MLRS/mapa_maltese huggingface dataset:
L-Artikolu 5(1) tar-Regolament Nru 987/2009, kif emendat bir-Regolament Nru 1244/2010, moqri flimkien mal-Artikolu 19(2) tar-Regolament Nru 987/2009, kif emendat bir-Regolament Nru 1244/2010, għandu jiġi interpretat fis-sens li ċertifikat A1 maħruġ mill-istituzzjoni kompetenti ta’ Stat Membru skont l-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, kif emendat bir-Regolament Nru 1244/2010, jorbot kemm l-istituzzjonijiet tas-sigurtà soċjali tal-Istat Membru li fih l-attività hija eżerċitata kif ukoll lill-qrati ta’ dak l-Istat Membru, jekk ikun il-każ, b’effett retroattiv, minkejja li din il-liċenzja tkun inħarġet biss wara li l-imsemmi Stat Membru kien issuġġetta lill-ħaddiem ikkonċernat għall-assigurazzjoni obbligatorja taħt il-leġiżlazzjoni tiegħu.
3)      L-Artikolu 12(1) tar-Regolament Nru 883/2004, kif emendat bir-Regolament Nru 1244/2010, għandu jiġi interpretat fis-sens li, fil-każ fejn ħaddiem, li huwa kkollokat minn mill-persuna li timpjegah biex iwettaq xogħol fi Stat Membru ieħor, jiġi ssostitwit minn ħaddiem ieħor ikkollokat minn persuna li timpjega oħra, dan il-ħaddiem għandux jiġi kkunsidrat bħala mibgħut “biex [j]ieħu post persuna oħra”, fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, b’tali mod li ma tistax tibbenefika mir-regola speċjali prevista fl-imsemmija dispożizzjoni sabiex jibqa’ suġġett għal-leġiżlazzjoni tal-Istat Membru li fih il-persuna li timpjega normalment twettaq l-attivitajiet tagħha.
Il-fatt li l-persuni li jimpjegaw liż-żewġ ħaddiema kkonċernati għandhom is-sede tagħhom fl-istess Stat Membru jew il-fatt li għandhom relazzjonijiet possibbli personali jew organizzazzjonali ma humiex rilevanti f’dan ir-rigward.
Firem
*      Lingwa tal-kawża: il-Ġermaniż.
SENTENZA TAL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Awla Manja)
11 ta’ Settembru 2018 (*)
“Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Politika soċjali – Direttiva 2000/78/KE – Ugwaljanza fit-trattament – Attivitajiet professjonali fi knejjes jew f’organizzazzjonijiet oħrajn li l-etika tagħhom hija bbażata fuq ir-reliġjon jew it-twemmin – Rekwiżiti professjonali – Attitudni ta’ bona fide u ta’ lealtà lejn l-etika tal-Knisja jew tal-organizzazzjoni – Kunċett – Differenza fit-trattament ibbażata fuq ir-reliġjon jew it-twemmin – Tkeċċija ta’ ħaddiem ta’ twemmin Kattoliku, li jeżerċita funzjoni maniġerjali, minħabba li reġa’ żżewweġ biċ-ċivil wara divorzju”
Fil-Kawża C‑68/17,
li għandha bħala suġġett talba għal deċiżjoni preliminari skont l-Artikolu 267 TFUE, imressqa mill-Bundesarbeitsgericht (il-Qorti Industrijali Federali, il-Ġermanja), permezz ta’ deċiżjoni tat‑28 ta’ Lulju 2016, li waslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fid‑9 ta’ Frar 2017, fil-proċedura
IR
vs
JQ,
IL-QORTI TAL-ĠUSTIZZJA (Awla Manja),
komposta minn K.
Lenaerts, President, A.
Tizzano (Viċi President), R.
Silva de Lapuerta, T. von Danwitz, J.
L. da Cruz Vilaça, A.
Rosas u J.
