MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Dmitriy Ostrovskiy

Dmitriy Olegovich Ostrovskiy (, 1998-yil 15-aprel, Moskva) — rossiyalik futbolchi, yarim himoyachi va Qirgʻizistonning „Alay“ klubi hujumchisi.

Biografiya 
Moskvaning „Master“, „Grad“, „Vulkan“ jamoalarida havaskorlar darajasida oʻynadi. 2017-yilda „Grad“ safida jamoa hujumlari yetakchisi boʻlgan va „Krilya Sovetov“ga (12:0) qarshi oʻyinlardan birida 5 ta gol urgan. Jami 23 ta oʻyinda 17 ta gol urgan.

2018-yilning yozida armanlarning „Ararat“ jamoasiga oʻtdi. U Armaniston chempionatidagi debyut uchrashuvini 2018-yilning 25-avgust kuni Urartuga qarshi oʻtkazib, 43-daqiqada italiyalik Ronald Germanoni almashtirdi. 2018-2019-yilgi mavsumda jami 12 ta oʻyin oʻtkazdi va qishki tanaffusda jamoani tark etdi.

2019-yil boshida u Qirgʻizistonning „Alay“ klubiga koʻchib oʻtdi. Mavsumning birinchi yarmida Qirgʻiziston chempionatida 3 ta gol urdi va shundan soʻng jamoani tark etdi. Natijada „Alay“ kumush medal sohibiga aylandi.

2019-yilning yozida Oʻzbekistonning „Bunyodkor“ jamoasiga oʻtdi va mavsum oxirigacha Oʻzbekiston chempionatining 4ta uchrashuvida ishtirok etib, klubi bilan bronza sovrinlari sohibiga aylandi.

Manbalar

Havolalar 
 
 

Bunyodkor klubi futbolchilari
Rossiya futbolchilari
Moskvada tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1998-yilda tugʻilganlar
15-aprelda tugʻilganlar
Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Rofe ibn Lays

Rofe ibn Lays ibn Nasr ibn Sayyor () 809—806-yillarda Abbosiylar xalifaligiga qarshi keng koʻlamli qoʻzgʻolon koʻtargan Xurosoniy arab zodagonlaridan biri.

Tarixi 
Rofe ibn Lays Xurosonning oxirgi umaviy hokimi Nasr ibn Sayyorning nabirasi edi. Uning otasi Lays xalifa al-Mansur tomonidan Fargʻonadagi turk hukmdoriga elchi qilib yuborilgan. Shuningdek, „amir al-moʻminin“ unvoniga sazovor boʻlgan. Balozuriy Ahmad ibn Yaxyo ibn Jobir ibn Dovudning yozishicha, Rofe ibn Lays Samarqandda garnizon qoʻmondoni boʻlib xizmat qilgan.

796-yilda xalifa Horun ar-Rashid Abbosiylar elitasining taniqli vakili Ali ibn Iso ibn Mahonni Xurosonga hokim etib tayinlaydi. Alining viloyat aholisini shafqatsizlarcha ekspluatatsiyasi va zulmkor moliyaviy choralari mahalliy elitaning qattiq noroziligiga sabab boʻldi. Buning natijasida xorijiylar qoʻzgʻolonlari avj oldi. 805-yil aprel oyida xalifa Horun ar-Rashidga tobora koʻproq shikoyatlar kelib tushdi. Xalifa vaziyatni oʻzi tekshirish uchun Rayga bordi. Biroq, Ali oʻzi bilan qimmatbaho buyumlardan iborat ulkan xazinani olib kelgan. Manbalarga koʻra 30 million oltin dinor olib kelgan. Natijada, xalifa Horun ar-Rashid uni hukmronligini oʻz joyida qoldiridi.

Vafoti 
Ushbu voqealardan soʻng 806-yili Rofe ibn Lays Samarqandda qoʻzgʻolon koʻtaradi. Ushbu qoʻzgʻolon tez orada Xuroson boʻylab tarqalib, ham arablar, ham eronlik mahalliy aholi orasida qoʻllab-quvvatlanadi. Rofe ibn Laysni ham oʻgʻuz va qarluq turklari qoʻllab-quvvatlagan.

Horun ar-Rashid Alinining oʻrniga Harsama ibn Aʼyonni tayinladi va 808-yilda vaziyatni hal qilish uchun sharqqa qarab yurish qildi. Horun ar-Rashid 809-yil mart oyida Tus shahrida vafot etdi. Horun ar-Rashid vafotidan keyin Rofe ibn Lays Horunning oʻgʻli va Xurosonning yangi hokimi al-Maʼmunga taslim boʻlishni tanladi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 
 

Abbosiylar xalifaligi
Buxoro tarixi
Sergey Tumasyan

Sergey Aleksandrovich Tumasyan (; 1990-yil 31-yanvarda tugʻilgan) — asli arman boʻlgan rossiyalik professional futbolchi.

Karyerasi 
Tumasyan 2010-yilning 13-iyulida „Rostov“ jamoasida „Salyut Belgorod“ klubiga qarshi Rossiya kubogi doirasidagi oʻyinda professional debyut qilgan.

Tumasyan 2019-yilgi mavsumda Bekobodning „Metallurg“ klubiga oʻtdi.

Shaxsiy hayoti 
U futbolchilar Aleksandr Tumasyanning akasi, Denis Tumasyanning ukasi va Aleksandr Tumasyanning oʻgʻlidir.

Manbalar

Havolalar 
 Profile at championat.ru
Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Metallurg Bekobod klubi futbolchilari
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Rossiyalik erkak futbolchilar
Yashayotgan insonlar
Ruslan Margiyev

Ruslan Taymurazovich Margiev (, 1995-yil 21-mart, Vladikavkaz, Rossiya) — rossiyalik futbolchi, „Rubin Yalta“ yarim himoyachisi.

Karyerasi 
Tolyatti akademiyasining talabasi. Professional futbolda esa Vladikavkazning „Alaniya-D“ jamoasi safida debyut qilgan. Keyinchalik, ikki mavsumni Qrim Premyer-ligasida oʻtkazdi. „Okean“ va „TSK-Tavriya“ jamoalarida oʻynagan.

2019-yilning yozida Oʻzbekiston Superligasining Qizilqum klubiga oʻtdi. 26-iyul kuni "Navbahor"ga qarshi oʻyinda (1:0) debyut qildi.

2021-yil mart oyida yana Qrimga joʻnadi va „Qrimteplitsa“ klubiga qabul qilindi. Bir yil oʻtgach, „Yevpatoriya“ga koʻchib oʻtdi. 2022-yilning avgustidan — Yaltaning Rubin klubi futbolchisi.

Manbalar 

Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Rossiyalik erkak futbolchilar
Qizilqum klubi futbolchilari
Rossiya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1995-yilda tugʻilganlar
21-martda tugʻilganlar
Abu Bakr Kalaviy

Abu Bakr Kalaviy (1366-yilda vafot etgan) — samarqandlik hunarmand va oqsoqol. Samarqandda boʻlib oʻtgan sarbadorlar qoʻzgʻolonining rahbarlaridan biri hisoblanadi.

Moʻgʻuliston xoni Ilyosxoʻjaning Movarounnahrga hujumi chogʻida yaʼni 1365—1366-yillarda Samarqandda boʻlib oʻtgan sarbadorrlar qoʻzgʻoloni boshliqlaridan biri hisoblanadi. Abu Bakr Kuluyi (Kalaviy) Naddof jun (paxta) tituvchilar mahallasining oqsoqoli boʻlgan.

Abu Bakr Kalaviy, shuningdek, madrasa talabalaridan Mavlonozoda Samarqandiy va kamonchi Xurdaki Buxoriy shahar aholisini qurollantirib, shaharda barrikadalar qurib moʻgʻullarga qarshi chiqadi. Sarbadorlar Samarqand shahrida moʻgʻullarga qaqshatqich zarba beradilar. Moʻgʻul otliqlari Samarqandga kirishga urinib, ikki mingga yaqin odamini yoʻqotib, orqaga chekinadi. Ilyosxoʻja avval Samarqandni, soʻngra Movarounnahrni tark etadi. Shundan soʻng sarbadorlarning bevosita ishtirokida shahar aholisini talash va zoʻravonlik boshlangan.

Sarbadorlar shahar zodagonlarining mol-mulkini musodara qilganidan soʻng norozi boʻlgan shahar zodagonlari amirlar Husayn ibn Musallab va Amir Temurga shikoyat qilishadi. Amirlar Amir Husayn va Amir Temur sarbadorlar rahnamolari Abu Bakr Kalaviy, Mavlonzoda Samarqandiy va Xurdaki Buxoriylarni Konigilga taklif qilishadi. Sarbadorlar amirlar qarorgohiga yetib kelishadi vau yerda xoinlik bilan asirga olindi. Ularning deyarli barchasi qatl etiladi. Jumladan Abu Bakr Kuluiy (Kalaviy) Naddof va Xurdaki Buxoriylar dorga osiladi. Amir Temur shafoati tufayli mudarris Mavlonzodaning hayoti saqlanib qolinadi. Ushbu voqeadan soʻng Samarqanddagi sarbadorlar harakati bostiriladi.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Timur // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907.
 Abdurazzoq Samarqandiy, Matlai saʼdayn va majmai bahrayn. T., 1969; Nizomiddin Shomiy, Zafarnoma, T., 1996.

1366-yilda vafot etganlar
Samarqand kishilari
Samarqand tarixi
Oʻzbekiston tarixi
Avliyo Nikolay ibodatxonasi (Guliston)

Avliyo Nikolay ibodatxonasi (Avliyo Nikolay cherkovi, ; boshqacha nomlanishlari: , ) — Sirdaryo viloyatining Guliston shahrida joylashgan rus pravoslav ibodatxonasi. 1945-yilda qurilgan. Hozirda Guliston shahrining Turkiston koʻchasida joylashgan.

Tarixi 
Ibodatxona 1945-yilda ibodat uyi sifatida qurila boshlangan va oʻsha yilning 9-noyabr kuni qurib bitkazilgan. 1955-yil roʻyxatga olingan va avliyo Nikolay xotirasiga bagʻishlab poklantirilgan. U yer 1945-yildan boshlab ibodat uyi vazifasini oʻtagan va ibodat amallari bajarilgan. 1957-yilda bu ibodat uyi rekonstruksiya qilingan hamda Toshkent va Oʻrta Osiyo yepiskopi Yermogen tomonidan ibodatxona sifatida qayta poklantirilgan.

Galereya

Manbalar 

Rus pravoslav cherkovi
Sirdaryo viloyati bino va inshoatlari
Ashur Haydarov (rassom)

Ashur Haydarov (1916-yil 14-iyul Samarqandda tugʻilgan − 1998-yil 21-may Dushnabeda vafot etgan) − sovet, tojik rassomi.

Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist, Tojikiston xalq artisti, SSSR rassomlar ittifoqi aʼzosi (1957).

Hayoti 
Haydarov Ashur Qoraboyevich 1916-yil 14-iyulda Samarqand shahrida tugʻilgan.

1930-yilda Badiiy sanoat texnikumining kulolchilik boʻlimiga oʻqishga kirdi. 1934-yilda Samarqand rassomlik texnikumining rassomlik fakultetiga oʻqishga kiradi. 1938-yilda kollejni imtiyozli diplom bilan tugatib, chizmachilik oʻqituvchisi sifatida taʼlim oldi. Oʻqituvchilari Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arboblari Pavel Benkov, Zinaida Kovalevskaya, Lev Bure edi.

1938-yilda Samarqand teatrida rassom boʻlib ishlagan. 1939-yilda „Lenin yoʻli“ tahririyatining Samarqand viloyat gazetasida 1941-yilgacha rassom boʻlib ishladi. 1941-yil 20-avgustda frontga ketdi. 1942-yil kuzidan 1944-yilgacha nemislar tomonidan asirga olingan. 1944-yil may oyida 40 dan ortiq odam asirlikdan qochib, Budyonniy partizan otryadiga qoʻshildi. Ashur Haydarovni oʻz ichiga olgan ushbu otryadning sabotaj guruhi 1944-yil iyul oyida Lublin-Zimbotitsi avtomagistralida 2 ta nemis eshelonini portlatib yubordi. 1945-yilda Samarqand shahridagi yashash joyida demobilizatsiya qilingan. 1949-yilda Ashur Haydarov xalq dushmani deb eʼlon qilindi va u Karlag lagerlarida jazo muddatini oʻtadi. Haydarov 1955-yilda ozod qilindi va reabilitatsiya qilindi. Rassom deyarli 40 yil oʻtgach, reabilitatsiya haqida rasmiy xat oldi. 1955-yildan uning hayoti va ijodi Dushanbe shahri bilan bogʻliq.

