MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Gabdulhaq Samatov

Gabdulhaq Gabdulgatovich Samatov (1930-yil 12-oktyabr — 2009-yil 6-mart) — tatar dinshunosi.

Tarjimai holi 
1930-yil 12-oktyabrda TASSRning Oqsubayev tumani tarkibiga kiruvchi Staroye Ibraikino qishlogʻida tugʻilgan. Uning ota-onasi taqvodor boʻlgan, eʼtiqodlari uchun ular hokimiyat tomonidan taʼqibga uchraganlar. Gabdulhaqning otasi kolxozda ishlashni rad etgani uchun repressiyaga uchrab, qamoqda vafot etgan.

Bolaligidan shariat qonunlariga rioya qilishga harakat qilgan Gabdulhaq oʻz eʼtiqodini doimiy ravishda himoya qilgan, oktyabr bolasi yoki kashshof boʻlmagan, komsomolga qoʻshilmagan .

1951-yilda armiyaga chaqirilgan, keyin haydovchi boʻlib ishlagan. Armiyada boʻlganida ham diniy koʻrsatmalarga rioya qilgan va muntazam namoz oʻqigan. Ish bilan bir vaqtda Islomni oʻrganishni davom ettirgan. Ustozlaridan biri Gabdulhaq Sodiqov (Sadiqov familiyasi bilan ham mashhur).

Bir necha bor Talg‘at Tojuddin bilan birga o‘qishga kirib Miri Arab madrasasini bitirmoqchi bo‘lgan, ammo barcha urinishlar hokimiyatning qarshiliklari tufayli muvaffaqiyatsiz yakunlangan. Oxirgi marta 1968-yilda KGB bilan hamkorlik qilishdan bosh tortganidan keyin haydalgan. Hatto muftiylar Shokir Xiyaletdinov va Shamsiddinxon Boboxonovlarning shafoatlari ham yordam bermagan.

1972-yilda Perm viloyatida joylashgan Kayan qishlogʻiga imomlikka tayinlangan, ammo mahalliy hokimiyat bilan kelishmovchiliklar tufayli 3 oydan keyin oilasi yashagan Qozonga qaytishga majbur boʻlgan. Shundan soʻng Qozon shahrida oʻsha paytda faoliyat koʻrsatgan yagona masjid boʻlgan Marjoniy masjidida chilangar boʻlib ishlagan. Bu yerda imomlar Gabdelxabir Yarullin va Ahmadzaki Safiullin bilan uchrashgan. 1981-yilda Almetyevsk, Orenburgdagi masjidlarga imom, shuningdek, Chistopol masjidiga rahbarlik qilgan. 1990-yilda Qozon oliy musulmon madrasasida Isxoq Lutfullin bilan birga ishlagan. U yerda dars bergan, ayni paytda Marjoniy masjidida imomlik qilgan. 1998-yilda Tatariston DUM bosh qozisi etib saylangan.

2009-yil 6-martda yurak xastaligidan vafot etgan. Marhum janozasini shaxsan Talg'at Tojuddin oʻqigan.

Qozondagi tatar qabristoniga dafn etilgan.

Tataristonda Gabdulxaq Samatov xotirasiga bag‘ishlangan „Samatovskiy chteniye“ o‘tkazilmoqda.

Shaxsiy hayoti 
Oilali, to‘rt farzandi bor. Gabdulxaqning oʻgʻli Tagir Samatov Xanti-Mansi avtonom okrugi Yugra muftiysi.

Manbalar

Havolalar 

 Rossiyaning taniqli musulmon yetakchisi Gabdulhak Hazrat Samatov uzoq davom etgan og‘ir xastalikdan so‘ng 79 yoshida vafot etdi.
 Gabdulhaq Samatov tavalludining 80 yilligiga
 Tatariston Respublikasi muftiysi: Gabdulxak Samatov anʼanaviy islomning tiklanishida inkor etib boʻlmas rol oʻynadi
 Gabdulhaq-Hazrat Samatov xotirasiga 
2009-yilda vafot etganlar
6-martda vafot etganlar
1930-yilda tugʻilganlar
12-oktyabrda tugʻilganlar
Mir Arab madrasasida tahsil olganlar
Mavlono Sharif madrasasi

Mavlono Sharif madrasasi — Buxoro viloyati Mirzo Ulugʻbek tuman X.Ashurov mahallasida joylashgan madrasalardan biri.

