MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Gibraltar

Gibraltar (; arab. Jabal atToriq – Toriq togʻi) – Buyuk Britaniyaning Pirenei yarim oroli janubidagi mulki, qoyali yarim orol va qumli boʻyinni egallaydi.
en:Template:GIB
Maydoni 5,5 km. Aholisi 27 ming kishi (1997). Neytral zona (kengligi 500 m) Gibraltarni Ispaniyaning Lalinea shahridan ajratib turadi. Gibraltar qadimda yunon va rimliklarga Kalpe nomi bilan maʼlum edi. 711-yil arab lashkarboshisi Toriq ibn Sayd qoʻshin bilan boʻgozdan oʻtib, shu qoyaga istehkom qurgan. Gibraltarni 1309—33 yillarda va 1462-yildan Ispaniya, 1704-yildan Angliya egalladi. Gibraltarni ingliz gubernatori boshqaradi. 1968-yilda Angliya bilan Ispaniya oʻrtasida Gibraltarni Ispaniyaga qaytarish toʻgʻrisida muzokaralar boʻlib oʻtgan, ammo har ikki tomon ham bir natijaga erishmagan. 1980-yilda boʻlib oʻtgan qayta muzokaralar (1985-yildan kuchga kirdi) natijasida gibraltarliklar va ispanlar bir-birlarining hududlariga bemalol oʻta olish huquqiga ega boʻldilar.

Tabiati 
Gibraltarning yer yuzasi ohaktoshlardan tuzilgan, karst togʻlari bor. Sharkiy va shimoliy yon bagʻri tik. Koʻplab turistlar keladi.

Sanoati 
Xoʻjaligi Buyuk Britaniyaning harbiy dengiz va havo bazalariga, chet el turistlariga xizmat koʻrsatish bilan bogʻliq. Yengil va oziq-ovqat sanoati va kema taʼmirlash korxonalari bor. Qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtirilmaydi. Importining 1/4 oziq-ovqat mahsulotlariga toʻgʻri keladi. Gibraltar ochiq port, kuniga 200 kema kiradi.

Aeroport 
Gibraltar aeroporti dunyodagi eng xavfli qurilmalardan biridir. Birinchidan, unda bor yoʻgʻi bitta uchuv polosa mavjud. Uning uzunligi 1829 metrni tashkil etadi. Lekin, judayam tor va qisqa masofadan tashqari uning joylashuvi ham gʻalati, u shahar markazidan bor yoʻgʻi 500 metr uzoqlikda boʻlib, yakkayu yagona uchuv polosa asosiy avtomobil yoʻli bilan xam qarshi keladi.

Yana qarang 

 Gibraltar boʻgʻozi

Manbalar
Psy

Psy (hangul: 싸이; ), asl ismi Park Jae-Sang (hangul: 박재상; 31-dekabr, 1977) Janubiy Koreyalik rapper va pop-musiqachidir.

Uning "Gangnam Style" ashulasi videosi YouTube'da eng koʻp tomosha qilingan koreys videosi boʻldi. Bu qoʻshigʻi unga butunjahon shuhrat keltirdi.

P Nation 
2018-yilda Psy YG Entertainmentdan ketganidan so‘ng, Psy o‘zining P Nation ko‘ngilochar kompaniyasiga asos soldi. Psy 2019-yil yanvar oyida oʻz yorligʻiga imzo chekkan birinchi rassom, reper Jessini eʼlon qildi. P Nation keyin Hyuna va Dawn bilan shartnoma imzoladi, ikkalasi ham ilgari Cube Entertainment kompaniyasi edi.  Yozuv yorlig'i Gangnam hududida joylashgan.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti
 Psy - Gangnam Style, YouTube

Yashayotgan insonlar
MTV Europe Music Award sovrindorlari
Janubiy Koreyalik erkak qoʻshiqchilar
Janubiy Koreyalik erkak aktyorlar
Garie

Garie (hangul: 개리), asl ismi Kang Hee-gun (hangul: 강희건; 24-fevral, 1978) janubiy koreyalik rapper.