Haydarov Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist, SSSR Rassomlar ittifoqi aʼzosi boʻlib, 1991-yilda Tojikiston xalq artisti unvoni bilan taqdirlangan. Rassomning asarlari Omsk, Gorkiy, Voronej shaharlaridagi Tasviriy sanʼat muzeylarida, Samarqand sanʼat muzeylarida, Tojikiston Milliy muzeyida, Dushanbeda, Moskva, Sankt-Peterburg, Olmaota shaharlaridagi Badiiy koʻrgazmalar va panoramalar direksiyasida, shuningdek, shaxsiy kolleksiyalarda saqlanadi.

A.Haydarov 1998-yil 21-mayda Dushanbe shahrida vafot etdi.

Manbalar 

Dushanbeda vafot etganlar
1998-yilda vafot etganlar
21-mayda vafot etganlar
Samarqandda tugʻilganlar
1916-yilda tugʻilganlar
14-iyulda tugʻilganlar
Sulaymon Haydarov

Sulaymon Haydarovich Haydarov (1921-yil, Samarqand, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR – 1986-yil, Samarqand, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR) – oʻzbek vinopazi, 10-chaqiriq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti deputati

Tarjimayi holi 
Sulaymon Haydarov 1921-yilda Samarqand shahrida tugʻilgan. Sovet armiyasi safida harbiy xizmatni oʻtagan. Ikkinchi jahon urushi tugaganidan keyin Mixail Xovrenko nomidagi vino zavodi sexi boshligʻi, tuman partiya qoʻmitasida instruktor boʻlib ishlagan. 1957-yilda Moskva oziq-ovqat sanoati institutini vinochilik texnologiyasi mutaxassisligi boʻyicha sirtdan tamomlagan. 1956-yilda Mixail  Xovrenko nomidagi Samarqand vino zavodiga (1981-yil dekabrdan vinochilik zavodi) direktor etib tayinlangan. Sulaymon Haydarov vafotigacha shu lavozimda ishlaydi. Sulaymon Haydarov 1986-yilda oʻz ish joyida vafot etgan. Haydarov rahbarligida Xovrenko zavodida toʻrtta vino stansiyasi qurildi va koʻrgazma zali ochilgan. Haydarov respublikada balzam va konyak ishlab chiqarishni rivojlantirishga katta hissa qoʻshgan, yosh mutaxassislarga ustozlik qilgan. „Samarqand“ balzami va shu nomdagi konyak retseptlarini oʻylab topgan.  Haydarov direktorligi davrida zavodning „Hosilot“, „Oʻzbekiston“, „Aleatiko“, „Gul Qandoz“ vinolari SSSRda mashhur boʻlgan. „Gul Qandoz“ vinosi turli tanlovlarda gʻoliblikni qoʻlga kiritgan, 1966-yildan 1979-yilgacha bu vinolar Xalqaro uzumchilik va vinochilik tashkiloti shafeligidagi vino tanlovlarida 30 oltin va 16 kumush medalga sazovor boʻlgan, zavod vinolari ayniqsa, RSFSR va Boltiqboʻyi davlatlarida mashhur boʻlgan. Haydarov siyosiy faoliyat bilan ham shugʻullangan. Samarqand viloyatidan Oʻzbekiston SSR Oliy Sovetining 10-chaqiriq deputati, Samarqand shahar Kengashi deputati etib saylangan. Samarqand viloyatidagi bir qator jamoat tashkilotlari faoliyatida qatnashgan.

