MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Ilmiy fantastika

Ilmiy taxayyulot yoki ilmiy fantastika ilgʻor fan-texnika mavzusiga bagʻishlangan badiiy adabiyot janridir. Oddiy fantastikadan tasvirlayotgan olamidagi fenomenlarning ilmiy asoslanishi bilan farq qiladi. Ilmiy fantastik asarlarda mavjud ilmiy postulat va qonunlar buzilmaydi (yaʼni sehr aralashmaydi), biroq baʼzan kelajakda aniqlanishi va amalga oshirilishi mumkin boʻlgan tezislarga ham suyaniladi (masalan, yorugʻlik tezligidanda tezroq parvoz, vaqt sayohati, oʻzga sayyoraliklar va hokazo).

Yana qarang 
 Fantastika
 Fentezi

Manbalar
Arab-Isroil mojarosi

Arab-Isroil ziddiyati ( , ) tushunchasi oʻz ichiga qariyb bir asrlik siyosiy va harbiy qarama-qarshiliklarni oladi. Ziddiyat zamirida sionist harakatlar paydo boʻlishi hamda panarabchi va panislomchilar nuqtai-nazaridan arab-musulmon yerlari, yahudiylar tomonidan esa vatan hisoblanmish hududda Isroil davlati tuzilishi bilan bogʻliq muammolar yotadi.

Usmonlilar imperiyasi yemirilishidan soʻng hudud talashish maqsadidagi siyosiy qarama-qarshilik sifatida boshlangan bu ziddiyat yillar oʻtishi bilan keng miqyosli Arab-Isroil ziddiyatidan kichikroq, mintaqaviy miqyosdagi Isroil–Falastin mojarosiga aylandi; biroq hamon arab va qisman musulmon mamlakatlari Isroil davlatiga nisbatan dushman kayfiyatdadirlar.

Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Urushlar
Yaqin Sharq tarixi
Zamonaviy tarix
AQSh prezidentlik saylovi (2008)

2008-yilgi Amerika Qoʻshma Shtatlari prezidentlik saylovi 2008-yilning 4-noyabrida boʻlib oʻtdi. Bu har toʻrt yilda oʻtkaziladigan AQSh prezidenti va uning yordamchisini aniqlab beruvchi 56-saylov boʻldi. Saylovda Demokrat Barack Obama gʻalaba qozondi. Shuningdek senat (31 shtatda), vakillar kengashi (barcha shtatlarda) va gubernatorlar (11 shtatda) saylovlari ham oʻtkazildi.
Prezident va yordamchisi lavozimlariga eng katta ikki firqa — AQSh Demokratik Partiyasidan mos ravishda Barack Obama va Joe Biden, AQSh Respublikachilar Partiyasidan mos ravishda John McCain va Sarah Palin nomzodlari qoʻyilgandi.
AQSh tarixida prezidentlik uchun ilk bora ikki amaldagi senator kurashishdi. Ikkala nomzod ham Amerika qitʼasidan tashqarida tugʻilgan ilk prezidentlik nomzodlaridir — Obama Hawaiida, McCain esa Panama kanali atrofidagi AQSh hududida tugʻilgan.
Oʻtgan saylov yana shunisi bilan eʼtiborga molikki, undagi nomzodlardan qaysi biri gʻalaba qozonganda ham, bu tarixiy yangilik: Obama birinchi qora tanli AQSh prezidenti, McCain esa birinchi muddatga saylangan eng keksa prezident boʻlar edi. Bu prezident yordamchilari nomzodlariga ham taalluqli: Biden birinchi katolik, Palin esa birinchi ayol yordamchi boʻlar edi.

Nomzodlar 
AQSh prezidenti lavozimiga nomzodlar roʻyxati (qalin harflar bilan gʻolib nomzod belgilangan):

Demokratlar Partiyasidan 

 Barack Obama
 Hillary Rodham Clinton (2008-yil 7-iyunigacha)
 John Edwards (2008-yil 30-yanvarigacha)

Respublikachilar Partiyasidan 

 John McCain
 Mike Huckabee (2008-yil 4-martigacha)
 Ron Paul (2008-yil 4-martigacha)

Konstitutsiya Partiyasidan 
 Chuck Baldwin

Libertarian Partiyasidan 
 Bob Barr

Yashil Partiyadan 
 Cynthia McKinney

Mustaqil nomzod 
 Ralph Nader

Manbalar

Havolalar 
 Election Center 2008 CNN 
 Election 2008 The New York Times 
 Vibori v SShA — 2008 Lenta.ru 

AQSh
Saylovlar
John McCain

John Sidney McCain III (talaffuzi: Jon Sidni Makkeyn Uchinchi; 1936-yili 29-avgust - 2018-yili 25-avgust) AQSh Senatida Arizona shtatidan senatordir. 2008-yilgi AQSh saylovida Respublikachilar partiyasidan prezidentlikka nomzod boʻlgan. Vetnam urushi faxriysi – uning samolyoti A-4E Skyhawk urib tushirildi soviet raketasi S-75, shundan keyin u 5 yildan ortiq vaqt davomida qo'lga olingan.

Havolalar 
 John McCain veb-sayti

Amerikalik siyosatchilar
Joe Biden

Joseph Robinette „Joe“ Biden, Jr. (; 1942-yil 20-noyabrda tugʻilgan) amerikalik siyosatchi, 20-yanvar 2021-yildan AQShning 46- hamda amaldagi AQSh prezidenti. Demokratlar partiyasi aʼzosi boʻlgan Biden bungacha 1973-yildan 2009-yilga qadar Delaver shtatidan senator hamda 2009-yildan 2017-yilga qadar 47-vitse-prezident vazifalarini bajargan.

Biden Pennsylvania shtatining Scranton shahrida tugʻilib oʻsgan. 1953-yili Biden oʻn yoshligida oilasi bilan Delaver shtatidagi New Castle Countyga koʻchib oʻtadi. U 1968-yilda Syracuse universitetini tamomlab, huquq boʻyicha bakalavr darajasini oldi va Delaware universitetiga oʻqishga kirdi. 1970-yilda u New Castle County Kengashiga senator etib saylandi va buning ortidan AQSh tarixida oltinchi eng yosh senator boʻldi. Keyinchalik, 1972-yilga kelib, Biden Delawaredan AQSh senatori etib saylandi, bu paytda u 29 yoshda boʻlgan.

2008-yilgi prezidentlik saylovlarida Biden Barack Obamaning yordamchisi (vitse-prezident) sifatida qatnashib, John McCain va uning yordamchisi Sarah Palin ustidan gʻalaba qozonishdi. Obama va Biden 2012-yilgi prezidentlik saylovlarida Mitt Romney va uning yordamchisi Paul Ryan ustidan gʻalaba qozonib, ikkinchi muddatga qayta saylanishdi.

Biden 2020-yilgi saylovlarda Demokratik partiyadan prezidentlikka nomzod boʻlib, AQSh prezident Donald Trump bilan raqobatlashdi va gʻalaba qozondi.

Dastlabki hayoti 
Joseph Robinette Biden Jr. 20-noyabr 1942-yili Pennsylvania shtatining Scranton shahridagi St. Mary shifoxonasida dunyoga keldi. Onasi — Catherine Eugenia „Jean“ Biden (qizlik familiyasi Finnegan), otasi — Joseph Robinette Biden Sr. Katolik oilada toʻngʻich farzand boʻlgan Bidenning bir singli — Valerie hamda ikki ukasi — Francis va James mavjuddir. Jean irland kelib chiqishga, Joseph Sr. Esa ingliz, fransuz va irland kelib chiqishga ega boʻlgan.

Saylov tarixi

Galereya

Nashrlar 

Kitoblar
 
 
  
 
 
 
 
 
 
 
 
  Also paperback edition, Random House 2008, .
 

Book contributions
 
 Biden, Joseph R., Jr. (2009). „Foreword.“ In: Choosing Equality: Essays and Narratives on the Desegregation Experience. Edited by Robert L. Hayman, Jr. and Leland Ware. University Park: Pennsylvania State University Press, 2009. .

