Shida-Kartli

Shida Kartli (, tom maʼnoda „ichki Kartli“; Yuqori Kartaliniya) — mintaqa (mxare), Gruziyadagi maʼmuriy-hududiy birlik, Kartli tarixiy viloyati tarkibiga kiradi. U Gruziyaning markaziy qismida joylashgan va Imereti, Mtsxeta-Mtianeti, Samtsxe-Javaxeti, Kvemo-Kartli mxarelariga, shuningdek, Tbilisining alohida maʼmuriy birligiga tutashgan. Ayni paytda mintaqaning katta qismi qisman davlat sifatida tan olingan Janubiy Osetiya tomonidan nazorat qilinadi.

Maʼmuriy markazi — Gori shahri.

Maʼmuriy-hududiy boʻlinishi 
Maʼmuriy jihatdan, mintaqa toʻrtta munitsipalitetdan iborat (2006-yilgacha — tumanlar):
{|class="wikitable"
 !Munitsipalitet || maydon,km²|| 2002-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha || 2014-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha||2019-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha || markazi
 |-
 | GoriВ 2006 — 2008 годах на подконтрольных Грузии на тот момент частях Цхинвальского района Республики Южная Осетия были созданы временные муниципалитеты с центрами в сёлах Эредви и Курта, которые упоминаются в Национальной статистической службе Грузии (см. ) как Эредвинский и Куртский муниципалитеты, однако официально количество муниципалитетов в крае Шида-Картли не увеличено. || align="right" | 1352 ||align="right"|  || align="right" | || align="right" | || Gori sh.
 |-
 | Java (Hududining 100 % qismi Janubiy Osetiya de-faktosi ostida) || align="right" | 1503 ||align="right"|  || align="right" | || align="right" | || Java sh. t. pos.
 |-
 | KareliВ 2006 — 2008 годах на подконтрольной Грузии на тот момент части Знаурского района Республики Южная Осетия был создан временный муниципалитет с центром в селе Тигва, который упоминается в Национальной статистической службе Грузии (см. ) как Тигвинский муниципалитет, однако официально количество муниципалитетов в крае Шида-Картли не увеличено. || align="right" | 688 ||align="right" |  || align="right" | || align="right" | || Kareli sh.
 |-
 | Kaspi || align="right" | 803 ||align="right"|  || align="right" | || align="right" | || Kaspi sh.
 |-
 | Xashuri || align="right" | 585 ||align="right"|  || align="right" | || align="right" | || Xashuri sh.
 |-
 | oʻlka, umumiy || align="right" | ||align="right"|  || align="right" | || align="right" | || Gori sh.
|}
Gruziya qonunchiligiga koʻra, Shida Kartli mintaqasi, shuningdek, qisman tan olingan Janubiy Osetiya Respublikasining Java tumanining bir qismida joylashgan 5- Yava munitsipalitetini (markazi Yava qishlogʻida) ham oʻz ichiga oladi. Gruziya hukumati tomonidan nazorat qilinmaydi. Gori munitsipaliteti Tsxinvali shahri toʻliq Janubiy Osetiya Respublikasi hukumati tomonidan nazorat qilinadi va respublikaning poytaxti hisoblanadi.

 Aholi punktlariShaharlar : Gori (48 143 kishi, 2014-yil aholini roʻyxatga olish boʻyicha), Xashuri (26 135 kishi), Kaspi (13 423 kishi), Kareli (6654 kishi).Shahar tipidagi aholi punktlari : Xashuri munitsipalitetidagi Surami (7492 kishi, 2014-yilgi aholi roʻyxati); Kareli munitsipalitetidagi Agara (3364 kishi).

 Aholisi 
2018-yil 1-yanvar holatiga mintaqa aholisi 259 251 kishini, 2014-yil 1-yanvar holatiga koʻra esa — 313 800 kishini (Janubiy Osetiyaning Tsxinvali tumanidan tashqari) tashkil etdi.

2002-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, mintaqaning nazorat ostidagi qismida 314 039 aholining koʻpchiligi gruzinlar edi (91,8% yoki 288 382 kishi). Osetinlar — 4,3% (13383 kishi), ozarbayjonlar — 1,8% (5768 kishi), armanlar — 1,1% (3521 kishi), ruslar — 0,6% (1946 kishi) ni tashkil etadi.

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, mintaqaning nazorat ostidagi qismida 263 382 aholining koʻpchiligi gruzinlar edi (94,72% yoki 249 479 kishi). Ozarbayjonlar 2,09%, osetinlar atigi 1,77%, armanlar — 0,79%, ruslar — 0,29% ni tashkil etdi.

Osetinlar Shida-Kartli janubida, xususan, Gori (2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 1736 kishi yoki 1,38%) va Kareli munitsipalitetlarida (2014 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 931 kishi yoki 2,25%) — shu jumladan Trialeti tizmasining etaklarida, yana Kaspi (2014-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha 1745 kishi yoki 3,99%) va Xashuri munitsipalitetlarida (2014-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha 256 kishi yoki 0,49%) yashaydi.Shida-Kartli munitsipalitetlarining etnik tarkibi (2014-yil aholi roʻyxati)' (Janubiy Osetiya tomonidan nazorat qilinadigan hududlar bundan mustasno)''

Dinlari 
Mintaqa aholisining asosiy qismi (Gruziya nazorati ostidagi qismi) pravoslavlar (96,3%), ozchilik musulmonlar (1,8%) va boshqalar.

Manbalar 

Gruziya arxitektura yodgorliklari
Gori