MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Birinchi Kaxeti qirolligi

Birinchi Kaxeti qirolligi () — Sharqiy Gruziyadagi oʻrta asr monarxiyasi, markazi Kaxeti viloyatida joylashgan boʻlib, poytaxti dastlab Telavida boʻlgan. 1014-yilda Kaxeti knyazligining hukmdori Buyuk Kvirike III boshchiligida qoʻshin Hereti hukmdorini magʻlubiyatga uchratdi va oʻzini Kaxeti va Hereti qiroli sifatida toj kiydi. Shu yildan boshlab to 1014-yilda Gruziya qirolligi ajrab chiqqunga qadar davlat tarix sahifasida mavjud boʻldi.

Qirollikka asos solinishi 

1014-yilda Bagrat vafot etganidan keyin taxtdan tushirilgan Kaxeti knyazi Davidning oʻgʻli Kvirike III tojni qaytarib olishga muvaffaq boʻldi. Shuningdek, u qoʻshni Hereti mintaqasini oʻz qoʻliga oldi va oʻzini Kaxeti va Hereti qiroli deb eʼlon qildi. U Telavini oʻzining poytaxtiga aylantirdi va Tianeti yaqinidagi Bodoji shahrida saroy barpo etdi. Uning maʼmuriy islohotlari natijasida qirollik yetti knyazlikka boʻlindi: Rustavi, Kveteri, Pankisi, Shtori, Vejini, Xornabuji va Machi. Kvirike III davrida qirollik siyosiy hokimiyat va farovonlik davrini boshdan kechirdi.

Dastlab Kaxeti shohlari chet-el tajovuzkorlariga qarshi kurashda Gruziya qirollarining ittifoqchilari edilar. 1022-yilda Kvirike III Vizantiya imperiyasiga qarshi Gruziya qiroli George I ga kuch-quvvat yubordi, ammo ular magʻlubiyatga uchradi. 1027-yilda Kvirike Liparit Baguashi va Ivane Abazasdze, Tbilisi amiri Jaffar va Armaniston shohi David I boshchiligidagi Gruziya Bagrat IV qoʻshinlari tarkibiga qoʻshildi va Eklez daryosi boʻyida Arranning amiri Fadl II ga qarshi qoʻshildi. 1029-yillarga kelib Kvirike III Kavkaz togʻlarini kesib oʻtib, Tianetini vayron qilgan Alaniya shohi Urdure boshchiligidagi bosqinchilar kuchini magʻlub etdi. Urdure jangda halok boʻldi. Buyuklikka va kuch-qudratga erishayotgan Kvirike 1037/39-yillarda ov paytida oʻldirildi. Gruziyalik tarixchi Vaxushtiyning soʻzlariga koʻra, buni Kvirikening Alaniyalik quli Urdure oʻlimi uchun qasos olish maqsadida amalga oshirgan. Kvirikening vafotida Kaxeti vaqtincha Gruziya qirolligi tarkibiga qoʻshildi.

Kaxeti qirolligiga 1014-yilda asos solingan. 1080-yilda Saljuqiylar istilosi natijasida turklarga vassal boʻlgan. Qirollik 1104-yilda Gruziya qirolligi tomonidan anneksiya qilingan. Qirollikning hududlari Gruziya qirolligiga qoʻshib olingan va mustaqilligiga barham berilgan. 1105-yilda Agsartan oʻz vassallari, Hereti knyazlari Areshiani tomonidan hibsga olingan va Gruziya qiroli David IV ga topshirilgan va u ham nihoyat qirollikni Birlashgan Gruziya qirolligiga qoʻshgan.

Shahzoda-yepiskoplar

Qirollar

Adabiyotlar 
 Muskhelishvil, D. Georgian Soviet Encyclopedia, V, p. 448, Tbilisi, 1980 
 Lortkipanidze M, Mukhelishvili D, Metreveli R.  History of Georgia, Vol. 2 - Georgia in the IV-XIII centuries. Tbilisi, 2012. 
Акопян A. В., Варданян А. Р. Монеты Квирике III, царя Кахети и Эрети. В сб.: Семнадцатая Всероссийская нумизматическая конференция. Москва. Пущино. 22-26 апреля 2013. Тезисы сообщений и докладов. М.: Триумф принт, 2013. С. 43–44.

