MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Beshbuloq

Beshbuloq () — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Dehqonobod tumaniga qarashli shaharcha hisoblanadi. 2009-yil 13-martda Vazirlar Mahkamasining 68-sonli qaroriga binoan shaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi uning hududiga yaqin joyda yonma-yon joylashgan buloqlar (besh va undan ortiq) sababli shunday atalgan. Buloqlarning joylashuvi zich, yaʼni ular bir-biriga yaqin joylashgan va koʻp sonli hisoblanadi. Shaharchadagi buloqlar ziyoratgoh vazifasini ham oʻtaydi.

Oʻxshash nomlar 
Oʻzbekiston hududida Beshbuloq nomli koʻplab aholi yashash punklari mavjud. Jumladan, Sirdaryo viloyati Guliston tumanida, shuningdek Tojikiston respublikasi Vaxsh tumanida Beshbuloq nomli shaharchalar mavjud. Surxondaryo viloyatida Beshbuloq koʻli, Navoiy viloyati Tomdi tumanida Beshbuloq arxeologik obyekti mavjud.

Joylashuvi 
Beshbuloq shaharchasi Qashqadaryo viloyati Dehqonobod tumanining Shimoli-gʻarbiy qismidagi adirliklar ustida joylashgan. Shaharchaga eng yaqin aholi yashash punktlari: Arkamas (janubi-gʻarb), Takashoʻr, Chuchukquduq va Qiziljar (janub) shaharchalaridir.

Beshbuloq shaharchasida bitta qabriston joy olgan. Hududga eng yaqin avtomagistral bu E-60 avtomagistralidir. Shaharcha hududidan Kichik Oʻradaryo adryosi va uning irmoqlari oqib oʻtadi.

Aholisi 
Beshbuloq shaharchasining asosiy aholisini oʻzbeklar tashkil etsa ham u yerda qozoq, qirgʻiz, qoraqalpoq, koreys millatiga mansub kishilar ham yashaydi. 2013-yil 1-yanvardagi aholini roʻyhatga olish maʼlumotlarida qayd etilishicha, shaharcha hududida 2898 nafar aholi borligi aniqlangan. Bu koʻrsatkich 2016-yilgi statistika natijasida 3200 nafarga yetgan.

Iqlimi 
Beshbuloq shaharchasining iqlimi kontinental boʻlib, yanvar oyining oʻrtacha harorati — 0,6° C, iyul oyining oʻrtacha harorati esa 28,4° C ga teng.

Yogʻin miqdori 
Shaharcha hududiga yiliga oʻrtacha 277 mm miqdori yogʻin tushadi. Yogʻin miqdorining asosiy qismi bahor, kuz oylarida tushadi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Dehqonobod tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Dehqonobod tumani shaharchalari
Badaxshon (shaharcha)

Badahshon () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qamashi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qamashi tumani
Qamashi tumani shaharchalari
Balandchayla

Balandchayla () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qamashi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qamashi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qamashi tumani shaharchalari
Qoratepa (shaharcha)

Qoratepa  — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qamashi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yil 13-martda vazirlar Mahkamasining 68-sonli qaroriga asosan shaharcha maqomi berilgan. Hozirgi kunda u yerda Mayda , Qoratepa va Azlartepa mahallalalarni faoliyat yuritadi.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi qora va tepa soʻzlarining jamlanmasidan tarkib topgan. Qoratepa qaysidir maʼnoda Oqtepaga qiyosiy tarzda nomlangan. Qoratepa asli choʻl vohasi, tekis joylardagi hududga qoʻyiladigan nom hisoblanadi. Oqtepa esa shaharning ichki qismida joylashadi. Oqtepa qadimiy qoʻrgʻonlarning xarobasida oʻrnida joylashsa, Qoratepa qishloq va aholi yashash hududlaridan uzoqroqda joylashgan boʻladi.

Qadimgi turkiy va moʻgʻul tillarida qora — qara — xara soʻzlari tepa yoki tepalik maʼnosida qoʻllanilgan. Shunga koʻra Qoratepa soʻzi qadimiy tillarga asoslanadigan boʻlsa, ulkan tepalik, katta tepalik maʼnolarini beradi. Qoratepa deb ataladigan hududlarning aksariyat qismi odamlar tomonidan sunʼiy tarzda bunyod etiladi, yaʼni qorovullar shaharni muhofazalashi uchun. Shu sababli bu tepaliklar qorovultepa deb ham nomlanadi. Qoratepani ham ayni shunday mudofaa maqsadida bunyod etilgan, sunʼiy tuproq tepalik deb hisoblash mumkin.

