MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Yuriy Averyanov

Yuriy Ivanovich Averyanov (1937-yilda, Samarqand, SSSR) – rus olimi, falsafa fanlari nomzodi, axloq va pedagogika tarixi boʻyicha mutaxassis. Ijtimoiy fanlar fanlarni oʻqitish metodikasi boʻyicha oʻquv materiallari muallifi. Rossiyadagi birinchi „Siyosatshunoslik“ ensiklopedik lugʻatini nashr etish tashkilotchisi va muharriri. „Zamonaviy Rossiya xalqlarining dinlari“ lugʻati muharrirlaridan biri, „Ijtimoiy tadqiqotlar“ maktab lugʻatining hammuallifi, „Ijtimoiy tadqiqotlar“ lugʻat-maʼlumotnomasining muallifi.

Hayoti 
1937-yil 10-sentyabrda Samarqand shahrida (Oʻzbekiston SSR, SSSR) ziyolilar (otasi – Ivan Yakovlevich Averyanov (1907—1984), qishloq xoʻjaligi fanlari nomzodi; onasi – Vera Terentyevna Averyanova (1912—1995) oʻrta maktab geografiya oʻqituvchisi) oilasida tugʻilgan. 1956-yilda Moskvada oʻrta maktabini tugatgach, „Kalibr“ zavodida tokar boʻlib ishladi. 1957-yilda V. I. Lenin nomidagi Moskva davlat pedagogika institutining tarix-filologiya fakultetiga oʻqishga kirdi. 1963-yilda rus tili va adabiyoti oʻqituvchisi mutaxassisligini tamomlagan.

Mehnat faoliyatini SSSR „Bilimlar“ jamiyatining markaziy organlarida boshladi.

1963—1966-yillarda RSFSR „Bilimlar“ jamiyati kengashi yoshlar oʻrtasida maʼruzalar oʻqish va pedagogik bilimlarni targʻib qilish boʻyicha referent, 1966—1978-yillar assistent, katta assistent, Butunittifoq „Znanie“ jamiyati boshqaruvi maʼruzalarni tashkil etish boʻlimi rahbari boʻlgan.

1971—1974-yillarda Moskva poligrafiya institutida tahririyat va nashriyot xodimlari kurslarini va MDU falsafa fakultetining falsafa boʻlimi aspiranturasini tamomlagan.

1975-yilda „Rossiyada Sovet hokimiyatining birinchi oʻn yilligida axloq gʻoyalari kurashi“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

Keyinchalik tahririyat va nashriyot sohasida ishladi.

1978–1981-yillarda SSSR Davlat nashriyot qoʻmitasining ijtimoiy-siyosiy adabiyotlar bosh tahririyatida falsafa, ilmiy kommunizm va huquq boʻyicha bosh muharrir lavozimida ishlagan.

1981–1988-yillarda Misl nashriyotida falsafa va ilmiy kommunizmga oid adabiyotlar tahririyati mudiri boʻlgan.

1988–1991-yillarda KPSS Markaziy Qoʻmitasi huzuridagi Ijtimoiy fanlar institutida tahririyat va nashriyot boʻlimi mudiri boʻlgan.

1991–1995-yillarda Moskva tijorat universiteti nashriyoti direktori boʻlgan.

1995–2013-yillarda Rossiya taʼlim akademiyasining Umumiy oʻrta taʼlim instituti yetakchi ilmiy xodimi.

1998—1999-yillarda Rossiya mustaqil ijtimoiy va milliy muammolar institutida ishlagan.

Uylangan, ikki nafar farzandi bor.

Nashrlari 
 Politologiya : Ensiklopedicheskiy slovar / pod red. Averyanova Yu. I. [Averyanov Yu. I. i dr.]. – M. : Izd-vo Mosk. kommerch. un-ta, 1993. – 431 s., tiraj 100000 ekz.
 Obщestvoznanie. Shkolniy slovar / pod red. Averyanova Yu. I., Bogolyubova L. N. [Averyanov Yu. I. i dr.]. – M.: Prosveщenie, 2013. – 158 s., tiraj 12000 ekz.
 Yu. I.Averyanov. Obщestvoznanie. Ponyatiya i termini. Slovar-spravochnik. – M.: Ekzamen, 2016. – 527 s., tiraj 10000 ekz.