Manbalar
Akaki Tsereteli davlat universiteti

Akaki Tsereteli davlat universiteti (), shuningdek Kutaisi universiteti () sifatida mashhur boʻlgan universitet 1930-yilda Tbilisida tashkil etilgan va hozirgi kunda Kutaisi shahrida joylashgan.

Tarixi 
Universitet Tbilisi davlat universiteti negizida tashkil etilgan. Tbilisi davlat universiteti 1918-yilda gruzin tarixchisi Ivane Javaxishvili rahbarligida tashkil etilgan. 1930-yil iyulda, Gruziya Sovet Ittifoqi tasarrufiga oʻtganida, hokimiyat Tbilisi davlat universitetini bekor qildi va uning oʻrniga toʻrtta mustaqil institutni yaratdi. Davlat pedagogika instituti ana shu universitetlardan biri edi. 

1933-yil 8-yanvarda Tbilisi davlat universiteti qayta tashkil etildi va Davlat pedagogika instituti Kutaisiga koʻchib oʻtdi. Hozirgi kunda universitet Kutaisi universiteti deb nomlangan va shaharning markazida joylashgan boʻlib, u 1933-yil 13-fevraldan boshlab ish boshlagan. Universitetda oʻqishni davom ettirish uchun Tbilisidan 700 nafargacha talaba Kutaisiga koʻchib oʻtdi. 

1990-yilda universitet Gruziya shoiri va milliy-ozodlik harakati arbobi Akaki Tseretelining nomi bilan atalgan Akaki Tsereteli davlat universitetiga aylantirildi. 2006-yil 23-fevralda hokimiyat universitetni 1974-yil 1-sentabrda tashkil etilgan Kutaisi N. Musxelishvili Politexnika Instituti bilan birlashtirdi va uning texnik fanlari boʻyicha oʻqituvchilari va oʻquv dasturlarini takomillashtirdi.

Fakultetlari 
2019-yildan boshlab Akaki Tsereteli davlat universiteti quyidagi fakultetlarni faoliyat koʻrsatadi: 
 Gumanitar fakultet
 Pedagogika fakulteti
 Aniq va tabiiy fanlar fakulteti
 Biznes, huquq va ijtimoiy fanlar fakulteti
 Tibbiyot fakulteti
 Texnik muhandislik fakulteti
 Texnologik muhandislik fakulteti
 Qishloq xoʻjaligi fakulteti
 Dengiz transporti fakulteti

Rektorlar roʻyxati

Kutaisi davlat pedagogika instituti rektorlari 
 Gentor Ruxadze 1933-yil
 Devid Gvazava 1933-1935-yillar
 Aleksandr Papava 1935-1936-yillar
 Devid Dolidze 1936-1937-yillar
 Nestor Mekvabishvili 1937-yil
 Luka Chelidze 1937-1962-yillar
 Ivane Goshxeteliani 1962-1965-yillar
 Oqsoqol Konstantin 1965-1973-yillar
 Givi Chxaidze 1974-1978-yillar
 Otar Bakuradze 1978-1986-yillar
 Nanuli Kakauridze 1986-1990-yillar

Kutaisi Akaki Tsereteli davlat universiteti rektorlari 
 Nanuli Kakauridze 1990-1991-yillar
 Misol Todua 1991-1995-yillar
 Avtandil Nikoleishvili 1996-2005-yillar
 Giorgi Oniani 2005-2006-yillar

Kutaisi davlat politexnika instituti rektorlari 
 Nodar Valishvili 1973–1989-yillar
 Archil Kostava 1989-1993-yillar

Kutaisi N. Musxelishvili davlat texnika universiteti rektorlari  
 Archil Kostava 1993–2001-yillar
 Amiran Xvadagiani 2001-2006-yillar

Akaki Tsereteli davlat universiteti rektorlari 
 Giorgi Oniani 2006-2010-yillar
 Giorgi Gavtadze 2011-2018-yillar
 Roland Kopaliani 2019-

Yana qarang 
 Kutaisi universiteti
 Tbilisi davlat universiteti

Manbalar 

Gruziyadagi universitetlar
Ahmad Qodirov masjidi

Ahmad Qodirov masjidi () — Grozniyning markazida joylashgan boʻlib, Rossiya va Yevropaning eng yirik masjidlaridan biri hisoblanadi. Masjid qurilishi 2006-yil aprelda boshlanib, 2008-yil oktabrda tugatilgan.

