MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Rashit Sulaymonov

Rashit Sulaymonov — (1950-yil 5-iyulda tavallud topgan) Oʻzbekistonlik haykaltarosh. Moskva tasviriy sanʼat bilim yurti, Olmaota tasviriy sanʼat kolleji va Toshkent tasviriy sanʼat institutida tamomlagan.

O‘zbekiston Badiiy akademiyasining aʼzosi. 2012-yil Oscar Kokoschka mukofoti sovrindori. Oʻzbekistondagi koʻplab obidalar, jumladan, Rashit Sulaymonov Andijonda oʻrnatilgan Boburning birinchi yodgorligi muallifi. Bu haykal Sovet davrida hokimiyat mintaqaviy oʻzlikni ifodalovchi asarlarni bostirishga uringanida oʻziga xos bahs-munozaralarga ega boʻlgan.

Rashit Sulaymonovning asarlari Rossiya, Turkiya, Germaniya, Britaniya va boshqa mamlakatlardagi ko‘plab muzeylarda shaxsiy kolleksiyalaridan joy olgan. Rashit bronza va misdan tortib tosh, yogʻoch va loygacha boʻlgan materiallaridan mohironalik bilan turli haykallar yaratadi.

Mukofotlar 
Xalqaro Bobur jamg‘armasi laureati, 2001-yil.
2012-yil sentyabr oyida Avstriyaning Pochlarn shahrida boʻlib oʻtgan „Atelier an Der Donau“ simpoziumida qatnashgan Rashit Oscar Kokoschka mukofoti sovrindori
.

Sanʼat asarlari va koʻrgazmalar 
2009-yil iyul oyida Rashit AQShning Toshkentdagi elchixonasiga 2005-yilda Nyu-Orleanda Katrina toʻfonida halok boʻlganlar xotirasiga bagʻishlangan haykalchasini sovgʻa qilgan
.
2007-yilda Rashit Germaniyaning Trierda shaxsiy koʻrgazmasini oʻtkazadi. 2002—2005- yillarda Rashit Moskvada Fanlar akademiyasining bir guruh paleontologlari bilan mamont faunasini tiklash loyihasida ishlagan. Rashit Sulaymonovning muzlik davri faunasidan ilhomlangan baʼzi asarlari Moskvadagi Timirayzev muzeyida namoyish etilgan.
Andijon viloyati Asaka tumaniga kiraverishda ikkinchi jahon urushining 26 nafar uchuvchi-qahramoni yodgorligi shuningdek „O‘zbekiston gavhari“ „Shoirlar xiyoboni“ „Ot“ kabi asarlari bugungi kunda xalqimizning madaniy meroslaridan biri hisoblanadi.

Rashit Sulaymonov yirik jamoat obidalari bilan cheklanib qolmay, tashkilotlar va xususiy mijozlar uchun koʻproq bezak ishlari olib boridi. Rashit Sulaymonovning asarlari Toshkentdagi Intercontinental mehmonxonasi foyesini va Xalqaro ishlar vazirligini bezab turibdi.

Rashit Sulaymonovning asarlari keng uslubiy va tematik diapazonni oʻz ichiga olgan. Bronza, guruch, marmar, granit, oniks, otashli loy va kulolchilik kabi turli xil materiallarda oʻz ijodiy asarlarini mahorat bilan ijro etilgan.

Havolalar 
 http://www.rashitsuleymanov.com/

Manbalar 

 Oʻzbekistonlik rassomlar
Rassomlar
Sanʼat
Shukurjon Mamatqulov

Mamatqulov Shukurjon (1940-yil 12-iyun) Andijon viloyati, Andijon tumanida tugʻilgan. „Oʻzbekiston Qahramoni“ va „Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan yoshlar murabbiyi“ unvonlari bilan taqdirlangan.

Taʼlim olishi va mehnat faoliyati 

1967-yilda Toshkentdagi xalq xoʻjaligi institutini tamomlagan. Mutaxassisligi boʻyicha xisobchi-iqtisodchi. Andijon viloyati Oltinkoʻl tumanidagi Oltinkoʻl iqtisodiyot kolleji direktori.

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining „Budjet va iqtisodiy islohotlar masalalari qoʻmita“si aʼzosi. Oliy Majlis Senati Kengashining 2021-yil 1-fevraldagi qarori bilan „Faxriy senator“ maqomlari berilgan.

Manbalar
Tolibjon Madumarov

Madumarov Tolibjon Abdumalikovich — 1959-yil 2-dekabrda Andijon viloyati Paxtaobod tumanida tugʻilgan. 2016-yilda „Shuhrat“ medali bilan taqdirlangan.

Taʼlim olishi va mehnat faoiliyati 

1984-yilda Namangan davlat pedagogika institutini tamomlagan. Mutaxassisligi boʻyicha geografiya va biologiya oʻqituvchisi, professor. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Qonunchilik va sud-huquq masalalari qoʻmitasi raisi oʻrinbosari. Senatning mahalliy hokimiyat vakillik organlari faoliyatini kuchaytirishga ko‘maklashuvchi komissiyasi raisi.

Manbalar
Tojibar Yoʻldosheva

Yuldasheva Tojibar Oʻktamovna — 1954-yil 29-aprelda Andijon viloyati, Xoʻjaobod tumanida tugʻilgan. „Doʻstlik“ hamda „El-yurt hurmati“ ordenlari bilan taqdirlangan.

Taʼlim olishi va mehnat faoiliyati 

1976-yilda Andijon davlat tillar pedagogika institutini tamomlagan. Mutaxassisligi boʻyicha ingliz tili fani oʻqituvchisi. Xoʻjaobod tumani, Shahrixonsoy shaharcha fuqarolar yigʻinining diniy maʼrifat, maʼnaviy ahloqiy tarbiya masalalari boʻyicha maslahatchi. 2015-2020-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senatining Andijon viloyati deputati sifatida faoliyat yuritgan.

Manbalar
Ahmad ibn Harb

Ahmad ibn Harb- to'liq ismi Abu Abdulloh Ahmad ibn Harb Naysoburiy Nishopurning taniqli zohidi va muhaddisi edi. Xuroson faqihi va shayxlarining oqsoqollaridan biri bo‘lgan Ahmad ibn Harb “al-Arbain”, “Kitobuz-zuhd” va “Iyalulloh” kabi hadis va tasavvufga oid asarlar yozgan. Biroq uning birorta asari bugungi kungacha yetib kelmagan. U Yahyo ibn Muoz ar-Roziyning ustozi, Sufyon ibn Uyayniyning shogirdi edi. Bir muddat Turkistonda g‘ayrimusulmon turklarga qarshi jihodda qatnashgan. Makkada ham istiqomat qilgan.
U Ahmad ibn Hanbal davrida Bag‘dodga tashrif buyurib, u yerda dars bergan. Islomning oltin asrida 234 (849) yilda 85 yoshida vafot etgan.

Manbalar 

 Islom
Olimlar
Ibn Masarra

Ibn Masarra- toʻliq ismi Abu Abdulloh Muhammad ibn Abdulloh ibn Masarra ibn Najih al-Jabaliy (arab. أبو عبد الله محمد بن عبد الله بن مسرة بن نجيح الجبلي) (883–931) – andalusiyalik musulmon zohid va olim. U ilk so‘fiylardan, shuningdek, Andalusning ilk faylasuflaridan biri hisoblanadi.

U muvallad bo‘lgani taxmin qilinadi.

Otasi bilan Makkaga borgan Ibn Masarra, otasi vafot etgach, Ispaniyaga qaytib, shogirdlari bilan bir takkaga kirib ketgan. Qarashlari rad etilgach, Misr va Makkada yashagan. Umrining oxirlarida Kordovaga qaytib kelgan.

