29 Mayıs

== Olaylar == * 1453 - Osmanlı padişahı Fatih Sultan Mehmet, İstanbul'u fethederek Doğu Roma (Bizans) İmparatorluğu'nu sona erdirdi. Birçok tarihçi için İstanbul'un Fethi, Orta Çağ'ın sonudur. * 1807 - Kabakçı Mustafa ayaklanmasında, isyancılar Şehzade Mustafa ve Mahmut'un kendilerine teslimini istedi. Sultan III. Selim tahttan indirildi, IV. Mustafa tahta çıktı. * 1848 - Wisconsin, 30. eyalet olarak ABD'ye katıldı. * 1867 - Avusturya-Macaristan İmparatorluğu kuruldu. 100px|İstanbul'un fethi ve Fatih Sultan Mehmet * 1913 - Igor Stravinsky'nin Le Sacre du Printemps (Bahar Ayini) adlı balesi ilk kez Paris'te sahnelendi. * 1914 - Kanada yolcu gemisi "RMS Empress of Ireland", Saint Lawrence Körfezi'nde battı, 1024 yolcu boğularak öldü. * 1927 - Ankara-Kayseri Demiryolu, İsmet Paşa tarafından açıldı. * 1936 - Türk bayrağı hakkında kanun, TBMM'de kabul edildi. * 1937 - Türkiye ile Fransa arasında "Sancak"ın (Hatay) "Tamamiyet-i Mülkiyesini Tekeffül eden Antlaşma" ile "Türkiye - Suriye Hududunun Teminine dair Antlaşma" ve "Müşterek Beyanname ve Beyannameye bağlı Protokol" Cenevre'de imzalandı. * 1939 - CHP 5. Kurultayı Ankara'da toplandı. * 1942 - Adolf Hitler, Propaganda Bakanı Joseph Goebbels'in tavsiyesiyle, işgal altındaki Paris'te yaşayan tüm Yahudilerin sol göğüslerine sarı bir yıldız takmalarını emretti. * 1953 - Yeni Zelandalı dağcı Edmund Hillary ile Nepalli şerpa Tenzing Norgay, Everest'e çıkan ilk insanlar oldu. * 1954 - Bilderberg Toplantıları'nın ilki yapıldı. * 1958 - Sovyetler Birliği'nde Sınır Askeri Günü kutlanmaya başlandı. Günümüzde Rusya, Belarus, Ukrayna, Kırgızistan, Tacikistan gibi ülkelerde hâlen kutlanmaktadır. * 1963 - Pakistan'ın doğusunda çıkan kasırgada 10 bin kişi öldü. * 1968 - Mayıs ayaklanması sürüyor. Genel Emek Konfederasyonu'nun (CGT) çağrısına uyan yüz binlerce işçi Paris sokaklarına döküldü. * 1971 - Prof. Sadun Aren, Türkiye Öğretmenler Sendikası (TÖS) Genel Başkanı Fakir Baykurt ve Türkiye İşçi Partisi (TİP) Genel Başkanı Behice Boran tutuklandı. * 1974 - Deniz Kuvvetlerine ait Çandarlı harita gemisi, savaş gemileri eşliğinde Ege Denizi'nde petrol arama araştırması yapmak üzere Beykoz'dan hareket etti. * 1977 - CHP Genel Başkanı Bülent Ecevit, İzmir Çiğli Havaalanı'nda bulunduğu sırada, bir silahtan çıkan mermi, CHP'li Mehmet İsvan'ın yaralanmasına yol açtı. Merminin, bir polis memurunun ateş alan gaz tüfeğinden çıktığı açıklandı. * 1979 - Rodezya'nın ilk siyah Başbakanı Abel Muzorewa göreve başladı. * 1980 - Çorum Olayları: MHP'liler, Genel Başkan Yardımcısı Gün Sazak'ın öldürülmesini Çorum'da protesto ettiler. Olaylar, 2 Temmuz'da sokağa çıkma yasağı konulmasına rağmen, aralıklarla 6 Temmuz'a kadar sürdü. Genelkurmay Başkanı Orgeneral Kenan Evren, 8 Temmuz'da Çorum'a geldi. Olaylar yatıştıktan sonra kentin değişik yerlerinde 48 ceset bulundu. * 1985 - İstanbul