Havolalar 
 Twitter

Janubiy Koreyalik erkak qoʻshiqchilar
Yashayotgan insonlar
Olim

Olim (ilm soʻzidan) atamasi bilan keng maʼnoda tizimli ravishda bilim yigʻuvchi shaxs nomlanadi. Ayollar uchun olima soʻzi ishlatiladi. Tor maʼnoda esa olim, deb ilmiy uslubdan foydalanuvchi shaxsga aytiladi. Olim fanning bir yoki bir necha sohasida mutaxassis boʻlishi mumkin. Ushbu maqolada atamaning tor maʼnoda qoʻllanishi yoritiladi. Olimlar tabiatni fizik, matematik va ijtimoiy jihatlardan chuqurroq tushunish uchun tadqiqotlar olib borishadi.

Voqeʼlik (reallik) ning moddiy boʻlmagan va oʻlchab boʻlmaydigan jihatlarini faylasuflar oʻrganadi. Olimlar shuningdek amaliy maqsadlarda ishlatish uchun qurilmalar yasaydigan muhandislardan ham farqlanishadi. Fan amaliy foyda keltirib chiqadigan nuqtaga yetganida, u amaliy fan, deb nomlanadi (bu yerdan u muhandislik bilan yaqin ishlay boshlaydi). Fan voqeʼlikning nomoddiy xususiyatlarini oʻz ichiga olsa, u tabiiy falsafa, deb ataladi.

Zamonaviy olim ishiga oʻxshash faoliyat bilan shugʻullanuvchi ijtimoiy rollar XVII asrda paydo boʻla boshladi. Gʻarbda XX asr boshlarigacha fan bilan shugʻullanadiganlar „tabiiy faylasuflar“ yoki „fan odamlari“, deb atalardi.

Olimlar universitet, institutlar yoki shirkatlar uchun ishlashadi. Shaxsiy tadqiqot oʻtkazuvchi olimlar ham mavjud. Olimlar mutaxassislik darajasini bildiruvchi ilmiy unvonlar olishlari mumkin (dotsent, doktor, professor kabi).

Manbalar
Laboratoriya

Laboratoriya (lot. laboratorium — „ishxona“) ilmiy tadqiqot, tajriba va oʻlchov oʻtkazish uchun moʻljallangan joy, obyektdir. Bu atama bilan shuningdek jarayon yoki uskunalari ilmiy laboratoriyaga oʻxshash boshqa ishxonalar ham nomlanadi (masalan, fotolaboratoriya, komputer laboratoriyasi).

Laboratoriya (lot. laboro — ishlayman) — ilmiy muassasa, vazirlik, korxona, oʻquv yurti tarkibidagi ilmiy, ishlab chiqarish-nazorat tajribalari yoki oʻquv mashgʻulotlari olib boruvchi mustaqil muassasa yoki boʻlim, boʻlinma. Oliy oʻquv yurtlarida L. 3 turga ajratiladi: oʻquv L. (ayrim oʻquv fanlaridan) — talabalar bilan L. mashgʻulotlari olib boriladi; muammoli L. — asosiy fanlar boʻyicha yirik ilmiy-texnikaviy izlanish masalalari hal qilinadi; soha L. — xalq xoʻjaligining muayyan tarmogʻidagi dolzarb masalalar hal etiladi.

Muammoli va soha L.lari korxona, ilmiy tadqiqot muassasalari va boshqa tashkilotlarda ham bor. Laboratoriya-nazorat L.lari davlat va jamoat tashkilotlari tarkibida tuzilib, ishlab chiqarishga oid tayin masalalarni tekshiradi. Mas, ishlab chiqarish xom ashyosi va tayyor mahsulotni nazorat etish L. (z-dlarda), klinik L. (davolash muassasalarida), kriminalistik L. (tergov va sud organlarida), agronomik L. (qishloq xoʻjaligi tashkilotlarida).

Ilmiy laboratoriyalar maktab va universitetlarda, sanoatda, davlat yoki harbiy tashkilotlarda, kema yoki fazoviy kemalarda boʻlishi mumkin.

