MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Komil Fatkulin

Komil Mahmudovich Fatkulin (1957-yil 1-iyulda tugʻilgan, Oʻzbekiston SSR, SSSR, Toshkent viloyati, Kalinin tumani, Stalino qishlogʻi) — sovet-klassik uslubdagi kurashchi, SSSR va Yevropa chempionatlari chempioni va sovrindori, jahon chempionatlari sovrindori, jahon chempioni va oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempioni, SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi (1984), SSSR xalqaro sport ustasi (1978).

Tarjimai hol 
Komil Mahmudovich 1969-yildan buyon kurash bilan jiddiy shugʻullanib kelgan. U 1973-yilda SSSR sport ustasi me’yorini bajarib, 1975-1984-yillarda sakkizta SSSR chempionatida qatnashgan. Xalqaro turnirlar gʻolibi. 1977-1984-yillarda SSSR terma jamoasi a’zosi. 1985-yilda u katta sportni tark etadi. Nizomiy nomidagi Toshkent pedagogika instituti (ayni kunda Toshkent davlat pedagogika universiteti)ni tamomlagan. Yunon-rum kurashi boʻyicha Oʻzbekiston terma jamoasida bosh murabbiy, keyinchalik kurash boʻyicha olimpiya zaxiralari sport maktabida katta murabbiy boʻlgan. 2004-yilda Olimpiya oʻyinlari va 2001-yilda jahon chempionatida terma jamoani boshqargan, Aleksandr Dokturishvili Olimpiada chempioni, Dilshod Aripov jahon chempioni boʻlgan.

Toshkentda 2014-yildan boshlab Komil Fatkulin sovrini uchun yunon-rum kurashi boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasida xalqaro turnir oʻtkazib kelinmoqda.

Sport natijalari 

 1974-yil oʻsmirlar oʻrtasida klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati — ;
 1975-yilda oʻsmirlar oʻrtasida klassik kurash boʻyicha jahon chempionati — ;
 1976-yilda oʻsmirlar oʻrtasida klassik kurash boʻyicha Yevropa chempionati — ;
 1977-yilda — Klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati — ;
 1977-yilda — Klippandagi turnir — ;
 1977-yilda Germaniya Gran-prisi —  ;
 1978-yilda — Klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati — ;
 1978-yilda — Ivan Poddubniyning Gran-prisi — ;
 1979-yilda Germaniya Gran-prisii — ;
 1979-yilda — Klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati — ;
 1979-yilda — SSSR xalqlarining yozgi Spartakiadasida mumtoz kurash —  ;
 1980-yilda — SSSR yunon-rum chempionati — 4-oʻrin;
 1981-yilda — Klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati —  ;
 1982-yilda — Yunon-rum boʻyicha SSSR chempionati — 5-oʻrin;
 1983-yilda — SSSR xalqlarining yozgi Spartakiadasida klassik kurash — ;
 1983-yilda — Klassik kurash boʻyicha SSSR chempionati — ;
 1984-yilda — SSSR yunon-rum chempionati 1984-yil — ;
 1984-yilda — Vernera Zelenbinder turniri — ;
 1985-yilda — Germaniya Gran-prisi — .

Mukofot va unvonlar 

 "Do'stlik" ordeni (1998)
 Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan murabbiy (2000)
 “Mehnat shuhrati” ordeni (2009)

Manbalar 

Doʻstlik ordeni sohiblari
Mehnat shuhrati ordeni sohiblari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1957-yilda tugʻilganlar
1-iyulda tugʻilganlar
Oʻzbekiston kurashchilari
Toshkent davlat pedagogika universiteti bitiruvchilari
Xolokost qurbonlari yodgorligi Bender

"Xolokost qurbonlari" — yodgorligi Bender shahridagi yodgorlik binosi boʻlib, yahudiylarni taʼqib qilish va yoʻq qilish siyosati doirasida Ulugʻ Vatan urushi davrida nemis-rumin bosqinchilari tomonidan oʻldirilgan Benderi yahudiylari xotirasiga bagʻishlangan.

