James P. Allison

Jeyms Patrik Allison (1948-yil 7-avgustda tugʻilgan) - amerikalik immunolog va Nobel mukofoti laureati, u Texas universiteti qoshidagi Anderson saraton markazida professor va immunologiya kafedrasi va immunoterapiya platformasi ijrochi direktori lavozimini egallab keladi.

Uning kashfiyotlari eng halokatli saraton kasalliklarini davolashning yangi usullarini yaratilishiga olib keldi. U, shuningdek, Saraton tadqiqotlari instituti (CRI) ilmiy maslahat kengashining direktori. U T-hujayralarining rivojlanishi va faollashuvi mexanizmlariga, oʻsimta immunoterapiyasining yangi strategiyalarini ishlab chiqishga uzoq vaqtdan beri qiziqish bildiradi va T-hujayra antijeni retseptorlari kompleksi oqsilini ajratib olgan birinchi odamlardan biri sifatida tan olingan.

2014-yilda u Hayot fanlari boʻyicha mukofot bilan taqdirlangan; 2018-yilda u fiziologiya va tibbiyot boʻyicha Nobel mukofotini Tasuku Xonjo bilan birgalikda qoʻlga kiritdi.

Yoshlik 
Allison 1948-yil 7-avgustda Elis shahrida (Texas) tugʻilgan, Konstans Kalula (Linn) va Albert Merfi Allisonning uchta oʻgʻlining eng kichigi boʻlgan. Uning sakkizinchi sinfdagi matematika oʻqituvchisi ilm-fan sohasida martaba izlashga, yozni Milliy fan jamgʻarmasi tomonidan moliyalashtiriladigan Texas universitetida (Ostin) yozgi fan oʻquv dasturida oʻtkazish va sirtqi kursda oʻrta maktab biologiyasini tamomlash uchun ilhomlantirgan. Allison 1969-yilda Ostindagi Texas universitetida mikrobiologiya boʻyicha bakalavr darajasini oldi, u yerda Delta Kappa Epsilon birodarligi aʼzosi edi. U 1973-yilda G. Barri Kittoning shogirdi sifatida UT Ostindan biologiya fanlari boʻyicha falsafa doktori darajasini oldi.

Karyera 
1974-yildan 1977-yilgacha Allison Kaliforniyadagi Scripps Klinikasi va Tadqiqot Jamgʻarmasida postdoktor sifatida ishlagan. Keyin u 1984-yilgacha MD Andersonda biokimyogar yordamchisi va dotsent boʻlib ishladi U 1985-yilda Berkli Kaliforniya universitetida immunologiya professori va Saraton tadqiqotlari laboratoriyasi direktori etib tayinlangan va bir vaqtning oʻzida 1997-yildan San-Fransiskodagi Kaliforniya universiteti professori etib tayinlangan

2004-yilda u Nyu-York shahridagi Memorial Sloan-Kettering saraton markaziga (MSKCC) koʻchib oʻtdi va Lyudvig saraton immunoterapiya markazi direktori va immunologiya dasturi boshligʻi, shuningdek immunologik tadqiqotlar boʻyicha Koch kafedrasi va immunologga tashrif buyurdi. Memorial Sloan-Kettering saraton markazida. U Weill Cornell Medicine professori va 2004-yildan 2012-yilgacha Vayl Kornel tibbiyot fanlari oliy maktabining Immunologiya va mikrobial patogenez boʻyicha magistratura dasturi boʻlimi hamraisi, shuningdek, 2012-yilgacha Xovard Xyuz tibbiyot instituti (HHMI) tergovchisi, u 2012-yilda MD Anderson saraton markaziga qoʻshilish uchun ketganida. 2012-yildan beri u MD Andersonda immunologiya kafedrasi boʻlib ishlaydi.

U Milliy Fanlar Akademiyasi va Milliy Tibbiyot Akademiyasi (sobiq Tibbiyot Instituti) aʼzosi, Amerika Mikrobiologiya Akademiyasi va Amerika Fanni Rivojlantirish Assotsiatsiyasi aʼzosi. Saraton ilmiy-tadqiqot instituti ilmiy maslahat kengashi direktori. Ilgari u Amerika immunologlar assotsiatsiyasi prezidenti lavozimida ishlagan. 

