Murat Belge

Mehmet Murat Kadri Belge (d. 16 Mart 1943, Ankara), Türk yazar, edebiyat eleştirmeni, çevirmen ve akademisyen. İletişim Yayınları'nın kurucusudur. Joyce, Dickens, Lawrence, Berger ve Faulkner gibi romancıların eserlerini ve Alman filozof Karl Marx'ın belli yazılarını çevirmiştir. Edebiyat dünyasında daha çok deneme ve eleştiri yazılarıyla tanınır. Eleştirileri dışında sosyalizm, demokrasi, sivil toplum, popüler kültür ve kent kültürü üzerine yazıları ile tanınmıştır. == Hayatı == 1943 yılında Ankara'da doğdu. Babası iş insanı ve siyasetçi Burhan Asaf Belge, annesi bankacı Zeynep Cavide Hanım'dır. 1954 yılında Moda İlkokulu'ndan mezun olduktan sonra günümüzde Nişantaşı Anadolu Lisesi olan Nişantaşı High School'da yatılı öğrenim gördü. Kazandığı AFS bursu ile Amerika'nın Massachusetts eyaletinde değişim öğrencisi olarak bulundu. Yükseköğrenimini 1966'da İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nin İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümünde tamamladı. İlk çevirileri ve eleştiri yazılarını 1964 yılında üniversitede öğrenci iken Yeni Dergi’de yayımlamaya başladı. Yüksek lisans eğitimine aynı kurumda devam etti ve asistanlık yaptı. William Faulkner ve James Joyce'un çevirileri ile adını duyurdu. 1969'da doktor unvanını aldı. İngiltere'ye giderek bir yıl Sussex Üniversitesi'nde çalıştı. Türkiye'ye döndükten sonra İsmet Özel ve Ataol Behramoğlu ile birlikte Halkın Dostları dergisini çıkardı; sosyalist teori ve siyasete ilişkin yazılar yazdı; Fransız düşünürü Althusser’in görüşlerini savundu. 12 Mart döneminde siyasi düşüncelerinden ötürü hüküm giydi ve iki yıl cezaevinde kaldı. Bu dönemde Veli Küçük'ün Ziverbey köşkünde kendisine işkence yaptığını söylemiştir. 1974 yılında çıkan af yasası ile üniversiteye döndü. Berna Moran, Mina Urgan ve Akşit Göktürk ile aynı üniversite ortamında görev yaptı. 1975'te Birikim dergisinin kurucuları arasında yer aldı. Birikim dergisinde, Marksist düşünürlerini eserlerini tanıtan yazılar ve günlük siyasi olaylar üzerine yazılar yayımladı. Aynı adı taşıyan yayınevinde Marksist kuram konusundaki araştırma kitaplarının yayın yönetmenliğini yaptı. 1980'de "Marksist Estetik:Christopher Caudwell Üzerine Bir İnceleme" adlı çalışmasıyla doçent oldu. 1981'de Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) yasasının çıkmasından sonra üniversiteden ayrıldı. 1980 sonrasında deneme türünde yazılarını Milliyet, Cumhuriyet gazetelerinde ve Milliyet Sanat dergisinde yayımladı. 1983'te İletişim Yayınları'nın kurucuları arasında yer aldı. İletişim Yayınları'nın ve yayınevinin çıkardığı 15 günlük bir siyasal yorum ve düşünce dergisi olan Yeni Gündem dergisinin genel yayın yönetmenliğini üstlendi ve bu dergide Sadık Özben takma adıyla mizah yazıları yazdı. Anna Britannica Ansiklopedisi'nin editör kurulunda görev yaptı. İstanbul'un tarihi bölgelerinde, Boğaziçi'nde düzenlediği kültür turlarıyla tanındı; yemek ve mutfak kültürü ve gezilerine ilişkin kitaplar, bir gezi rehberi ve popüler tarih kitapları yazdı. 1990'da Helsinki Yurttaşlar Meclisi'nin Türkiye'de Helsinki Yurttaşlar Derneği olarak kuruluşuna öncülük etti. Uluslararası Helsinki Yurttaşlar Meclisi'ne eş başkanlık yaptı. İstanbul Bilgi Üniversitesi'nde 1996'da kurulan Karşılaştırmalı Edebiyat bölümünün bölüm başkanlığını üstlendi ve bölümde edebiyat dersleri verdi. Kurulduğu günden itibaren Radikal gazetesinde köşe yazıları yayımladı; 24 Mayıs 2008'de Radikal'den ayrıldı ve Taraf gazetesinde yazmaya başladı. Açık Radyo'da ve NTV'de yayınlanan Gerçek Orada Bir Yerde programlarında yer aldı. T24te ve Birikim dergisinde düzenli olarak yazılar yazmaktadır. İlk evliliğini çevirmen Taciser Ulaş ile yaptı. 2006 yılında sinema sanatçısı Hale Soygazi ile evlendi. 2018 yılında Oxford Üniversitesi'nde ders vermeye başladı. Bu görevinden geri kalan zamanı Türkiye'de geçirmektedir. == Kitapları == * Tarihten Güncelliğe (1983) * Sosyalizm, Türkiye ve Gelecek (1989) * Marksist Estetik: Christopher Caudwell Üzerine Bir İnceleme (1989) * The Blue Cruise (1991) * 12 Yıl Sonra 12 Eylül (1992) * Türkiye Dünyanın Neresinde? (1992) * İstanbul Gezi Rehberi (1993) * Türkler ve Kürtler: Nereden Nereye? (1996) * Boğaziçi'nde Yalılar ve İnsanlar (1997) * Edebiyat Üstüne Yazılar (1998) * Tarih Boyunca Yemek Kültürü (2001) * Başka Kentler, Başka Denizler (2002) * Yaklaştıkça Uzaklaşıyor mu? / Avrupa Birliği ve Türkiye (2003) * Osmanlı'da Kurumlar ve Kültür (2005) * Linç Kültürünün Tarihsel Kökeni: Milliyetçilik (2006) * Başka Kentler, Başka Denizler 2 (2007) * Genesis 'Büyük Ulusal Anlatı' ve Türklerin Kökeni (2008) * Sanat ve Edebiyat Yazıları (2009) * Başka Kentler, Başka Denizler 3 (2011) * Militarist Modernleşme Almanya, Japonya ve Türkiye (2011) * Step ve Bozkır Rusça ve Türkçe Edebiyatta Doğu-Batı Sorunu ve Kültür (2016) === Çevirileri === * Din Üzerine, Karl Marx * Martin Chuzlewitt, Charles Dickens * Döşeğimde Ölürken, Ağustos Işığı, Ayı, William Faulkner * Dublinliler, Sanatçının Bir Genç Adam Olarak Portresi, James Joyce * 1844 Elyazmaları, Karl Marx * Bir Zamanlar Europa’da, John Berger * Hegel, W.T. Stace * Feodal Toplumdan Yirminci Yüzyıla, Leo Huberman == Kaynakça == == Dış bağlantılar == * Birikim Dergisi yazıları * Radikal gazetesi yazıları * Taraf Gazetesi Yazıları *Akşam gazetesindeki röportajı Kategori:1943 doğumlular Kategori:Türk akademisyenler Kategori:20. yüzyıl Türk yazarları Kategori:21. yüzyıl Türk yazarları Kategori:Resim aranan yazarlar Kategori:Türk aktivistler Kategori:Türk liberaller Kategori:Türk çevirmenler Kategori:Yaşayan insanlar Kategori:Ateizm aktivistleri Kategori:Nişantaşı Anadolu Lisesinde öğrenim görenler Kategori:Türk ateistler Kategori:Tarih ve Toplum kişileri Kategori:Ateist yazarlar Kategori:T24 (gazete) kişileri Kategori:İngilizceden Türkçeye çeviri yapanlar Kategori:Taraf (gazete) kişileri Kategori:Ankara doğumlu çevirmenler