Manbalar 

Laboratoriya
Tibbiy biologiya‎
Yaponiya milliy futbol terma jamoasi

Yaponiya milliy futbol terma jamoasi () – xalqaro futbol musobaqalarida Yaponiya sharafini himoya qiladi, Yaponiya Futbol Assotsiatsyasi (JFA) tomonidan boshqariladi. Hozirda terma jamoa bosh murabbiyi Alberto Zaccheroni

Yaponiya Osiyo qitʼasidagi eng omadli va kuchli jamoadir, ketma ket oxirgi 4ta jahon chempionatida ishtirok etib kelmoqda. 2002 va 2010-yilgi jahon chempionatlarida pley-off bosqichiga chiqishga muvaffaq boʻlgan va 4 marta 1992, 2000, 2004 va 2011-yillari Osiyo kubogi musobaqasida gʻolib chiqqan. FIFA Konfederatsiyalar kubogi 2001 musobaqasida 2-oʻrinni olgan.

Liboslar tarixi
Asosiy

Zaxira

Oʻyinchilar

Hozirgi tarkibi

Milliy futbol terma jamoalari
Osiyo milliy futbol terma jamoalari
Sigur Rós

Sigur Rós () Islandiya poytaxti Reykyavik shahrida 1994-yili tuzilgan musiqa guruhidir. Guruh oʻziga xos kamonli gitaralar chaladi, xonandalari falsetto ovoz bilan kuylashadi, klassik va minimalist musiqalarini qoʻshiqlariga jo etishadi. Guruh nomi bosh vokalchi Jónsi singlisi Sigurrós sharafiga shunday nomlangan.

Diskografiya 
 Von (1997)
 Ágætis byrjun (1999)
 ( ) (2002)
 Takk... (2005)
 Með suð í eyrum við spilum endalaust (2008)
 Valtari (2012)
 Kveikur (2013)
 Átta (2023)

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti

MTV Europe Music Award sovrindorlari
127 soat

127 soat (asl nomi: 127 Hours) — 2010-yilda Danny Boyle tomonidan ishlangan Amerika va Buyuk Britaniya biografik drama filmi. Film real voqea asosida boʻlib, 2003-yil aprelida Yutadagi Blue John kanyonida tiqilib, 5 kun chiqa olmagan va ozod boʻlish uchun qoʻlini kesgan kanyonchi Aron Ralston haqida hikoya qiladi. Bosh rolni (Aron Ralston) James Franco ijro etgan.

Film ssenariyi Ralston yozgan Tosh va Qattiqlik orasida xotira kitobi asosida Boyle va Simon Beaufoy tomonidan tayyorlangan. Film kinotanqidchilar tomonidan juda xush qarshilanib, oltita Akademiya mukofotiga, jumladan Eng yaxshi kino va Eng yaxshi aktyor mukofotlariga nomzod qilib koʻrsatildi. Taqriz yigʻuvchi Rotten Tomatoes saytida film 93 % bilan baholandi.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti

AQSh filmlari
Buyuk Britaniya filmlari
2010-yil filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh dramatik filmlari
AQSh sarguzasht filmlari
Aron Ralston

Aron Lee Ralston (27-oktabr, 1975) amerikalik sayyoh, muhandis va ruhlantiruvchi notiqdir.

2003-yili Yuta shtati janubi-sharqidagi kanyonda qoʻlini tosh bosib tiqilib qolgan, besh kun shu ahvolda turgan, ozod boʻlish uchun oʻng qoʻlini oʻtmas multitul bilan kesishga majbur boʻlgan. Odamlarga yetish uchun kesilgan qoʻli bilan 65 fut (~20 metr) balanddan pastga arqon bilan tushgan.

Bu voqea haqida keyinchalik Ralston avtobiografik Tosh va Qattiqlik Orasida kitobida yozgan. Ralston voqeasi haqida 127 Soat filmi suratga olingan.

Ralston hozir ham sayyohlik va alpinizm bilan shugʻullanadi.

Manbalar

Havolalar 
 Aron Ralston haqida BBC filmi 

Sayyohlar
Yashayotgan insonlar
Ruhlantiruvchi notiq

Ruhlantiruvchi notiq () tinglovchilarni ruhlantirish maqsadida nutq gapiradigan shaxsdir. Biznes tashkilotlari xodimlarini birga yaxshi ishlash uchun ruhlantirish maqsadida shunday notiqlarni yollaydilar. Ruhlantiruvchi notiq sportchilar, askarlar va boshqa jasorat talab etuvchi kishilarga nutq oʻqib, ularga koʻtarinki mardona kayfiyat beradi.