Broshyuralar
 Biden, Joseph R., Jr., and Les Aspin, William Louis Dickinson, Brent Scowcroft (1982). Arms Sales: A Useful Foreign Policy Tool? American Enterprise Institute. AEI Forum 56. Moderated by John Charles Daly.

Maqolalar
 Biden, Joseph R., Jr., and Miga Purev-Ochir (Spring 2015). „U.S.-Russian Relations in a Post-Cold War World: A Strategic Vision: Mapping a Future for U.S.-Russian Relations.“ Harvard International Review, vol. 36, no. 3, pp. 72–76. .

Manbalar

Havolalar 
 Prezident Joe Biden rasmiy sayti 
 Prezidentlik kampaniyasi sayti 
 Obama biografiyasi, Oq Uy (arxivlangan) 
 

Yashayotgan insonlar
AQSh vitse-prezidentlari
AQSh prezidentlari
Amerikalik siyosatchilar
Sarah Palin

Sarah Louise Heath Palin (talaffuzi: Sara Luiz Hit Peylin; 1964-yili 11-fevral) Alaska shtati gubernatoridir. 2008-yilgi AQSh saylovida Respublikachilar partiyasidan prezident yordamchisi lavozimiga nomzod boʻlgan.

Havolalar 
 John McCain/Sarah Palin saylov kampaniyasi

Amerikalik ayol modellar
Yashayotgan insonlar
Amerikalik siyosatchilar
Germaniya davlat madhiyasi

Germaniya davlat madhiyasi (nemischa: Deutsche Nationalhymne) - oʻzbek "Birlik va Huquq va Ozodlik" ("Einigkeit und Recht und Freiheit")

Musiqasini kompozitor: Joseph Haydn, 1797

Shiorlar kompozitor:  Hoffmann von Fallersleben, 1841

Shior 
Einigkeit und Recht und Freiheit 

für das deutsche Vaterland! 

Danach lasst uns alle streben 

brüderlich mit Herz und Hand! 

Einigkeit und Recht und Freiheit 

sind des Glückes Unterpfand.

Blüh im Glanze dieses Glückes, 

blühe, deutsches Vaterland!

Blüh im Glanze dieses Glückes,

blühe, deutsches Vaterland!

Germaniya
Davlat madhiyalari

de:Deutsche Nationalhymne
ru:Гимн Германии
Bielefeld

Bielefeld — Germaniyaning Shimoliy Reyn-Vestfaliya federal yeridagi shahar. Germaniyadagi shahar, Shim. ReynVestfaliya yerida. Aholisi 322,1 ming kishi (1992). Tevtoburg Oʻrmonlari togʻlari yoʻlagidagi transport yoʻllari tuguni. Toʻqimachilik markazi (16-asrdan). Mashinasozlik, oziq-ovqat, kimyofarmatsevtika sanoati, tikuvchilik korxonalari bor. Shahar tarixiy manbalarda ilk bor 1015-yilda qayd etilgan.

Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Germaniya shaharlari
Vuppertal

Vuppertal — GFR dagi shahar. Shimoliy Reyn-Vestfaliya yerida, Vupper daryosi boʻyida. Aholisi 372,4 mingdan ziyod kishi (1990-yillar oʻrtalari). Muhim transport yoʻllari tuguni. Germaniyadagi toʻqimachilik sanoatining yirik markazi. Toʻqimachilik mashinasozligi, elektrotexnika asboblari, kimyo-farmatsevtika, qogʻoz, rezina sanoati rivojlangan. Vuppertal 1929—30 yillarda Barmen, Elberfeld va boshqa shaharlarning qoʻshilishidan vujudga kelgan.

Manbalar
Zakovat

Zakovat intellektual teleoʻyin boʻlib, 2001-yildan beri davom etmoqda. Uning asoschisi va boshlovchisi — Abdurasul Abdullayev. Rus telekoʻrsatuvi Nima? Qayerda? Qachon? oʻyiniga asoslangan.

