MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Merve Aladağ

Merve Aladag (1993-yil 1-mart) — Turkiyalik futbolchi, Turkiya Birinchi ligasi Kdz. Ereğli Belediye Spor klubida 23-raqamli formada hujumchi sifatida oʻynaydi. Jamoasi bilan u Chempionlar ligasida ham oʻynadi. U Turkiya terma jamoasi aʼzosi boʻlib, 2011-yilning 23-noyabrida Ruminiyaga qarshi oʻyinda rasmiy debyut oʻtkazdi va oʻsmirlar terma jamoasi sifatida 2012-yil U-19 Yevropa chempionatida oʻynadi.

Oʻyin karyerasi

Klub 

Aladagi faoliyatini Turkiya ayollar futboli ikkinchi ligasida oʻynagan Altinsehir Lisesi Sporning litsey jamoasida boshladi. 2010–11-yilgi mavsumda u 17 ta oʻyinda maydonga tushib, jami 21 ta gol urdi.

Keyingi mavsumda u Turkiya ayollar birinchi ligasida ishtirok etuvchi Atasehir Belediyesi klubi tomonidan transfer qilindi. Aladağ 2011–12-yilgi mavsumda 21 ta oʻyinda 27 ta gol urib, eng yaxshi toʻpurar () deb topildi va birinchi liga chempionligidan zavqlandi.  U 2011–12-yilgi UEFA Ayollar Chempionlar Ligasida uchta oʻyinda ishtirok etdi va ikkita oʻyinda jamoasining yagona goliga mualliflik qildi. 2012–13-yilgi mavsumda u Atasehir Belediyesi safida 17 ta oʻyinda 12 ta gol urdi.

2015–16 liga mavsumi boshida Merve Aladag Kirecburnu Spor tomonidan transfer qilindi.  Istanbuldagi klubda uch mavsum oʻtkazgandan soʻng, 2018-yil oktyabr oyida u Kdz. Ereğlisporga koʻchib oʻtdi.

Xalqaro 
Aladag milliy terma jamoadagi debyutini 2011-yilning 23-noyabrida UEFA ayollar oʻrtasidagi Yevro-2013 saralash bosqichi 2-guruh oʻyinida Ruminiya jamoasiga qarshi oʻtkazdi.

U Turkiya U-19 terma jamoasida toʻrtta oʻyinda ishtirok etdi, birinchisi 2012-yil 8-mayda boʻldi. U 2012-yil 8-may kuni Vengriya termasiga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida gol urdi.

Karyera statistikasi 
.

Yutuqlar

Klub 

 Turkiya ayollar birinchi futbol ligasi
 Atasehir Belediyespor
 Gʻolib (1): 2011–12
 Ikkinchi oʻrin (3): 2012–13, 2013–14, 2014–15

Individual 

 Turkiya ayollar birinchi ligasi
 Atasehir Belediyespor bilan Eng yaxshi toʻpurar 2011–12 (27 gol)

Manbalar

Havolalar 

 Merve Aladağ – UEFA competition record (archive)

1993-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Yusuf Demir

Yusuf Demir ( ; tugʻ. 2003-yil 2-iyun, Vena,Avstriya) — avstriyalik futbolchi, „Rapid“ (Vena) klubi va Avstriya terma jamoasi futbolchisi. Hujumkor yarim himoyachi yoki hujumchi sifatida oʻynaydi.

Klub martaba 
Vena shahrida tugʻilgan Yusuf 2010-yildan 2013-yilgacha mahalliy Furst klubining futbol akademiyasida oʻynagan. 2013-yilda u Vena Rapid akademiyasiga oʻtdi. 2019-yil 26-may kuni Yusuf Rapid bilan birinchi professional shartnomasini imzoladi.

2019-yilning 14-dekabrida Yusuf Avstriya Bundesligasida " Admira Vaker Mödling "ga qarshi oʻyinda „Rapid“ safida debyut qildi. U Avstriya Bundesligasida „Rapid Vena“ tarixidagi eng yosh futbolchiga aylandi: debyut paytida u 16 yosh edi. 2020-yil 19-sentyabrda Yusuf Demir Rapid uchun birinchi golini Shturm klubiga qarshi oʻyinda kiritdi.