1966-yildayoq Isroildan kelgan bir guruh Bender aholisi Holokost qurbonlariga haykal oʻrnatishni soʻrab Bender shahar kengashiga murojaat qilgan. Aslida shunday loyiha allaqachon tayyor edi, lekin uni amalga oshirish uchun yetarli mablagʻ yoʻq edi va maʼmuriyat bu soʻrovni rad etdi. Ammo, maʼlum vaqt oʻtgach, 2002-yilda „Hesed Jozef“ sobiq direktori Vladimir Borisovich Guryevning saʼy-harakatlari tufayli yodgorlik oʻrnatildi. Unga Moldovadagi „Soxnut“ PPEA direktori Vladimir Yuryevich Igelnik va G. Badanova nomidagi kurash boʻyicha SDYUSSHOR direktori Iosif Abramovich Geris faol yordam berdi. Haykal uchun eng yaxshi loyiha tanlovida „Hesed Jozef“ xayriya markazi tarbiyalanuvchisi Aleksandr Leibovich gʻolib chiqdi. Uni Tiraspol bosh meʼmori Aleksandr Narolskiy va haykaltarosh Mixail Solovey toshga muhrladi. Bender yahudiy jamiyati raisi Yuriy Mendelevich Grinfeld loyihani amalga oshirishni moliyaviy taʼminladi. Yodgorlik uchun goʻyoki qon sepilgandek qora granit tanlangan. U 2002-yil 23-iyunda ochilgan. Yodgorlik „Oktabr“ bogʻida Dnestr daryosi qirgʻogʻidagi daryo stantsiyasi binosiga olib boradigan zinapoyada joylashgan (Tkachenko koʻchasi).

Tavsifi 
Yodgorlik qon tomchilariga oʻxshash qizil nuqtalar boʻlgan qora granitdan yasalgan boʻlib, goyo jallod devorini ifodalaydi. Toshda Dovud yulduzi, menora va uning ustidagi raqamlar oʻyib yozilgan: „1941“. Yodgorlik poyida quyidagi soʻzlarga koʻz tushadi: „Natsizm qurbonlarining barchasi ham yahudiy emas, ammo yahudiylarning hammasi fashizm qurboni boʻlgan“.

Tarixi 
1941-yil 23-iyulda Qizil Armiya Benderni tark etgan. Ishgʻol boshlangandan soʻng darhol shaharda getto tashkil etilgan. Bender qal’asi yaqinidagi xandaqda 58 yahudiy otib oʻldirilgan, koʻplab yahudiylar Bender chekkasida oʻldirilgan. 1941-yil 31-avgustda Germaniya va Ruminiya Benderda imzolagan kelishuvga muvofiq, yahudiylar Transnistriya kontslagerlariga deportatsiya qilinishi lozim edi. Transnistriyaı ishgʻol hududi Gitler va Ruminiya diktatori Ion Antonesku buyrugʻi bilan tashkil etilgan. Bu yerda 380 mingdan 600 minggacha yahudiy va boshqa millat vakillari hayotdan koʻz yumgan.

Yodgorlik 2008-yil sentabr oyida vandallar xurujiga uchrab buzib tashlangan.

2012-yil sentabr oyida yana bir marotaba vandalizm harakati sodir etildi.

Manbalar

Havolalar 

 
 Dnestriyaning Diqqatga Sazovor Joylari
 Bender Yodgorliklari
Moldovadagi Ulug ' Vatan urushi yodgorliklari
 Holokost qurbonlari yodgorliklari
 2002-yilda paydo bo'lgan
Moldaviyada Holokost
alifbo bo'yicha yodgorliklar
Xolokost qurbonlari yodgorligi Donetsk

Xolokost qurbonlari yodgorligi — Donetsk da Xolokost xotirasiga ornatilgan. Yodgorlik Donetskning ilgari Oq karyer deb atalgan Leninskiy tumani hududida joylashgan. Ulugʻ Vatan urushi davrida Oq karyer hududida yahudiy gettosi tashkil etilgan va unda 3 ming yahudiy oilasi saqlangan. Ularning barchasi natsistlar tomonidan oʻldirilgan.