Xalqaro versiyalari

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti

Televideniye
Jom (qishloq)

Jom —  (kirillcha ЖОМ), Samarqand viloyati, Nurobod tumanidagi qishloq. Oʻzbekiston boʻyicha eng katta qishloqlardan biri hisoblanadi. „Jom“ soʻzi bekat yoki toʻxtab turish joyi degan maʼnolarni anglatadi. Samarqand va Qashqadaryo viloyatlari chegarasida joylashgan. Janubda Chiroqchi tumanining Umakay qishlogʻi bilan chegaradosh. Qishloq aholisi tax. 35 ming kishidan ortiq(2023). Qishloq oʻz navbatida yuqori va pastki Jom qishloqlariga boʻlinadi. Qishloqda kattagina Jom bozori mavjud. Jom togʼlar bilan oʼralgan tabiati ayniqsa bahorda juda goʼzal.

Tarixi 
Jomning qachon paydo boʻlgani aniq maʼlum emas. XVIII-XIX asrlarda Qarshidan Samarqandga olib boradigan eng xavfsiz yoʻllardan biri shu qishloqdan oʻtgan. Tarixda bu qishloq bir qancha qoʻzgʻolonlarga guvoh boʻlgan.

Iqtisodiy-ijtimoiy ahvoli

Aholi 
Bu qishloqda asosan oʻzbeklarning ors-saroy (saroy urugʻining bir tarmogʻi) urugʻiga mansub odamlar yashaydi. Aytishlaricha, ors-saroy „arslon saroy“ yaʼni „botir, jasur, sheryurak saroylar“dan olingan.

Iqtisodi 
Qishloq aholisi asosan qishloq xoʻjaligi, tadbirkorlik,chorvachilik bilan mashgʻul. Qishloq ayollari esa oʻz gilamlari bilan mashhur. Jom gilamlari viloyat hududi boʻyicha sotiladi. Qishloqda togʻ toshlarini qazib chiqaruvchi kon (kar’yer) ham bor. Ammo, mustaqillikdan keyin, sarmoyalar kamligi sababli unchalik unumlik faoliyat koʻrsatmaydi.

Oʻzbekiston qishloqlari
Jom

Jom — 1) uy-roʻzgʻor buyumi; ichi chuqur va yoyiq (keng) zihi yuqoriga ancha koʻtarilgan toʻgarak shakldagi mis togʻora; baʼzan 2 ta qulogʻi ham boʻladi. Xamir qorish, guruch ivitishda, quyuq ovqat solishda, toʻy, marosimlar va b.da foydalaniladi. Katta hajmliligi Qoʻqon, Namanganda mis togʻora, nisbatan kichik turi J. deb ataladi; 2) metall qadah (kosa, piyola).

Jom atamasi quyidagilarni bildirishi mumkin:
 Jom - idish turi.
 Jom - Samarqand viloyatidagi qishloq.

Manbalar
Samoviy sarguzashtlar

Samoviy sarguzashtlar (ingl. Space Cases) Nickelodeon kanali uchun tasvirga olingan Kanada ilmiy fantastik teleserialidir. U kelajakda tasodifan Christa (Krista) nomli kelgindi kemaga chiqib qolib, uzoq fazoviy sayohat boshidan kechirayotgan bir guruh talabalar va ularning oʻqituvchilari haqida hikoya qiladi.

Serial Peter David va Bill Mumy tomonidan yaratilib, 1996-yil 2-martidan namoyish etila boshlandi va deyarli bir yil ekranlarda boʻldi. Oʻzbekistonda serial Yoshlar (oʻzbekcha) va Sport (ruscha) telekanallarida efirga uzatildi.

