MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Blaster Beam

Blaster bim () yoki shunchaki bim ( 1970-yillarda ixtiro qilingan elektron torli musiqa asbobi boʻlib, ilmiy-fantastik filmlar saundtreklarida qoʻllanilishi bilan mashhurlikka erishgan.

Umumiy tavsif 
Blaster bim — bu bir necha metr uzunlikdagi toʻgri va tekis metall boʻlak (balka) boʻlib, yuqori tomoni boʻylab torlar va elektr gitaradagi kabi tovush olgichlar tortilgan. Uni torlarni qoʻl yoki turli buyumlar, misol uchun metall naychalar bilan urib kuy chalishadi.

Tarixi 
Blaster bim 1970-yillarning boshida Jon Lazell tomonidan ixtiro qilingan, keyinchalik uni choʻyandan bir nechta asbob yasagan bastakor Fransisko Lupika oʻz asarlarida qoʻllab koʻrgan. Oradan vaqt oʻtib, boshqa bir amerikalik bastakor Kreyg Xaksli bimning oʻz versiyasi — 12 fut uzunlikdagi alyuminiydan ishlangan cholgʻu asbobini yaratdi. U artilleriya snaryadlarining gilzalari yordamida torlarga urib yoki ular boʻylab harakatlangancha simlarni korpusga qadab (xuddi pedal uslubi, slayd gitara turlaridagi kabi) blaster bimda kuy chalgan.Bastakor Jerri Goldsmit 1979-yilda suratga olingan „Yuzduzli yoʻl“ filmi uchun musiqa yozish vaqtida Xaksli bilan tanishdi va „Vi-Jer“ bilan bogʻliq musiqiy mavzu uchun blaster bim ovozidan foydalandi. Qaygʻuli, qoʻrqinchli ovoz ushbu sirli obyekt hosil qilayotgan tahdidni yetkazib bera oldi. (Xasklining oʻzi yoshligida „Yulduzli yoʻl“ serialida ikkita epizodik rol orqali koʻrinish bergan).

Asbob bir qator ilmiy-fantastik filmlarda, shuningdek, eksperimental va ommabop musiqalarda ovoz effektlarini yaratish maqsadida ishlatilgan. Kreyg Xaksli Maykl Jekson bilan tanish edi va blaster bim ovozi uning bir qator qoʻshiqlari, jumladan „Billie Jean“ va „Beat It“ uchun qoʻllanilgan. Maykl Sterns „Xronos“ filmining saundtreki uchun alyuminiydan ishlangan blaster bimning oʻz versiyasini yaratgan. Bastakor Ber Makkiri „10 Cloverfield“ filmi uchun soundtrek yaratishda blaster bimdan foydalangan; Xaksli cholgʻu asbobini oʻz ustaxonasida chalgan.

Manbalar 

Torli asboblar
Quloqchali borsh

Quloqchali borsh — tuxumli xamirdan tayyorlangan ichi nachinkali kichik varenikchalar — quloqchalari boʻlgan borsh. Nachinka uchun pishirilgan qoʻziqorin, piyoz, goʻsht, boʻtqa, maydalangan non ishlatiladi. Bu Ukraina, Polsha, Litva oshxonalarining anʼanaviy taomlaridan biri boʻlib, bayramlar, ayniqsa Rojdestvo oldidan tayyorlanadi. Baʼzan bu borshning Odessa versiyasi deb hisoblashadi.

Quloqchali borsh uchun lavlagi va piyoz, qoʻziqorin va qalampirmunchoqdan bulyon tayyorlanadi, shoʻrvani toʻldirish uchun mayda toʻgʻralgan piyoz oʻsimlik yogʻida qovuriladi. Varenikchalar toʻgʻralgan qoʻziqorin va yashil maydanoz bilan xamirdan tugiladi va tuzli qaynagan suvda qaynatiladi. Quloqchali borsh toʻgʻralgan arpabodiyon va quloqchalar bilan yasatiladi. Polshada quloqchalarni alohida tortishadi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Z. Klinovetska Ukrainada yangi ichimliklar. — Kiev-Lvov 1913-yil.
 Ukraina stravisi. K.: Ukraina SSR Davlat texnik adabiyotlar nashriyoti. 1961. 454 b.
 