Yodgorlik mualliflari — haykaltarosh Yuriy Ivanovich Baldin va meʼmor Pavel Isaakovich Vigdergauzlardir.

Yodgorlikning old tomonida menora tasviri bor va unda quyidagi yozuvni oʻqish mumkin:

Yodgorlikning orqa tomonida Dovud yulduzi oʻyilgan va quyidagi yozuvlar tushirilgan:

Yodgorlikka turli oʻlchamdagi yalongʻoch va poyabzal kiygan inson izlari yetaklaydi.

Yodgorlikning ochilishi 2006-yil 22-dekabrga rejalashtirilgan edi, ammo 19-dan 20-dekabrga oʻtar kechasi yodgorlik tahqirlandi — unga svastika chizib ketildi. Shu tufayli ochilish marosimi qoldirildi va 2006-yil 26-dekabrda boʻlib oʻtdi.

Yodgorlikni yaratish tashabbusini „Ukraina-Isroil“ jamiyati ilgari surgan. Yodgorlikni qurish uchun mablagʻ xayriya hisobidan yigʻilgan. Xayriya qilganlar orasida „Xesed-Tsedaka“ xayriya jamgʻarmasi, Donetsk shahar yahudiylar jamoasi, A. N. Rizhenkov, A. S. Zotov, A. I. Sosis, G. Ye. Kudenko, D. S. Kroll, G. V. Seroshtan, A. Z. Gluxov va boshqalar bor edi.

Manbalar

Havolalar 
 

 
 
 
Donetskdagi Ulug ' Vatan urushi yodgorliklari
 Holokost qurbonlari yodgorliklari
 2006-yilda qurilgan bino va inshootlar
Ukraina Holokost
 Leninskiy tumani (Donetsk)
Douglas Baggio

Douglas Baggio de Oliveira Costa (1995-yil, 2-fevralda tugʻilgan) — braziliyalik futbolchi, Gremio Novorizontino klubi hujumchisi.

Jamoalardagi faoliyati

Flamengo 
Douglas Baggio oʻz faoliyatini "Flamengo"da boshlagan va 2010-yilda yoshlar jamoasiga qoʻshilgan. 2012-yilda u 72 ta gol urgan 17 yoshgacha boʻlgan turnirlarda klub uchun istiqbolli oʻyinlaridan soʻng, kattalar jamoasiga koʻtarilgan va shuningdek, ommaviy axborot vositalarida Yevropaning bir qancha yirik klublari bilan bogʻlandi. U kattalar jamoasidagi debyutini 2014-yilning 16-martida Bangu klubi bilan 2–2 hisobidagi durang boʻlgan oʻyinda oʻtkazdi. 2015-yilda u klub bilan yangi shartnoma imzoladi, unga koʻra u 2017-yilgacha jamoada qoladi.

Luverdense (Birinchi ijara) 
Flamengoning asosiy jamoasida joy topishda qiynalganidan soʻng, 2016-yil fevral oyida Douglas Baggio koʻproq oʻyin amaliyotiga ega boʻlish uchun B Seriya vakili Luverdensega ijaraga yuborildi.

Ceará (ijara) 
2016-yilning 22-dekabrida Ceará klubi Douglasni 2017-yilning oxirigacha bir yillik ijaraga oldi.

Luverdense (ikkinchi ijara) 
Ceará bilan qisqa muddatli ijara muddati tugaganidan soʻng, Douglas 2017-yilda ikkinchi marta ijara asosida Luverdensega qaytdi.

