MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Seftriakson

Seftriakson (6R-6alfa, 7beta(Z)-7-2-amino-4-tiazolil(metoksiimino)asetilamino-8-okso-3-(1,2,5,6-tetrahidro-2-metil-5,6) -diokso-1,2,4-triazin-3-il)tiometil-5-tia-1-azabitsiklo 4.2.0 okt-2-en-2-karboksilik kislota (dinatriy tuzi shaklida)) - keng spektrga ega sefalosporin qatoriga kiruvchi antibiotik.

Farmakologik ta'sir 

Parenteral yuborish yuborish uchun ishlatiladigan, keng spektrga ega III avlodsefalosporin antibiotik. Bakteritsid aktivligi  обусловлена подавлением синтеза bakteriya hujayra devori sinteziini buzishga (murein sintezini buzadi) asoslanadi. Grammanfiy va grammusbat mikroorganizmlarning ko'pchilik бbeta-laktamazalariga chidamliligi bila ajralib turadi. Quyidagi mikroorganizmlarga nisbata aktiv: grammusbat aeroblar — Staphylococcus aureus (jumladanpenitsillinaza ishlab chiqaruvchi shtammlarga ham), Staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus viridans; grammanfiy aeroblar: Acinetobacter calcoaceticus, Enterobacter aerogenes, Enterobacter cloacae, Escherichia coli, Haemophilus influenzae (jumladan penitsillinaza ishlab chiqaruvchi shtammlar), Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella spp. (jumladan Klebsiella pneumoniae), Moraxella catarrhalis, (jumladan penitsillinaza ishlab chiqaruvchi shtammlar), Morganella morganii, Neisseria gonorrhoeae (jumladan penitsillinaza ishlab chiqaruvchi shtammlar), Neisseria meningitidis, Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Serratia spp. (jumladan Serratia marcescens); Pseudomonas aeruginosa ning alohida shtammlari ham sezgir hisoblanadi; anaeroblar: Bacteroides fragilis, Clostridium spp. (Clostridium difficiledan tashqari), Peptostreptococcus spp. in vitro sharoitda quyidagi mikroorganizmlarning ko'pchilik shtammlariga nisbatan aktvilikka ega, buning klinik ahamiyati ma'lum bo'lmasa ham: Citrobacter diversus, Citrobacter freundii, Providencia spp., Providencia rettgeri, Salmonella spp., (jumladanSalmonella typhi), Shigella spp.; Streptococcus agalactiae, Bacteroides bivius, Bacteroides melaninogenicus. Metitsillinga chidamli stafilokokklar sefalosporilarga chidamlidir, jumladan seftriaksonga ham; D guruh streptokokklarning ko'pchilik shtammari va enterokokklar, jumladan Enterococcus faecalis ham seftriaksonga nisbatan chidamli hisoblanadi.

Farmakokinetikasi 

Triazinlar
Hayotiy zarur va eng muhim dori preparatlari ro'yhati
Sefalosporinlar
Platonik sevgi

Platonik sevgi — zamonaviy maʼnoda maʼnaviy joziba va romantik shahvoniylikka asoslangan yuksak munosabatlar hisoblanadi.

Bu ibora qadimgi yunon faylasufi Platon (Aflotun, miloddan avvalgi 427-348) nomidan kelib chiqqan. „Bayram“ deb nomlangan dialog koʻrinishidagi kompozitsiyasida Pausanias ismli qahramonni bunday sevgisi haqida mulohaza yuritgan. Oxirida u bilan „ideal“ sof maʼnaviy sevgini tushunadi.

Pausanias „Bayram“ asarida yangi boshlangan sevgini his qilish imkoniyatlarini va uning ikki tomonlama tabiatida qanday rivojlanishini tushuntiradi: jinsiy istak va aseksuallik . Platonik sevgi gʻoyasi bilan bogʻliq boʻlgan Sokrat monologining qisman maʼnosini paygʻambar ayol Diotima bilan bogʻlash mumkin, u oʻz maʼnosini ilohiy tafakkurga koʻtarilish sifatida koʻrsatdi. Diotima va Platon uchun, qoida tariqasida, boshqa odamlarning sevgisidan foydalanishning eng toʻgʻri usuli — bu sizning fikringizni ilohiy sevgiga yoʻnaltirishdir.

Muxtasar qilib aytganda, chinakam platonik sevgi bilan goʻzallik yoki boshqa odamni sevgan kishi uning aqli va qalbini ilhomlantiradi va diqqatini ruhiy dunyoga qaratadi. Sokrat Platonning Simpoziumini tushuntiradi, sevgining ikki turi mavjud: Eros — oddiy yoki dunyoviy sevgi va ilohiy sevgi. Oddiy sevgida jismoniy zavq va koʻpayish uchun goʻzal tananing jismoniy jozibasidan boshqa hech narsa yoʻq. Ilohiy ishq jismonan jozibadan, yaʼni tana goʻzalligining jozibadorligidan boshlanadi, lekin asta-sekin Oliy Goʻzallik muhabbatiga oʻtadi. Ilohiy sevgining bu taʼrifi keyinchalik platonik sevgining taʼrifiga aylandi. Bu atama soʻfiylikda ham mavjud, garchi bu soʻz koʻpincha uni Haqiqiy ishq deb taʼriflash uchun ishlatiladi  .

Oʻrta asrlarda Aflotunga, uning falsafasiga va sevgi haqidagi qarashlariga yangi qiziqish paydo boʻldi. Bu 1438-1439 yillarda Platon gʻoyalarini faol ravishda targʻib qilgan Ferrara-Florensiya sobori paytida Pletho tufayli sodir boʻldi. Keyinchalik, 1469 yilda Marsilio Ficino neoplatonik sevgi nazariyasini ishlab chiqdi, u yerda sevgini uning ruhini kosmik jarayonlarga va yuksak maʼnaviy qadriyatlarga va jannat gʻoyasiga olib boradigan individual inson qobiliyati sifatida belgilaydi  .

Inglizcha atama Uilyam Devinantning „Aflotunni sevuvchilar“ (1635 yilda nashr etilgan) tanqididan kelib chiqqan; Platon sevgisi falsafasini tanqid qilish Charlz I (Karl I) saroyida mashhur edi. U Aflotunning „Simpozium“ asaridagi sevgi tushunchasidan kelib chiqqan boʻlib, mehribonlik gʻoyasi sifatida ezgulik va haqiqatning ildizida yotadi. Qisqa vaqt ichida platonik sevgi ingliz qirollik saroyida, ayniqsa qirol Charlz I ning rafiqasi qirolicha Genrietta Mariyaning ijtimoiy doiralarida urfga kirdi (moda) . Platonik sevgi Qirollik davrida paydo boʻlgan baʼzi muloyim niqoblarning mavzusi edi, garchi moda tez orada ijtimoiy va siyosiy oʻzgarishlar bosimi ostida yoʻq boʻlib ketgan boʻlsada .

Yana qarang 

 Platonizm
 Fazilat

Manbalar

Havolalar 

 Platonning „Bayram“ dialogining rus va yunoncha matnlari
 Sheʼriyatda Platonik sevgi haqida
Platonizm
Sevgi
Doʻstlik
Medikrim

Medikrim konvensiyasi (ingliz. MEDICRIME Convention sogʻliq uchun xavf tugʻdiradigan kontrafakt tibbiy mahsulotlar va shunga oʻxshash jinoiy harakatlar toʻgʻrisidagi konventsiyasi) Yevropa Kengashi tomonidan qalbaki tibbiy asboblar va shunga oʻxshash jinoyatlarga qarshi tuzilgan xalqaro shartnoma. Konvensiyaning maqsadlari (1-moddada) ayrim qilmishlarni jinoiy javobgarlikka tortish va konvensiyada bayon etilgan jinoyatlar qurbonlarining huquqlarini himoya qilishdan iborat.

2016-yil iyul holatiga koʻra, konvensiya 24 davlat tomonidan imzolangan, faqat 7 davlat (Albaniya, Armaniston, Vengriya, Moldova, Ispaniya, Ukraina va Gvineya) uni ratifikatsiya qilgan. Konvensiya 2016-yil 1-yanvardan kuchga kirgan.