Manbalar 

 Olimlar
 So‘fiy
Aleksandr Butkov

Aleksandr Yakovlevich Butkov (1911-yil 25-mart, Gorchakova stansiyasi, Fargʻona viloyati, Rossiya imperiyasi — 1981-yil 2-iyul, Toshkent, Oʻzbekiston SSR) — sovet botanika olimi, sistematik va geobotanik, Oʻzbekiston oʻsimliklari va florasi boʻyicha mutaxassis. Koʻp tomli „Oʻzbekiston florasi“ () monografiyasi mualliflaridan biri.

Tarjimayi holi
Aleksandr Butkov 1911-yil 25-mart kuni Gorchakova (hozirgi Margʻilon) stansiyasi temiryoʻl ishchisi oilasida tavallud topgan. 1934-yilda Oʻrta Osiyo davlat universiteti fizik-matematika fakultetining biologiya boʻlimini tugatadi. Talabalik davridanoq Botanika bogʻida dori tayyorlovchi, soʻngra kichik ilmiy xodim, assistent boʻlib faoliyat koʻrsata boshlaydi. 1934-yili Butkov Xoʻja Gʻur-Gʻur ota gʻoriga qilingan ekspeditsiyada ishtirok etib, ushbu hududning birinchi botanik tavsifini tuzib chiqadi. 1944-yildan boshlab Oʻrta Osiyo davlat universitetining Botanika bogʻiga rahbarlik qila boshlaydi. 1946-yilda zarpechak oʻsimlik turkumi boʻyicha dissertatsiyani yoqlab, biologiya fanlari nomzodi ilmiy unvonini oladi. 1949-yildan Oʻrta Osiyo davlat universitetida katta oʻqituvchi, soʻngra darvinizm kafedrasi dotsenti boʻlib ishlagan. 1952-yilda Oʻzbekiston SSR FA Botanika instituti Geobotanika laboratoriyasini boshqara boshlaydi. Olim yong‘oqli-mevali o‘rmonlarning hosildorligini o‘g‘itlar yordamida oshirish g‘oyasini ilgari surib, ularni ekologik va fitotsenologik jihatdan o‘rganish bilan shug‘ullangan. Koʻp tomli „Oʻzbekiston florasi“ () monografiyasi yozilishida ishtirok etgan. Adonis oʻsimligi boʻyicha monografik tadqiqot olib borgan. Oʻzbekistonning manzarali oʻsimliklari haqida kitob yozgan. 1981-yil 2-iyul kuni Toshkent shahrida 56 yoshida vafot etgan.

Manbalar 

Margʻilonda tugʻilganlar
Fargʻona viloyatida tugʻilganlar
Toshkentda vafot etganlar
Ibn Abbod Rundiy

Ibn Abbod Rundiy-(arab. ابن عباد الرندي) (1333-1390) to‘liq ismi Abu Abdulloh Muhammad ibn Abu Is’hoq Ibrohim an-Nafzi al-Himyariy ar-Rundiy bo‘lib, o‘z davrining yetakchi so‘fiy ilohiyotchilaridan biri. Andalusning Ronda shahrida tug‘ilgan. Marokashdagi mashhur madrasalarda tahsil olishga qiziqqan Ibn Abbod yoshligida u yerga hijrat qiladi. U umrining katta qismini Marokashning turli shaharlarida (Sale, Marrakesh, Fos) yashab o‘tkazgan va Fosdagi “Bob al-Futuh” qabristoniga dafn etilgan.

Manbalar 

 Olimlar
Vollaston prizmasi

Vollaston prizmasi Uilyam Xayd Vollaston tomonidan ixtiro qilingan bo'lib, qutblangan yorug'likni boshqaradigan optik qurilma. U yorug'likni ortogonal qutblangan  ikkita alohida chiziqli polarizatsiyalanib chiquvchi nurlarga ajratadi. Ikkila nur ham ikkita to'rtburchak prizmaning optik o'qiga muvofiq holatda qutblangan bo'ladi.