Boğazı'nda ikinci boğaz köprüsünün (Fatih Sultan Mehmet) temeli atıldı. * 1985 - Heysel Faciası: Şampiyon Kulüpler Kupası finali için Liverpool - Juventus maçının yapıldığı Belçika'nın Heysel Stadı'nda çıkan olaylarda 39 kişi öldü, 350 kişi de yaralandı. * 1988 - İstanbul Boğazı, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü'nün yapımı tamamlandı. * 1990 - Sovyetler Birliği'nde, radikal reformcu Boris Yeltsin, Rusya Yüksek Sovyeti Başkanlığı'na seçildi. * 1993 - Solingen Faciası: Almanya'nın Solingen şehrinde Türklerin yaşadığı bir evin kundaklanması sonucu 5 kişi yaşamını yitirdi, 2 kişi de yaralandı. * 2005 - Susurluk davası sırasında açığa alınan eski polis memurlarından Oğuz Yorulmaz, Bursa'da bir barda öldürüldü. * 2010 - 55. Eurovision Şarkı Yarışması finali Norveç'in başkenti Oslo'da yapıldı. Kazanan, 246 puanla Lena Meyer-Landrut'un Satellite şarkısıyla katıldığı Almanya oldu. == Doğumlar == * 1489 - Mimar Sinan, Türk mimar (ö. 1588) * 1794 - Antoine Bussy, Fransız kimyager (ö. 1882) * 1860 - Isaac Albéniz, İspanyol besteci ve piyanist (ö. 1909) * 1868 - Abdülmecid Efendi, son Osmanlı halifesi (ö. 1944) * 1887 - Müfit Ratip, Türk oyun yazarı ve çevirmen (ö. 1920) * 1903 - Bob Hope, Amerikalı komedyen (ö. 2003) * 1904 - Gregg Toland, Amerikalı görüntü yönetmeni (ö. 1948) * 1917 - John F. Kennedy, ABD'nin 35. Başkanı ve Pulitzer Ödülü sahibi (ö. 1963) * 1920 - John Harsanyi, Amerikalı ekonomist ve Nobel Ekonomi Ödülü sahibi (ö. 2000) * 1922 - Iannis Xenakis, Yunan besteci (ö. 2001) * 1926 - Abdoulaye Wade, Senegal’in üçüncü Cumhurbaşkanı * 1929 - Abdullah Baştürk, Türk sendikacı ve DİSK Genel Başkanı (ö. 1991) * 1929 - Korkut Özal, Türk siyasetçi (ö. 2016) * 1938 - Şule Yüksel Şenler, Türk yazar * 1941 - Bob Simon, Amerikalı gazeteci ve haber spikeri (ö. 2015) * 1945 - Aydın Tansel, Türk şarkıcı, besteci ve müzisyen (ö. 2016) * 1946 - Héctor Yazalde, Arjantinli eski millî futbolcu (ö. 1997) * 1948 - Nick Mancuso, İtalyan kökenli Kanadalı oyuncu * 1948 - Marianne Pitzen, Alman sanatçı ve müze yöneticisi * 1949 - Brian Kidd, İngiliz futbolcu, futbol antrenörü ve teknik direktör * 1949 - Francis Rossi, İngiliz müzisyen * 1953 - Danny Elfman, Amerikalı film müziği bestecisi * 1955 - John Hinckley Jr., Amerikalı suçlu * 1956 - La Toya Jackson, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve oyuncu (Michael Jackson'ın ablası) * 1957 - Ted Levine, Amerikalı dizi ve sinema oyuncusu * 1957 - Muhsin Mahmelbaf, İranlı yönetmen, senarist, film editörü ve film yapımcısı * 1958 - Annette Bening, Amerikalı oyuncu * 1959 - Rupert Everett, İngiliz oyuncu * 1959 - Roland Koch, İsviçreli aktör * 1961 - Melissa Etheridge, Amerikalı şarkıcı ve müzisyen * 1963 - Blaze Bayley, İngiliz şarkıcı * 1963 - Ukyo Katayama, Formula 1'de altı sezon boyunca yarışmasıyla Japon yarışçı * 1965 - Yaya Aubameyang, Gabonlu millî