Mirassol 
2018-yilning yanvarida, uning Flamengo bilan shartnomasi tugaganidan soʻng, Duglas Baggio Mirassol klubi bilan shartnoma imzoladi.

Boa Esport 
2018-yil aprel oyida Douglas Baggio 2018-yilgi Campeonato Brasileiro Série Bda oʻynash uchun Boa Esporte klubiga qoʻshildi. U oʻttizta oʻyinda maydonga tushib, uch marta gol urgan.

Braziliya de Pelotas 
Douglas Baggio 2019-yilgi mavsum uchun Gremio Esportivo Brasil klubiga qoʻshildi.

Oʻyin uslubi 
Istiqbolli yosh hujumchi sifatida eʼtirof etilgan Douglas Baggio tezligi, texnikasi va golga nigohi bilan mashhur. Uning futbolchi boʻlishiga asosiy shaxslar bu Cristiano Ronaldo va Willian.

Shaxsiy hayoti 
Douglas Baggio nomi italiyalik sobiq futbolchi Roberto Baggio sharafiga qoʻyilgan. Intervyuda u oʻz ismining sababini tushuntirib, otasi 1994-yilgi Jahon chempionati finalida Braziliya va Italiya oʻrtasidagi penaltilar seriyasini tomosha qilayotganda, agar Italiya terma jamoasining soʻnggi penalti tepuvchisi Baggio uning zarbasini oʻtkazib yuborsa, deb aytganini aytdi. keyin oʻgʻliga oʻzining ism-sharifini qoʻyardi; Baggio toʻpni darvoza ustunidan tepdi, natijada Braziliya jahon chempionatida gʻolib chiqdi, bir yildan soʻng esa Douglas Baggio dunyoga keldi.

Karyera statistikasi

Klub

Faxrlar 

 Flamengo

 Campeonato Carioca: 2014-yil

 Ceará

 Campeonato Searense: 2017-yil

 Luverdense

 Copa Verde : 2017
 Kampeonato Mato-Grossense: 2016-yil

Manbalar 

Braziliyalik futbolchilar
Yashayotgan insonlar
1995-yilda tugʻilganlar
Cymphonique Miller

Cymphonique Miller (1996-yil 1-avgustda tug'ilgan) - professional qo'shiqchi sifatida Cymphonique nomi bilan tanilgan. Amerikalik qo'shiqchi va aktrisa. U Percy Robert Miller (Master P nomi bilan tanilgan)ning qizi va Romeo Millerning singlisi. U aktyorlik sohasida "Nickelodeon"ning "How to Rock"(Qanday rok qilish kerak) sitkomidagi Kacey Simon bosh rolini, shuningdek, Nickelodeonning "Winx Club" filmidagi Krystal roliga bergan ovozi bilan tanilgan.

Faoliyati

Ilk chiqishlari 
Miller bir nechta milliy gastrollarda va Qo'shma Shtatlar bo'ylab tematik bog'larda o'zining konsertlarini bergan. Shuningdek, u "Raven-Symoné", "Ashley Tisdale", "Demi Lovato", "JoJo", "Wonder Girls" va "College Boyys" kabi qo'shiqchilar bilan gastrol safarlarida bo'lgan.

U "Radio Disney"ning "Next Big Thing" filmida qatnashgan. Uning "Butterflies", "Lil Miss Swagger" va "Daddy I'm A Rockstar" qo'shiqlari Disney radiosida efirga uzatildi. Uning 12 yoshida chiqargan “Lil Miss Swagger” qoʻshigʻiga ishlangan klipi, YouTube’da 11 milliondan ortiq koʻrildi. Miller "Big Time Rush", "True Jekson", "VP", "The Troop" va "Just Jordan" filmlarida rollar ijro etgan.

Musiqa va aktyorlik karyerasi (2011-yildan hozirgi kungacha) 

2012-yilda Miller Nickelodeonning "How to Rock" seriali musiqasiga hissa qo'shdi.

