MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Grobin qal’asi

Grobin qal’asi (, ) — Latviyaning Grobini shahrining markazidagi oʻrta asr qal’asi xarobalari.

Gʻisht qal’a Livoniya ritsarlar tomonidan 1253-yildan oldin qurilgan. 18-asrda vayron qilingan. Baʼzi tarixchilarning fikriga koʻra, qal’a Groningenlik Ditrix orden ustasi, boshqa manbalarga koʻra, Herike ordenli Gosvin tomonidan qurilgan. 1263-yilda qal’a yondirilgan. XIV-XVI asrlarda koʻp marta qayta qurilgan. Nihoyat, 18-asrda, Grobina Kurland gertsogi ixtiyorida boʻlganida, tashlab ketilgan.

Xarobalar yonidagi maʼlumot taxtasida berilgan maʼlumotlarga koʻra, qalʼaning oʻlchami 72x40 m boʻlib, janubiy qanotida uch qavatli turar joy, gʻarbiy devorning oʻrtasida esa darvoza minorasi boʻlgan. Qal’ada Grobiński viloyati maʼmuriyati va Vogtning qarorgohi joylashgan edi.

Grobin qal’asi — Latviyaning madaniy meros obidalaridan biri.

Manbalar 

 1253-yilda paydo bo'lgan
XIII asrda qurilgan qulflar
Livonian ordeni qal'alari
Latviyada qal'a xarobalari
Latviya madaniy yodgorliklari
 Grobinskiy hududi
Kopalhen

Kopalxen (kopalxem, kopalxin, kopalx, kapalxes, chuk. kopalgin) — nganasan, chukchi, nenetsning mazali taomlari, entsev, Xanti va eskimos.

Press ostida fermentatsiya orqali yangi goʻshtdan tayyorlanadi. Yoqimsiz hidga ega. Tayyorlash jarayonida kadavrli zahar shakllanishi tufayli bunday oziq-ovqat uchun odatiy boʻlmagan odamlar uchun halokatli boʻlishi mumkin.

Tayyorlash usuli 
Kopalxen morj, muhr, kiyik (Nenets, chukchi, evenki versiyasi), oʻrdak (Arfa versiyasi), kit (Eskimo versiyasi) dan tayyorlangan.

Kiyik kopalxenini tayyorlash uchun katta, yogʻli va sogʻlom kiyik ishlatiladi. Bir necha kun davomida ichaklarni tozalash uchun ovqatlanmaydi, keyin teriga zarar bermasdan boʻgʻiladi. Shundan soʻng, jasad botqoqqa botiriladi va torf bilan sepiladi, novdalar va toshlar bilan yotqiziladi va bir necha oyga qoldiriladi. Vaqt oʻtishi bilan jasad olinadi va isteʼmol qilinadi.

Koʻproq keng tarqalgan variant morj yoki muhrdan tayyorlanadi: hayvon oʻldiriladi, suvda sovutiladi, teriga joylashtiriladi, u yerdan havo chiqariladi va sirt chizigʻida shagʻal bosimi ostida koʻmiladi. Bir necha oydan keyin jasad olinadi va isteʼmol qilinadi. Odatda, morjga ov qilish yozda amalga oshiriladi va tayyor igunak dekabrda qazib olinadi.

Muzqaymoq kopalchen yupqa boʻlaklarga boʻlinadi.

Tayyor boʻlmagan odam uchun oqibatlar 
Kopalxenni isteʼmol qilganda, har qanday odam, agar u bolaligidan isteʼmol qilmagan boʻlsa, kuchli zaharlanishni oladi, bu oʻz vaqtida tibbiy yordam boʻlmasa, oʻlimga olib kelishi mumkin (bu mahsulot botulinum zaharlanishi tufayli xavf tugʻdiradi). Chirigan goʻsht juda koʻp miqdorda kadaverin, putressin va neyrin kadaverin zaharini oʻz ichiga oladi.

Ular dekompozitsiya paytida hosil boʻlgan boshqa moddalar qatorida mahsulotning yoqimsiz hidiga, shuningdek toksik, ayniqsa Neyr uchun javobgardir. Neyrinning organizmga taʼsiri muskarin va organofosfor moddalar taʼsiri bilan taqqoslanadi, yaʼni koʻp miqdorda tuprik, bronxoreya, qusish, diareya, konvulsiyalar paydo boʻladi va koʻp hollarda kuchli zaharlanish oʻlomga olib keladi.

Manbalar 

 Chukchi oshxonasi
 Eskimo oshxonasi
 fermentlangan oziq-ovqat
Go‘shtli taomlar
Alifbo boʻyicha taomlar
Hlubochepi qal’asi

Hlubochepi qal’asi () — Praga shahri, Hlubochepi tumanidagi klassik meʼmoriy yodgorlik.

Hozirda shahar hududida joylashgan va biroz unutilgan yodgorliklardan biri deyish mumkin. U qishloq qal’alaridan biri ekanligi ajablanarli emas.

Shimoldan kirish joyi boʻlgan yopiq maydon (Glubochepskaya koʻchasi) baland devor bilan oʻralib, bu yerda ulkan minora ham bor. U bino qanotining davomi boʻlib, klassik uslubdagi derazalar koʻzga tashlanadi. Janubi-sharqdan (yangi turar-joy binolari hududidan) bir qarashda tarixiy yodgorlikka oʻxshamaydigan bir qator qattiq qal’a devorlarini koʻrish mumkin. Bu yoqning tarixiy ahamiyatidan xabardor boʻlmagan kishi diqqatga sazovor joyni katta ehtimol bilan eʼtiborsiz qoldiriadi.

Qal’aga ekskursiyalar va u boʻylab sayrlar oʻtkazilmaydi, chunki bugungi kunda u yerda tarixiy filmlar kinokompaniyasi joylashib, faoliyat koʻrsatadi. Ammo yaqin atrofdagi Jvagovskiy tepaligidan minoralarga qarash mumkin (). U yerdan chiroyli tabiiy manzara koʻrinadi.

Don ombori oldida (minorali bino) qurollar toʻplami joylashgan.

Qal’a 1958-yildan beri Chexiya madaniy merosi roʻyxatiga kiritilgan.

Tarixi 
Birinchi istehkom binosiga 1571-yilda Yan Kutovets () tomonidan asos solingan. Keyinchalik, obyekt tez-tez egasini oʻzgartirib turgan. 1623-yilda uni qirollik maslahatchisi Pavel Mixna () sotib olgan. Uning oʻgʻli mulkni 3000 reyn oltiniga iyezuitlarga sotadi. 1669-yilda iyezuitlar qal’ani oʻzlarining mahalliy faoliyat markaziga aylantirdi. Ammo 1773-yilda iyezuit ordeni bekor qilinganidan keyin, mulk davlat mulkiga aylanadi. Qal’a oʻzining zamonaviy qiyofasini, ehtimol, graf Frantishek A. Defoursga tegishli boʻlgan paytda olgan.

Yana qarang 

 Prokop vodiysi
 Glubochepiyadagi viaduklar

Manbalar

Havolalar 

 Zamek Xlubochepi, Praga (Chexiya) — hrady.cz saytidagi qal’a.
 Qal’aning tarixi ) u yerda joylashgan kino kompaniyasining veb-saytida.
 Qal’aning rejasi ) u yerda joylashgan kino kompaniyasining veb-saytida.
 Qal’aning qush koʻzi bilan koʻrinishi ) u yerda joylashgan kino kompaniyasining veb-saytida.

1571-yilda paydo bo'lgan
Praga Qal'alari
Pragadagi Chexiya madaniy yodgorliklari
XVI asrda qurilgan qulflar
Glen qal’asi

Glen qal’asi (, ), shuningdek Mustamäe Manor () — Yalgimäe ritsarlik qoʻrgʻonining yondosh qoʻrgʻoni. Estoniya poytaxti Tallinning Nomme tumanidagi togʻ yonbagʻrida joylashgan. Manzili: Vana-Mustamae koʻchasi 48. Tarixiy maʼmuriy boʻlinish boʻyicha qoʻrgʻon Kegel cherkoviga tegishli boʻlgan.

