MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Gyromitra

Gyromitra () — askomitset zamburugʻlarining 18 ga yaqin turidan iborat turkum hisoblanadi. Ular soxta morel — tez-tez zaharli qoʻziqorin boʻlib, uni Morchella (morel) jinsidagi ajratishi qiyin boʻlgan qoʻziqorinlari bilan adashtirish mumkin.

Taksonomiyasi 
Gyromitra nomi yunon tilidan olingan boʻlib, gyro soʻzlaridan kelib chiqqan boʻlib, burmali va mitra salla degan maʼnolarni anglatadi.

Pezizallarning koʻpchiligidagi ribosoma DNKsi tahlili shuni koʻrsatdiki, Gyromitra jinsi Discina, shuningdek, Pseudorhizina, Hydnotrya va faqat Helvella bilan kelib chiqishi bir-biri bilan bogʻliq hisoblanadi. Shunday qilib, keyinchalik toʻrtta avlod turiga kiruvchilar, endi Discinaceae oilasiga kiritilgan.

Turlari 
Jinsi jihatidan quyidagi turlardan iborat:

 Gyromitra noaniq
 Gyromitra antrakobi
 Gyromitra brunnea — soxta morel sifatida tanilgan
 Gyromitra bubakii
 Gyromitra californica
 Gyromitra caroliniana (Shimoliy Amerika)
 Gyromitra esculenta (Fors. ) Fr. (1849) — soxta morel
 Gyromitra fastigiata
 Gyromitra gigas — qor koʻlami
 Gyromitra korfii — ehtimol G. gigasning sinonimi
 Gyromitra montana — Shimoliy Amerika qor moreli, ehtimol G. gigasning sinonimi
 Gyromitra infula — delfin egar
 Gyromitra leucoxantha
 Gyromitra perlata
 Gyromitra tasmanica

Toksikligi 
Garchi baʼzida zaharli boʻlmagan qoʻziqorin sifatida isteʼmol qilingan boʻlsa-da, giromitraning baʼzi turlari tarkibida gyromitrin borligi sababli xom holatda juda zaharli boʻladi. Skandinaviya mamlakatlarida xalq orasida Gyromitraning baʼzi turlari pishirilganda isteʼmol qilinadi va oʻstiriladi. Ehtiyorsizlik sababli mazkur turga oʻxshash baʼzi zaharli zamburugʻlarni isteʼmol qilinishi natijasida ichki aʼzolarga salbiy taʼsir koʻrsatishi, ogʻir holatlarda buyrak etishmovchiligiga olib kelishi ham mumkin. Buning oqibatida, organizm qon sistemasida gemoliz holati kelib chiqadi. Zamburugʻ toksining qon tarkibiga kiruvchi gemoglobinga salbiy taʼsiri tufayli Methemoglobinemiya holatlari ham kuzatilgan. Keyinchalik mazkur kasallik metilen koʻk bilan davolash usullari ishlab chiqilgan. Noʻrotransmitter GABA neyrotransportlarini ingibitsiya qilishi orqali ham kasallik rivojlanishi mumkin.

Manbalar

Adabiyotlar 

 ↑  Brozen, R. „Mushroom Toxicity — Gyromitra Toxin.“
</div>
Hino da Independência

Hino da Independência (portugalcha tarjimasi mustaqillik madhiyasi) — mamlakatning Portugaliyadan mustaqilligini eʼlon qilingan kunga bagʻishlangan Braziliya rasmiy vatanparvarlik qoʻshigʻi. Madhiya 1822-yilda mamlakat mustaqilligi uchun kurashda yetakchi boʻlgan imperator Pedro I tomonidan yaratilgan, qoʻshiq matni esa shoir Evaristo da Veiga tomonidan yozilgan.

Braziliyada har yili 7-sentyabr sanasida ijro etiladi.

Tarix 

Hino da Independência madhiyasi Pedro I taxtdan voz kechgunga qadar rasman ishlatilgan. Keyinchalik asosiy hisoblangan rasmiy tadbirlarda boshqa madhiya ishlatilgan. Tadqiqotchilar tomonidan madhiya yaratilishi haqida bir nechta taxminlar aytib oʻtilgan. Jumladan, 1909-yilda Eugênio Egas tomonidan chiqarilgan maqolaga koʻra, madhiya musiqasi imperator tomonidan 1822-yil 7-sentyabrda Braziliya mustaqilligi kuni tushdan keyin (u Santosdan San-Pauluga qaytib kelganida) yozilgan. San-Paulu sobori cherkov ustasi Andre da Silva Gomes tomonidan shoshilinch ravishda xor tayyorlangan. Oʻsha kuni kechqurun Opera teatrida (Hukumat saroyi, sobiq Jezuit kolleji hovlisida) xonandalar va kichik orkestr tomonidan ijro etiladi. Ammo Eugênio Egasning taxmini 1822-yilgi Braziliya gazetalarida hech qachon tilga olinmagan va oʻsha davrning hujjatlari bilan tasdiqlanmagan, faqat XX asrning boshida tarqalgan mish-mishlar asos sifatida keltirilgan.

Matn 
Odatda, bugungi kunda Mustaqillik madhiyasi kuylanganda 3, 4, 5, 6, 8 va 10- misralar (kursivda) tushirib qoldirilib ijro etiladi. Uzoq vaqtdan beri Pedro I kompozitsiyasi braziliyaliklar xotirasida saqlanib qoldi va mamlakatning rasmiy vatanparvarlik qoʻshiqlaridan biri sifatida kuylanib kelinmoqda.

Manbalar

Havolalar 
 MP3 file
Braziliya
Madhiyalar
Sophie

Sophie () qiz bolalar ismidir. Maʼnosi — „oqila“.

 Sophie Amiach — fransuz tennischisi
 Sophie Anderton — ingliz modeli
 Sophie Bradley-Auckland — ingliz futbolchisi
 Sophie Bray — ingliz xokkeychisi
 Sophie Choudry — qoʻshiqchi va aktrisa
 Sophie Cookson — britaniyalik aktrisa
 Sophie Howard — futbolchi
 Sophie Ingle — uelslik futbolchi
 Sophie McShera — aktrisa
 Sophie Milliet — fransuz shaxmatchisi
 Sophie Okonedo — britaniyalik aktrisa va hikoyachi
 Sophie Pascoe — yangi zelandiyalik para-suzuvchisi
 Sophie Skelton — ingliz aktrisasi
 Sophie Turner — ingliz aktrisasi
 Sophie Wilmès — belgiyalik siyosatchi
 Sophie (Hohenberg gersoginyasi) — Franz Ferdinandning rafiqasi

Manbalar 

Ismlar
Raʻnojon Zaripova

Raʼnojon Zaripova — (1951-yil, 6-mart, Xorazm, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan jurnalist.

Tarjimayi holi 
Raʼnojon Zaripova 1951-yil 6-martda Xorazm viloyatining Urganch shahrida tugʻilgan. Oliy maʼlumotli. U 1973-yil Toshkent davlat universitetini tamomlagan. U mehnat faoliyati davomida O’zbekiston televedeniyesi muharriri (1974—1987), „Qishloq haqiqati“ gazetasi muxbiri (1987—1990), „Sihat-salomatlik“ jurnali muharriri (1990—1992), Oʻzbekiston teleradiokompaniyasi ilmiy-ommabop va maʼrifiy koʻrsatuvlar bosh tahririyati katta muharriri (1992—1996), „Saodat“ va „Sogʻlom avlod uchun“ jurnali boʻlim muharriri, bosh muharrir oʻrinbosari, mas’ul kotib, (1996—2000), „Sogʻlom avlod“ gazetasining bosh muharriri (2000—2005), Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati va Qonunchilik va sud-huquq masalalari qoʻmitasi aʼzosi (2004—2010), „Sogʻlom avlod“ gazetasi loyiha rahbari (2010—2017), 2017-yildan „Sogʻlom ona va bola“ markazi nodavlat-notijorat tashkiloti rahbari, „gujum.uz“ internet nashri rahbari kabi lavozimlarda ishlab kelmoqda.