Malenovský, Presidenti ta’ Awla, E.
Juhász, M.
Safjan, D.
Šváby, A.
Prechal, F.
Biltgen (Relatur), K.
Jürimäe, M.
Vilaras u E.
Regan, Imħallfin,
Avukat Ġenerali: M.
Wathelet,
Reġistratur: K.
Malacek, Amministratur,
wara li rat il-proċedura bil-miktub u wara s-seduta tas‑27 ta’ Frar 2018,
wara li kkunsidrat l-osservazzjonijiet ippreżentati:
–        għal IR, minn B.
Göpfert, Rechtsanwalt, kif ukoll minn M.
Ruffert u G.
Thüsing,
–        għall-Gvern Ġermaniż, minn T.
Henze, J.
Möller u D.
Klebs, bħala aġenti,
–        għall-Gvern Pollakk, minn B.
Majczyna, A.
Siwek u M.
Szwarc, bħala aġenti,
–        għall-Kummissjoni Ewropea, minn D.
Martin u B.
‑R.
Killmann, bħala aġenti,
wara li semgħet il-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali, ippreżentati fis-seduta tal‑31 ta’ Mejju 2018,
tagħti l-preżenti
Sentenza
1        It-talba għal deċiżjoni preliminari tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 4(2) tad-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KE tas‑27 ta’ Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 5, Vol. 4, p. 79).
2        Din it-talba tressqet fil-kuntest ta’ kawża bejn JQ u l-persuna li timpjegah, IR, dwar il-legalità tat-tkeċċija ta’ JQ iġġustifikata minn allegat ksur tal-obbligu ta’ bona fide u ta’ lealtà lejn l-etika ta’ IR.
Il-kuntest ġuridiku
Id-dritt tal-Unjoni
3        Il-premessi 4, 23, 24 u 29 tad-Direttiva 2000/78 jistabbilixxu:
“(4)      Id-dritt tal-persuni kollha għall-ugwaljanza quddiem il-liġi u l-protezzjoni minn diskriminazzjoni jikonstitwixxi dritt universali rikonoxxut mid-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet Umani, il-Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar l-Elimazzjoni tal-Forom Kollha tad-Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa, mill-Patti tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi u dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali u mill-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Libertajiet, iffirmata mill-Istati Membri kollha.
Il-Konvenzjoni Nru 111 ta’ l-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) tipprojbixxi d-diskriminazzjoni fil-qasam ta’ l-impjieg u tax-xogħol.
(23)      F’ċirkostanzi limitati ħafna, differenza ta’ trattament tista’ tkun ġustifikata fejn karatteristika marbuta ma’ reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali tikkostitwixxi rekwiżit professjonali essenzjali u determinanti, meta l-objettiv huwa leġittimu u l-ħtieġa proporzjonata.
Dawn iċ-ċirkostanzi għandhom jiġu inklużi fl-informazzjoni mogħtija mill-Istati Membri lill-Kummissjoni.
(24)      L-Unjoni Ewropea fid-Dikjarazzjoni Nru 11 tagħha dwar l-istatus tal-knejjes u l-organizzazzjonijiet mhux konfessjonali, annessa ma’ l-Att Finali tat-Trattat ta’ Amsterdam, irrikonoxxiet espliċitament li tirrispetta u ma tippreġudikax l-istat taħt il-liġi nazzjonali tal-knejjes u assoċjazzjonijiet jew komunitajiet reliġjużi fl-Istati Membri u li ugwalment tirrispetta l-istat ta’ l-organizzazzjonijiet filosofiċi u dawk mhux konfessjonali.
B’dan l-iskop, l-Istati Membri jistgħu jżommu jew jistabilixxu dispożizzjonijiet speċifiċi dwar rekwiżiti tax-xogħol essenzjali, leġittimi u ġustifikati, li jistgħu jkunu meħtieġa biex tiġi eżerċitata attività professjonali.