Tarixi 
Hazrati Mavlono Sharif 1617-yilda Buxoroda tavallud topgan, 1690-yilda vafot etgan va o‘z nomi bilan atalgan maqbaraga dafn etilgan.Buxoroning (Oʻzbekiston) tarixiy markazi 17-asrda oʻzbek hukmdori Abdulazizxon (1645—1681-yillar) davrida mashhur darveshlik nazariyotchisi, Buxoro xoniga oʻz maslahatlari bilan yordam bergan buxorolik huquqshunos mablagʻ hisobidan qurilgan madrasalardan. 
Meʼmoriy yodgorlik “Oʻzbekiston moddiy madaniy merosi koʻchmas mulk obʼyektlari milliy roʻyxati”ga kiritilgan. Hozirda u turistik xizmat ko'rsatish va ko'rgazma ob'ektlaridan biri hisoblanadi.Davlat dasturida madrasani 2013—2015-yillarda kapital ta’mirlash va ta’mirlash ko‘zda tutilgan.

Manbalar
Natalya Dianskaya

Natalya Yevgeniyevna Dianskaya (7-mart, 1989-yil, Navoiy) — asli oʻzbekistonlik Rossiya voleybolchisi, markaziy bloker, xalqaro toifadagi sport ustasi.

Biografiyasi 
Natalya Dianskaya Oʻzbekistonning Navoiy shahrida tugʻilgan, bolaligida oilasi bilan Cherepovetsga koʻchib oʻtgan. Cherepovets SDYUSSHORda murabbiy Tatyana Borisovna Myasnikova bilan voleybol oʻynashni boshlagan, 2004-yilda Severstal jamoasiga qoʻshilgan.

2005-yilda Rossiya oʻsmirlar terma jamoasi tarkibida Tallindagi Yevropa chempionatida kumush medal va „eng yaxshi bloker“ sovrinni qoʻlga kiritdi. Makaodagi jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritgan. 2006-yilda yoshlar toifadagi jamoada, Fransiyada boʻlib oʻtgan Yevropa chempionatida eng yaxshi oʻyinchi boʻlgan.

2008-yilda Natalya Dianskaya „Severstal“dan Krasnodarning „Dinamo“siga oʻtdi. 2008—2009-yilgi mavsumda yangi jamoasi bilan Superliga yoʻllanmasini qoʻlga kiritdi. Mavsum oxirida Fakelga klubiga oʻtdi, keyingi ikki yil davomida Novy Urengoy jamoasida oʻynadi.

2011-yilda ilk klubi — „Severstal“ga qaytdi. Ushbu jamoada ikki mavsum oʻynadi. 2012—2013-yilgi Rossiya chempionatida dastlabki bosqichdan keyin blokda toʻplangan ochkolar boʻyicha 4-oʻyinchi boʻldi. Chempionat yakunlariga koʻra, „Severstal“ elit divizionni tark etdi, Natalya Dianskaya „Dinamo Krasnodar“ bilan shartnoma imzoladi.

Keyin esa Rossiya terma jamoasi murabbiyi Yuriy Marichev Natalyani terma jamoaga taklif qildi.

2013-yil yozida Montreux Volley Masters turnirining kumush medali sovrindori, Yeltsin kubogi va Qozondagi Universiada gʻolibi boʻldi. 11-avgust kuni Yekaterinburgdagi Gran-pri turnirida u Rossiya terma jamoasi safidagi ilk rasmiy oʻyinni oʻtkazdi. Sentyabr oyida terma jamoa bilan Yevropa chempionatida gʻolib chiqdi.