Ilmiy faoliyati 
Raʼnojon Zaripovaning „Ayol, oila, jamiyat“, „Davr va qayta qurish“, „Boychechak“, „Ayolga ehtirom“, „Chashma“, „Barhayot nomlar“, „El eʼzozlagan ayollar“, „Bola-aziz, ona- moʻtabar“, „Barhayot nomlar“ nomli toʻplamlari, „Harorat“, „Onaginam“, „Yurt qoʻshiqlari“ kabi asarlari nashr etilgan. U „Qissasi Rabgʻuziy“ asari tabdilini tayyorlagan.

Mukofotlari 
Raʼnojon Zaripova „Ayol buyuk zot“, „Istiqlol: zamonamiz qahramonlari“, "Eng aziz va eng ulugʻ, „Atirgul“ kabi tanlovlar gʻolibi, shuningdek, Oʻzbekiston jurnalistlar uyushmasi laureati, 2004-yil „Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan jurnalist“ unvoni, „Oʻzbekiston mustaqilligiga 10 yil“, „Oʻzbekiston mustaqilligiga 15 yil“ estalik mukofoti va 2021-yil „Mo‘tabar ayol“ ko‘krak nishoni bilan taqdirlangan.

Manbalar
Verpa

Verpa — morels bilan bogʻliq boʻlgan askomitset qoʻziqorinlari jinsiga kiruvchi turlaridan biri hisoblanadi. Oziq-ovqat sanoatida ishlatilishi va shakli boʻyicha oxirgi turga oʻxshab, umumiy nomga ega boʻlgan erta morels nomi bilan ham mashhurdir. Keng tarqalgan jinsda besh tur mavjud.

Verpa lotincha novdacha yoki kichik tayoq (shuningdek, fallus uchun qoʻpollik) degan maʼnoni anglatadi. Verpaning isteʼmol qilinish qobiliyati Morchella bilan bir xil va isteʼmol uchun pishirilsa, xavfsizdir. Gyromitra kabi turlar esa aksincha. Gyromitra esculenta va Gyromitra ambigua kabi bir nechta turlari xavfli zaharli turlar qatoriga kiradi.

Pezizallarning koʻpchiligi ribosoma DNKsi tahlili Verpa turi Morchella, shuningdek Disciotis bilan kelib chiqishiga koʻra bogʻliqligini koʻrsatdi. Shunday qilib, mana shu uchta avlod endi Morchellaceae oilasiga kiritilgan.

Tuzilishi 
Morchella oilasiga oid turlarining koʻpchiligi shimgichga oʻxshash qoziqli, ichi boʻsh qobiqli va qoziqli askokarplarga ega boʻladi. Verpa turlarining kosasimon yoki toʻgʻrirogʻi, ichi boʻsh novda ustidagi silliq hamda ajinli qoʻziqorin turlari bor. Disciotisda tomirga oʻxshash qiyshiqroq pardali burmalari va kichik yoki umuman yoʻq boʻlgan kosasimon tanasi bor. Askosporalar ellipsoid, silliq shaklli boʻlib, odatda gialin moddalari bilan taʼminlangandir.

Tarqalishi 
Verpa soyali, qalin oʻsimliklar bilan qoplangan, shuningdek nam muhitli, kamroq oʻrta darajadagi quruq joylarda, oʻrmonlarda, daralarda, baʼzan qishloq joylarda keng tarqalgan. Asosan Markaziy va janubiy amerika, Sharqiy va janubi-gʻarbiy Osiyo hududlarida oʻsadi. Verpani boshqa oʻsimliklar bilan kamdan — kam hollarda simbiotik holatda yashashi mumkin.

Turlari 

Zamburugʻ turlariga quyidagilar kiradi:

 Verpa bohemica — erta morel turi.

 Pishirilgan holatda isteʼmol qilish mumkin. Shimoliy Amerikada erta bahorda aprel-may oylarida nam joylarda, terak va baʼzi boshqa oʻsimliklar orasida oʻsadi.

 Verpa konik — qoʻngʻiroq yoki konusli morel turi.

 Pishirilgan holatda yeyish mumkin. Shimoliy Amerikada, bogʻlarda, Kanadaning sharqiy qismida keng tarqalgan.