Qahramonlar 
 Theresa James 'T.J.' Davenport (Tereza Jeyms Deyvenport) — oʻqituvchi ayol. Xavf tugʻilganda darrov hushidan ketadigan odati bor, biroq baʼzi paytlarda jasurlashadi.
 Komandir Seth Goddard (Set Goddard) — sobiq harbiy zobit („Yulduz Iti“), serialda esa bolalar murabbiyi va kema dargʻasi.
 Harlan Band (Harlan Bend) — Yer sayyorasidan kelgan talaba. Andromedaliklar bilan urushda halok boʻlgan otasi kabi Yulduz Iti boʻlishni orzu qiladi. Avvalboshda andromedalik Radu bilan jiddiy kelishmovchiligi boʻlgan. Harlan sport bilan muntazam shugʻullanuvchi, jismonan baquvvat talabadir. Oʻjarligi va oʻziga qattiq ishonganligi tufayli baʼzan ekipajni xatarga tutadi.
 Catalina (Katalina) Saturnning tabiiy yoʻldoshi Titandan kelgan talabadir. Sochlari kamalak ranglariga boʻyalgan bu qizning tovushi juda kuchli boʻlib, qichqirigʻi bilan dushman texnikasini (va baʼzan „Christa“ni ham) ishdan chiqara oladi. Koʻrinmas doʻsti Suzee yordamida muhandislik bilan shugʻullanadi.
 Radu — Andromeda sayyorasidan kelgan talaba (shuni aytish joizki, Andromeda nomi bilan aslida sayyora emas, balki galaktika nomlanadi). Inkubatorda oʻstirilgani uchun oilasi yoʻq. Raduning eshitish qobiliyati juda kuchli, shuningdek u oʻta baquvvat hamdir.
 Bova — uranlik talaba. Peshonasida uranliklar uchun xos boʻlmish elektr zaryadi chiqaruvchi Y shaklidagi shoxi bor. Bovaning metabolizmi odamlarnikidan ancha tez ishlagani uchun uning ishtahasi doimo karnay. Pessimist xarakterga ega.
 Rosie Ianni (Rozi Yanni) — merkuriylik talaba qiz. Oʻta yuqori haroratli issiqlik chiqara oladi (sochlari shu sababdan yoʻq, deb taxmin qilinadi). Kemada tabib vazifasini oʻtaydi.
 Thelma (Techno Human EmuLating MAchine; Telma, „Texno Odamsimon Mashina“) — „Christa“ kemasidagi odamsimon robot. Buyurilgan vazifalarni haddan tashqari tom maʼnoda tushunishi kulguli vaziyatlarga olib keladi. Tez-tez buzilib turadi.
 Suzee (Syuzi) — parallel olamdan kelgan qiz, Catalinaning yaqin doʻsti. Ikkinchi mavsumdan Catalinaning oʻrniga serialda qatnashadi. Boʻyni ostidagi jabralari unga har qanday atmosferada nafas olish imkonini beradi. Shuningdek, Suzee telepatik qobiliyatga ham sohibdir.

Bosh rollarda 
 Walter Emanuel Jones — Harlan Band
 Kristian Ayre — Radu
 Anik Matern — THELMA
 Jewel Staite — Catalina
 Rahi Azizi — Bova
 Paige Christina — Rosie Ianni
 Cary Lawrence — T.J. Davenport
 Paul Boretski — Seth Goddard
 Rebecca Herbst — Suzee

Qismlar

Havolalar 
 Rasmiy sayti
 Muxlis-sayti

Nickelodeon dasturlari
Kanada teleseriallari
1990-yillar teleseriallari
Chalob

right|thumb|Oʻzbek chalobi

Chalob — suzmaga (boshqa nomi chakki) suv aralashtirib tayyorlanadigan ichimlik. Qishloq joylarda, ayniqsa jazirama yoz payti salqinlashtiruvchi xosiyati uchun Markaziy Osiyo aholisi tomonidan sevib istemol qilinadi. Chalob Oʻzbekistonning markaziy va shimoliy-sharqiy qismlarida tayyorlanadigan ayrondan tayyorlanish usuli va mazasi bilan farq qiladi.

Dasht yoki togʻ chaloblari oʻzining seryogʻliligi bilan ajralib turadi va shuning uchun boshqa shaharda yoki choyxonalarda qilinadiganlaridan ustun hisoblanadi. Chalobning yogʻi, agar suvni sal teparoqdan sekinlik bilan suzmaga solinsa, shunda koʻpiksimon shaklda paydo boʻladi.