Qisqa ma’lumotlar 
Masjid dunyodagi eng katta masjidlardan biridir. U 2008-yil 17-oktabrda ochilgan va Checheniston Respublikasining birinchi prezidenti Ahmad Xoji Qodirov nomi bilan atalgan.

Masjid Sunja daryosining chiroyli qirgʻogʻida, ulkan bogʻning oʻrtasida joylashgan (14 gektar) va Islom majmuasining bir qismi boʻlib, u masjiddan tashqari Rossiya Islom universitetini ham oʻz ichiga oladi. 

Masjid klassik Usmonli uslubida qurilgan. Masjidning markaziy zali ulkan gumbaz bilan qoplangan (diametri - 16 m, balandligi - 32 m). Toʻrt minoraning balandligi har biri 63 metrni tashkil etadi - bu Rossiyaning janubidagi eng baland minoralardan biri. Masjidning tashqi va ichki devorlari traverten marmar bilan, ichki qismi esa oq marmar bilan bezatilgan.

Masjidning maydoni 5000 kvadrat metrni tashkil etadi va uning sigʻimi 10 mingdan ziyod kishini tashkil qiladi. Xuddi shu miqdordagi imonlilar yozgi galereyada va masjidga tutash maydonda namoz oʻqishlari mumkin.

Xususiyatlari 
Arxitektura Istanbuldagi Moviy masjid asosida qurilgan.

Masjid qurilishida eng yangi texnologiyalardan foydalanilgan.

Masjidning tashqi va ichki devorlari marmar - traverten bilan, masjidning ichki qismi esa oq marmar bilan bezatilgan boʻlib, u Marmara dengizidagi Marmara Adasi orolida qazib olinadi (Turkiyaning Balikesir viloyati).

Turkiyadan kelgan ustalar masjidni boʻyashgan. Naqshli naqshlar uchun (naqshlar chechenlarning "bustam" anʼanaviy naqshlari uslubida tayyorlangan) maxsus qoʻshimchalar bilan sintetik va tabiiy boʻyoqlardan foydalanilgan, buning natijasida mutaxassislar fikriga koʻra masjid kelasi 50 yil ichida rang sxemasini saqlab qoladi. Qurʼondan naqshlar va oyatlar (matnlar) yozish uchun ustalar eng yuqori darajadagi oltin changdan foydalanganlar.

Masjidda 36 qandil mavjud. Shakllari boʻyicha ular Islomning uchta ziyoratgohiga oʻxshaydilar - ulardan 27 tasi Quddusdagi Kubbatu-as-Saxra masjidiga oʻxshaydi, 8 tasi Madinadagi Rovzatu-Nebevi masjidiga taqlid qilingan va eng katta 8 metrlik qandil Makkadagi Kaʼba ziyoratgohi shakllarini takrorlaydi. MAsjidni yaratish uchun bir necha tonna bronza, eng yuqori standartdagi 2,5 kg oltin va 1 milliondan ortiq detallar sarflandi. Qandillar dizaynerlar tomonidan maxsus tanlangan chechen ornamentiga ega. Qandillar Turkiyaning "USTUN AVIZE" kompaniyasi tomonidan Swarovski kristallaridan tayyorlangan.

Manbalar
Sara Aşurbəyli

Sara Aşurbəyli (27-yanvar, 1906-yil – 17-iyul 2001-yil) — Ozarbayjon olimasi, tarixchi va sharqshunos, tarix fanlari doktori (1966), xizmat koʻrsatgan olima (1982), Ozarbayjon SSR Davlat mukofoti laureati (1986).

Hayoti 
Sara Ashurbeyli 1906-yil 27-yanvarda Boku shahrida tugʻilgan. 1925-yilda Istanbuldagi Avliyo Janna dʼArk nomidagi fransuz kollejini, 1930-yilda Boku davlat sharqshunoslik universitetini, 1941-yilda Ozarbayjon davlat pedagogika institutining chet tillari fakultetlarini hamda Ozarbayjon sanʼat maktabini (1941) tugatgan. Oʻqishni tugatgandan soʻng, u Ozarbayjon davlat universitetida katta oʻqituvchi va Ozarbayjon davlat pedagogika institutida dekan boʻlib ishlagan. Universitetlarda Ozarbayjon tarixi, Gʻarb va Sharq madaniyati tarixi boʻyicha maʼruzalar oʻqigan.

U Oʻrta Sharq xalqlari tarixi boʻyicha mutaxassis, shuningdek rassom va musiqachi edi. U bu bilim va koʻnikmalarini yillar davomida qattiq taʼqiblardan omon qolish uchun ishlatgan. Sara xonim Drama teatrda rassom va dekorativ, maktabda oʻqituvchi boʻlib ishlagan, ustozi Uzeyir Hajibeyovning taklifiga binoan Konservatoriyada 15 yil chet tilidan dars bergan, shuningdek, rasmlarini sotgan. Koʻrgazmalarning birida uning „Göygöl“ asari Meksika vakillari tomonidan qabul qilindi. Ushbu asar hozirda Meksika muzeylaridan birida saqlanmoqda. 1946-yilda Sara Ozarbayjon Rassomlar uyushmasining aʼzosi etib saylandi.

Sara Ashurbeyli keyinchalik Ozarbayjon tarixi muzeyida Oʻrta asrlar tarixi boʻlimi mudiri, Ozarbayjon Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik institutida katta ilmiy xodim, Tarix institutida ilmiy kotib, katta ilmiy xodim va yetakchi tadqiqotchi boʻlib ishlagan.

U doktorlik dissertatsiyasini oldi. 1966-yilda tarix fanlari doktori boʻldi.  U Ozarbayjon Davlat mukofoti laureati edi.

Uning mashhur asarlari orasida „Boku tarixi: Oʻrta asrlar davri“ va „Shirvonshoh davlati“ mavjud. U „Boku“ nomining kelib chiqishi zardushtiylik dinidan kelib chiqqan degan fikrni ilgari surgan va bir necha qadimgi oʻrta-sharqiy tillarda „Quyosh“ yoki „Xudo“ degan maʼnoni anglatuvchi „baga“ soʻzidan olinganini soʻzlagan.

2001-yil 17-iyul kuni Boku shahrida vafot etgan.

Mukofotlari 
 Ozarbayjon SSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi — 02.12.1982

Manbalar 

Ozarbayjon tarixchilari
Ozarbayjon zodagonlari
Ozarbayjon ayol rassomlari
Ozarbayjonlik sharqshunoslar
Qeysər Kaşıyeva

Kaşıyeva Qeysər Seyfulla qızı () (7-iyun, 1893-yil – 17-aprel, 1972-yil) — rassomlik tahsilini olgan ilk ozarbayjon ayoli.

Hayoti 
Qaysar Sayfulla qizi Kashiyeva 1893-yil 7-iyun]da Tbilisida tugʻilgan. Yetti yoshida u Tbilisidagi (Gruziya) maktab-internatida oʻqidi, u yerda rus tilini oʻrgandi, soʻngra qizlar gimnaziyasida oʻqidi. Gimnaziyada oʻqigan yillaridan boshlab u rasmga qiziqib qoldi, lekin badiiy kompozitsiya va badiiy toʻquvga ham qiziqish bildirdi. 1907-1908-yillarda u Tbilisidagi Sanʼatni targʻib qilish jamiyatining badiiy maktabida tahsil oldi. Keyinchalik taniqli rus rassomi Richard Sommer Qaysarning isteʼdodini yuqori baholadi va undan Moskvada oʻqishni davom ettirishni iltimos qildi. Biroq, vaqtning qatʼiy talablari bunga imkon bermadi, shuning uchun Qaysar Tbilisidagi muhit bilan kifoyalanishi kerak edi. U Tbilisida tashkil etilgan Xotin-qizlar xayriya jamiyatining barcha tadbirlarida qatnashdi. Ana shunday tadbirlardan birida Qaysar Kashiyeva Shirinbey Kasamanli bilan tanishdi. Shirinbey Gʻazax beklaridan Chingiz bekning oʻgʻli edi. U Tbilisidagi harbiy gimnaziyada oʻqigan va bir muncha vaqt yengil otliqlar polkida xizmat qilgan. Keyinchalik ular turmush qurishdi va bir nafar qiz farzandli boʻlishdi.