 
 
 
 
 
 
Alifbo boʻyicha taomlar
Litva oshxonasi
Polsha shoʻrvalari
Ukraina shoʻrvalari
Borsh
Pichoq charxlagich

Pichoq charxlagich (shuningdek, soʻzlashuv tilida pichoqlar uchun charxlagich) — pichoqlarni charxlash uchun qurilma.

Taʼsir qilish prinsipiga koʻra, metall va abraziv pichoq charxlagichlarga boʻlinadi. Metall pichoq charxlagich metall charxlash disklari bilan jihozlangan. Metall pichoq charxlagich bilan ishlaganda, pichoq tigʻ tomoni bilan pichoq charxlagichning disklariga kuch bilan bosiladi va bir necha marta oʻziga tortiladi. Natijada, metall tigʻning har ikki tomonidan bir tekisda disklarning chekkalari bilan kesiladi. Abraziv pichoq charxlagichning konstruksiyasida xarakatsiz va prujinasimon abraziv qayroqtosh boʻlib, ular bilan oʻtkirlash oldinga va orqaga tez harakatlar bilan amalga oshiriladi. Uyda ishlatiladigan pichoq charxlagichlar, professionallar singari, xarakatsiz, yaʼni pichoqni ikkala qoʻl bilan boshqarish mumkin boʻlishi uchun stolga biriktirilgan ham boʻladi. Bundan tashqari, pichoqni oddiy abraziv qayroqtosh yoki musat — nozik tishli poʻlat konus tayoq bilan ham oʻtkirlash mumkin.

Manbalar

Adabiyotlar 

 
 Nojetochka // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1959. — T. VI. — Stb. 171—172
 Nojetochka // Kultura pitaniya. Ensiklopedicheskiy spravochnik / Pod red. I. A. Chaxovskogo. — 3-e izdanie. — Mn.: „Belorusskaya ensiklopediya imeni Petrusya Brovki“, 1993. — S. 200. — 540 s. — ISBN 5-85700-122-6.
uy buyumlari
Penal

Penal ( — moʻyqalam) — ish yuritishning turli vositalarini, birinchi navbatda qalam va ruchkalarni, shuningdek, oʻchirgichlar, oʻlchagichlar va shunga oʻxshash narsalarni saqlash uchun moʻljallangan kichik quti yoki idish hisoblanadi; u asosan maktab oʻquvchilari va talabalar tomonidan keng qoʻllaniladi. Bunday penallar plastmassa, charm, metall va yog‘och kabi turli shakl va materiallardan tayyorlanadi..

Ilk maxsus penallar XIX asrning boshlarida paydo boʻlgan deb hisoblanadi va ular silindrsimon yoki yumaloq shaklda, kumushdan yasalgan edi. Shu bilan birga, 1860 va 1870-yillarda ishlab chiqarilgan bunday aksessuarlarning baʼzilari yashma va platina yoki hatto fil suyagi kabi qimmatbaho materiallardan bezatilgan. Penal uchun birinchi patent 1946-yilda AQShning Verona Perl Amot tomonidan olingan va unga ikki yil oldin ariza bergan edi.

Eslatmalar

Adabiyotlar 

 Penal uchenicheskiy // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1959. — T. VI. — Stb. 772—773
Bosniya xumchasi

Bosniya xumchasi (bosniya tilida: Bosanski lonac) bosniya ragusi, boy lazzati va moslashuvchanligi uchun qadrlanuvchi taom. Bosniya xumchasi yoki qozonchasi retseptlari shaxsiy va mintaqaviy istaklarga qarab farq qiladi, ammo asosiy mahsulotlar, odatda, qiyma goʻsht va sabzavotlarni oʻz ichiga oladi. Ushbu taomda turli xil goʻshtlardan foydalanish mumkin. U Bosniyaning milliy taomi sifatida eʼtirof etiladi.