Tarixi 
Qoʻrgʻon Nikolay fon Glen tomonidan oʻz yerlarining shimoliy qismida yangi turar-joy sifatida qurilgan. Tarixiy qal’a shaxsan Glen tomonidan loyihalashtirilgan va 1886-yilda qurilgan. Qal’a park va bir nechta binolar bilan oʻralgan: palma uyi (1900-1910), rasadxona (1910) va "Kalevipoeg " (1908) va „Ajdaho“ (1908) haykallari. Bu tuzilmalarning barchasi Glenning oʻzi tomonidan loyihalashtirilgan. Hozirgi kalevipoeg shoxlari va tayoqchasi 1980-yillarda yasalgan nusxadir, eski Kalevipoeg hali ham vayron holda saqlanadi.

1918-yilda Glen Germaniyaga koʻchib ketgach, qal’a tashlandiq holga kelib, xarobaga aylangan, faqat devorlari saqlanib qolgan. Qal’ani qayta tiklash 1960-yillarda boshlangan va 1977-yil 24-martda yakunlangan. Hozirda Glen qal’asida Tallin texnologiya universiteti talabalar uyi joylashgan. Unda konferentsiyalar, seminarlar, madaniy tadbirlar oʻtkaziladi.

Glen qal’asi Estoniya tarixiy-madaniy yodgorliklari davlat reestriga kiritilgan.

Kinoda 
"Baskervillarning iti" Sovet badiiy filmida Glen qal’asi Baskervil zali sifatida namoyish etilgan.

Glen qal’asi „Omega varianti“ sovet badiiy filmida fon Shlosserning mulki sifatida koʻrsatilgan.

Galereya

Yana qarang 

 Kegel cherkovi
 Harju okrugidagi manorlar roʻyxati

Manbalar 

alifbo tartibida qulflar
XIX asrda qurilgan qulflar
Estoniya Tog'lari
Harjuma
Tallinn binolari va inshootlari
Mahmud Rahimov (futbolchi)

Mahmud Rahimov (1955- yil 1-iyun, Oʻzbekiston SSR, SSSR — 1999-yil 24-dekabr, Samarqand, Oʻzbekiston) — sovet va oʻzbek futbolchisi va murabbiyi.

Tarjimai hol va faoliyati 
Toshkent davlat jismoniy tarbiya institutida tahsil olgan. SSSR chempionatining ikkinchi ligasida ishtirok etuvchi jamoalar safida oʻynagan.

1995 -yilda Toshkent viloyatining “Doʻstlik” jamoasiga rahbar etib tayinlangan boʻlsa, oradan bir yillar oʻtib klub bosh murabbiyi boʻlgan.

1999-yili Samarqandning „Dinamo“ jamoasiga bosh murabbiy etib tayinlangan va oʻsha yili Oʻzbekiston terma jamoasini boshqargan. Uning rahbarligida Oʻzbekiston terma jamoasi oʻsha yillarda BAA termasini ortda qoldirib Osiyo Kubogi-2000 saralash bosqichida muvaffaqiyatli ishtirok etgan.

Osiyo Kubogi-2000 saralash bosqichida muvaffaqiyatli ishtirok etgan. Rahimov vafotidan soʻng Oʻzbekiston milliy terma jamoasini Yuriy Sarkisyan boshqargan. Sarkasyan boshchiligida Oʻzbekiston terma jamoasi 2000-yilgi Osiyo Kubogida muvaffaqiyatsizlikka uchragan va oʻz guruhida soʻnggi oʻrinni egallagan.

Vafotidan soʻng Rahimov 1999-yilda “Osiyoning eng yaxshi murabbiyi” deb tan olingan. Toshkent viloyatida har yili yosh futbolchilar oʻrtasida Mahmud Rahimov xotirasiga bagʻishlangan turnir oʻtkazib kelinmoqda.