Allison " Saraton " hujjatli filmida sharhlovchi ham boʻlgan.

Tadqiqot 

Allison Scripps Research-da oʻsimta-immunologi, Ph.D., faxriy professor Ralf Reisfeld qoʻl ostida tahsil oldi, inson leykotsitlar antijeni (HLA) va T-hujayralarini tadqiq qildi va HLA oqsillarining immunitet tizimiga oʻzini bosqinchilardan ajratishga yordam berishdagi rolini oʻrgandi. 1977-yilda Allison va uning hamkasbi GN Kallaxan yoʻllagan maktubida antigenlarning qoʻshimcha oqsillar bilan bogʻlanishi tufayli immunitet tizimining saraton hujayralariga hujum qilishiga toʻsqinlik qilganligi toʻgʻrisida dalillar topilganligi haqida xabar berishdi. Saratonga qarshi immunitet hujumini toʻxtatuvchi omillarni topish saratonga qarshi immunoterapiyani ishlab chiqishda kalit boʻldi.

1982-yilda Allison birinchi marta T-hujayra retseptorini kashf etdi. Allisonning T-hujayra reaksiyalarining mexanizmlarini tushuntirish boʻyicha tadqiqotlari 1990-yillarda Berkli Kaliforniya universitetida oʻtkazilgan. 1990-yillarning boshida Jim Allison CTLA-4 T-hujayralarining javoblarini cheklash uchun harakat qilishini koʻrsatdi. 1996-yilda Allison birinchi boʻlib T-hujayralarini molekula (CTLA-4 sifatida tanilgan) antikor blokadasi oʻsimtaga qarshi immunitetning kuchayishi va oʻsmani rad etishiga olib kelishi mumkinligini koʻrsatdi.

T-hujayralarining toʻsqinlik qiluvchi yoʻllarini oʻsimtaga qarshi immunitet reaksiyalarini ochish va klinik foyda olish usuli sifatida blokirovka qilish kontseptsiyasi " immunitetni nazorat qilish punkti terapiyasi " deb nomlangan T-hujayralarini toʻxtatvchi qilish yoʻllariga qaratilgan boshqa dorilarni ishlab chiqish uchun asos yaratdi.. Bu ish oxir-oqibat ipilimumabning (Yervoy) klinik rivojlanishiga olib keldi, u 2011-yilda FDA tomonidan metastatik melanomani davolash uchun tasdiqlangan.

Allisonning tadqiqoti T-hujayra antigeni retseptorlari kompleksi, birgalikda stimulyator retseptorlari va T-hujayra faollashuvida ishtirok etadigan boshqa molekulalarning molekulyar immunologiyasiga qaratilgan. U, ayniqsa, sodda T-hujayralarining differentsiatsiyasiga olib keladigan signallarni, shuningdek, antigen retseptorlari bilan bogʻlanish T-hujayralarining funktsional faollashuviga yoki inaktivatsiyasiga olib kelishini aniqlaydigan signallarni topishga qiziqadi. Belgilanganidan soʻng, asosiy tadqiqotlar autoimmun kasalliklarni davolash va saratonning immunoterapiyasi uchun yangi strategiyalarni ishlab chiqish uchun ishlatiladi. Yaqinda u immunoterapiyaga javob beradigan saraton kasalliklarida immunitet reaksiyalarini tushunishga qiziqdi. U MD Anderson saraton markazida saraton kasalliklarida immunitet reaksiyalarini oʻrganish uchun immunoterapiya platformasini yaratdi.

Manbalar

Havolalar 
 Jeyms Allisonning MD Anderson saraton markazidagi akademik bosh sahifasi
 Xovard Xyuz tibbiyot instituti tarjimai holi 
 James P. Allison tomonidan indekslangan
 Nobel mukofoti, shu jumladan Nobel maʼruzasi, 2018-yil 7-dekabr , Saraton terapiyasida immunitetni nazorat qilish punkti blokadasi: davolash uchun yangi tushunchalar, imkoniyatlar va istiqbollar
 MD Anderson saraton markazi nashri
 Independent Lens hujjatli filmi „Jim Allison: Breakthrough“

Fiziologiya va tibbiyot boʻyicha Nobel mukofoti sovrindorlari
Yashayotgan insonlar
1948-yilda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations