MLRS/mapa_maltese huggingface dataset:
'Fis-sustanza, l-ilmentaturi qed jilmentaw li dwar l-investiment BP 211 li bieghilhom il-provditur tas-servizz, l-istess provditur ma kienx diligenti meta kawza ta' dewmien minnu biex jinfurmahom bl-andament hazin ta' dan il-prodott, kienu garrbu telf ta' flus u minkejja li huma kienu avvicinaw lill-provditur tas- servizz meta raw li l-valur tal-prodott kien niezel gew infurmati mir-rapprezentat ta' Crystal Finance Investment Ltd. li "dawn ta' Calamatta Cuschieri ilhom li nehhewhom disa' xhur u s-Sur Mifsud ried li nhalluhom" u ghalhekk qed jitolbu r-rimbors ta' €6,354 flimkien mal-imghaxijiet li tilfu fuq perjodu ta' sentejn.
Review tal-prodott li dwaru qed isir l-Ilment
L-investiment li dwaru qed jitressaq dan l-ilment hu BP 211 5% EUR High Yield Bond Portfolio 9th July 2018 li huwa portafoll ikkreat internament mill- provditur li jikkonsisti f'dawn il-bonds sottostanti:
• 9.5% Edcon (Proprietary) Ltd 01.03.2018 o ISIN XS0596918135 – Valor 12568725
• 6.625% Fiat Finance & Trade Ltd 15.03.2018 o ISIN XS0906420574 – Valor 20944389
• 8.875% Rickmers Holding GmbH & Cie KG o ISIN DE000A1TNA39 – Valor 21426036
• 5.875% Republic of Croatia 09.07.2018 o ISIN XS0645940288 – Valor 13299538
L-ammont investit f'dan il-bond portfolio kien jinqasam fi proporzjoni ta' 25% f'kull bond sottostanti. Minhabba li l-prodott jigi kkreat mill-kumpanija innifisha, l-investitur ma jkollux sehem fl-ghazla tal-bonds sottostanti u, ghaldaqstant, il- prodott ma jvarjax a bazi tal-istrategiji tal-investiment tal-investitur innifsu.
Il-bonds li jiffurmaw il-BP 211 huma kollha non-investment grade bonds u ta' natura spekulattiva. Minkejja li kumplessivament, u a bazi tal-porzjon allokat f'kull bond sottostanti, il-kupun fuq il-bond portfolio jammonta ghal 7.71875%, il- kupun li l-investitur huwa intitolat ghalih huwa dak ta' 5%. Huwa evidenti, kemm mill-fatt li l-bonds sottostanti huma kollha non-investment grade, kif ukoll jekk jintuza l-kupun bhala indikatur tar-riskju, jista' jinghad li l-bond portfolio in kwistjoni huwa medium/high risk. Tajjeb li wiehed isemmi wkoll li, tnejn mill-erba' bonds sottostanti, jigifieri l-Edcon u Fiat Finance, ghandhom credit rating iktar baxx mill-kumplament tal-bonds, fejn dawn anke huma klassifikati bhala highly speculative.
Analizi tal-element tad-dewmien
Minhabba li l-punt ewlieni fl-ilment imressaq mis-Sinjuri Mayer jittratta d- dewmien min-naha tal-provditur sabiex jinfurmahom bl-andament negattiv tal- investiment, se ssir analizi tal-andament tal-investiment in kwistjoni billi tinghata harsa b'mod partikolari lejn il-credit rating kif ukoll il-prezzijiet fis-suq tal- investiment. 8
Kif digà saret referenza aktar kmieni, dan il-bond portfolio jikkonsisti f'erba' bonds sottostanti, u din l-analizi ser tkun qed tiffoka partikolarment fuq il-bond sottostanti 9.5% Edcon (Proprietary) Limited 01.03.2018 minhabba li fl-ilment taghhom, l-ilmentaturi indikaw li:
"Qalilna li l-kont nizel u qas l-imghax ghadu ma hallas wiehed minnhom,"
u minn informazzjoni pubblika disponibbli fuq l-internet, irrizulta li kien proprju l- Edcon ma hallasx l-interessi dovuti fiz-zmien meta gie diskuss l-andament tal- investiment bejn is-Sur Debono u l-ilmentaturi ghall-habta tal-bidu ta' Gunju 2016.