Manbalar

Havolalar 
 "The Art and Business of Motivational Speaking", Inc. Magazine

Ommabop psixologiya
Zaza tili

Zaza tili — hind-yevropa oilasining eron guruhiga kiruvchi til. Zaza tilida gaplashuvchilar asosan Turkiyada yashashadi. Zaza tili alifbosi lotin yozuviga asoslangan. Germaniya, Gurjiston, Fransiya kabi davlatlarida ham zaza tilida gaplashuvchilar bor.

Tillar
Qoramurt

Qoramurt qishlogʻi — Janubiy Qozog'iston viloyati Sayram tumani tarkibida. Aholisi kamida 15 ming kishini tashkil qiladi, milliy tarkibi oʻzbeklar. Qoramurtda 5 ta maktab faoliyat yuritmoqda.

Qoramurt shiori

Ichki boʻlinishi 
Birlashuv, Ketmon, Yangiyoʻl, Etti momo, Kommunizm.

Qozogʻiston qishloqlari
Sayram

Sayram qishlogʻi — Janubiy Qozog'iston viloyati Sayram tumanining eng katta qishloqlaridan biri hisoblanadi. Aholi soni 40 mingdan ortiq. Qishloqda 7 ta maktab, 1 gimnaziya, 1 internat bor. Aholisining 95 % dan ortigʻi oʻzbeklar.

Tarixi 
Sayram — tarixda Isfijob, Oʻrungkent, Yettikent, Madinat ulbayzo, Saryom nomlari bilan qayd etiladi. Sayram qalʼasining qad. oʻrni 28 ga dan koʻproq joyni egallagan. Qalʼa birinchi marta 840-yilda somoniylar amiri Nuh ibn Asad tomonidan bunyod etilgan. Koʻchmanchilardan saqlanish uchun devor juda qalin qilib qurilgan. Shaharning barpo etilgani yaqin paytlargacha 1,5 ming yildan koʻproq vaqt oʻtgan deb yuritilardi.

1988-yilgi arxeologik qazishmalar shaharning ancha ilgari bunyod qilinganligini isbotladi. Qadimgi ajdodlar yashagan manzilgohdan Ia.ga oid buyumlar topildi. 6 — 19-asr davomida Sayram 13 marta bosqinchilar hujumining guvohi boʻlgan. Manbalarda Sayram nomi birinchi marta Xitoy sayyohi Syuan Szan (7-asr) tomonidan tilga olinadi. Arablar bosib olguniga qadar, Sayram xalqi buddizm, zardushtiylik, xristian dinlariga eʼtiqod qilgan. Mas, uning koʻhna darvozalaridan birining nomini budda ibodatxonasi sifatida tarjima qilish mumkin. Muhammad Shayboniy 15-asr oxirida Oʻtror, Yassi va Sayram shaharlarini oʻz qoʻliga oladi. Bu davrdagi tarixiy yodgorliklardan Abdul Aziz bobo va Qorasoch maqbarasi diqqatga sazovordir.

1510-yil qozoq xoni Qosimxon shayboniylar qoʻshinini tormor qilib, Sayramni Toshkentga boradigan muhim tayanch manziliga aylantirdi. Bu va undan keyingi sulton Abulxayr davrlarida Sayramdan 3 km uzoqlikda joylashgan Mortepada qozoqlar davlatining Kichik juz, Oʻrta juz va Katta juz vakillari har yili may oyida toʻplanishib, qarorlar qabul qilishgan, keyin uni Turkistonda tasdiqlashgan. Ular eʼzoz bilan Sayramni ona shahar, Turkistonni ota shahar deb bilishgan.

1683-yil Sayram Abulxayr ixtiyorida boʻlgan bir paytda jungʻorlar (qalmoqlar) hujumi boshlanadi. Qalmoq xoni Xuntayji Sayramni talagan. 40 ming asir haydab ketilgan. Asirlar bir yil mobaynida Ili daryosi boʻyida ushlab turilgan, soʻnfa qadimgi Turfangʻa haydab ketilgan. Keyinchalik asirlar Qashqarda oʻzlarining boy Sayram shaharini barpo etishgan. 1758-yil Sayram Qoʻqon xonligi hududiga qoʻshib olindi. 1864-yil Rossiya bosib olgan. 1917-yilga qadar Sayramda 35 ta masjid boʻlgan. Hozirgi kunga kelib saqlanib qolgan tarixiy yodgorliklar: Qozi Bayzovo maqbarasi, jome masjidi qoldiqlari, Xizr masjid yonidagi mezana, Mirali bobo maqbarasi, shuningdek, shahar markazidagi yer osti yoʻli (uzunligi 3 km dan ortiq). Dushman hujum qilgan paytda aholi ushbu yer osti yoʻlidan foydalangan. Shahar eski qalʼasini buzish paytida 13-asrga oid tanga pullar, birbiriga ixcham kiydirilgan sopol quvurlar, sopol buyumlar, eski oʻchoq oʻrni va boshqalar topilgan.