Manbalar 

Samarqandda tugʻilganlar
Alen Mašović

Alen Mašović (; 1994-yil 7-avgust, Novi Pazar, Yugoslaviya) – serbiyalik futbolchi, Bosniyaning „Tuzla Siti“ klubida hujumchi sifatida oʻynaydi.

Futbolchilik faoliyati 
Yugoslaviyaning Novi Pazar shahrida tugʻilgan. Alen professional futbolchilik faoliyatini boshlashdan avval „Partizan FK“ yoshlar jamoalarida oʻynagan.

2015-yil 21-iyulda u Vozdovac bilan shartnoma imzoladi.

2021-yil 4-avgustda u Vojdovacga qaytdi. 2022-yilgi mavsumda Oʻzbekiston Superligasi vakili Qarshining „Nasaf“ jamoasida oʻynagan.

Manbalar

Havolalar 
 
 Alen Mašović at J.League (archive) (in Japanese)
 Alen Mašović stats at utakmica.rs 

1994-yilda tugʻilganlar
7-avgustda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Serbiyalik erkak futbolchilar
Futboldagi erkak hujumchilar
Nasaf klubi futbolchilari
Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Gʻozi stadioni

Gʻozi stadioni (; ) Afgʻonistonning sharqiy Kobul shahrida joylashgan koʻp maqsadli stadion boʻlib. Stadionda asosan futbol oʻyinlari uchun foydalaniladi. Stadioni nomi baʼzan Afgʻoniston futbol federatsiyasi stadioni kabi boshqa nomlar bilan ham ataladi. Stadion 1923-yilda uchinchi ingliz-afgʻon urushida afgʻon gʻalabasi tufayli va 1919-yilgi ingliz-afgʻon shartnomasidan soʻng oʻz xalqi mustaqillikka erishgani uchun Gʻozi (Qahramon) sifatida eʼtirof etilgan podshoh Omonullaxon davrida qurilgan. Stadionga oʻrindiqlar oʻrnatilgach, bugungi kunda 25 000 kishini sigʻdira oladi.

Gʻozi stadionida 2011-yilda tabiiy maysasi olib tashlandi va qayta taʼmirlash ishlari boshlandi Uning oʻrniga yangi tuproq va tepasiga sunʼiy chim oʻrnatilgandan soʻng bir qator taʼmirlash ishlari amalga oshirilgan.

Voqealar 

Gʻozi stadionida oʻtkazilgan birinchi xalqaro oʻyin 1941-yil 1-yanvarda Afgʻoniston va Eron oʻrtasidagi futbol oʻyini boʻlib, oʻyinda hech bir jamoa gol ura olmadi. 1963-yilda amerikalik musiqachi Dyuk Ellington AQSh Davlat departamenti homiyligida gastrol safari doirasida shu yerda kontsert bergan.

1990-yillarning oxirlarida stadion Tolibon hukumati tomonidan ommaviy qatl qilish joyi sifatida ishlatilgan.

Stadion hozirda asosan mamlakatning turli viloyatlari jamoalari oʻrtasidagi futbol oʻyinlari hamda xalqaro oʻyinlar uchun foydalaniladi.

"Kobulning bokschi qizlari" filmida qayd etilganidek, stadionda boks boʻyicha mamlakat milliy terma jamoasi uchun ham mashgʻulotlar bazasi sifatida hizmat qiladi.

Yangilash 
2011-yil 15-dekabr kuni Afgʻoniston Milliy Olimpiya qoʻmitasi Kobulda qayta yangi taʼmirlangan Gʻoziy stadionining ochilishini nishonladi. Afgʻoniston Olimpiya qoʻmitasi mezbonlik qilgan tadbirda AQSh elchisi Rayan Kroker, Afgʻoniston Olimpiya oʻyinlari prezidenti general-leytenant Muhammad Zohir Agbar va Afgʻonistondagi Xalqaro xavfsizlik kuchlari qoʻmondoni general John R. Allen ishtirok etdi.

Shuningdek, 5000 ga yaqin tomoshabinni qamrab olgan tadbirda sportchilarning trekdagi paradi, ochilish soʻzlari, lentani kesish va erkaklar va ayollar futbol jamoalari ishtirokida ikkita qisqartirilgan futbol uchrashuvi boʻlib oʻtdi. Yangilangan oʻyin maydoni FIFA tomonidan sertifikatlangan boʻlib, kelajakdagi oʻyinlar xalqaro miqyosda ruxsat etiladi.

Yana qarang 

 Afgʻoniston futbol federatsiyasi stadioni 2012-yilda ochilgan va sigʻimi 5000 kishiga moʻljallangan.

Manbalar

Havolalar 

 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Afgʻoniston futbol stadionlari
Kobulda Sport
Umid (futbol klubi, Toshkent)

Umid – Toshkent shahar Shayxontohur tumanining futbol klubi. Futbol boʻyicha 1991-yilgi SSSR Ikkinchi kichik ligasi 9-zonasida qatnashgan.

Manbalar

Havolalar 
 Footballfacts.ru saytida jamoa profili
 Transfermarkt saytida jamoa profili

Toshkent futbol klublari
Shayxontohur tumani
Oʻzbekiston futbol klublari
Kattaqoʻrgʻon-Dinamo (futbol klubi)

Kattaqoʻrgʻon – Samarqand viloyati Kattaqoʻrgʻon tumanining futbol klubi. Futbol boʻyicha 2008-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasida qatnashgan.

Manbalar 

Samarqand viloyati futbol klublari
Kattaqoʻrgʻon tumani
Oʻzbekiston futbol klublari
Aleksandr Babkin

Aleksandr Yevgeniyevich Babkin (1955-yil 18-mart yoki 1956-yil 18-mart yoki 1954-yil 18-mart, Lyubertsi yoki Moskva) – sovet futbolchisi, rossiyalik futzal va futbol murabbiyi. Rossiyada xizmat koʻrsatgan murabbiy.

Biografiya 
Moskvaning „Dinamo“ yoshlar sport maktabi (1965—1968) va „Torpedo Lyubertsi“ (1969—1974) futbol jamoalarining yoshlar tarkibida taʼlim olgan. SSSR chempionatida quyi ligasidagi „Znamya Truda“ Orexovo-Zuevo (1975—1976), Kemerovoning „Kuzbass“ (1977), Angarskning „Angara“ (1977—1979), Pavlodarning „Traktor“ (1979), „Zorkiy“ Krasnogorsk (1980—1981), 1988—1993-yillarda „Iskra Lyubertsi“ jamoalarida oʻynagan.

Katta futbolda „Zorkiy“ (1982—1987) va „CHertanovo“ (1987—1992) yoshlar jamoalarida murabbiy boʻlib ishlagan. 1998—2000 yillarda Chertanovo ayollar jamoasini boshqargan.

1990-yillarning boshidan u Rossiyaning yetakchi futzal klublari, jumladan, Dina Moskva, Spartak / Novorus, KSM-24/GKI-Gazprom va boshqalar bilan ishlagan. Koʻp marotaba Rossiya chempioni (1992/1993, 1993/1994) va futzal boʻyicha Rossiya chempionatlari sovrindori, Rossiya kubogi (1992, 1993, 2000, 2002) va Rossiya Superkubogi (2001, 2003) gʻolibi boʻlgan.

2008-yilda Oʻzbekiston milliy futzal terma jamoasini bosh murabbiy sifatida Osiyo chempionatida boshqargan.

2009/2010-yilgi mavsumda u Rossiya birinchi divizioni futzal klubi „Sparta-Shchelkovo“ bosh murabbiyi boʻlgan. 2010-yilning 23-noyabrida u Rossiya Superligasi MFK Mitishchi klubiga bosh murabbiy vazifasini bajaruvchi etib tayinlandi. Keyinchalik jamoada besh yil davomida bosh murabbiy sifatida ishlagan. Klubda ishlash bilan bir vaqtda futzal boʻyicha Rossiya yoshlar terma jamoasi bosh murabbiyi boʻlgan (2011—2012).