(29)      Persuni li kienu soġġetti għal diskriminazzjoni bbażata fuq reliġjon jew twemmin, diżabilità, età, jew orjentazzjoni sesswali għandhom ikollhom mezzi adegwati ta’ protezzjoni legali.
Sabiex jingħata livell tal-protezzjoni aktar effettiv, l-assoċjazzjonijiet jew l-entijajiet legali għandhom ukoll ikunu awtorizzati biex jidħlu fi proċeduri, kif stabbilit mill-Istati Membri hekk tistabbilixxi, jew għan-nom jew in sostenn ta’ xi vittma, mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali ta’ proċedura dwar ir-rappreżentanza u d-difiża quddiem il-qrati.”
4        L-Artikolu 1 ta’ din id-direttiva jiddisponi:
“L-iskop ta’ din id-Direttiva huwa li tniżżel parametru ġenerali biex tikkumbatti diskriminazzjoni fuq bażi ta’ reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali f’dak li għandu x’jaqsam ma’ l-impjieg u x-xogħol, bi skop li timplimenta fl-Istati Membri il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.”
5        L-Artikolu 2(1) u (2) tal-imsemmija direttiva jipprevedi:
“1.
Għall-iskop ta’ din id-Direttiva, ‘il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament’ għandu jfisser li m’għandux ikun hemm diskriminazzjoni diretta jew indiretta għall-ebda raġuni msemmija fl-Artikolu 1.
2.
Għall-iskopijiet tal-paragrafu 1:
a)      għandu jitqies li jkun hemm diskriminazzjoni diretta meta persuna tiġi trattata b’mod inqas favorevoli milli kienet tiġi trattata oħra f’sitwazzjoni simili, għar-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1;
6        L-Artikolu 4 tal-istess direttiva huwa fformulat kif ġej:
“1.
Minkejja l-Artikolu 2(1) u (2), l-Istati Membri jistgħu jipprovdu li differenza ta’ trattament li hija bbażata fuq karatteristika relatata ma’ kwalunkwe bażi msemmija fl-Artikolu 1 m’għandhiex tikkostitwixxi diskriminazzjoni meta, minħabba n-natura ta’ attivitajiet partikulari tax-xogħol ikkonċernati jew il-kuntest li fihom jitwettqu, din il-karatteristika tikkostitwixxi ħtieġa ġenwina u determinanti tax-xogħol, sakemm l-għan ikun leġittimu u proporzjonat.
2.
L-Istati Membri jistgħu jżommu leġislazzjoni nazzjonali fis-seħħ fid-data ta’ l-adozzjoni ta’ din id-Direttiva jew jipprovdu għal-leġislazzjoni futura li tinkorpora prattiċi nazzjonali eżistenti fid-data ta’ l-adozzjoni ta’ din id-Direttiva li skond liema, fil-kaz ta’ attivitajiet tax-xogħol fi knejjes u organizzazzjonijiet pubbliċi jew privati oħrajn li l-ethos tagħhom huwa bbażat fuq reliġjon jew twemmin, differenza ta’ trattament ibbażata fuq ir-reliġjon jew it-twemmin ta’ persuna m’għandhiex tikkostitwixxi diskriminazzjoni meta, minħabba n-natura ta’ dawn l-attivitajiet jew l-kuntest li fihom jitwettqu, ir-reliġjon jew it-twemmin ta’ persuna jikkostitwixxu rekwiżit ġenwin, leġittimu u ġġustifikat tax-xogħol meta jitqies l-ethos ta’ l-organizzazzjoni.
Din id-differenza ta’ trattament għandha tiġi implimentata fir-rispett tad-dispożizzjonijiet u l-prinċipji kostituzzjonali ta’ l-Istati Membri, kif ukoll tal-prinċipji ġenerali tal-liġi Komunitarja, u m’għandhiex tiġġustifka diskriminazzjoni fuq xi bażi oħra.
Sakemm id-dispożizzjonijiet tagħha huma f’kull każ irrispettati, din id-Direttiva m’għandhiex tippreġudika d-dritt tal-knejjes u organizzazzjonijiet pubbliċi jew privati, li l-ethos tagħhom huwa bbażat fuq reliġjon jew twemmin, li konformement mal-kostituzzjoni u l-liġijiet nazzjonali, jesiġu mingħand persuni li jaħdmu għalihom illi jaġixxu in buonafede u b’lealtà lejn l-etika ta’ l-organizzazzjoni.”
7        L-Artikolu 9(1) tad-Direttiva 2000/78 jipprevedi:
“L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-proċeduri ġudizzjarji u/jew amministrattivi, inklużi meta jitqies approprjat proċeduri ta’ konċiljazzjoni, għall-eżekuzzjoni ta’ obbligi taħt din id-Direttiva, ikunu disponibbli għal-persuni kollha li jikkunsidraw ruħhom trattati ħażin minħabba nuqqas ta’ applikazzjoni tal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament, anke wara li r-relazzjoni li fiha jkun allegat li saret id-diskriminazzjoni tkun spiċċat.”
8        L-Artikolu 10(1) ta’ din id-direttiva jiddisponi:
“L-Istati Membri għandhom jieħdu dawk il-miżuri li huma neċessarji, skond is-sistemi nazzjonali ġudizzjarji tagħhom, biex jiżguraw li, meta persuni li jikkunsidraw lilhom infushom milquta ħażin minħabba li l-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament ma ġiex applikat lilhom, jippruvaw quddiem qorti jew awtorità kompetenti oħra, fatti li minnhom wieħed jista’ jippresumi li kien hemm diskriminazzjoni diretta jew indiretta, il-prova li ma kienx hemm ksur prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament tgħaddi fuq il-konvenut.”
Id-dritt Ġermaniż
Il-GG
9        L-Artikolu 4(1) u (2) tal-Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland (il-Liġi Fundamentali tar-Repubblika Federali tal-Ġermanja) tat‑23 ta’ Mejju 1949 (BGB1.
1949 I, p. 1, iktar ’il quddiem il-“GG”) jiddisponi:
“(1)      Il-libertà tal-fidi u tal-kuxjenza u l-libertà tat-twemmin reliġjuż u filosofiku huma invjolabbli.
(2)      Għandu jiġi ggarantit l-eżerċizzju liberu tar-reliġjon.”
10      Konformement mal-Artikolu 140 tal-GG, id-dispożizzjonijiet tal-Artikoli 136 sa 139 u 141 tal-Weimarer Reichsverfasssung (il-Kostituzzjoni ta’ Weimar), tal‑11 ta’ Awwissu 1919 (iktar ’il quddiem il-“WRV”), jagħmlu parti integrali mill-GG.
11      L-Artikolu 137 tal-WRV jipprevedi:
“1.
Ma teżistix knisja tal-Istat.
2.
Hija ggarantita l-libertà li jiġu fformati soċjetajiet reliġjużi.
Huma jistgħu jingħaqdu mingħajr ebda restrizzjoni fit-territorju tar-Reich.
3.
Kull soċjetà reliġjuża għandha tirregola u tamministra l-affarijiet tagħha b’mod indipendenti fi ħdan il-konfini tal-liġi li tapplika għal kulħadd.
Hija tikkonferixxi l-karigi tagħha mingħajr l-involviment tal-Istat jew tal-komunità ċivili.
7.
Assoċjazzjonijiet li għandhom l-iskop li jrawmu twemmin filosofiku fil-komunità għandu jkollhom l-istess status bħal soċjetajiet reliġjużi.”