Rossiya konvensiyani 2011-yil oktabr oyida imzoladi va 2013 va 2015-yillarda ratifikatsiya tashabbusi bilan chiqdi. 2018-yil 20-martda Rossiya konvensiyani ratifikatsiya qildi va 2018-yil 1-iyulda konvensiya Rossiya Federatsiyasi hududida kuchga kirdi.

Yana qarang 

 Soxta kontrafaktga qarshi savdo shartnomasi (ACTA)

Manbalar

Havolalar 

 Tibbiy mahsulotlarni qalbakilashtirish va aholi salomatligiga tahdid soladigan shunga oʻxshash jinoyatlar toʻgʻrisidagi Evropa Kengashi konventsiyasi // Evropa Kengashi, Moskva, 28. X.2011 (Konventsiya matni) )
 Soxta tibbiy mahsulotlar va aholi salomatligiga tahdid soladigan shunga oʻxshash jinoiy harakatlar toʻgʻrisidagi Evropa Kengashi Konventsiyasi. CETS raqami. : 211 // Konvensiyalar byurosi http://conventions.coe.int — imzolash va ratifikatsiya maʼlumotlari
 Tibbiy mahsulotlarni qalbakilashtirish (MEDICRIME) / Yevropa Kengashi. Inson huquqlari va qonun ustuvorligi )
 Yevropa Kengashi. Tibbiy jinoyatlar boʻyicha konventsiya. Tibbiy mahsulotlarni qalbakilashtirish va shunga oʻxshash jinoyatlarga qarshi kurash )
 Yevropa Kengashi. Medicrim konventsiyasi. Tibbiy asboblarni qalbakilashtirish va shunga oʻxshash jinoyatlarga qarshi kurashish

Sogʻliqni saqlash
tibbiy uskunalar
Evropa Kengashi Konventsiyasi
Dengizchilar kuni

Dengizchilar kuni — har yili 19-mart kuni Rossiya Federatsiyasi dengiz flotining harbiy xizmatchilari faxriylari va fuqarolik xodimlari nishonlaydigan bayramdir.

Dengizchilar kunining tarixi va nishonlanishi 
Anʼanaga koʻra ushbu kunda gala kechalar, uchrashuvlar, konsertlar, mitinglar va suv osti kemalari bilan uchrashuvlar oʻtkaziladi. Rossiya harbiy-dengiz kuchlari bosh qoʻmondoni flotlarning suv osti kemalari va faxriy suv osti kemalarini tabriklaydi. Rossiya suv osti kuchlarining alohida dengizchilari davlat mukofotlari, esdalik sovgʻalari, sertifikatlar va qoʻmondonlik tomonidan minnatdorchilik bilan taqdirlanadilar. Rossiya dengiz floti garnizonlarida bayram tadbirlari, suv osti kemalari yodgorliklari va yodgorliklariga gulchambarlar va gullar qoʻyishning tantanali marosimlari oʻtkaziladi.

Sana 1906-yil 19-martda (eski uslub boʻyicha 6-mart) boʻlib oʻtgan voqea munosabati bilan tanlangan, oʻshanda Rossiya imperiyasi imperatori Nikolay II ning farmoni bilan yangi harbiy kemalar sinfi kiritilgan. Harbiy flot kemalarining tasnifi — suv osti kemalari va Rossiya floti 20 „Forel“ suv osti kemalari, shuningdek, oʻsha paytda qurilgan „Kasatka“, „Catfish“ va „Sturgeon“ suv osti kemalarini oʻz ichiga olgan. Bu voqea Rossiya dengiz departamentining 1906-yil 24-martdagi 52-sonli buyrugʻi bilan tasdiqlangan, Dengiz vaziri Admiral Aleksey Alekseyevich Birilev tomonidan shaxsan imzolangan. Ushbu buyruqda, xususan, shunday deyilgan edi: „Suveren imperator (Nikolay II), joriy yilning oltinchi mart kuni Oliy qoʻmondonlik … suv osti kemalarini flotning kema tarkibi tasnifiga kiritishga qaror qildi.“. Oʻsha yilning 9-aprelida (27-mart) 27614-sonli farmon bilan Libaudagi imperator Aleksandr III portida shoʻngʻin tayyorlash boʻlimi tashkil etildi.