futbolcu * 1967 - Noel Gallagher, İngiliz müzisyen * 1967 - Heidi Mohr, Alman profesyonel futbolcu (ö. 2019) * 1969 - Acun Ilıcalı, Türk yapımcı, sunucu ve medya patronu * 1970 - Roberto Di Matteo, İtalyan teknik direktör ve eski futbolcu * 1970 - Brian Turk, Amerikalı oyuncu * 1973 - Anthony Azizi, Amerikalı dizi oyuncusu * 1973 - Alpay Özalan, Türk futbolcu * 1975 - Melanie Brown, İngiliz televizyon karakteri, şarkıcısı ve aktris * 1975 - David Burtka, Amerikalı oyuncu * 1976 - Gülşen, Türk şarkıcı, besteci ve söz yazarı * 1976 - Hakan Günday, Türk yazar * 1977 - Massimo Ambrosini, İtalyan eski fubtolcu * 1977 - Marco Cassetti, İtalyan millî futbolcu * 1979 - Arne Friedrich, Alman futbolcu * 1980 - Petek Dinçöz, Türk şarkıcı, manken, oyuncu ve sunucu * 1981 - Andrey Arşavin, Rus futbolcu * 1982 - Ana Beatriz Barros, Brezilyalı süper model * 1982 - Elyas M'Barek, Alman oyuncu * 1982 - Nataliya Dobrinska, Ukraynalı heptatlet * 1983 - Alberto Medina, Meksikalı futbolcu * 1984 - Carmelo Anthony, Amerikalı basketbolcu * 1985 - Hernanes, Brezilyalı futbolcu * 1987 - Taner Arı, Avusturyalı Türk futbolcu * 1988 - Daria Kinzer, Hırvat şarkıcı ve söz yazarı * 1988 - Muaz el-Kesasibe, Ürdünlü savaş pilotu (ö. 2015) * 1989 - Riley Keough, Amerikalı oyuncu ve model * 1993 - Richard Carapaz, Ekvadorlu yol bisikleti yarışçısı * 1998 - Markelle Fultz, Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusudur * 1998 - Felix Passlack, Alman futbolcu * 1999 - Park Ji-hoon, Güney Koreli şarkıcı ve oyuncu == Ölümler == * 1405 - Philippe de Mézières, Fransız yazar ve Haçlı seferleri konusunda bir ideolog (d. 1327) * 1425 - Hongxi, Çin'in Ming Hanedanı'nın dördüncü imparatoru (d. 1378) * 1453 - Ulubatlı Hasan, Osmanlı asker (İstanbul'un fethi sırasında Bizans surlarına ilk sancağı diken yeniçeri) (d. 1428) * 1453 - XI. Konstantinos, Bizans'ın son İmparatoru (d. 1405) * 1500 - Bartolomeu Dias, Portekizli kâşif ve denizci (d. 1450) * 1586 - Adam Lonicer, Alman botanikçi (d. 1528) * 1814 - Joséphine de Beauharnais, Napoleon Bonaparte'nin eşi (d. 1763) * 1829 - Humphry Davy, İngiliz kimyager, fizikçi ve mucit (d. 1778) * 1847 - Emmanuel de Grouchy, Napoleon Döneminde Fransa generali ve mareşali (d. 1766) * 1892 - Bahaullah, Bahailik dininin kurucusu (d. 1817) * 1914 - Paul Von Mauser, Alman silah tasarımcısı (d. 1838) * 1920 - Müfit Ratip, Türk oyun yazarı ve çevirmen (d. 1887) * 1942 - John Blyth Barrymore, Amerikalı aktör (d. 1882) * 1947 - Franz Böhme, II. Dünya Savaşı sırasında Alman general (d. 1885) * 1951 - Mihail Borodin, Sovyet siyasetçi (d. 1884) * 1951 - Fanny Brice, Amerikalı oyuncu ve model (d. 1891) * 1951 - Géza Maróczy, Macar satranç ustası (d. 1870) * 1958 - Juan Ramón Jiménez, İspanyol şair ve Nobel Edebiyat Ödülü sahibi (d. 1881) * 1970 - Sünuhi Arsan, Türk hukukçu (d. 1899) * 1979 - Mary Pickford, Kanada asıllı Amerikalı