2021-yilning 9-iyul kuni Yusuf 2021/22-yilgi mavsumni „ Barselona B“ klubida („ Barselona“ klubining zaxira jamoasi) ijara asosida oʻtkazishi maʼlum boʻldi. Ispan klubi ijara uchun 500 000 nevro toʻlaydi, shuningdek, ijara muddati tugagach futbolchini 10 million yevroga sotib olishi mumkin.

2022-yil 13-yanvarda ijara shartnomasi bekor qilindi va Yusuf Avstriyaga qaytdi.

Jamoa martaba 
Yusuf Avstriyaning yoshlar va yoshlar terma jamoalarida oʻynagan, shuningdek, Turkiya terma jamoalarida oʻynashga taklifnoma olgan.

2021-yilning 19-martida u bosh murabbiy Franko Foda tomonidan 2022-yilgi Jahon chempionati saralashida Shotlandiya, Farer orollari va Daniyaga qarshi oʻyinda ishtirok etish uchun Avstriya asosiy jamoasiga chaqirildi. 2021-yilning 28-mart kuni Yusuf 17 yoshida Avstriya terma jamoasi safida 2022-yilgi jahon chempionati saralash turnirining 2-bosqichi oʻz uyida Farer orollariga qarshi oʻyinda (3:1) zaxiradan maydonga tushdi. 85-daqiqada Luis Shaub oʻrniga.

Manbalar 

FC Barcelona futbolchilari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
2003-yilda tugʻilganlar
2-iyunda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations
Fakihe Öymen

Fakihe Öymen, (1900, Shkoder - 6-aprel 1983, Anqara), turk pedagogi va siyosatchisi. Turkiya Respublikasining birinchi ayol deputatlaridan biri. V., VI., VII., VIII. U oʻz davrida Istanbul va Anqarada deputatlik qilgan.

Yoshlik davrlari va taʼlim olishi 
Fakihe Oymen 1900-yilda Usmonli imperiyasining Shkoder viloyatidagi Shkoder shahrida tugʻilgan. Otasi Istanbullik zobit boʻlgan Ismoil afandi onasi Azize Xonimdir.  Boshlangʻich taʼlimni Istanbuldagi Koja Mustafo Posho nomidagi boshlangʻich maktabda tugatgandan soʻng Istanbul qizlar oʻqituvchilik maktabini toʻrtinchi oʻqituvchi boʻlib tugatgan. Oliy taʼlimni bir muddat Inas Darülfünunu (Ayollar universiteti) adabiyot boʻlimida davom ettirdi. Biroq keyinchalik xolasining qizi Shukufe Nihal Hanim bilan geografiya boʻlimiga koʻchib oʻtdi va shu boʻlimni tugatdi.

Martaba 
1922-yili Qandilli qizlar oʻrta maktabiga geografiya oʻqituvchisi, 1923-yilda Bursa qizlar oʻqituvchilar maktabiga tarix va geografiya oʻqituvchisi etib tayinlangan. U ushbu maktabda dars berish bilan birga direktor oʻrinbosari lavozimida ham ishlagan. 1931-yilda Bursa Qizlar litseyiga direktor etib tayinlandi va siyosatga kirgunga qadar bu vazifani davom ettirdi.

U oʻz nomzodini Turkiya Buyuk Millat Majlisiga kirish uchun 1935-yilgi saylovlarda qoʻydi, oʻshanda ayollar birinchi marta ovoz berish imkoniga ega boʻlgan va saylanish huquqiga ega boʻlgan. Bursalik Ayshe Shekib Hanim ham deputatlikka nomzod boʻlgani uchun bir shahardan ikki ayol nomzod boʻlmasligi uchun Respublika Xalq partiyasidan nomzod boʻldi va Turkiya Buyuk Millat Majlisiga Istanbul deputati sifatida kirdi. V. davrida Byudjet qoʻmitasida qatnashgan. VI. va VII. Davrda Istanbul, VIII. Bu davrda u Anqara deputati sifatida parlamentdagi faoliyatini davom ettirdi. 1936-yilda chaqirilgan III Turk tili qurultoyida Grammatika-sintaksis komissiyasi raisi boʻlib ishlagan.