Oʻshandan beri Rossiya imperiyasida yangi bayram — Suv osti kemachilari kuni paydo boʻldi, ammo 1917-yilgi Oktabr inqilobidan keyin u endi nishonlanmadi. Taxminan toʻqqiz, oʻn yil oʻtgach bayram qayta tiklandi. 1996-yil 15-iyulda Rossiya Harbiy-dengiz kuchlari bosh qoʻmondoni, flot admirali F.N.Gromov har yili 19-martda „Suv osti kemalari kuni“ ni nishonlashni buyurgan 253-sonli buyrugʻini imzoladi.

Yana qarang 

 Dengiz kuchlari kuni
 Er usti, suv osti va havo kemasi qoʻmondoni kuni
 Rossiya dengiz flotining Navigator kuni

Manbalar

Havolalar 
 

 „Bayramlar taqvimi“ da dengizchi-suv osti kemasi kuni
 Harbiy-dengiz kuchlari bosh qoʻmondoni admiral Vladimir Visotskiy dengiz osti kemalarini suv osti kemalari kuni bilan tabrikladi.
suv osti kemasi
 bayramlar mart 19
suv osti floti
qo'shinlarning tug'ilgan kunlari dengiz osti kemasi
suv osti kemasi
Sualtı floti
Rossiya dengiz kuchlari
 Rossiya dengiz kuchlarining professional bayramlari
Yetti amir

«Yetti amir» qabristoni. 1453 yili Konstantinopol (Istanbul)ni fath etishda qatnashgan buxoroliklar koʻmilgan qabriston. Fathning 500 yilligi munosabati bilan oʻtkazilgan tadbirlar doirasida restavratsiya qilingan. Qabrtoshlarda yozilishicha ushbu qabristonda Sayyid Abdulgʻafur, Sayyid Abdurahmon, Sayyid Abdurahim, Sayyid Jafar, Sayyid Hamza, Sayyid Ukayl va Sayyid Abdulazizlar dafn etilgan.

Manbalar
Xalqaro bo‘sa kuni

Xalqaro boʻsa kuni ( yoki ) ― yoki Xalqaro oʻpish kuni () har yili 6-iyul kuni 60 dan ortiq mamlakatlarda ishqibozlar tomonidan oʻtkaziladigan norasmiy xalqaro bayramdir.

Nishonlanishi 
6-iyul kuni dunyoning bir qator shaharlarida Butunjahon oʻpish kuni nishonlanadi, konkurslar va musobaqalar, u yoki bu tarzda filematologiya bilan bogʻliq. Sovrinlar koʻpincha aksiya ishtirokchilari oʻrtasida oʻynaladi („Eng uzoq oʻpish uchun“, „Eng chiroyli oʻpish uchun“, „Eng gʻayrioddiy oʻpish uchun“ va boshqalar).

Bayram tarixi 
Buyuk Britaniya Butunjahon oʻpish kunining vatani hisoblanadi. Aynan XIX asrning oxirida Tumanli Albion qirgʻogʻida oʻpish sevgining koʻrinishlaridan biri sifatida oʻz bayramiga ega boʻlishga loyiq deb topilgan.

Manbalar

Yana qarang 

 Quchoqlash kuni
 Jahon tabassum kuni
 sevishganlar kuni
 Steyk va blowjob kuni
 Spontan mehribonlik kuni
 Filematologiya
 Kisses koʻprigi (Sankt-Peterburg)

Havolalar 
 Поцелуй меня — акция поцелуев в Санкт-Петербурге.
 Международный день поцелуев — празднование в России.
 Всемирный день поцелуев  — рекорды и другие факты.

 alifbo tartibida bayramlar / oʻpish
 norasmiy bayramlar oʻpish
 xalqaro kunlar / Kiss
 dam olish kunlari 6-iyul
 Kiss
San-Fransisko tinchlik shartnomasi

San-Frantsisko tinchlik shartnomasi ― Gitlerga qarshi koalitsiya va Yaponiya davlatlari oʻrtasidagi shartnoma. San-Frantsiskoda 1951-yil 8-sentabrda  imzolandi. Shartnoma imzo chekkan ittifoqchilar va Yaponiya oʻrtasidagi urush holatini toʻxtatdi, ittifoqchilarga toʻlovlarni toʻlash va yapon tajovuzidan zarar koʻrgan mamlakatlarga kompensatsiya qilish tartibini mustahkamladi. Konferensiyada ishtirok etgan. Sovet delegatsiyasi rahbari, SSSR tashqi ishlar vazirining birinchi oʻrinbosari A. A. Gromiko kelishuvni alohida tinchlik deb baholadi va konferentsiyaga XXR vakillari taklif etilmaganini, shartnoma matnida esa Xitoyning hududiy chegarasi belgilanmaganligini taʼkidladi. Tayvan, Peskador va Parasel orollariga boʻlgan huquqlar, shuningdek SSSRning Janubiy Saxalin va Kuril orollari ustidan suvereniteti.

Shartnomani muhokama qilishda AQSh Senatida bir tomonlama qaror qabul qilindi, unda Shartnoma shartlari SSSR uchun 1941-yil 7-dekabrda Yaponiyaga tegishli boʻlgan hududlarda har qanday huquq yoki daʼvolarni tan olishni anglatmaydi, Yaponiyaning ushbu hududlarga boʻlgan huquqlari va huquqiy asoslariga zarar yetkazadigan, shuningdek, Yalta bitimida mavjud boʻlgan Yaponiyaga nisbatan SSSR foydasiga har qanday qoidalar tan olinmaydi.

San-Fransisko tinchlik shartnomasi shartlariga koʻra, Yaponiya Tayvan va Peskador orollari ustidan, Parasel va Spratli orollari va Koreya ustidan suvereniteti, „Kuril orollariga va unga boʻlgan barcha huquqlar, unvonlar va daʼvolardan voz kechdi va 1905-yil 5-sentabrdagi Portsmut shartnomasiga binoan Yaponiya suvereniteti qolga kiritgan Saxalin orolining va unga tutash orollarning oʻsha qismi ustidan“ suverenitetini yoʻqotganligini tan oldi.

Tayvanning siyosiy holati 
Xitoy Respublikasi (Tayvan) ham, Xitoy Xalq Respublikasi ham san-Frantsiskodagi tinchlik konferentsiyasiga taklif qilinmagan va San-Frantsisko shartnomasining ishtirokchilari boʻlmagan.

Manbalar

Havolalar 
 Treaty of Peace with Japan Signed at San Francisco on 8 September 1951
 Chihiro Hosoya, «The Road to San Francisco: The Shaping of American Policy on the Japanese Peace Treaty» The Japanese Journal of American Studies 1(1981) pp. 87-117 
San-Fransisko Tarixi
1951-yil Kaliforniyada
1951-yil sentabr
8-sentabr voqealari
Janubiy Kuril orollariga egalik muammosi
20-asr tinchlik shartnomalari
Yaponiyaning xalqaro shartnomalari
Fransiyaning xalqaro shartnomalari
Turkiyaning xalqaro shartnomalari
AQSh xalqaro shartnomalari
Norvegiyaning xalqaro shartnomalari
Niderlandiyaning xalqaro shartnomalari
Kuba xalqaro shartnomalari
Eronning xalqaro shartnomalari
Gretsiyaning xalqaro shartnomalari
Buyuk Britaniya xalqaro shartnomalari
Braziliya xalqaro shartnomalari
Belgiyaning xalqaro shartnomalari
Argentina xalqaro shartnomalari
Avstraliyaning xalqaro shartnomalari
AQSh-Yaponiya munosabatlari
Vikitekka bevosita maqolada murojaat qiling
Simulambuk shartnomasi

Simulambuko shartnomasi (port. Tratado de Simulambuco) — 1885-yil 1-fevralda Portugaliya va Afrika qirolligi Ngoyo mahalliy vakillari oʻrtasida imzolangan shartnoma. Portugaliya tomonidan mamlakat Harbiy-dengiz kuchlari qoʻmondoni leytenanti vazifasini bajaruvchi va Portugaliya qirolichasi korvet qoʻmondoni Vilgelm Augusto de Brito Kapello ishtirok etdi. Mahalliy manfaatlar Ngoyo qirolligining mahalliy knyazlari tomonidan ifodalangan.