Credit Rating
Bejn l-2011, is-sena meta gew proposti il-€500 miljun 9.5% Senior Secured Notes 2018 mill-kumpanija Edcon (Proprietary) Limited, u s-sena 2017, l-agenzija ta' kreditu internazzjonali Moody's kienet kontinwament qed tanalizza l-operat u l- finanzi ta' Edcon Holdings (Proprietary) Limited, li taghha l-kumpanija imsemmija hawn fuq hija s-sussidjarja principali, kif ukoll tanalizza l-andament tal-bonds mahruga, liema analizi giet eventwalment riflessa fil-credit rating li kien jigi aggornat kontinwament. Ser ikun qed jigi kwotat ir-rating moghti minn Moody's peress li kienu Crystal infushom li, ghall-Edcon, ikkwotaw ir-rating ta' din l-istess agenzija fit-Term Sheet provduta lill-ilmentaturi.
Fil-mument li inbiegh il-BP 211 fi Frar 2014, l-Edcon kellha rating ta' B3 li huwa klassifikat bhala non-investment grade - highly speculative. Irid jinghad li r-rating tat-tliet bonds l-ohra kien ukoll fl-istess ilma, cioè, non-investment grade. Dan teknikament ifisser riskju oghla ghall-investitur li ser jidhol f'din it-tip ta' bond. Meta nghidu riskju, ifisser possibilità ikbar li l-bond tieqaf thallas l-imghax u sahansitra anke l-kapital mal-maturità. Kien ftit xhur wara dan il-bejgh li r-rating tpogga taht review minhabba li seta' jinzel iktar.
Fi stqarrija datata 21 t'Ottubru 2014, Moody's irrapportaw:
"The review for downgrade reflects Moody's concern over Edcon's ability to proactively manage its debt profile and sustain its current capital structure amid the weakening operating environment in South Africa."
Eventwalment, inqas minn sena wara li l-Edcon giet mibjugha lill-ilmentaturi, precizament f'Jannar 2015, Moody's habbret li kienet irrevediet 'l isfel ir-rating tal-bond ghal Caa1 li hija klassifikata bhala non-investment grade – substantial risks. Minkejja dan id-downgrade, l-opinjoni ta' Moody's fuq ir-rating kienet wahda stabbli. Sussegwentement, ghalkemm f'Lulju 2015 ma kien hemm l-ebda tibdil fir-rating, l-opinjoni ta' Moody's fuq ir-rating inbidlet ghal wahda negattiva u dan rizultat ta' azzjoni li ttiehdet mill-kumpanija fir-rigward ta' Notes ohrajn mahruga minn Edcon Holdings Limited li jimmaturaw fl-2019. Moody's stqarret li:
"The rating actions follow Edcon's announcement on 30 June 2015 inviting the bondholders of the Senior Notes, in broad terms to exchange its debt holdings at below par value with an improved position within the capital structure (the exchange offer)."
Minn meta inbieghet l-Edcon lill-investituri bhala parti mill-BP 211 fi Frar 2014, Moody's dejjem irrevedew 'l isfel ir-rating ta' dan il-bond. Infatti, kull review li ghamlet Moody's – f'Ottubru 2014, f'Jannar 2015, f'Lulju 2015, f'Dicembru 2015 u f'April 2016 – il-bond baqghet dejjem non-investment grade, però ir-riskji 9 zdiedu tant li f'Dicembru 2015, il-bond giet klassifikata bhala extremely speculative. Similarjament ghal dak li gara qabel, minkejja li Moody's irrevediet ir-rating 'l isfel, l-opinjoni fuq ir-rating inbidlet minn dik negattiva ghal wahda stabbli.
Irid jinghad ukoll li fl-istess waqt, apparti r-rating tal-bond, Moody's kienet qed taghti rating iehor, din id-darba fuq il-kumpanija li kienet qed tohrog il-bond, cioè, Edcon Holdings (Proprietary) Limited. Fi Frar 2013, sena biss qabel l-Edcon giet offruta lill-investituri bhala parti mill-BP 211, Moody's kienet digà poggiet lill- kumpanija taht "Probability of Default", liema klassifikazzjoni qatt ma tnehhiet.
F'April 2016, Edcon Group habbar li ser ikun qed jiddeferixxi l-pagament tal- interessi dovuti lill-bondholders ghal Dicembru 2016 ...
Rizultat ta' dan, Moody's regghet, ghal darb'ohra fi ftit xhur, irrevediet 'l isfel r- ratings taghha, b'dak tal-bond inkluz fil-bond portfolio li qed jitressaq l-ilment dwaru ghal Ca bl-opinjoni dwar ir-rating izda tkun wahda stabbli ...