Vollaston prizmasi ikki sinuvchi materialdan tayyorlangan, ikkita ortogonal bo'lgan prizmalardan iborat - odatda kaltsit kabi bir o'qli material. Ushbu prizmalar o'zlarining asoslari chegarasida bir-biriga biriktirilgan bo'lib (an'anaviy ravishda Kanada balzami bilan), optik o'qlari perpendikular bo'lgan ikkita to'rtburchakli uchburchak prizma hosil qiladi. Chiqib kelayotgan yorug'lik nurlari sinish ko'rsatkichlaridagi farqlar tufayli oddiy va g'ayrioddiy nurlar sifatida prizmadan ajralib chiqadi, ajralish burchagi prizmalarning xanjar burchagi va yorug'likning to'lqin uzunligi bilan o'chanadi. Tijorat prizmalar 1 ° dan 45 ° gacha bo'lgan divergensiya burchaklari bilan mavjud.

Eslatmalar
Rentgen nurlarining difraksiyasi



Rentgen nurlarining diffraksiyasi 
Tiron ekstraktining rentgen nurlari diffraktsiyasi juda keng cho'qqilarni o'z ichiga oladi, bu qattiq moddalarning amorf tabiatini ko'rsatadi. 3-jadvalda standartlarning XRD naqshlari bilan taqqoslash asosida d-oraliqlar va taxminiy topshiriqlar ro'yxati keltirilgan. Eng kuchli cho'qqi allofanlar, amorf kremniy oksidi, halloysitlar va muskovit uchun naqsh bilan bir-biriga to'g'ri keladi va bu materiallar turli nisbatlarda mavjud bo'lgan bir nechta komponentlarning aralashmasidan iborat bo'lishi mumkinligini ko'rsatadi. Boshqa cho'qqilar halloysit va muskovitning standart rentgen diffraktsiya naqshlariga mos keladi. Shunday qilib, Tiron ekstraktlari uchun XRD namunasi halloysitlar, muskovit va ehtimol allofanlar va amorf kremniy oksidi mavjudligini ko'rsatadi.

Rentgen nurlari diffraktsiyasi (XRD) tadqiqot va sanoatda keng qo'llaniladigan kuchli vositadir. XRD odatda materiallardagi kristall fazalarning sifat va miqdoriy tahlillari uchun yaxshi ma'lum bo'lsa-da, diffraktsiya naqshlarini sinchkovlik bilan tahlil qilish yoki maxsus XRD sozlamalarini qo'llash orqali ko'proq ma'lumot olish mumkin : ya'ni qattiq eritmalarning tavsifi, kristallit o'lchami va shakli, kristall orientatsiyasi , turli darajadagi ichki elastik shtammlar/stresslar, harorat ta'siri, yaqin sirt xarakteristikasi va boshqalar. Ushbu maqolaning maqsadi birinchi navbatda rentgen nurlari diffraktsiyasining ba'zi asosiy tamoyillarini umumlashtirish va keyin XRDni qo'llashning ba'zi misollarini keltirishdir. keramika materiallari sohasi.

Bo'limni ko'rishKitob sotib olish

Rentgen nurlari diffraktsiyasining tamoyillari 
X-nurlarining diffraksiyasi rentgen nurlari va kristall namuna o'rtasidagi konstruktiv shovqin natijasidir. Amaldagi rentgen nurlarining to'lqin uzunligi kristall panjaradagi atomlar orasidagi masofaning kattaligi bilan bir xil. Bu turli yo'llar bilan tahlil qilinishi mumkin bo'lgan diffraktsiya naqshini keltirib chiqaradi, eng mashhuri kristallar va ularning fazalarini o'lchashda ishlatiladigan mashhur Bragg qonunini (nl = 2d sin th) qo'llashdir.

Rentgen nurlarining tarqalishi 
Turli xil rentgen nurlarini tarqatish usullaridan foydalangan holda materialning kristal bo'lmagan tarkibiy qismlarini o'rganadigan boshqa usullarga o'tlash chastotasi kichik burchakli rentgen nurlarining tarqalishi (GISAXS), kichik burchakli rentgen nurlarining tarqalishi (SAXS), umumiy tarqalish (shuningdek, deb ataladi) kiradi. Juftlikni taqsimlash funksiyasi (PDF) tahlili), rentgen reflektometriyasi (XRR). Har bir usul asosiy tarqalish nazariyasiga asoslangan ma'lumotlarni tahlil qilish uchun o'z algoritmiga ega..

Rentgenologiya
Nazarmahram (Shahrixon tumani)

Nazarmaxram () — Oʻzbekiston, Andijon viloyati Shahrixon tumanidagi qishloq. Xaldivonbek tumani markazi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
 Shahrixon tumani
Moʻmin Rizo

Moʻminjon Qoʻchqorov (1983-yil 5-noyabrda tugʻilgan), Moʻmin Rizo taxallusi bilan mashhur, oʻzbek aktyori.

Hayoti 
Mo‘minjon Qo‘chqorov 1983-yil 5-noyabrda Farg‘ona viloyatida ziyolilar oilasida tug‘ilgan. Oʻrta maktabni tugatgach, Moʻmin 2001—2006-yillarda Qirgʻiziston — Oʻzbek xalqaro universitetining huquq va bojxona fakultetida tahsil oldi.

Shaxsiy hayoti 
Mo‘min Rizo oilali, 5 nafar farzandi, yaʼni 4 nafar qiz, bir o‘g‘li bor. Uning rafiqasi Ziyoda Normurodova ham aktrisa.

Faoliyati 
Ijodiy faoliyatini 2005-yilda boshlagan Mo‘min Rizo 2006-yilda suratga olingan „Superjamoa“ nomli ilk filmi bilan mashhur bo‘ldi. 2007-yilda „Bahor oylarida“ filmlarida suratga tushadi, bu filmlar Mo‘minga katta shuhrat keltirdi. „Dilozorim“, „Voris“, „Ota rozi“, „Snayper“ kabi qator filmlarda turli rollarni ijro etgan. 2018-yilda „Egizak oshiqlar“ komediyasi. Bu egizaklardan biri Rustam rolini ijro etgan boʻlib, ushbu roli tufayli tomoshabinlar mehrini qozongan. Shundan so‘ng aktyor o‘zbek-turk kinoijodkorlari bilan hamkorlikda yaratilgan „Yuraklar jangi“ serialida Bobur aka obrazini yaratdi. Moʻmin Rizo 2020-yilda Hindiston bilan hamkorlikda suratga olingan "Proshaniye" filmida rol oʻynagan. Huda Hofizning filmi unga unchalik shuhrat keltirmadi. Bu tasvir aktyorning oʻziga xos belgisiga aylandi. Shundan so‘ng Mo‘min Rizoga ham ko‘plab serial takliflari tushdi va u „Bokira“, „Baxt qushi“, „Asira“ seriallarida turli rollarni ijro etdi. 2021-yilda Mo‘min Rizo ham o‘zining prodyuserlik faoliyatini boshladi, uning birinchi prodyuserlik seriali „Rizo“ tez orada O‘zbekiston telekanallarida namoyish etilishi kutilmoqda. 2022-yilda Mo‘min Rizo o‘zbek-turk kinoijodkorlari bilan birgalikda suratga olingan „Yur muxabbat“ serialida suratga tushgan.

Filmografiyasi 
Quyida Mo‘min Rizo bosh rolni ijro etgan filmlarning xronologik tartibda ro‘yxati keltirilgan.

Televizion seriallar 

 2006-yil — Oʻzbekiston NTT telekanalining „Sevimli oʻzbek aktyori“ mahalliy nominatsiyasida XXVIII „Sevimli aktyor tanlovi“ mukofoti laureati.
 2007-yil — „Bahor oylari“ teleserialidagi Ulug‘bek roli uchun „M&tv“ O‘zbekiston milliy kinosining „Yilning eng yaxshi o‘zbek negativ obrazi“ notijorat mukofoti sovrindori (2008).
 2017-yil — „Asira“ teleserialida Nodir rolini ijro etgani uchun.
 2018-yil — Kino va televideniye prodyuserlari assotsiatsiyasining telekino sohasidagi professional mukofoti uchun „Yuraklar jangi / serialining eng yaxshi aktyori“ nominatsiyasi.
 2019-yil — Oltin tasma! " nomidagi milliy televideniye mukofoti laureati. „Baxt Qushi“ maxsus nominatsiyasida.