Shartlar 
Shartnomaga koʻra, ushbu hudud Kabinda protektorati dedegan nom oldi. Koloniyalar emas, balki protektoratning holati Kongo daryosining orqasida joylashgan Angola shahridan ajralib turardi. Shunga koʻra, Kabindaning mahalliy aholisi Angoladagi portugal fuqarolariga nisbatan koʻproq huquq va erkinliklarni saqlab qolgan. Shartnomaga koʻra, Portugaliya protektorat hududining yaxlitligini saqlab qolishga, shuningdek, Kabinda aholisining odatlari va urf-odatlarini hurmat qilishga vaʼda berdi.

Biroq, protektoratning holati uzoq davom etmadi, chunki 1885-yil 30-aprelda  Berlin konferentsiyasi aʼzolari Angola shimoli — Sharqiy qismida Portugaliyaga ketgan bir qator hududlar evaziga Kongo Erkin davlatiga daryoning Shimoliy qirgʻogʻida bir qismini koʻchirishga kelishib oldilar. Angolaning shimoli-sharqiy qismida Portugaliyaga berilgan edi. Chegaralarning yangi kesilishi natijasida Angola shahridan Kabindu nafaqat Kongo daryosi, balki daryoning shimolidagi yer uchastkasini ham ajratdi. Bundan tashqari, konferentsiya aʼzolari Portugaliyaning Kabinda hududining qolgan qismiga egalik qilish huquqini toʻliq tan oldilar, shuningdek, ikkinchisiga maʼmuriy-hududiy islohotgacha saqlanib qolgan Portugal Kongo mustamlakasi yangi maqomini berdilar. 1920-yil, unga koʻra Portugaliya Kongosi (Kabinda) Angola mustamlakasining ajralmas qismiga aylandi.

Manbalar 

1885
1885-yil fevral
Shartnomalar alifbo tartibida
Kabinda
19-asr xalqaro shartnomalari
Portugaliya xalqaro shartnomalari
Angola tarixi
Tovar belgilari huquqi boʻyicha Singapur shartnomasi

Tovar belgilari huquqi boʻyicha Singapur shartnomasi (ingliz tili. Singapore Treaty on the Law of Trademarks) ― savdo belgilarini roʻyxatdan oʻtkazish uchun maʼmuriy tartib-qoidalarni uygʻunlashtirishga qaratilgan. Singapur shartnomasi tovar belgilari boʻyicha qonunlar toʻgʻrisidagi shartnomaga tayanadi, lekin dastur sohasida kengroq, xususan, zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini hisobga oladi.

Shartnoma Jahon intellektual mulk tashkiloti tomonidan boshqariladi.

2020-yil uchun 51 ta shtat mavjud.

Yana qarang 
 Intellektual mulk
 Savdo belgilari
 Jahon intellektual mulk tashkiloti
 WIPO Lex

Manbalar

Havolalar 
 Текст Сингапурского договора о законах по товарным знакам в базе данных WIPO Lex — официальный сайт ВОИС.
Intellektual mulk huquqi
Shartnomalar alifbo tartibida
WIPO tomonidan boshqariladigan xalqaro shartnomalar
Xalqaro shartnomalar
Inson huquqlari kuni Ozarbayjon

„Inson huquqlari kuni“ Ozarbayjon Respublikasida har yili 18-iyunda nishonlanadigan milliy bayramdir.

