MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Nikolay Deyev

Nikolay Mixaylovich Deev (1816-yil—1863-yil) – Orenburglik savdogar.

Biografiya 
Savdo uyi asoschisi savdogarning oʻgʻli, Orenburgda tugʻilgan va yoshligidan qozoqlar bilan doimiy aloqada boʻlgan, ularning tili va urf-odatlarini mukammal oʻrgangan. Otasi (Mixail Stepanovich) vafotidan soʻng oʻz biznesini davom ettirgan va asosan Trans-Ural dashtlari koʻchmanchilari bilan ayirboshlash hamda Rossiya va yarim koʻchmanchi qabilalar oʻrtasidagi mustahkam savdo aloqalarini olib borgan. Qozoqlar orasida va keyinchalik Xiva xonligida Deyev juda mashhur va ishonchga ega boʻlgan, shuningdek Oʻrda xonlariga katta taʼsir koʻrsatgan.

Rossiya hukumati uning xizmatlaridan doimiy ravishda foydalangan: masalan, Obruchev va Perovskiy ekspeditsiyalarida, 1847-yildan boshlab, Sirdaryoning quyi oqimini bosib olishda va 1855-yilgacha Emba yurishida hamrohlik qilgan.

Ushbu ekspeditsiya davomida Perovskiy tomonidan tayinlangan Deyev chorva mollarini kuzatib borgan va 120 000 bosh qoramolning deyarli barchasini qirgʻizlarga yashirincha sotgan.

Terentyev esa Stanislav Tsiolkovskiyning Xivaga qishki safari (1839—1840) uchun hukumat tuyalari bilan birga noqonuniy chayqovchilik yuz berganligi haqida xabar beradi. Xiva yurishidagi xizmatlari, Sirdaryoga yoʻl ochgani uchun koʻplab mukofotlarga sazovor boʻlgan.

1853-yilda Deyev Oqmachitga (Perovskiy forti) qarshi yurishda qatnashgan va Qoʻqon toʻplaridan qal’aga zarba bergan hamda buning uchun oltin medal olgan. Oʻrta Osiyo mulklarida Deyevning yordamisiz tashkil etilgan birorta ham Rossiya elchiligi boʻlmagan va u koʻpincha Rossiya va Oʻrta Osiyo xonlari oʻrtasida diplomatik maqsadlarga erishish uchun vositachi boʻlib turgan. Deyev xayriya sohasida ham xuddi shunday foyda keltirgan.

Orenburgda kasalxona va ikkita davolash maskani, ikkita cherkov maktabi, qizlar maktabi, kampirlar uchun boshpana tashkil qilgan; bundan tashqari, u koʻplab xayriya jamiyatlarining aʼzosi boʻlgan.

Orenburg guberniyasida mahalliy yer egalari suv bilan sugʻorilishi qiyin boʻlgan yerlarni oʻzlashtirishni mumkin emas deb hisoblagan; Deyev yerlarni sotib olgan va savdodan voz kechmasdan, bu yerlarda ekinlar yetishtirgan.

Maktabda taʼlim olmagan, yuqori bilimga ega boʻlgan, koʻp oʻqigan va Imperator Rossiya arxeologiya jamiyatiga koʻplab arxeologik hissa qoʻshgan, buning uchun raqobatdosh aʼzo sifatida saylangan.

„O drevnostyax Syr-Darinskogo kraya“
asari uchun jamiyat Deyevga eng yaxshi bajarilgan topshiriq sifatida pul mukofotini taqdim etgan. 1863-yil 19-noyabrda vafot etgan.

Manbalar 

1816-yilda tugʻilganlar
1863-yilda vafot etganlar
19-noyabrda vafot etganlar
Turkiston yurishi qatnashchilari
Aleksey Fride

Aleksey Yakovlevich Fride (1838—1896) – Rossiya imperatorlik armiyasi general-leytenanti, Turkiston yurishlari qatnashchisi, Yettisuv kazak armiyasining atamani, Yaroslavl gubernatori.

Biografiyasi 
1838-yil 8-martda tugʻilgan.

1-Moskva kadet korpusida oʻqigan va 1857-yil 6-iyunda Kichikrus grenadiyer polkida leytenant sifatida xizmat boshlaggan. 1862-yilda Bosh shtab akademiyasida (2-toifali) oʻqish kursini tugatgan va 1863-yil 12-mayda shtab-kapitan unvonini olgan. 1863-yilda Polshadagi qoʻzgʻolonni bostirishda qatnashgan. 1867-yil 27-martda gvardiya piyoda qoʻshinlariga qabul qilingan, Bosh shtabda qolgan va gvardiya leytenanti unvonini olgan.

1868-yil 30-avgustda shtab kapitanligiga koʻtarilib, Turkiston general-gubernatorligi qarorgohida Bosh shtab ofitseri lavozimiga tayinlangan, Buxoroga qarshi yurishlarda qatnashgan, janglarda ajralib turgani uchun 1869-yil 14-aprelda kapitan unvoniga sazovor boʻlgan (1871-yil 2-yanvarda mayor unvoniga oʻzgartirilgan). 1869-yil 14-apreldan Sirdaryo viloyati qoʻshinlari shtab-kvartirasining katta adyutanti lavozimida xizmat qilgan. Soʻngra Shahrisabzga yurishda qatnashib, koʻrsatgan xizmatlari uchun 3-darajali Avliyo Anna va 4-darajali Avliyo Vladimir ordenlari bilan taqdirlangan (ikki orden ham 1870-yilda berilgan). 1870-yil 3-noyabrda 3-Turkiston saf batalyoniga komandir etib tayinlanadi. 1872-yil 22-fevraldan Sirdaryo viloyati qoʻshinlari shtab boshligʻi.

1873-yilda podpolkovnik unvoni bilan (1871-yil 18-oktyabrda berilgan) Xiva yurishida qatnashgan; 3-noyabrda 4-darajali Avliyo Georgiy ordeni bilan taqdirlangan.

Oʻsha yilning kuzida general N. N. Golovachev otryadi tarkibida Xivaga boʻysungan turkmanlardan tovon undirish uchun dashtda boʻlgan, Ilyali traktidagi jangda yarador boʻlgan. 1874-yil 8-noyabrda „Jasorat uchun“ yozuvi va oltin qurol bilan taqdirlangan va polkovnik unvonini olgan.

1875 va 1876-yillarda Qoʻqon yurishida qatnashib, 2-darajali qilich bilan birgalikdagi Avliyo Anna ordeni (1875) va 3-darajali qilich bilan birgalikdagi Avliyo Vladimir (1876) ordenlari bilan taqdirlangan.

1879-yil 4-sentyabrda general-mayor unvoni (1884-yil 8-apreldan ish tajribasiga ega) va Sirdaryo viloyati qoʻshinlari qoʻmondonining yordamchisi etib tayinlangan.

1880-yil 16-apreldan Turkiston harbiy okrugi qoʻshinlari qoʻmondonligi qoshidagi harbiy tashviqot idorasining boshligʻi boʻlib xizmat qilgan.

Yana bir qator janglarda qatnashgan va general-leytenant unvoniga sazovor boʻlgan. 1896-yil 9-iyulda Aleksey Yakovlevich Fride Yaroslavlda vafot etgan va Spas-Preobrajensk monastiri qabristoniga dafn qilingan.

Manbalar 

1838-yilda tugʻilganlar
8-martda tugʻilganlar
1896-yilda tugʻilganlar
9-iyulda tugʻilganlar
Avliyo Vladimir ordeni sohiblari
Avliyo Anna ordeni sohiblari
Turkiston yurishi qatnashchilari
1873-yilgi Xiva yurishi qatnashchilari
Vladimir Poltoratskiy

Vladimir Alekseyevich Poltoratskiy (1828—1889) – Poltoratskiylar oilasidan boʻlgan rus generali va memuarist, Kavkaz va Turkiston yurishlari va 1877—1878-yillardagi rus-turk urushi qatnashchisi.

Biografiyasi 

Tver viloyati zodagonlari rahbarining oʻgʻli A. M. Poltoratskiy, Mark Poltoratskiyning nabirasi, Pyotr Poltoratskiyning ukasi, Anna Kernning amakivachchasi. Onasi Varvara Dmitriyevna graf Pavel Dmitriyevich Kiselyovning singlisi boʻlgan.

Oʻn yil davomida Pajesk korpusiga oʻqishga yuborilgan Poltoratskiy, 1846-yilda kursni tugatgandan soʻng birinchi ofitser unvonini olgan va Kavkazdagi 79-Kurinsk (oʻsha paytda general-adyutant, knyaz M. S. Vorontsovning polki) piyoda qoʻshinlar polkiga xizmatga yuborilgan. Oʻsha yilning 10-dekabrida Poltoratskiy xizmat hududiga kelib, besh kundan keyin alpinistlar hamrohlik qilgan va zanjirlarni boshqarish ishlariga tayinlangan. 1847-yil boshida Poltoratskiy Duba qishlogʻini vayron qilishda koʻrsatgan jasorati uchun ikkinchi leytenant unvoniga sazovor boʻlgan; umuman olganda, Kavkazdagi xizmati davomida (1846-1854) harbiy xizmatlari uchun mayorgacha boʻlgan barcha unvonlarni va „Jasorati uchun“ yozuvi tushirilgan qilich bilan birgalikdagi 3 va 4-darajali Avliyo Anna ordenlari, „Jasorati uchun“ yozuvi tushirilgan oltin shahshka (1851-yil 7 va 8-fevraldagi xuzmatlari uchun) va 1855-yil 15-aprelda 4-darajali Avliyo Gergiy ordeni bilan taqdirlangan.

1869-yilda Poltoratskiy yana harbiy xizmatga oʻtadi va Turkiston general-gubernatori K. P. fon Kaufman ixtiyorigaxizmatga tayinlanadi. Poltoratskiy Turkistondagi xizmati davomida Shahrisabzni egallashda va 1873-yilgi Xiva yurishida qatnashib, harbiy xizmatlari uchun podpolkovnik (1870) va polkovnik (1873) unvonlarini, shuningdek, 2-darajali Avliyo Anna va qilich bilan bilan birgalikdagi 2-darajali Avliyo Stanislav ordenlari bilan taqdirlangan.

Poltoratskiy 1874-yilda Turkistondan qaytgach, unga Qrim otryadini tuzish ishonib topshirilgan, keyinchalik diviziyaga aylantirilgan. 1877-yilda Chuguyev ulan polkiga qoʻmondon etib tayinlanadi, polk bilan 1877—1878-yillardagi turk yurishlarida jang qilgan. Dunay armiyasi safida koʻplab janglarda qatnashgan, buning uchun qilich bilan birgalikdagi 3 va 4-darajali Avliyo Vladimir ordeni bilan taqdirlangan.

Urush boshlangach, Poltoratskiy Kavkaz Buyuk knyazi Mixail Nikolayevichning ixtiyoriga oʻtkazilgan va shu tariqa yana Kavkazga qaytib kelgan, lekin bu yerda uzoq xizmat qilmagan. 1882-yilda general-mayor unvoniga koʻtarilib, sogʻligʻining keskin yomonlashishi tufayli tez orada isteʼfoga chiqqan.

Harbiy xizmat paytida Poltoratskiy togʻliklar va turklarga qarshi kamida 200 jangda qatnashgan. Poltoratskiy umrining soʻnggi yillarida tez-tez bezovta qiladigan yaralaridan qattiq azob chekkan. 1889-yil 16-avgustda vafot etgan. Uning jasadi Bogʻchasaroyga olib borilgan va shu yerda Uspenskiy monastiri qabristoniga dafn qilingan.

Manbalar 

1828-yilda tugʻilganlar
28-sentyabrda tugʻilganlar
1889-yilda vafot etganlar
9-noyabrda vafot etganlar
1873-yilgi Xiva yurishi qatnashchilari
Turkiston yurishi qatnashchilari
Avliyo Anna ordeni sohiblari
Avliyo Stanislav ordeni sohiblari
Rostislav Krassovskiy

Rostislav Vladimirovich Krassovskiy (Krasovskiy) (1841—1909) – rus harbiy muhandisi, Rossiya imperatorlik armiyasi general-leytenanti muhandisi; 1873-yilgi Xiva yurishi va 1877—1878-yillardagi rus-turk urushi qatnashchisi, Ossovets qalʼasini qurish muallifi (1882—1885), keyin Fin (1897-yilgacha) va Sankt-Peterburg (1900-yilgacha) harbiy okruglari muhandislari boshligʻi. Rossiya imperiyasi Harbiy vazirligi Bosh muhandislik boshqarmasining muhandislik qoʻmitasi aʼzosi.

Biografiyasi 
Rostislav Krassovskiy 1841-yil 23-iyulda tugʻilgan; Chernigov guberniyasi zodagonlaridan. Chernigov gimnaziyasida, Konstantinov harbiy bilim yurtida (1860—1862) va Nikolayev muhandislik akademiyasida (1882—1864) tahsil olgan.

1873-yil 2-fevraldan 30-sentyabrgacha Krassovskiy kapitan unvoni bilan xivaliklarga qarshi harbiy harakatlar uchun tuzilgan otryadning muhandislik boʻlinmasini boshqargan va bu yurishdagi xizmatlari uchun qilich va kamon bilan birgalikdagi 4-darajali Avliyo Vladimir va 2-darajali Avliyo Stanislav ordenlari bilan taqdirlangan.

1877—1878-yillardagi rus-turk urushi boshlanishi bilan Krassovskiy armiyaning dala muhandislik boʻlimi ishlariga tayinlangan. 1877-yil 28-noyabrda „Jasorati uchun“ yozuvi tushirilgan oltin qurol bilan taqdirlangan. 1890-yilda Rostislav Vladimirovich Krassovskiyga general-mayor unvoni berilgan va 1898-yilda podsho minnatdorchiligi bilan taqdirlangan.

General-leytenant Rostislav Vladimirovich Krassovskiy 1909-yil 7-yanvar]da vafot etgan va Aleksandr Nevskiy monastirining Nikolskoye qabristoniga dafn qilingan. Qabr bugungi kungacha saqlanib qolmagan; XXI asrning boshlarida „Madaniy merosni tiklash“ xayriya jamgʻarmasi Avliyo Nikolay cherkovi yonida yodgorlikka ikki tomonli granit plitasini oʻrnatgan (ikkinchi tomoni oktyabr toʻntarishidan keyin bolsheviklar tomonidan dafn etilgan general Yevgeniy Vasilyevich Bogdanovichga bagʻishlangan).

Manbalar 

1841-yilda tugʻilganlar
23-iyulda tugʻilganlar
1909-yilda vafot etganlar
20-yanvarda vafot etganlar
Avliyo Vladimir ordeni sohiblari
Avliyo Stanislav ordeni sohiblari
1873-yilgi Xiva yurishi qatnashchilari
Turkiston yurishi qatnashchilari
Erast Kvitnitskiy

Erast Ksenofontovich Kvitnitskiy (1843-yil 30-dekabr – 1907-yil 3-oktyabr) – otliq qoʻshinlar generali, Turkiston yurishlari va 1877—1878-yillardagi rus-turk urushi qatnashchisi.

Biografiyasi 
Erast Kvitnitskiy 1843-yil 30-dekabrda Vilna komendanti, general-leytenant K. F. Kvitnitskiy oilasida tugʻilgan. Pajeskiy korpusida taʼlim olgan, undan 1860-yil 16-iyunda hayot gvardiyasi otliq qoʻshinlar grenadiyer polkiga praporshik sifatida xizmatga tayinlangan.

