Avrupa Altın Ayakkabı

Avrupa Altın Ayakkabı, UEFA üyesi ülkelerin birinci seviye ulusal futbol liglerinde sezon içinde attığı golün, lige ait katsayıyla çarpılmasıyla oluşturulan puan sistemine göre en çok puan toplayan futbolculara verilen ödüldür. Ödül, krampon şeklinde bir heykeldir. İlk kez 1967-68 sezonu sonrasında Fransız L'Équipe dergisi tarafından verilmeye başlanan ödüle 1990-91 sezonundan sonra ara verilmiş, 1996-97 sezonundan itibaren ise European Sports Media tarafından dağıtılmaya başlanmıştır. 1968-1991 yılları arasında ödül, UEFA üyesi ülkelerin birinci seviye ulusal liglerinde en çok gol atan futbolcuya verilmekteydi. 1968'deki ilk ödülü, Benfica formasıyla ligde 42 gol atan Eusébio kazandı. 1990-91 sezonu sonrasında Kıbrıs Futbol Federasyonu, liglerinde bir futbolcunun 40 gol attığını iddia ederek (liglerinin gol krallığını 19 golle iki futbolcu paylaşmasına rağmen) 34 golle ödülü kazanan Darko Pançev'in kazanmasına itiraz etti. Bu olayın ardından L'Équipe, ödülü vermemeye karar verdi. 1996-97 sezonundan itibaren European Sports Media, kolay liglerle zor ligleri birbirinden ayıracak bir puanlama sistemiyle ödülü vermeye başladı. Bu puanlamada her ligden en başarılı takımların katıldığı UEFA kupalarındaki geçmiş beş sezona bakılarak oluşturulan UEFA katsayılarına göre belirlenen lig sıralaması esas alınmaktaydı. Bu sıralamada en üstte yer alan beş ligde atılan gol sayısı 2 ile, 6 ila 21. sıra arasında yer alan liglerde atılan gol sayısı 1,5 ile, diğer liglerde atılan gol sayısı ise 1 ile çarpılmaktaydı. Yeni sistem sonrasında günümüze dek iki futbolcu, Scottish Premier League'den Henrik Larsson (2000-01) ve Primeira Liga'dan Mário Jardel (1998-99, 2001-02), en iyi beş ligde yer almayıp bu ödülü kazandı. 1991'e olan kadar süreçte Eusébio (1967-68, 1972-73), Gerd Müller (1969-70, 1971-72), Dudu Georgescu (1974-75, 1976-77) ve Fernando Gomes (1982-83, 1984-85) bu dönemde birden çok kez ödül kazanan isimler olmuştu. 1996-97 sezonuyla başlayan sistemde ise altı kez ile Lionel Messi (2009-10, 2011-12, 2012-13, 2016-17, 2017-18, 2018-19), ödülü en çok kazanan oyuncu konumundadır. Cristiano Ronaldo (2007-08, 2010-11, 2013-14, 2014-15), Mário Jardel (1998-99, 2001-02), Thierry Henry (2003-04, 2004-05), Diego Forlán (2004-05, 2008-09) ve Luis Suárez (2013-14, 2015-16) ise ödülü birden fazla kez kazanan isimlerdi. Messi ayrıca, ödülü üç sezon art arda kazanan tek isim konumundadır. 1989-90'da otuz sekizer gol atan Hristo Stoiçkov ile Hugo Sánchez, 2004-05'te yirmi beşer gol atan Thierry Henry ile Diego Forlán ve 2013-14'te otuz birer gol atan Luis Suárez ve Cristiano Ronaldo o sezonun ödülünü paylaştı. Kulüpler açısından, üç futbolcusu toplamda sekiz kez ödül kazanan Barcelona, bu alanda en başarılı kulüp konumundadır. Liglere göre ise on beş kez ödül kazanan ismi çıkartan La Liga en başarılı ligdir. 3 farklı oyuncu ile 8 kez ödülü kazanan Portekizli futbolcular, milletlere göre kazanılan ödüller sıralamasında ilk sırada yer almaktadır. == Kazananlar == Oyuncu Oyuncunun ödülü kaçıncı kez kazandığını gösterir ^ Kazanan futbolcunun takımı lig şampiyonu olmuştur Avrupa Altın Ayakkabı Ödülü kazananları Sezon Futbolcu Kulüp Lig Gol sayısı Puan Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir Ödül L'Équipe tarafından verilmiştir 1967-68 Eusébio Benfica ^ - 1968-69 Petar Jekov PFK CSKA ^ Prva Liga - 1969-70 Bayern München Bundesliga - 1970-71 Marseille ^ Ligue 1 - 1971-72 Bayern München ^ Bundesliga - 1972-73 Eusébio Benfica ^ Primeira Liga - 1973-74 Sporting CP ^ Primeira Liga - 1974-75 Dinamo București ^ Divizia A - 1975-76 Omonia Nicosia ^ A' Katigorias - 1976-77 Dinamo București ^ Divizia A - 1977-78 Rapid Wien Bundesliga - 1978-79 AZ Eredivisie - 1979-80 Lierse Eerste klasse - 1980-81 Botev Plovdiv Prva Liga - 1981-82 Ajax ^ Eredivisie - 1982-83 Porto Primeira Liga - 1983-84 Liverpool ^ English Football League - 1984-85 Porto ^ Primeira Liga - 1985-86 Ajax Eredivisie - 1986-87 Austria Wien Bundesliga - 1987-88 Galatasaray ^ 1. Futbol Ligi - 1988-89 Dinamo București Divizia A - 1989-90 Real Madrid ^ La Liga - 1989-90 PFK CSKA ^ A PFG - 1990-91 Crvena zvezda ^ Prva Liga - 1991-1996 Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir Ödül European Sports Media tarafından verilmiştir 1996-97 Ronaldo Barcelona La Liga 1997-98 SBV Vitesse Eredivisie 1998-99 Porto Primeira Liga 1999-2000 Sunderland Premier League 2000-01 Celtic ^ Scottish Premier League 2001-02 Sporting CP ^ Primeira Liga 2002-03 Deportivo La Coruña La Liga 2003-04 Arsenal ^ Premier League 2004-05 Arsenal Premier League 2004-05 Villarreal La Liga 2005-06 Fiorentina Serie A 2006-07 Roma Serie A 2007-08 Manchester United ^ Premier League 2008-09 Atlético Madrid La Liga 2009-10 Barcelona ^ La Liga 2010-11 Real Madrid La Liga 2011-12 Barcelona La Liga 2012-13 Barcelona ^ La Liga 2013-14 Liverpool Premier League 2013-14 Real Madrid La Liga 2014-15 Real Madrid La Liga 2015-16 Barcelona ^ La Liga 2016-17 Barcelona La Liga 2017-18 Barcelona ^ La Liga 2018-19 Barcelona ^ La Liga 2019-20 Lazio Serie A 2020-21 Bayern München ^ Bundesliga 2021-22 (2) Bayern München ^ Bundesliga == Birden fazla kazananlar == Futbolcu Toplam Sezonlar Kulüp 2009-10, 2011-12, 2012-13, 2016-17, 2017-18, 2018-19 Barcelona (6) 2007-08, 2010-11, 2013-14, 2014-15 Manchester United (1), Real Madrid (3) 1969-70, 1971-72 Bayern Münih (2) Eusébio 1967-68, 1972-73 Benfica (2) 1974-75, 1976-77 Dinamo București (2) 1982-83, 1984-85 Porto (2) 1998-99, 2001-02 Porto (1), Sporting CP (1) 2003-04, 2004-05 Arsenal (2) 2004-05, 2008-09 Villarreal (1), Atlético Madrid (1) 2013-14, 2015-16 Liverpool (1), Barcelona (1) 2020-21, 2021-22 Bayern München (2) == Kulübe göre kazananlar == Kulüp Toplam Futbolcu Barcelona 8 3 Bayern München 4 2 Real Madrid 4 2 Dinamo București 3 2 Porto 3 2 Liverpool 2 2 Sporting CP 2 2 PFK CSKA 2 2 Ajax 2 2 Rangers 2 1 Benfica 2 1 Arsenal 2 1 Marseille 1 1 Omonia Nicosia 1 1 Rapid Wien 1 1 AZ 1 1 Lierse 1 1 Botev Plovdiv 1 1 Austria Wien 1 1 Galatasaray 1 1 Crvena zvezda 1 1 Porthmadog 1 1 Homenetmen 1 1 Zestafoni 1 1 SBV Vitesse 1 1 Sunderland 1 1 Deportivo La Coruña 1 1 Villarreal 1 1 Fiorentina 1 1 Roma 1 1 Manchester United 1 1 Atlético Madrid 1 1 Celtic 1 1 Lazio 1 1 == Millete göre kazananlar == Ülke Toplam Oyuncu 8 3 4 4 4 3 7 2 4 2 3 3 3 3 3 2 2 2 2 2 2 1 2 1 2 1 2 1 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 == Lige göre kazananlar == Lig Toplam Oyuncu La Liga 15 7 Primeira Liga 7 4 Premier League 5 4 Eredivisie 4 4 Bundesliga 4 2 Prva Liga 3 3 Serie A 3 3 Premier Division 3 2 Divizia A 3 2 Bundesliga 2 2 Ligue 1 1 1 First Division 1 1 Eerste klasse 1 1 Süper Lig 1 1 Prva Liga 1 1 Premier League 1 1 Bardzraguyn humb 1 1 Erovnuli Liga 1 1 A' Katigorias 1 1 == Notlar == == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * Golden Boot: Actual Standing Kategori:Avrupa futbol ödülleri Kategori:1967'de oluşturulan ödüller