Manbalar 

Oʻzbekistonlik aktyorlar
XXI asr hind aktyorlari
Sovet aktyorlari
Fargʻonada tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1983-yilda tugʻilganlar
5-noyabrda tugʻilganlar
Yekaterina Lobaznyuk

Yekaterina Vladimirovna Lobaznyuk (; 1983-yil 10-iyunda Fargʻonada, Oʻzbekiston SSR, SSSRda tugʻilgan) Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etgan sobiq gimnastikachi, 2000-yilda Avstraliyaning Sidney shahrida boʻlib oʻtgan Olimpiada oʻyinlarida Rossiya davlati nomidan qatnashib, uchta medalni qoʻlga kiritgan. Uning ismi baʼzan Ekaterina Lobazniouk deb yoziladi.

Yoshlik yillari 
Gimnastika boʻyicha murabbiy (u ham sobiq gimnastikachi) va sport maktabi direktorining ikkinchi qizi Lobaznyuk Oʻzbekistonda 1980-yillardagi janjal va notinchlik sharoitida ulgʻaygan. U gimnastika boʻyicha faoliyatini olti yoshida, onasi uni Fargʻonadagi sport zaliga olib kelganida boshlagan. 1990-yillarda SSSR parchalanib ketganidan keyin Lobaznyuklar oilasi Farg‘ona vodiysi hududidagi zo‘ravonlik va tartibsizliklar oqibatida Toshkentga qochib ketgan. Oila u yerda sirkga ishga kirishga harakat qiladi, ammo bu ishda ular muvaffaqiyatsizlikka uchraydi. Keyinchalik ularga 1994-yilda oʻsha paytda Rossiyada istiqomat qilgan buvisi ularga yordam beradi. Lobaznyuklar oxir-oqibat Sibirning janubi-gʻarbiy qismida joylashgan 170 000 ga yaqin aholisiga ega Rubsovsk shahriga joylashadi.

Aynan Rubsovskda Lobaznyuk oʻzining boʻlajak murabbiyi Valeriy Fyodotovich Dianov bilan uchrashadi va ular tezda bir jamoaga aylanishadi.

Milliy musobaqalardagi debyuti 
Lobaznyuk ilk marotaba 1996-yilda bolalar oʻrtasidagi sport uchrashuvlarida kichik elita gimnastikachisi sifatida chiqish qilgan. Garchi u musobaqa davomida oʻn bir marta yiqilgan boʻlsa-da, u Rossiya terma jamoasi bosh murabbiyi Leonid Arkayevda juda katta taassurot qoldiradi. 1996-yilda u Rossiya yoshlar chempionatida koʻpkurash va polda bajariladigan bahslarda birinchi oʻrinni egallaydi (sport ustaligiga nomzod toifasida) va keyingi yili oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya kubogi musobaqasida toʻrtta oltin va bitta kumush medalni qoʻlga kiritadi.

Gimnastikadan keyingi hayot 
Lobaznyuk hozirda Kanadaning Britaniya Kolumbiyasining Langli shahrida istiqomat qiladi, u yerda u oʻzi Langley Gimnastika Jamgʻarmasida murabbiy boʻlgan onasi Lyudmila bilan birga raqobatbardosh murabbiy sifatida mashq qiladi. Sportchi hozirgi kunga kelib turmushga chiqqan va uning Aleksey ismli oʻgʻli bor.

Raqobat tarixi

Manbalar

Havolalar 

 Lobaznyuk’s photos at GymBox
 Lobaznyuk Set for Monday Surgery  an article in International Gymnast Online, January 27, 2002
Yashayotgan insonlar
1983-yilda tugʻilganlar
Sport gimnastikachilari
Fargʻona viloyatida tugʻilganlar
Fquih Ben Salah

Fquih Ben Salah yoki Fkih Ben Saleh Fkih Ben Salah ( berber tilida : Fqih Ben Ṣaleḥ, ⴼⵇⵉⵀ ⴱⴻⵏ ⵚⴰⵍⴻⵃ; arab tilida : ạlfqyhṭ bn ṵṣ, Morko shahrida). Béni Mellal-Khénifra mintaqasidagi Béni Mellalda joylashgan,  2004-yilda 128,446 aholidan tashkil topgan shahar. Uning asosiy iqtisodiy faoliyati qishloq xo'jaligi hisoblanadi.