Manbalar 

1921-yilda tugʻilganlar
1986-yilda vafot etganlar
Samarqand shahar Kengashi deputatlari
SSSR vinopazlari
Baroat Xojiboyeva

Baroat Abdurahimovna Xojiboyeva (1928-yil 27-noyabr, Samarqand - 2016-yil 2-yanvar Xo'jand shahri) — sovet, tojik filologi, G‘ofurov nomidagi Xo‘jand davlat universiteti Rus tilini o‘qitish metodikasi kafedrasi professori.

2016-yilda vafot etganlar
2-yanvarda vafot etganlar
Samarqandda tugʻilganlar
1928-yilda tugʻilganlar
27-noyabrda tugʻilganlar
Sharifa Davronova

Sharifa Davronova (2006-yil 27-sentyabrda tugʻilgan) — Oʻzbekistonlik yengil atletikachi. 2022-yilgi yengil atletika boʻyicha U20 jahon chempionatida 15 yoshida uch hatlab sakrash boʻyicha gʻolib chiqqan.

Faoliyati 
Davronova Kolumbiyaning Kali shahrida boʻlib oʻtgan 2022-yilgi yengil atletika boʻyicha U20 jahon chempionatida ayollar oʻrtasida yengil atletikaning uch hatlab sakrash turida 15 yoshida gʻolib chiqdi. Davronova 14.04 metr uzodlikka sakradi. Sharifaning bu natijasi musobaqada 2-oʻrinni egallagan, jahon reytingida esa birinchi oʻrinni egallab turgan raqibasining natijasidan 66 smga yaxshiroq edi. Davronova keyinroq COVID-19 pandemiyasi tufayli Turkiyaning Koʻniya shahrida oʻtkazilishi kechiktirilgan 2021-yilgi Islom birdamlik oʻyinlariga yoʻl oldi. 2022-yil 11-avgust kuni Davronova ayollar o‘rtasida uch hatlab sakrashda 14,30 metrga sakrab oltin medalni qo‘lga kiritdi.

Hayoti 
Davronova Samarqand shahrida tug'ilgan. Onasi — Nasiba Hoshimova. Muzaffar Karimov murabbiyligida 10 yoshidan boshlab yengil atletika bilan shug‘ullanadi.

Xalqaro musobaqalardagi ishtiroki

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
2006-yilda tugʻilganlar
Ayol sportchilar
Samandar Qoʻqonov

Samandar Qoʻqonov (1945-yilda Oʻzbekiston, Jizzax viloyati, Forish tumanida tugʻilgan), Oʻzbekiston "Erk" demokratik partiyasi aʼzosi boʻlgan siyosatchi. 1989-yildan 1992-yil iyunigacha parlament deputati boʻlgan va hibsga olingan. 1993-yilda, bir yil davomida hech qanday aloqada boʻlmaganidan keyin siyosatchi moliyaviy jinoyatlarda ayblanib, 20 yillik qamoq jazosiga hukm qilindi. Jazo muddati kamida bir marta uzaytirildi va shu tariqa dunyodagi eng uzoq muddatli siyosiy mahbuslardan biriga aylandi. 2016-yil oktyabr oyida jazo muddati yana uch yilga uzaytirilganiga qaramay, 2016-yil noyabr oyi oxirida, 72 yoshida, 23 yil qamoqda oʻtirganidan keyin ozodlikka chiqdi.

Manbalar 

1945-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Jizzax viloyatida tugʻilganlar
Forish tumani kishilari
Forish tumanida tugʻilganlar
Vera Muratova

Vera Muratova ( ; 1980-yil 3-iyulda tugʻilgan) — rossiyalik para ogʻir atletikachi. Yaponiyaning Tokio shahrida boʻlib o‘tgan 2020-yilgi yozgi Paralimpiya oʻyinlarida ayollar o‘rtasida 79 kg vazn toifasida bronza medalini qo‘lga kiritgan. Bir necha oy oʻtgach, Gruziyaning Tbilisi shahrida bo'lib oʻtgan 2021-yilgi jahon chempionatida kumush medalni qo'lga kiritgan.

Faoliyati 
2012-yilda Buyuk Britaniyaning London shahrida bo‘lib o‘tgan yozgi Paralimpiya o‘yinlarida ayollar o‘rtasida 67,5 kg vazn toifasida 4-oʻrinni egalladi. 2012 va 2020-yillardagi yozgi Paralimpiya oʻyinlarida Rossiya sharafini himoya qilgan. 2020-yilgi yozgi Paralimpiya o'yinlarida Rossiya Paralimpiya qo'mitasi bayrog'i ostida ishtirok etgan.

2014-yilda Birlashgan Arab Amirliklarining Dubay shahrida boʻlib o'tgan para ogʻir atletika boʻyicha jahon chempionatida Vera Muratova bronza medalini qo'lga kiritdi. 2019-yil Qozog‘istonning Ostona shahrida boʻlib o‘tgan para ogʻir atletika bo‘yicha jahon chempionatida Vera Muratova ayollar oʻrtasida 86 kg vazn toifasida bronza medalini qo‘lga kiritdi. 2021-yil iyun oyida Birlashgan Arab Amirliklarining Dubay shahrida boʻlib oʻtgan para ogʻir atletika boʻyicha 2021-yilgi Jahon chempionatida Muratova 143 kg natijani qayd etgan holda jahon rekordini yangiladi va oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Manbalar 

1980-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Rossiya sportchilari
Ayol sportchilar
Yoxannesburgdagi bino yongʻini (2023)

2023-yil 31-avgust kuni SAST vaqti bilan soat 01:30 atrofida Janubiy Afrikaning Yoxannesburg shahridagi binoda yongʻin sodir boʻldi. Natijada 76 kishi halok boʻldi, 88 kishi jarohatlandi. Bu Janubiy Afrika tarixidagi eng halokatli yongʻinlardan biri boʻldi.

Voqealar

Manbalar 

2023-yil voqealari
31-avgust voqealari
Matonat (metro bekati)

Matonat — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 8-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan.

Manbalar
Qiyot (metro bekati)

Qiyot — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 9-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan.

Manbalar
Tolariq (metro bekati)

Tolariq — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 10-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan.

Taftish 

2024-yilning 4-yanvar kuni Senatining Mudofaa va xavfsizlik masalalari qoʻmitasi tomonidan olib borilgan dastlabki oʻrganishlar „Toshkent metropoliteni“ DUKga qarashli metropolitenning ayrim bekatlari, xususan, „Oʻzbekiston temir yoʻllari“ AJ tomonidan yer usti metrosining Tolariq bekatida oʻrnatilgan eskalatorlar ishdan chiqqanini aniqlaydi. Shulardan kelib chiqib masʼul tuzilmalarni jalb qilib eskalator va liftlarni ishlatish choralarini koʻrish hamda amalga oshirilgan ishlar haqida maʼlumot taqdim etishni soʻrab, „Oʻzbekiston temir yoʻllari“ AJ boshqaruv raisi va Toshkent shahar hokimiga rasmiy xat joʻnatadi.

Manbalar
Xonobod (metro bekati)

Xonobod — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 11-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan.

Manbalar
Quruvchilar (metro bekati)

Quruvchilar — Toshkent metropoliteni Yerusti halqa yoʻli Texnopark — Qipchoq uchastkasining 13-bekati. 30-avgust 2023-yilda ochilgan.

Manbalar
Seytumer Seytumerov

Seytumer Shukriovich Seytumerov (1988-yil 28-iyun Charxin, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR) – Rossiyaning Qrim ishgʻolchi hukumati tomonidan taʼqibga uchragan qrim-tatar jamoat faoli.

Taʼqib 
Seytumerlar oilasi 1989-yilda Boqchasaroydagi Qrimga koʻchib oʻtgan. 2004-yilda Seytumer maktabni tugatdi va Simferopol shahridagi Tavra milliy universitetining tarix fakultetiga oʻqishga kirdi. 2010-yilda universitetdagi oʻqishni yakunladi va Boqchasaroyga qaytib keldi. U yerda Salachik kafesida ishladi. Kafening yopilishi munosabati bilan (sud qaroriga koʻra, 2017 yilda egasi – restoranchi Marlen (Sulaymon) Asanov hibsga olinganidan soʻng) ishidan ayrilgan. 2018-yildan buyon qurilishda ishchi boʻlib ishlaydi, yozda esa Boqchisaroyda sayyohlik ekskursiyalarini oʻtkazgan.

Rossiyaning Qrimga oʻtkazayotgan bosimidan soʻng Seytumer jamoat ijtimoiy faoliyati bilan shugʻullana boshladi – siyosiy sabablarga koʻra Qrim va Rostov-Dondagi qrim-tatarlarga qarshi oʻtkazilayotgan sud majlislarida qatnashgan, „Qrim birdamligi“ tashabbusi doirasida bolalar kechalari tashkil etilgan.

Ayblov 
2020-yil 11-mart kuni FSB xodimlari Boqchasaroy tumanida ommaviy tintuv oʻtkazdi. Seytumerovlar oilasida aka-uka Seytumer va Usmon Seytumerovlar hamda ularning amakisi Rustem Seitmemetovlar uyida oʻtkazilgan tintuv natijasida qarindoshning barchasi bir kunda hibsga olingan. 12-mart kuni Simferopolning Kiyev tuman sudi Rossiya Federatsiyasida taqiqlangan Hizb ut-Tahrir siyosiy tashkilotida ishtirok etganlikda gumon qilinganligi sababli ularga nisbatan qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasini tanladi (Rossiya Federatsiyasi Jinoyat kodeksining 205.5-moddaning 2-qismi „Terroristik tashkilot faoliyatida ishtirok etish“). Faollarni 20 yilgacha qamoq jazosi kutmoqda.

Oilasi 
Seytumer Seytumerov uylangan, oilali. Oʻgʻli – Sulaymon 2020-yilda tugʻilgan.

Manbalar

Havolalar 

 Baxchisaroy uchinchi guruh. Hizb ut-Tahrir ishi // Qrim birdamligi
Samarqand viloyatida tugʻilganlar
1988-yilda tugʻilganlar
28-iyunda tugʻilganlar
STEAM sohalar

STEAM sohalari fan, texnologiya, muhandislik, sanʼat va matematika sohalaridir. STEAM STEM fanlarini sanʼat fanlari bilan turli tegishli taʼlim fanlariga birlashtirish uchun moʻljallangan. Ushbu dasturlar talabalarni innovatsiyalarga, tanqidiy fikrlashga va oʻquvchilarning matematika va fan bazasiga asoslanib, xayoliy dizaynlarda yoki real muammolarga ijodiy yondashuvlarda muhandislik yoki texnologiyadan foydalanishga oʻrgatishdan iborat. STEAM dasturlari fikrlash va dizayn tamoyillariga asoslanib, ijodiy yechimlarni ragʻbatlantirish orqali STEM oʻquv dasturiga sanʼatni qoʻshadi.

Yana qarang 

 STEM maydonlari

Manbalar

Havolalar 

 STEAM nima? (tasviriy sanʼatga asoslangan)
 STEM dan STEAMga
 STEAM Connect
 Sanʼat hashamatli narsa emas
 ISEA2012 Machine Wilderness: Maxsus Media-N nashri
 STEAM jurnali (Akademik jurnal)

Fan
Fanlar
Yakov Fedorov

Yakov Dmitrievich Fedorov (1840 — 1903) — rus imperator armiyasi general-leytenanti, Samarqand gubernatori.

Hayoti 
Yakov Fedorov 1840-yil 17-noyabrda tugʻilgan. Yakov 1-Moskva kadet korpusida tahsil olgan. 1859-yil 16-iyunda Taurid Grenadier polkida leytenant sifatida xizmat qilgan.

1862-yilda u Nikolayev Bosh shtab akademiyasiga oʻqishga kirdi. 1863-yil 10-martda oʻqishdagi muvaffaqiyati uchun u shtab kapitanligiga koʻtarildi. 1864-yilda akademiyadagi kursni tugatgandan soʻng u Bosh shtabga va Varshava harbiy okrugiga yuboriladi. 1865-yil 10-sentyabrda Bosh shtabning leytenantligidan katta ad’yutant unvoniga ega boʻldi. 1867-yil 10-noyabrda u 3-gvardiya piyodalar diviziyasiga xuddi shu lavozimga oʻtkazildi.