Oʻxshash nomlar 
Qashqadaryo viloyatining oʻzida Qarshi va Kasbi tumanlarida Qoratepa nomli qishloqlar mavjud. Fargʻona viloyati Yozyovon va Oʻzbekiston tumanlarida, Toshkent viloyati Qibray va Yuqori Chirchiq tumanlarida shu nomdagi qishloq va shaharchalar mavjud.

Aholisi 
Aholini roʻyhatga olish maʼlumotlarida qayd etilishicha, Qoratepa shaharchasida 2013-yil 1-yanvarda 2171 nafar, 2016-yilda esa 2.4 ming nafar aholi istiqomat qilgan.

Aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etadi. Shuningdek, bu hududda boshqa millat vakillari ham istiqomat qiladi.

Iqlimi 
Qoratepa shaharchasining iqlimi kontinental boʻlib, oʻrtacha yillik harorat 7,2° C. Yanvar oyining oʻrtacha harorati —4,6° C, iyul oyiniki 20,1° C ga teng. Vegetatsiya davri 240 kun davom etadi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qamashi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qamashi tumani shaharchalari
Qiziltepa (Qamashi tumani)

Qiziltepa  —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qamashi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qamashi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qamashi tumani shaharchalari
Sarbozor

Sarbozor () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qamashi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qamashi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qamashi tumani shaharchalari
Gʻubdin

Gʻubdin () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Yertepa

Parkent tumanidagi Yertepa yodgorligi bilan adashtirib yuborilmasin.

Yertepa () – Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Jumabozor (shaharcha)

Jumabozor () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Qovchin

Qovchin — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi oʻzbeklarning qavchin urugʻi nomidan kelib chiqqan. Qovchin epchil va kuchli (odam) degan maʼnoni bildiradi.

Mashhur shaxslari 
Kalom ilmi allomasi Abul Muin an-Nasafiy Qovchin qishlogʻida tugʻilgan.

Diqqatga sazovor joylari 

Qovchinda Mu’in an-Nasafiy yodgorlik majmuasi joylashgan. Majmua obyekt X—XI asrlar davomida qurib bitkazilgan. 2019-yil 4-okyabrda davlat muhofazasiga olingan.

Shaharchada XVIII asrga oid Xoʻja Shamsiddin Xolvoniy maqbarasi ham joylashgan.

Yana qarang 
 Mu’in an-Nasafiy yodgorlik majmuasi
 Abul Muin an-Nasafiy

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Kuchkak

Kuchkak () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Lagʻmon (shaharcha)

Lagʻmon () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Mirmiron

Mirmiron () — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha hisoblanadi. 2009-yil 13-martda shaharcha maqomi berilgan.

Mirmiron shaharchasi yaqinidan Qashqadaryo daryosi oqadi. Shaharcha hududidan Beshkent shahar shossesi oʻtadi.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi mir va miron soʻzlarining birikishidan hosil boʻlgan. Xoja Mirmiron Zahiriddin Muhammad Bobur armiyasidagi muhim ahamiyatga ega harbiy lashkarboshi va Boburning ishongan beklaridan biri boʻlgan. Lekin mazkur ismning qishloq nomiga bevosita aloqasi mavjud emas, bavosita dahldorligi bor. Mir bu amir soʻzining xalq tilidagi qisqartmasi hisoblanadi. Amir yoki mir bu shoh, podshoh, farmonbardor, hokim, hukmdor shaxsni anglatadi. Buxoro xonligida xonlikning bosh unvon egasi va unvoni amir boʻlgan. Tojiklar tarixida mira soʻzi xoʻja, buzrug maʼnolarida qoʻllanilganligi maʼlum. Bu soʻz yuksak martabali kishi ruhoniyni ifodalab kelgan. Mira soʻziga -on qoʻshimchasi qoʻshilishidan shahrcha nomi kelib chiqqan. -on bu koʻplik qoʻshimchasi hisoblanadi. Xalq tilida mazkur soʻz shakllanib, oʻzgarishga uchragan, yaʼni mira + -on miraon soʻzi keyinroq miron shaklida qoʻllanilgan. Bu soʻz xoʻjalar ajdodidga mansub shaxs degan maʼnoni bergan. Unga mir qoʻshib aytilishi natijasida xoʻjalar avlodiga mansub bek maʼnosini bergan. Shunga koʻra Mirmiron bu xoʻjalar avloiga mansub boʻlgan bek yoki beklarning yashash manzilgohi hisoblanadi.