Keyin gvardiya otliq qoʻshinlar artilleriyasida xizmat qilgan va 1863-yilgi Polsha qoʻzgʻolonini bostirishda qatnashgan. 1865-yil 30-avgustda ikkinchi leytenant, 1866-yil 28-martda shtab kapitanligiga koʻtarilgan. Bu vaqtda Bosh shtabning Mixaylov artilleriya va Nikolaev akademiyalarida bir qator fanlar boʻyicha kurs oʻtagan.

1872-yil boshida Kvitnitskiy sud tomonidan askar darajasiga tushirilib, Turkiston harbiy okrugiga yuborilgan.

Oʻrta Osiyoda 4-Turkiston chegara batalyoniga tayinlangan va 1873-yilgi Xiva yurishida qatnashgan va 3 va 4-darajali harbiy ordeni nishonlari bilan taqdirlangan va unter-ofitser darajasiga koʻtarilgan. Oʻrta Osiyoda xizmatini davom ettirgan Kvitnitskiy Bosh shtab akademiyasida sobiq kursdoshi M. D. Skobelev qoʻmondonligida Qoʻqon xonligini zabt etishda alohida ajralib turgan va 2-darajali harbiy orden bilan taqdirlangan.

1877-yil 1-yanvarda unter-ofitser Kvitnitskiy harbiy jasoratlari uchun eng yuqori avf olgan, mayor unvoniga sazovor boʻldgan va 5-Aleksandriya gusar polkiga oʻtkazilgan. Kvitnitskiy 1877—1878-yillardagi rus-turk urushida qatnashib, bir necha ordenlar va „Jasorati uchun“ yozuvi tushirilgan oltin qilich bilan taqdirlangan.

1883-yil 23-yanvarda Kvitnitskiy 33-Izyum dragun polkining komandiri, 1888-yil 10-maydan boshlab 22-Novgorod dragun polkining komandiri etib tayinlangan.

1883-yilda 2-darajali Avliyo Anna ordeni, 1887-yilda esa 3-darajali Avliyo Vladimir ordeni bilan taqdirlangan.

1891-yil 17-oktyabrda general-mayor lavozimiga ko'tarilishi bilan Kvitnitskiy 8-otliq qoʻshinlar diviziyasining 2-brigadasi komandiri etib tayinlangan. 1895-yilda 1-darajali Avliyo Stanislav, 1902-yilda 1-darajali Avliyo Anna ordenlari bilan taqdirlangan.

1899-yil 17-yanvarda 15-otliq qoʻshinlar diviziya qoʻmondoni etib tayinlangan, 1899-yil 6-dekabrda esa general-leytenant unvonini olgan. 1907-yil 14-yanvarda otliq qoʻshinlar generali unvoniga ko'tarilib, harbiy forma va pensiya bilan xizmatdan ozod etilgan. 1906-yil 6-dekabrda 2-darajali Avliyo Vladimir ordeni bilan taqdirlangan.

Kvitnitskiy 1907-yil 3-oktyabrda davolanish paytida Fransiyada vafot etgan.

Manbalar 

1843-yilda tugʻilganlar
30-dekabrda tugʻilganlar
1907-yilda vafot etganlar
3-oktyabrda vafot etganlar
Avliyo Anna ordeni sohiblari
Avliyo Stanislav ordeni sohiblari
Avliyo Vladimir ordeni sohiblari
1873-yilgi Xiva yurishi qatnashchilari
Turkiston yurishi qatnashchilari
Xodim (Bobojon Tarroh)

Xodim (taxallusḭ; toʻliq ism -sharifi Bobojon Tarroh Azizov) – 1878 -yil, Xiva yaqinidagi Qushbegi mahallasi – vafot etgan yili nomaʼlum) – oʻzbek shoiri, xattot, sozanda va tarjimon. Muhammad Rahimxon II (Feruz)ning saroy shoirlaridan. Shoir, xattot, kotib va sozanda boʻlgan. Shoirlar oilasida tugʻilgan.

Oilasi 
Shoir Xiva shahrida 1878 yili Qushbegi mahallasida ziyoli oilada tavallud topgan. 

