MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Turkiya bayrogʻi

Turkiya bayrogʻi — Bu Turkiya Respublikasining milliy va rasmiy bayrogʻi. Oq yarim oy va yulduz bilan shakllangan birinchi bayroq ustidagi rangli zamin Tanzimat davrida qabul qilindi, 1844-yilda Abdulmajid davrida qabul qilindi, 1936-yil 29-mayda Respublika davrida Turkiya Respublikasining Davlat bayrogʻi 2994-qonuni bilan davlat bayrogʻi sifatida qabul qilindi. 1983-yil 22-sentabrda bayroq mezonlari 2893-sonli Turkiya bayrogʻi qonuni bilan aniqlandi va bayroq oʻzining yakuniy shaklini oldi.

Afsonaga koʻra, bayroqdagi al qizil qon boʻlib, shahidlarning toʻkilgan qonini anglatadi. Yarim tunda turk bayrogʻining tasviri yarim oy va shu qonda aks etgan yulduz bilan hosil boʻladi. Bu afsona 1389-yilda Kosovoning birinchi jangida yuz bergan deb aytiladi.

Bundan tashqari, Turkiya Davlat madhiyasining birinchi, ikkinchi va oʻninchi qitʼalarida turk bayrogʻi tilga olingan.

Tarixi 

Usmonlilar imperiyasidan oldin Onadoʻli turk davlatlarida ishlatilgan bayroq ranglari va ramzlari toʻgʻrisida yetarli maʼlumot yoʻq. Turk bayrogʻi dastlab Oq bayroq sifatida koʻriladi.

XV asrdan keyin Salim I Yovuz davrida Chaldiran jangida yashil bayroq ishlatila boshlandi. Turk bayrogʻiga eng yaqin shakl — Salim III davrida uchraydi. Bayroqda hilol bilan birga sakkiz burchak ishlatilgan. Sakkiz qirrali yulduz shakl ilmiga koʻra gʻalaba deganidir. Tanzimat davrida 1844-yilda Abdulmajid davrida bayroqdagi yulduz besh burchak shaklida boʻlgan.

Sultonlik tugatilgach, bayroqning shakli 1936-yil 29-mayda belgilandi. Turkiya bayrogʻidan foydalanish 1937-yil 28-iyuldagi 27175-sonli „Turk bayrogʻi toʻgʻrisidagi farmon“ bilan tartibga solingan.

Bichimi 
Turkiya Vazirlar Mahkamasining 1985-yil 25-yanvardagi 85/9034-sonli qarori va 4-moddasining „Turk bayrogʻi qoidalari“ da bayroqning oʻlchamlari aniqlangan.

Manbalar

Havolalar 
 22 Eylül 1983 tarih, 2893 sayılı Türk bayrağı Kanunu 
Bayroqlar
Shollar suvi

Shollar suvi () — Ozarbayjon Respublikasining Xachmaz viloyati Shollar qishlogʻida joylashgan buloq suvi.

Tarixi 

XIX asrning oʻrtalarida Bokuda toza ichimlik suvi bilan fojiali holat yuzaga keldi: quduqlardan olingan suv mazasiz va har doim ham toza emas edi. Shaharda vabo, qizil isitma, ich qotishi hollari tobora koʻproq uchrab turdi. Shuning uchun, 1860-yillarning oxirida, Boku qal’asi yaqinida ichimlik suvini tekshirish boshlandi.

1879-yil sentabr oyida Boku shahar dumasining yigʻilishida Hoji Zeynalabdin Tagiyev suv qidirish va kelajakdagi suv taʼminotini loyihalash uchun 1000 rubl miqdorida mablag 'ajratishni taklif qildi. Geolog Betsevichning rahbarligi ostida shaharning oʻzida va uning atroflarida toʻplangan yer osti suvlari miqdori mahalliy isteʼmol uchun yetarli boʻlgan, ammo uning sifati qoniqarli emasligi maʼlum boʻldi. 1880-yil may oyida Boku Dumasi Boku yaqinida yer osti suvlarini qidirish uchun komissiya tuzdi.

