Praga (tuman)

Praga - Polshaning Varshava tumani. U Vistula daryosining sharqiy qirg'og'ida joylashgan. Birinchi marta 1432-yilda tilga olingan, 1791-yilgacha u o'zining shahar ustaviga ega bo'lgan alohida shaharchani tashkil qilgan.

Tarixi 
Tarixiy Praga Vistula daryosining sharqiy qirg'og'ida, Eski Varshava va Marienstat shaharlari ro'parasida joylashgan kichik aholi punkti edi, ikkalasi ham hozir Varshavaning bir qismidir. Birinchi marta 1432-yilda tilga olingan bo'lib, u o'z nomini polyakcha prażyć fe'lidan olingam, ya'ni kuyish yoki qovurish degan ma'noni anglatadi, chunki u qishloqqa joy ajratish uchun yonib ketgan o'rmonli maydonni egallagan.  Varshavadan keng daryo bilan ajratilgan, yaqin atrofdagi shahardan mustaqil ravishda rivojlandi va 1648-yil 10-fevralda Polsha qiroli Vladislav IV Pragaga shahar nizomini berdi. Biroq, u asosan shahar atrofida bo'lganligi va binolarning aksariyati yog'och bo'lganligi sababli, shahar bir necha bor yong'inlar, suv toshqinlari va xorijiy qo'shinlar tomonidan vayron qilingan. Hozirgi vaqtda o'sha davrdan saqlanib qolgan yagona tarixiy yodgorlik - bu Loreto Xonim cherkovi.

Daryo bo'ylab doimiy ko'prik qurish uchun ko'plab urinishlar bo'lgan bo'lsa-da, hech biri muvaffaqiyatga erisha olmadi va Praga 18-asrga qadar alohida ob'ekt bo'lib qoldi. Poytaxt va Praga o'rtasidagi aloqa xususiy paromlar orqali, qishda esa muz ustida amalga oshirildi. Nihoyat, 1791-yilda Stanislav Avgust Ponyatovskiy davrida Praga Varshavaga tuman sifatida biriktirildi.

Praga jangi yoki 1794-yil Varshava jangi 1794-yilda Koshtyushko qo'zg'oloni paytida ruslarning hujumi edi. Buning ortidan Praga tumanining 20 000 dan ortiq aholisi halok bo'lgan qirg'in sodir bo'ldi.

Varshavaning markaziy qismlaridan farqli o'laroq, Praga Ikkinchi Jahon urushi paytida va urushdan keyingi qayta qurish davrida nisbatan tegmagan holda qoldi, poytaxtda ko'plab vazirliklar va jamoat ob'ektlari joylashgan edi.

Praganing an'anaviy alohida maqomi tufayli Varshavada ikkita katolik yeparxiyasi mavjud: Varshava arxeparxiyasi Avliyo Ioann sobori va Varshava-Praga yeparxiyasi Avliyo Florian sobori bilan.

1989-yilda kommunizm tugatilgandan so'ng, eskirgan tuman tiklandi, chunki yosh rassomlar ko'plab sobiq zavod binolariga ko'chib o'tishdi va Eski shahardan farqli narsalarni izlash uchun olomonni jalb qilishdi. Hududning tobora ommalashib borishi uni Polsha va Yevropaning ijodiy markazlaridan biriga aylantirishga yordam berdi, chunki u "Yevropadagi eng zamonaviy mahalla" dan biri sifatida ta'riflangan.

2011-yilda mahalliy qurolli birodarlik yodgorligi olib tashlandi; 2015-yilda ushbu qaror doimiy ravishda qabul qilindi.

Ma'muriy bo'linishi 
Hozirgi vaqtda Praga ma'muriy jihatdan quyidagilarga bo'lingan:

 Praga-Północ (Shimoliy Praga)
 Praga-Południe (Janubiy Praga)

Praga-Południe va Praga-Północ quyidagi mahallalarni o'z ichiga oladi:

 Saska Kępa
 Grochow
 Szmulowizna
 Goslav
 Kamionek

Kengroq ma'noda, Vistulaning o'ng qirg'og'ida joylashgan Varshavaning barcha hududlari Praga jamoaviy atamasi bilan ham tanilgan. Tarixiy Pragadan tashqari, ular quyidagilarni o'z ichiga oladi:

 Białołęka
 Rembertow
 Targowek
 Vaver
 Wesoła

Turistik diqqatga sazovor joylar 

 Praga bog'i
 Varshava hayvonot bog'i
 Praga muzeyi
 Varshavadagi neon muzeyi
 Praga Koneser markazi
 Avliyo Maryam Magdalalik sobori

Manbalar 

Varshava
Pages with unreviewed translations