Aholisi 
Aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etadi. Ammo shaharcha hududida qozoq, qirgʻiz, tojik millatiga mansub kishilarni ham uchratish mumkin.

Aholini roʻyhatga olish maʼlumotlarida qayd etilishi, Mirmiron shaharchasida 2013-yil 1-yanvarda 2502 nafar, 2016-yilda esa 2.8 ming nafar aholi istiqomat qilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Mustaqillik (Qarshi tumani)

Mustaqillik () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Navroʻz (Qarshi tumani)

Navroʻz  —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Nuqrabod

Nuqrabod () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Saroy (shaharcha)

Saroy () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Fayzobod (Oʻzbekiston)

Fayzobod () – Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Iqtisodiyoti 
Shaharchada toʻqimachilik mahsulotlarini ishlab chiqarishga ixtisoslashgan „LT Textile International“ MChJ joylashgan. Korxonaning birinchi bosqichi 2017-yil iyul oyida foydalanishga topshirilgan. Korxona 2017-yilning III va IV choragida 4 ming 600 tonnadan ziyod paxta tolasi qayta ishlab, 3,5 ming tonnadan ziyod ip-kalava eksport qilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Xonobod (Qarshi tumani)

Xonobod  – Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Qarshi-Xonobod aerodromi 

Xonobod shaharchasida Mudofaa vazirligiga qarashli Qarshi-Xonobod aerodromi mavjud. Aerodromda Oʻzbekiston havo kuchlariga 60-alohida aralash aviatsiya brigadasi joylashgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Shilvi (shaharcha)

Shilvi () — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yil 13-martda Vazirlar Mahkamasining 68-sonli qaroriga binoanshaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Mazkur hudud nomiga oʻsimlik, daraxt turini bildiruvchi soʻz asos qilib olingan. Shilvi bu xalq tilida uchqat deb nomlanuvchi koʻp yillik oʻsimlik. Uning xalq orasida duk choʻp (xushboʻy gulli oʻsimlik) singari nomi ham mavjud. Qirgʻiz tilida shilon bu aynan uchqat, ituzum oʻsimligini ifodalaydi. Shilvi oʻsimligi ayni shu hududda oʻsganligi va aynan shu manzilgoh uchun xos boʻlganligi sababli ham, shaharcha nomi Shilvi deb atalagan boʻlishi mumkin.

Oʻxshash joy nomlari 
Qashqadaryo viloyati Shahrisabz tumanidagi qishloq ham Shilvi nomi bilan ataladi.

Joylashuvi 
Shilvi shaharchasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumanining markazida, tuman markazi (Qarshi) va temiryoʻl bekatidan 6 km uzoqlikda joylashgan. Qarshi aeroportigacha eng yaqin masofa 4 km ni tashkil etadi. Shaharcha hududida Abdulla Ansori qabristoni, 36-sonli maktab joylashgan.

Aholisi 
Aholini roʻyhatga olish maʼlumotlarida qayd etilishi, Shilvi shaharchasida 2013-yilda 2609 nafar, 2016-yil 1-yanvarda esa 2.7 ming nafar aholi istiqomat qilgan.

Aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etadi. Shuningdek, bu hududda boshqa millat vakillari ham istiqomat qiladi. Jumladan, qozoqlar, qirgʻizlar, qoraqalpoq va tojik millatiga mansub aholi.

Iqlimi 
Shilvi shaharchasining iqlimi kontinental boʻlib, qishi iliq kechadi. Yanvar oyining oʻrtacha harorati 0° C, 2° C, baʼzi kunlari hatto, —22°, —27° gacha sovuq boʻlishi mumkin. Yozi issiq boʻladi. Iyul oyining oʻrtacha harorati 28,8° C, eng yuqori harorat esa 47° C ni tashkil qiladi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Yangihayot (Qarshi tumani)

Yangihayot () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Qarshi tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qarshi tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Qarshi tumani shaharchalari
Obod (Koson tumani)

Obod () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Oqtepa (shaharcha)