Manbalar 

Qozogʻiston qishloqlari
Buyuk Ipak yoʻli boʻyidagi aholi punktlari
David Atchison

David Rays Atchison (ingl. David Rice Atchison, 11 avgust 1807 — 26 yanvar 1886) — Missuri shtati senatori.

AQSH prezidenti Zakari Teylor yakshanba kuni inauguratsiyadan voz kechgani tufayli 1849 yil 4 martdan 5 martgacha bir kunlik prezident vazifasini o'tagan

Amerikalik siyosatchilar
Oqsuvkent

Oqsuvkent qishlogʻi — Janubiy Qozog'iston viloyati Sayram tumanining eng katta qishloqlaridan biri hisoblanadi. Sayram tumanining ma'muriy markazi. Aholi soni 34 366 (2012). Oqsuvkent koʻp millatli qishloq hisoblanadi va bu qishloqdan Oqsuv daryosi oqib oʻtadi. Oqsuvkent qishlogʻi viloyat markazi sanalmish Chimkent shahridan 27 km uzoqlikda joylashgan. Qishloqning avvalgi nomlari — Belie Vodi, keyinroq — Oqsu, hozirgi nomi esa — Oqsuvkent

Iqtisodiyot 
Oqsuvkentda Kengash Ittifoqi davridan qolgan Mashinasozlar zavodi faoliyat yuritmoqda, shuningdek bu qishloqda oʻsimlik moyi va musallas (vino) tsexlari ham faoliyat yuritadi.

Ijtimoiy soha 
Oqsuvkent qishlogʻida:
 11 ta umumiy bilim beruvchi maktablar (bilim sohasida 962 kishi ishlaydi)
 11 ta tibbiyot mahkamalari (1180 kishi ishlaydi)
 5 ta maktabgacha boʻlgan bilim mahkamalari (219 kishi ishlaydi)

Maktablari 
 № 94 oʻrta maktab
 № 5-Maksim Gorkiy nomli umumiy oʻrta maktabi

Tarixi 

Oqsuvkent qishlogʻi (avvalgi nomi Belavod) toʻngʻich uylar XVII asrda paydo boʻla boshladi. Rossiya — oʻz taʼsirini kuchaytirish maqsadida ichki viloyatlardan, Ukraina va Belarusiyadan odamlarni koʻchirishga imkoniyatining boricha kirishdi. Ularning bir guruhi oʻsha hududlarga joylashtirildi. 1917-yilda Kambagʻallar qoʻmitasi tashkil topdi va hokimyatni oʻz qoʻliga oldi. Yangi hokimiyat organlari boylarning yeri va molu-mulklarini privatizac’iyalashga kirishdi.

1919-yili Belavod qishlogʻida ilk artel tashkil topdi. 1935-yili tumanga Sayram nomi berilib, Oqsuv qishlogʻi uning maʼmuriy markazi boʻldi. Toʻngʻich kolxoz „Oqsuv“ 1930-yili tashkil etildi. Davlat tomonidan kolxozga 1000 g er boʻlinib, unga asosan bashoqli ekinlar ekildi. 1957-yili Oqsuv ,Qorasuv, Qizilsuv, Chapaev, Qizilqistau, Novasyolovka, Nikolaevka, Beskepe, Oqboy, qishloqlarining kichik xoʻjaliklari birlashtirilib katta „Pobeda“ kolxozi tashkillashtirildi. Uning tarixida boshliqlar — Stepan Platonovich Karpenko va Gennadiy Nikolaevich Vasilevlar katta hissalarini qoʻshdilar. „Pobeda“ millioner kolxozga aylandi