Shoirning ismi Bobojon Tarroh, otasining ismi Abdulaziz boʻlgan.  Shoirning otasi Abdulaziz Abduqodir oʻgli „Xodim“ taxallusi bilan sheʼrlar yozgan. Biroq u erta – 28 yoshida vafot etib ketgan.

Shoirning togʻasi Masharif Tarroh jiyani Bobojonni oʻz tarbiyasiga oladi.

Otasining taxallusi „Xodim“ nomi ostida ijod qiladi. Xodimning nevarasi Anvara Otamurotova va chevarasi Xiromon Yusupovalar ham shoira. Ularning sheʼrlari, maqolalari respublika matbuotida chop etilib turadi.

Bobosining ismi Abdulqodir devon, taxallusi Qoneʼ boʻlgan. Qoneʼning otasining ismi Muhammad Nazir devon, taxallusi Munshiy boʻlgan.

Taʼlimi 
Bobojon 7 yoshida boshlangʻich maktabga boradi. Maktabdan soʻng 22 yoshgacha madrasada tahsil oladi. 15 yoshidan boshlab sheʼrlar mashq qiladi.

Faoliyati

Muhammad Rahimxon II Feruz saroyidaː 
Muhammad Rahimxon Soniy davrida devonda ishlagan akasining fojeali oʻlimidan soʻng, Bobojonning chekiga saroy devonida mirzo va saroy shoirlariga nazoratchi boʻlib ishlash tushadi. U bu vazifada 10 yil ishlaydi. Shoirlik bilan, 21 yoshdan shugʻullangan. Shoir Bobojon Tarrohning ustozi Doiy boʻlgan.

Xattotlik ishlariː 
Quyidagilar esa, shoirning oʻz sheʼrlaridan tuzilgan devondir:

I. 906 – raqamli devon.

II 901 – raqamli devon.

III. 1142 – raqamli devon.

Shoir Tarroh boshqa shoirlarning sheʼrlaridan tuzilgan devonlarni koʻchirgan, ular Toshkentda Sharqshunoslik insituti fondida saqlanmoqda. Quyida ular bilan tanishing:

1. I – 1231 – qoʻlyozma.

2. II – 204 – qoʻlyozma

3. III- 3460 – qoʻlyozma

4. IV – 911 – qoʻlyozma

5. V – 1192 – qoʻlyozma

6. VI – 1119 – qoʻlyozma (Feruz devoni).

Xodim kotib sifatida shoir va tarjimon Ahmad Tabibiyning 490 sahifalik „Hayratul oshiqin“ („Oshiqlarning hayratlanishi“) nomli devonini 1908 yilda, „Munisul ushshoq“ („Oshiqlarning doʻsti“) devonini 1909 yilda mahorat bilan nastaʼliq xatida koʻchirgan. Mazkur devon 1910 yilda Xiva toshbosmaxonasida chop etilgan.

Mashhur asariː 
„Xorazm navozandalari“ asari uning eng va shoh asaridir. Xodim bu asarida har bir shoir haqida fikr yuritar ekan, 12 ta savoldan iborat roʻyxat tuzib oladi. Va shu asosda shoirlar hayoti va ijodini kengroq yoritishga harakat qiladi.

Tarjima asarlariː 
U tarjimon sifatida mohir tib olimi Yusufiyning „Foydalar majmuasi“ asarini fors tilidan oʻzbek tiliga tarjima qilgan.

Vafoti 
Bobojon Tarrohning vafot etgan yili nomaʼlum (Shoir 1970 yil 5- avgustlarda ham hayot boʻlgan).  Jasadi Kattaburun Gʻoʻvik qishlogʻidagi Shixmavlon qabristoniga qoʻyilgan.

Adabiyotlar

Manbalar 

 Bobojon Tarroh Azizov – Xodim. „Xorazm navozandalari“ Toshkent. 1994-yil, 96 bet.
 Muhammad Yusuf Bayoniy. „Shajarayi Xorazmshohiy“, Toshkent. 1994-yil. 104 b.