2014—2015-yilgi mavsumda „Dinamo Krasnodar“ tarkibida „Oltilik“ning „eng yaxshi blokeri“ sovrini, Yevropa voleybol konfederatsiyasi kubogi va klublar oʻrtasidagi jahon chempionatining kumush medalini qoʻlga kiritdi.

Statistika

Manbalar

Havolalar 

 Natalya Dianskayaning „Dinamo Krasnodar“ saytidagi sahifasi
 Xalqaro voleybol federatsiyasi veb-saytidagi sahifa )
 „Voley Service“ agentligi saytidagi sahifa

1989-yilda tugʻilganlar
7-martda tugʻilganlar
Navoiyda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Aleksandr Tarasenko

Aleksandr Viktorovich Tarasenko (1978-yil 11-dekabr, Jovti Vodi, Dnepropetrovsk viloyati) — ukrainalik futbolchi, himoyachi.

Faoliyati 
Jettivodsk futboli tarbiyalanuvchisi. Birinchi murabbiy P. A. Sheremet.

Ilk professional klubi — Sirius jamoasiga 1994-yilda qoʻshilgan. Klub bilan oʻtish ligasida gʻolib chiqqan va ikki mavsumda atigi 2 ta oʻyin oʻtkazib, ikkinchi oʻringa koʻtarildi. 1995-yilda Nikolayev viloyati kubogi gʻolibi va 1995-yilda Nikolayev viloyati chempionatining bronza medali sovrindori .

1997-yildan 2004-yilgacha ikkinchi liganing „Olympia FC AES“ jamoasida oʻynagan. „Olimpiya“ safida 149 ta oʻyinda 12 ta gol urgan. 2001—2002-yilgi mavsumda „Nikolayev“ safida 18 ta oʻyinda maydonga tushgan. Aleksandr keyingi faoliyati davomida Gornyak-Sport (Komsomolsk), IgroService (Simferopol), Oleksandriya va Neftyanik-Ukrnafta klublarida oʻynagan. 2011-yilda Nikolaevga qaytdi.

Keyingi qishda Nikolayev klubini tark etdi. Oʻzbekistonning „Buxoro“ klubida bir oylik yigʻinda boʻlganidan soʻng shartnoma imzoladi. O‘zbekiston chempionati oliy ligasida 2012-yil 15-mart kuni Paxtakorga qarshi 1-tur uchrashuvida (0:1) debyut qilgan. „Buxoro“ safida esa 2012-yilgi chempionatning birinchi davrasidagi barcha 13ta o‘yinda toʻliq 90 daqiqa harakat qilgan.

2012-yilning yozida u Nikolayev klubiga ikkinchi marotaba qaytdi. Bukovinaga qarshi birinchi oʻyinda Football.uaʼga koʻra birinchi liga turining ramziy jamoasiga kirdi. 2012—2013-yilgi mavsum yakunlangach, jamoani tark etdi. Yangi mavsumni Armanistonning „Titan“ jamoasi bilan boshladi, u yerda yarim yil oʻynadi. Yil yakunida Granitas jamoasiga oʻtdi

2014-yilda Tarasenko vatandoshi Oleg Dmitrenko bilan birgalikda Granitas (Klaypeda) jamoasida qoʻshildi. Klub 2013-yilgi mavsum oxirida Litva futbolining yuqori divizioni boʻlmish A-ligada oʻynash huquqini qoʻlga kiritgandi. Keyingi yili u Litvaning Kruoja jamoasiga qoʻshildi. Futbolchilik faoliyatning soʻnggi yillarida Kanadaning Ukraine United va Vorkuta klublarida oʻynagan.