 Verpa digitaliformis
 Verpa krombholzii
 Verpa speciosa

Yana qarang 

 Qoʻziqorin
 Morels
 Morchellaceae

Manbalar

Havolalar 

 Media related to Verpa at Wikimedia Commons
 California Fungi: Verpa conica
 Roger’s Mushrooms: Verpa bohemica

Zamburug'lar
Biologiya
Botanika
Byun Sung-hwan

Byun Sung- hwan (1979-yil 22-dekabrda tugʻilgan) — Janubiy Koreyalik nafaqaga chiqqan futbolchi.

Klubdagi faoliyati

Ulsan Hyundai 
2002-yildan 2006-yilgacha Byun Ulsan Hyundai tarkibida 56 ta oʻyinda maydonga tushgan.

Busan I’Park 
Byun 2007-yilda Pusan I’Park tarkibida 16 ta oʻyinda maydonga tushgan.

Jeju United 
2008-yil davomida Byun „Jeju United“ tarkibida 16 ta oʻyinda maydonga tushgan.

Sidney FC 
Sidney FC bilan mavsumoldi sinovlarida, jumladan, „Manli United“ga qarshi oʻyinda gol urganidan soʻng, Byun 2009-yil 25-iyun kuni 2009\10-yilgi mavsum uchun ikki yillik shartnoma imzolagan. Uning yaxshi jismoniy holati uni Sidney muxlislari orasida muhlislarning sevimlisi oʻyinchisiga aylantirgan. U hujumga chiqishni yaxshi koʻradigan chap qanot himoyachisi boʻlgan. Uning ikkala oyogʻi bilan bir xil oʻynay olishi asosiy ustun tomoni boʻlgan.

Byun 2009/10 yilgi Grand finalda Melburn Victoryga qarshi oʻyinda penaltilar seriyasida Sidney FC uchun gʻalaba va oʻzining birinchi golini kiritgan. Sidney FC Byunni 2010/11-yilgi A-Liga mavsumi oxirida jamoadan ozod qilgan va Osiyo Chempionlar Ligasi uchun shartnomasini uzaytirmaslikka qaror qilgan.

Newcastle Jets 
Sidney jamoasidan ketganidan soʻng, Byun A-Ligadagi boshqa jamoa Newcastle Jets bilan muzokaralarga kirishgan. 2011-yilning 11-aprelida Byun Jets bilan bir yillik shartnoma imzolagani eʼlon qilingan.

Byun Jets uchun A-ligadagi debyutida gol urgan va Newcastle Melburn Heart ustidan 3:2 hisobida gʻalaba qozongan . Bu Byunning professional musobaqadagi 146 oʻyindan soʻng birinchi goli boʻlgan. 2011-yil 8-dekabrda Byunni muntazam tibbiy tekshiruvlar natijasida jiddiy yurak xastaligi aniqlangan. Tekshiruv natijasida chap qorincha gipertrofiyasi (chap qorincha kattalashgani) borligi aniqlangan.

Xalqaro faoliyati 
Sung-Xvan Sharqiy Osiyo oʻyinlarida Janubiy Koreya U-23 terma jamoasida maydonga tushgan.

Faoliyat statistikasi

Yutuqlar 

 Sidney FC

 A-Liga Premer-ligasi : 2009-10
 A-Liga chempionati : 2009-10

Manbalar 

Janubiy Koreya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1979-yilda tugʻilganlar
Robyn Moodaly

Robyn Kimberly Moodaly (1994-yil 16-iyunda tugʻilgan) — janubiy afrikalik futbolchi, Janubiy Afrika ayollar terma jamoasida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi. U 2012 va 2016-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida qatnashgan.

Yoshlik yillari 
Robyn Moodaly Janubiy Afrikaning Sharqiy Capesida tugʻilgan. U yoshligidan futbol oʻynashni boshlagan va buni „mening genimda“ bor deb taʼriflagan. Moodaly asosan oʻgʻil bolalar jamoalari bilan oʻynagan, chunki yaqin atrofda qizlar jamoasi yoʻq edi va oxir-oqibat oʻyinni davom ettirish uchun Yoxannesburgga koʻchib oʻtgan.