12      Skont il-ġurisprudenza tal-Bundesverfassungsgericht (il-Qorti Kostituzzjonali Federali, il-Ġermanja), id-detenturi tad-dritt għall-awtodeterminazzjoni ekkleżjastika ggarantit fl-Artikolu 140 tal-GG, moqri flimkien mal-Artikolu 137(3) tal-WRV, huma mhux biss il-knejjes infushom bħala komunitajiet reliġjużi, iżda wkoll l-istituzzjonijiet kollha affiljati magħhom b’mod speċifiku, jekk u sa fejn dawn tal-aħħar jintalbu, skont l-identità proprja tal-knisja u konformement mal-għan tagħhom jew mal-missjoni tagħhom, jinkarigaw ruħhom bit-twettiq tal-kompiti u tal-missjonijiet tal-knisja.
Il-Liġi dwar il-Protezzjoni Kontra t-Tkeċċija
13      Il-Kündigungsschutzgesetz (il-Liġi dwar il-Protezzjoni Kontra t-Tkeċċija) tal‑25 ta’ Awwissu 1969 (BGB1.
1969 I, p. 1317), fil-verżjoni tagħha applikabbli għall-kawża prinċipali, tipprevedi, fl-Artikolu 1 tagħha:
“Tkeċċija soċjalment inġustifikata
(1)      It-tkeċċija ta’ ħaddiem impjegat li l-kuntratt tiegħu dam iktar minn sitt xhur mingħajr interruzzjoni fl-istess impriża hija legalment ineffettiva meta tkun soċjalment inġustifikata.
(2)      Tkeċċija hija soċjalment inġustifikata meta ma hijiex dovuta għal raġunijiet marbuta mal-persuna jew mal-imġiba tal-ħaddiem impjegat jew minħabba restrizzjonijiet urġenti fuq l-impriża, u li jipprekludu ż-żamma tal-impjegat f’din l-impriża.
L-AGG
14      L-Allgemeines Gleichbehandlungsgesetz (il-Liġi Ġenerali dwar l-Ugwaljanza fit-Trattament) tal‑14 ta’ Awwissu 2006 (BGB1.
2006 I, p. 1897, iktar ’il quddiem l-“AGG”) hija intiża li tittrasponi d-Direttiva 2000/78 fid-dritt Ġermaniż.
15      L-Artikolu 1 tal-AGG, li jiddetermina l-għan tal-liġi, jistabbilixxi:
“Din il-liġi għandha bħala għan li tipprevjeni jew li tillimita kull diskriminazzjoni abbażi tar-razza, tal-oriġini etnika, tas-sess, tar-reliġjon jew tat-twemmin, ta’ diżabbiltà, tal-età jew tal-identità sesswali.”
16      L-Artikolu 7(1) tal-AGG jiddisponi:
“Il-ħaddiema ma għandhom ikunu suġġetti għal ebda diskriminazzjoni abbażi ta’ waħda mir-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1; din il-projbizzjoni tapplika wkoll meta l-persuna li tkun wettqet id-diskriminazzjoni sempliċement tassumi li teżisti waħda mir-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1, fil-kuntest tal-fatt diskriminatorju.”
17      Skont l-Artikolu 9 tal-AGG:
“1.
Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 8 [ta’ din il-liġi], differenza fit-trattament ibbażata fuq ir-reliġjon jew it-twemmin hija ammissibbli wkoll fil-każ ta’ impjieg minn komunitajiet reliġjużi, minn istituzzjonijiet affiljati magħhom, irrispettivament mill-forma ġuridika tagħhom, jew minn assoċjazzjonijiet li għandhom l-iskop li jrawmu reliġjon jew twemmin fil-komunità, meta, b’teħid inkunsiderazzjoni tal-kuxjenza stess tal-komunità reliġjuża jew tal-assoċjazzjoni, reliġjon jew twemmin partikolari jikkostitwixxu rekwiżit professjonali ġġustifikat, fid-dawl tad-dritt tagħhom għal awtonomija [tal-komunità reliġjuża jew tal-assoċjazzjoni] jew minħabba n-natura tal-attivitajiet tagħhom.