Tayyorlanishi 
 Suzmaga muntazam ravishda, bir maromda suv qoʻshilib aralashtiriladi. Qanchalik quyuq yoki suyuq boʻlishi tayyorlovchining tabiga bogʻliq.
 Yashil koʻkatlar (shivit, shavil), bodring, pomidor, rediska solinadi.
 Qoʻshimcha ravishda qaynatilgan goʻsht yoki tuxum maydalab solinadi.
 Tuzlanadi.

= "Chalob" soʻzining kelib chiqishi 
Quyidagi taxminlarni aytish mumkin:
 "chala" va "ob" (forscha „suv“) soʻzlarining birikishidan hosil boʻlgan;
 "chalmoq" feʼlidan (baʼzi oʻzbek shevalarida, masalan Qarshi aholisi shevasida chalmoq — "aralashtirish" maʼnosini bildiradi)

Oʻzbek taomlari
Oʻzbek oshxonasi
Alkogolsiz ichimliklar
Suzma

Suzma (boshqa nomi qatiq) qatiqdan suvini ajratib olish orqali olinadigan sut-qatiq mahsuloti.

Suzma — sut mahsuloti. Asosan, Oʻrta Osiyo va Qozogʻistonda uy sharoitlarida tayyorlanadi. Qatiq yoki kuvda sariyogʻi olingan ayronni surp xaltaga solib, 3—5 soat ilib qoʻyiladi. Zardobi sizigach, suzma hosil boʻladi. Qatiq va ayrondagi vitaminlar, organik moddalar toʻla saqlanib qoladi. Suzma toʻyimli va parhez mahsulot hisoblanadi. Tuz va koʻkatlar qoʻshib isteʼmol qilinadi, qurt tayyorlanadi.

Tayyorlanishi 
Qatiq gazmoldan qilingan xaltaga solinib, osib qoʻyiladi. Shunda undan suv ajralib chiqadi. Bu suv zardob (forscha sariq suv) deb ataladi. Suzmaning mazasi qatiqning sifatiga bogʻliq.

Suzma oʻzbek oilalarida salatlar uchun, baʼzi taomlarga qoʻshish uchun ishlatiladi. Ishtaha ochish xususiyatiga ega boʻlgani uchun bemorlarga tavsiya qilinadi. Suzmadan yozda sevib ichiladigan chalob ichimligi tayyorlanadi.

Oʻzbek taomlari
Sut mahsulotlari
Koson

Koson — Oʻzbekiston Respublikasining Qashqadaryo viloyatidagi shahar (1972-yildan). Koson tumaninpng maʼmuriy markazi, viloyatning gʻarbiy qismida. Qarshi shahridan 30 km, yaqin temir yoʻl stansiyasi — Koson (4 km). Toshkent — Dushanba temir yoʻl va Qarshi — Buxoro avtomobil yoʻli yoqasida. Qashqadaryoning oʻng sohilida, 350 m balandlikda joylashgan. Yanv.ning oʻrtacha temperaturasi 0°, iyulniki 28°. Aholisi 58,5 ming kishi (2003). K. ga Yakkabogʻ — Muborak suv quvuridan tarmoq oʻtkazilgan.