Yutuqlari 

 1999-yilda OFKning eng yaxshi murabbiyi

Manbalar

Havolalar 

 Footballfacts.ru Mahmud Rahimov
 championat.asia Mahmud Rahimov

Kishilar
Murabbiylar
Oʻzbekiston murabbiylari

Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Doʻstlik Toshkent viloyati klubi bosh murabbiylari
Dinamo Samarqand futbol klubi murabbiylari
Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari
Aktiy

Aktiy (Aktin yoki Aktid, ) — yunon mifologiyasida Aktiy Rodos orolini boshqargan Roda va Geliosning yettita oʻgʻlidan biri.

Akasining oʻldirilishida qatnashgani uchun surgun qilingan, u Misrga qochib ketgan va u yerda Geliopol shahriga asos solgan. Otasi Gelios xohlaganidek, misrliklarga astrologiyadan birinchi boʻlib dars bergan.

Toʻfon paytida qadimgi yunonlarning koʻplab yozma manbalari yoʻqolgan. Sitsiliyalik Diodor koʻra, shuning uchun misrliklar astrologiya sohasidagi yutuqlarni oʻzlashtirishgan. Ancha avlodlar almashinuvidan keyin, Agenorning oʻgʻli Kadmus birinchi marta Finikiyadan Elladaga yozuvlarni olib keldi va shundan keyin yunonlar yulduzlar haqidagi fanga oʻz qoʻshimchalarini kiritganlar, lekin uning asoschilari sifatida tan olinmagan.

Rodoliklar Aktiy sharafiga (versiyalardan biriga koʻra) Kolossni portga kiraverishda dunyoning yetti moʻjizasi qatoriga kiruvchi oʻttiz yetti metrlik Geliosning bronza haykalini qurdilar.

Manbalar 

Mifologik qahramonlar
Ezgi Eyüboğlu

Ezgi Eyyubogʻlu (tugʻ. 1988-yil 15-iyun, Trabzon, Turkiya) — turk aktrisasi va modeli. Rossiyada "Muhtasham asr " serialidagi Aybige-Xatun roli bilan tanilgan.

Biografiya 
Ezgi Eyyubogʻlu 1988-yilda Anqarada tugʻilgan. Anqaradagi Hacettepe universiteti qoshidagi Davlat konservatoriyasini tamomlagan, ikki yil Istanbuldagi Mimar Sinan sanʼat universitetida mumtoz balet yoʻnalishida tahsil olgan, soʻngra Hacettepe universitetining dramatik sanʼat fakultetiga oʻqishga kirdi.

Shaxsiy hayot 
Aktrisa turkiyalik aktyor Gurbey Ileri bilan uchrashdi. Ular 2011-yilda " Mening yuragim seni tanladi " serialining toʻplamida tanishishgan. 2013-yilda, ikki yillik munosabatlardan soʻng, ular ajralishdi. Aktyorlar hech qachon turmush qurishmagan. 2014-yil oʻrtalaridan boshlab Ezgi aktrisa Kaan Yildirim bilan uchrashadi, ular „Baxt nomi“ serialida birga roʻl oʻynashadi. 2015-yilning 8-avgust kuni Kaan Ezgiga turmush qurish taklifini bildirgan. Aktrisa rozi boʻldi, 2015-yil sentyabr oyida er-xotin nikohlarini eʼlon qilishdi. Toʻy 2016 -yil 14-may kuni Esma Sulton saroyida boʻlib oʻtdi. 2019-yil 26-iyunda 3 yillik turmushdan soʻng er-xotin ajrashishdi. Ezgi alimentdan bosh tortdi. Uning sobiq eri haqida hech qanday shikoyati yoʻq edi.

Martaba 
2001-yilda Eyyubogʻlu Elite Model Look tanlovida finalchi boʻldi va ikki yildan soʻng u Miss Turkey tanlovida ikkinchi oʻrinni egalladi. 2007-yildan beri u moda koʻrgazmalarida qatnashadi va kliplarda roʻl oʻynaydi.

2011-yilda Ezgi Eyyubogʻlu " Muhtasham asr " serialining ikkinchi mavsumida suratga tushdi. U mavsumning asosiy rollaridan birini — Qrim xoni Sohib-Gireyning qizi va Valid Sultonning jiyani Aybige-Xatunni oʻynadi (Nebakhat Chexre). Qahramon Eyyubogʻlu Qozonda ulgʻaygan, otasi tomonidan qiyinchilikdan uzoqda Istanbulga yuborilgan. U Shehzade Mustafo (Mehmet Gunsur) bilan unashtirilgan va ayni paytda Malkochogʻli Bali Beyning (Burak Özçivit) sevgilisi. Serialning uchinchi mavsumida Eyyubogʻlu bilan birga Sulton Sulaymonning toʻngʻich oʻgʻli Shehzade Mehmed rolini oʻynagan sevgilisi Gurbey Ileri suratga olish maydonida paydo boʻldi.

Manbalar 

Turkiyalik aktrisalar
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1988-yilda tugʻilganlar
15-iyunda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations
Gerdauen qal’asi

Gerdauen qal’asi — Tevtonik ritsarlar qal’asi. 1315-yilda qurilgan va zamonaviy Jeleznodorojniy qoʻrgʻonida joylashgan.

Tarixi 
Qal’aga tevtonik ritsarlar ordenidagi eng kichik maʼmuriy birlik — komturlik rahbari Yoxannes fon Vinnungen asos solgan. Qurilishga Königsberg komturi Geynrix fon Isenber rahbarlik qilgan.

Qal’a 1325-yilda avliyo Peter va Pavlus kunida muqaddaslashtirilgan.

1347-yilda Olgerd qoʻshini qal’a darvozalariga yaqinlashgan, ammo uni bostirib kirishga jur’at eta olmagan.

1678-yildan beri qal’ada hech kim yashamagan. XIX asrda baron fon Rombergga sotilgan. Uning oʻgʻli eski binolarni buzib, qalʼadan qolgan yertoʻlalar poydevorlariga yangi qoʻrgʻon qurgan. Qal’a Alfred fon Yansenga sotilgandan soʻng, u 1945-yilgacha unda yashagan.

Ikkinchi Jahon urushi paytida mulkka biroz shikast yetgan, ammo XXI asr boshiga kelib, darvoza, gʻarbiy qanotning xarobalari va otxona bilan qayta qurilgan quduq saqlanib qolgan.

1947-yildan beri otxonada veterinariya klinikasi joylashgan. Qal’a binosining ostida aniqlangan yertoʻlalardan foydalanilmaydi.

Yigirmanchi asrning 70-yillari oxirida Gerdauen qoʻrgʻoni hududida A. P. Dovjenko nomidagi kinostudiyasining „Urushning uzoq millari“ filmi suratga olingan.

1990-yilda qal’a xarobalari tadbirkorlar oilasi tomonidan ijaraga olingan va restorani boʻlgan mehmonxonaga aylantirish rejalashtirgan. Biroq, 1991-yildagi moliyaviy inqiroz tufayli ish toʻxtab qolgan.

1999-yilda yertoʻlaning burchagi qulab tushgan. 2000-yilda esa veterinariya klinikasi devorining bir qismi qulab tushgan.

Kaliningrad viloyati hukumatining 2007-yil 23-martdagi qarori bilan qal’a mintaqaviy ahamiyatga ega boʻlgan madaniy meros obyekti maqomini olgan.

Yana qarang 

 Kaliningrad viloyati qal’alari
 Temir yoʻl

Manbalar

Havolalar 

 Prussiya 39
 Video koʻrib chiqish

Kaliningrad viloyatining bino va inshootlari vayron bo'lish xavfi ostida
 Pravdinskiy tumani
Aisling Franciosi

Aisling Franciosi() — irlandiyalik aktrisa. U "The Nightingale"(Bulbul)(2018) filmidagi bosh roli uchun AACTA mukofotiga sazovor bo'ldi. Teleekranlarda u RTÉ-BBC Two jinoyat dramasi "The Fall"(2013–2016), TNT seriali "Legends"(2015) 2-mavsumidagi roli va BBC One seriali "Black Narcissus"(2020)dagi rollari bilan tanilgan.

Yoshlik 
Franciosi Irlandiyaning Dublin shahrida tug'ilib o'sgan. Uning otasi italyan, onasi irland. Uning ikkita katta akasi va singlisi bor. U uch tilni: ingliz, italyan va irland tillarini yaxshi biladi. Dublin Trinity kollejida fransuz va ispan tillarini o'rgangan.