Yutuqlari 

 Ukraina Ikkinchi ligasi gʻolibi: 2010—2011
 Ukraina Ikkinchi ligasining kumush medali sohibi: 2005—2006

Manbalar

Adabiyotlar 

 Merkushev N., Gnatyuk V. Jeltovodskiy futbol. — Jyoltie Vodi, 2011. — 220 s.
1978-yilda tugʻilganlar
11-dekabrda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Ukraina futbolchilari
Buxoro klubi futbolchilari
Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar
Hoji Akbar To‘rajonzoda

Hoji Akbar To‘rajonzoda (; tugʻilgandagi ismi Akbar To‘rayevich Qahhorov  1954-yil) Tojikiston Milliy Assambleyasi senatori. 1988-yildan 1991-yilgacha Tojikistondagi eng oliy musulmon hokimiyat organi Qozi Kalon lavozimida ishlagan. 1993-yildan 1999-yilda partiyadan chiqarib yuborilgunga qadar Tojikiston Islom Uyg‘onish partiyasi va Birlashgan tojik muxolifatining ikkinchi qo‘mondoni bo‘lib ishlagan. Fuqarolar urushidan keyin Tojikiston hukumatida Bosh vazir oʻrinbosari boʻlib ishlagan .

Tarjimai holi 
Toʻrajonzoda Tojikiston SSRning Dushanbe shahri yaqinidagi Kofarnihon tumanida tugʻilgan. 1985—1987-yillarda O‘zbekiston SSR Toshkent shahridagi O‘rta Osiyo musulmonlari diniy boshqarmasining xalqaro aloqalar bo‘limida ishlagan. 1992-yilda fuqarolar urushi boshlanganda Tojikistonni tark etib, Eron, arab dunyosi, AQSh, Yevropa, Rossiya va O‘zbekistonga tashrif buyurgan. OʻTO yetakchisi Said Abdulla Nuriy va Toʻrajonzoda Afgʻoniston va Erondan 1998-yil fevralida Tojikistonga qaytib kelganlar.

Hizb ut-Tahrir haqida mulohazalari 

Hizb ut-Tahrir xalqaro islomiy tashkilotni Tojikiston barqarorligiga tahdid deb atagan. Uning taʼkidlashicha: „HT Gʻarb tomonidan homiylik qilinadi va Markaziy Osiyoni qayta tiklamoqchi. . . HTning dasturiy va mafkuraviy qarashlari va faoliyatiga oid aniq misollar batafsilroq tahlil qilinsa, u islomga qarshi kuchlar tomonidan yaratilganligini ko‘rsatadi. Buning bir dalili, bu tashkilotning islom xalifaligi konsepsiyasini ishlab chiqadigan yirik markazlari va idoralariga ega boʻlgan qator Gʻarb davlatlarida qulay yashashidir“.

To‘rajonzoda Nuriy vafotidan keyin maqtab, „Ustoz Nuriyning tabiati juda o‘ziga xos edi. Qisqa umri davomida juda ko‘p yaxshilik qildi. U birinchi navbatda 1992-yilda fuqarolar urushining oldini olishga intilgan, keyin esa [mamlakatni] tinchlik va barqarorlikka qaytarishga harakat qilgan shaxslardan biri edi. Urush yuklanganidan keyin va boshqa choramiz qolmagani uchun biz u bilan birgalikda Afg‘onistondan Tojikistonga qochqinlarimiz sharaf bilan qaytishlari uchun adolatli tinchlik kelishuviga erishishga harakat qildik“.

Amnistiyaga chorlov 
2007-yil 12-martda Rahmonov maʼmuriyatini Yagona Tinchlik Shartnomasi imzolanganining 10 yilligi munosabati bilan fuqarolar urushida qatnashganlarning barchasini umumiy amnistiya qilishga chaqirgan. „Aslida [amnistiya] Nuriyning fikri edi. . . Gap hali ham qamoqda oʻtirgan odamlar uchun amnistiya haqida. Men unga to‘liq amnistiya bo‘lishini taklif qildim va u buni chin yurakdan qabul qildi, lekin muxolifatning barcha yetakchilariga nisbatan haligacha ko‘rib chiqilayotgan jinoyat ishlarini tugatishni ham kiritishimiz kerakligini qo‘shimcha qildi“. Urush davridagi hukmlarni tanqid qilib, dalillar koʻpincha ayblovlarni tasdiqlamasligini aytdi.

Kommunistik partiya rahbari Shodi Shabdolov va Tojikiston mustaqil huquqshunoslar uyushmasi raisi Abduqayum Yusufov amnistiya taklifini qo‘llab-quvvatlagan.