Iqlimi

Manbalar

Havolalar 
  №94-umumiy o'rta maktabning rasmiy sayti
 http://www.encyclopedia.kz/wiki/%D0%90%D0%BA%D1%81%D1%83%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D1%82
 http://www.youtube.com/watch?v=bDpaNF1p9FI
 http://www.spr.kz/aksukent-i-sayramskiy-rayon/ 
 http://my.mail.ru/community/aksu7/
  № 5-Maksim Gorkiy nomli umumiy oʻrta maktabining rasmiy sayti

Qozogʻiston qishloqlari
Big Ben

Big Ben — Londondagi Vestminster saroyining eng katta minorasi. 2012-yil sentabr oyidan boshlab qirolicha Elizabeth IIning taxtdagi 60 yillik yubileyiga atab minora nomini Elizabeth minorasiga oʻzgartirdi.
 Minoraning asl nomi „Soat minora“ boʻlib, „Big Ben“ minora ichidagi ulkan qoʻngʻiroqqa nisbatan berilgan nomdir.Rasmiy ravishda u „Ulkan qoʻngʻiroq“ nomi bilan tanilgan.
 2008-yilgi maʼlumotlarga qaraganda, „Big ben“ Birlashgan Qirollikning turistlar uchun eng mashxur attraksioni.
 Soat minora baʼzi vaqtda „Stefen munorasi“ deya notoʻgʻri nomlangan. Stefen minorasi haqiqatdan Parlament uyining gʻarbiy tomonidan topilgan va u jamoat kirish joyi sifatida rol oʻynagan.
 „Big ben“ 1859-yil 31-may kuni 1-marta jaranglagan.
 Soatning ustki poydevorida lotin tilida „Domine Salvam Fac Reginam Nostrum Victoriam Primam“ deb yozilgan. Bu esa „O Lord, Qirolicha Victoria I ni himoya qil“ degan maʼnoni anglatadi.
 „Big Ben“ nomining asl manbalari ishonchsiz saqlangan. Baʼzilar ushbu minoraga mashxur siyosatchi Benjamin Holl nomi berilgan deyishsa, Boshqalar esa minora qurilgan vaqtdagi turnir gʻolibi Benjamin Caunt nomi berilgan deyishadi.
 „Big ben“ har 15 daqiqada jaranglaydi va uning jarangi 5 milgacha boʻlgan radiusga eshitiladi.
 „Big ben“ning tarixi bir miammo bilan boshlangan.Uning qurilishi taʼminot, Budjeddagi ayrim bahsli muammolar va rasmiyatchilik sabablaridan kechiktirilgan. Buning ustiga minora mexanik soat uchun juda kichiklik qilardi va tekshiruvlardan soʻng 16 tonnali qoʻngʻiroq sinib qoldi. Shuning uchun koʻchirish ishlari ulkan qoʻnʼgiroq minora tomon yoʻl olishga majbur boʻldi.Soat minoraga joylashtirulganga qadar daqiqani ham 2 marta oʻzgartirilgan.

Manbalar

Havolalar 
 
 Башня Святого Стефана: Биг Бен
 Биг-Бен в Лондоне
 Вокруг света. Аудиогид: Темза и Парламент 
 Афиша-Мир. Биг Бен 
 Facts and figures: Big Ben and Elizabeth Tower 

Minoralar
Westminster saroyi

Westminster saroyi (; ) — Temza sohilida Londonning Westminster nohiyasidagi bino. Britaniya parlament qarorgohi.

Alfavit boʻyicha butun jahon yodgorliklari
Janubiy Koreya milliy futbol terma jamoasi



Manbalar

Havolalar

 Korea Republic at FIFA
 Korea Republic at AFC

Milliy futbol terma jamoalari
Osiyo milliy futbol terma jamoalari
Musulmonlar begunohligi

Innocence of Muslims (inglizchadan tarjimasi: Musulmonlar begunohligi; eski nomlari Innocence of Bn Laden[sic] va Desert Warrior) aksil-Islom toʻliq-metrajli filmdir. Film faqat bir kinoteatrda (Hollywood, CA) bir marta namoyish etilgan. Film qibtiy xristian Nakoula Basseley Nakoula tomonidan yaratilgan, deyilmoqda.