Mehmet Edip Beyga uylangan va Ismoil Emil Edip ismli oʻgʻil koʻrgan Fakihe Oymen 1983-yil 6-aprel kuni 83 yoshida Anqarada vafot etdi. 9-aprel kuni Cebeci Asri qabristoniga dafn qilindi.

Manbalar 

1983-yilda vafot etganlar
1900-yilda tugʻilganlar
Şükrü Naili Gökberk

Shukru Naili Gökberk (1876, Saloniki - 1936-yil 26-noyabr, Edirne), turk askari, mustaqillik urushi qoʻmondoni va siyosatchi. U Bursa, Eskishehir va Istanbulni dushman istilosidan ozod qilishda turk qoʻshinlari boshida shaharga kirgan mustaqillik urushi qahramoni.

1876-yilda Salonikida Mustafo Bey va Hasene Hanimning o'g'li bo'lib tug'ilgan. Edirne o'rta maktabini tamomlagandan so'ng, 1899-yilda Harbiy Akademiyani va 1902-yilda Harbiy Akademiyani shtab-kapitan sifatida tugatdi va Salonikidagi 3-Armiyada shtab amaliyotini tugatdi. Goritse va Vlorniya 2- armiya qo'mondonligi ostida. U sinf Redif batalyoniga tayinlangan.

U 1904-yili Pristina Redif otryadida, 1905-yilda Rumelida qaroqchilarni qoralagani uchun Kuvve-i Takibiye brigadasining Saloniki polkining 2-divizionida xodim boʻlgan. Jangovar batalyon qo'mondonligiga, 1908-yil 3-o'rin. Armiya buyrug'i 22. U polk qo'mondonligiga tayinlangan. 1910-yilda 3. Armiya 10. Köprülü Redif eskadronining shtab boshlig'i , 1911-yil 5-chi. Nizomiy korpusi 14. U bo'lim boshlig'i bo'ldi. Bu lavozimda u Bolqon urushida qatnashgan. 1913-yilda 8. Boʻlim boshligʻi, soʻngra Redif Fotih boʻlimi boshligʻi etib tayinlandi. 1914-yilda 7. U diviziya shtab boshlig'i bo'lgan paytda Birinchi jahon urushida qatnashgan va 1915-yilda 50-batalyon 1918-yilda 49- batalyon komandiri bo'ldi.  Diviziya qo'mondoni bo'ldi va 1920-yil iyul oyida xuddi shu bo'linma bilan Qirklarelida yunon armiyasiga qarshi jang qilgan bo'lsa ham, birligi bilan Bolgariyaga panoh topishga majbur bo'ldi.

1920-yil dekabrda Bolgariyadan ona shahriga qaytib, 1921-yil 25-aprelda Turkiyaning mustaqillik urushiga qoʻshilish uchun Anadoluga yoʻl oldi. 15. Kutahya va Sakarya janglarida bo'linma qo'mondoni sifatida qatnashgan. 1921-yil sentabrda Anqara qoʻmondonligi, 1921-yil noyabrda Adana viloyati ishgʻol va tasalli delegatsiyasi boshligʻi, 1922-yil yanvarda Mersin viloyati qoʻmondoni etib tayinlandi. 1922-yil 3-iyul. U korpus qo'mondonligiga tayinlangan. 1922-yil avgust oyida Bosh qo'mondonlik jangidan so'ng uning qo'mondonligi ostidagi korpus bilan Eskishehir, Bursa va Bandırma bir joyga qaytarildi. 1922-yil 31-avgustda u ajoyib yutuqlari tufayli Mirliva darajasiga ko'tarildi va posho bo'ldi. Lozanna shartnomasi kuchga kirgach, 1923-yil 6-oktabrda korpusi bilan Istanbulga kirdi. Urushdan keyin u Qizil bandli "Mustaqillik" medali bilan taqdirlangan.