Bosniya xumchasi yuzlab yillar davomida boy va kambagʻallarning dasturxonidan joy olib kelgan. Boylar taomni koʻproq goʻsht va boshqa qimmat mahsulotlar bilan tayyorlar edilar, kambagʻallar esa mavjud boʻlganidan foydalanishar edi. Odatdagi ingredientlar: mol goʻshti, qoʻy goʻshti, karam, kartoshka, pomidor, sabzi, maydanoz, sarimsoq, qalampir donasi (butun, maydalangan emas). Turli xil sabzavotlar yoki goʻshtlardan bu taomni tayyorlash mumkin. Bosniya xumchasi katta kastryulkada (xumchada) qatlam-qatlam qoʻyilgan goʻsht va sabzavotlardan tayyorlanadi, kastryulka toʻla boʻlguncha goʻsht va sabzavotlarni navbatma-navbat solib, keyin 100-200 ml suv qoʻshiladi. Ingredientlar odatda mayda emas, balki katta boʻlaklarga boʻlinadi.

Dastlab, Bosniya xumchasi sopol idishlarda kamin yoki yerdagi oʻrada dimlab pishirilgan. Bugungi kunda pishirish uchun kamin/pechkalar kamayib borayotgani sababli, koʻplab oshpazlar oddiy kastryulka va oshxona plitasidan foydalanmoqdalar. Goʻsht va sabzavotlar katta boʻlaklarda boʻlgani uchun, taom taxminan 4 soat ichida tayyor boʻladi.

Manbalar 

Alifbo boʻyicha taomlar
Bosniya oshxonasi
Dimlama taomlar
Go‘shtli taomlar
Kartoshkali taomlar
Bosna (taom)

Bosna () — Avstriya va Germaniya, oq non va oʻtkir soslar asosida mashhur boʻlgan taom. Bosna Amerika hot dogga oʻxshaydi, lekin yorqin oʻtkir va baharatlı taʼmga ega. Tilshunos Heinz Dieter Pol „bosna“ nomini Avstriyada „bosniyalik“ sifati birinchi navbatda oʻtkir va baharatlı idishlar bilan bogʻliqligini tushuntiradi.

Tarix 
Zaltsburgda yashagan bolgariyalik Zanko Todorov retsept muallifi hisoblanadi. 1949-yilda Todorov Zaltsburgdagi Augustiner Bräu pivoxonasida pech oʻrnatdi va u erda oʻz retsepti boʻyicha dudlangan va grilda qovurilgan sosiskali hot-dog sotishni boshladi. Bu taom Zaltsburgda tezda mashhur boʻldi va 1950-yilda Todorov Zalsburgning tarixiy xududi Getraydegasse (Getreidegasse) koʻchasida oʻzining Balkan Grill doʻkonini ochdi.

Dastlab, yangi taom „nadanitsa“ (Nadanitza) deb nomlangan. Todorov oʻzining yangi doʻkonida Bosa soʻzi yozilgan peshtaxta oʻrnatishga qaror qilgan, ammo buyurtmani bajargan rassom xatoga yoʻl qoʻyib, Bosna deb yozib qoʻygan. Taomning asl nomi avstriyaliklar uchun eslab qolish qiyin boʻlganligi va pazandachilik kontekstida bosna soʻzi oʻtkir va achchiq taʼm bilan bogʻliq boʻlganligi sababli, yangi Zaltsburg hot-dogi tez orada „bosna“ nomi bilan mashhur boʻldi.

Boshqa versiyaga koʻra, bosna 1974-yilda Lintsda paydo boʻlgan. Retsept muallifi Yugoslaviyalik Petar Radisalevich deb hisoblanadi, u Zaltsburgga tashrif buyurgan va retseptni boshqa shaharga olib oʻtgan.

Ingredientlar 
Bosna qovurilgan bratvurst sosiska, oq non (uzunligi boʻylab kesilgan) va xantal, piyoz va karri aralashgan achchiq sousdan iborat. Koʻpincha xantal ketchup bilan almashtiriladi yoki suyultiriladi. Sousga chili yoki qayin qalampiri ham qoʻshiladi.

Non pechda yoki grilda qovuriladi, shundan soʻng kesmasiga sosiska va sous joylanadi.