Manbalar 

1954-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Mir Arab madrasasida tahsil olganlar
Toshkent islom instituti bitiruvchilari
To'yboyeva Sofiya

Sofiya Erjanovna Tuyboyeva (; 1913-yil 30-yanvar, Buxoro — 1996-yil 25-oktyabr, Dushanbe) — tojik va oʻzbek aktrisasi, teatr va kino aktrisasi, tojik akademik drama teatrining uzoq yillik aktrisasi . Laxuti (Dushanbe). Tojikiston SSR xalq artisti (1941). SSSR Kinematograflar uyushmasi aʼzosi (1958).

Biografiyasi 

 1913-yil  Buxoroda tug'ilgan.
 1929—1931-yillar Hamza nomidagi Oʻzbek akademik drama teatri aktrisasi.
 1931—1991-yillar Dushanbeda A.Laxuti nomidagi Tojikiston akademik drama teatri aktrisasi. 

1996-yil 25-oktyabrda Dushanbe shahrida vafot etdi va Sari Osiyo qabristoniga dafn qilindi.

Teatr ishi 
Aktrisaning ijodi chuqur emotsionallik va yuksak  nafosat, jozibadorlik, nutq va rolning plastik chizmasining birligi, pardozlash detallarining puxtaligi bilan ajralib turadi. Aktrisada katta badiiy madaniyat, mutanosiblik hissi bor edi. Buni Sofiya To'yboyevaning Laxuti nomidagi Tojikiston drama teatri sahnasida  ijro etgan rollari tasdiqlaydi.

 Dilbar ("Dva kommunista" Yashena, 1931-yil)
 Tursun (“ Xudjum ” Yana 1931-yil)
 Shirin ("Borba" Usmonova, 1933-yil)
 Luiza ("Kovarstvo i lyubov")
 Dezdemona; Baxtiyor ("Kleveta" Saidmurodov va Ismoilov)
 Gurdo-farid (Pirmuhammedzoda va Volkenshteyn tomonidan "Rustam va Suxrob")
 Laurensiya (1942), Juletta (1947)
 Saodat ( Saidmurodov va Rabiyevning shu nomli pyesasi, 1948)
 Lyubov Yarovaya (1955)
 Shi Pin ( Tsao Yuya "Tayfun", 1958)
 Sarvar ("Prigavor materi" Ansori, 1962)
 Krupskaya ("Uragan" Qiyomov va Abdullo, 1957)
 Tuanet ("Mnimiy bolnoy")
 Poshlepkina ("Revizor")
 Xolniso ("Ipak so'zana" Abdulla Qahhor )
 Gulbibi (“Serdtse serdtsu vest podayot” Qiyomov va Moroz).

Filmografiyasi 
Sofiya Toʻyboyeva tojik milliy kinosining birinchi aktrisasidir. U "Emigrant" (1934) badiiy filmida rol o'ynagan. 1937-yildan tojik tilidagi badiiy filmlarni dublyaj qilishda qatnashgan.

Aktrisaning ishi haqida 
Aktrisaning hayoti va faoliyati haqida 1991-yilda "Sofiya Tuyboyeva" hujjatli filmi suratga olingan (rejissyor R. Samadov). Tojikiston televideniyesi va radiosining davriy matbuotida aktrisaning ijodiy faoliyatiga oid nashrlar mavjud.

Mukofotlari 

 Lenin ordeni (1954)
 Uchta Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1941, 1949, 1957).
 SSSR va Tojikiston SSR medallari va diplomlari.
 Tojikiston SSR xalq artisti (1941).

Manbalar

Adabiyotlar 

 Kino: Ensiklopedik lug'at / Ch. ed. S. I. Yutkevich Moskva, Sovet Entsiklopediyasi, 1987. - s. 429.
 Sofiya Tuyboeva//Tojikiston kinosi ensiklopediyasi. - Dushanbe, 2012, b. 206-207.
 Nurdjanov N. Sofiyaxon Tuyboeva (Sofiya Tuybayeva). – Dushanbe: Adabiyoti bachagona va farhang, 2013. – 316 b. (toj. lang)
Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
Sovet aktrisalari
Dushanbeda vafot etganlar
1996-yilda vafot etganlar
25-oktabrda vafot etganlar
Buxoroda tugʻilganlar
1913-yilda tugʻilganlar
30-yanvarda tugʻilganlar
XX asr aktrisalari
Tojikiston aktrisalari
Farob (Turkmaniston)

Farob () — Turkmanistonning Lebap viloyatidagi shahar. Aholisi 16 731 nafar (2009). Farob Oʻzbekistonning Olot tumani bilan chegarada joylashgan shahar hisoblanadi.

Etimologiyasi 
Farob nomining kelib chiqishi va maʼnosi nomaʼlum. Vamberi buni forscha „toza suv“ jumlasining buzilgan shakli deb hisoblagan.

Tarixi 

Farob shaharchasi SSSR vaqtida Turkmaniston SSRning Chorjoʻy viloyati Farob tumanining markazi edi. 2016-yildan shahar maqomi berilgan.

2022-yil 9-noyabrda markazi Farob boʻlgan Farob tumanining tugatilishi munosabati bilan u Chorjoʻy tumani tarkibiga kiritildi.

Geografiyasi 
Turkmanoboddan 8 km shimoli-gʻarbda , Amudaryoning oʻng qirgʻogʻida, Ashxoboddan 474 km uzoqlikda joylashgan. Turkmanobod — Farob yoʻnalishidagi temir yoʻl stansiyasi.

Aholisi

Diqqatga sazovor joylari 

 Temir yoʻl vokzali;
 Xristian qabristoni;
 Musulmon qabristoni.

Yana qarang 

 Farob vokzali surati

Manbalar 

Turkmaniston shaharlari
Turkmaniston
Baqtriya bugʻusi

Baqtriya bugʻusi (Cervus hanglu bactrianus), shuningdek, Buxoro bugʻusi yoki Baqtriya vapiti deb ham ataladi. Baqtriya bugʻusi Oʻrta Osiyoda keng tarqalgan. U Oʻrta Osiyo qizil bugʻularining kenja turiga mansub sanaladi. Ushbu tur choʻllarda keng tarqalgan turdosh yarkand bugʻulariga (C. h. yarkandensis) oʻxshaydi.

Tavsifi 

Baqtriya bugʻulari tanasi odatda kulrang-sargʻish rangda, dumlari esa kulrang-oqish rangda boʻladi. Balogʻatga yetgan bugʻularning har bir shoxida beshta shoxi boʻladi.

Urgʻochi bugʻular erkak bugʻularga qaraganda biroz kichikroq boʻladi.

Baqtriya bugʻulari, xuddi Yakand bugʻulari singari kalta dumlarga ega. Bugʻu bolalari odatda, yevropalik qizil bugʻu bolalariga oʻxshab dogʻli boʻlib tugʻiladi. Ammo koʻpchiligi balogʻat yoshida dogʻlarini yoʻqotadi.

Diapazoni 
Baqtriya bugʻulari Markaziy Xuroson, Rossiya Turkistonida (Gʻarbiy Turkiston), Afgʻonistonning shimolida va Tyan-Shan togʻlarining gʻarbidagi hududlarda keng tarqalgan. Baqtriya bugʻulari choʻllar va pasttekisliklarda yashaydi. Ular koʻchanchi tarzda yashamaydi. Lekin sovuqroq haroratli vaqtlarda qoʻshni choʻl hududlariga tarqalishi mumkin.

Soni 

1999-yilga kelib Baqtriya bugʻularining umumiy soni 400 tani tashkil qilgan. Bu turning kamayib ketishiga asosiy sabab Tojikistonda harbiy mojarolar boʻlgan. Oʻshandan beri ekologik tashkilotlar bu turni saqlab qolish uchun bir qancha choralarni amalga oshirdi.

