Pavel Valeryevich Durov

Pavel Valeryevich Durov (   Durov; 1984-yil 10-oktabrda tugʻilgan) — Rossiyada tugʻilgan fransuz- tadbirkor, u VK ijtimoiy tarmogʻi va Telegram messenjeri asoschisi sifatida tanilgan. U Nikolay Durovning ukasi. 2014-yilda VK bosh direktori lavozimidan boʻshatilganidan keyin bir necha yil davomida aka-uka Durovlar Sent-Kits va Nevis fuqarolari sifatida oʻz-oʻzidan surgunda dunyo boʻylab sayohat qilishdi. 2017-yilda Pavel Finlandiya vakili sifatida Jahon Iqtisodiy Forumiga (WEF) qoʻshildi. Durov 2021-yil avgustida Fransiya fuqaroligiga qabul qilingan   , uning boyligi 15,1 milliard dollarga baholanmoqda.

Erta hayoti va taʼlimi 
Pavel Durov Leningradda tugʻilgan, lekin bolaligining koʻp qismini Italiyaning Turin shahrida oʻtkazgan, u yerda otasi ishlagan. 2006-yilda Sankt-Peterburg davlat universitetining filologiya fakultetini tamomlagan va u yerda birinchi darajali diplom olgan. Durovning erta hayoti va faoliyati "Durov kodeksi" kitobida batafsil tasvirlangan. VK va uning yaratuvchisining haqiqiy hikoyasi (2012).

Oila 
Pavel Durovning bobosi Semyon Petrovich Tulyakov Ikkinchi jahon urushida qatnashgan. 65-piyoda polkida xizmat qilgan, Leningrad frontidagi Krasnoborskiy, Gatchinskiy va boshqa yerlardagi janglarda qatnashgan va uch marta yaralangan , Qizil Yulduz ordeni 2-darajali Vatan urushi ordeni, va 40- Gʻalaba kunida Ulugʻ Vatan urushi ordeni I darajali taqdirlangan. Urushdan keyin u hibsga olingan.

Durovning otasi Valeriy Semenovich Durov filologiya fanlari doktori va koʻplab ilmiy maqolalar muallifi. 1992-yildan Sankt-Peterburg davlat universiteti filologiya fakulteti klassik filologiya kafedrasi mudiri.

Faoliyati

VK 
2006-yilda Durov VKontakte tarmogʻini ishga tushirdi, keyinchalik VK nomi bilan tanilgan, dastlab Facebook taʼsiri ostida boʻlgan. U akasi Nikolay bilan “VKontakte” veb-saytini yaratgan davrda kompaniya qiymati 3 milliard dollarga yetdi.

2011-yilda u Sankt-Peterburgda politsiya bilan toʻqnashuvda boʻlib, hukumat Dumaga 2011-yilgi saylovdan keyin muxolifat siyosatchilarining sahifalarini oʻchirishni talab qilgan; Durov qalpoqcha kiygan tilini chiqarib tashlagan itning suratini joylashtirdi va politsiya bir soatdan keyin eshikni ochmaganidan keyin chiqib ketdi.

2012-yilda Durov oʻrta barmogʻini choʻzayotgan suratini ommaga e’lon qildi va buni Mail.ru Group’ning VK-ni sotib olishga urinishlariga oʻzining rasmiy javobi deb atadi. 2013-yil dekabr oyida Durov oʻzining 12 foizini Ivan Tavringa sotishga qaror qildi (oʻsha paytda aksiyalarning 40 foizi Mail.ru Groupga, 48 foizi United Capital Partnersga tegishli edi). Keyinchalik Tavrin bu aktsiyalarni Mail.ru Groupga qayta sotdi.

VK dan ishdan boʻshatish 
2014-yilning 1-aprelida Durov boshqaruv kengashiga iste’foga chiqish haqida ariza berdi; dastlab kompaniya isteʼfoga chiqqanini tasdiqlaganligi sababli, bu fevral oyida boshlangan Rossiya-Ukraina urushi bilan bogʻliq deb hisoblangan. Biroq Durovning oʻzi buni 2014-yil 3-aprelda “Aprel hazillari” deb ta’kidladi

2014-yil 16-aprelda Durov ukrainalik namoyishchilarning shaxsiy maʼlumotlarini Rossiya xavfsizlik idoralariga berishdan va Aleksey Navalniyning VKdagi sahifasini toʻsib qoʻyishdan oshkora bosh tortdi. Buning oʻrniga u tegishli buyruqlarni oʻzining VK sahifasida eʼlon qilib, soʻrovlar qonunga xilof ekanligini taʼkidladi.