Kien bejn wiehed u iehor ftit taz-zmien wara li l-ilmentaturi sahqu li gew ikkuntattjati mir-rapprezentant tal-provditur sabiex tittiehed azzjoni fuq l- investiment taghhom'.
18. Dwar il-prezz tal-Edcon l-Arbitru kkunsidra ukoll li:
'Meta kien qed jigi offrut il-BP 211 lill-investituri, dan inbiegh bil-premessa li l- investituri kienu ser jiehdu lura l-valur ta' flushom f'jum partikolari fil-futur, u f'dan il-kaz fid-9 ta' Lulju 2018. Dan kien ifisser li l-investituri kienu ser jithallsu lura l-ammont nominali li kienu originarjament poggew fi Frar 2014. Dan però bil- premessa li l-bonds sottostanti kollha jwasslu u jhallsu sal-maturità.
... jekk wiehed jara komponent importanti f'portafoll maghmul biss minn erba' bonds li, f'temp ta' ftit aktar minn sena u nofs nizel b'iktar minn 40%, b'indikazzjonijiet xejn pozittivi fir-rigward tal-futur tal-kumpanija li qed tohrog il- bond – dan dejjem skont Moody's – huwa ragonevoli li wiehed jistenna lill- provditur li jiehu xi tip ta' azzjoni. Biss biss, fl-10 ta' Dicembru 2015, Moody's irrevediet 'l isfel ir-rating tal-bond minn Caa1 ghal Caa2, bil-bond tidhol f'territorju extremely speculative.
19. Abbażi t'hekk, l-Arbitru wasal għas-segwenti konklużjonijiet:
'Id-dmir tal-provditur tas-servizz li jagixxi fl-ahjar interess tal- investitur
Dan id-dmir johrog mir-regola 2.01 tal-Investment Services Rules – Standard Licence Conditions ( SLC) mahrugin mill-MFSA li kienu japplikaw ghall-provditur tas-servizz. Din ir-regola tghid fuq kollox li:
''When providing Investment Services to clients, a Licence Holder shall act honestly, fairly and professionally in accordance with the best interests of its clients.''
L-investiment li dwaru qed jitressaq dan l-ilment huwa wiehed kreat totalment min-naha tal-provditur, u li huwa l-provditur innifsu li jaf il-mod ta' kif jithaddem dan l-istess portafoll. Minkejja li CFI argumentaw ghal diversi drabi li s-servizz taghhom ma kienx wiehed diskrezzjonarju, l-Arbitru jhoss li Crystal kien obbligat 10 li jagixxi fl-ahjar interess tal-investituri u li ghalhekk, jekk kien hu li ghazel il- bonds sottostanti, kellu jibqa' jsewgi l-andament taghhom u jiehu l-azzjoni necessarja biex ma jhallix l-investiment jisfaxxa fix-xejn qabel ma jkun tard wisq. Dan meta wiehed jikkunsidra l-fatt ukoll li l-ilmentaturi kienu jiddependu fuq il- pariri tar-rapprezentant tal-provditur, u dan anke kien ikkonfermat mill-istess rapprezentant meta qal:
"Is-Sinjura Mayer mhux l-ewwel darba illi kienet tigi ghall-gharrieda meta kienet tkun qieghda l-Belt u tistaqsi kif inhu sejjer il-portafoll tal-investimenti taghhom. Kienet tiehu interess fuq l-investimenti u l-imghax."
Dan juri li l-ilmentaturi, safejn setghu jaghmlu, ghamluh.
Is-sinjali negattivi li bdew jidhru minn tal-anqas f'Dicembru 2015, u anke qabel, kienu jiggustifikaw azzjoni minn min ippropona dan il-bond bhala parti minn portafoll ta' bonds spekulattivi. Kemm mill-analizi tal-credit rating, kif ukoll mill- harsa lejn il-prezz tas-suq, jista' jigi determinat il-fatt li CFI kellhom jiehdu azzjoni hafna qabel Gunju 2016. Minn meta l-BP 211 gie offrut lis-Sinjuri Mayer fl-2014, il-credit rating ta' Edcon dejjem gie downgraded, u kif digà saret referenza aktar kmieni, fis-sena 2015 biss kien hemm zewg downgrades. Dan minbarra l-fatt ukoll li l-prezz fis-suq kien niezel kontinwament.