2013-yilda Moodaly Ayova shtatining Des Moines shahridagi AIB biznes kolleji jamoasiga qo‘shilgan. U kollejning futbol jamoasi bilan mashgʻulotlarga kirishgan, biroq 2013-yilda paydo boʻlgan muammolar tufayli hech qanday oʻyinda ishtirok eta olmagan. Moodaly 2013-yilda W-League jamoasi Colorado Rush Women uchun ikkita oʻyin oʻtkazgan.

Xalqaro faoliyati 
Pretoriya universitetida oʻqiyotganda, Moodaly Janubiy Afrikaning ayollar milliy futbol jamoasi kuzatuvchilari eʼtiboriga tushgan va ular uni 17 yoshgacha boʻlgan milliy terma jamoaga jalb qilishgan. Oʻshanda Moodaly 2010-yilgi FIFA U-17 ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionatida Janubiy Afrikalik terma jamoasining oʻyinchisiga aylangan. U 2011-yilning yanvarida 16 yoshida kattalar terma jamoasida debyut qilgan. Moodaly 21 yoshgacha boʻlganlar jamoasida ham kattalar jamoasida oʻynaganidan soʻng paydo boʻlgan. U buni ayol futbolchilarning kamligi bilan izohlagan. Moodaly 2012-yilda Londonda (Buyuk Britaniya) bo‘lib o‘tgan yozgi Olimpiya o‘yinlarida Janubiy Afrika terma jamoasiga chaqirilgan.

Keyingi yillarda unga jarohatlar toʻsqinlik qilgan va 2016-yilda Braziliyaning Rio-de-Janeyro shahrida boʻlib oʻtadigan Yozgi Olimpiada oʻyinlariga terma jamoaga kirish uchun kurashgan. U turnir oldidan jahon chempioni AQSHga qarshi tayyorgarlik oʻtkazish uchun tanlab olingan. Keyinchalik u Olimpiya terma jamoaga ham chaqirilgan.

Manbalar 

1994-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Sxeveningen

Sxeveningen ( qadim. Scheveningen, ) — Niderlandiyadagi dengiz bo‘yidagi kurort, Shimoliy dengiz sohilida, Gaaga tumanlaridan biri sanaladi. Uzoq va keng qumli sohilbo‘yi dam olish joylari bilan sayyohlarni o‘ziga jalb qiladi. Vindsyorfing va kaytsyofing kabi suv sportlari bilan shug‘ullanadigan mashhur joy.

Diqqatga sazovor joylari 
Sxeveningen diqqatga sazovor joylari bilan mashhur, jumladan:

 Madyurodam miniatyura bog‘i, unda 1:25 miqyosda ko‘plab mashhur Gollandiya bino va inshootlarining maketlari to‘plangan. 
 Sxeveningen muzeyi (niderl. Muzee Scheveningen) 
 Dengiz bo‘yidagi haykaltaroshlik muzeyi (niderl. Museum Beelden aan Zee) 
 Sirk-teatr (niderl. Circustheater), unda o‘tgan yillar davomida ko‘plab jahonga mashhur myuzikllar qo‘yilgan (xususan, 2011-2013 yillarda u yerda “Yovuzlik” musiqiy asari qo‘yilgan). 
 "Sea Life Scheveningen" okeanariumi  
 Qadimgi cherkov (niderl. Oude Kerk) 15-asrda qurilgan.  
 1875-yilda qurilgan mayoq
 Ko‘plab do‘konlar, restoranlar va turli ko‘ngilochar joylar joylashgan sohil bo‘ylab sayr qilish 
 Do‘konlar va restoranlar bilan dengizga cho‘zilgan qoya 

BMT qamoqxonasi Sxeveningen shahrida joylashgan.