2.
Il-projbizzjoni ta’ differenzi fit-trattament abbażi ta’ reliġjon jew ta’ twemmin ma tippreġudikax id-dritt tal-komunitajiet reliġjużi msemmija fil-paragrafu 1, ta’ istituzzjonijiet affiljati ma’ dawn tal-aħħar, irrispettivament mill-forma legali tagħhom, jew ta’ assoċjazzjonijiet li għandhom l-għan li jrawmu reliġjon jew twemmin fil-komunità, li jirrikjedu mill-impjegati tagħhom li jaġixxu b’bona fide u b’lealtà skont il-kuxjenza tagħhom stess.”
Id-dritt kanoniku
18      Skont il-Kanoni 1085 tal-Codex Iuris Canonici (il-Kodiċi tad-Dritt Kanoniku):
“(1)      [Tikkuntratta żwieġ invalidu] il-persuna li hija marbuta bir-rabta ta’ żwieġ preċedenti, anki mhux ikkonsmat.
(2)      Anki jekk l-ewwel żwieġ huwa invalidu jew ġie xolt minħabba kwalunkwe raġuni, ma huwiex permess li jiġi kkuntrattat żwieġ ieħor qabel ma n-nullità jew ix-xoljiment tal-ewwel żwieġ tiġi stabbilita legalment u b’ċertezza.”
19      Il-Grundordnung des kirchlichen Dienstes im Rahmen kirchlicher Arbeitsverhältnisse (ir-Regolament Bażiku Applikabbli għas-Servizz Ekkleżjastiku fil-Kuntest tar-Relazzjonijiet ta’ Impjieg fi ħdan il-Knisja) tat‑22 ta’ Settembru 1993 (Amtsblatt des Erzbistums Köln, p. 222, iktar ’il quddiem il-“GrO 1993”) jipprevedi kif ġej, fl-Artikolu 1 tiegħu:
“Prinċipji bażiċi tas-servizz ekkleżjastiku
Il-persuni kollha attivi f’istituzzjoni tal-Knisja Kattolika għandhom jipparteċipaw flimkien permezz tax-xogħol tagħhom, indipendentement mill-pożizzjoni tagħhom fir-rigward tad-dritt tax-xogħol, sabiex l-istituzzjoni tkun tista’ twettaq il-parti tagħha fil-missjoni tal-Knisja (servizz fil-komunità).
20      L-Artikolu 4 tal-GrO 1993, intitolat “Obbligi ta’ lealtà”, jaqra kif ġej:
“(1)      L-impjegati Kattoliċi kollha huma marbuta jirrikonoxxu u josservaw il-prinċipji tad-duttrina Kattolika dwar il-fidi u l-moralità.
Il-ħajja personali tal-impjegati għandha tkun xhieda tal-prinċipji tad-duttrina Kattolika dwar il-fidi u l-moralità; u dan jgħodd b’mod partikolari għall-impjegati fis-servizz pastorali, kateketiku u edukattiv, kif ukoll għal dawk li huma attivi abbażi ta’ missjoni kanonika.
Dan jgħodd ukoll għall-impjegati li jeżerċitaw funzjonijiet maniġerjali.
(2)      L-impjegati Insara mhux Kattoliċi huma marbuta josservaw il-veritajiet u l-valuri tal-Vanġelu u jikkontribwixxu sabiex jimplimentawhom fl-istituzzjoni.
(4)      L-impjegati kollha huma marbuta jastjenu milli juru attitudni ostili fir-rigward tal-Knisja.
Huma ma għandhomx, permezz tal-istil ta’ ħajja personali jew tal-imġiba tagħhom, jikkompromettu l-kredibbiltà tal-Knisja u tal-istituzzjoni li jaħdmu għaliha.”