Manbalar

Havolalar 

 
 BABKIN ALYeKSANDR YeVGYeNYeVICh

1955-yilda tugʻilganlar
18-martda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
SSSR erkak futbolchilari
Rossiyalik futbol murabbiylari
Rossiya futzal murabbiylari
Oʻzbekiston futzal terma jamoasi bosh murabbiylari
AOZSK (futbol klubi)

Andijon olimpiya zaxiralari sport kolleji futbol klubi, qisqacha AOZSK – Andijon viloyatining futbol klubi. 2004 va 2005-yilgi birinchi liga bahslarida, 2005-yilgi Oʻzbekiston Kubogida qatnashgan.

Manbalar 

Andijon viloyati futbol klublari
Oʻzbekiston futbol klublari
Yigiruvchi (futbol klubi)

Yigiruvchi – Jizzax viloyatining futbol klubi. 2005-yilgi Oʻzbekiston Kubogida qatnashgan.

Manbalar 

Jizzax viloyati futbol klublari
Oʻzbekiston futbol klublari
RSAC

RSAC (Red Samara Automobile Club, , ) – rus indi-rok guruhi.

Diskografiya

Studiya albomi

Chart pozitsiyalari 

 „NBA“ (2019)
 TopHit: Eng yaxshi radio va YouTube xitlari – 1-oʻrin, eng yaxshi radio hits – 1-oʻrin
 „NBA“ (Rompasso Remix) (2019)

Manbalar
Diskografiya Morgenshtern

Diskografiya Morgenshtern – Rossiyalik rap ijrochisi va musiqachisi Morgensternning diskografiyasi oltita studiya albomi, bitta mini-albom, uchta remiks albomi va 53 ta singlar (shu jumladan uchtasi mehmon sifatida) iborat.

Albomlar

Studiya albomi

Mini albomlar

Remix albomlar

Musiqalar

Bosh ijrochi sifatida

Mehmon ijrochi sifatida

Taklif etilgan mehmonning ishtiroki

Video kliplar

Ishtirok etish

Manbalar 

Morgenshtern albomlari
Morgenshtern qo'shiqlari
Morgenshtern
Registon (poyezd)

„Registon“ – Toshkent – Samarqand va Samarqand – Toshkent yoʻnalishida haftasiga uch marta qatnovchi markali tezyurar poyezd. Samarqanddagi mashhur Registon maydoni nomi bilan atalgan.

Tarixi 
XX asr oxirida Samarqand uzoq tarix va madaniy merosga ega boʻlgan shahar sifatida dunyoning turli burchaklaridan tobora koʻproq sayyohlarni oʻziga jalb qila boshladi, biroq Toshkent yoʻnalishida qatnovchi poyezdlar Yevropa qulaylik standartlari va ergonomikaga javob bermay qoldi, bu takomillashtirilgan ergonomikaga ega va Yevropa standartlariga mos keladigan yangi, qulay poyezdlarni yaratishga olib keldi. Poyezd „Registon“ nomini oldi, u 6 ta vagon – 3 ta ekonom klass vagonlari, 2 ta biznes klass vagonlari va bar va bufetga ega 1 ta restoran vagonidan iborat. Birinchi qatnov 2003-yil 20-mayda amalga oshirilgan.

Vagonning texnik xususiyatlari 
61-4170 oʻrindiqli yoʻlovchi saloni vagoni yoʻlovchilarni temir yoʻl vokzallarining asosiy yoʻnalishlari boʻylab 1520 mm kalibrli, 200 km/soat tezlikda tashish uchun moʻljallangan. Vagonlarning dizayni yoritish, ergonomika, mikroiqlim, shovqin va tebranishlar, sanitariya meʼyorlari, hamda yongʻin xavfsizligi talablariga toʻliq javob beradi.

Vagon zanglamaydigan poʻlat plitalardan yasalgan boʻlib, bu korpusning konteyner ogʻirligini kamaytirish va taʼmirlash va tiklash ishlarisiz xizmat muddatini oshirish imkonini berdi.

Turbokompressorli konditsioner (2400 rpm) mikroprotsessorli qurilma yordamida issiq mavsumda vagondagi havo haroratini 24 ° C darajasida avtomatik boshqarishni taʼminlaydi.