K. oʻrnidagi dastlabki qishloq milodning boshlarida vujudga kelgan, Yerqoʻrgʻonda hayot tanazzulga uchragach, aholi bu yerga koʻchgan. 4—5-asrlarda qalʼa bunyod etilib, atrofi mudofaa devori bilan oʻrab olingan; u moʻgʻullar istilosi davrigacha (13-asr boshi) mavjud boʻlgan. Moʻgʻullar istilosidan avval Kosonning mudofaa devori 3-marta taʼmirlangan boʻlib, kengligi 10 m ga yetgan. Arxeologik maʼlumotlarga koʻra, K.da ancha vaqtgacha hayot sungan va faqat 15—16-asr dangina qayta jonlangan. Karvon yoʻlida boʻlgani uchun savdo va hunarmandchilik rivojlangan. 4—6-asrlarga oid mis tangalarda "Kosonning ulugʻ shohi" deb yozilgan sugʻdiycha bitik aniqlangan (E. Rtveladze). Demak, u shoh qarorgohi boʻlgan. 16-asr 40-yillarida shayboniylarga qarshi Kosonda Bobo Mirak qoʻzgʻoloni sodir boʻlgan. 17-asrdan Ashtarxoniylar, 18-asr oʻrtalaridan Buxoro amirligi tarkibida. 1685-yil Samarqand hokimi Xoʻjamqulibiy oʻtarchi xitoy-qipchoqlar qabilasiga tayanib, Kosonni egallab, Nasaf viloyatini talon-toroj qilgan va bu bilan Anushaxonni Buxoro xonligiga bostirib kirishiga imkon yaratib bergan. Antik manbalarda uchraydigan Ksenippa viloyatining nomi Koson atamasining oʻzgargan shakli boʻlishi mumkin. Undagi "pa" qoʻshimchasini sugʻdiycha "ob", yaʼni suv deb hisoblansa, qadimda Qashqadaryodan chiqarilgan kanal Kosonob yaʼni Koson daryosi deb atalgan boʻladi.

Shaharda paxta tozalash, gʻisht zavodlari, gʻoʻzapoyadan karton qogʻozi ishlab chiqariladigan oʻzbek-xitoy qoʻshma korxonasi, yogʻ ekstraksiya zavodi, avtokorxona bor. Mahalliy sanoatga qarashli qandolatpazlik va kulolchilik sexlari faoliyat koʻrsatadi. 10 ga yaqin umumiy taʼlim maktabi, kutubxona, madaniyat uylari, klublar, dorixona, poliklinika, 2 kasalxona, tugʻruqxona mavjud. K. bilan Buxoro, Qarshi, Mugʻlon va tuman xoʻjaliklari orasida avtobuslar qatnaydi. Shaharda Ikkinchi jahon urushida halok boʻlgan jangchilar xotirasiga yodgorlik oʻrnatilgan.

Adabiyotlar 
Axmedov B. A., Istoriko-geograficheskaya literatura Sredney Azii XVI — XVIII vv. Pismennie pamyatniki, T., 1985; Kamaliddinov Sh. S, Istoricheskaya geografiya Yujnogo Sogda i Toharistana po araboyazichnim istochnikam IX— nachala XIII vv., T., 1996.

Manbalar 

Oʻzbekiston aholi punktlari
Oʻzbekiston shaharlari
Qashqadaryo viloyati
Koson tumani
Kishmishtepa

Kishmishtepa — ilk oʻrta asr shahar harobasi (milodiy 5—13-asrlar). Qashqadaryo viloyatidagi Chiroqchi shahri yonida joylashgan. Oʻrta asr manbalaridagi Xushminjakas yoxud Xushminchkat shahri K. oʻrnida boʻlgan. K. ark, shahriston va keng raboddan iborat. Shahristonning umumiy maydoni 24 ga ni tashkil qilib, u mudofaa devori va xandaq bilan oʻrab olingan. K.ning eng quyi qatlamlari milodiy 5—6-asrlarga oid. Shahriston atrofidagi devor 7—8-asrlarga mansub. 9— 10-asrlarga kelib shahar kengayib, vohaning yirik shaharlaridan biriga aylantan. 13-asr boshida moʻgʻullar istilosidan soʻng shahar vayron boʻlib, hayot hozirgi Chiroqchi oʻrnida qayta tiklangan.

Yana qarang 
 Chiroqchi#Ilk tarixi. Kishmishtepa (V-XIII asrlar)

Adabiyot 
 Kamaliddinov Sh. S, Istoricheskaya geografiya Yujnogo Sogda i Toharistana po araboyazichnim istochnikam IX — nachala XIII vv., T., 1996.

Svetlana Lunina.