21      L-Artikolu 5 tal-GrO 1993, intitolat “Ksur tal-obbligi ta’ lealtà”, jipprevedi:
“(1)      Meta impjegat ma jissodisfax iktar l-kundizzjonijiet tal-impjieg, il-persuna li timpjega għandha tipprova, permezz ta’ pariri, tikkonvinċi lill-impjegat itemm dan in-nuqqas b’mod sostenibbli.
It-tkeċċija għandha tkun l-aħħar miżura li għandha tiġi kkunsidrata.
(2)      B’mod partikolari, il-ksur li ġej tal-obbligi ta’ lealtà huma kkunsidrati mill-Knisja bħala gravi għall-finijiet ta’ raġunijiet ta’ tkeċċija speċifiċi għall-Knisja:
–        il-konklużjoni ta’ żwieġ invalidu fir-rigward tal-fehim tal-fidi u tal-ordinament ġuridiku tal-Knisja,
(3)      Fil-każ [ta’ impjegati] li jeżerċitaw funzjonijiet maniġerjali […], imġiba li, konformement mal-paragrafu 2, ġeneralment titqies bħala raġuni għat-tkeċċija, teskludi l-possibbiltà għal dawn l-impjegati li jżommu l-impjieg tagħhom.
F’ċirkustanzi eċċezzjonali, it-tkeċċija tista’ tiġi evitata jekk raġunijiet gravi marbuta mal-każ partikolari jindikaw li t-tkeċċija tkun eċċessiva.”
22      Il-Grundordnung für katholische Krankenhäuser in Nordrhein-Westfalen (ir-Regolament għall-Isptarijiet Kattoliċi fin-Nordrhein-Westfalen, il-Ġermanja) tal‑5 ta’ Novembru 1996 (Amtsblatt des Erzbistums Köln, p. 321) jipprevedi:
“A.
Rabta mal-Knisja
(6)      Il-[GrO 1993] adottat fuq il-bażi ta’ dikjarazzjoni tal-Isqfijiet Ġermaniżi dwar is-servizz ekkleżjastiku, inklużi l-emendi u ż-żidiet, jorbot l-organu responsabbli.
Id-diretturi tal-isptar u l-kapijiet tad-dipartimenti jitqiesu bħala impjegati li jeżerċitaw funzjonijiet maniġerjali fis-sens tal-imsemmi regolament.”
Il-kawża prinċipali u d-domandi preliminari
23      IR hija kumpannija b’responsabbiltà limitata rregolata mid-dritt Ġermaniż.
L-għan soċjali tagħha jikkonsisti fit-twettiq, b’mod partikolari permezz tal-ġestjoni tal-isptarijiet, tal-missjoni tal-Caritas (il-konfederazzjoni internazzjonali tal-organizzazzjonijiet Kattoliċi bi skop ta’ karità) bħala espressjoni tal-eżistenza u tan-natura tal-Knisja Kattolika Rumana.
IR hija prinċipalment organizzazzjoni mingħajr skop ta’ lukru u hija suġġetta għas-superviżjoni tal-Arċisqof Kattoliku ta’ Köln (il-Ġermanja).
24      JQ għandu twemmin Kattoliku.
Huwa mħarreġ bħala tabib u ilu jaħdem ma’ IR mis-sena 2000 bħala Kap tad-Dipartiment tal-Mediċina Interna ta’ sptar, fuq il-bażi ta’ kuntratt ta’ xogħol konkluż abbażi tal-GrO 1993.
25      JQ kien miżżewweġ skont ir-rit Kattoliku.
L-ewwel mara tiegħu sseparat minn miegħu fl‑2005 u d-divorzju tagħhom ingħata f’Marzu 2008.
Fix-xahar ta’ Awwissu 2008, JQ iżżewweġ biċ-ċivil lis-sieħba l-ġdida tiegħu, mingħajr ma kien ġie annullat l-ewwel żwieġ tiegħu.