1872-yil 30-avgustdan Varshava harbiy okrugi shtabida, 1874-yil 1-maydan esa ushbu shtabning katta adyutanti lavozimida ishlagan. 1877-yil 7-iyundan u 3-Don kazak diviziyasining shtab boshligʻi edi, lekin oʻsha yilning 21-avgustida u 10-piyoda diviziyasida xuddi shu lavozimga oʻtkazildi. Bu vaqt ichida Fedorov shtab-kapitani (1866-yil 27-mart), kapitan (1868-yil 21-mart), podpolkovnik (1873-yil 30-avgust) va polkovnik (1875-yil 30-avgust) unvonlarini oldi.

1885-yil 1-noyabrda 31-Aleksopol piyoda polkining qoʻmondonligini qabul qildi. 1890-yil 2-mayda general-mayor unvoni bilan u Kaspiyorti viloyati shtab boshligʻi etib tayinlandi. 1896-yil 10-iyundan Turkiston harbiy okrugi shtab boshligʻi boʻldi.

1897-yil 28-avgustda Samarqand viloyati rahbari va bu viloyatdagi zaxira hamda mahalliy qoʻshinlar qoʻmondoni etib tayinlandi. 1899-yil 2-oktyabrda general-leytenant unvoni bilan ishdan boʻshatildi.

1903-yil 13-sentyabrda Porxovda vafot etdi.

Mukofotlari 

 3-darajali Stanislav ordeni (1866)
 3-darajali Sankt-Anna ordeni (1870)
 2-darajali Stanislav ordeni (1874)
 4-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1878)
 2-darajali Sankt-Anna ordeni (1881)
 3-darajali Muqaddas Vladimir ordeni (1884)
 1-darajali Stanislav ordeni (1893-yil 30-avgust)
 1-darajali Sankt-Anna ordeni (1896-yil 14-may)

Manbalar

Adabiyotlar 
 Volkov S. V. Generalitet Rossiyskoy imperii. Ensiklopedicheskiy slovar generalov i admiralov ot Petra I do Nikolaya II. T. II: L—Ya. — , 2009. — S. 634. — ISBN 978-5-9524-4167-5.
 Glinoetskiy N. P. Istoricheskiy ocherk Nikolaevskoy akademii Generalnogo shtaba. Spiski pochyotnix prezidentov, pochyotnix chlenov, lits, prinadlejaщix k administrativnoy i uchebnoy chasti i vsex ofitserov, konchivshix kurs Imperatorskoy voennoy akademii i Nikolaevskoy akademii Generalnogo shtaba s 1832 po 1882 god. — 1882. — S. 145
 „Razvedchik“. — 5 sentyabrya 1895 goda. — № 256. — S. 825.
 Fedorov Yakov Dmitrievich // Список генералам по старшинству: Sostavlen po 1-e sentyabrya 1896 goda. — S. 637.
 Fedorov Yakov Dmitrievich // Spisok generalam po starshinstvu. Sostavlen po 1 maya 1899 g. 1899. — S. 545.

Samarqand viloyati (Rossiya imperiyasi) gubernatorlari
1903-yilda vafot etganlar
26-sentyabrda vafot etganlar
1840-yilda tugʻilganlar
29-noyabrda tugʻilganlar
Bilga xoqon (roman)

„Bilga xoqon“ — yozuvchi Isajon Sulton tomonidan yozilgan roman. Roman dastlab „Sharq yulduzi“ jurnalining 2019-yilgi 9 hamda 10-sonlarida bosilib chiqqan. Shunigdek, roman Turkiyaning Bursa shahrida Turk til qurumi, Turk davlatlari kengashi, Turkiya madaniyat va turizm vazirligi, Otaturk nomidagi madaniyat, tarix va til yuksak qurumi tomonidan oʻtkazilgan „Tilda, fikrda, ishda birlik — turkiy dunyo adabiyot (roman) mukofotlari“ tanlovida gʻolib deb topilgan. 2022-yili „Factor Books“ nashriyotida „Bilga xoqon“ romani yagona kitob holida chop etilgan.

Manbalar

Kitoblar
Biografiya kitoblar
Tarixiy kitoblar