1884-yilda muhandis Otto Lenz Bokudagi Mashta va Buzovna qishloqlarida suv topdi, ammo tuz miqdori juda koʻp boʻlgani sababli uni ichishga yaroqsiz boʻlib chiqdi va uni tozalash foydasiz deb topildi.

Suv quvurlari 

1899-yil oktabr oyida ingliz muhandisi Uilyam Lindli buloq va daryolarga boy Kubin uyezdining grafliklarida qidiruv ishlarini boshladi. Muvozanatli suv Bokudan 180 kilometr narida, baland tekislikda joylashgan Shollar va Fersali qishloqlarida topilgan. 1901-yil may oyida Boku shahriga navbatdagi tashrifi davomida Lindli Boku Dumasiga hisobot taqdim etdi, shundan soʻng 1901-yil 23-iyunda uning loyihasi maʼqullanib, uni amalga oshirish uchun 35,000 rubl ajratildi (ulardan 25 mingini Dumadagi ovozli Alimardanbek Topchibashev shaxsan topshirdi).

1902-yilda Duma suv taʼminoti tizimini qurish uchun 182 ming rubl ajratdi. 1903-yil kuzida Lindley vakillari Bokuga oʻzining soʻnggi loyihasini taqdim etdilar.

Quduq burgʻulash Lindley kompaniyasining shaxsiy nazorati ostida fransuz kompaniyasi tomonidan amalga oshirildi. Qurilish ishlari 1904-yil fevralda boshlangan, ammo keyingi inqilobiy voqealar va bir qator vabo epidemiyalari tufayli jiddiy tanaffuslar bilan davom etgan.

Nihoyat, 1909-yil 5-mayda shahar Dumasi Rossiyada (177 kilometr) yagona Boku-Shollar suv taʼminoti tizimini qurish masalasini nihoyat hal qildi: maʼmuriyat ostida „Suv ​​taʼminoti qurilishi boshqarmasi“ tashkil etildi va uning bevosita muallifi loyiha muhandisi etib tayinlandi. 1912-yil yanvar oyida Boku Dumasi tomonidan berilgan petitsiya munosabati bilan imperator Nikolay II maʼlum miqdordagi yerni Boku shahrining mulkiga oʻtkazish toʻgʻrisida farmon chiqardi.

1916-yil oxiriga kelib Boku-Shollar suv taʼminoti tizimi qurilishi asosan yakunlandi. 1917-yil 21-yanvarda Bokuda birinchi Shollar suvi Krasnovodskaya koʻchasida (hozirgi S. Vurgun koʻchasi) paydo boʻldi. 6 million chelak suv sigʻimiga ega boʻlgan suv oʻtkazgichi kuniga 3 million chelakni suv bilan taʼminlash uchun moʻljallangan edi. Shollar qishlogʻida artezian nasoslaridan tortib, Sumgait shahri yaqinidagi Nasosniy qishlogʻigacha (taxminan 190 kilometr) suv taʼminoti orqali suv tortishish kuchi bilan oqadi.

Manbalar
Tarixiy Boshqirdiston

Tarixiy Boshqirdiston () — Ufa tumanining Boshqird Ufa viloyatiga aylantirilishi natijasida shakllangan tarixiy va geografik mintaqadir. Hozirda Boshqirdiston Respublikasi, Orenburg va Chelyabinsk viloyatlari, Tatariston Respublikasining sharqiy qismi, Udmurtiyaning janubi-sharqiy qismi, Perm viloyatining janubiy qismi, Sverdlovskning janubi-gʻarbiy qismi, Kurganning gʻarbiy qismi, Samara shimoli-sharqi va Saratovning sharqiy qismi uning bir qismi boʻlgan.

Tarixiy, etnografik, lingvistik va boshqa izlanishlar tarixiy Boshqirdiston atamasidan tarixning turli davrlarida boshqird qabilalari va boshqird etnik guruhlarining joylarini tasvirlash uchun foydalaniladi. Irek Akmanovning soʻzlariga koʻra, bu atama birinchi boʻlib 30-yillarda Matvey Lubavskiy tomonidan ishlatilgan.

Etimologiyasi 
Ilgari, Bashqirdlar yashagan barcha mintaqalar „Boshqirdlarning viloyati“ deb nomlangan (Boshqird).

Mintaqa nomining oldingi variantlari atamaning sinonimi sifatida belgilanishi mumkin: Boshqird, Boshqirdiya, Boshqirdiya, Bashkiriya, Bokira choʻllari, Boshqirdlar mamlakati, Boshkar va boshqalar. XII-XIV asrlarga oid nomlardir. Asrlar davomida yashagan Feshlulloh Hemedoniyning „Rishiduddin“ asarida u Boshqird nomli mintaqani eslatib oʻtadi.

Geografik joylashuvi 
Mintaqaning geografik joylashuvi Janubiy Ural va uning atroflariga toʻgʻri keladi. Ushbu mintaqaning chegaralari rasman aniqlanmagan. Turli manbalar chegaralarni aniqlash uchun turli xil alternativalarni taklif qilishadi, odatda ular koʻrib chiqilayotgan tarixiy davrlarga bogʻliq.

Ushbu hudud haqidagi eng dastlabki maʼlumotlar Devoni Lugʻati Turk muallifi (1072-1074) ga tegishli boʻlgan Mahmud Qoshgʻariyga tegishli, bu yerda Bashkir dashti deb nomlangan joy oʻzining sxematik rejasida koʻrsatilgan. Sxematik reja aniq geografik izoh bermasa ham, Kaspiy dengizi va Volga daryosining gʻarbga yaqinligi gʻarbiy va shimolda Ural togʻlarini va sharqda Boshqirdiston choʻlini topishga yordam beradi. Bundan oldin ham, X asrda, Ahmad ibn Fadlan al-Beshgird bu mamlakatni eslatib oʻtgan va sayohatlari davomida oʻtgan daryolarni sanab oʻtgan.

Manbalar 

Tarix
Boshqird asali

Boshqird bali () — Rossiya Federatsiyasining Boshqirdiston Respublikasida ishlab chiqariladigan asal.

Tovar 
"Boshqird asal" nomi himoyalangan savdo belgisidir. Boshqirdistondagi asalarichilik va apiterapiya tadqiqot markazi Rossiya Federatsiyasida 2005-yildan beri asal mahsulotlarini markalash uchun „Boshqird asali“ atamasidan foydalanish huquqiga ega boʻlgan yagona muassasa hisoblanadi.

Madaniyat 
Boshqird asali uzoq vaqtdan beri ishlab chiqariladigan va Boshqirdiston uchun milliy taom hisoblanadi. Boshqirdistondagi asal anʼanaviy ravishda Boshqird choyi bilan birga isteʼmol qilinadi. Bundan tashqari, qishloqlarda qaymoq va asal noni Boshqird stollarida oʻz oʻrnini topadi.

Ishlab chiqarish 
Boshqirdistonda ishlab chiqarilgan asalning oʻrtacha yillik miqdori 5-6 ming tonnani tashkil qiladi.

Eksport qilish 
Boshqird asali va unga tegishli mahsulotlar koʻplab Yevropa davlatlariga, AQSh, Yaponiya, Yaqin Sharq va MDH davlatlariga, shuningdek Rossiyaga eksport qilinadi.

2014-yilda Xitoyga 3 milliard rublga 6000 tonna asalni eksport qilish toʻgʻrisida shartnoma imzolandi. 2014-yil avgust oyida Xitoyning Szyujian shahrida Boshqird asalining birinchi doʻkoni ochildi.

Mukofotlari 
 1961-yil — Erfurtda oltin medal (Germaniya).
 1965-yil — Buxarestda (Ruminiya) XX. Xalqaro Apimondi kongressida kumush medal.
 1971-yil — Moskvada oʻtkazilgan XXIII Xalqaro Apimondi Kongressida oltin medal (SSSR).
 2001-yil — Sankt-Peterburgdagi „Rossiyalik fermer“ — „Agrorus“ koʻrgazma yarmarkasi eng katta mukofotdir.
 2002-yil — Germaniya, Berlinda boʻlib oʻtgan „Yashil hafta“ xalqaro koʻrgazmasidagi eng yuqori mukofot.
 2002-yil — Sankt-Peterburgdagi „Rossiyalik fermer“ — „Agrorus“ koʻrgazma yarmarkasi eng katta mukofotdir.
 2003-yil — Sankt-Peterburgdagi „Rossiyalik fermer“ — „Agrorus“ koʻrgazma yarmarkasi eng katta mukofotdir.
 2004-yil — Sankt-Peterburgdagi „Rossiyalik fermer“ — „Agrorus“ koʻrgazma yarmarkasi eng katta mukofotdir.

Galireya

Manbalar

Havolalar  
 Asalarichilik va apiterapiya bo'yicha GU BNITS
Xertek Toybuxaa

Xertek Toybuxaa () — Tuvaning mashhur tosh ustasi, Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist, Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi I. E. Repin nomidagi Davlat mukofoti laureati, Tuva Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining xalq artisti, Tuva Muxtor Sovet Sotsialistik Respublikasi Davlat mukofoti laureati.

Hayoti 
Xertek Toybuxaa 1917-yilda Barun-Kemchik tumanida, Xondelen daryosi boʻyida choʻpon oilasida tugʻilgan (Kop-Suk qishlogʻi, Bay-Taiga kojuun). Mehnat faoliyatini qishloqda oddiy ishchi sifatida boshladi. 1936-yilda Xertek Toybuxaa Gizil-Majalik qishlogʻida paramedik-veterinariya kursini tugatdi va Bay-Tayga viloyatining Gizildag qishlogʻida veterinar boʻlib ishladi. 1949-yildan Xertek Toybuxaa turli koʻrgazmalarda ishtirok etgan va uning ishi yuqori baholangan. 1964-yilda SSSR Rassomlar uyushmasiga qabul qilindi. Tuva va rus tasviriy sanʼati rivojiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun Xertek Toybuxaa „Rossiya Sovet Federativistik Sotsialistik Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist“ (1970), „Tuva Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining xalq artisti“ unvonlari (1977) ni oldi. U Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasining Davlat mukofotiga sazovor boʻlgan.

Uning ismi Bay-Tayga bolalar badiiy maktabiga, mamlakatdagi eng yaxshi maktablardan biriga berilgan.

Ijodkorlik 
Xertek Toybuxaa ustozi eski tosh kesuvchi Kujuget Duktuq-ooladan koʻp narsani oʻrganadi. Birinchi mustaqil ishini 8 yoshida terak daraxtining oʻyilgan ildizidan yasagan. Unda poygachi otning dam olishi tasvirlangan. U bolaligidanoq kiyik shoxidan kapalak, kumush tikan, egar plitalari, oq tosh togʻ echki shoxidan hayvonlar tasvirlari, mis va temir tuva pichogʻi, teridan ishlangan oʻq yasagan.

Bugungi kuda Tuva muzeyida Xertek Toybuxaaning 100 dan ortiq haykallari mavjud.

Manbalar
Abdulhaq Igebayev

Igebayev Abdulhaq () — Boshqird sovet shoiri va nasriy yozuvchisi, Boshqirdiston Respublikasining xalq shoiri. Salavat Yulaev nomidagi Respublika mukofoti laureati (1991).

Hayoti 
U Kusay qishlogʻida (hozirgi Boshqirdistonning Baymak tumani) dehqon oilasida tugʻilgan. Erta yoshida yetim qolgan boʻlib, u bolalar uyida oʻsgan.

1946-yilda Temyasov nomidagi pedagogika kollejini, 1950-yilda Boshqirdiston davlat universitetini tamomlagan.

1950—1969-yillarda „Sovet Boshqirdiston“ (Boshqirdiston) gazetasida, „Oltin Tan“ va „Agidel“ jurnallarida adabiy xodim boʻlgan.

1969—1971-yillarda SSSR Yozuvchilar uyushmasining Oliy adabiy kurslarida oʻqidi.

1971-1990 — „Agidel“ jurnalining sheʼrlar boʻlimining mudiri etib tayinlandi.

Oilasi 
Qizi Faniya Igebayeva — Boshqirdiston davlat agrar universitetining falsafa, sotsiologiya va pedagogika kafedrasi dotsenti. U „Sotsiologiya“, „Siyosatshunoslik“ va „Ishbilarmon aloqa“ fanlaridan maʼruzalari bilan tanilgan. 160 ta ilmiy va oʻquv ishlar, shuningdek ikkita elektron darslik muallifi.

Ijodi 
Birinchi sheʼrlar toʻplamini 1948-yilda nashr etgan. „Irendekdan kelgan burgut“ (Ulug 'Vatan urushida vafot etgan vatandoshiga, Sovet Ittifoqi Qahramoni Taftizan Minnigulovga bagʻishlangan) (1959), „Vatan qichqirigʻi“ (1966—1967), „Ural sadosi“ (1969) va bastakorlar X. Ahmadov, Z.Ismagilov, R. Salmanov, Sh. Kulborisov — R. Xasanovning mashhur qoʻshiqlariga soʻzlar muallifi.

Abdulla Igebayev 30 dan ortiq kitoblarni nashr etdi, shu jumladan „Mening singlim“ (1958), „Akbuzat“ (1960), „Mis qoʻngʻirogʻi“ (1968), „Nima uchun zarang yigʻladi?“ (1982), „Mening dengiz flotim xizmati“ (1987), „Oltin quyon raqslari“ (1977) va boshqalar

U hazilkash va satirik sheʼrlar yozgani bilan ham mashhur edi. Boshqird adabiyotining olti jildlik tarixining asoschilaridan biri edi.

Mukofotlari 
G. Salyam mukofoti (1968) („Ovozli ona zamin“ dostoni uchun)

Boshqird Muxtor Sovet Sotsialistik Respublikasida xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1980)

Salavat Yulaev nomidagi Respublika mukofoti (1991) („Ochiq soʻzlar“ sheʼrlar toʻplami uchun)

Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1991)

B. Valid mukofoti (1997)

Salavat Yulaev ordeni (2005)

Boshqirdiston Respublikasining xalq shoiri (2010)

Baymak shahri va Boshqirdiston Respublikasining Baymak tumanining faxriy fuqarosi.

Xotirasi 
Baymak viloyatining Merach qishlogʻidagi koʻchalardan biri Abdulhaq Igebaev nomi bilan atalgan.
Tuvada buddizm

Tuvada buddizm — Tibet buddizmi XVIII-XIX asrlarda Tuva hududida rivojlangan.

Tuva hududida buddizmning tarqalishi 
Buddizmning birinchi toʻlqini IX asrda Uygʻur xoqonligi davrida paydo boʻlgan. XIII va XIV asrlarda, Tuva Moʻgʻullar imperiyasi tarkibiga kirganda, birinchi budda ibodatxonalari qurilgan. Buni respublikada arxeologlar tomonidan topilgan eng qadimgi budda ibodatxonalari tasdiqlaydi. XVIII asrning ikkinchi yarmida Sin sulolasi qoʻshinlari tomonidan Jungar xonligi magʻlubiyatga uchraganidan keyin Tuva Mangus hukmronligi ostiga oʻtdi va Gelug maktabining vakillari boʻlgan moʻgʻullar bu yerda faol missionerlik faoliyatini boshladilar. Bu davrlarda Ningqma anʼanasi ham ildiz otadi. 1770-yillardan boshlab birinchi statsionar Buddist monastirlari — Xurees paydo boʻldi.

Buddizmning rivojlanishi 
XIX asrning ikkinchi yarmida Tuvada koju monastirlari (xuree) boʻlgan. Iqtisodiy nuqtai nazardan, ular yuzlab akr yer, chorva mollari va savdo-sotiq bilan shugʻullanadigan yirik fermalar edi.