2014-yil 21-aprelda Durov VK bosh direktori lavozimidan ozod etildi. Kompaniya bir oy oldin uning isteʼfoga chiqish toʻgʻrisidagi maktubini eslay olmaganini taʼkidladi. Keyin Durov kompaniyani samarali tarzda Vladimir Putinning ittifoqchilari egallab olganini iddao qildi, [2] [3] Uning ishdan boʻshatilishi ham foydalanuvchilarning shaxsiy maʼlumotlarini federal huquqni muhofaza qilish organlariga berishdan bosh tortishi, ham uni topshirishdan bosh tortishi natijasi boʻlganini taxmin qildi. Euromaidan norozilik harakatiga bagʻishlangan VK guruhi aʼzolari boʻlgan odamlarning shaxsiy maʼlumotlari. Shundan soʻng Durov Rossiyani tark etib, “ortga qaytish niyati yoʻqligini” va “hozirda mamlakat internet-biznes bilan mos emasligini” aytdi.

Telegram 
Rossiyani tark etgach, u mamlakatning Shakar sanoatini diversifikatsiya qilish jamgʻarmasiga 250 ming dollar xayriya qilish orqali Sent-Kitts va Nevis fuqaroligini oldi va Shveysariya banklarida 300 million dollar naqd pul oldi. Bu unga eʼtiborini xuddi shu nomdagi shifrlangan xabar almashish xizmatiga yoʻnaltirilgan navbatdagi Telegram kompaniyasini yaratishga qaratish imkonini berdi. Telegram shtab-kvartirasi Berlinda joylashgan va keyinchalik Dubayga koʻchib oʻtgan. 2018-yilning yanvarida maʼlum boʻldiki, Telegramning ortib borayotgan muvaffaqiyatini monetizatsiya qilish maqsadida Durov “Gram” kriptovalyutasi va TON platformasini ishga tushirgan. U sarmoyadorlardan jami 1,7 milliard dollar yigʻdi. Biroq, bu tashabbuslar Amerika regulyatori SEC tomonidan toʻxtatildi, u sudlarda Grams AQShning moliyalashtirish qonunlarini chetlab oʻtdi va pulni oʻz investorlariga qaytarishi kerak deb daʼvo qildi.

2018-yilda kompaniya Rossiya xavfsizlik xizmatlari bilan hamkorlik qilishdan bosh tortgach, Rossiya Telegram’ni bloklashga urindi. FSB RF xodimining sizdirilgan xatida aytilishicha, blokirovka aslida kompaniyaning Telegram Open Network tarmogʻini ishga tushirish niyati bilan bogʻliq. Bloklanishga urinish davrida Rossiya Tashqi ishlar vazirligi ilovadagi rasmiy kanallarni ishlatishda davom etdi. Bloklash tartibi 2020-yilda, ikki yillik blokirovka urinishlaridan soʻng bekor qilingan, xabarlarga koʻra, xizmat domen fronti yordamida undan qochgan. Koʻrsatilgan sabab Telegram platformada „terrorizm va ekstremizmga qarshi kurashish“ga rozi boʻlgan.

Boylik 
Durov 2022-yilda 15,1 milliard dollar boyligi bilan Forbes milliarderlari roʻyxatiga kiritilgan. Uning boyligi asosan Telegram egaligi bilan bogʻliq. 2022-yilning mart oyi holatiga koʻra, Durov dunyodagi eng boy odamlar roʻyxatida 112-oʻrinni egallagan.

Shaxsiy hayoti 
Forbes maʼlumotlariga koʻra, Durov turmush qurgan va ikki farzandi bor. U Dubayda yashaydi. 2021-yil aprel oyida u Birlashgan Arab Amirliklari fuqaroligini oldi.

Koʻrishlar 
Durov oʻzini libertarian, teetotaler va vegetarian deb taʼriflaydi. 2012-yilda u sharhlovchilar tomonidan " libertarizm " deb taʼriflangan manifestlarni nashr etdi, unda Rossiyani yaxshilash boʻyicha gʻoyalari batafsil bayon etilgan. 2011-yilda yigirma yettinchi tugʻilgan kuni uchun u Wikimedia fondiga bir million dollar xayriya qildi, asoschisi va faxriy raisi libertar Jimmi Uels.

Maqtovlar 
Durov rossiyalik Mark Zuckerberg deb atalgan.

2014-yil avgustida Durov Shimoliy Yevropaning 30 yoshgacha boʻlgan eng istiqbolli yetakchisi deb topildi 2017-yilda u Finlandiya vakili boʻlgan WEF yosh global liderlar guruhiga qoʻshilish uchun tanlangan.

2018-yil 21-iyun kuni Qozogʻiston Jurnalistlar uyushmasi Durovga “tsenzura va davlatning fuqarolarning bepul onlayn yozishmalariga aralashuviga qarshi prinsipial pozitsiyasi uchun” mukofotni topshirdi.

2018-yilda Fortune jurnali Durovni biznesdagi eng nufuzli yoshlarning yillik reytingi boʻlgan „40 yoshgacha 40“ roʻyxatiga kiritdi.

Havolalar 

Rossiya milliarderlari
Sankt-Peterburglik odamlar
Pavel Durov
UzMirko
Pages with unreviewed translations