Faoliyati 
2013-yildan 2016-yilgacha Franciosi RTÉ va BBC Twolarning kriminal dramasi "The Fall" serialida Ketie Benedetto rolini oʻynagan. U 2014-yilda "Jimmy's Hall"da badiiy filmida debyut qilgan. Keyingi yili u TNT telekanalidagi "Legends"(Afsonalar) serialining ikkinchi mavsumida Kate Crawford rolini o'ynadi.

2016-yilda Franciosi HBO serialidagi “Taxtlar oʻyini” da oltinchi mavsumda Lyanna Stark rolida paydo boʻldi va yettinchi mavsumda oʻz rolini takrorladi. U 2018-yilda Tasmaniyada oʻrnatilgan va Jennifer Kent rejissori boʻlgan “The Nightingale” filmida Clare Carrollning bosh rolini oʻynadi. "The Nightingale"dagi roli uchun Francioisi tanqidchilarning olqishiga sazovor bo'ldi. U shuningdek, BBC trilleri Cliquening 1-mavsumida Georgia Cunningham rolini va National Geographic televizion antologiyasi "Pikasso"da rol ijro etgan.

Franciosi 2020-yilgi "Black Narcissus" serialida Ruth opa rolini o'ynadi va "Home"(Uy), "The Unforgivable"(Kechirilmas) va "God's Creatures"(Xudoning mavjudotlari) filmlarida suratga tushdi. U Sam Taylor-Johnson rejissori bo'lgan biografik-dramaviy filmi "Rotko"da, shuningdek, "The Last Voyage of the Demeter"(Demeterning so'nggi sayohati) filmida rol ijro etishi rejalashtirilmoqda.

Filmografiyasi

Film

Televizion

Mukofotlar va nominatsiyalar

Manbalar

Havolalar 

 

1993-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Irlandiyalik aktrisalar
Dominikan Respublikasi bayrogʻi

Dominikan Respublikasi bayrogʻi - Dominikan Respublikasini ifodalaydi va u gerb va milliy madhiya bilan birgalikda milliy ramz maqomiga ega. Bayroqdagi koʻk rang ozodlikning ramzi, oq rang najotning ramzi, qizil rang esa qahramonlar qonini ifodalovchi ramzdr. Fuqarolik bayrogʻi Dominikan Respublikasi bayrogʻi bilan bir xil dizaynga ega, ammo fuqarolik bayrogʻi markazida gerb tasviri mavjud emas. Respublika bayrogʻi Xuan Pablo Duarte tomonidan ishlab chiqilgan va dizaynlashtirilgan.

Tavsifi 
Dominikan Konstitutsiyasining 21-moddasida tasvirlanganidek, bayroqning markazida choʻzilgan chiziqllari toʻrtta toʻrtburchakga boʻluvchi  markazlashtirilgan oq xoch mavjud; ustki qismi chapda koʻk (koʻtaruvchi tomonida) va oʻng tomonida qizil, pastki chap qismi esa qizil (koʻtaruvchi tomonida) va oʻng tomoni koʻk. Davlat gerbi oq xochning markazida joylashgan boʻlib, bayroqda naqshli qalqonga ega dafna (chapda) va palma novdasi (oʻngda) bilan bezalgan; Qalqon tepasida koʻk lentada Dios, Patria, Libertad (inglizcha: Xudo, Vatan, Ozodlik) deb yozilgan milliy shior tasvirlangan. Qalqon ostida esa qizil lentada República Dominicana soʻzlari paydo boʻladi (bu qizil lenta oxirgi versiyalarda uchlari yuqoriga qaragan holda tasvirlangan). Qalqonning oʻrtasida, har ikki tomonida uchta nayza (ikkitasi Dominikan bayrogʻi) bilan oʻralgan, tepasida kichik xoch tasvirlangan Injil kitobning Yuhanno Xushxabari, 8 -bob, 32-oyati ochiq holda Y la verdad os hará libres (Va haqiqat sizni ozod qiladi) deb yozilgan tasviri joylashtirilgan. Bu bayroq ochiq xristian ramzlarini oʻz ichiga olgan 28 ta milliy bayroqlardan biridir. Bundan tashqari, Gaiti, Boliviya, Kosta-Rika, Ekvador, Salvador va Venesuela bilan bir qatorda oʻz gerb tasvirini oʻz ichiga olgan yettita milliy bayroqdan biridir.