L-Arbitru hu tal-fehma li b'mod ragonevoli l-provditur tas-servizz ghandu jinghata l-beneficcju tad-dubju li jiehu ftit xhur qabel jiehu decizjoni sabiex jara jekk l- investiment partikolari ghandux cans jirkupra. Izda, f'dan il-kaz partikolari tal- Edcon, kif inghad, kien ilu sejjer lura u ghalhekk huwa ragonevoli li tal-anqas kellu jiehu azzjoni lejn l-ahhar ta' Jannar 2016, meta l-prezz tal-Edcon lahaq kwazi n-nofs tal-prezz meta l-BP 211 gie offrut lill-ilmentaturi.
Izda, jidher bic-car li l-provditur ha azzjoni meta gie mhabbar li l-pagament tal- interessi dovuti lill-bondholders fl-Edcon, gew differiti ghal Dicembru 2016.
Dan ma kellux ikun il-kaz. Il-fatt li kien hemm diversi downgrades fi ftit zmien u li anke kien rifless fil-prezz tas-suq, kienet raguni bizzejjed sabiex il-provditur jiehu l-azzjonijiet necessarji minn tal-anqas f'dan iz-zmien. Kieku Crystal hadu azzjoni qabel Gunju 2016, it-telf sostnut mis-Sinjuri Mayer mill-BP 211 kien ikun inqas.
II-provditur tas-servizz jghid li l-ilmentaturi kellhom esperjenza ghaliex kienu digà investew diversi drabi mal-istess provditur u, ghalhekk, l-istess provditur ma kellu jgorr l-ebda responsabbiltà. Hafna min-nota ta' sottomissjonijiet tal-provditur tas- servizz tittratta l-kaz daqslikieku kienet talba dwar mis-selling (li mhuwiex il-kaz); u dwar in-nuqqas li jinforma fil-hin lill-ilmentaturi jghid li s-servizz kien wiehed advisory u, ghalhekk, ma kellux l-obbligu li jinfurmahom dwar l-andament tal- prodott.
Kif digà inghad, il-prodott de quo kien prodott 'manifatturat' mill-istess provditur tas-servizz u hadd daqsu ma seta' jsegwi l-andament tal-prodott. Kif gie spjegat, il-fatturi ewlenin ghall-monitoring tal-prodott kienu l-prezz tas-suq tal-prodott u r-rating tieghu, haga li zgur li l-ilmentaturi ma kellhomx l-esperjenza li jaghmlu u lanqas l-ghodda biex jaghmlu dan.
Anzi l-ilmentaturi ghamlu dak mistenni minnhom jigifieri meta ircevew il-valuation statements marru jkellmu lir-rapprezentanti ta' Crystal Finance Investments Ltd. u kien proprju r-rapprezentant tal-provditur tas-servizz li qalilhom li kienet id- decizjoni tal-kumpanija li jistennew aktar.
11 L-istess rapprezentant tal-kumpanija, Noel Debono, xehed li l-ilmentaturi kienu ta' spiss jghaddu jkellmuh u jistaqsuh kif sejjer il-prodott u, ghalhekk, uzaw dik id-diligenza mehtiega. Kienet decizjoni tal-kumpanija li thalli jghaddi z-zmien u l- prodott nizel hafna aktar mill-prezz u, kif spjegat, setghu indunaw b'dan izda ma hadu l-ebda azzjoni li wassal ghal telf lill-ilmentaturi.
Ir-relazzjoni bejn investitur u provditur ta' servizz finanzjarju hija wahda ta' fiducja ghaliex l-investitur (specjalment retail, bhalma gew klassifikati lilmentaturi) ikun qed jafda flusu - li jkun ilu jgemma' matul hajtu kollha - f'idejn il-provditur tas-servizz li ghandu responsabbiltà kbira li jara li jipprotegi kemm jista' jkun il-flus investiti. U peress li hu ghandu l-expertise, li ilmentatur retail normalment ma jkollux, allura dik ir-responsabbiltà tizdied.
F'dan il-kaz, il-provditur tas-servizz m'uzax dik id-diligenza mehtiega u mistennija minnu li wasslet f'telf akbar lill-ilmentaturi. L-agir tal-provditur tas-servizz ma lahaqx "l-aspettattivi ragonevoli u legittimi tal-konsumaturi".