Ozarbayjon Demokratik Respublikasi tashkil etilgandan soʻng Qaysar xonim 1918-yilda Tbilisidan Bokuga koʻchib oʻtdi. Sovet Ittifoqi davrida u Bokuda rassomchilikdan dars bergan va „Sharqiy qadam“ jurnali uchun rasmlar chizgan. Shuningdek, u Musulmon ayollarning Kavkaz xayrixohlik jamiyatida ishlayotganda plyonka va plakatlarni yaratgan..

Qaysar xonim 1972-yil 17-aprelda Bokuda vafot etgan.

Ijodi 
U tasviriy sanʼatning rasm va grafika sohasida ishlagan. U professional sanʼat taʼlimi olgan birinchi ozarbayjonlik ayol. Q.Kashiyeva sanʼat sirlarini oʻzi tugʻilgan Tbilisida (Kavkaz sanʼatini targʻib qilish jamiyati (1907-1908) qoshidagi badiiy studiyada) oʻzlashtirgan. Oʻsha davrning taniqli rassomlari R.Zommer va O.Shmerlingdan taʼlim olgan Qaysar xonimning ijodi turli janrdagi asarlarga boy. Uning koʻmir, maskara, akvarel va moyli boʻyoqlarga chizgan rasmlariga „Aqlli ayol“, „Qadimgi gvardiya“, „Gruzin qizi“, „Ovchi“, „Oʻt oʻchiruvchi“, „Gogol portreti“, „Ozarbayjon ziyolisi", „Kubokli keksa odam“, „I. Goncharov portreti“, „Ozarbayjon ziyolisi“, „Koʻl qirgʻogʻi“ va boshqalar kiradi. Uning realizm an'analariga amal qilgan asarlari oʻziga xos ijro mahorati bilan ajralib turadi. Shuningdek, u „Sharq ayoli“ (1923-1938-yillarda Bokuda nashr etilgan) jurnali uchun rasmlar chizdi.

Manbalar 

Ozarbayjon ayol rassomlari
Sasxori

Sasxori () — Gruziyadagi qishloq.

Manbalar

 
Gruzin qishloqlari
Ozarbayjon gilam muzeyi

Ozarbayjon gilam muzeyi () — Bokuda joylashgan muzey boʻlib, unda ozarbayjon gilamlarining turli xil toʻqish texnikalari va turli davrlarga oid materiallar namoyish etiladi. Muzey dunyodagi eng katta ozarbayjon gilamlari toʻplamiga ega.U Boku dengiz boʻyidagi parkdagi yangi binoga 2014-yil Neftchilar xiyobonida joylashgan joyidan koʻchib oʻtgan.

Ozarbayjon Milliy gilam muzeyi Ozarbayjon SSR Vazirlar Kengashining 1967-yil 13-martdagi 130-sonli qaroriga muvofiq tashkil etilgan. 1967-yildan 1993-yilgacha muzey Ozarbayjon davlat gilamchilik va xalq amaliy sanʼat muzeyi, 1993-yildan 2014-yilgacha Latif Karimov nomidagi gilam va amaliy sanʼat davlat muzeyi, 2014-yildan 2019-yilgacha Ozarbayjon gilam muzeyi va 2019-yildan boshlab hozirgi - Ozarbayjon milliy gilam muzeyi nomidadir.

Tarkibi 
Ozarbayjon xalqining moddiy va maʼnaviy merosini tashkil etadigan Ozarbayjon Milliy gilam muzeyi noyob gilamlarning qiymati va ahamiyati boʻyicha dunyodagi eng yirik gilam kollektsiyasi, gilam sanʼatidagi birinchi, nufuzli, ixtisoslashgan muzeydir.

Arxeologik materiallarga koʻra, gilam toʻqish bilan Ozarbayjonda bronza davridan boshlab (miloddan avvalgi ikkinchi ming yillik) shugʻullanilgan. Ozarbayjonda gilamdoʻzlikning rivojlanishi Gerodot, Klavdiy Elian, Ksenofon kabi qadimgi tarixchilar, shuningdek, oʻrta asr arab tarixchilari va ozarbayjon shoirlari (Nizomiy Ganjaviy (XII asr), Xaqani Shirvani (XII asr)) asarlarida tasvirlangan.