1923-yilda 2- parlament Qirklareli deputati etib saylandi. 1924-yil noyabr oyida u harbiy xizmatni afzal ko'rdi va parlamentdan iste'foga chiqdi. 1926-yilda unga Ferik unvoni berilgan. 1934-yilda 3. Korpus qo'mondoni sifatida xizmat qilganda nafaqaga chiqdi. 1935-yili Istanbul deputati etib saylandi va Turkiya Buyuk Millat Majlisiga yana kirdi. U 1936-yil 26-noyabr kuni soat 17.30 da Edirne ozodlik bayramida qatnashayotganida yurak tutib vafot etdi. Qabri Istanbulga olib kelingan va Edirnekapi shahidlar qabristoniga dafn etilgan.

Uning Nazire Xonim bilan nikohidan Turgut, Macit (1908-yil t.) va Saadet (1909-yil) ismli uch farzandi bor edi.

Galereya

Manba 

1936-yilda vafot etganlar
1876-yilda tugʻilganlar
Faruk Loğoğlu

Usmon Faruk Logog'lu (1941-yil 15 oktyabr, Anqara, Turkiya), turk byurokrati va siyosatchisi.

Hayot 
Tarsus Amerika kollejini tamomlagandan so'ng AQShning Brandeys universitetini tamomlagan va Prinston universitetida siyosiy fanlar doktori darajasini olgan. Davlat departamentiga ishga kirishdan oldin u Vermontdagi Midlberi kollejida bir yil siyosat fanidan dars bergan.

U 1971-yilda Tashqi ishlar vazirligiga kirdi va markaziy idoralarda asosan siyosiy masalalar bilan shug'ullandi va Yaqin Sharq, Yevropa, Kipr, Turkiya-Yunoniston munosabatlariga e'tibor qaratdi. Dakka (Bangladesh) (1976-1978), Gamburg (1986-1989), Kopengagen (Daniya) (1993-1996), Boku (Ozarbayjon) (1996-1998) va Vashingtondagi (AQSh) (2001-2006)  Bosh konsul. Tashqi ishlar vazirligi qoshida elchi lavozimida ishlagan. Boshqa xorijiy missiyalar mos ravishda Belgiya, Bangladesh, Birlashgan Millatlar Tashkiloti (Nyu-York) va Germaniyada bo'lgan. 1998-yilda Ozarbayjondan markazga qaytgach, dastlab koʻp tomonlama siyosiy masalalar boʻyicha maslahatchi oʻrinbosari (1998-2000), soʻngra vazirlik maslahatchisi (2000-2001) lavozimlarida ishlagan. Tashqi ishlar vazirligida Tashqi siyosat bo'yicha maslahat kengashi a'zosi va YUNESKO bo'yicha Turkiya milliy komissiyasi raisi o'rinbosari lavozimlarida ishlagan.

2010-yil 18-dekabrda CHP partiya majlisi deputati etib saylandi. 2011-yilgi saylovlarda Respublika Xalq partiyasidan Adana deputati etib saylangan. 2011-yil avgust oyida CHP raisining tashqi aloqalar bo'yicha o'rinbosari etib tayinlangan. Shuningdek, Turkiya-AQSh doʻstlik parlamentlararo doʻstlik guruhi a’zosi.

Uning “Ismet İnönü va zamonaviy Turkiyaning shakllanishi” nomli asari va ingliz tilida chop etilgan bir qancha maqolalari bor. U Mevhibe Logog'lu bilan turmush qurgan.

2015-yil 3-noyabrda “ Zaman ” gazetasida yozishni boshlagan.

Manba 

1941-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Mehmet Ali İrtemçelik

Mehmet Ali Irtemchelik (1950-yil 17-mart, Istanbul), turk diplomati va siyosatchisi. 3 -Turkiya Respublikasi. Berlin elchisi va ilgari 21. Muddati ANAP Istanbul deputati va Davlat vaziri.