Rossiyaning federal sub’ekti boʻlgan Perm oʻlkasi bayrogʻi Dominikan bayrogʻi bilan oʻxshash jixatlari mavjud.

Prezident shtandarti

Boshqa bayroqlar

Tarixiy

Galereya

Manbalar 

Pages with unreviewed translations
Lev Olshanskiy

Lev Abramovich Olshanskiy (; 1914-yil 1-oktabr, Yekaterinoslav — 1995-yil 9-avgust, Moskva) — sovet futbolchisi, hujumchi. Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy.

Tarjimai hol 
1930-yilda Dnepropetrovskning “Spartak” jamoasi, 1932-1935-yillarda Moskvaning “Start” klubi hamda 1936-1938-yillarda Leningradning “Dinamo” klubi sharafini himoya qilgan. 1938-yilning oktabr oyida “Dinamo” safida SSSR chempionatida “Elektr” (1:2) va “Zenit” (2:1)dagi hamyurtlariga qarshi ikkita oʻyin oʻtkazgan. 1939-yil may oyida Moskvaning “Pishevik” jamoasi uchun “B” guruhida toʻrtta oʻyin oʻtkazib,  Yerevanning “Spartak” jamoasiga qarshi uchrashuvda bitta gol urishga muvoffaq boʻlgan. 

1948-yildan murabbiylik faoliyati bilan shugʻullana boshlagan. 1948-1949-yillarda Moskva viloyati “Dinamo” klubida, 1950-yilda Podolsk “Mashinostroitel” jamoasida, 1951-1954-yillarda Ashxobodning “Spartak”ida, murabbiy vazifasida faoliyat yuritgan. 1954-1955-yillarda Toshkentning “Spartak” klubida katta murabbiy, 1956-1957-yillarda esa murabbiy boʻlib ishlagan. “Paxtakor” jamoasini 1957-1959-yillarda boshqargan.

1964-1978-yillarda KFK Dinamo (Moskva) jamoasiga ustozlik qilgan. 1970-yilda “Strela” va 1972-yilda “Almaz” jamoalari bilan (OFK-3) SSSR kubogining ikki karra gʻolibi boʻlgan

1995-yilda vafot etgan. Vostryakovskiy qabristoniga dafn etilgan.

Manbalar

Havolalar 
 Лукосяк Ю. П. «История петербургского футбола. Кто есть кто в петербургском футболе». — СПб.: Союз художников, 2011. — 280 с. ил., ISBN 978-5-8128-0111-3. С. 156
Vatan urushi 2-darajali ordeni sohiblari
Moskvada vafot etganlar
Shveysariya franki

Shveysariya franki Shveysariya va Lixtenshteynning pul birligi va qonuniy toʻlov vositasidir, shuningdek Italiyaning Campione d'Italia eksklavida va Germaniyaning Büsingen am Hochrhein eksklavida ham. Shveysariya franki banknotlari Shveysariya markaziy banki (Shveysariya milliy banki), tangalar esa federal Shveysariya zarbxonasi tomonidan chiqariladi.

Hozirgi vaqtda Yevropada faqat Shveysariya valyutasi frank deb ataladi. Frankning yuzdan bir qismi Rappen deb ataladi (koʻplik soni — Rappen; Rp.) nemis tilida, fransuz tilida centime (c.), italyan tilida centesimo (ct.) va retoromanchada rap (rp.). Treyderlar jargonida Shveysariya franki „Swissy“ deb ataladi ().

Tarixi 
Shveysariya franki birinchi marta Helvetiya Respublikasining pul birligi sifatida 1798-yilda kiritilgan, ammo 1803-yilda davlatning tugatilishi sababli emissiya toʻxtatilgan.