U 2011-yil iyun oyida Nickelodeonning "Winx Club"da premyerasi bo'lgan seriyalining asosiy qo'shig'ini kuylaydi. U shuningdek, serialda malika Krystalga ovoz bergan edi. U Big Time Rush "I Know You Know" qo'shig'ida ishtirok etadi. 

2011-yilda Miller "BET" mukofotida "Eng yaxshi ayol hip-hop ijrochisi" nominatsiyasiga sazovor bo'ldi.

2012-yil 7-iyulda Miller "The Staples Center"da "Scouts Girls" kechasida konsert o'tkazdi.

Miller "Mad TV"da, ko'plab milliy reklama roliklarida va jamoat e'lonlarida qatnashgan. 2013-yilda u "Passion"(Ehtiros) nomli qo'shiqlar to'plamini chiqardi.

O'sha yili Miller Lin Uitfild va Denis Lotton bilan birgalikda "The Demsey Sisters"(Demsi opa-singillari) filmida suratga tushdi.

Shaxsiy hayoti 
Miller xristianlikning katolik yo'nalishida etiqod qiladi.

Filmografiyasi

Diskografiyasi

Kengaytirilgan o'yinlar

Singllari

Taniqli qo'shiqchi sifatida

Promo-singllari

Boshqa qo'shiqlari

Musiqa videolar

Taniqli rassom sifatida

Manbalar

Havolalar 

 
 

Amerikalik ovoz aktrisalari
Amerikalik televideniye aktrisalari
Afroamerikalik aktrisalar
Yashayotgan insonlar
1996-yilda tugʻilganlar
Amerikalik ayol qoʻshiqchilar
Amerikalik aktrisalar
Amerikalik bola aktrisalar
Amerikalik bola qoʻshiqchilar
Karim Toʻlaganov

Karim Alimshanovich Toʻlaganov (1973-yil 27-avgust, Toshkent viloyati) —oʻrta vazn toifasidagi oʻzbek bokschi, 1990-yillarda Oʻzbekiston terma jamoasida ringga tushgan. Atlantadagi yozgi Olimpiya oʻyinlarining bronza medali sovrindori, Markaziy Osiyo oʻyinlari chempioni, Osiyo chempionatining bronza medali sovrindori, milliy chempionatning koʻp karra gʻolibi va sovrindori. 1999-2002 yillarda ikkinchi oʻrta vazn toifasida u professional darajada boks bilan shugʻullangan, ammo hech qanday maxsus yutuqlarga erishmagan holda deyarli barcha janglarida magʻlub boʻlgan. “Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sportchi” faxriy unvoni, sportdagi ulkan yutuqlari uchun “Mehnat shuhrati” ordeni bilan taqdirlangan..

Tarjimai hol 
Karim Toʻlaganov 1973-yil 27-avgustda Toshkent viloyatida tugʻilgan. U “Paxtakor” stadioni qoshidagi ixtisoslashtirilgan olimpiya zahiralari bolalar va oʻsmirlar sport maktabida boks bilan jiddiy va faol shugʻullana boshlaydi, Feliks Pak, Hasan Muhamedov kabi professional bokschilar qoʻl ostida boks sirlarini oʻrganadi. U ilk bor 1995-yilda Toshkentda boʻlib oʻtgan Markaziy Osiyo oʻyinlarida oʻrta vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritib, keyinchalik Tailandda oʻtkazilgan Osiyo chempionatida bronza medalini qoʻlga olishga muvaffaq boʻladi va birinchi marta jahon miqyosida shuhrat qozongan. 1996-yilda Oʻzbekiston chempionligini qoʻlga kiritdi va bir qator muvaffaqiyatli ringga tushishlaridan soʻng 1996-yilda Atlantada boʻlib oʻtgan yozgi Olimpiada oʻyinlarida amerikalik Devid Ridga yutqazib, yarim finalgacha yetib borib, mamlakat sharafini himoya qilish huquqini qoʻlga kiritdi. Ammo u Rid tomonidan magʻlub etiladi.