Turlari 
Bosnaning oʻlchamlari va aniq retsepti har bir sosiskaxonada oʻzgacha farq qiladi, ammo ularning barchasi bir necha turga boʻlinadi:

 kichik bosna — bitta sosiskadan tayyorlanadi;
 oʻrtacha bosna — ikkita sosiskadan tayyorlanadi;
 katta bosna — uchta kichik yoki bitta katta sosiskadan tayyorlanadi;
 Zailbosna (Seilbosna, nemis tilidan: Seil — arqon va Bosna) — sosiskaning usti jigarrang yoki qora qarsildoq boʻlguncha qovuriladi va sousga koʻproq ziravorlar qoʻshiladi.

Boshqa retsept variantlari:
 Kafka: bratvurst sosiska oʻrniga kezekrainer ishlatiladi;
 Shaytonning bosnasi (Teufelbosna): sousga yangi chili boʻlaklari qoʻshiladi;
 Sarimsoqli bosna (Knoblauchbosna): odatdagi xantal sousi oʻrniga sarimsoq sousi ishlatiladi;
 Pishloqli bosna (Käsebosna): eritilgan pishloq qoʻshiladi;
 Yaguar: qovurilgan choʻchqa goʻshti kolbasasi va tuzlangan piyoz qovurilgan bulochkaga joylashtiriladi, ustidan xamma joyiga achchiq va oʻtkir ziravorlar aralashmasi sepiladi va achchiq sous surtiladi. Bu tur, ayniqsa, Augsburgda mashhur;
 Augsburg bosnasi: yaguardan deyarli farq qilmaydi. Sous va ziravorlar achchiq boʻlmaydi va bulochka qovurilmaydi;
 Krjecek (Krecek): Bratvurst oʻrniga Bern kolbasasi ishlatiladi.

Manbalar 

Alifbo boʻyicha taomlar
Kolbasali taomlar
Nemis fast-fud taomlari
Avstriya kolbasalari
Estampaj

Estampaj (fransuzcha estampages „bosilgan“) — bosma nashrlar va qandaydir boʻyoq bilan qoplangan qogʻoz, plyonka yoki matoga (masalan, haykalning yuzasidan) boʻrtma tasvirlarni oʻtkazish texnikasi.

Foydalanish 
Ilmiy, taqdimot yoki dekorativ maqsadlar uchun foydalaniladi. Arxeologlar uchun petrogliflarni hujjatlashtirish odatiy holdir. Texnikaning mohiyati boʻrtma tasvirni unga qogʻoz varagʻini qoʻyish va boʻrtiqlarni soya qilish (ishqalash) orqali bostirib olishdan iboratdir. Natijada relyefning bevosita tasviri hosil boʻladi.

Yana qarang 
 chop etish

Manbalar
Miura-ori

Miura-ori () — kosmik sunʼiy yoʻldoshlarda quyosh batareyalarining katta ustanovkalarini joylashtirishda qoʻllaniladigan qattik qatlamlashga asoslangan tizim. Bu tizim 1970-yilda yapon astrofiziki Koryo Miura tomonidan kashf etilgan. Bugungi kunda qogʻoz hujjatlar, xususan, hududiy xaritalarni tahlash jarayonida foydalaniladi. Anʼanaviy kartochkalarni tahlash usullaridan farqli oʻlaroq, miura-ori burmalari perpendikulyar emas, balki bir-biriga biroz moyil (84 ° va 96 °) holda tahlanadi. Natijada, bunday karta bir harakatda ochilishi va yigʻilishi mumkin va koʻp qatlamli burmalarning yoʻqligi qogʻozdagi yukni kamaytiradi. Bu qattiq origami amaliy ahamiyatiga yaxshi misol boʻlib, burmalarni ikkita tekis, mutlaqo qattiq sirtni bogʻlaydigan ilmoqlar deb hisoblaydi.

Havolalar 

 MIURA FOLDING: ORIGAMI NI KOSNONI TADQIQOTGA QOʻLLASH / Xalqaro sof va amaliy matematika jurnali 79-jild №. 2 2012, 269-279
 https://www.britishorigami.info/academic/mathematics/the-miura-ori-map/

https://miuraori.biz/

https://web.archive.org/web/20130527015244/http://www.miura-ori.com/index.html
Tikmajild uchun mexanizm

Tikmajild uchun mexanizm, shuningdek, tikmajild lentalari () — alohida hujjatlarni qoʻshimcha teshiklar bilan kartonli yoki plastmassa taglik yordamida biriktirish uchun metall vositadan foydalaniladi. Shu tarzda biriktirilgan hujjatlar alohida yoki fayl papkalarida saqlanishi mumkin.