Oynaning yangi dizayni va yangi issiqlik izolatsiyasidan foydalanish yuqori darajadagi ovozni yutish darajasini taʼminlaydi va issiqlik uzatish koeffitsiyentini kamaytiradi, bu esa oʻz navbatida energiyani tejash va qulaylikni oshiradi.

Poyezdning maksimal tezligi soatiga 160 km.

Manbalar 

Avtomobillar
Temir yoʻllar
Oʻzbekiston temir yoʻl vokzallari
Pavel Bezglyadnov

Pavel Aleksandrovich Bezglyadnov (1961-yil 5-yanvar, Moskva) – sovet va rus futbolchisi. Futbolchilik faoliyatidan soʻng futzalda ham bir muddat oʻynadi va keyinchalik futzal jamoalarida murabbiylik qilgan. Futzal boʻyicha xalqaro toifadagi Rossiya sport ustasi (1995).

Biografiya 
Zelenograd shahrining 2-sonli bolalar va oʻsmirlar sport maktabi va SSKA yoshlar sport maktabida dastlabki sport saboqlarini olgan. SSKA yoshlar sport maktabida Mixail Nikolaevich Perevalov murabbiyligi ostida oʻynadi.

U 1979-yilda „Krasnaya Presnya“ jamoasi tarkibida professional futbolda debyut qilgan. Yarim mavsum davomida u Moskvaning „Spartak“ klubi yoshlar jamoasi tarkibida oʻynadi. Deyarli oʻn besh yil davomida Bezglyadnov SSSR va Ukrainaning birinchi va quyi ligalari jamoalari tarkibida oʻynadi. 1993-yilda u „Zarya“ (Veliy Novgorod) futzal klubida mavsum oldi mashgʻulotlarida qatnashdi va futzal jamoasida oʻynay boshladi. U 1995/1996-yilgi mavsumni Yugorskning „MFC TTG“ jamoasida oʻtkazgan, keyinchalik u yerda murabbiy boʻlib ishlagan.

Uning qoʻl ostida futzal boʻyicha Oʻzbekiston terma jamoasi 2006 va 2007-yillardagi Osiyo chempionatlarida qatnashgan.

Yutuqlar 

 Futzal kubogi egalari kubogi sohibi: 1995
 Rossiya chempionatining kumush medali sovrindori: 2000/2001
 Rossiya mini-futbol chempionatlarining bronza medali sovrindori: 1995/1996, 1996/1997

Havolalar 

 Rossiya mini-futbol
 Pavel Bezglyadnov bilan suhbat
1961-yilda tugʻilganlar
4-yanvarda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Moskvada tugʻilganlar
SSSR erkak futbolchilari
Rossiyalik erkak futbolchilar
Oʻzbekiston futzal terma jamoasi bosh murabbiylari
Rossiyalik futzal murabbiylari
Akaki Shulaia

Akaki Shulaia (; 1996-yil 6-sentyabr) – gruziyalik futbolchi, Navoiyning „Qizilqum“ klubi va Gruziya terma jamoasi yarim himoyachisi. U 21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasida ham oʻynagan.

Futbolchilik faoliyati 
2023-yil yoz oyida Navoiyning „Qizilqum“ jamoasi bilan shartnoma izmolagan.

Yutuqlar

Jamoaviy

Milliy musobaqalar 

 Gruziya chempionati chempioni: 2019, 2020

Yana qarang 

 Gruziyaning 17 yoshgacha boʻlgan futbol jamoasi
 Gruziyaning 19 yoshgacha boʻlgan milliy futbol jamoasi
 Gruziyaning 21 yoshgacha boʻlgan futbol jamoasi

Manbalar

Havolalar 

 Transfermarktdagi profil 
 Soccerwaydagi profil 
 UEFA rasmiy veb-saytidagi profil 19 yil., 21 yoshda 
 Profil SFF rasmiy veb-saytida (gruzin tili)

1996-yilda tugʻilganlar
6-sentyabrda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Qizilqum klubi futbolchilari
Gruziya erkak futbolchilari
Kitadaitōjima

, shuningdek Kita Daitō, Kita-Daitō-shima va Kitadaitō shaklida ham qoʻllaniladi, Daitō orollari guruhining eng shimoliy qismidagi orol boʻlib, Filippin dengizi janubidagi Yaponiyaning Okinava prefekturasida joylashgan. Orol Shimajiri tumanidagi Kitadaitō qishlogʻining bir qismi sifatida boshqariladi. Orol butkul qishloq xoʻjaligiga asoslangan. Bu hududda plyajlar mavjud emas, ammo baliq ovlash uchun baliq ovlash porti, uchta parom dok va mahalliy parvozlar uchun aeroport (Kitadaito aeroporti) (aerport kodi „KTD“) faoliyat yuritadi.