Ghar-ragunijiet 'l fuq imsemmija, l-Arbitru hu tal-fehma li l-ilment huwa wiehed gust, ekwu u ragonevoli fic-cirkustanzi partikolari u merti sostantivi tal-kaz.
20. Il-Qorti kkwotat estensivament mid-deċiżjoni appellata għaliex jidrilha li l- kunsiderazzjonijiet huma mirquma ferm u jagħtu stampa estremament dettaljata u preċiża taċ-ċirkostanzi tal-każ.
21. Fl-ewwel parti tal-aggravju tagħha l-appellanti tilmenta mill-fatt li l-Arbitru naqas milli jiddistingwi bejn advisory services u discretionary portfolio management. Tikkontendi illi l-appellanti ħallsu u ngħataw biss advisory services li kienu limitati għall-mument meta sar l-investiment. Ladarba ma kien hemm ebda allegazzjoni ta' misselling, tinsisti li l-Arbitru ma setax wasal għall-konklużjoni raġġunta għaliex hija ma kellha ebda obbligu kuntrattwali jew legali tibqa' ssegwi b'mod kontinwu l-andament tal-investiment in kwisjoni matul is-snin.
22. Mill-atti jirriżulta li r-relazzjoni tal-appellati mas-soċjetà appellanti bdiet fis-sena 2000 u saru diversi investimenti matul is-snin. Fit-18 ta' April 2014 inbiegħ lill- appellati l-prodott mertu tal-kawża1 liema investiment ġabu fit-tmiem tiegħu f'Ġunju 20162, ċjoe' qabel id-data li fih kellu jimmatura l-investiment.
23. L-appellata Maria Consolata Mayer xehedet illi:
'Ngħid li l-problema dwar dan il-prodott li qed nilmenta dwaru hi li kelli €18,000 kien ċempilli Noel Debono u qalli, "Irrid Inkellmek". Is-soltu jkellimni fuq it- telefon, allura assumejt li kien hemm aħbar ħażina. L-għada morna u qalli li kienu niżlu għal "11,700. Ma qallix għalfejn. Spjegali li mar ħażin. Għidtlu "Dawn baqalhom sal-2018, kif niżlu daqshekk?" Ngħid li ma offrilix li dawn il-flus jibqgħu f' dan l-investiment biex forsi jerġgħu jitilgħu, imma qalli biex ninvestihom x' imkien ieħor.
1 Fol. 33 u 222. 2 Fol. 215 12 Jien għedtlu "Kif ħallejtuhom jinżlu daqshekk, għax is-soltu tavżawni?" u kienu dejjem javżawni. Ngħid li s-Sur Noel Debono qalli illi "Dan il-prodott Alfred Mifsud kien iddeċidieh u għalkemm kienu neżlin ried iħallihom hemm." ...
... ngħid li għalkemm kelli diversi investimenti ma tantx nifhem u kont nafda fihom .... għandi livell t' edukazzjoni ta' skola primarja. Ngħid li jiena kont naħdem ġo fabbrika u wara, fi żmien l-investiment, kont mara tad-dar ...'3
24. L-appellat Simon Mayer da parti tiegħu xehed illi:
' ... s-Sur Noel konna navżawh li jekk l-affarijiet ikunu sejrin ħażin jibgħat għalina biex jagħmilhomlnha x'imkien ieħor. Dejjem kont ngħidlu li ma xtaqniex li nitilfuhom il-flus. F' dan l-aħħar investiment li falla kienu ilhom jafu li sejrin lura l-flus u bagħtu għalina biss meta fallew. Ngħid li aħna nafu li tal-Crystal Finance kienu jafu li ilhom sejrin lura għaliex kien is-Sur Debono li qalilna li anke Alfred Mifsud kien ilu jaf li sejrin lura.'4
25. Dan madanakollu ġie miċħud minn Noel Debono, l-investment advisor tal- appellati mpjegat tal-appellanti:
' ... Dan mhuwiex minnu. Niċċara illi l-management ta' Crystal Finance infurmana li għandha il-bżonn inċemplu l-klijenti tal-BP211 biex ninfurmawhom bis- sitwazzjoni tal-investiment tagħhom u tittieħed deċiżjoni. L-ewwel iddeċidejna kif ser nitkellmu mal-klijenti internament u mbagħad kull wieħed minnha tkellem mal-klijent tiegħu.'5
26. Lil dan ix-xhud ma sarlux kontro-eżami u għalhekk ma tirriżulta l-ebda kjarifika ulterjuri dwar dawn id-diskussjonijiet interni. Fl-affidavit tiegħu, l-istess xhud jgħid ukoll li:
' ... Is-sinjura Mayer mhux l-ewwel darba li kienet tiġi għall-għarrieda l-Belt u tistaqsi kif inhu sejjer il-portafoll tal-investiment tagħhom. Kienet tieħu interess fuq l-investimenti u l-imgħax.'6
27. Dan jirriżulta ukoll mill-formoli a fol. 219 u 220 permezz ta' liema ġew reġistrati laqgħat bejn il-partijiet f'Mejju u Settembru 2014 fuq talba tal-appellati. Fattwalment għalhekk, mhux il-każ li l-appellanti kienet tiċħad li tagħti parir lill- appellati għaliex l-advisory services provvduti minnha kienu limitati għall-mument tal-akkwist, kif pretiż fl-appell in diżamina. Isegwi minn dan, li s-servizz li l- appellanti kienet tagħti lill-appellati kien kontinwat u ma kienx limitat biss għal għoti ta' parir finanzjarju qabel ma sar l-investiment. Kien hemm an ongoing relationship li tiġġustifika l-pretensjoni tal-appellati
3 Fol. 53. 4 Fol. 55. 5 Fol. 240. 6 Fol. 241. 13 li jkunu nfurmati fi stadju aktar bikri bl-andament prekarju tal-prodott in kwistjoni.
28. Iżda l-appellanti tinsisti li ma kien hemm l-ebda dubju dwar il-limiti tas-servizz miftiehem bejn il-partijiet odjerni inkwantu flimkien mal-istatements li kienu jiġu mibgħuta lill-appellati hija kienet tehmeż ukoll ċirkolari li biha kienet tinforma lill- klijenti tagħha li r-rendikont ma kienx qiegħed jintbagħat biss biex jissodisfa obbligu regolatorju iżda sabiex ifakkruhom x'investimenti għandhom fil-kont tagħhom kif ukoll, sabiex jagħtuhom valur aġġornat tal-investiment biex b'hekk ikun aktar faċli għalihom jevalwaw l-andament tal-portafoll tagħhom. Ikkwotat ukoll bran mit-Terms of Business Agreement allegatament mehmuż mal- imsemmija ċirkolari.
29. Dan l-argument jirriżulta fieragħ fil-kuntest tal-fatt li l-allegata ċirkolari ma tressqitx bħala prova.
30. F'kull każ, dan huwa pjuttost irrilevanti fil-kuntest taċ-ċirkostanzi ta' dan il-każ. Jekk l-appellanti ma kellha l-ebda obbligu wara li nxtara l-prodott, irrispettivament huwiex monitoring jew ieħor, x'kienet ir-raġuni li f'Ġunju tal-2016 kienet ikkomunikat mal-appellati fost klienti oħra li għamlu dak it-tip ta' nvestiment? Wieħed irid jiftakar li l-ilment tal-appellanti hu dwar l-imġieba tal-appellanti bħala provditur ta' servizz finanzjarju, u li l-Arbitru jrid jiddeċiedi l-ilment għal dak li, "fil-fehma tiegħu, ikun ġust, ewku u raġonevoli fiċ-ċirkostanzi partiklaro u merti sostantivi tal-każ". Mill-provi li tressqu wieħed faċilment jikkonkludi li l-appellati kellhom aspettativa ragonevoli u legittima li l-appellanti ser tinfurmahom f'waqtu b'kull żvilupp negattiv għall-investiment. Hu ovvju li l-appellati kienu jiddependu mit-tagħrif u parir li jingħataw mill-financial advisor. Huma kellhom dritt jippretendu li l-appellanti ser tkun qegħda tħares, f'kull żmien, l-aqwa interessi tagħhom. Jiġi mtenni li l-appellanti kienu regolarment iżuru l-uffiċċju tal- appellanti u ma jirriżultax li qatt ġew infurmati li huma ma kienux intitolati għal servizz ta' monitoraġġ jew pariri ulterjuri dwar l-investimenti eżistenti tagħhom, kif allegat mill-appellanti matul dawn il-proċeduri.
