Tesha Zohidov

Tesha Zohidovich Zohidov (1906.10.5, Qoʻqon — 1981.22.8, Toshkent) — Oʻzbekistonda zoologiya fani tashkilotchilaridan biri, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1952), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arbobi (1947), biologiya fanlari doktori (1948), professor (1949). Urta Osiyo universitetini tugatgan (1931). Shu universitet rektori (1932, 1941, 1950-51). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Zoologiya va parazitologiya instituti direktori (1946-50), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi prezidenti (1952—56). Asosiy ishlari umurtqali hayvonlarni oʻrganishga, zoologiya fanini targʻibot qilishga bagʻishlangan. Qizil-qum umurtqali hayvonlarining fau-nistik tarkibi va ekologiyasini oʻrgangan. „Zoologiya ensiklopediyasi“ (1—4-jildlar, T., 1957—79) asari uchun Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati unvoniga sazovor boʻlgan (1971).

Biografiyasi 
1906 yil 10 mayda Qoʻqonda (boshqa maʼlumotlarga koʻra Toshkentda) tugʻilgan. Tugʻilganidan koʻp oʻtmay, u Toshkentga koʻchib oʻtadi va 1926 yilda Oʻrta Osiyo universitetiga oʻqishga kiradi, uni 1931 yilda tugatadi va maʼmuriyat bitiruvchini saqlab qoladi — 1931 yildan 1949 yilgacha u ilmiy xodim boʻlib ishlagan, 1949 yilda professor etib saylangan. , bilan bir vaqtda 1941-1945 yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy Qoʻmitasining universitetlar va fan sektoriga rahbarlik qilgan. 1946—1952-yillarda Oʻzbekiston SSR FA Botanika va zoologiya instituti direktori oʻrinbosari, 1952—1981 yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Zoologiya va parazitologiya instituti direktori lavozimlarida ishlagan. SSR.

Ulug 'Vatan urushi avjida, 1943 yil boshida Oʻzbekiston SSR Xalq Komissarligi SAGUga Janubi-Sharqiy Qizilqum yaylovlarini har tomonlama oʻrganishni topshirdi. „Janubiy Qizilqum kompleks ekspeditsiyasi“ tuzildi. Umumiy rahbarlikni E. P. Korovin (botanika) va T. Z. Zohidov (zoologiya) olib borgan. T.Zohidovning ixtiyorida to‘qqiz nafar yordamchisi bor edi[1]. Qizilqum janubidagi dala ishlari 15 martdan 10 dekabrgacha 9 oy davomida uzluksiz davom etdi[2]. Hozirgi zamon mualliflari yozganidek: „Torqada qolgan olimlar T. N. Qori-Niyozov, V. I. Romanovskiy, T. Z. old va orqada“ [3]. Ekspeditsiya materiallari birinchi marta 1945 yilda tezislar [4] shaklida nashr etilgan va oʻn yildan soʻng (qoʻshimcha ishlov berilgandan soʻng) ular „Janubiy Qizilqum — rivojlanish hududi“ jamlanma asari shaklida nashr etilgan. qorakoʻlchilik"[5][1].

Asosiy ilmiy ishlar Oʻzbekiston SSR umurtqali choʻllari, xususan, Qoraqum choʻllari faunasini oʻrganishga bagʻishlangan. Uning ish natijalari O‘zbekiston SSR cho‘llarini zoogeografik rayonlashtirishda foydalanilgan.

1981 yil 21 avgustda Toshkent shahrida vafot etgan.

Manbalar 

 Zoologiya ensiklopediyasi (Qushlar, T., 1957, Sut emizuvchilar, T., 1960; Amfi-biyalar va reptiliyalar, T., 1969; Baliklar va tuban xordalilar, T., 1979); Biotsenozi pustini Kizilkum, T., 1971.

Havolalar 
 Tesha Zohidovga taʼziyanoma, „Sovet Oʻzbekistoni“ gazetasi

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arboblari
1906-yilda tugʻilganlar
1981-yilda vafot etganlar
22-avgustda vafot etganlar
Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademiklari
Beruniy nomidagi davlat mukofoti laureatlari
Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari