Kifoya (kitob)

Kifoya (Kifoya sharhi Viqoya) — 2014-yilda Oʻrta Osiyo va Qozogʻiston musulmonlari diniy boshqarmasi raisi(1989-1993), muftiy, Xalqlar doʻstligi ordeni sohibi va Islom ulamolari millatlararo itifoq aʼzosi Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf tomonidan yozilgan. Ushbu 3 jildlik kitobning to‘liq nomi „Kifoya sharhi Muxtasari Viqoya“ deb nomlanadi. Kitob mashhur „Muxtasari Viqoya“ning tarjima va sharhidir. „Muxtasari Viqoya“ning asl nomi „Niqoya“ bo‘lib, uning muallifi hijriy 747 sanada vafot etgan mashhur faqih Sodrush-shariy’a Ubaydulloh ibn Mas’ud al-Buxoriydir. Ubaydulloh ibn Mas’ud bu kitobni bobosi Mahmud ibn Sodrush-shariy’aning „Viqoyatur Rivoya fiy masailil Hidoya“ nomli kitobini muxtasar qilish — qisqartish ila yuzaga keltirgan, biroq ahli ilmlar va xalqimiz orasida „Muxtasari Viqoya“ nomi ila mashhur bo‘lib ketgan. „Muxtasari Viqoya“ hanafiy mazhabidagi eng mo‘'tabar kitoblardan biri hisoblanadi. Zero u hanafiy mazhabdagi asosiy eʼtiborga sazovor bo‘lgan to‘rt matndan biri bo‘lmish „Viqoya“ kitobining muxtasaridir. Shuningdek ushbu kitobdan fiqh ilmining taʼrifi, tarixi, manbalari va ahamiyati haqida, fiqhiy mazhablar va ular o‘rtasidagi ixtiloflar haqidagi maʼlumotlar o‘rin olgan.

Kifoya (1-juz) 
Kitobning birinchi juzi „Poklik“ va „Namoz“ kitoblaridan iborat. Bundan tashqari, kitobda fiqh ilmi, toʻrt moʻtabar fiqhiy mazhab, Hanafiy mazhabi haqida toʻliq maʼlumotlar yozib qoldirilgan. Quyida birinchi juzning mundarijasi berilgan.
 Kirish so‘zi
 Fiqhning taʼrifi
 Fiqh ilmi tarixi
 Fiqh manbalari
 Fiqhiy mazhablar
 Fiqhiy ixtiloflar
 Fiqh ilmining ahamiyati
 To‘rt mo‘'tabar fiqhiy mazhab
 Imom Mmolik va u kishining mazhablari
 Imom Shofeʼiy va u kishining mazhablari
 Imom Ahmad va u kishining mazhablari
 Imom Abu hanifa va u kishining mazhablari
 Abu Hanifaning ustozlari
 Abu Hanifaning shogirdlari
 Abu Hanifaning sifatlari
 Abu Hanifaning qadri
 Hanafiy mazhabning naql qilinishi
 Hanafiy mazhabining tarqalishi
 Hanafiy faqihlar tabaqalari
 Hanafiy kitoblar martabalari
 Baʼzi fiqhiy istilohlar
 Bizdagi holat
 Ubaydulloh ibn Mas’ud
 „Muxtasari viqoya“
 Poklik kitobi
 Tahoratning farzi
 Tahoratning sunnatlari
 Tahoratning mustahabi
 Tahorat odoblari
 Tahoratning makruhlari
 Tahoratni buzuvchilar
 Fuslning farzi
 Fuslning sunnatlari
 Fuslni vojib qiluvchi narsalar
 Sunnat g‘usllar
 Suvlarning turlari
 Tahoratga yaramaydigan suvlar
 Terini oshlash hukmlari
 Quduqlarning hukmlari haqidagi fasl
 Beshinchi qaror
 Ortgan suvning hukmi
 Tayammum bobi
 Tayammumning tarzi
 Tayammumni buzuvchilar
 Maxsi va taxtakachga mash tortish haqidagi fasl
 Maxsiga tortilgan mashning sindiruvchilari
 Hayz bobi Nifos hukmlari Istehoza hukmlari
 zrlilarning hukmlari
 Najaslar bobi
 Istinjoning hukmlari
 Xalo odoblari
 Namoz kitobi
 Namozning hikmatlari
 Namozning vaqtlari
 Mustahab vaqtlar
 Makruh vaqtlar
 Azon bobi
 Robitatul olamil islomiy huzuridagi Islom
 Fiqhi Akademiyasining to‘qqizinchi majlisi
 hijriy 1406 yilda chiqargan qaroridan ko‘chirma
 Namozning shartlari
 Avrat masalasi
 Qibla masalasi
 Niyat masalasi
 Namozning sifati bobi
 Namozning vojiblari
 Namozning sunnat va mustahablari
 Namozning sifati
 Imom ovoz chiqarib qiroat qiladigan
 Namozlar haqidagi fasl
 Jamoat namozi haqidagi fasl
 Namozda tahorati ketgan kishi haqidagi fasl
 Namozda biror narsa bo‘lsa, o‘rniga imom qo‘yishning kayfiyati
 Namozni buzadigan va unda makruh bo‘lgan narsalar fasli
 Namozni buzuvchi narsalar
 Namozda makruh narsalar fasli
 Sutra haqida Vitr va nafllar fasli
 Ramazon oyidagi vitr namozlarida hanafiy
 kishining haramayn imomlariga iqtido qilishi
 Sunnat namozlar haqidagi fasl
 Nafl
 Taroveh namozi haqidagi fasl
 Kusuf, xusuf va istisqo namozi haqidagi fasl
 Kusuf va xusuf Istisqo
 Farz namozga yetishish
 Qazo namozlarni o‘qish fasli
 Sajdai sahv haqidagi fasl
 Namozdagi shak haqidagi fasl
 Sajdai sahvga sabab bo‘ladigan narsalar
 Tilovat sajdasi haqidagi fasl
 Bemorning namozi haqidagi fasl
 Musofirning namozi haqidagi fasl
 Namozni jam qilib o‘qish
 Juma namozi bobi
 Jumaning farzligi haqida
 Ikki iyd namozi va tashriq takbirlari fasli
 Janozalar bobi
 Shahid
 Xavf namozi
 Kaʼbada namoz o‘qish

Kifoya(2-juz) 
Kitobning ikkinchi juzi islomning uchinchi, toʻrtinchi, beshinchi ustuni boʻlgan „Zakot“, „Roʻza“ va „Haj“ kitoblaridan iborat. Quyida uning mundarijasi berilgan.
 Zakot kitobi
 Zakotning farzligi va fazilati haqida
 Chorvaning zakoti
 Tuyadan olinadigan zakot jadvali
 Qoramol zakoti
 Qoramol zakoti jadvali
 Qo‘yning zakoti
 Qo‘ydan olinadigan zakot jadvali
 Otning zakoti
 Zakoti berilmaydigan hayvonlar
 Zakotga olinadigan hayvonlar
 Tilla va kumushning zakoti
 Naqd puldan olinadigan zakot
 Puldan zakot qanday chiqariladi?
 Tijorat mollari zakoti
 Tijorat molidan qiymatini zakotga chiqarish
 Nisob kamayishi masalasi
 Tushgan foydadan zakot beriladimi?
 Turli boyliklar bir-biriga qo‘shiladi
 Tilla-kumush buyumlar, idishlar va taqinchoqlar zakoti
 Ayol kishining tilla va kumush taqinchoqlari zakoti Ushrchining vazifasi
 Kon — yer osti boyliklari zakoti
 Suvosti boyliklari zakoti
 Qimmatbaho toshlar zakoti
 Asal va yerdan chiqqan ziroatlarning zakoti
 Hayvonot mahsulotlaridan zakot olinadimi?
 Ziroat mahsulotlari zakoti
 Ushriy va xarojiy narsalar
 Zakot beriladigan o‘rinlar
 Qalblari ulfat qilinganlar sinfi
 Zakot haqdorlarga qanday bo‘linadi?
 Zakotni quyidagilarga berib bo‘lmaydi
 Zakot berishda xato qilsa nima bo‘ladi?
 Sadaqai fitr
 Fitrning vojib bo‘lish shartlari
 Zakotga oid turli masalalar
 Zakot beruvchiga xos odoblar
 Zakot oluvchiga xos odoblar
 Ro‘za kitobi
 Ro‘zaning turlari
 Ro‘za tutish qachon lozim bo‘ladi?
 Ro‘zaning shartlari
 Ro‘zani buzadigan narsalar
 Qazo va kafforat vojib bo‘ladigan holatlar
 Qazo tutish lozim bo‘ladigan holatlar
 Ro‘zani buzmaydigan narsalar
 Ro‘zadorga makruh bo‘lgan narsalar
 Ro‘zaning mustahablari
 Ro‘za tutmaslikka ruxsatlilar
 Eʼtikof
 Haj kitobi
 Hajning farzlari
 Hajning vojiblari
 Hajning sunnatlari
 Haj oylari
 Umraning ahkomlari
 Miyqotlar
 Mazkur yerlar aholisining miyqoti Hildir
 Hajning odob va sunnatlari
 Ifrod haji
 Ehrom man qiladigan narsalar
 Ehromda joiz narsalar
 Talbiya aytish
 Haj amallari
 Makkaga kirganda
 Haj amiri xutbalari
 Minoga chiqish
 Arafotda
 Muzdalifada
 Birinchi hayit kuni amallari
 Ziyorat tavofi
 Tashriq kunlari amali
 Makkaga tushish
 Vido tavofi
 Ayolning haji
 Arafotda vuqufdan qolgan shaxs
 Qiron haji haqidagi fasl
 amattu'
 Makkalik va uning hukmidagilar fasli
 Jinoyatlar
 Ehsor haqidagi fasl
 Badal haj
 diy va undan yeyish
 Nikoh kitobi
 Nikoh kitobi
 Nikohi harom bo‘lgan ayollar
 Nikohi vaqtinchalik harom bo‘lgan ayollar
 Sahih nikohlar
 Nodurust nikohlar
 Valiylar va tenglik haqidagi fasl
 Kufu' — tenglik masalasi
 Fuzuliyning nikohi
 Mahr va uning hukmlari haqidagi fasl
 Qul va g‘ayridinning nikohi
 Xotinlar orasidagi taqsim haqida
 Emizish haqidagi fasl
 Taloq kitobi
 Eng yaxshi taloq
 Sunniy taloq
 Bid’iy taloq
 Ochiq-oydin taloq
 Kinoyali taloq
 Taloqni tafviyz qilish haqidagi fasl
 Taʼliq haqidagi fasl
 Qo‘shimcha maʼlumotlar
 Qochuvchi bemorning talog‘i haqidagi fasl
 Raj’at haqidagi fasl
 Iylo haqidagi fasl
 Xulu' haqidagi fasl
 Zihor haqidagi fasl
 Li’on haqidagi fasl
 Jinsiy ojiz haqidagi fasl
 Idda haqidagi fasl
 Bolani qaramog‘iga olish
 Xulosa
 Nasab sobit bo‘lishi haqidagi fasl
 Nafaqa, kiyim va maskan haqidagi fasl
 Mamlukning nafaqasi

Kifoya (3-juz) 
Kitobning uchinchi juzi „Qul ozod qilish“, „Qasamlar“, „Savdo“, „Ijara“, „Garov“, „ Vaqf“ va shu kabi fiqhiy masalalar haqida kitoblardan iborat. Quyida uning mundarijasi berilgan.
 Qul ozod qilish kitobi
 Qasamlar kitobi
 Qasamning kafforati
 Kirish, chiqish va boshqa narsalarni qilish yoki qilmaslikka qasam ichish haqida
 Gap qasami haqidagi fasl
 Savdo kitobi
 Ixtiyor sharti
 Fasx — savdoni buzish
 Ko‘rish xiyori haqidagi fasl
 Ayb xiyori haqidagi fasl
 Sahih, botil, fosid va makruh savdo
 Iqola fasli
 Ribo fasli
 Ko‘char mulk savdosi haqidagi fasl
 Huquqlar bobi
 Fuzuliy savdosi
 Salam fasli
 Salamning shartlari
 Istisnoʻ fasli
 Turli masalalar
 Sarf fasli
 Shuf’a kitobi
 Shuf’ani buzuvchi sabablar
 Taqsimlash kitobi
 Hiba kitobi
 Hibadan qaytish
 Umroning hukmlari
 Ruqboning hukmlari
 Ijara kitobi
 Ijaraning sahihligi shartlari
 Ijarani buzadigan narsalar haqidagi fasl
 Ibodatlar uchun ijaraga olish haqida
 Maʼsiyatlarga ijara hukmi haqidagi fasl
 Ishchining zomin bo‘lishi haqidagi fasl
 Xos ishchi hukmlari haqidagi fasl
 Ijarani bekor qilish haqidagi fasl
 Oriya kitobi
 Vadiy’a kitobi
 Fasb kitobi
 Garov kitobi
 Sheriklik narsani garovga qo‘yish haqidagi fasl
 Garovga qo‘yilgan narsani tasarruf qilish va unga tajovuz qilish haqidagi fasl
 Kafolat kitobi
 Havola kitobi
 Vakolat kitobi
 Oldi-sotdida vakil haqidagi fasl
 Shirkat kitobi
 Mufovaza shirkati
 Inon shirkati
 Ishchilar shirkati
 Vujuh shirkati
 Shirkat to‘g‘ri bo‘lmaydigan narsalar
 Shirkatni botil qiladigan narsalar
 Sheriklardan biri boshqalarining zakotini berishi
 Muzoraba kitobi
 Muzorabaning hukmi
 Muzoraʼa kitobi
 Musoqot kitobi
 Qarovsiz yerlarni o‘zlashtirish kitobi
 Shirb haqidagi fasl
 Vaqf kitobi
 Yerning vaqfi
 Karohiyat kitobi
 Yemoq va ichmoq haqida
 Xulosa
 Tilla va kumushdan foydalanish
 Kiyim haqida
 Ayol va erkak avrati chegarasi
 Turli masalalar
 O‘yinlar
 Narx-navo haqida
 Xabar qabuli
 Har xil masalalar
 Ichimliklar kitobi
 So‘yishlar kitobi
 So‘yuvchining shartlari
 Kushxonalardagi yangicha so‘yishlar haqida
 Xulosa
 Qurbonlik kitobi
 Ov kitobi
 Tashlandiq bola va topilmalar kitobi
 Topib olingan narsa haqidagi fasl
 o‘qolgan shaxs haqida kitob
 Qozilik kitobi
 Shohidlik kitobi
 Guvohlikning qabul qilinishi va qilinmasligi haqidagi fasl
 Guvohliknig qaytish haqidagi fasl
 Iqror kitobi
 Daʼvo kitobi
 Ikki taraflama qasam ichish haqidagi fasl
 Sulh kitobi
 Jinoyatlar kitobi
 Qatl — odam o‘ldirish
 Qasos olinadigan holatlar
 Diyalar kitobi
 Kallaga yetkazilgan jarohat haqidagi fasl
 Yo‘lda paydo qilinadigan narsa haqidagi fasl
 Hayvonning jinoyati haqidagi fasl
 Qasoma fasli
 Diyalar haqidagi fasl
 Majburlash kitobi
 Hajr kitobi
 Vasiyatlar kitobi
 Turli masalalar
 Robitatul olamil islomiy huzuridagi
 Islom Fiqhi Akademiyasi qarorlari
 Naslni cheklash haqida shariat hukmi
 Sunʼiy urchitish haqidagi qarordan ko‘chirma
 Aʼzolarni ko‘chirish haqida
 O‘likning jasadini yorish haqida
 Vafotni aniqlash va insonning jismidan hayotni tutib turuvchi jihozlarni olish haqida
 Erkakni ayolga aylantirish va aksincha qilish haqida
 Aybli holdagi homilani tushirib yuborish haqida
 Pul birliklarini bir-biriga sotish haqida
 Muzoraba shirkatida mol egasining foydasi maʼlum miqdor mol bilan belgilanishi joizmi?
 Tavarruq savdosining hukmi
 Halol va harom aralashgan mol haqida
 Turli masalalar
 Kosmetik jarrohlik va uning hukmi
 Manbalar ro‘yxati

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 
Kifoya 1-2-3-juzlar

Kifoya 1-juz

Kifoya 2-juz

Kifoya 3-juz

Kitoblar 
Diniy kitoblar
Oʻzbek tilidagi kitoblar