Tuva buddizmining rahbari sifatida u Chadan Khuree lideri Kambi Lama deb nomlangan. 1912-yilgacha Manchuriya hukmronligi ostida boʻlgan Tuvadagi Kambi Lamalar ham Moʻgʻuliston singari, Urga shahridagi Bogd-Gegenlaga boʻysungan. Tuva buddizmi Moʻgʻuliston bilan Buryat buddizmiga yaqinroq edi. Sanghining tuzilishi umumiy qabul qilingan qonunlarga asoslangan diniy jamiyat edi. Buddist tuvanlar moʻgʻul va Tibet monastirlariga tez-tez tashrif buyurar edi.
Buddizm Tibetlarning anʼanaviy madaniyatiga jiddiy taʼsir koʻrsatdi. U oʻz davrini (uy-roʻzgʻor, toʻy, dafn marosimi), taqvim bayramlarida, xalq tabobatida iz qoldiradi. Bundan tashqari, bu shamanizmda zamonaviyistik innovatsiyalar uchun yoʻl ochib beradi. Tuvada buddizm mahalliy shamanistik anʼana bilan birga rivojlanib bormoqda. Baʼzi hollarda odamlar shamanlarga, boshqalarida esa Buddist lamalariga murojaat qilishgan. Tibet tibbiyoti bu yerda mashhurlik va eʼtirofga sazovor boʻldi.

1920-yillarning oxirlarida Tuvada 19 xuree va 3000 ga yaqin lama bor edi. 1940-yillarning boshlarida qisqa vaqt ichida barcha xureelar yopilib, yoʻq qilindi. Deyarli barcha lamalar qatagʻon qilindi va koʻpchilik Moʻgʻulistonga qochishga majbur boʻldi. 60-yillargacha bir nechta lamalar omon qoldi: Ivolginskiy Datsandan Lama Kenden-Syuryun, Kirbish ooi-Kullar shahridan Shimbay Xelin, Kirbiish-Saroylik Kula Orus Boshki va boshqalar. Ular diniy marosimlarni oʻtkazdilar va odamlarni qabul qildilar.

Hozirgi holat 
Bugungi kunda Tuvaga buddaviylik yana qaytmoqda. Tuvadagi buddistlar jamoasi 1990-yildan beri jonlanib kelmoqda va eski oʻzlarining mavqeylarini tiklamoqdalar.

Manbalar

Havolalar  
 khurul.ru 
 www.tuva.asia
 savetibet.ru
 www.comprendrebouddhisme.com

Tuva
Buddizm
Burak Eldem

Burak Eldem — turk yozuvchisi / tadqiqotchisi, sobiq radio va televidenie dasturchisi, veb-ishlab chiqaruvchi va jurnalist. U „2012: Rendez-vous bilan Marduk“ (shuningdek, 2012: Marduk bilan uchrashuv — 2003), Fraternis: Yoʻqotilgan kitoblar, Yashirin birodarlik (2006) va Talismans Thee Prote Thee (2004) mualliflari. Dastlabki ikkita sarlavha sivilizatsiya tarixi haqidagi trilogiyaga tegishli boʻlib, uni „Yashirin tarix“ deb nomlagan. Ikkinchisi — boqiylik, qadimiy sirlar va xalqaro fitnalar haqidagi ilmiy-fantastik roman. Uning „Talismans“ asariga bagʻishlangan „Sunset Fandango“ ning soʻnggi asari 2007-yil noyabr oyida nashr etilgan.

Dastlabki yillari va jurnalistlik 
Eldem bolaligini Turkiyaning poytaxti Anqarada oʻtkazdi. Uning otasi Atilla Eldem Anqara davlat teatrining taniqli aktyori va onasi oʻrta maktab adabiyoti oʻqituvchisi boʻlgan. U shuningdek, Usmonli Sulton Abdulhamid II ning Vizi (Sadrazam) Ibrohim Edhem Poshoning nabirasi edi. Eldem 1975-yilda otasi vafot etganida Istanbulga koʻchib oʻtdi va oʻrta maktabni ushbu shaharda davom ettirdi. Boğazichi Universitetining Turizm Menejmenti boʻlimini va keyin Marmara Universitetining Biznes Boshqaruvi fakultetini tamomlagan, lekin hech qachon biznes rahbari boʻlishni istamagan; uning asosiy qiziqishlari yozuvchilik va tarix edi.