Geografiyasi 
Kitadaitōjima nisbatan izolyatsiya qilingan marjon oroli hisoblanib, arxipelagning eng katta oroli Minamidaitojimadan taxminan  shimolda va Okinava shtatining Naxa shahridan  uzoqlikda joylashgan. Arxipelagdagi boshqa orollarda boʻlgani kabi, Kitadaitōjimada ham koʻtarilgan marjon atolli boʻlib, tik qirgʻoq boʻyidagi ohaktosh qoyasi (orolning sobiq qirrali marjon rifi) va botiq markazi (orolning sobiq lagunasi) mavjud. Orol taxminan oval shaklda boʻlib, aylanasi taxminan  ,uzunligi  va  ni tashkil qiladi. Eng baland nuqtasi dengiz sathidan  balandlikda joylashgan. Orolning ichki qismida bir nechta kichik chuchuk suv havzalari ham mavjud.

Aholisi 
Orol markazidagi qishloqda taxminan 660 nafar (2013-yil 1-iyun holatiga koʻra) aholi istiqomat qiladi.

Iqlimi 
Kitadaitōjima tropik yomgʻirli oʻrmon iqlimiga ega boʻlib (Köppen iqlim tasnifi Af), yozi juda issiq va qishi esa yumshoq kechadi. Kitadaitōjimada oʻrtacha yillik harorat  ni tashkil etadi. Yil davomida yogʻingarchilik miqdori sezilarli darajada boʻlib, eng seryogʻin oy – may, eng quruq oy esa – fevral hisoblanadi. Orolda tez-tez tayfunlar boʻlib turadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori  ga teng, shundan eng koʻp yomgʻir yogʻadigan oy sentyabr hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat  atrofida va eng past harorat yanvarda, taxminan  atrofida boʻladi. Eng baland koʻrsatkich –  boʻlib, bu holat 2017-yil 7-sentabrda qayd etilgan. Eng past koʻrsatkich esa 2015-yil 15-fevralda aniqlangan va  ni tashkil qilgan.

Galereya

Manbalar

Havolalar 
 rasmiy bosh sahifa

Daitō orollari
Okinava prefekturasidagi orollar
Okidaitōjima

, shuningdek Oki Daitō Island or Oki-Daitō yoki Oki-no-Daitō shaklida ham qoʻllaniladi, lekin asosan  varianti keng qoʻllaniladi. U Yaponiyaning Okinava provinsiyasi janubi-sharqida joylashgan Daitō orollari guruhidagi tashlandiq orol hisoblanadi. U Okinavaning Shimajiri tumanidagi Kitadaitō qishlogʻining bir qismi sifatida boshqariladi.

Geografiyasi 
Okidaitōjima nisbatan izolyatsiya qilingan marjon oroli boʻlib, arxipelagning eng katta oroli Minamidaitojimadan taxminan  janubda va Kitadaitōjima orolidan  janubda, prefektura markazi Naha shahridan  shimoli-gʻarbda joylashgan. Arxipelagdagi boshqa orollarda boʻlgani kabi, Okidaitōjima ham koʻtarilgan marjon atolli boʻlib, tik qirgʻoq boʻyidagi ohaktosh qoyalari (orolning sobiq qirgʻoqli marjon rifi) va tubsiz markazi (orolning sobiq lagunasi) mavjud. Orol taxminan uchburchak shakliga ega boʻlib, aylanasi taxminan  va maydoni  ni tashkil etadi. Eng baland nuqtasi dengiz sathidan  balandlikda joylashgan. 20-asrning boshlarida fosfat qazib olish boʻyicha keng koʻlamli operasiyalar amalga oshirilganligi hamda oʻnlab yillar davomida Amerika Qoʻshma Shtatlari dengiz kuchlari tomonidan bombardimon va oʻq otish poligoni sifatida ishlatilganligi sababli, oroldagi tuproq qatlami juda yomon ahvolda, daraxtlar ham oʻsmaydi.