14 daqiqalik film treylerlari YouTube saytiga The Real Life of Muhammad („Muhammadning haqiqiy hayoti“) va Muhammad Movie Trailer („Muhammad kino treyleri“) nomlari ostida 2012-yil iyulida yuklandi, shu treylerlarning arab tiliga oʻgirilgan versiyalari esa 2012-yil sentabrida yuklanib, misr-amerikalik blogger va xristian Morris Sadek tomonidan tarqatildi. 2012-yil 8-sentabrida YouTube videosining bir qismi Misrning avval „dinlar yoki sektalararo nafrat qoʻzgʻatgani“ tufayli yopilgan islomparast Al-Nas TV kanalida koʻrsatildi. 2012-yil 11-sentabrida Misr va Liviyada keskin eʼtirozlar boshlandi. Bu eʼtirozlar boshqa arab va musulmon mamlakatlarga tarqaldi, AQSh elchixonalariga hujumlar uyushtirildi, natijada Qoʻshma Shtatlarning Liviyadagi elchisi Christopher Stevens va yana uch nafar amerikalik halok boʻldi.

Manbalar 

Ingliz tilidagi filmlar
AQSh filmlari
Chimkent

Chimkent yoki Shimkent (, Şymkent,شىمكەنت) — Qozogʻistondagi respublika ahamiyatidagi shahar. Viloyat markazi boʻlgan (1932—62 yillarda Janubiy Qozogʻiston viloyati, 1962—64 yillarda Janubiy Qozogʻiston oʻlkasi, 1964—92 yillarda Chimkent viloyati, 1992—2018-yillarda Janubiy Qozogʻiston viloyati markazi). Togʻ oldi tekisliklarida, Bodom va Sayram (Sirdaryo havzasi) daryolari oraligʻida. Jambul, Aris, Langar temir yoʻl yoʻnalishlarining chorrahasida joylashgan. Aholisi 1 200 000 kishi (2020-yil 1-mart). Qozogʻiston Respublikasidagi Olmaota va Ostonadan keyingi uchinchi shahar. Viloyat va shahar rasmiylariga koʻra, Chimkentning millioninchi fuqarosi 2018-yil 17-may kuni tugʻilgan. Shuningdek, Chimkent asosiy korxonalar, savdo va marifat markazi deb ham hisoblanadi. Shahar Olmaotadan  gʻarbda, Ostonadan  janubda va Toshkentdan  shimolda joylashgan.

Tarixi 
Chimkent 11-asrda Xitoydan Oʻrta Osiyo va Gʻarbiy Osiyoga oʻtgan savdo yoʻli („Ipak yoʻli“) ustida vujudga kelgan. 16-asrdan 18- asr oxirigacha Qozoq xonligining tarkibiga kirgan. 19-asr boshidan Qoʻqon xonligi tasarrufida boʻlgan, 1864-yil Rossiya bosib olgan va Rossiyaning Oʻrta Osiyodagi maʼmuriy va harbiy tayanch punktiga aylantirilgan. Shaharning sust rivojlanishiga temir yoʻldan uzoqligi ham taʼsir etgan. Faqat 1915-yil Aris — Chimkent liniyasi shaharni Orenburg — Toshkent magistrali bilan bogʻladi. 1924-yilgacha Chimkent Turkiston Respublikasi tarkibida. Oʻrta Osiyoda milliy chegaralanish oʻtkazilgandan keyin Sirdaryo guberniyasining maʼmuriy markazi, soʻng okrug markazi boʻlib Qozogʻiston Muxtor SSR tarkibiga kirdi.

Aholisi 
Chimkent shahrining aholisi 2013-yilgi statistikaga koʻra 672 416 kishini tashkil qildi. Aholisi boʻyicha Respublikada uchinchi oʻrinda (Almati va Astanadan keyin). Aholining milliy tarkibi quyidagicha: qozoqlar 55,7 %, ruslar 15,7 %, oʻzbeklar 15 % , ozarbayjonlar 1,86 % , tatarlar 1,54 % , koreyslar 1,00 %, ukrainlar 0,54 % , turklar 0,51 % va boshqalar.