Sanoat namunasi 1938-yil 8-iyulda Frankfurt-Mayn shahrida istiqomat qiluvchi Georg Genrix Laufer tomonidan 1440592 raqami ostida roʻyxatga olingan. 1941-yilning 15-oktabrda Dulli Bürotechnik. sanoat namunasiga huquqni qoʻlga kiritdi. Natijada, koʻp yillar davomida lentalar „Dulli“ deb nomlangan.

Manbalar

Yana qarang 

 Tikmajild
 Papka registratori
 Teshik teshuvchi

Havolalar 

 Chemnitz shahri: Chop etish uchun maʼlumot )
Boston kremli pirogi

Boston kremli pirogi () — amerika shirinligi boʻlib, qatlami qaynatma kremli va usti shokoladli glazur bilan qoplangan ikkita biskvit qavatidan iborat tort. Shirinlik tort va piroglar bir xil tovalarda pishiriladigan davrlarda oʻz nomiga ega boʻldi va bu soʻzlarni oʻsha paytlarda sinonim sifatida ishlatishar edi. XIX asrning ikkinchi yarmida bunday tort „kremli pirog“, „shokoladli kremli pirog“ yoki „qaynatma kremli tort“ deb nomlangan.

Tarix 
Bostondagi Parker House mehmonxonasi (AQShdagi eng qadimgi mehmonxona, 1855-yil 8-oktabrda ochilgan) egalarining soʻzlariga koʻra, Boston kremli pirogi mehmonxonada 1865-1881-yillarda oshxonani boshqargan fransuz bosh oshpazi Reylin tomonidan 1881-yilda yaratilgan. Amerika pudingli pirogi va Vashington pirogi deb nomlanuvchi oldingi piroglarning toʻgʻridan-toʻgʻri avlodi boʻlgan bu shirinlik Parker House menyusida shokoladli kremli pirog, Parker House shokoladli kremli pirogi va nihoyat Boston kremli pirogi deb nomlangan. Tort ikki qatlamli fransuz sariyogʻli biskvitidan iborat boʻlib, quyuq qaynatma krem bilan toʻldirilgan va rom siropi surtilgan; uning yon tomoni ham qaynatma krem va qovurilgan toʻgʻralgan bodom, yuqori qismi esa shokoladli fondan bilan qoplangan. Oʻsha paytda yana boshqa qaynatma kremli tortlar boʻlgan boʻlsa-da, shokoladli pishiriqlar yangilik boʻlib, tortni noyob qilish bilan bir qatorda menyudagi mashhur tanlov ham edi.

„Shokoladli kremli pirog“ nomi birinchi marta 1872-yilda „Metodistlar Almanaxi“da paydo boʻlgan. „Boston kremli pirogi“ atamasi birinchi marta 1878-yilda „Mayda metal buyumlar doʻkonining retseptlar kitobi“da (Granite Iron Ware Kuk) nashr etilgan. Tort retseptining zamonaviy versiyasi birinchi marta 1887-yilda „Miss Parloaning oshxona yordamchisi“ (Miss Parloaʼs Kitchen Companion) jurnalida nashr etilgan va „Shokoladli kremli pirog“ deb nomlangan.

Boston kremli pirogi 1996-yil 12-dekabrda Massachusetts shtatining rasmiy shirinligi deb eʼlon qilingan.

Turlari 
Boston kremli kulchasi — bu vanilli qaynatma krem yoki krem-patissyer (crème pâtissière) bilan toʻldirilgan va shokolad bilan qoplangan Berlin kulchasidir. Bu kulchani turli restoranlarda, jumladan Dunkinʼ Donutsda topish mumkin.

Boston kremli pirogining Tayvan versiyasi, Xitoy pishiriqlarini eslatuvchi, ammo shokoladsiz boʻlgan shifon biskvitdir.