1950-yil 17-martda Istanbulda tugʻilgan. Galatasaroy oʻrta maktabini tamomlagan (1968). Bogʻozichi universiteti Iqtisodiyot va ma’muriy fanlar fakultetini tamomlagan. 1975-yilda Tashqi ishlar vazirligida boshlagan ish faoliyatida keyingi yillarda Turkiyaning Chikagodagi Bosh konsulligida konsullik yordamchisi (1977-1980), Turkiyaning Kobuldagi elchixonasida bosh kotiblik va II. Kotib (1980-1982), Tashqi ishlar vazirligi Markaziy koʻp tomonlama aloqalar boshqarmasida boʻlim mudiri (1982-1984), Turkiyaning BMTdagi doimiy vakolatxonasida bosh kotib va maslahatchi (1984-1988), vazir maslahatchisi. 1988-1991-yillarda (1989-yildan beri) O'shandan beri u 1991-yilda yana elchi sifatida Bosh vazir Mesut Yilmazning maslahatchisi.

1991-yil 29-noyabrdan 1995-yil 31-iyulgacha Turkiyaning Ammandagi elchixonasi, 1995-yil 31-iyuldan 1997-yil 3-noyabrgacha Turkiyaning Sofiyadagi elchixonasi lavozimlarida ishlagan. Sofiyadagi elchixonadan soʻng 1999-yil 11-yanvargacha Tashqi ishlar vazirligida ikki tomonlama siyosiy aloqalar boʻyicha maslahatchi oʻrinbosari lavozimida ishladi. 21. Bu davrda Turkiya Buyuk Millat Majlisida ANAP Istanbul deputati sifatida 57 yoshda edi. 1999-yil 28-maydan 2000-yil 6-maygacha boʻlgan davrda Hukumatda Yevropa Ittifoqi ishlari va inson huquqlari boʻyicha davlat vaziri va hukumat matbuot kotibi sifatida qatnashgan. Deputatlik davrida u parlamentning Tashqi aloqalar qoʻmitasi aʼzosi va Yevropa Kengashi Parlament Assambleyasi Parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan. 2003-yil 16-oktyabrda Turkiyaning Berlindagi elchixonasiga tayinlangan va 2008-yil mart oyida bu vazifani Ahmet Acetga topshirgan. 2008-yil 10-iyunda Tashqi ishlar vazirligining Tashqi siyosat boʻyicha maslahat kengashi a’zosi, 2012-yil 28-dekabrda esa Tashqi ishlar vazirligiga maslahatchi etib tayinlangan. 2015-yil mart oyida nafaqaga chiqdi. U fransuz va ingliz tillarida gapiradi. Oilali, uch farzandi bor.

Uning ismi 2006-yil 26-mayda Bosh vazir Rajab Toyyib Erdo'g'an Germaniyaga tashrifi chog'ida fuqarolarni tinglaganida, Mehmet Ali Irtemchelik bir fuqaroning fikr-mulohazalariga "markazdan kelgan ko'rsatmalarga muvofiq harakat qildik" deb javob berganida berilgan. rasmiy jarayonlarda roʻmol oʻragan surat haqida."Qanday koʻrsatma?!" U o'zining debyuti bilan yana birinchi o'ringa chiqdi.

Manba 

Yashayotgan insonlar
1950-yilda tugʻilganlar
Abdurrahman Şeref

Abdurahmon Sheref (1853 - 18-fevral 1925), so'nggi Usmonli yilnomachisi va davlat arbobi.

Istanbulda tugʻilgan Abdurahmon Sheref 1873-yilda Mekteb-i Sultoniyni tamomlagan. U dastlab tarix va geografiyadan dars bergan. Keyinchalik Mektebi Mulkiye va Galatasaroy o'rta maktabida direktor bo'lib ishladi. Ikki marta xalq ta’limi vaziri lavozimida ishlagan. 1909-yilda yilnomachi etib tayinlangan. U 1922-yil 1-noyabrda sultonlik tugatilgunga qadar Usmonli imperiyasining rasmiy tarixshunosligi boʻlgan solnomachi sifatidagi vazifasini davom ettirdi. Abdurahmon Sheref bu vazifa davomida 1918-yilda Vaqf vaziri lavozimida ham ishlagan.

Mustaqillik urushidan so'ng, 1922-yil 11-noyabrda (1-chi muddat) Turkiya Buyuk Millat Majlisi Bosh Assambleyasiga tashrifi chog'ida turli fikrdagi ko'plab deputatlarning qo'shma taklif bilan kutib olingani (u bayonotni qabul qilmadi).) va uning parlament bayonnomasida ko'rsatilgani uning mashhurligining ko'rsatkichi sifatida qaralishi mumkin. U 1923-yili ikkinchi davr parlamentiga Istanbul deputati sifatida kirdi. U eng keksa a'zo bo'lgani uchun ikkinchi muddat parlamentni prezident sifatida ochdi. 1925-yilda vafot etgan Abdurahmon Sheref Edirnekapi tashqarisidagi oilaviy qabristonga dafn qilindi.

ishlaydi 
Abdurahmon Sheref oʻz xizmat vazifalaridan tashqari turli ilmiy ishlarda ham qatnashgan va koʻplab asarlar yozgan, ularning aksariyati darsliklar edi. U, shuningdek, Tarix-Usmoniy Qo'mitasining raisi bo'lgan va ushbu muassasaning nashr organi bo'lgan "Tarix-i Usmoniy Qo'mitasi" jurnalida turli maqolalar yozgan.

Bulardan tashqari baʼzi gazetalarda chop etilgan maqolalarini “Tarix Musahabeleri” nomi bilan jamlagan. U davr siyosati asosida yozilgan va muallif yilnomasi davridagi Ikkinchi Konstitutsiyaviy monarxiya voqealarini o'z ichiga olgan Vekayinâme nomli asarini nashr etmagan. Abdurahmon Sharef oʻzidan oldin solnomachi boʻlgan Lutfiy afandining 8-jildini turli qoʻshimchalar bilan nashr ettirdi. Boshqa ishlarga quyidagilar kiradi:

 Umumiy geografiya (2 jild, 1313: 1-jild, 3-nashr, 1303, 2-jild, 1-nashr)
 Fezleke-i Tarix-i Devlet-i Usmoniyye,
 Fezleke-i Tarix-i Düvel-i Islomiyye,
 Usmonli imperiyasi tarixi,
 Mavjudlik davri tarixi;
 Urushning kelib chiqishi.

Manba 

1925-yilda vafot etganlar
1853-yilda tugʻilganlar
Thomas Keller

Thomas Keller (talaffuzi: Tomas Keller; tugʻ.1955-yil 14-oktyabrda, Kemp Pendleton, Kaliforniya) — amerikalik oshpaz, restavrator, pazandachilik boʻyicha kitoblar muallifi, tadbirkor, fransuz oshxonasini ommalashtiruvchi. Kaliforniyaning Napa mashhur „Fransuz kir yuvish“ restoraniga egalik qiladi.

Biografiya 
Tomas Keller dengiz piyodalari korpusi zobiti va oshpaz oilasida tugʻilgan, ota-onasi u tugʻilgandan koʻp oʻtmay ajrashishgan. Oʻsmirlik chogʻida u yaxta klubida idish yuvuvchi boʻlib ishlagan va bolaligidanoq ovqat pishirishga qiziqqan. Keyinchalik u yoz mavsumida Rod-Aylendda oshpaz boʻlib ishladi, Tomas yerda fransuz oshpazi Roland Xenin bilan uchrashdi va undan fransuz oshxonasining asoslarini oʻrgandi. Keyinchalik Florida, Nyu-York va Parijda oshpaz boʻlib ishlagan. 1984-yilda Tomas Keller Amerikaga qaytib, u La Reserve restoranida oshpaz boʻlib ishladi. Soʻngra, 1987-yilda Tomas Nyu-Yorkda oʻzining Rakel restoranini ochdi, ammo moliyaviy inqiroz tufayli tez orada uni yopishga majbur boʻldi. 1992-yil bahor oyida u Kaliforniyaning Napa shahridagi eski kir yuvish xonasini qayta jihozladi va uni "Fransuz kir yuvish „ deb nomladi“ va restoranini 1994-yilda ochgan. Restoran 2003-yildan beri uchta Mishel yulduzi bilan taqdirlangan.