26      Wara li saret taf b’dan iż-żwieġ il-ġdid, IR, permezz ta’ ittra tat‑30 ta’ Marzu 2009, keċċiet lil JQ, b’effett mit‑30 ta’ Settembru 2009.
27      JQ ippreżenta rikors kontra din it-tkeċċija quddiem l-Arbeitsgericht (il-Qorti Industrijali, il-Ġermanja) billi sostna li ż-żwieġ mill-ġdid tiegħu ma kienx jikkostitwixxi raġuni valida ta’ tkeċċija.
Skont JQ, it-tkeċċija tiegħu tikser il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament peress li, konformement mal-GrO 1993, iż-żwieġ mill-ġdid ta’ kap tad-dipartiment ta’ twemmin Protestant jew ateu ma kien ikollu l-ebda konsegwenza fuq ir-relazzjoni ta’ impjieg ta’ dan tal-aħħar ma’ IR.
28      IR sostniet li t-tkeċċija ta’ JQ kienet soċjalment iġġustifikata.
Peress li dan tal-aħħar kien jeżerċita funzjonijiet maniġerjali fis-sens tal-Artikolu 5(3) tal-GrO 1993, huwa kien, billi kkonkluda żwieġ invalidu skont id-dritt Kanoniku, naqas b’mod serju milli jwettaq l-obbligi li jirriżultaw mill-kuntratt ta’ xogħol konkluż ma’ IR.
29      L-Arbeitsgericht (il-Qorti Industrijali) laqgħet it-talba ta’ JQ.
Wara li l-appell ippreżentat minn IR kontra din id-deċiżjoni ġie miċħud mil-Landesarbeitsgericht (il-Qorti Industrijal Superjuri, il-Ġermanja), IR ippreżentat rikors għal reviżjoni quddiem il-Bundesarbeitsgericht (il-Qorti Industrijali Federali, il-Ġermanja), li ċaħditu, b’sentenza tat‑8 ta’ Settembru 2011, billi ddeċidiet, essenzjalment, li t-tkeċċija ta’ JQ ma kinitx iġġustifikata peress li, fil-każ ta’ żwieġ mill-ġdid, IR ma kinitx tkeċċi lil impjegati li jokkupaw l-istess tip ta’ pożizzjoni bħal JQ u li ma għandhomx twemmin Kattoliku.
30      IR ressqet il-kawża quddiem il-Bundesverfassungsgericht (il-Qorti Kostituzzjonali Federali, il-Ġermanja).
Din il-qorti, permezz ta’ digriet tat‑22 ta’ Ottubru 2014, annullat is-sentenza tal-Bundesarbeitsgericht (il-Qorti Industrijali Federali) u bagħtet lura l-kawża quddiem din tal-aħħar.
31      Il-Bundesarbeitsgericht (il-Qorti Industrijali Federali) tqis li r-riżultat tal-kawża prinċipali jiddependi fuq il-kwistjoni dwar jekk it-tkeċċija ta’ JQ minn IR hijiex leġittima skont l-Artikolu 9(2) tal-AGG.
Madankollu, din il-qorti tirrileva li din id-dispożizzjoni għandha tiġi interpretata konformement mad-dritt tal-Unjoni u li, għaldaqstant, ir-riżultat ta’ din il-kawża jiddependi fuq l-interpretazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 4(2) tad-Direttiva 2000/78, li ġie traspost fid-dritt nazzjonali bl-Artikolu 9(2) tal-AGG.
32      B’mod iktar preċiż, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, fl-ewwel lok, jekk, bħala kumpannija b’kapital azzjonarju rregolata mid-dritt privat, miżmuma mill-Knisja Kattolika, IR taqax fil-kamp ta’ applikazzjoni tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 4(2) tad-Direttiva 2000/78 u hijiex, għalhekk, intitolata li teħtieġ li l-impjegati tagħha jkollhom attitudni ta’ bona fide u ta’ lealtà lejn l-etika ta’ din il-knisja.