XIII-XIV asrlarda Ozarbayjondan chet ellarga koʻplab gilam va gilam mahsulotlari eksport qilindi. Nozik bezaklari, nafis naqshlari bilan eʼtiborni tortadigan ushbu gilamchalar taniqli Yevropa rassomlari asarlarida oʻz aksini topgan. XV asr gollandiyalik rassomlar Xans Memlingning „Meri bolasi bilan“ kartinasida „Shirvon“ gilami, Van Eykning „Muqaddas Maryam“ asarida „Zeyva“ gilami, nemis rassomi Xans Xolbinning (XV asr) „Elchilar“da „Gazax“ gilami tasvirlangan.

Muzeyning boy kollektsiyasiga zargarlik buyumlari, ziynatlangan buyumlari va qimmatbaho metallardan yasalgan poʻlat, chinni, qogʻoz, shisha, yogʻoch va toshga oʻyilgan buyumlar, erkaklar va bolalar uchun kashtachilik, mato va milliy kiyimlar, nozik naqshli badiiy metall buyumlar va boshqalar kiradi. Ular orasida bronza davridagi bronza va keramikadan yasalgan, geometrik va zoomorfik naqshlar bilan bezatilgan idishlar, qurollar, bezaklar va boshqalar bor. Arxeologik namunalar, XIV asr badiiy metallari va boshqalar koʻproq eʼtiborni tortadi.

Ozarbayjonning madaniy merosini chet-ellarda keng targʻib qilish maqsadida muzey respublikada va 30 dan ortiq xorijiy davlatlarda gilam va xalq amaliy sanʼati koʻrgazmalarini tashkil etdi. Ular orasida Fransiya, Avstriya, Shvetsiya, Daniya, Belgiya, Hindiston, Yaponiya, Isroil, Buyuk Britaniya, Kuba, Eron, Gollandiya, Kambodja, Madagaskar, Turkiya va boshqa mamlakatlarni koʻrsatish mumkin.

Manbalar 

Gilam
Ozarbayjon davlat qishloq xoʻjaligi universiteti

Ozarbayjon davlat qishloq xoʻjaligi universiteti () – Ozarbayjonning Ganja shahrida joylashgan qishloq xoʻjaligi universiteti. Universitetda sakkizta maktab, 3830 nafar talaba va 560 nafar professor-oʻqituvchilar mavjud. Bundan tashqari, Qazax tumanida 500 ga yaqin muxbir talaba boʻlgan oʻquv maskani mavjud.

Tarixi 
Ozarbayjon davlat qishloq xoʻjaligi universiteti oʻz tarixini 1920-yil 14-noyabrda tashkil etilgan Boku Politexnika Institutining qishloq xoʻjaligi kafedrasi bilan bogʻlaydi. Dastlab Boku shahrida joylashgan maktab 1920-yilda Qizil Armiya gʻalabasi va Ozarbayjon SSR boʻlgandan soʻng tashkil topgan. Yangi hukumat avvalgi texnik maktabni - Boku Politexnikumini yopishni va uning oʻrniga anʼanaviy Boku Politexnika Institutini tashkil etishga qaror qildi. Yangi maktab muhandislarni turli sohalarda: qishloq xoʻjaligi, qurilish muhandisligi, elektromexanika, iqtisodiyot va neft sohasida tayyorlashga yoʻnaltirdi. Yangi maktab yillar davomida koʻp marta oʻz nomini oʻzgartirdi. 1923-yilda maktab oʻz nomini Ozarbayjon Politexnika instituti deb oʻzgartirdi. 1929-yil mart oyida Ozarbayjon Kommunistik partiyasi maktabni qishloq xoʻjaligi, iqtisodiyot va neft soxasini oʻz ichiga olgan uchta mustaqil maktabga boʻlish toʻgʻrisida qaror chiqardi.

Ozarbayjon SSR Xalq Komissarlari Kengashining 1929-yil 15-maydagi qarori bilan Bokuda Ozarbayjon qishloq xoʻjaligi instituti tashkil etildi va ushbu institut 1931-yilda Ganjaga koʻchirildi. Kavkazorti paxta instituti, Ozarbayjon hayvonot bogʻi veterinariya instituti va Tbilisi gidromelioratsiya instituti Ozarbayjon qishloq xoʻjaligi institutiga (ACI) birlashtirildi. 