31. Minkejja li tinsisti li ma kinitx obbligata, is-soċjetà appellanti tikkonċedi li hija effettivament għamlet monitoraġġ tal-prodott. Tippretendi iżda li l-Arbitru ma setax, with hindsight, jikkritika t-tempestività tad-deċiżjoni tagħha. Fil-paragrafu 16 tal-appell tagħha tgħid li f'Jannar 2016 hija kellha opinjoni bbażata fuq pariri anké minn barra, fis-sens illi filwaqt li l-holding company kienet f'riskju ta' default, il-proprietary company kellha riskju ferm anqas u għalhekk dak iż-żmien il-prezz tal-bond tal-proprietary company kien għad jirkupra. Tikkontendi li l-affarijiet żviluppaw fix-xhur ta' wara u l-azzjoni li hija ħadet fil-konfront tal-klijenti tagħha f' Mejju 2016 kienet tempestiva. Pero' prova ta' dan ma tressqitx.
14 32. Is-soċjetà appellanti finalment tikkontendi li ħadd ma jista' jinżamm responsabbli mingħajr ness bejn kawża u danni u mhux tort tagħa li l-investiment mar ħażin. Targumenta ukoll li hija m'għandhiex tagħmel tajjeb għat-telf ravviżat mill- appellati li kienu konsapevoli dwar ir-riskji inerenti fil-prodott.
33. Huwa pależi li l-appellati huma biss retail clients li mhumiex intiżi fis-settur. Wara kollox, il-prodott in kwistjoni sar u inbiegħ mill-appellanti stess u għalhekk kienet hi li kellha l-esperjenza u t-tagħrif neċessarju sabiex issegwi l-andament tiegħu u tkun f'posizzjoni li tagħti parir siewi lill-klijenti tagħha fir-rigward. Hu veru li l- appellanti kienu jafu li l-prodott jista' jagħmel telf u qliegħ. Pero' hu veru wkoll li l-appellati kienu jfittxu u jiddependu mill-pariri tal-appellanti.
34. Il-bond portfolio BP211 kien prodott krejat offrut mis-soċjetà appellanti li tagħha l-appellati kienu u baqgħu klijenti. Inoltre, il-bonds li kienu jiffurmaw l- investiment BP211 kienu qed jinżammu 'in custody' tal-kont tal-appellati mis- soċjetà appellanti.7 Konsegwentement kien mistenni li l-appellanti, li fuq ammissjoni tagħha stess kienet qed tagħmel monitoraġġ ta' dan il-prodott, tinforma lill-appellanti bl-andament ħażin tal-bond portfolio in kwisjtoni meta kien evidenti li dan kien sejjer ħażin u ma kienx se jirpilja biex b'hekk jiġi mmitigat it- telf tal-appellati.
35. Għaldaqstant, tiċħad ukoll it-tieni aggravju.
Għal dawn il-motivi tiċħad l-appell u tikkonferma d-deċiżjoni tal-Arbitru, bl- ispejjeż kollha kontra l-appellanti.
Anthony Ellul.
7 Fol. 33. 15
12_12_2019-208_2018-119626
Qorti tal-Appell Kriminali Onor. Imhallef Consuelo Scerri Herrera, LL.D., Dip Matr., (Can)
Appell Nru: 208 / 2018 Il-Pulizja Spettur Colin Sheldon Vs Michael Debono
Illum 12 ta' Dicembru, 2019, Il-Qorti, Rat l-akkuzi dedotti kontra l-appellanti, Michael Debono detenur tal-karta tal- identita Maltija 240268 M, akkuzat quddiem il-Qorti tal-Magistrati (Malta) bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali talli: Ghan-nom u in rapprezentanza ta' Mediterranean Productions Limited (C 56031) u / jew bhala persuna registrata mall-Kummissarju tat-Taxxi skond l-Att ta' l-1998 dwar Taxxa fuq il-Valur mizjud (Att Nru. XXIII ta' l-1998) u regolamenti maghmula bis- sahha ta' l-istess Att, naqas sal-hmistax-il jum tat-tieni xahar li jigi wara l-ahhar jum li fih intemmu z-zminijiet ta' taxxa relattivi li jibghat lill-Kummissarju tat-taxxi (2) id- denunzji, flimkien mal-hlas dovut, li saru dovuti fil-perjodi li ntemmu fit-30 ta' Settembru, 2015 u fil-31 ta' Dicembru, 2015 u dan bi ksur tal-artikolu 30, 66, 76 (c) u 76 (d) ta' l-Att XXIII ta' l-1998. Il-Qorti giet mitluba li f' kaz ta' htija; 1. Tinfliggi l-piena skont il-ligi; jew 1