Uning jurnalistik faoliyati 1984-yilda boshlanib, turk sanʼat va madaniyat jurnallari uchun badiiy maqolalar yozdi; ular orasida 80-yillar asrlarning eng mashhur nashrlari „Gösteri“, „Sanat Olayi“ va „Milliyet Sanat“ bor edi. Uning asarlari asosan Ikkinchi Jahon Urushidan keyingi Gʻarbiy Dunyoda aksil-madaniy harakatlarga, xususan, 50-yillar avangard adabiyotiga va ayniqsa rok musiqasiga bagʻishlangan. Uning „Beat Generation“ adabiyoti va 60-yillardagi „Gul kuchi“ harakatiga bagʻishlangan rang-barang tahlillari yosh shahar ziyolilari tomonidan iliq kutib olindi. 1985-yilda uning birinchi kitobi „Bob Marli va Reggi“ nomli Imge Publications tomonidan nashr etilgan; Yamaykalik reggi yulduzining tarjimai holi va Rastafariya harakatining qisqacha mazmuni, uning siyosati va anti-imperializm unsurlarini ozgina taʼkidlagan. Oʻsha yili u „Rok musiqa tarixi“ ni nashr etdi; XX asr kapitalistik dunyosining sotsiologik va siyosiy hodisasi sifatida jazz, blyuz va rok musiqasining ildizlari boʻyicha tadqiqotlarni yozdi.

1991-96-yillarda u turk televideniesi (TRT) uchun hujjatli musiqiy dasturlarni tayyorladi va taqdim etdi.

1997-yilda u karerasini „yangi media“ tomon boshladi, ZDNet-ning turk nashrlarida hissa qoʻshadigan muharrir va sharhlovchi sifatida ishladi; 2000-yilda u „Ixir“ Internet-provayderi portalining menejeri boʻldi. U, shuningdek, „Atlantis“ nomli shaxsiy veb-saytini ham yuritdi, u yerda gumanitar va ayniqsa qadimiy tarixga oid tadqiqotlar bilan oʻrtoqlashdi

Manbalar

Havolalar  
 Burak Eldemning veb sayti.
 Uning turkcha sayti
 İnkılap Kitabevi - Burak Eldemning nashrlari 
 A downloadable English synopsis of "2012: Rendez-vous With Marduk" (Microsoft Word document)
 "Derki.com" onlayn-jurnali, unga Eldem yordam beradi

Dasturchilar
Hoshim Arslonov

Hoshim Arslonov (01.08.1956, Namangan — 29.05.2020. Toshkent) — Oʻzbekiston kino va teatr aktyori.

Biografiya 
 1950-yilda Chust tumanida tugʻilgan. 1977-yilda Mannon Uyg'ur nomidagi Toshkent davlat san'at institutini tamomlagan.
 1977-yildan 2017-yilgacha Oʻzbek davlat drama teatrida faoliyat yuritgan.

Filmografiya 
Kinodagi rollari „Margʻiyona“ (1996), „Otamdan qolgan dalalar“ (1997), „Alpomish“ (2000), „Xoʻja Nasriddin: Oʻyin boshlandi“ (2006), „Chavandoz“ (2007), „Qasos“ (2011) va boshqalar. Uning kinodagi soʻnggi ishi 2019-yilda suratga olingan „101-reys“ filmi boʻlib qoldi. Bu filmda Hoshim Arslonov layner bosh uchuvchisi samolyot kapitani obrazini gavdalantirdi. Hoshim Arslonov 2020-yilning 29-may kuni saraton kasalligidan vafot etdi. Italiyaning Iskya shahrida xalqaro kinofestivalda „Ulugʻbek. Osmon toqiga qoʻyilgan narvon“ filmidagi roli uchun gʻoliblikni qoʻlga kiritgan va sovrindor boʻlgan.

Dublyaj 
Hoshim Arslonov dublyaj sohasida uzoq va samarali faoliyat olib bordi.Minglab kino-film va seriallardagi obrazlarni oʻzining betakror ovozi bilan oʻzbek tomoshabinlariga jonlatirib bera oldi. Karib dengizi qaroqchilari, Garri Potter, Uzuklar Hukumdori kabi jahon kinolaridagi personajlarga bergan ovozi betakror edi. Hoshim Arslonov Ichkarida serialidagi Jalol Duman obraziga juda katta mahorat bilan ovoz berdi. Ushbu obrazni uning ovozisiz tasavvur qilish qiyin.