1950-yilda SSSR Oliy va oʻrta maxsus taʼlim vazirligining buyrugʻi bilan institutning 30 yilligi nishonlandi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1979-yil 16-maydagi Farmoni bilan AKTI yuqori malakali mutaxassislarni tayyorlash va qishloq xoʻjaligi fanini rivojlantirishdagi xizmatlari uchun "Faxriy yorliq" ordeni bilan taqdirlandi.1980-yil 16-dekabrda Haydar Aliyev Ganjaga keldi va Sovet Ittifoqi rahbariyati nomidan ordenni xodimlarga topshirdi.

Ozarbayjon davlat qishloq xoʻjaligi universiteti tashkil etilganidan beri turli millatlarning 70 mingga yaqin yuqori malakali mutaxassislarini tayyorladi.

1991-yil iyun oyida Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining buyrugʻi bilan Ozarbayjon qishloq xoʻjaligi instituti Ozarbayjon qishloq xoʻjaligi akademiyasi, Vazirlar Mahkamasining 2009-yil 4-apreldagi 53-sonli qarori bilan Ozarbayjon davlat agrar universiteti deb oʻzgartirildi.

Ozarbayjon Respublikasi Prezidentining 2000-yil 13-iyundagi 349-sonli farmoni bilan universitet oʻzini-oʻzi boshqarish prinsipi asosida ishlaydigan davlat oliy taʼlim muassasasi sifatida tasdiqlandi.

Universitet oxirgi marta Ozarbayjon Respublikasi Adliya vazirligida 2011-yil 19-iyulda „Davlat roʻyxatidan oʻtganligi toʻgʻrisida guvohnoma“ bilan roʻyxatdan oʻtgan.

Ozarbayjondagi universitetlar
ADA universiteti

ADA universiteti () – 2006-yil mart oyida Hofiz Pashayev tomonidan Ozarbayjon Tashqi ishlar vazirligi huzurida tashkil etilgan universitet. Prezident farmoni bilan ADA 2014-yilda universitetga aylantirildi. Ozarbayjon Diplomatiya Akademiyasi sifatida tashkil etilganida asosiy maqsadi Ozarbayjon tashqi aloqalarida diplomatik martaba uchun mutaxassislar tayyorlash edi, ammo keyinchalik uning dasturlari kengayib, ADA universiteti deb nomlandi. Uning taʼsis rektori - Ozarbayjon tashqi ishlar vazirining oʻrinbosari va Ozarbayjonning AQShdagi sobiq elchisi boʻlgan elchi Hafiz Pashayevdir. Universitetning hozirgi paytdagi kompusi 2014-yilda ochilgan.

Maktablar va dasturlar 
2006-yildan beri ADA oʻz dasturlari sonini kengaytirdi va toʻrtta maktabga ega boʻlgan toʻlaqonli universitetga aylandi.

Jamoatchilik va xalqaro aloqalar maktabi (Xalqaro aloqalar boʻyicha bakalavr; jamoat ishlari boʻyicha bakalavr; diplomatiya va xalqaro aloqalar boʻyicha magistr; davlat boshqaruvi magistri; huquq)

Biznes maktabi (Biznesni boshqarish boʻyicha bakalavr; Iqtisodiyot boʻyicha bakalavr; Biznes maʼmuriyati magistri)

Taʼlim maktabi (Taʼlim menejmenti magistri; EAPP)

Axborot texnologiyalari va muhandislik maktabi (kompyuter fanlari boʻyicha BS; kompyuter muhandisligi boʻyicha BS; axborot texnologiyalari boʻyicha BS; kompyuter fanlari va maʼlumotlar tahlili boʻyicha MS)

Moliyaviy yordam

Hamjamiyat  
ADA oʻzining daraja dasturlarida oʻqiyotgan taniqli xalqaro talabalarga cheklangan miqdordagi toʻliq va qisman stipendiyalarni taklif etadi.