Sanʼatda uchrashi 
Ira Levinning „Rozmari chaqalogʻi“ (1967) romanida bosh qahramon Kastevetsning kechki ovqatida Boston kremli pirogini tatib koʻradi, shundan soʻng oʻzini yomon his qila boshlaydi va iblisning bolasiga homilador boʻladi.

Yana qarang 
 Leningrad (tort)
 Shayton taomi
 Dobosh (tort)
 Garash

Manbalar 

Alifbo boʻyicha taomlar
Boston
Massachusets
Amerika shirinliklari
Tortlar
Shokoladli dessertlar
Brtuch

Brtuch (; motal, Մոթալ, arman tilidan — „oʻralgan“; burum, durum, brduch, brduj, brtunch va boshqalar deb ham ataladi) — arman oshxonasining taomi, yupqa lavash yoki ichi nachinkali oʻralgan bulka nonlardan iborat.

Brtuchni nachinkasi koʻpincha goʻsht, pishloq, qaynatilgan tuxum, koʻkatlar, salat bargi, turli ziravorlar va boshqalardan iborat (zarur mahsulotlar pishloq va koʻkatlardir). Nachinkaning ingredientlari farq qilishi mumkin, ammo umumiy va doimiy ingredientlar tuzli pishloq va koʻkatlardir. Klassik brtuch — bu ikki qoʻl bilan ushlab turib ochiq uchidan yeyiladigan, ichi nachinka bilan toʻldirilgan, yupqa uzun trubkaga oʻxshab oʻralgan lavash. „Arman taomlari: faktlar, fantaziyalar va folklor“ kitobining mualliflari arman brtuchi va meksika burritosi oʻrtasidagi oʻxshashlikni taʼkidlaydilar. Shu bilan birga, brtuchning burritodan (va bundan tashqari, shaurma/donerdan) asosiy farqi shundaki, arman taomlari uchun toʻgʻralgan goʻsht qovurilmaydi, balki pechda pishiriladi.

Taomning kelib chiqish tarixi oʻtmishda chuqur ildiz otgan: baʼzi maʼlumotlarga koʻra, brtuch Armanistonda bir necha ming yillar davomida pishirilgan. Bu, birinchi navbatda, uzoq vaqtdan beri uyini tark etgan odamlar — ovchilar, jangchilar, choʻponlar va sargardonlar uchun yoʻl davomidagi taʼminot boʻldi. Arman oilalaridagi onalar koʻpincha oʻz farzandlariga fast-fudning bir turi boʻlgan, tez tanovul qilinadigan va toʻyimli tamaddi tayyorlab berishar edi.

Arman tilshunoslari „brtuch“ soʻzini „maydalash, mayda boʻlaklarga kesish“ maʼnosini bildiruvchi feʼldan olingan deb hisoblashadi. Brtuchning yana bir nomi — „burum“ — „qoʻlda“ deb tarjima qilinishi mumkin (armancha „bur“ — բուռ, „kaft“ degan maʼnoni anglatadi).

2017-yilda ommaviy axborot vositalarida Gazprom va Rosneftning sobiq xodimlari Moskvada „Levonʼs“ (Levonʼs Highland Cuisine) brendi ostida brtuch doʻkonlari tarmogʻini ishga tushirganligi haqida xabar berdi.

Manbalar

Havolalar 
 Teleperedacha „Xochu Znat“, Brtuch
 Syujet teleradiotsentra Telemiks, gorod Ussuriysk
Alifbo boʻyicha taomlar
Arman oshxonasi
Go‘shtli taomlar
Chipta qogʻozi

Chipta qogʻozi — zaif yopishtirilgan kam zolli yoki oʻrta zolli qogʻoz turi hisoblanib, u tabiiy oq (kamdan-kam hollarda — rangli qogʻozlar), mashina yoki bir tomonlama silliqlik koʻrinishdagi chiptalar, obuna kuponlari va boshqa shunga oʻxshash shakllarni chop etish uchun moʻljallangan.

Kino chiptasi namuna qogʻozi va boshqa chipta qogʻoziga boʻlinadi.

Turli chipta qogʻozlaridan rulonlar odatda ishlab chiqarish joyi, sotuvchi kompaniya va chop etib boʻlingan narx boʻyicha tayyorlanadi. Keyin chipta raqami chop etiladi. Kam holatlarda (DStdan tashqari) — lentada joylashtirilgan 5 yoki 10 ta chiptadan iborat alohida varaqlar hisoblanadi.

