Imperia

İmperia, kuzey-batı İtalya'nın Ligurya bölgesinde kendi adını taşıyan İmperia ilinin merkezi Ligurya Denizi sahilinde bir yerleşim merkezi ve bir komündür. Imperia'nın yüzölçümü 1,545 km²'dir. == Tarihçe == Bu şehir İmperia Nehri'nin ağzında iki kısımdan kurulmuştur; Porto Maurizio ve Oneglia. Porto Maurizio İmperia Nehrin batısında korunaklı bir yarımadada antik Romalılar tarafından Portus Maurici adıyla kurulduğu belirtilmektedir. M.S 6. yüzyılda Bizans İdaresine geçti. Orta Çağlarda bu şehir bir dönem Benediktinlerin idaresinde "Bağımsız Şehir" olarak idare edilmiş; sonra 11. yüzyılda Torino Kontları ve sonra Klavesana'lar eline geçmiştir. 1288 civarında Cenova'da bulunan Ceneviz Cumhuriyeti'ne satılmıştır. 1354'te batı Riveyara'da Ceneviz idaresinin merkezi oldu. Bundan sonra Fransa, Milano Düklüğü ve İspanya arasında el değiştirdi. Şehir bu dönemlerde Akdeniz havzasında üretip sattığı zeytinyağı ile ticareti dolayısıyla çok tanınmıştı ve şehir zenginleri şehri konaklarla donattılar. Fransız Devrimi sonlarında ve Napolyon Bonapart hükûmetleri ve imparatorluğu dönemlerinde Fransa tarafından bir departman (Mont-Blanc Departmanı) olarak idare edildi. 1814'te Viyana Kongresi ile Savoya Dükleri de olan Sardinya-Piemonte Krallığı'na verildi. Bu Krallık 1870'te İtalya'yı birleştirince İtalya Krallığına bağlandı. Oneglia ise İmperia Nehri doğusunda Castevecchio tepesinde antik Romalılar Galya'ya gelmeden Pagus Unelia olarak kuruldu. Antik Romalılara döneminde Liguri'de bir "opida" idi ve etrafında yerleşkeler kurmuştu. Modern Oneglia şimdiki ovalık konumunda M.S 935'te kuruldu. Araplar tarafından bir müddet ele geçirildi. 1100'de Katolik Albenga diakozluğunun bir parçası idi. 128-98'de Oneglia Genovalı servetli ve nüfuzlu aile olan Doria'lara eline geçti. Ünlü amiral Andrea Doria (1466-1560) bu kasabada doğup çocukluğunu bu kasabada geçirmiştir. 1576'da Doria ailesi bu kasabayı Savoy Dükü'ne sattılar. Bundan sonra İtalya'nın birleştirilmesine kadar Oneglia etrafı Ceneviz Cumhuriyeti ve bu devleti eline geçirenlerin arazileri ile sarılmış bir Savoya Dükalığı'nın arazisi olarak kaldı. Fakat Savoy Düklerinin savaşlarında devamlı hücumlara uğradı. 1614'te ve 1649'da İspanyollar; 1672'de Cenevizlilerin eline geçti; 1692'de bir Fransız donanma filosunu hücumuna hedef oldu; 1766-1756'da İspanyollar eline geçti; 1792'de Fransız donanması tarafından topa tutulup yakıldı. "Fransız Devrimi" ile 1792-1815 döneminde Fransa'nın Savoie Dükalığı eline alması nedeniyle Fransız idaresine geçti ve "Mont-Blanc Departman" olarak idare edildi. Viyana Kongresi ile bütün eski Savoya dükalığı arazileri hem Savoie Dükası hem de aynı zamanda Sardinya-Piemonte Kralı olan hanedana verildi. Bu şehirde 1846'da o zamana göre modern stilde çok büyük bir büyük güvenlikli hapishane yapıldı. Bu hapishanenin alanı o zamanki şehri alanından büyük idi. Bütün İtalya'da bu hapishane dolayısıyla şehrin adı kötüye çıktı. Bu hanedan uzun süren uğraşlardan sonra 1870'te İtalya'yı birleştirip İtalya Krallığı'nın Kralı oldu. 1923'te Porto Maurizio ve Öneglia şehirleri idari bakımdan birleştirildi ve tek bir Imperia komünü kuruldu. Bundan sonra idari bakımdan tek bir Imperia şehri olamasına rağmen halk tarafından hala da iki ayrı şehir olarak görülmeye devam etmektedir. == Coğrafi konum == Imperia şehri Ligurya Denizi'ne kavuşan Imperia Nehrinin hemen ağzında nehrinin iki yakasında tarihsel olarak değişik isimli, Porto Maurizio ve Öneglia olarak kurulmuştur. Porto Maurizio nehrin batı yakasında bulunan bir yarımada üzerindedir ve batı sahiline de uzantı gösterir. 13. yüzyıldan itibaren Ceneviz Cumhuriyeti'nin elinde bulunmuştur. Günümüzde şehrin bu kısmı dar ve kavisli ("carrugi" adı verilen) eski sokakları ile pitöresk bir hava sağlamakta ve çok sayıda turist çekmektedir. Genel olarak bu semt şehrin daha zengin semti olduğu kabul edilmektedir. Oneglia (Ligurya lehçesi ile:İnéja) Impero Nehrinin doğusunda bulunan nehrin getirdiği aliviyum ovasında kurulmuştur. Oneglia günümüzde yenileştirilen limanı ile Imperia'nın daha modern ve sanayileşmiş kısmıdır. Oneglia'nın merkezi Dante Meydanındadır ve bu meydandan şehrin diğer ana yolları yayılır. == Demografi == Belediye sınırları içinde Imperia şehri nüfusu (31.08.2017 itibarıyla) 42,328 kişi olup nüfus yoğunluğu 932.75 kişi/km² olur. Imperia'nın nüfusunun 19. ve 20. yüzyıllarda nüfus sayımları verilerine göre gelişmesi şu gösterimden izlenebilir: Kişi Colors= id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:sfondo value:rgb(1,1,1) id:barra value:rgb(0.6,0.7,0.8) ImageSize = width:455 height:373 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:45000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0 BackgroundColors = canvas:sfondo BarData= bar:1861 text:1861 bar:1871 text:1871 bar:1881 text:1881 bar:1901 text:1901 bar:1911 text:1911 bar:1921 text:1921 bar:1931 text:1931 bar:1936 text:1936 bar:1951 text:1951 bar:1961 text:1961 bar:1971 text:1971 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 PlotData= color:barra width:20 align:left bar:1861 from:0 till:19626 bar:1871 from:0 till:20376 bar:1881 from:0 till:20049 bar:1901 from:0 till:20300 bar:1911 from:0 till:23155 bar:1921 from:0 till:26089 bar:1931 from:0 till:28155 bar:1936 from:0 till:28540 bar:1951 from:0 till:30154 bar:1961 from:0 till:34995 bar:1971 from:0 till:40670 bar:1981 from:0 till:41609 bar:1991 from:0 till:40708 bar:2001 from:0 till:39458 bar:2011 from:0 till:42322 PlotData= bar:1861 at: 19626 fontsize:S text:19.626 shift:(-8,5) bar:1871 at: 20376 fontsize:S text:20.376 shift:(-10,5) bar:1881 at: 20049 fontsize:S text:20.049 shift:(-10,5) bar:1901 at: 20300 fontsize:S text:20.300 shift:(-10,5) bar:1911 at: 23155 fontsize:S text:23.155 shift:(-10,5) bar:1921 at: 26089 fontsize:S text:26.089 shift:(-10,5) bar:1931 at: 28155 fontsize:S text:28.155 shift:(-10,5) bar:1936 at: 28540 fontsize:S text:28.540 shift:(-10,5) bar:1951 at: 30154 fontsize:S text:30.154 shift:(-10,5) bar:1961 at: 34995 fontsize:S text:34.995 shift:(-10,5) bar:1971 at: 40670 fontsize:S text:40.670 shift:(-10,5) bar:1981 at: 41609 fontsize:S text:41.609 shift:(-10,5) bar:1991 at: 40708 fontsize:S text:40.708 shift:(-10,5) bar:2001 at: 39458 fontsize:S text:39.458 shift:(-10,5) bar:2011 at: 42322 fontsize:S text:42.322 shift:(-10,5) TextData= fontsize:S pos:(20,20) text:Kaynak - ISTAT == Komşu komünler == İmperia'nın şu komünlerle sınırları bulunur: Civezza, Diano Arentino, Diano Castello, Diano Marina, Dolcedo, Pontedaşsıo, San Lorenzo al Mare, Vasia == Kardeş şehirler == İmperia şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur: * * * == Resimler == sol|20pxİmperia Dosya:Parrasio da ovest.jpg|Porto Maurizio - Batıdan Parrasio tarihsel merkezi Dosya:Ina Strà PortoMaurizio.jpg|Porto Maurizio - "Ina Strà", Parrasio merkezi Dosya:La Crociera PortoMaurizio.jpg|Porto Maurizio - La Crociera Dosya:Palazzo Strafforello PortoMaurizio.jpg|PortoMaurizio - Parrasio'da Palazzo Strafforello Dosya:Porta pila genova.JPG| Porto Maurizio Ceneviz Porta Pila kapısı Dosya:Prarola.jpg|Porto Maurizio ve Prarola Kulesi Dosya:Porto Maurizio-panorama.JPG|Porto Maurizio ve Oro Plaji Dosya:Santa Chiara - Torre saracena.JPG|Porto Maurizio'da Santa Chiara Kilisesi ve Arap kulesi Dosya:Torre saracena.jpg|Porto Maurizio'da bir diğer Arap kulesi Dosya:Oneglia da est.JPG|Doğudan Oneglia panoraması Dosya:Oneglia da ovest.JPG|Batıdan dan Oneglia panoraması Dosya:Casa Andrea Doria.JPG|Oneglia'da Andrea Doria'nın doğduğu ev Dosya:Portici-Oneglia.JPG|Oneglia Via Bonfante'de neoklaşsık stilde yayalar için üstü kapalı cadde Dosya:Via S.Giovanni.JPG|Oneglia Via S. Giovanni Dosya:Ferriere dal mare.jpg|Oneglia limanında eski demirahane Ferriere Dosya:Villa Grock.jpg|Oneglia - Villa Grock == Ayrıca bakınız == *Ligurya *İmperia ili == Kaynakça == * İtalyanca Wikipedia "Imperia" maddesi == Dış bağlantılar == * İmperia belediyesi resmi websitesi