Iqlimi

Sanoati 
Shahar sanoati mahalliy qishloq xoʻjaligi xom ashyolari va foydali qazilmalarni qayta ishlash negizida rivojlanmoqda. Yirik korxonalari Qoratov va Jungʻariya Olatovidagi konlar asosida ishlaydigan qoʻrgʻoshin zavodi, temirchilikpress uskunalari ishlab chiqaradigan, „Fosfor“ (mineral oʻgʻitlar va boshqa ishlab chiqariladi), „Chimkentshina“ ishlab chiqarish birlashmalari, „Elektroapparat“, neftni qayta ishlash, kimyofarmatsevtika, sement, gʻisht zavodlari va boshqalar ishlab turibdi. Yengil (paxta tozalash, qorakoʻl zdlari), oziq-ovqat (goʻsht kombinati, yogʻ ekstraksiya, sutkonserva, mevakonserva, pivo zavodlari) sanoati korxonalari faoliyat koʻrsatadi. 3 oliy oʻquv yurti, 3 teatr, oʻlkashunoslik muzeyi bor.

Sport 
Shahardagi 100-ga yaqin sport zallar, 7 stadion, 5 suzish bosseyni, 3 sport kompleksi, engil atletik manej koʻpchilikning koʻnglidan chiqib, faoliyat yuritmoqda.

Galeriya

Manbalar 

Qozogʻiston shaharlari
Chimkent
Buyuk Ipak yoʻli boʻyidagi aholi punktlari
Paris Saint-Germain FC

Paris Saint-Germain yoki PSG (Paris Saint-Germain; PSG) — fransuz futbol klubi, 1970-yilda Parijda asos solingan. 

Futbol klublari
Fransiya futbol klublari
Doira (cholgʻu asbobi)

Doira (childirma, chirmanda, doyra, daff, dapp) — oʻzbek, tojik, uygʻur va boshqa sharq xalqlarining cholgʻu asbobi. Doira zarb bilan urib chalinadi. Gardishi oʻrik, yongʻoq yogʻochidan yasaladi. Gardishi ustidan tashqari tomondan teri bilan qoplanadi. Gardishning ich tomoniga tamburinnikiga oʻxshash xalqachalar osiladi.
Doira - zarbli cholgʻu asboblar guruhiga kiradi.

Tarixi 
Doira qadimiy musiqa cholgʻularidan hisoblanadi. Markaziy Osiyo (Niso shahri, eramizdan avvalgi 2-asr)da topilgan terrakota yodgorliklarida doirachi ayollar tasvirlangan. Doira va unga yaqin urma musiqa cholgʻulari tojik, arman, ozar, uygʻurlarda dap, dapp, daff, def deb nomlanadi.

20-asrda oʻzbek doira ijrochilik anʼanalarini Usta Olim Komilov, T. Inogʻomov, D. Sottixoʻjayev, Rahim Isoxoʻjayev, F. Azimov, Qahramon Dadayev, O. Kamolxoʻjayev, aka-uka Islomovlar, M. Oripov, R. Otaboyev, T. Sayfiddinov, R. Samadov va boshqalar mukammallashtirgan.

Tuzilishi 
Doiraning asosiy qismi (gardishi) tok zangi, soʻnggi yillarda zarang, akatsiya, loʻlilarda tol daraxtlaridan ishlanadi. Gardishning tashqi tomoniga buzoq, toy yoki echkining oshlangan terisi qoplanadi. Ichki tomoniga esa tamburinnikiga oʻxshash maʼdandan ishlangan halqachalar osiladi. Doiraning halqasiz turlari ham mavjud.

Gardish diametri 400—510 mm ni tashkil etadi. Doirada tovush ikki qoʻl barmoqlari yordamida hosil qilinadi. Undan yakka ijroda hamda turli xil milliy cholgʻu ansambllarida joʻrnavoz cholgʻu sifatida foydalaniladi.

Chalish usuli 
Doirani chalishda qoʻllaniladigan ritm birliklari (naqralar) haqida qadimiy manbalarda yozilgan. Doira usuli odatda ikki xil zarbdan iborat. Biri — bak (baka, bako, bakka, bakko). Bak doira gardishiga yaqin joyga urilganda chiqadigan tovushdir. Ikkinchi zarb — bum. Bumni chalish uchun barmoqlarni choʻzib doiraning oʻrtaroq qismiga uriladi.

Havolalar 
 Oʻzbekiston Mumtoz Musiqasi saytida doira haqida maʼlumot

Musiqa asboblari
Oʻzbek cholgʻu asboblari
Doira