MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Qoraqoʻyli jome masjidi

Qoraqoʻyli jome masjidi – Oʻzbekiston Respublikasi Musulmonlar idorasi tasarrufidagi jome masjid boʻlib, Toshkent viloyati, Boʻka tumanida joylashgan boʻlib, tumanning masjid va madrasalar tarkibiga kirad.

Joylashuvi va faoliyati 
Qoraqoʻyli jome masjidi Toshkent viloyati hududidagi Boʻka tumani, Qoraqoʻyli qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli boʻlgan Qoraqoʻyli mahalla fuqarolar yigʻinida joylashgan. Tuman hokimligi tomonidan jome masjid uchun 0.60 gektar joyda 700 kishiga yaqin boʻlgan namozxonlarga moʻljallangan bino, xonaqoh, tahoratxona, avtoturargoh, ziyoratchilar uchun maxsus alohida xonalar barpo etilgan. Mazkur masjidga Qoraqoʻyli qishloq fuqarolar yigʻini, Ziyokorlar mahalla fuqarolar yigʻini, Usmon Nosir mahalla fuqarolar yigʻini, Qoraqoʻyli mahalla fuqarolar yigʻini, Maktab mahalla fuqarolar yigʻini, Gulzor mahalla fuqarolar yigʻini, Xamid Olimjon mahalla fuqarolar yigʻini, Yuksalish mahalla fuqarolar yigʻini, U. Yusupov mahalla fuqarolar yigʻini, Xondamir mahalla fuqarolar yigʻini, hamda, J. Azamatov jamoa xoʻjaligida yashovchi aholi vakillari tashrif buyurishadi. Ushbu jome masjidning bosh imom-xatibi Akromjon domla Nurmatov hisoblanadi.

Tarixi 
Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Toshkent viloyat adliya boshqarmasi tomonidan roʻyxatdan 1998-yil 16-dekabr kuni oʻtkazlib, uning ustavi Toshkent viloyat adliya boshqarmasida roʻyxatga olingan. Qoraqoʻyli jome masjidi qachon va kim tomonidan asos solinganligi haqida deyarli maʼlumotlar yetarli emas. Mustaqillik yillarining dastlabki paytlarida mahalliy aholining faollari, nuroniylar, homiylar tashabbusi bilan jome masjid binosi qayta remont qilindi va namozxonlarga havola qilindi. Jome masjid 2019-yilda qayta taʼmirlandi, devorlariga sharqona uslubida va islom meʼmorchiligi asosida ishlov berildi, tahoratxonasi esa eng zamonaviy talablar asosida qaytadan jihozlandi.

Manbalar 

Masjidlar
Toshkent viloyatidagi masjidlar
 Boʻka tumani masjidlari
Binolar
Oltish jome masjidi

Oltish jome masjidi – Oʻzbekiston Respublikasi Musulmonlar idorasi tasarrufidagi jome masjid boʻlib, Toshkent viloyati, Boʻka tumanida joylashgan boʻlib, tumanning masjid va madrasalar tarkibiga kirad.

Joylashuvi va faoliyati 
Oltish jome masjidi Toshkent viloyati hududidagi Boʻka tumani, Chigʻatoy qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli boʻlgan Chigʻatoy mahalla fuqarolar yigʻini Ziyogoh koʻchasida joylashgan. Tuman hokimligi tomonidan jome masjid uchun 0.50 gektar joyda 500 kishiga yaqin boʻlgan namozxonlarga moʻljallangan bino, xonaqoh, tahoratxona, avtoturargoh, ziyoratchilar uchun maxsus alohida xonalar barpo etilgan. Mazkur masjidga Chigʻatoy qishloq fuqarolar yigʻini, Maʼrifat mahalla fuqarolar yigʻini, Usmon Nosir mahalla fuqarolar yigʻini, Chigʻatoy mahalla fuqarolar yigʻini, Alisher Navoiy mahalla fuqarolar yigʻini, Gʻuncha mahalla fuqarolar yigʻini, Ariqsoy mahalla fuqarolar yigʻini, Islohot mahalla fuqarolar yigʻini, D. Joʻrabek mahalla fuqarolar yigʻini, Xonobod mahalla fuqarolar yigʻinida yashovchilar tashrif buyurishadi. Ushbu jome masjidning bosh imom-xatibi Sayidusmon domla Mahmudov hisoblanadi.

Tarixi 
Oltish jome masjidi qachon va kim tomonidan asos solinganligi haqida deyarli maʼlumotlar yetarli emas. Mustaqillik yillarining dastlabki paytlarida mahalliy aholining faollari, nuroniylar, homiylar tashabbusi bilan jome masjid binosi qayta remont qilindi va namozxonlarga havola qilindi. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Toshkent viloyat adliya boshqarmasi tomonidan roʻyxatdan 1999-yil 25-mart kuni oʻtkazlib, uning ustavi Toshkent viloyat adliya boshqarmasida roʻyxatga olingan.

Manbalar 

Masjidlar
Toshkent viloyatidagi masjidlar
 Boʻka tumani masjidlari
Binolar
Polvontoʻra masjidi

Polvontoʻra jome masjidi – Oʻzbekiston Respublikasi Musulmonlar idorasi tasarrufidagi jome masjid. Masjid Toshkent viloyati, Boʻka tumanida joylashgan boʻlib, tumandagi masjid va madrasalar tarkibiga kiradi.

Joylashuvi va faoliyati 
Polvontoʻra jome masjidi Toshkent viloyati hududidagi Boʻka tumani, Gʻazalkent qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli boʻlgan Maʼrifat mahalla fuqarolar yigʻini Gʻazalkent koʻchasida joylashgan. Tuman hokimligi tomonidan jome masjid uchun 0.40 gektar joyda 5500 kishiga yaqin boʻlgan namozxonlarga moʻljallangan bino, xonaqoh, tahoratxona, avtoturargoh, ziyoratchilar uchun maxsus alohida xonalar barpo etilgan. Mazkur masjidga Gʻazalkent qishloq fuqarolar yigʻini, Maʼrifat mahalla fuqarolar yigʻini, Usmon Nosir mahalla fuqarolar yigʻini, Gʻazalkent mahalla fuqarolar yigʻini, Alisher Navoiy mahalla fuqarolar yigʻini, Gʻuncha mahalla fuqarolar yigʻini, Ariqsoy mahalla fuqarolar yigʻini, Islohot mahalla fuqarolar yigʻini, D. Joʻrabek mahalla fuqarolar yigʻini, Xonobod mahalla fuqarolar yigʻinida yashovchilar tashrif buyurishadi. Ushbu jome masjidning bosh imom-xatibi Farrux domla Kurganov hisoblanadi.

Tarixi 
Polvontoʻra jome masjidi qachon va kim tomonidan asos solinganligi haqida deyarli maʼlumotlar yetarli emas. Mustaqillik yillarining dastlabki paytlarida mahalliy aholining faollari, nuroniylar, homiylar tashabbusi bilan jome masjid binosi qayta remont qilindi va namozxonlarga havola qilindi. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Toshkent viloyat adliya boshqarmasi tomonidan roʻyxatdan 1997-yil 25-mart kuni oʻtkazlib, uning ustavi Toshkent viloyat adliya boshqarmasida roʻyxatga olingan.

Manbalar 

Masjidlar
Toshkent viloyatidagi masjidlar
 Boʻka tumani masjidlari
Binolar
Boʻston jome masjidi

Boʻston jome masjidi – Oʻzbekiston Respublikasi Musulmonlar idorasi tasarrufidagi jome masjid boʻlib, Toshkent viloyati, Boʻka tumanida joylashgan boʻlib, tumanning masjid va madrasalar tarkibiga kirad.

Joylashuvi va faoliyati 
Boʻston jome masjidi Toshkent viloyati hududidagi Boʻka tumani, Gʻazalkent qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli boʻlgan Maʼrifat mahalla fuqarolar yigʻini Gʻazalkent koʻchasida joylashgan. Tuman hokimligi tomonidan jome masjid uchun 0.40 gektar joyda 5500 kishiga yaqin boʻlgan namozxonlarga moʻljallangan bino, xonaqoh, tahoratxona, avtoturargoh, ziyoratchilar uchun maxsus alohida xonalar barpo etilgan. Mazkur masjidga Gʻazalkent qishloq fuqarolar yigʻini, Maʼrifat mahalla fuqarolar yigʻini, Usmon Nosir mahalla fuqarolar yigʻini, Gʻazalkent mahalla fuqarolar yigʻini, Alisher Navoiy mahalla fuqarolar yigʻini, Gʻuncha mahalla fuqarolar yigʻini, Ariqsoy mahalla fuqarolar yigʻini, Islohot mahalla fuqarolar yigʻini, D. Joʻrabek mahalla fuqarolar yigʻini, Xonobod mahalla fuqarolar yigʻinida yashovchilar tashrif buyurishadi. Ushbu jome masjidning bosh imom-xatibi Farrux domla Kurganov hisoblanadi.

Tarixi 
Boʻston jome masjidi qachon va kim tomonidan asos solinganligi haqida deyarli maʼlumotlar yetarli emas. Mustaqillik yillarining dastlabki paytlarida mahalliy aholining faollari, nuroniylar, homiylar tashabbusi bilan jome masjid binosi qayta remont qilindi va namozxonlarga havola qilindi. Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi Toshkent viloyat adliya boshqarmasi tomonidan roʻyxatdan 1997-yil 25-mart kuni oʻtkazlib, uning ustavi Toshkent viloyat adliya boshqarmasida roʻyxatga olingan.

Manbalar 

Masjidlar
Toshkent viloyatidagi masjidlar
 Boʻka tumani masjidlari
Binolar
Delanipur jome masjidi

Jome masjidi Hindistonning Andaman va Nikobar orollaridagi Port Blerning Delanipur hududida joylashgan. U Delanipur masjidi yoki Jama (jome) masjidi sifatida ham tanilgan.

Bayramlar 
Bu masjidda Id-ul-Fitr va Id-ul-Zuha bayram kunlari mahalliy musulmonlar namoz oʻqish uchun toʻplanishadi. Shuningdek, masjidda har kuni namoz oʻqiladi.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Shohi Jamiya masjidi

Shohi Jamiya masjidi – Hindistonning Adoni shahrida joylashgan masjid. Masjid arxitektura va madaniy merosning muhim yodgorligi hisoblanadi. Jamiyatning barcha qatlamlari va turli dinlariga mansub odamlar ushbu tarixiy binoga tashrif buyurishlari va suratga olishlari mumkin. U shahar markazida, bozor yaqinida, shahar ichidagi juda gavjum joyda barpo etilgan.

Qurilishi va arxitekturasi 
Masjid Bijapur sultoni Sikandar Odilshoh qoʻl ostida xizmat qilgan gubernator Masud Xon tomonidan qurilgan. Masudxon 1683-yilda Adoniyda nafaqaga chiqqan. Masudxon bu yerni Muhammad Shahnoz Namiadan ₹ 77 000  rupiy berib sotib olgan va masjid qurilishi uchun jami 2 000 000 dinor miqdoridagi mablagʻ sarflangan. Ushbu masjidning meʼmorlari Malli Sandal boshchiligidagi eronlik muhandislar boʻlgan. Bu masjidning oʻziga xosligi shundaki, masjidning maydoni Saudiya Arabistonining Makka shahridagi Kaʼba bilan bir xil tarzda barpo etilgan.

Masjidning old tomonida 15 ta qora plitalar mavjud boʻlib, ularda masjid haqidagi maʼlumotlar arab va fors tillarida Qur’onning baʼzi oyatlari bilan birgalikda yozilgan. Shuningdek, ular orasida hadislardan ham namunalar keltirilgan. Masjidning chap va oʻng minoralarida joylashtirilgan zanjirlar unga yanada goʻzallik baxsh etadi.