„Ozarbayjonda inson huquqlari kuni“ni nishonlash sanasi tasodifan tanlanmagan. Aynan shu kuni, 1998-yil 18-iyun kuni Ozarbayjon Prezidenti Haydar Alirza oʻgʻli Aliyev tomonidan „Inson huquqlarini himoya qilish boʻyicha davlat dasturi“ — respublikaning rivojlanish vektorini belgilovchi hujjat tasdiqlandi, yaqin yillarda jamiyatni, inson huquqlari va shaxs erkinliklarini demokratlashtirish rejalashtirildi. Ilhom Aliyevning shunday degani bejiz emas: „Biz hech kimning bosimi ostida emas, balki demokratik yoʻlni tanladik. Biz tushunamizki, jamiyatni demokratlashtirmasdan turib biz nazarda tutgan yirik iqtisodiy loyihalar muvaffaqiyatli boʻlmaydi. Bu yoʻl bizning strategik tanlovimizdir“.

„Ozarbayjonda inson huquqlari kuni“ Ozarbayjon Respublikasining rasmiy bayramlari taqvimida nisbatan yaqinda, uchinchi ming yillikning boshida, 2007-yilda, 2007-yil oʻn sakkizinchi iyunidan keyin shtat poytaxti, shaharda paydo boʻlgan. Boku shahrida Ozarbayjonning toʻrtinchi prezidenti Ilhom Haydar oʻgʻli Aliyev „Inson huquqlari kunini belgilash toʻgʻrisida“gi farmonni imzoladi.

„Inson huquqlari kuni“ Ozarbayjonda yiliga qarab dam olish kuniga toʻgʻri kelmasa, ishlanmaydigan kun emas.

Manbalar

Yana qarang 

 Ozarbayjon bayramlari
 Inson huquqlari kuni.

Havolalar 

 Davlat bayramlari

 dam olish 18-iyun / inson huquqlari
 alfavit bayramlari inson huquqlari
 Ozarbayjon bayramlari inson huquqlari
 professional bayramlar inson huquqlari
 2007-yilda paydo boʻlgan
 Ozarbayjonda inson huquqlari
Sovet-ingliz savdo shartnomasi (1921)

Sovet-ingliz savdo shartnomasi (1921) — Buyuk Britaniya va RSFSR oʻrtasida 1921-yil 16-martda Londonda imzolangan hujjat. Sovet Rossiyasi tomonidan bitimni tashqi savdo xalq komissari L.B.Krasin, Britaniya tomonidan — savdo vaziri Robert S.Xorn imzoladi. Hujjat Sovet Respublikasi va yirik kapitalistik davlat oʻrtasida tuzilgan birinchi kelishuvdir; u bolshevik hukumatning iqtisodiy blokadasining yutuqlarini belgiladi.

Matn 

 „RSFSR tomonidan xorijiy davlatlar bilan tuzilgan amaldagi shartnomalar, bitimlar va konventsiyalar toʻplami“, j. II. M., 1921, b. 12.
 SSSR tashqi siyosatining hujjatlari, 3-jild, 1-bet. 607-614; 7-jild, b. 609-636.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Советская историческая энциклопедия. т. 13 — М.: Советская энциклопедия, 1971, с. 135—138.
 Большая советская энциклопедия. Изд. 3-е. Том 24. Кн 1. — М.: Советская энциклопедия 1976, с. 27-28, с. 69-70.
 Дипломатический словарь. В 3-х томах. Том 3 — М.: Политиздат, 1973, с. 238—240.
 Дипломатический словарь. В 3-х томах. Изд. 4-е. Том 3 — М.: Наука, 1986, с. 9.
 
1921-yil siyosatda
1921-yil Londonda
1921-yil mart
Buyuk Britaniya xalqaro shartnomalari
SSSRning xalqaro shartnomalari
20-asr xalqaro shartnomalari
Sovet-Britaniya munosabatlari
Sovet-Afgʻon shartnomasi (1921)

Sovet-Afgʻon shartnomasi (1921) — 1921-yil 28-fevralda Moskvada imzolangan ikki tomonlama bitim.