Xivada tugʻilganlar
Saroy shoirlari
Xorazm shoirlari
Xorazmliklar
Vladimir Utkin (murabbiy)

Vladimir Ivanovich Utkin (1954-yil 13-may) – sovet futbolchisi va murabbiyi. RSFSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy, SSSR sport ustasi. Vladimir Minskdagi „ART“ bolalar va oʻsmirlar uchun qoʻshimcha taʼlim markazi" davlat taʼlim muassasasida ishlaydi.

Biografiya 
Vladimir Ivanovich Utkin 1954-yil 13-mayda Belorussiya SSR, hozirgi Belarus Respublikasi Grodno viloyati Slonim shahrida tugʻilgan.

Dnepropetrovskning „Dnepr“ jamoasi qoshidagi futbol maktabi tarbiyalanuvchisi. Vladimir „Zauralets“ (Koʻrgan), „Shaxtyor“ (Ekibastuz), „Trud“ (Volkovisk), „Dvina“ (Novopolotsk) va "Neman " (Grodno) jamoalarida toʻp surgan.

1983-yilda Belorussiya Davlat Mehnat Qizil Bayroq ordeni Jismoniy tarbiya institutini tamomlagan.

1998-yilda Rossiya davlat jismoniy tarbiya akademiyasi qoshidagi Oliy murabbiylar maktabini tamomlagan.

Utkin chorak asrdan koʻproq vaqt davomida murabbiylik bilan shugʻullanadi. U „Zorya Lugansk“ ning ikkinchi jamoasi bilan ishlagan. Keyinchalik u Belarus, Litva, Estoniya, Tojikiston va Oʻzbekiston elit ligalari jamoalarini boshqargan. 2007-yilda Suduva jamoasi bilan birgalikda UEFA kubogida ishtirok etdi.

2016-yil 1-sentyabrdan boshlab Minskdagi „ART“ bolalar va oʻsmirlar uchun qoʻshimcha taʼlim markazida ishlab kelmoqda.

Mukofotlar va unvonlar 

 RSFSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy
 Futbol boʻyicha SSSR sport ustasi

Yutuqlar 

  Litva chempionatining kumush medali sovrindori (1): 2007-yil

Manbalar

Havolalar 

 

13-mayda tugʻilganlar
1954-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Kishilar
SSSR erkak futbolchilari
Ukrainalik erkak futbolchilar
Erkak futbol yarim himoyachilari
Ukraina murabbiylari
Buxoro klubi murabbiylari
FC Dnipro futbolchilari
SSSR sport ustasi
FC Tobol Kurgan futbolchilari
FC Naftan Novopolotsk futbolchilari
FC Neman Grodno futbolchilari
Ruslan Usachev

Ruslan Usachev (, asl ismi: Ruslan Eduardovich Vixlyantsev, ; 1989 yil 20 mayda tugʻilgan, Leningrad, SSSR) – rossiyalik videobloger, sayohatchi, rassom va festival tashkilotchisi.

Mukofot va nominatsiyalar 

 GQ jurnalining „Ekrandagi yuz“ nominatsiyasida „Yil erkaklari-2021“ mukofotiga nomzod.
 National Geographic Traveler mukofotlari 2019 nomzodi.
 „Ruslan Usachev“ YouTube kanalidagi 100 000 va 1 000 000 obunachilari uchun Ruslan kumush va oltin YouTube tugmachasini oldi.
 Sobaka.ru jurnali maʼlumotlariga koʻra, 2012 yilda Ruslan Usachev Sankt-Peterburgning ellikta mashhur kishilari qatoriga kirgan, shuningdek, „Yil startapi“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan.
 Rossiyaning „Like-2015“ mukofoti sovrindori.

Manbalar 

Sankt-Peterburgda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1989-yilda tugʻilganlar
20-mayda tugʻilganlar
Mackenyu

— yapon aktyori.

Biografiya 
1996 yil 16 noyabrda Los-Anjelesda Sonny Chiba va Tamomi Chiba oilasida tug'ilgan. Ikki aka-uka Juri Manase va Gordon Maeda bor.