aktris (d. 1892) * 1981 - Song Qingling, Çinli devlet başkanı (d. 1893) * 1991 - Coral Browne, Avsutralyalı-Anerikalı kadın sahne, sinema ve dizi oyuncusu (d. 1913) * 1994 - Erich Honecker, Doğu Almanya'nın son Başkanı (d. 1912) * 1997 - Jeff Buckley, Amerikalı müzisyen, besteci ve söz yazarı (d. 1966) * 2003 - Trevor Ford, Galli eski futbolcu (d. 1923) * 2004 - Kani Karaca, Türk musiki ustası (d. 1930) * 2007 - Yıldıray Çınar, Türk halk müziği sanatçısı (d. 1940) * 2008 - Harvey Korman, Amerikalı aktör (d. 1927) * 2009 - Steve Prest, İngiliz profesyonel snooker oyuncusu ve koç (d. 1966) * 2010 - Dennis Hopper, Amerikalı oyuncu ve yönetmen (d. 1936) * 2011 - Bill Roycroft, Avustralyalı Olimpik binici şampiyonu (d. 1915) * 2011 - Ferenc Mádl, Macar profesör ve siyasetçi (d. 1931) * 2011 - Nejat Tümer, Türk asker ve 10. Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı (d. 1924) * 2011 - Sergey Bagapsh, Abhazya'nın 2. Cumhurbaşkanı (d.1949) * 2013 - Cliff Meely, Amerikalı eski basketbol oyuncusu (d. 1947) * 2014 - Karlheinz Böhm, Avusturya kökenli Alman oyuncu ve hayırsever (d. 1928) * 2014 - Christine Charbonneau, Kanadalı şarkıcı ve besteci (d. 1943) * 2015 - Doris Hart, Amerikalı tenis oyuncusu (d. 1925) * 2015 - Betsy Palmer, Amerikalı oyuncu (d. 1926) * 2015 - Bruno Pesaola, Arjantinli-İtalyan eski futbolcu ve teknik direktör (d. 1925) * 2016 - André Rousselet, Fransız siyasetçi, bürokrat ve iş insanı (d. 1922) * 2017 - Enitan Bababunmi, Nijeryalı akademisyen ve biyokimya profesörü (d. 1940) * 2017 - Konstandinos Miçotakis, Yunan siyasetçi (d. 1918) * 2017 - Manuel Noriega, Panamalı siyasetçi ve asker, devrik Panama devlet başkanı (d. 1934) * 2018 - Yoseph Imry, İsrailli fizikçi (d. 1939) * 2018 - Ray Podloski, Kanadalı profesyonel buz hokeyi oyuncusu (d. 1966) * 2018 - Madiha Yousri, Mısırlı sinema ve dizi oyuncusu (d. 1921) * 2019 - Tony DeLap, Amerikalı grafik sanatçısı (d. 1927) * 2019 - Dennis Etchison, Amerikalı yazar, romancı ve senarist (d. 1943) * 2019 - Bayram Şit, Eski Türk güreşçi (d. 1930) * 2019 - Peggy Stewart, Amerikalı oyuncu (d. 1923) * 2019 - Jiří Stránský, Çek şair, oyun yazarı, çevirmen ve aktivist (d. 1931) * 2020 - Evaldo Gouveia, Brezilyalı şarkıcı-söz yazarı (d. 1928) * 2020 - Célio Taveira, Brezilyalı millî futbolcu (d. 1940) * 2021 - Maurice Capovila, Brezilyalı film yönetmeni ve senarist (d. 1936) * 2021 - Marcell Jankovics, Macar grafik sanatçısı, film yönetmeni, animatör ve yazar (d. 1941) * 2021 - Gwen Shamblin Lara, Amerikalı yazar (d. 1955) * 2021 - Joseph Lara, Amerikalı aktör (d. 1962) * 2021 - Gavin MacLeod, Amerikalı aktör, yazar ve aktivist (d. 1931) * 2021 - B. J. Thomas, Amerikalı şarkıcı (d. 1942) * 2022 - Tarzan Goto, Japon profesyonel güreşçi (d. 1963) * 2022 - Ausma Kantāne-Ziedone, Leton siyasetçi ve aktris (d. 1941) == Tatiller ve özel günler == *0529 29