Mukofotlar va unvonlar 
1996-yilda u Kaliforniyaning eng yaxshi oshpazi, 1997-yilda AQShning eng yaxshi oshpazi unvoniga sazovor boʻldi va uning muassasasi mamlakatning 50 ta eng yaxshi restoranlari roʻyxatiga kiritilgan. Shuni aytib oʻtish kerakki, Tomas Keller fransuz oshxonasini ommalashtirishga qoʻshgan hissasi uchun Fransiya faxriy legioni ordeni bilan taqdirlangan.

Manbalar 

Kishilar
Yashayotgan insonlar
1955-yilda tugʻilganlar
14-oktabrda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations
Aytekin Kotil

Aytekin Kotil (1934-yil 21-fevralda tugʻilgan, Chayeli, Rize – 1992-yil 9-avgust, Istanbul) — turk siyosatchisi. Istanbulning 23-Respublika davri. Shahar hokimi (1977—80). U Sotsial-Demokratik Populistik partiyadan (SHP) Istanbul deputati edi. U parlament raisining o'rinbosari lavozimida ham ishlagan.

Hayotiy 
1934-yil 21-fevralda Rize shahrida tugʻilgan. 1956-yilda oʻqishga kirgan Istanbul universitetining huquq fakultetini tamomlagandan soʻng, 1960-yilda Kotil Istanbul Advokatlar uyushmasida mustaqil advokat boʻlib ishlagan. Kotil 1961-yilda rafiqasi Gorsevga uylangan va Dilek, Serhan va Goʻkhan ismli uch farzandi bor edi.

Ali Topuz 1973-yilda parlament a'zosi etib saylanganidan keyin Jumhuriyat Xalq partiyasi (CHP) Istanbul viloyati raisi etib tayinlandi. CHP ichidagi "markaz so'li" siyosatining vakillaridan biri bo'lgan Kotil 1977-yilgi mahalliy saylovlarda g'alaba qozondi va 1977-yil 14-dekabrda Istanbul shahar hokimi lavozimiga kirishdi. Xalqchi va sotsialistik munitsipalitetlik tushunchasi bilan munitsipalitet sifatida ishlagan Kotil, 1980-yil 12-sentabrda Milliy xavfsizlik kengashining qarori bilan 12-sentabrdagi davlat toʻntarishi tufayli lavozimidan chetlashtirildi.

1987-yilda Turkiya Buyuk Millat Majlisiga (TBMM) Sotsial Demokratik Populistlar partiyasidan (SHP) Istanbul deputati sifatida kirdi. 1989-yilda Turkiya Buyuk Millat Majlisi raisi oʻrinbosari etib saylangan. 1991-yilda boʻlib oʻtgan navbatdan tashqari saylovlardan keyin yana deputat boʻlmoqchi boʻlgan Kotil, 1991-yilgi saylovlarda birlamchi saylovlar natijasida 5-oʻrinni egalladi va deputatlikka saylana olmadi.

Shuningdek, uning nomi Shishlidagi ko'chaga berildi. Aylin Kotilning amakisi.

o'lim 

U 1992-yil 9-avgustda Istanbulda jigar kasalligidan kelib chiqqan nafas va qon aylanish etishmovchiligi tufayli vafot etdi.

Manba 

 "Istanbulning "Tom Alkala" yoki Qoradengiz siyosatchisi: Aytekin Kotil (1934-1992)", Hakki Uyar , Izmir 2001-yil.