Tarixi 
Shahar Beni Amir arab qabilasi hududida joylashgan bo'lib, u Tadla qabila konfederatsiyasi tarkibiga kirgan.

Egizak shaharlar 

  Don Benito, Spain

Manbalar 

Fquih Ben Salah viloyati
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Fquih Ben Salah viloyati
Beni Mellal-Khénifra provinsiyalari
Nail Muxamedyarov

Nail Narimanovich Muxamedyarov (1962-yil 8-noyabr , Leninsk, Oʻzbekiston SSR) — sovet va ukrainalik ogʻir atletikachi, 1988-yili SSSR chempioni , 1991-yil SSSR xalqlarining X yozgi Spartakiadasi gʻolibi, jahon chempioni. 1992-yil MDH , 1990-yili jahon chempionati va 1988-yili Olimpiya o‘yinlarining kumush medali sovrindori. 1991-yil SSSRda xizmat ko‘rsatgan sport ustasi.

Biografiyasi 
1962-yil 8-noyabrda Leninsk shahrida Stalin qatag‘onlari davrida O‘zbekistonga deportatsiya qilingan Qrimdan kelgan muhojirlar oilasida tug‘ilgan. U 14 yoshida Valeriy Kim bilan og‘ir atletika bilan shug‘ullana boshlagan. 1979-yilda Andijon davlat pedagogika institutining jismoniy tarbiya fakultetiga o‘qishga kirgach, rahbarligida mashg‘ulotlarni davom ettirdi. 1982-yilda u oʻrta vaznda oʻsmirlar oʻrtasida Yevropa chempioni boʻlgan.

Eng muhim muvaffaqiyatga 1980-yillarning oxiri va 1990-yillarning boshlarida erishilgan. 1988-yilda yarim ogʻir vaznda SSSR chempioni boʻldi. Oʻsha yili u Seuldagi Olimpiya oʻyinlarida SSSR terma jamoasiga qoʻshildi va u yerda faqat jamoadoshi Anatoliy Xrapatiyga yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritdi. Keyingi yillarda u ogʻir vazn toifalarida qatnashdi, Jahon chempionatining kumush medali sovrindori (1990) va SSSR xalqlarining X yozgi Spartakiadasi (1991) gʻolibi boʻldi.

1992-yil yanvar oyida u Simferopolga koʻchib oʻtdi, u yerda Yakov Raskin uning murabbiyi boʻldi. Keyinchalik u Ukrainani xalqaro musobaqalarda himoya qildi. 1992-yil iyun oyida u MDH chempionatida gʻolib chiqdi, ammo Barselonadagi Olimpiya oʻyinlarida yagona terma jamoaga kiritilmadi. 1993-yilda Sofiyada boʻlib oʻtgan Evropa chempionatida siltab koʻtarishda uchinchi urinish paytida u yelkasidan jarohat oldi, bu nafaqat ushbu turnirda ishtirok etishni davom ettirishga toʻsqinlik qildi, balki sport faoliyatini yakunlashga majbur qildi.

1998-yildan buyon Qrim muhandislik-pedagogika universitetida dars beradi va ilmiy izlanishlar olib boradi, 2003-yildan u yerda jismoniy tarbiya kafedrasi mudiri boʻldi. 2010-yilda „Sog‘lom turmush tarzini shakllantirishning ijtimoiy-kommunikatsiya tizimida kutubxona“ mavzusida fan nomzodi ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan

Manbalar

Havolalar 

 Lift Up veb-saytidagi profil )
 Sports Russia portalidagi profil
 

Yashayotgan insonlar
1962-yilda tugʻilganlar
8-noyabrda tugʻilganlar
Fquih Ben Salah viloyati

Fquih Ben Salah (    ) Marokashning Beni Mellal-Khénifra mintaqasida joylashgan provinsiya hisoblanadi. 2014-yildagi statistik ma'lumotlarga ko'ra, uning aholisi 502 827 kishini tashkil qiladi.