Naqshli kino chiptalari qogʻozi — afishalarni, kino chiptalarini chop etishda qoʻllaniladi; ular silliq holatda.

Adabiyotlar 

 Berezin B.I. Matbaa ishlab chiqarish materialshunosligi. M. Art. 1956 yil, 83-bet

Havolalar 

 chipta qogʻozini ishlab chiqarish shartlari
 kino chiptasining namuna qogʻoz ishlab chiqarishdagi shartlari

 

Qogʻoz
Makkajo‘xorili obiyovg‘on

Makkajoʻxorili obiyovgʻon () — makkajoʻxori, piyoz, selderey va sut yoki qaymoq bilan tayyorlangan shoʻrva. Baʼzida ishlatiladigan qoʻshimcha ingredientlarga kartoshka, choʻchqa goʻshti, baliq, dengiz mahsulotlari va tovuq ham kiradi. Amerika Qoʻshma Shtatlarida makkajoʻxorili obiyovgʻonning eng qadimgi retsepti 1884-yilga toʻgʻri keladi. Amerika Qoʻshma Shtatlarida makkajoʻxorili obiyovgʻon konserva sifatida ommaviy ishlab chiqariladi.

Retsepti 
Makkajoʻxorili obiyovgʻon — qaymoqli quyuq shoʻrva. Makkajoʻxorili obiyovgʻonning asosiy ingredientlari — makkajoʻxori, piyoz va selderey, sut yoki qaymoq, sariyogʻ, un, tuz va qalampirlardir. Bu taomni tayyorlash uchun ham yangi makkajoʻxori, ham konservalangan yoki muzlatilgan makkajoʻxoridan foydalanish mumkin. Bundan tashqari, shoʻrvaga kartoshka va boshqa sabzavotlar, choʻchqa goʻshti, bekon, kreker va makkajoʻxori kraxmali (oxigisi quyuqlashtiruvchi sifatida ishlatiladi) qoʻshilishi mumkin.

Bu taom koʻpincha AQShda ham mashhur boʻlgan klem-chauderining vegetariancha oʻrnini bosuvchi taom sifatida tortiladi.

Tarixi 
Makkajoʻxorili obiyovgʻonning birinchi nashr etilgan retsepti 1884-yilga toʻgʻri keladi, bu retsept Boston oshxona kitobida nashr etilgan. Keyinchalik, Fanny Farmer tomonidan yozilgan makkajoʻxorili obiyovgʻonning yana bir retsepti 1896-yilda Boston Pazandachilik maktabining oshxona kitobida nashr etilgan. 1896-yilgi retseptda XIX asrning oʻrtalarida Amerika Qoʻshma Shtatlarida paydo boʻlgan konservalangan makkajoʻxori ishlatilgan. Yana 1896-yilgi retseptda ingredientlar sifatida choʻchqa goʻshti, kartoshka va kreker ham bor edi. 1884-yilgi retsept nashr etilgandan beri makkajoʻxorili obiyovgʻon retseptining koʻplab variantlari Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi turli xil ingredientlar va turli xil pishirish usullari bilan turli oshxona kitoblarida paydo boʻldi. Misol uchun, baʼzi retseptlarda qaymoq, sut yoki quyultirilgan sut ishlatilgan va quyuqlashtiruvchi sifatida un yoki tuxum ishlatilgan.

Ommaviy ishlab chiqarilishi 
Makkajoʻxorili obiyovgʻon konserva sifatida Amerika Qoʻshma Shtatlarida ommaviy ishlab chiqariladi. Konservalangan makkajoʻxorili obiyovgʻonni ishlab chiqarish va sotish bilan bir nechta quyidagi korxonalar shugʻullanadi: Campbell Soup, Costco, General Mills, General Mills, Safeway va boshqalar.