Ushbu musobaqalar tugagach, Toʻlaganov yana bir necha yil turli xalqaro turnirlarda milliy terma jamoa sharafini himoya qildi, biroq soʻnggi paytlarda munosib natijalar koʻrsata olmaydi. Uning havaskor boksdagi soʻnggi yutugʻi 1999-yilda qoʻlga kiritgan  Oʻzbekiston chempionatining kumush medali boʻldi. Karim Toʻlaganov milliy terma jamoani tark etgach, sportchi oʻzini professional ringda sinab koʻrishga qaror qildi, ikki yil davomida u ikkinchi oʻrta vazn toifasida bir nechta jang oʻtkazdi, ammo deyarli barchasida magʻlub boʻldi, shuning uchun 2002-yilda u nihoyat ringni tark etdi. Ayni kunda Karim Toʻlaganov zahiradagi leytenant hisoblanib, boks musobaqalariga hakam sifatida taklif qilinmoqda.

Manbalar

Havolalar 

 Karim Tulaganov - Boxrec.com

Oʻzbekiston bokschilari
Mehnat shuhrati ordeni sohiblari
Yashayotgan insonlar
1973-yilda tugʻilganlar
27-avgustda tugʻilganlar
Lenin haykali Grozniy, Ahmat tumani

Vladimir Il’ich haykali — Checheniston poytaxti Grozniy shahridagi yodgorlik. Shu nomli maydonda 1957-yilda oʻrnatilgan.

Tarixi 
1956-yilda Chechen-Ingush KPSS viloyat qoʻmitasining qarori bilan Grozniy markazida Lenin haykali oʻrnatish ishlari boshlandi. Loyiha mualliflari haykaltarosh, ikki Stalin mukofoti sovrindori Pyotr Yatsyno va mahalliy meʼmorlar B. N. Fedotov, V. G. Kulichkov va M. B. Shaxzadovlar edi. Balandligi 5 m boʻlgan haykal bronzadan quyilgan va sakkiz burchakli, silindrsimon tagkursiga oʻrnatilgan. Lenin chap qoʻli bilan paltosining etagini ushlab turadi, oʻng qoʻlida bir varaq bor. Barelyef kartushida „Grozniy shahri ishchilaridan“ degan yozuv tushirilgan edi. Haykal Mytishi zavodlaridan birida quyilgan. Poydevor uchun kulrang granit Ukrainadan olib kelingan va Moskva ustalari tomonidan unga ishlov berilgan. Yodgorlikning ochilishi 1957-yil 2-noyabrda boʻlib oʻtdi. Yodgorlikni ochish ishonib topshirilganlardan biri keksa kommunist, xoʻjalik, partiya va davlat arbobi Xrisanf Chernokozov edi.

Yodgorlik 1991-yil avgust oyida Davlat Favqulodda vaziyatlar qoʻmitasi ustidan qozonilgan gʻalabadan keyin buzib tashlangan. 2008-yilda yodgorlik poydevori demontaj qilingan.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 1985-yildagi Lenin haykali Arxivnaya kopiya
 

Vladimir Lenin yodgorliklari / Groznyi, Axmatov tumani
 Dahshatli Yodgorliklar
Grozniyning yo'qolgan binolari va inshootlari
Chechenistonda 1957-yil
Chechenistonda 1991-yil
 Rossiya madaniy merosining yo'qolgan ob'ektlari
1991-yilda yo'qolgan bino va inshootlar
 1957-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
Axmatov tumani
Lenin yodgorligi Grozniy, Boysangur tumani

Vladimir Il’ich Lenin haykali — Checheniston Respublikasi poytaxti Grozniy shahrining Boysangur tumanida 1960-yilda oʻrnatilgan.