Zamonaviy Shveysariya franki 1850-yilda muomalaga kiritilgan va nominal qiymati boʻyicha fransuz frankiga teng edi. U oʻsha paytda muomalada boʻlgan Shveysariya kantonlarining turli valyutalarini almashtirdi, ularning bir nechtasi oʻsha vaqtga kelib 1,5 fransuz frankiga teng boʻlgan frankdan (10 batsen yoki 100 santimga teng boʻlingan) foydalanishar edi.

1850-yilgacha Shveysariyada tangalar ishlab chiqarish bilan 75 dan ortiq turli muassasalar shugʻullangan, shu jumladan 25 kanton va yarim kantonlar, 16 shaharlar, shuningdek abbatliklar. Muomalada turli qiymat va nominaldagi 860 ga yaqin turli xil tangalar mavjud edi. Bundan tashqari, 1850-yilda muomaladagi milliy valyutalar jami pulning atigi 15 % ni, qolgan qismini esa asosan savdogarlar olib kelgan xorijiy valyutalar tashkil etgan. Bundan tashqari, ayrim xususiy banklar birinchi banknotalarni muomalaga chiqara boshladilar, shuning uchun muomaladagi tanga va kupyuralarning umumiy soni 8000 ga yaqin edi. Bu pul tizimini nihoyatda murakkablashtirgan edi.

Manbalar
Zaslavl qal’asi

Zaslavl qal’asi — Belorussiyadagi eng qadimgi qal’alardan biri. XVI asr oʻrtalarida Polsha-Litva magnatlari Glebovichlar tomonidan Zaslavl (zamonaviy Zaslavl) shahri yaqinida qurilgan. Belarusiyaning Minsk viloyatining Minsk tumanida joylashgan.

Tavsifi 
Qal’a baland tepalikda joylashgan boʻlib, 200x100 metr maydonni egallagan. U har tomondan handaq bilan oʻrab olingan. Handaq Knyagintsy daryosining suvi bilan toʻldirilgan. Qal’aning tuproq qoʻrgʻonlari va oraligʻi tosh va gʻisht bilan qoplangan. Qoʻrgʻonlarning qulab tushmasligi uchun qalinligi 0,33 metr, balandligi 2,5 metr boʻlgan gʻisht devori oʻrilgan. Qal’aga janub tomondan ikki qavatli darvoza orqali kirish mumkin. U ikki metr qalinlikdagi tosh devorlar orasiga joylashtirilgan. Handaqdan darvozaga yogʻoch koʻprik orqali oʻtiladi. Ularga yaqinlashish yaqin atrofdagi qal’alardan otgan. Qal’aning gʻisht bilan qoplangan, qal’aning tashqarisiga olib boradigan yer osti yoʻli ham boʻlgan, undan chiqish metall panjaralar bilan yopilgan. Qamal qilinish ehtimoliga qarshi qal’ada quduq qazilgan.

Spaso-Preobrajensk cherkovi 
Qal’aning ichida joylashgan Spaso-Preobrajensk cherkovi devorlarining yuqori qismida, keyinchalik qurilgan tuynuklar boʻlgan. Bundan tashqari, maʼbadning oʻttiz metrli minorasida olti qavatli shunaklar mavjud boʻlib, ular qoʻshimcha ravishda qal’aning kuzatuv posti boʻlib xizmat qilgan.

Hozirgi holati 
Hozirgi vaqtda cherkov, qal’aning xarobalari, bramlari, oraliqlari hamda handaqlari saqlanib qolgan.

Galereya

Manbalar

Adabiyotlar 

  (belor.) Yuriy Zayats. Zaslavski zamak // Vyalіkae Knyastva Lіtooʻskae. Ensiklapediya u 3 t. — Mn.: BelEn, 2005. — T. 1: Abalenskі — Kadensiya. — S. 648-649. — 684 s. — ISBN 985-11-0314-4.

Havolalar 

 https://web.archive.org/web/20080625095223/http://castle.iatp.by/zaslav.htm
 Minsk viloyati
Litva buyuk duchyasining qal'alari
 Zaslavl
Belorussiyada xarobalar
Belarus Qal'alari