1992-yilda vafot etganlar
1934-yilda tugʻilganlar
Numan Menemencioğlu

Huseyin Nug'mon Kamol Menemenciog'lu (1891, Bag'dod, Usmonlilar imperiyasi - 1958-yil 15-fevral, Anqara, Turkiya Respublikasi), turk diplomati va siyosatchisi, 1942-yil avgustidan 1944-yil iyunigacha Turkiya tashqi ishlar vaziri bo'lib ishlagan. deputat va elchi bo'lishdan oldin va keyin.

Hayotiy 
GNAT V. Muddatli (Muddatli saylovlar) Gaziantep deputati (Tashqi ishlar vazirligi bosh kotibi lavozimiga tayinlangani sababli 1937-yil 1-dekabrda iste'foga chiqqan), VI., VII. va XI. Oʻsha davrda Istanbul noibi boʻlgan.

Sharqiy O'rta er dengizi mintaqasida yashagan Menemencio'g'ullari oilasidan bo'lib, vaqt o'tishi bilan Adana va uning atrofida o'rnashib olgan va mintaqa boshqaruvida so'z olgan taniqli shaxslardan biriga aylangan.  U Usmonlilar Imperiyasidagi Ayan Assambleyasining so'nggi raisi bo'lgan Rifat Bey va Namiq Kamolning qizi Feride Xonimning o'g'li. Numan Menemenciog'lu 1891-yilda Bag'dodda tug'ilgan bo'lsa-da, uning shaxsiy guvohnomasida 1893 deb yozilgan.

Boshlangʻich va oʻrta taʼlimni Salonikida, Terakki taʼlimini Istanbulda, oʻrta taʼlimni fransuz tili oʻrta maktabida va oliy maʼlumotni Lozanna universitetining huquq fakultetida tamomlagan. Arab, fors, fransuz va nemis tillarini o'rgangan.

1914-yilda Vena elchixonasi III. Uning kotibi, keyin II. 1916-yil 1-martda uning kotibi vaqtincha Bern elchixonasi atrofidagilarga tayinlandi. 1920-yil 2-yanvarda u Bern elchixonasi tarkibiga tayinlandi. Istanbul ishgʻol qilingandan soʻng u ham barcha tashqi ishlar vazirlari kabi ochiq qoldirilgan.

1923-yil 20-yanvarda Bern elchixonasi II. 1923-yil 16-iyunda Buxarest vakolatxonasi kotibi, 1926-yil 1-noyabrda Budapesht elchixonasining muvaqqat ishlar vakili, 1927-yil 14-iyunda Bayrut bosh konsulligiga, 1928-yil 1-iyundan esa I. Bosh konsullikka tayinlangan. Tashqi ishlar vazirligi boshqarmasi, 1929-yil 1-iyunda Tashqi ishlar vazirligida birinchi darajali elchi martabasi va unvoni bilan 1933-yil 11-iyun kuni Tashqi ishlar vazirligi maslahatchisi lavozimiga elchi va general unvoni bilan tayinlangan. Tashqi ishlar vazirligi kotibi.Ikkinchi marta tashqi ishlar kotibi boʻldi va 1942-yil 10-avgustdan 1944-yil 15-iyungacha Shukru Sarachogʻli hukumatlarida tashqi ishlar vaziri boʻlib ishladi. Vazirligi davomida u fashistlar Germaniyasini himoya qilish va Turkiyaga hujum qilishining oldini olishga asoslangan tashqi siyosatni belgilab oldi.

1944-yil 30-noyabrda Parij elchixonasiga tayinlangan. Bu vazifadan tashqari u 1949-yil 13-iyunda (1952-yilgacha) Lissabon elchisi vazifasini ham oʻz zimmasiga oldi. 1956-yil noyabrda nafaqaga chiqdi. 1957-yilgi saylovlarda Demokratik partiyadan Istanbul deputati etib saylangan.

1958-yil 15-fevralda vafot etdi.

Manba 

1958-yilda vafot etganlar
1891-yilda tugʻilganlar