Bundan tashqari, Butunjahon tabiatni muhofaza qilish jamg'armasi Buxoro bugʻularini bir vaqtlar ular yashagan joylarga qaytarish uchun reintroduksiya dasturini amalga oshirdi. Ushbu dastur asosida Qozogʻistonning Turkiston viloyatidagi Sirdaryo-Turkiston davlat hududiy tabiat bogʻidan Oʻzbekistondagi Zarafshon qoʻriqxonasiga Baqtriya bugʻulari qaytarib olib keltirildi. 2021-yilda Qozog‘istonning Balxash viloyatida ushbu turni qayta tiklash maqsadida 61 bosh Buxora bug‘ulari tabiat bagʻriga qo‘yib yuborildi.

Tabiatni muhofaza qilish ishlari natijasida bugʻular soni ko‘paydi. 2006-yilda Markaziy Osiyoda 1000 ga yaqin Buxoro bugʻulari aniqlangan.

Saqlanishi 
2002-yil 16-mayda Yovvoyi hayvonlarning koʻchib yuruvchi turlari toʻgʻrisidagi konventsiya asosida Buxoro bugʻusini saqlash va qayta tiklash boʻyicha oʻzaro hamkorlik memorandumi tuzildi. Buxoro bug‘ularining inson faoliyati natijasida yo‘q bo‘lib ketish xavfi borligini eʼtirof etgan holda, ushbu memorandum hukumatlar, olimlar va boshqa guruhlarga tabiatni muhofaza qilish bo‘yicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarni kuzatish va muvofiqlashtirish uchun hukumatlararo asos yaratadi.

Yirtqichlar 
Odamlardan tashqari, Buxoro bugʻularini Himoloy boʻrisi (ularning eng xavfli ovchisi), qoʻngʻir ayiqlar, qor qoplonlari . Yevroosiyo silovsinlari va yovvoyi choʻchqalar ham ovlashadi.

Manbalar 

Baqtriya
Pokistondagi sutemizuvchilar
Kirill Pasichnik

Kirill Nikolayevich Pasichnik (1993-yil 24-may, Tutayev, Yaroslavl viloyati, Rossiya) — qozog'istonlik futbolchi, himoyachi.

Klubdagi faoliyati 
„Dnepr“ yoshlar akademiyasi tarbiyalanuvchisi. U professional futbolchilik faoliyatini „Dnepropetrovsk“ klubida boshlagan.

2013 yilda Qozog'istonga yo'l oldi. U yerda „Astana“ bilan shartnoma imzoladi. Mavsumning katta qismini poytaxt klubining o'rinbosarlar jamoasida oʻtkazdi. Keyingi mavsumni „Atirau“ tarkibida boshladi. Bu klubda ham asosan zaxira jamosida harakat qildi. Mavsum davomida Qozog‘iston Birinchi ligasidagi „Oqjetpes“ klubiga o‘tib, Oliy ligaga koʻtarilishiga yordam berdi. 2015-yil boshida „Oqjetpes“ning zaxira jamoasida o‘ynadi. Keyinchalik birinchi liga jamoasi — „Baytarek“ safiga oʻtdi. 2016-yilda „Qiziljar“ klubi safida Birinchi ligada 2 ta, Qozogʻiston kubogida 1 ta oʻyinda maydonga tushgan.

2017-yilda esa qo‘shni O‘zbekistonga jo‘nab ketdi va u yerda O‘zbekiston Superligasining „Buxoro“ klubi bilan shartnoma imzolagan. 2017-yil uchun kengaytirilgan tarkibdan joy olgan. Ammo keyingi yilning o‘zidayoq Kirill PasichnikQozog‘istonga qatgan. Qozogʻistonda „Shaxtyor“ va „Shaxtyor U-21“ jamoalarida to‘p surgan. Bundan tashqari, „Shaxtyor-Bulat“ klubida ham faoliyat yuritgan.

2019-yil boshida u „Kyeran“ futbol klubi tarkibida o'ynagan. Ammo yozda  Ukrainaga qaytib, „Ujgorod“ flubi safiga oʻtgan. 2019-yil 27-iyul kuni „Gorodyan“ libosida 1-tur doirasidagi Chernovtsining „Bukovina“ jamoasiga qarshi safardagi bahsda g‘alaba qozongan (3:1) o‘yinda debyut qildi. Kirill asosiy tarkibda maydonga tushdi va butun uchrashuvni o'tkazdi. 63 va 89-daqiqalarda Bukovina jamoasi darvozasiga gol urdi.

Terma jamoadagi faoliyati 
2013—2014-yillarda  Qozog'iston yoshlar terma jamoasida 7 ta o'yin o'tkazgan.

Yutuqlari 

  Qozogʻiston Premyer-ligasida
  Kumush medal: 2013-yil

  Qozog'iston Superkubogida
  Finalchi: 2013-yil

Manbalar 

Buxoro klubi futbolchilari
O‘zbekistondagi futbol legionerlari
Ukraina futbolchilari
Qozogʻiston futbolchilari
1993-yilda tugʻilganlar
24-mayda tugʻilganlar
O‘runxo‘ja Eshon ibn Ahmadxo‘ja

O‘runxo‘ja Eshon ibn Ahmadxo‘ja (; 1830—1928) — islom dini arbobi, huquqshunos, ilohiyot olimi, mudarris (ustoz). U mufassir (Qur’on tarjimoni), (hadislar boʻyicha mutaxassis), mutafakkir, murshid (maslahatchi), zohid sifatida tanilgan.

Tarjimai holi 
1830-yilda Qoʻqon xonligining Xoʻjand shahrida (hozirgi Tojikiston Respublikasi Sugʻd viloyatining Xoʻjand shahri) taniqli din arbobi, Naqshbandiya tariqati, Xoʻjand madrasasining mudarrisi, soʻfiylik izdoshi, olim Ustoz Ahmadxoʻja Eshon oilasida tugʻilgan.

O‘runxo‘ja Eshon 13 yoshga to‘lganida, yoshi kichik bola Buxorodagi Miri Arab madrasasiga o‘qishga yuborilgan. Buxoroning taniqli ilohiyotshunoslari uning ustozi bo‘lishgan. Ularning taʼsirida o‘smirning dunyoqarashi, uning naqshbandiylik tariqatiga sodiqligi shakllangan. Unga XIX asrning atoqli mufassir va muhaddislari Miyon Malik Maxsumiy bilan boʻlgan uchrashuv va suhbatlar katta taʼsir koʻrsatgan.

O‘qishni tamomlagandan so‘ng yosh dinshunos va huquqshunos faoliyatini Samarqand va Xo‘jand shaharlarida boshlagan.

Koʻp oʻtmay oʻz homiysi Said Muhammadxon Eshonning qizi Oyposhoxon Poshoga uylangan, bu nikoh Oʻrunxoʻja eshonning ijtimoiy mavqeini oshirgan. Mahr sifatida nodir kitoblardan iborat katta kutubxona va islom diniga oid boy qo‘lyozma to‘plamini bergan. Bolaligidan arab, turk va rus kabi tillarni mukammal bilgan. Samarqand, Xoʻjand va Fargʻona vodiysida katta yer uchastkalari boʻlgan. Shu bilan birga, u kamtarona yashagan va daromadining katta qismini xayriya va taʼlimga sarflagan.

Uning shiori sof aqida (aqida) va chinakam sof islomga intilish, Qur’on va Sunnatni o‘rganish, ularga amal qilish, islom maʼrifatini yoyish boʻlgan. Fanatizm va xurofotga qarshi boʻlgan.

O‘zining ilmiy suhbatlarida qayta-qayta hanafiy mazhabi tarafdori, dunyoda avliyo Xoja Ahror nomi bilan mashhur Nosiriddin Ubaydulloh ibn Mahmud Shoshiy naslining davomchisi ekanini taʼkidlagan.

O‘runxo‘ja Eshon Xo‘jand yaqinidagi Xistevarz qishlog‘idagi „Ahroriyen“ nomli oilaviy qabristonga dafn etilgan.

Manbalar 

Mir Arab madrasasida tahsil olganlar