Tarix 
Afgʻoniston amiri Amanulla xon 1919-yil 7-aprelda Sovet hukumati rahbari V. I. Leninga taxtga kirish va Afgʻoniston mustaqilligini eʼlon qilish haqida xabar bergan va diplomatik munosabatlar oʻrnatishni taklif qilgan maktub yubordi. XShu kabi xat tashqi ishlar vaziri Mahmud-bek Tarzi tomonidan tashqi ishlar boʻyicha xalq komissari G. V. Chicheringa yuborildi.

27-may oyida V. I. Lenin Amanulla xonga javob maktubi va RSFSR tashqi ishlar boʻyicha Xalq komissariati Afgʻoniston tashqi ishlar vazirligiga eslatma yuborildi. Ushbu hujjatlarda Afgʻonistonning suveren huquqlarining soʻzsiz tan olinishi va u bilan diplomatik munosabatlar oʻrnatishga rozilik bildirildi.

1919-yil yozida Sovet vakili J. 3. Suritz Afgʻonistonga keldi va shu yilning oktabr oyida Mamed Valixon boshchiligidagi Afgʻoniston missiyasi Moskvada qabul qilindi.

1920-yil 13-sentabrda Qobulda ikki davlat oʻrtasida preliminar shartnoma imzolandi.

Imzolovchilar 
Sovet Rossiyasi tomonidan G. V. Chicherin va L. M. Karaxan, Afgʻoniston tomonidan Muhammad Vali Xon, Mirzo Muhammadxon va Gʻulom Saddiqxon tomonidan imzolangan.

Ratifikatsiya 
1921-yil 13-avgustda ratifikatsiya qilingan.

Kuchga kirishi 
1921-yil 14-oktabrda kuchga kirgan.

Tarkib 
Muqaddimada „Rossiya va Afgʻoniston oʻrtasidagi doʻstona munosabatlarni mustahkamlash va Afgʻonistonning haqiqiy mustaqilligini himoya qilish maqsadida“ shartnoma tuzilganligi qayd etildi.

Kelishilgan tomonlar bir-birining mustaqilligini tan olish va diplomatik munosabatlar oʻrnatilganligini tasdiqladilar, uchinchi kuch bilan kelishilgan tomonlardan birining „zarar yetkazishi“ mumkin boʻlgan harbiy yoki siyosiy bitimga qoʻshilmaslikka vaʼda berdi. RSFSR Afgʻonistonga oʻz hududi orqali yuklarni erkin va bojsiz tranzit qilish huquqini berdi, shuningdek, unga moliyaviy va moddiy yordam berishga rozi boʻldi.

Yana qarang 
 SSSR va Afgʻoniston Demokratik Respublikasi oʻrtasidagi doʻstlik, yaxshi qoʻshnichilik va hamkorlik toʻgʻrisidagi shartnoma (1978)

Adabiyotlar 
 СОВЕТСКО-АФГАНСКИЕ ДОГОВОРЫ И СОГЛАШЕНИЯ // Громыко А. А., Ковалев А. Г., Севостьянов П. П. Дипломатический словарь. В 3-х томах. — М.: Наука, 1984—1986.
 Советско-афганский договор 1921 г. о дружбе // Исторический словарь. 2-е изд. — М., 2012. — С. 476.
 СОВЕТСКО-АФГАНСКИЕ ДОГОВОРЫ И СОГЛАШЕНИЯ  // Большая российская энциклопедия.
 Густерин П. В. Советская дипломатия на мусульманском Востоке в 1917—1921 годах. — Саарбрюккен, 2014. — ISBN 978-3-659-17980-8.

Havolalar 
Густерин П. В. Установление дипломатических отношений между Советской Россией и Афганистаном // Россия в красках.

Afgʻonistonning tashqi siyosati
1921-yil siyosatda
1921-yil Moskvada
1921-yil Afg'onistonda
1921-yil fevral
28-fevral voqealari
Afg'onistonning xalqaro shartnomalari
RSFSRning xalqaro shartnomalari
Rossiya-Afg'oniston munosabatlari
20-asr xalqaro shartnomalari
Shartnomalar alifbo tartibida