Atrofidagi hududlar 
Bino masjid qoʻmitasiga qarashli doʻkonlar bilan oʻralgan. Jumladan masjid atrofida quyidagi hududlar mavjud:

 Old tomoni – bozor, P. N. yoʻli
 Orqa tomon – Masudiya Arab oʻrta maktabi, Masid Pura, Xazi Pura
 Oʻng tomoni – Gul bozori
 Chap tomon – Shroff bozori

Masjid atrofida hozirga qadar faoliyat yuritayotgan bozor majmuasi mavjud.

Taʼlim muassasasi 
Masjid qoʻmitasi, shuningdek, masjidda Mas’udia Arab High School deb nomlangan oʻrta maktab faoliyatini nazorat qiladi. U Siddi Masud Xon sharafiga shunday nomlangan.

Yana qarang 

 Islom arxitekturasi
 Islom sanʼati
 Sahn
 Musulmon tarixining vaqt jadvallari

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Buyuk masjidlar
Alaeddin masjidi

Alaeddin masjidi () – Malayziyaning, Selangor viloyati, Kuala Langat tumani, Jugra shahrida joylashgan tarixiy masjid. 2008-yilda ushbu masjid Milliy meros obyekti (Tapak Warisan Negara) sifatida eʼlon qilingan.

Masjid Alaeddin va Masjid Bandar nomi bilan ham tanilgan ushbu masjid 1918-yilda qurilgan. 1924-yilda Selangorning sobiq sultoni Sulton Alaeddin Sulaymonshoh Ibni Roja Muda Musa Alaeddin masjidida namoz oʻqigan.

Tarixi 
Masjidning qurilish ishlari 1903–1905-yillarda olib borilgan va 1906-yilda selangorlik Almarhum Sulton Sir Alaeddin Sulaymonshoh tomonidan rasman ochilgan. Sulton Alaeddin hayotligida ushbu masjidda juma namozini oʻqigan.

Arxitekturasi 
Masjid Indoneziyaning Shimoliy Sumatra provinsiyasining Medan shahridagi Deli qirolligi dizayn elementlaridan taʼsirlangan holda yaratilgan. Alaeddin masjidi 1980-yil 24-iyuldagi 168/1976-sonli qurilish toʻgʻrisidagi qonunga binoan qadimiy yodgorlik va tarixiy obida sifatida eʼlon qilingan. Shuningdek, masjid 2005-yildagi Milliy meros toʻgʻrisidagi qonunga koʻra (645-sonli) 2008-yilda Milliy meros departamenti tomonidan roʻyxatga olingan va meros boʻyicha komissar, Dato faxriy professori Zuraina Majid tomonidan tasdiqlangan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Malayziyadagi masjidlar
Gumbazli masjidlar
Sulton Idrisshoh II masjidi

Sulton Idrisshoh II masjidi () – Malayziyada joylashgan Perak davlat masjidi. Masjid Perak viloyati Ipoh tuman politsiya boshqarmasi, Syariah sudi, Ipoh Oliy sudi va Ipoh avtovokzali yaqinida joylashgan.

Tarixi 
Masjid qurilishi 1966-yilning may oyida boshlanib, 1968-yilning avgustida yakunlangan. Masjid rasman 1978-yilning sentyabr oyida peraklik sulton Idrisshoh II ning 54 yoshga toʻlgan tavallud kunida ochilgan. Masjid Ipoh shahrining markazida joylashgan boʻlib, taxminan 2,6 gektar yer maydoniga ega. Masjid qurilishi 1966-yil 16-mayda boshlangan boʻlib, binoning tamal toshini 1967-yil 27-oktyabrda oʻsha paytda Bosh vazir oʻrinbosari boʻlgan (marhum) Tun Haji Abdul Razak qoʻygan.

Dastlab masjid „Davlat masjidi (Perak)“ deb nomlangan, keyinchalik 1984-yilda Sulton Idris Iskandarshoh II sharafiga „Sulton Idrisshoh II masjidi“ deb nomlangan.

Ushbu masjidni qurish gʻoyasi marhum Orang Kaya-Kaya Panglima Bukit Gantang Seri Amar Diraja Abdul Wahab tomonidan 1951-yilda berilgan. Qurilishning umumiy qiymati 1 840 000.00 ringitga teng boʻlgan.

Transport 
Masjidga KTMning (Keretapi Tanah Melayu – Malaya temir yoʻli) Ipoh stansiyasidan sharq tomonga qarab piyoda borish mumkin.

Yana qarang 

 Malayziyadagi masjidlar

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Malayziyadagi masjidlar
Gumbazli masjidlar
Pathar Ki masjidi

Pathar Ki masjidi Patna shahrida Taxt Shri Harmandir Saheb nomli hudud yaqinidagi Gang daryosi boʻyida joylashgan. Jahongirning oʻgʻli Parvez Mirzo 1621-yilda Pathar Ki masjidini bunyod etgan. Bino toshdan qurilgan va shuning uchun u Pathar Ki Masjidi nomini olgan. U Sultonganj va Alamganj oʻrtasidagi Ashok Rajpathda qad rostlagan.

Pathar Ki masjidi mahalliy islom jamoatchiligi orasida juda mashhur. Diniy vazifalarni bajarishdan tashqari, bu eski masjid shaharning asosiy diqqatga sazovor joyi hamdir.

Pathar Ki masjidi xalq orasida Saif Xon masjidi, Chimmi Ghat masjidi va Sangi masjidi nomlari bilan ham mashxur.

Manbalar 

Boburiy masjidlari
Bihardagi masjidlar
Sher Shoh Suri masjidi

Shershoh Suri masjidi, shuningdek, Shershahi masjidi sifatida ham tanilgan, afgʻon meʼmorchiligi uslubining namunasi sifatida etirof etiladi. Shershoh Suriy bu masjidni 1540–1545-yillar oraligʻida oʻz hukmronlik davrini nishonlash maqsadida qurdirgan. U Purab Darvozaning janubi-gʻarbiy burchagida Dhavalpura yaqinida joylashgan.

Tarixi 
Shershoh Suri masjidi 1545-yilda qurib bitkazilgan.

Arxitekturasi 
Afgʻon meʼmorchiligi uslubida qurilgan bu inshoot Hindistondagi koʻplab tarixiy masjidlardan biri hisoblanadi va Patna shahridagi diqqatga sazovor joydir. Masjid majmuasi ichida sakkiz qirrali tosh plitalar bilan qoplangan qabr mavjud. Ammo Shershoh Suri masjidining eng asosiy diqqatga sazovor joyi uning markaziy gumbazi boʻlib, u tomning oʻrtasida joylashgan va toʻrtta kichik gumbaz bilan oʻralgan. Ushbu dizaynning oʻziga xos tomoni shundaki, masjidga har qanday burchakdan qaralsa ham, faqatgina uchta gumbaz bordek koʻrinaveradi.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Bihardagi masjidlar
Sur imperiyasi
Chingizxon maqbarasi

Misol
Chingizxon maqbarasi – Chingizxonga bagʻishlangan maqbara. Bu joyda Chingizxonga ajdod, buyuk sulola asoschisi va tangri sifatida sigʻiniladi. Maqbarani moʻgʻul xalqi orasida anʼanaviy nom boʻlgan „Tangrining qoʻrasi“ (yaʼni ziyoratgoh) deb atashni maʼqul koʻrishadi, chunki unda xonning jasadi hech qachon boʻlmagan va boʻlmaydi ham. Bu Chingizxonga sigʻinish uchun asosiy markaz. Maqbara joylashgan Ichki Moʻgʻulistonda ham, Moʻgʻulistonda ham moʻgʻul shamanizmida juda kengayib borayotgan amallardan biridir.

Manbalar
Sulton Ismoil Petra masjidi

Sulton Ismoil Petra masjidi () – Malayziyaning Kelantan viloyati Rantau Panjang shahrida Xitoy uslubida qurilgan masjid. Bino Xitoyning Pekin shahridagi 1000 yillik Niujie masjidiga oʻxshaydi.

Qurilish 2005-yilning 12-sentyabrda boshlangan va 2009-yilning avgust oyida ochilgan. Qurilishning umumiy qiymati 8,8 million ringitni tashkil qilgan. Masjidning umumiy maydoni 3,7 gektar boʻlib, bir vaqtning oʻzida 1000 nafar namozxonni sigʻdira oladi.

Manzili 
Masjid Pasir Mas-Rantau Panjang avtomagistralining chekka qismida, Rantau Panjangdan taxminan 2 km uzoqlikda joylashgan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Masjidlar
Malayziyadagi masjidlar
Kampung Kling masjidi

Kampung Kling masjidi (ayrim manbalarda Kampong Keling masjidi deb ham yoziladi; ) – Malayziyaning Malakka shahridagi eski masjid. Bino Jalan Tukang Emasda (Goldsmith koʻchasi) joylashgan boʻlib, Sri Poyatha Moorthi va Cheng Hoon Teng ibodatxonasiga yaqinligi sababli Garmoniya koʻchasi (Harmony Street) deb ham ataladi.

Tarixi 
1748-yilda hind musulmon savdogarlari tomonidan bunyod etilgan inshoot dastlab yogʻochdan qurilgan boʻlib, 1872-yilda gʻishtdan qayta ishlangan. Masjid Malakkadagi anʼanaviy masjidlardan biri boʻlib, hali ham oʻzining original dizaynini saqlab qolgan. Masjidning meʼmoriy dizayni Sumatra, Xitoy, hindu va mahalliy malaylar oʻrtasidagi belgi hisoblanadi. Minora (ibodatxonaga oʻxshash), tahorat oladigan havza va kirish arki bosh bino bilan bir vaqtda qurilgan. Hind savdogarlari Kampung Kling deb nomlanuvchi qishloqdan kelib chiqqani uchun ham masjidga aynan shu nom berilgan.

Arxitekturasi 
Shuningdek, masjidda ingliz va portugal sirlangan koshinlari, asosiy namoz oʻqish zalida nosimmetrik ravoqli ion orderi asosida bunyod etilgan ustunlar, Viktoriya qandili, hind va xitoy uslubidagi oʻymakorlik naqshlari ishlangan yogʻoch minbar hamda namozdan oldin tahorat oladigan joyda mavr choʻyandan qurilgan atrofni yoritib turuvchi chiroq ustunlari ham mavjud. 1990-yillarda Muzeylar va qadimiy ashyolar boshqarmasi masjidda konservatsiya ishlarini amalga oshirgan.

Kampung Kling masjidi Yaqin Sharq mamlakatlaridagi kabi toʻrtburchak yoki olti burchakli asosda emas, balki kvadrat asosda qurilgan. Veranda maydoni Korinf ustunlari bilan bezatilgan va namoz oʻqish zalini oʻrab olgan. Korinf ustunlari, shuningdek, minbar maydoni va namoz oʻqish zali oʻrtasidagi ajralishni ham belgilaydi.

Kampung Kling masjidida ham xuddi Kampung Hulu masjididagi kabi uch qavatli tom qurilgan. Bino tomini masjid oʻrtasida joylashgan 4 ta ustun mustahkamlab turadi. Ulardan tashqari yana 8 ta kichik ustunlar ham oʻrnatilgan.

1868-yilda masjid va minora atrofi baland devor bilan oʻralgan.

Masjidning tomi, pol va devorlarini bezash uchun Xitoydan keramik plitkalar keltirilgan. Eshiklar, derazalar va tomning chetidagi bezaklari ham Xitoy bezaklaridan taʼsrilangan holda yaratilgan. Yevropa meʼmorchiligining taʼsirini, ayniqsa, masjidning ichki devorlari uchun qoʻllanilgan gipsli suvoqlarda koʻrish mumkin. Masjidning beton minorasi gʻarbiy qanotda bosh binodan alohida, tahorat joyi janubiy qanotda joylashgan.

Ekskursiya 
Masjid tashrif buyuruvchilar uchun hamisha ochiq. Shu bilan birga, mehmonlardan musulmonlarning kiyinish uslubiga mos keladigan libos kiyishlari talab qilinadi, yaʼni erkaklar tizzalarini yopadigan shimlar, ayollar esa hijob yoki roʻmol oʻrashlari lozim. Belgilangan talabga mos keluvchi liboslarni kiymagan mehmonlarga masjid tomonidan maxsus kiyimlar beriladi. Biroq namozxonaga musulmon boʻlmaganlarning kirishi mumkin emas.

Manbalar

Havolalar 
 Kampung Kling masjidi (archnet.org)
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Masjidlar
Malayziyadagi masjidlar
Kampung Laut masjidi

Kampung Laut masjidi () – Malayziyadagi eng qadimiy masjidlardan biri. Masjid qurilishi qachon amalga oshirilganligini tasdiqlovchi dalillar mavjud emas, biroq XV yoki XVIII asrda qurilgan deb taxmin qilinadi. Masjid Kelantan viloyati, Tumpat tumani, Kampung Laut shahrida joylashgan.

Tarixi 
Kampung Laut masjidi XV asrda Champa qirolligi Champa hukumati transportchilari guruhi tomonidan qurilgan degan taxminlar mavjud. Uning qurilish uslubi, asosan, mahalliy anʼanaviy meʼmorchilikka xos boʻlib, mintaqadagi mahalliy uylarga oʻxshash qilib bunyod etilgan. Arxitektura uslubi, shuningdek, janubiy hindu meʼmorchiligiga ham oʻxshab ketadi. Bu masjid Javadagi Demak masjididan ilhomlangan holda qurilgan. Walisongo Kampung Laut masjididan Javadan Champaga borganida dam olish maskani sifatida foydalangan.

1859–1900-yillar oraligʻida Kelantan sultonligi hukmronligi davrida masjid sultonlar va diniy rahbarlar uchun muhim uchrashuv joyiga aylangan. Masjiddan savdo nuqtasi sifatida ham foydalanilgan. Bu davrda Kampung Laut masjidi kengaytirilib, 20 ta ustun, uch qavatli peshtoq, minora (azon uchun muazzin), chordoq va suv idishi bilan kengaytirilib, pol qoplamasi sifatli yogʻochdan ishlangan. Masjid boshqaruvi 1970-yilning may oyida Menteri Besar Datuk Asri Muda boshqaruvi ostidagi Kelantan hukumatiga topshirilgan.

Kampung Laut anʼanaviy yigʻilish maydoni hisoblanadi, chunki mintaqadagi bunday anʼana ming yillar oldin ham mavjud boʻlgan.

Suv toshqinlari 
Kampung Laut masjidi Kelantanda sodir boʻlgan ikkita katta toshqindan omon qolgan, birinchisi 1926-yilda Bah Air Merah toshqini va ikkinchisi 1966-yilda sodir boʻlgan toshqin. Ikkinchi suv toshqinida masjidning daryoga yaqin qismlarini sel olib ketgan va masjidga jiddiy zarar yetkazgan. Biroq keyinchalik masjid qayta taʼmirlangan.

Manbalar

Havolalar 

 Kampung Laut masjidi
 Malayziya dunyosining meʼmoriy merosi: anʼanaviy masjid
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Masjidlar
Malayziyadagi masjidlar
Kampung Hulu masjidi

Kampung Hulu masjidi () – Malayziyaning Malakka shahri, Kampong Hulu qishlogʻida joylashgan masjid. Bino nafaqat Malakkadagi, balki mamlakatdagi eng qadimiy masjid hisoblanadi. Inshoot 1720–1728-yillarda qurilgan, 1892-yilda esa qayta taʼmirlangan. Masjid dizayni java arxitekturasi, mahalliy malaylar, sumater va sinlar oʻrtasidagi oʻziga xos nishon hisoblanadi. Masjidning bosh binosi, uning minorasi, tahorat havzasi va kirish arki bir vaqtda qurilgan. Minora „Balai Nobat Melayu“ uslubidagi ibodatxonaga oʻxshaydi. Masjid yonida qadimiy qabriston joylashgan boʻlib, u yerda taniqli voizlar va missionerlar dafn etilgan.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Masjidlar
Malayziyadagi masjidlar
Yefimovich Aleksey



Biografiyasi 
O'qituvchi Aleksey  1951-yil 31-avgustda Leningradda tug'ilgan. Otasi - Yefim Yuliyevich  (1913-1988) o'qituvchi, operator, rejissor, SSSR xalq artisti. Onasi - Nina Konstantinovna Voytsexovskaya (1922-1995), "Iskusstvo" nashriyotining muharriri.