Tarixi 
Haykal bronzadan yasalgan. Unda proletariat yoʻlboshchisi toʻliq balandlikda, qalpoq va palto kiygan holda tasvirlangan. Oʻng qoʻli palto choʻntagida, chap qoʻlda koʻkragiga qadar koʻtarilgan qogʻoz varaqlari buklangan holda aks ettirilgan. Tagkursiga bosma harflarda yozuvlar shu soʻzlar yozilgan: tagkursining yuqori qismida — „Lenin“, pastki qismida — „1870-1924“. Loyihalar muallifi Grozniy arxitektori V. G. Sveshnikov edi. Yodgorlikning ochilishi 1960-yil 5-noyabrda boʻlib oʻtgan.

Yodgorlik 1991-yilda demontaj qilinib, olib tashlangan.

Adabiyotlar 

 

Lenin, oktabr tumani
 1960-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
Chechenistonda 1960-yil
Grozniyning yo'qolgan binolari va inshootlari
Baysangurovskiy tumani
 5-noyabr voqealari
 noyabr 1960
1991-yilda yo'qolgan bino va inshootlar
Groznyi, oktabr tumani
 Rossiya madaniy merosining yo'qolgan ob'ektlari
Lenin haykali Grozniy, Zavodskoy tumani

Vladimir Il’ich Lenin haykali — Grozniy shahrining Zavodskoy tumanida 1967-yilda oʻrnatilgan yodgorlik.

Tarixi 
Zavodskoy tumani partiya, sovet va jamoat tashkilotlari ushbu yodgorlikni oʻrnatish tashabbusi bilan chiqqan. Uning haykaltaroshi S. K. Shcherbakov, meʼmorlari V. G. Sveshnikov, T. F. Mamishev va A. N. Bashentsev. Bronza haykalning balandligi 2,8 metr boʻlib, tagkursida „V. I. Lenin“ degan soʻzlar bitilgan. Lenin bor boʻyicha yoqasi ochilgan paltoda bosh kiyimsiz holda tasvirlangan. Chap qoʻl paltoning etagini ushlab turgan, oʻng qoʻl ochiq kaft bilan oldinga va yuqoriga choʻzilgan. Yodgorlik KPSS okrug komiteti va Lenin nomidagi madaniyat saroyi yonida, Madaniyat xiyobonida joylashgan edi. Yodgorlik atrofiga joʻka daraxti, zangori archalar, doim yashil butalar oʻtqazildi. Yodgorlikning ochilishi 1967-yil 22-aprelda boʻlib oʻtgan.

Yodgorlik 1991-yilda demontaj qilinib, olib tashlangan.

Adabiyotlar

Havolalar 

 Lenin nomidagi madaniyat saroyi oldidagi Lenin haykali 1983-yil
 1967-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
Chechenistonda 1967-yil
 Grozniyning yo'qolgan yodgorliklari
 Rossiya madaniy merosining yo'qolgan ob'ektlari
Vladimir Lenin yodgorliklari / Groznyi, zavod tumani
Chechenistonda 1991-yil
1991-yilda yo'qolgan bino va inshootlar
Shayx-Manturov tumani
 1967-yilgi haykallar
Kanadada Ahmadiya ta'limoti