Oqtepa () — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi oq va tepa soʻzlarining qoʻshilishidan hosil boʻlgan. Akademik, tarixshunos olim Yahyo Gʻulomovning tadqiqotlariga koʻra, milodning IV-V asrlaridan boshlab Oʻrta Osiyoning barcha hududlarida sugʻorish kanallarining ustida va ekin dalalari markazida dehqonlarning xom gʻishtdan bunyod etilgan shiyponlari boʻlgan. Bu joylarning xarobalari hozirgi kunga qadar saqlanib qolgan. Bu hududlar tepa, oqtepa yoki tal deb nomlangan. Shahar ichi va tashqarisi asosan tekisliklardan iborat boʻlgan. Yirik qishloqlarning atrofida esa tepaliklar boʻlgan. Oqtepa ayni shunday tepaliklardan boʻlgan boʻlishi yoki qadimiy qoʻrgʻonlarning xarobasi boʻlishi mumkin. Choʻl zonalaridagi choshtepa, qorovultepa, qoratepa singari tepaliklarning bir turi oqtepa deb ataladi. Bu birikma keyinchalik geografik nomga aylanib ketgan. Yaʼni oqtepa nomli oddiy tepalik hudud nomiga Oqtepa shaklida berilgan. Mazkur shaharchada ham tepalik oʻz nomini qishloqqa bergan.

Aholisi 
1-yanvar 2016-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Oqtepa shaharchasida 2600 dan ortiq inson yashagan. Bu 3 yil avvalgi hisob-kitob natijasidan 200 taga ortiqdir.

Aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etsa ham, shaharchada tojik, qozoq, qoraqalpoq va boshqa millat vakillari yashaydi.

Tuzilishi 
Shaharcha hududida 74-sonli va 49-sonli maktab hamda bir necha doʻkonlar faoliyat yuritadi. Shaharchada Xalqobod mahallasi joylashgan.

Iqlimi 
Oqtepa shaharchasining iqlimi keskin kontinental boʻlib, iyulning oʻrtacha harorati 35-40°, yanvarniki 0 dan 1° gacha boʻlishi kuzatilgan. Shaharcha Qarshi choʻl zonasida joylashganligi sababli ham qishi sovuq, yozi esa issiq va jaziramali boʻladi.

Yogʻin miqdori 
Oqtepadagi oʻrtacha yillik yogʻin miqdori 190-200 mm ni tashkil etib, yogʻin asosan, bahor va qish oylarida tushadi. Vegetatsiya davri 210—240 kunga teng.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Boygʻundi

Boygʻundi () — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yil 13-martda Vazirlar Mahkamasining qaroriga binoan shaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Boygʻundi bu mangʻitlarning bir urugʻi hisoblnadi. Baʼzida ularni boygʻundi mangʻit deb ham atashadi. Mahalliy yerlik aholi bu soʻzni boy qoʻndi yaʼni boy qoʻnish qildi, qoʻrgʻon qurdi maʼnosida talqin qilishadi. Shuningdek, boygʻundi bu tarixiy turkiy xunn xalqi nomi bilan aloqador boʻlgan etnonim hamdir. Etnonim tarkibidagi boy soʻzi qudratli, kuchli, ulugʻvor; ulkan va yoki yuksak maʼnosida qoʻllaniladi. Shuningdek u totem vazifasini bajargan yoki jamoadagi totem boʻlgan qushning nomi boʻlgan, yaʼni aholi shu totemga sigʻinishgan. Bunda eng yaqin maʼnoli jonivor bu boy qushi. Lekin soʻzning keyingi qismidagi gʻundi, qundi, xundi, gʻunli, qunli va xunli shakllari maʼnosi aniqlanmagan.

Oʻxshash nomlar 
Qarshi tumanida Boygʻundi nomli qishloq, Kasbi tumanida esa ayni shu nomdagi mahalla mavjud.

Joylashuvi 
Boygʻundi shaharchasi Qashqadaryo viloyati Koson tumanining janubi-gʻarbiy qismida joylashgan. Shaharcha hududidan E 60 avtomagistral yoʻli oʻtadi. Boygʻundi shaharchasiga eng yaqin aholi yashash punktlari shimolda Puduna va Mudin, gʻarbda Quyi-Obron shaharchalaridir. Shaharchaning eng mashxur qismi bu mol bozori boʻlib, vohaning turli tomonlaridan ayni shu bozor uchun tashrif buyurishadi.
Shaharchaning asosiy qismi choʻl zonasida joylashganligi uchun hududda boshqa ahamiyatli obyektlar mavjud emas.