Manbalar 

Oʻrta Osiyoning qadimiy shaharlari
Oʻzbekiston tarixi
Qashqadaryo viloyati
Foo Fighters

Foo Fighters 1995-yili Dave Grohl tomonidan tuzilgan amerikalik rock guruhdir. Grohl Nirvana guruhidan 1994-yili ketganidan so'ng bu guruhni tuzdi.

Diskografiya 
 Foo Fighters (1995)
 The Colour and the Shape (1997)
 There Is Nothing Left to Lose (1999)
 One by One (2002)
 In Your Honor (2005)
 Echoes, Silence, Patience & Grace (2007)
 Wasting Light (2011)
 Sonic Highways (2014)
 Concrete and Gold (2017)
 Medicine at Midnight (2021)

Havolalar 
 

Alternative rock guruhlar
Post-grunge guruhlar
Grammy mukofoti sovrindorlari
Brit mukofoti sovrindorlari
Courtney Love

Courtney Michelle Love (talaffuzi: Kortni Mishel Lav; 1964-yil 9-iyulida tugʻilgan) amerikalik qoʻshiqchi va aktrisadir. Nirvana guruhi xonandasi Kurt Cobain bilan turmush qurib, ikki yil u bilan yashagan.

Amerikalik ayol qoʻshiqchilar
Amerikalik aktrisalar
Amerikalik ayol modellar
Yashayotgan insonlar
Amerikalik gitarachilar
Amerikalik televideniye aktrisalari
Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar
Amerikalik rok-qoʻshiqchilar
Green Street Hooligans

Green Street Hooligans (ingl. Green Street koʻchasi bezorilari) 2005-yili ekranlarga chiqqan va Angliyadagi futbol bezoriligi haqida hikoya qiluvchi badiiy filmdir. Rejissor — Lexi Alexander, bosh rollarda — Elijah Wood hamda Charlie Hunnam. Film shuningdek Green Street, Hooligans, Football Hooligans kabi ismlar ostida ham maʼlumdir. Ssenariy muallifi sobiq bezori, endilikda esa yozuvchi Dougie Brimsondir.

Mazmuni 
Muxbirlikka oʻqiyotgan Matt Buckner xonasidan kokain topilib, u Harvard Universitetidan haydaladi (aslida kokain uning xonadoshi Jeremy Van Holdenniki edi, biroq uning otasi yuqori mansabli amaldor boʻlib, obroʻini yoʻqotishdan qoʻrqqani uchun, ishni bosdi-bosdi qilib yuboradi). Matt Buyuk Britaniyaga, singlisi Shannon va pochchasi Steve Dunham bilan vaqtincha yashashga ketadi. U yerda u Stevening ukasi Pete — ashaddiy futbol bezorisi, West Ham United jamoasi muxlisi bilan tanishadi. Avvalboshda Petega yoqmagan Matt keyinchalik u va uning ogʻaynilari bilan yaqin doʻst tutinadi, futbol va bezorilar hayotiga oʻralashib, klublararo matchlardan soʻng boshqa klublar muxlislari bilan mushtlashib, ularni yaqindan oʻrganadi.

Film davomida koʻplab dramatik sahnalar boʻlib oʻtadi. Matt Amerikaga qaytadi va Jeremyga kokainbozligini tan oldiradi. U bilan suhbatni tasmaga yozib olgan Matt Harvardga qaytishini aytadi.

Rollarda

Havolalar 
 Rasmiy sayti
 IMDb sahifasi

2005-yil filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh filmlari
Buyuk Britaniya filmlari
AQSh dramatik filmlari
Sport haqidagi AQSh filmlari
Elijah Wood

Elijah Jordan Wood (; 1981-yil 28-yanvarida tugʻilgan) amerikalik aktyordir. 8 yoshidan beri kinofilmlarda suratga tushadi. Eng mashhur rollaridan biri Uzuklar hukmdori filmlaridagi Frodo Baggins rolidir. Bundan tashqari u videooʻyinlar qahramonlariga ham ovoz beradi.

Filmografiyasi

Havolalar 
IMDb sahifasi
Muxlis-sayti

Amerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Yashayotgan insonlar
Amerikalik erkak bola aktyorlar