Iqlimi 
Okidaitō nam subtropik iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi Cfa) boʻlib, yozi juda issiq, qishi esa yumshoq kechadi. Yil davomida yogʻingarchilik sezilarli darajada kuzatiladi; eng yomgʻirli oy iyun, eng quruq oy esa fevral hisoblanadi. Orol hududida tez-tez tayfunlar yuzaga keladi.

Oʻz-oʻzini himoya qilish kuchlarining mashq poligoni 
2013-yil oktabr oyi oxirida Okidaitōjima JSDF tomonidan olisdagi orollarni dushman hujumlaridan himoya qilish salohiyatini sinab koʻrish uchun jonli oʻt oʻchirish dengiz mashqlari va amfibiya desantlarini oʻz ichiga olgan JSDF tomonidan keng koʻlamli mashqlar oʻtkaziladigan joyga aylantirilishi eʼlon qilindi. Bu JSDF tomonidan oʻtkazilgan eng katta mashgʻulotlardan biri boʻlib, unda kamida 34,000 askar, kemalar va samolyotlar ishtirok eta oladi.

Yana qarang 

 Choʻl oroli
 Orollar roʻyxati

Manbalar

Havolalar 

 Rasa Industries
 oceandots.com
 „Oʻz-oʻzini mudofaa kuchlari uzoq orolda keng koʻlamli urush oʻyinlariga tayyorlanmoqda“ The Japan Times /AFP-JIJI, 2013 yil 24 oktyabr

Daitō orollari
Slava Ukraini

"Ukrainaga shon-sharaf!" (, ) — Ukraina suvereniteti va xorijiy agressiyaga qarshilik ramzi sifatida tanilgan Ukraina milliy salomidir. Bu Ukraina Qurolli Kuchlarining jangovar hayqiriqidir. Bu ko'pincha "Qahramonlarga shon-sharaf!" degan javob bilan birga keladi. (, ).

Bu ibora birinchi marta 20-asrning boshlarida turli xil variantlarda paydo bo'lgan, u 1917 yildan 1921 yilgacha Ukraina mustaqillik urushi paytida ukrainaliklar orasida mashhur bo'lgan. "Qahramonlarga shon-shuhrat!" birinchi marta Ukraina mustaqillik urushi paytida yoki 1920-yillarda Ukraina millatchilari ligasi a'zolari orasida paydo bo'lgan. 

1930-yillarda u oʻta oʻngchi Ukraina millatchilari tashkiloti (OUN) shiori sifatida keng tarqaldi, shuningdek, Sovuq urush davrida G'arbdagi ukrain diaspora guruhlari va qochqinlar jamoalari. Sovet Ittifoqida bu ibora Sovet va keyinchalik Rossiya hukumati tomonidan taqiqlangan va obro'sizlangan. Bu ibora oxir-oqibat Ukrainada Sovet Ittifoqining qulashi munosabati bilan mustaqillik uchun kurashayotgan paytda yana paydo bo'ldi. 2014 yilgi Ukraina inqilobi va Rossiya-Ukraina urushi paytida undan foydalanish yana qayta tiklandi, bu davrda u Ukrainada keng tarqalgan ramzga aylandi.

Tarix

Kelib chiqishi 
Ukraina tarixchilari salomlashish ildizlari Taras Shevchenko asarlarida borligini ta'kidlaydilar. Shevchenko Osnovianenkoga 1840 yilgi she'rida "Ukraina shon-sharafi" iborasini ishlatgan:

Birinchi bo'lib "Ukrainaga shon-sharaf!" iborasining ishlatilishi ma'lum. "Dunyo bo'ylab shon-shuhrat!" (), Xarkovda 19-asr oxiri — 20-asr boshlarida Ukraina talabalar jamoasida sodir bo'lgan.

Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi 

Bu ibora Ukraina askarlari va ularning tarafdorlari orasida Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishidan keyin ruhiy holatni ko'tarish uchun juda mashhur bo'ldi. Bu shior butun dunyo bo'ylab namoyishchilar tomonidan Ukraina bilan birdamlik uchun Rossiya elchixonalari va tegishli milliy hukumatlarga Rossiyani SWIFTdan chiqarib tashlash va Ukraina ustidagi havo hududini yopish kabi turli talablarga hamroh bo'lgan.

Manbalar

Bibliografiya 

 
 
 
 

Rossiyaning Ukrainaga bosqini
Behbudiya kutubxonasi

Behbudiya kutubxonasi (Kutubxonai Behbudiy) – Mahmudxoʻja Behbudiy tomonidan Samarqandda tashkil etilgan kutubxona. Kutubxona 1908—1914-yillarda faoliyat yuritgan.

Behbudiyning ijobiy ishlaridan biri „Behbudiya“ kutubxonasining tashkil etilishi boʻldi. Behbudiy birinchilardan boʻlib Samarqandda kutubxona faoliyatini yoʻlga qoʻygan. 1908-yil 11-sentabrda Samarqand hokimining rasmiy ruxsati bilan ushbu kutubxona „Yangi rasta“da ochilgan. Biroq kutubxonaning ochilishi haqidagi xabar biroz avval chop etilgan. Bu haqda „Turkiston viloyatining gazeti“da xabar berilgan. 27 bobdan iborat boʻlgan dastur kutubxonaning barcha rasmiy masalalarini belgilab bergan. Kutubxonaga yillik aʼzolik badali 3 soʻmni tashkil etgan. Kutubxonaning asosiy maqsadi mahalliy musulmon yoshlari va madrasa talabalarini zamonaviy ilmlar bilan shugʻullanishga undash boʻlgan.

Kutubxona faoliyatida Mahmudxoʻja Behbudiyga jadid maʼrifatparvarlari Hoji Muin, Vasliy Samarqandiy va pedagog Abduqodir Shakuriylar yordam berib borgan. Ayni paytda kutubxona tuzilish jihatdan xilma-xil va boy fondga ega boʻlgan. Chet el davlatlarda nashrdan chiqqan dunyoviy va diniy kitoblar, suratli jurnallar hamda gazetalar, ensiklopediya, lugʻatlar, xarita va atlaslardan oʻqib foydalanish mumkin boʻlgan. Kutubxonadagi kitoblar fondi dastlab 200, keyinroq 225 jildga yetgan. Kutubxona kunlik 14 soat davomida faoliyat olib borgan. Ochilishidan 7 oy oʻtib, aʼzolari soni 125 kishiga yetgan. 1910-yillarga kelganda faoliyati susaya boshlagan. Bunga avvalo oʻlkadagi jadidlar va qadimchilar qaram-qarshiligi sabab boʻlgan. Mullalar ota-onalar bilan suhbatlashib, kofirxona sifatida u yerga borishni taqiqlab qoʻyishgan. 1912-yilda sanoqli kishi kutubxonadan foydalangan. 1914-yilga kelib moliyaviy qiyinchiliklar boshlanadi. 15 aʼzodan iborat yillik yigʻilish paytida kutubxonani saqlab qolish va iqtisodiy muammoni hal etish maqsadida spektakl qoʻyishga kelishib olinadi. Teatr tomoshalari ham qadimchilar tomonidan rad etilgach, Kutubxona faoliyati tugaydi. Behbudiy kutubxonani oʻzining uyiga koʻchiradi va uni Behbudiya kutubxonasi deb nomlaydi. Keyinchalik u yerda chet elda nashr qilingan kitoblarni sotishni ham yoʻlga qoʻyadi va ularning roʻyxati Oyna jurnalida eʼlon qilib boriladi.

Mahmudxoʻja Behbudiy qatl etilganidan soʻng kutubxona taqdiri bilan qiziquvchi hech kim topilmagan. „Turkiston“ gazetasida keltirilgan „Samarqanda Behbudiy kutubxonasi“ maqolasida keltirilishicha, kutubxonadan mas’ul ishchilar ham xabar olmay qoʻygan va 1500 dan ortiq (659 dona musulmoncha, 923 dona ruscha) kitoblar ahvoli nomaʼlumligicha qolgan.

Manbalar 

Kutubxona
Samarqand