Filmografiyasi

Film

Televizion

Manbalar

Havolalar  

1996-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Yaponiyalik erkak aktyorlar
Yaponiyalik erkak qoʻshiqchilar
Shibliy ota maqbarasi

Shibliy ota maqbarasi (yoki Shibliy ata maqbarasi) — hozirgi Qoraqalpogʻiston Respublikasi Kegeyli tumani, Xalqobod elatida „Jalpaq jap“ va „Qumshungil“ ovul fuqorolar yigʻini hududida joylashgan maqbara. Maqbara milodiy 945-yili 87 yoshida vafot etgan mashhur ulamo Shayx Shibliy sharafiga bunyod etilgan boʻlib, obyekt davri X—XIV, XVIII—XIX, XX asrlarni oʻz ichiga oladi. 

Shibliy ota maqbarasi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktyabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan va davlat muhofazasiga olingan. Qoraqalpogʻiston Respublikasi Madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida davlat mulkiga tegishli va „Vaqf“ xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan.

Shayx Shibliy shaxsi va maqbarasi 
Tarixiy manbalarda keltirilgan malumotlarga koʻra, Abu Bakr ash-Shibiliy milodiy 858-yili tugʻilgan. Shayxning tugʻilgan joyi toʻgʻrisida malumotlar mavjud emas. Sharqshunos olimlarning taʼkidlashicha, Shayx Shibiliy 912-yili Bagʻdod shahridagi taniqli uch shayxdan biri ekani, shuningdek, otasi bilan birga Bagʻdod xalifasi saroyida xizmat qilgan taniqli olim sifatida tilga olingan. Mansur Xalloj 922-yilda „Ana al-Haq“ (yaʼni Men Xudoman) deganligi sababli Bagʻdod xalifasi boʻlgan Al Muqtadir tomonidan oʻlim jazosiga hukm qilinadi. Uning tarafdorlari boʻlgan koʻpchilik ulamo va muridlar „Biz uning nima deyayotganini tushunmadik“ deb, Mansur Xallojning oʻldirilishiga rozilik berishmagan. Qarshiliklarga qaramay xalifa farmoni bilan Mansur Xalloj dorga osilgan va uning tarafdorlari quvgʻinga uchragan. Bu paytda Shayx Shibliy ham gumon ostiga olinganlar qatorida Bagʻdoddan ketishga majbur boʻlgan.

Boshqa manbalarga koʻra Shibliy sufizm taʼlimotini yoyish maqsadi bilan savdo yoʻli orqali X asrning birinchi yarmida Janubiy orol boʻylariga keladi. Taxminlarga koʻra bu vaqtda Shayx Shibliy 60 yoshlarda boʻlgan va bugungi Qoraqolpogʻiston hududlariga kelib, mahalliy aholiga xizmat qilgan va ular orasida obroʻ qozongan. Shayx Shibliy 945-yili 87 yoshida hozirgi Kegeyli tumani hududida vafot etgan va shu yerga dafn qilingan.

Yana qarang 
Vayangan bobo maqbarasi

Poyanda maqbarasi

Yusuf Hamadoniy maqbarasi

Shamun-Nabi maqbarasi

Tugʻon Turk maqbarasi

Manbalar 

Oʻzbekiston meʼmoriy yodgorliklari
Qoraqalpogʻiston meʼmoriy yodgorliklari
Qoraqalpogʻiston
Kegeyli tumani
Afgʻonistondagi masjidlar roʻyxati

Quyida Afgʻonistonda joylashgan yirik masjidlarning toʻliq boʻlmagan roʻyxati keltirilgan:

Yana qarang 

 Afgʻonistonda Islom
 Masjidlar roʻyxati

Manbalar 

Afgʻonistondagi masjidlar
Masjidlar roʻyxati
Agha Mirza Muhammad Baqir Chahar Suqi masjidi

Agha Mirza Muhammad Baqir Chahar Suqi masjidi — Isfahonda joylashgan masjid. Qojarlar sulolasiga tegishli.

Manbalar 

erondagi masjidlar
Gumbazli masjidlar
Eron milliy asarlari