Galereya

Manbalar 

Alifbo boʻyicha taomlar
Makkajoʻxorili taomlar
Arman shoʻrvalari
Iskandariya qogʻozi

Iskandariya qogʻozi — XIX asrgacha Rossiyada ommabop boʻlgan qimmatbaho kitob qogʻozining tarixiy navi hisoblanadi. O.Tarakanovaning fikriga koʻra, ushbu turdagi qogʻoz Gretsiya va Gʻarbiy Yevropada tarqalmagan, ehtimol, Sharqdan yetkazib berilgan edi. Ehtimol, navning nomi ishlab chiqarilgan joy nomidan kelib chiqqan — Iskandariya.

Tashqi koʻrinishidan, Iskandariya qogʻozi zamonaviy vatman qogʻoziga oʻxshab, ingichka va yumshoq shaklda boʻlgan. XVI-XVII asrlarda Iskandariya qogʻozi uch oʻlchamda — katta, oʻrta va kichik varaqlar koʻrinishida ishlab chiqarilgan. Aleksey Mixaylovich davrida (XVII asr oʻrtalarida) xalqaro yozishmalar uchun Aleksandriya qogʻozidan foydalanish qoidalari ishlab chiqilgan. Bu davrda qogʻozning ushbu turi qoʻlyozma asarlar yaratish va hashamatli kitoblarni chop etishda qoʻllanilgan; XVIII asrda Iskandariya qogʻozining ilgari belgilangan oʻlchamlari saqlanib qolgan, Fanlar akademiyasi bosmaxonasining kitoblarida bosilgan. XIX srda Iskandariya qogʻozi chizma qogʻozi sifatida tasniflangan, u qimmat tasvirlangan va kichik tirajli nashrlar uchun ishlatilgan. Chizmachilik ehtiyojlari uchun bunday qogʻoz vatman qogʻoziga qaraganda oddiyroq hisoblangan.

Manbalar 

 

Qogʻoz
Ketvurst

Ketvurst ( — „ketchupli kolbasa“) — nemis koʻcha taomi boʻlib, u hot-dog yoki xamirdagi kolbasaga oʻxshaydi. Ketvurst ketchup bilan bugʻdoy rulosida kolbasa boʻlib, 1970-larning oxirida Germaniya Demokratik Respublikasida grillet kletleti bilan birga paydo boʻldi.

Ketvurst Aleksandrplatz maydonida poytaxt markazida umumiy ovqatlanish salohiyatini taqchilligini bartaraf etish uchun Berlin (GDR) umumiy ovqatlanish ratsionalizatsiya tadqiqot institutida ishlab chiqildi yoki, boshqa variantga koʻra, umumiy ovqatlanish korxonasi HO „Televizion minorada“. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, ketvurst gʻoyasi Berlinlik yosh innovatorlarga Budapeshtga tashrifidan keyin kelgan. „Ertangi kun ustalari koʻrgazmasi“ uchinchi yoshlar sektorida „Ketvurst“ taʼminot yechimi diplom bilan taqdirlandi. Ostalgiya pazandalik namunasi. Gʻarbiy hot dogga nisbatan ikkinchi darajali boʻlishiga qaramasdan, Germaniya birlashuvidan soʻng, ketvurst ayniqsa Berlinda saqlanib qoldi. Ketvurstlarning mashhur savdo nuqtasi Shenghauser xiyobonida joylashgan kioskdir.

Ketvurstni tayyorlash uchun sunʼiy korpusdan tozalangan bokvurst pechda isitiladi va choʻzilgan shakldagi maxsus xamiridan yasalgan yumshoq oq bulochka qizdirilgan metall silindrga oʻraladi, shunda bir vaqtning oʻzida boʻshliq shakllanadi. Sosiska ketchup sousiga botirib, bulochka ichiga solinadi. Ketvurstni isteʼmol qilayotganda, pomidor sousi bilan ifloslanmaslik uchun ehtiyot boʻlish kerak.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 Lothar Bendel. Ketwurst // Deutsche Regionalküche von A—Z. Mit Grundrezepten zum Nachkochen. — Random House, 2013. — 384 S. — ISBN 9783730690420.

Havolalar 
  
 Berliner Zeitung: Ketwurst
Alifbo boʻyicha taomlar
Ostalgiya
Kalbasadan tayyorlangan taomlar
Berlin oshxonasi
GDR oshxonasi
Nemis fastfudi