Ma'muriy bo'linmalar

Manbalar 

Fransuz tilidagi manbalar bilan maqolalar (fr)
Beni Mellal-Khénifra provinsiyalari
Fquih Ben Salah viloyati
Arab tilidagi manbalar bilan maqolalar (ar)
Yevgeniy Rachinskiy

Yevgeniy Konstantinovich Rachinskiy (1909 — 1991) — Sovet qurollari konstruktori.

Tarjimayi holi 
1909-yil 1-yanvarda Qoʻqon shahrida (hozirgi Fargʻona viloyati, Oʻzbekiston) xizmatchi oilasida tugʻilgan. Oʻrta maktabni Toshkentda tugatgan, ularning oilasi keyinchalik Toshkentga koʻchib kelgan.

1926—1929-yillarda Toshkent paxta sanoati bosh mexanika zavodida chizmachi-konstruktor, 1929—1931-yillarda Toshkent qishloq xoʻjaligi mashinasozligi zavodi qurilishi yigʻish boʻlimida muhandis-konstruktor boʻlib ishlagan. Ham ishlab, ham oʻqib Toshkent universitetining ishchilar fakulteti va 3 kursini tamomlagan.

1931-yilda Rachinskiy Moskvaga koʻchib oʻtdi. Moskvada u mudofaa sanoati korxonalari va konstruktorlik byurolarida ishlagan: muhandis-konstruktor, yetakchi dizayner, bosh loyiha dizayneri.

Ikkinchi jahon urushi yillarida SSSRning turli zavodlarida Shpagin avtomati ishlab chiqarishni tashkil etishda qatnashgan.

1940—1960-yillarda u bir qator yangi uskunalar modellarini ishlab chiquvchi boʻlib ishladi, ulardan toʻrttasi Sovet Armiyasi tomonidan qabul qilingan. Ular orasida:

— (Vodopyanov E. D. bilan birgalikda) Vladimirov tomonidan ishlab chiqilgan 14,5 mm kalibrli KPV pulemyoti ostida ZPU-1 bitta zenit pulemyoti

— (Pursen R.Ya bilan birga) Afanasyev-Yakushev tomonidan ishlab chiqilgan 23 mm 2A14 zenit qurollari uchun ZU-23 ikkita zenit quroli oʻrin olgan.
Umuman olganda, Rachinskiy — dastgoh asboblari va oʻqotar qurollarning juda mashhur dizayneri. „Mashinistlar“ ning barcha keksa avlodi — Stepanov, Samojenkov, Malinovskiylarning barchasi uni oʻz ustozlari deb bilishadi.

1957-yildan 1963-yilgacha Y. K. Rachinskiy Tula TsKB-14 (Asboblarni loyihalash byurosi) boʻlimi boshligʻi boʻlib ishlagan.

Mukofotlar va ordenlar 

Rachinskiy 1949-yilda 1-darajali Stalin mukofoti laureati,
1968-yilda SSSR Davlat mukofoti
1949-yilda Mehnat Qizil Bayroq ordeni kavaleri, 1945-yilda „1941-1945-yillardagi Ikkinchi jahon urushidagi jasoratli mehnati uchun“ medallari bilan taqdirlangan. 1950-yilda „Mehnat jasorati uchun“ ordeni sohibi boʻldi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Istoriya sovetskogo strelkovogo orujiya i patronov. David Naumovich Bolotin. Poligon, 1995-yil.

Havolalar 
 http://www.museum-arms.ru/about/tula-armory/detail.php? ELEMENT_ID=2544

Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohiblari
1991-yilda vafot etganlar
19-aprelda vafot etganlar
Qoʻqonda tugʻilganlar
1909-yilda tugʻilganlar
1-yanvarda tugʻilganlar