Kanadadagi Ahmadiya taʼlimoti - Kanada islom jamoasi tarkibidagi diniy mazhablardan biri sifatida maydonga kelgan. Ahmadiylarning mamlakatga birinchi tashrifi 1923-yilda boʻlgan. Keyinchalik 1974-yilda va yana 1984-yilda Pokiston hukumati qonunlari bilan musulmon boʻlmagan jamiyat deb eʼlon qilinishi natijasida Ahmadiylar Kanadaga dunyoning turli burchaklaridan, xususan, Pokistondan kelishdi. Hamjamiyat birinchi marta Kanadada 1966-yilda Ontarioda „Islomdagi Ahmadiya Harakati (Ont) Inc.“ sifatida rasman roʻyxatga olingan va Kanadaga tayinlangan birinchi missioner Maulana Sayid Mansur Bashir Sohib edi. Gʻarbiy Kanadaga tayinlangan birinchi missioner Maulana Ali Haydar Upal sohibi Shahid edi, u 1982-yilda Vankuverga tayinlangan, keyin esa Kalgari va Saskatunda joylashgan. Gʻarbiy Kanadada joylashgan yagona missioner sifatida u 1982—1986-yillar oraligʻida Vankuver, Kalgari, Edmonton, Saskatun, Rejina, Lloydminster va Vinnipegdagi Ahmadiya jamoatiga xizmat qilgan.

Demografiyasi 

Kanadadagi Ahmadiylar taxminan 25 000 kishini yoki Kanadadagi jami musulmonlarning 2,5 foizini tashkil qiladi. Ularning aksariyati Pokistondan, kamroq soni esa Suriya, Hindiston, Bangladesh, Mavrikiy, Fiji va Afrikadan kelgan.
Aholisining 1/3 qismi ingliz-kanadaliklar (44%) va fransuz-kanadaliklar (28%). Tub aholisi — indeyslar 533 ming va eskimoslar salkam 33 ming kishi qolgan. Kanadada nemislar, ukrainlar, italyanlar, gollandlar, vengerlar, ruslar va boshqalar ham yashaydi. Jami aholisi soni 2021-yil holatiga 38,5 million kishi. Rasmiy tillar — ingliz va fransuz tillari. Fransuz-kanadaliklar katolik dinida, ingliz-kanadaliklarning asosiy qismi — protestant. Aholining 78,6% shaharlarda yashaydi. Yirik shaharlari: Montreal, Kalgari, Toronto, Vankuver, Vinnipeg, Gamilton va boshqalar.

Manbalar 

Pages with unreviewed translations
Lenin haykali Irkutsk

Vladimir Il’ich Lenin haykali — Irkutsk shahrida 1952-yilda oʻrnatilgan yodgorlik. Haykaltarosh N. V. Tomskiy, meʼmor L. G. Golubovskiy.

Tarixi 
Yodgorlik 1952-yil 23-sentabrda Irkutskning Kirovskiy tumanidagi (hozirgi Pravoberejniy tumani) Lenin va Karl Marks koʻchalari burchagiga oʻrnatilib, ochilgan.

2008-yilda yodgorlik rekonstruksiya qilindi — haykal olib tashlandi, poydevori demontaj qilindi va qayta tiklandi. Yodgorlik atrofi obodonlashtirildi.

Qiziqarli faktlar 

 Irkutskdagi Lenin haykali haykaltarosh N. V. Tomskiyning Voronej uchun yasalgan yodgorligining mualliflik nusxasi hisoblanadi. Xuddi shu yodgorlik nusxalari Vilnyus va Leningrad uchun ham quyilgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Litvinova B. T. Monumental sanʼat // Irkutsk tarixi va madaniyati yodgorliklari. — Irkutsk: Vost.-Sib. kitob. nashriyoti, 1993. — S. 429. — 448 b. — 5000 nusxada. — ISBN 5-7424-0581-2
 Kozlov I. I. Lenin koʻchasi // Kozlov I. I. Irkutsk uchun qoʻllanma. — Irkutsk: Vost.-Sib. kitob. nashriyoti, 1982. — S. 51-52. — 192 b. — 50 000 nusxada.

Havolalar 

 Vladimir  Arxivnaya kopiya
 yodgorliklari Arxivnaya kopiya
 Lenin yodgorliklari  Irkutskdagi Arxivnaya kopiya
alifbo bo'yicha yodgorliklar
L
 Vladimir Lenin Yodgorliklari / Irkutsk
 1952-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
 1952-yilgi haykallar