1975-yilda VGIKni tamomlagan va Leningrad hujjatli filmlar studiyasida ishlagan.

1990-yilda u o'zining "Rok" kinostudiyasiga asos solgan. O'qituvchining badiiy filmlar rejissori sifatidagi debyuti "Jizel Maniya" filmi bo'lgan.

2000-yilda u "Xotinining kundaligi" filmi uchun "Nika" mukofoti, ''Kinotavr'' Gran-prisi va "Kristal globus" nominatsiyasini olgan. 2002-yilda o'qituvchi Aleksey Rossiya xalq artisti bo'lgan.

2005-yilda suratga olingan “Kosmosni oldindan sezish” filmi XXVII MIFFning bosh mukofoti – “Oltin Avliyo Jorj ” va eng yaxshi rejissorlik ishi uchun “Oltin burgut” mukofotini olgan.

2010-yildan - Sankt-Peterburgdagi "Insonga xabar " hujjatli, qisqa metrajli badiiy va animatsion filmlar xalqaro kinofestivalining prezidenti.

"Matilda" (2017) filmining chiqishi janjalli bo'lgan. Film pravoslav jamiyati vakillarining noroziligiga sabab bo'lgan, ular film yaratuvchilarini mo'minlarning his-tuyg'ularini haqorat qilishda ayblaganlar.

Aleksey Rossiya Kinematograflar uyushmasi a'zosi, Rossiya kino rejissorlari gildiyasi boshqaruvi a'zosi. O'qituvchi Aleksey  - Rossiya "Nika" kinematografiya san'at akademiyasining prezidiumi a'zosi hisoblanadi.

2020-yilda Pushkin hayoti va ijodiga bag'ishlangan film ustida ish boshlanishi e'lon qilingan. Loyiha amerikalik tarjimon Julian Genri Louenfeld bilan hamkorlikda ishlab chiqilmoqda.

Jamoatdagi o'rni 
2008-yil oktabr oyida u YuKOS neft kompaniyasi advokati Svetlana Baxminaning ozod etilishini himoya qilish va qo'llab-quvvatlash uchun ochiq apellyatsiya xatini imzolagan.

2014-yil mart oyida u Qrimning anneksiya qilinishini qo‘llab-quvvatlagan va Rossiya prezidenti Vladimir Putinga Qrimning anneksiya qilinishini qo‘llab-quvvatlovchi xatni imzolagan.

2022-yil oktabr oyida u Rossiya filmlarini  Amerika  kino  akademiya mukofotlari  uchun ko‘rsatmaslik haqidagi qarorga rozi bo‘lmaganligi sababli Rossiya Oskar qo‘mitasidan iste’foga chiqishini e’lon qilgan.

Shaxsiy hayoti 
Xotini - Kira Saksaganskaya (1962-yilda tug'ilgan). Rasman ajrashishmagan, chunki ular shaxsiy munosabatlardan tashqari, biznes munosabatlariga ham ega bo'lgan. Prodyusser, har yili o'tkaziladigan "Insonga xabar" xalqaro tanlovining bosh direktori bo'lgan. O'g'li - Ilya (1992-yilda tug'ilgan), VGIK ning rejissorlik fakultetinini tamomlagan. O'qituvchi Aleksey 2021-yilgacha rossiyalik aktrisa Yuliya Peresild bilan munosabatda bo'lgan. 2009-yilda Aleksey Yefimovich va Yuliyaning qizi Anna , 2013-yilda esa qizi Mariya  tug'ilgan.

Manbalar 

Sankt-Peterburgda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1951-yilda tugʻilganlar
31-avgustda tugʻilganlar
Rossiya Federatsiyasi xalq artistlari
Rossiyaning Doʻstlik ordeni sohiblari
Hurmat ordeni sohiblari (Rossiya)