Manbalar 

Oʻzbekistonlik erkak aktyorlar
Ozarbayjonda futbol

Ozarbayjonda futbol — Ozarbayjon Respublikasida sportning muhim yoʻnalishlaridan biri. Oʻnlab yillar davomida futbol Ozarbayjonning eng sevimli sport turlaridan biri boʻlib kelgan. Ozarbayjon futbol olamiga koʻplab yorqin nomlar berdi, ular orasida koʻplab millat vakillari — Tofiq Baxramov, Nazim Sulaymonov, Anatoliy Banishevskiy, Kazbek Tuaev, Aleksandr Jidkov, Veli Kasumov, Dmitriy Kramarenko, Lev Mayorov, Igor Ponomaryov va boshqalar bor.

Ozarbayjon Futbol Federatsiyalari uyushmasi

Davlat dasturi 

OFFU — Ozarbayjon futbol federatsiyalari uyushmasi Ozarbayjonda futbolni boshqarishni amalga oshiradi. Bosh ofis Bokuda joylashgan. Shuningdek, mintaqaviy vakolatxonalar mavjud. U milliy chempionat, mamlakat kubogi, super kubogi, mamlakat milliy jamoalarining oʻyinlarini tashkillashtirish, umuman butun futbolni qoʻllab-quvvatlash, rivojlantirish va ommalashtirish bilan shugʻullanadi. Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev 2005-yilda oʻz farmoni bilan 2006—2015-yillarda mamlakatda futbolni rivojlantirish Davlat dasturini tasdiqlagan. Bolalar futbolini rivojlantirish boʻyicha tadbirlarni amalga oshirish dasturning asosiy yoʻnalishlaridan biridir. Shu munosabat bilan respublikaning shahar va tumanlarida 20 ta yopiq sport maydonchalari qurildi. Mamlakatdagi futbol klublari mavqeyi mustahkamlanmoqda, moddiy-texnik baza rivojlanmoqda, ularning aksariyati stadionlar va oʻquv bazalarini qurmoqda. Bu allaqachon maʼlum ijobiy natijalarni berdi.

Ozarbayjon futbol akademiyasi 

Ozarbayjonda birinchi Futbol akademiyasi UEFA va AFFA moliyaviy koʻmagida mamlakatda bolalar futbolini rivojlantirish maqsadida qurilgan. Akademiyaning rasmiy ochilish marosimi 2009-yil 23-fevralda FIFA Ijroiya qoʻmitasi aʼzosi, UEFA vitse-prezidenti Chenes Erzik, FIFA texnik direktori Jan Mishel Benenez, Ozarbayjon Futbol Federatsiyalari assotsiatsiyasi prezidenti Rovnag Abdullayev, Ozarbayjon yoshlar va sport vazirining oʻrinbosari — Ismoil Ismoilov, vitse-prezident ishtirokida boʻlib oʻtdi. Ozarbayjon Milliy olimpiya qoʻmitasi prezidenti Chingiz Xuseynzoda, OFFU Ijroiya qoʻmitasi aʼzolari, futbol faxriylari va boshqa rasmiy shaxslar ishtirok etgan.

Ozarbayjon Futbol Premer-ligasi 

Premer-liga Yevropada eng keng tarqalgan ikki doira tizimiga muvofiq amalga oshiriladi. 2008/09-yilgi mavsumda Musobaqa Ozarbayjon chempionatidan Premer-ligaga oʻzgartirildi. Musobaqada mamlakatning turli mintaqalaridan kelgan 16 ta klub qatnashmoqda. Mavsum avgust oyida boshlanadi va kelgusi yilning may oyining oxirigacha davom etadi va qishki tanaffus dekabr oyining boshidan fevral oyining oʻrtalariga qadar davom etadi. Mavsum natijalariga koʻra soʻnggi ikki oʻrinni egallagan jamoalar birinchi divizionga oʻtishadi va ularning oʻrnini mos ravishda birinchi divizonning eng yaxshi ikkita klubi egallashadi.

Manbalar 

 Ozarbayjon
 Ozarbayjonda futbol