Madaniyat va sport hayoti 
Sxeveningen - turli musobaqalar, turnirlar va festivallar o‘tkaziladigan an’anaviy joy. Har yili u yerda o‘tkaziladi:

 Yangi yilda suzish, birinchi marta 1959-yilda bo‘lib o‘tgan va bugungi kunda 20 000 dan ortiq qishki suzuvchilarni jalb qilmoqda  .
 Siemens Open nomi bilan ham tanilgan Gaaga ochiq tennis chempionati 1993-yildan boshlangan professional tennischilar uchun nufuzli xalqaro turnirdir.
 “Bayroqlar kuni” (niderl. Vlaggetjesdag), bu yil iyun oyining boshida Niderlandiyada nishonlanadi, bu yangi seld baliq ovlash mavsumining boshlanishini anglatadi. Ushbu bayram asosiy o‘tkaziladigan joyi — Sxeveningendir .
 Xalqaro feyerverk Festivali (niderl. Vuurwerkfestival), an’anaviy tarzda avgust oyining uchinchi haftasida mehmonlarni to‘plash. 2010-yilda o‘tkazilgan 31-festivalga 150 000 tomoshabin tashrif buyurdi .

1892-yilda Sxeveningenda Xalqaro konkida uchish ittifoqiga asos solindi.

1905—1913 va 1923-yillarda Sxeveningen shahrida shaxmat turniri o‘tkazildi, unda Sxeveningen sovrinlarini o‘ynash tizimi yaratildi. Sisiliya himoyasini qoralar uchun o‘ynashning eng keng tarqalgan sxemalaridan biri 1923-yilgi turnirdan keyin Sxeveningen yoki Sxeveningen variaanti deb nomlangan.

Iqlimi 
Sxeveningen iqlimi ko‘p yillik kuzatishlar asosidagi ma’lumotlarni o‘rtacha hisoblash natijasida olingan quyidagi parametrlar bilan tavsiflanadi :

Haqiqiy suv haroratining o‘rtacha ko‘p yillik o‘rnini qiymatidan og‘ishi 2-3 ° S gacha.

Jamoat transporti 
Sxeveningen xabarlari tramvay va avtobus orqali Gaaganing qolgan qismiga, shuningdek, Reysveyk, Delft va boshqa qo‘shni davlatlarga ulangan.

Manbalar

Adabiyot 

 Шевенинген // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
Niderlandiya
Zirxli transporter (BTR-80)

Zirxli transporter (BTR-80) jangovar mashinasi g‘ildirakli, suvda suzuvchi, qurollarga, zirxli himoyaga ega bo‘lib u yuqori harakatlanuvchan va quruqlikdagi qo‘shinlarning motoo‘qchi bo‘linmalarida qo‘llanilishi uchun mo‘ljallangan.

Zirxli transporter (BTR-80) to‘rt o‘qli, sakkiz yetaklovchi  g‘ildirakli, chuqurliklar  va suv to‘siqlaridan o‘ta olish qobilyatiga ega.

Zirxli transporter(BTR-80) da shaxsiy tarkibni joylashtirish uchun: komandir (mashina komandiri), mexanik-haydovchi, yo‘naltiruvchi va yettita motoo‘qchi uchun o‘rindiqlar o‘rnatilgan.
Suren Bogdasarov

Suren Petrosovich Bogdasarov (1920- yil 10-may, Toshkent - 2009-yil 13-sentabr, Moskva) — sovet ogʻir atletikachisi va murabbiyi, SSSR chempionatining bronza medali sovrindori (1947). SSSR sport ustasi. SSSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy (1957). Qizil Yulduz ordeni sohibi.

Biografiyasi 
Suren Bogdasarov 1920-yil 10-mayda Toshkentda tugʻilgan. U 13 yoshida ogʻir atletika bilan shugʻullana boshlagan. 1947-yilda engil vazn toifasida (67,5 kg gacha) SSSR chempionatining bronza medali sovrindori boʻldi.

1954-yilda u Moskvaga koʻchib oʻtadi va u yerda Armiya markaziy sport klubida (CSKA) murabbiylik faoliyatini boshlaydi. 1956—1966-yillarda SSSR terma jamoasi murabbiylar shtabida faoliyat yuritgan. Suren Bogdasarov koʻplab shogirdlarni yetishtirdi, ular orasida Yuriy Vlasov eng mashhur shogirlaridan biri boʻlib,1960-yilgi Rim Olimpiya oʻyinlari chempionligini qoʻlga kiritti, shuningdek Yuriy Vlasov koʻp karra jahon va Yevropa chempioni edi.

Keyinchalik Suren Bogdasarov sportdagi natrijalari va tajribalarini targʻib qilish maqsadida jurnalistik va yozuvchik faoliyati bilan mashhur boʻldi. Koʻp yillar davomida u „Jismoniy madaniyat va sport“ jurnalida mualliflik  ruknini ostida materiallar tayyorlab ushbu ruknni boshqargan, unda u sogʻlom turmush tarzini targʻib qilgan va jismoniy kuchni rivojlantirish uchun ishlab chiqqan mashqlar toʻplamini tavsiya qilgan. 2003-yilda uning avtobiografik „Eski murabbiyning eslatmalari“ kitobi nashr etilgan.

Suren Bogdasarov 2009-yil 13-sentyabrda Moskvada vafot etdi.

Manbalar

Havolalar 

 Bogdasarov S.P. Eski murabbiyning eslatmalari. - M.: Arbat-Inform, 2003. - 223 b. — ISBN 5-89105-026-9
 Chidlovski.net saytidagi profil )
 S.P xotirasiga. Bogdasarova (1920—2009)

Qizil Yulduz ordeni sohiblari
Moskvada vafot etganlar
2009-yilda vafot etganlar
13-sentabrda vafot etganlar
Toshkentda tugʻilganlar
1920-yilda tugʻilganlar
10-mayda tugʻilganlar
Xayrulla Karimov

Xayrulla Karimov (; 1978-yil 22-aprel, Namangan viloyati, Oʻzbekiston) – Oʻzbekiston milliy terma jamoasining sobiq futbolchisi. Bugungi kunda Olmaliqning „AGMK“ jamoasida Mirjalol Qosimovga yordamchi murabbiylik qilmoqda.

Futbolchilik faoliyati

Klublardagi faoliyati 
Karimov faoliyatini Namanganning „Navbahor“ klubida boshlagan. 1996-yilda klub bilan Oʻzbekiston Oliy ligasida gʻolib chiqqan. 1996-yildan 2004-yilgacha „Navbahor“ safida toʻp surgan. 2005-yilda Muborakning „Mash’al“ klubiga oʻtgan va Ligada ikkinchi oʻrinni egallagan. Karimov „Bunyodkor“ga 2008-yilda koʻchib oʻtgan. Keyinchalik oʻzining jamoaviy oʻyinlari natijasida „Bunyodkor“ jamoasining yetakchi futbolchilaridan biri boʻlgan va jamoa sardorligiga loyiq koʻrilgan. 2014-yil 7-mart kuni „Bunyodkor“ jamoasi bilan Oʻzbekiston Superkubogini qoʻlga kiritdi va bu kubokni ikki marta qoʻlga kiritgan dastlabki futbolchiga aylandi. 1999-yilda Namanganning „Navbahor“ jamoasi bilan birinchi marta Oʻzbekiston Superkubogini qoʻlga kiritgan. 2016-yilgi mavsumda faoliyatidagi dastlabki jamoasi boʻlgan Namanganning „Navbahor“ jamoasida boshladi va ikkinchi davra boshida „Bunyodkor“ jamoasiga qaytdi. Toshkentlik jamoasi tarkibida yarim mavsum davomida toʻp surganidan soʻng, futbolchilik faoliyatini yakunladi.

Terma jamoadagi faoliyati 
Karimov Oʻzbekiston milliy terma jamoasi safida 2006—2010-yillarda 16 ta oʻyinda maydonga tushgan.

Faoliyat statistikasi

Klub 
.

Xalqaro 

2017-yil 1-aprelda oʻtkazilgan oʻyindagi aniq statistika

Yutuqlari 

 Oʻzbekiston chempionati chempioni: 1996, 2008, 2009, 2011, 2013
 Oʻzbekiston Kubogi sohibi: 1998, 2008, 2012, 2013
 Oʻzbekiston Superkubogi sohibi: 1999; 2014

 Oʻzbekiston chempionati ikkinchi oʻrin: 2005
 Oʻzbekiston Kubogi ikkinchi oʻrin: 2006;
 Osiyo Chempionlar ligasi Yarim final (2): 2008, 2012

Manbalar

Havolalar 

 Xayrulla Karimov
 Xayrulla Karimov

Yashayotgan insonlar
Namanganda tugʻilganlar
Namangan viloyati kishilari
Alifbo boʻyicha futbolchilar
Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
O‘zbekiston milliy terma jamoasi futbolchilari
Erkak futbol himoyachilari
Navbahor futbolchilari
Mashʼal klubi futbolchilari
Bunyodkor klubi futbolchilari
Nasaf klubi futbolchilari
Osiyo Kubogi 2007 futbolchilari
Baxt (koʻl)

Bu atamaning boshqa maʼnolari ham mavjud. Qarang: Baxt (maʼnolari)

Baxt (Baxt koʻli) — Toshkent shahrining Bektemir tumanidagi Chirchiq daryosi suvlari bilan toʻldirilgan sunʼiy koʻl.

U dam olish maskani boʻlib xizmat qiladi, hududidagi suv ombori park-koʻl maqomiga ega.

 Tavsifi 
Baxt koʻli 27 gektar maydonni egallaydi. Koʻl burchaklari tekislangan toʻgʻriburchakli uchburchakka yaqin shaklga ega va janubi-gʻarbdan shimoli-sharqgacha choʻzilgan. Uning uzunligi 900 m, kengligi 300 m, chuqurligi 10,0 m gacha. Asosiy suv ombori yonida yana ikkita kichik koʻl joylashgan.

Baxt Toshkentning chekka janubi-sharqida, Bektemir tumanida joylashgan. Suvlari uni toʻldiradigan Chirchiq daryosining oʻng qirgʻogʻida joylashgan.Chirchiqning chap qirgʻogʻida Rohat koʻli bor. Koʻlning gʻarbidan Oxangaron shossesi oʻtadi.

 Tarixi 
Baxt va Rohat garchi ular sunʼiy kelib chiqishi boʻlsa ham odatda koʻllar deb ataladi. Ikkala suv ombori ham 1973-1975-yillarda Chirchiq qirg‘og‘ida Hamza viloyati ishchilari uchun dam olish maskani tashkil etish to‘g‘risidagi qarori qabul qilinganda yaratilgan.

Suv ombori sifatida shagʻal va qum qazib olingan kar’erlarninig oʻrni xizmat qilgan . Hudud madaniyat va istirohat bogʻi maqomini oldi (hozirda bogʻ-koʻlmaqomiga ega). Sovet davrida Baxt va Rohat shaharliklar orasida mashhur edi. Ohangaron shossesi boʻylab tramvay liniyasi qurildi, koʻllarga avtobus yoʻnalishlari tashkil etildi.

21-asrda Baxt koʻliga tashrif buyurish kamaydi, bu koʻlda choʻmilish aholining boy qatlamlarini jalb qilmadi. Dam olish maskani hududi maishiy chiqindilar bilan ifloslangan, yaroqsiz holatda edi. Sanitariya-gigiyenik sabablarga koʻra 2013-2014-yillarda suv ombori drenajlangan.

2014-yil noyabr oyida Bektemir tumani hokimi Sarvar Maxametov'' keyingi cho‘milish mavsumigacha eski ko‘l o‘rnida barpo etiladigan yirik suv majmuasi loyihasi tuzilayotganini eʼlon qildi.

2016-yil iyun oyining oʻrtalaridan Toshkentda soʻnggi yillarda yopiq turgan „Baxt koʻli“ dam olish maskani ishlay boshladi. Maʼmuriyat maʼlumotlariga koʻra, bu yerda bir vaqtning oʻzida 5000 nafargacha mehmon dam olishi mumkin.

Avifauna 
Koʻlda karabatak, oʻrdak va chayqalar uchraydi.

Manbalar

Adabiyot 

 
Toshkent istirohat bogʻi va parklari
Toshkent koʻllari
Sunʼiy koʻllar
Xronotop

Xronotop- badiiy asar syujetida ma‘lum makon tushunchasi, zamon va xronotop, yani zamon va makon, masalan; Navoiy romanida zamon 15-asr, makon Hirot shahri va saroy muhiti.