Aholisi 
1-yanvar 2013-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Boygʻundi shaharchasida 3895 dan ortiq inson yashagan. 2016-yildagi qayta hisob-kitob natijasiga koʻra bu koʻrsatkich 4100 dan ortiqni tashkil etgan.

Mahalliy aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etadi. Shuningdek, shaharchada tojik, qozoq, qoraqalpoq, koreys va boshqa millat vakillari ham yashaydi.

Iqlimi 
Boygʻundi shaharchasining iqlimi keskin kontinental boʻlib, yozi quruq va issiq, qishi yogʻingarchiliksiz va izgʻirinli kechadi. Orografik toʻsiqlar mavjud emasligi sababli sovuq havo oqimlari, asosan, qish oylarida hududning shimoli-sharq tomondan kirib keladi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Koson tumani shaharchalari
Boyterak (Oʻzbekiston)

Boyterak () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Guvalak (shaharcha)

Guvalak (, ayrim manbalarda Gubalak shaklida ham uchraydi) — Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha hisoblanadi. 2009-yil 13-martdagi Vazirlar Mahkamasining qaroriga asosan shaharcha maqomi berilgan.

Etimologiyasi 
Shaharcha nomi boʻlmish guvalak soʻzi umumturkiy etnonimlar sirasiga kiradi. Tatariston respublikasida gubalak nomli urugʻ bor. Boshqird xalqining ham ayni shu nomdagi urugʻi mavjud. Qashqadaryo hududida yashagan mangʻitlarning ayni oqmangʻit urugʻi orasida guvalak yoki gubalak nomli urugʻi boʻlganligi aniqlangan. Shuningdek mazkur urugʻ nomi gualak shaklida ham talaffuz qilinadi. Goʻbalak tuja urugʻi asli qoʻngʻirotlar vaxtamgʻali boʻlimi tarkibiga kiruvchi tujalarga tegishli. XIII-XIV asrlarda qipchoq turkiy tillari orasida koʻbalak nomli itning zoti mavjud boʻlgan. Guvalak, gubalak, goʻbalak bu asli totem, xalq orasida muqaddas hisoblangan jonivor hisoblangan. Keyinchalik bu totem nomi shaharcha nomiga berilgan. Aholining etnik tarkibiga asoslangan holda shaharcha hozirgi nomini olgan.

Oʻshash nomlar 
Tatariston respublikasida Gubalak nomli tuman mavjud.

Joylashuvi 
Guvalak shaharchasi Qashqadaryo viloyati Koson tumanining shimoliy qismida joylashgan. Shaharcha hududidan Qashqadaryo magistral kanali oqib oʻtadi. Mazkur hududda 96-sonli va 50-sonli maktablar faoliyat yuritadi.

Aholisi 
1-yanvar 2013-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Boygʻundi shaharchasida 6198 nafardan ortiq inson istiqomat qilgan. 2016-yildagi hisob-kitob natijasiga koʻra bu koʻrsatkich 6900 tani tashkil etgan. Aholining asosiy qismini oʻzbeklar tashkil etadi.

Iqlimi 
Guvalak shaharchasining iqlimi keskin kontinental boʻlib, bu shaharning ayni choʻl zonasida joylashganligi bilan bogʻliq. Iyul oyining oʻrtacha harorati 35-40° C, yanvar oyiniki 0 dan 1° C gacha yetadi. Vegetatsiya davri oʻrtacha 210—240 kunni tashkil etadi.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Istiqlol (Koson tumani)

Istiqlol () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Quyi Obron

Quyi Obron () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Mudin

Mudin () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Pudina

Pudina  —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.  

Bugungi kunda ushbu shaharchada uchta maktab, bitta tibbiyot punkti va  bitta dehqon bozori faoliyat olib bormoqda. Shuningdek, bu yerda qadimiy yodgorlik "Xazrat Qusam Shayx" ziyoratgohi joylashgan boʻlib, koʻplab sayyohlarning ham eʼtiborini oʻziga jalb qilib kelmoqda.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari
Rahimsoʻfi

Rahimsoʻfi () —  Oʻzbekiston Respublikasi Qashqadaryo viloyati Koson tumaniga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.

Manbalar 

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Koson tumani
Qashqadaryo viloyatining shahar tipidagi aholi punktlari
Koson tumani shaharchalari