Talabalarni ish bilan taʼminlash 
Talabalar ADAda yarim kunlik ish bilan taʼminlanish imkoniyatiga ega boʻlishadi. Ushbu imkoniyatlar ichki boʻlimlarning ehtiyojlari va mavjud byudjet asosida eʼlon qilinadi. Talabalar, shuningdek, ilmiy yordamchi boʻlish huquqiga ega. Muvaffaqiyatli nomzodlar ADA oʻqituvchisiga ilmiy loyihada yordam berishlari kutilmoqda. ADA universiteti oʻqish paytida moliyaviy qiyinchiliklarga duch keladigan talabalar uchun ish dasturini cheklangan miqdordagi imkoniyatlarni moliyalashtiradi.

Stipendiya 
ADA talabalarning ajoyib akademik koʻrsatkichlari uchun stipendiyalar taklif qiladi. Yangi qabul qilingan talabalar Davlat kirish imtihonlari (DTS) natijalariga koʻra stipendiyalar bilan taqdirlanadilar. GPAni 4.0 ball bilan qaytgan talabalarga oʻqish haqidan 100% voz kechish huquqi beriladi. Dasturining eng yaxshi 10 foizida toʻplagan talabalar 50 foiz stipendiya olishadi. Dasturining keyingi 10 foizida bal toʻplagan talabalar 25 foiz stipendiya olishadi.

Xalqaro studentlar 
ADA universiteti 40 dan ortiq mamlakatlar, jumladan Osiyo, Yevropa, Amerika va Afrika mamlakatlaridan kelgan xalqaro talabalar va oʻqituvchilar bilan namoyish etiladi. Xalqaro talabalarda Xalqaro mamlakat kunlari oʻtkaziladi, ular mamlakat profillari kunlari deb nomlanadi, ular mahalliy va boshqa chet-ellik talabalarga oʻz mamlakatlarini namoyish etishadi. ADA universiteti har yili Xalqaro festivalni oʻtkazadi, u yerda xalqaro hamjamiyat aʼzolari talabalarning katta yarmarkasida yigʻilib, oʻzlarining oshxonalarini namoyish etishadi.

Bokudagi universitetlar
David Thewlis

David Wheeler (Thewlis) (1963-yil 20-martda tugʻilgan) -ingliz aktyori, rejissyor va kinodramaturg. Harry Potter film qismlarida (2004-2011) Remus Lupin rolini ijro etgan.

Shunigdek Wonder Woman (2017), Dragonheart (1996), Seven Years in Tibet (1997), Muqaddas zamin (2005), War Horse (2011), The Theory of Everything (2014), Anomalisa (2015) va boshqa koʻplab filmlarda rollar ijro etgan. James Cameronning Avatar 3 (2024) filmida ham uning ijrosi kutilmoqda.

Manbalar

Havolalar 

Angliyalik erkak aktyorlar
Angliyalik erkak televideniye aktyorlari
Yashayotgan insonlar
Togʻlar aro yetti yil

Togʻlar aro yetti yil (Seven Years in Tibet)- 1997-yilda rejissor Jean-Jacques Annaud tomonidan shu nomli roman asosida ishlangan Amerika biografik dramasi. Film Ikkinchi jahon urushi davrida Tibetda yashagan ikki alpinist hayotidan hikoya qiladi.

Romanda Avstriyalik alpinist Heinrich Harrer tomonidan 1939—1951-yillarda urush davridagi Tibetda oʻtgan ogʻir hayoti va 1950-yilda Xitoy Xalq-ozodlik armiyasining Tibetga bostirib kirishi haqida yozilgan. Bosh rollarni Brad Pitt va David Thewlis ijro etgan.

Rollarda 
 Brad Pitt Heinrich Harrer rolida
 David Thewlis Peter Aufschnaiter rolida
 BD Wong Ngapoi Ngawang Jigme rolida
 Mako Kungo Tsarong rolida
 Danny Denzongpa Regent rolida
 Victor Wong Chinese 'Ambanʼ rolida
 Ingeborga Dapkūnaitė Ingrid Harrer rolida
 Jamyang Jamtsho Wangchuk 14 yoshli Dalai Lama rolida
 Sonam Wangchuk 8 yoshli Dalai Lama rolida
 Lhakpa Tsamchoe Pema Lhaki rolida
 Jetsun Pema Katta Ona rolida
 Ama Ashe Dongtse Tashi rolida
 Ric Young General Chang Jing Wu rolida
 Ven. Ngawang Chojor Lord Chamberlain rolida

Manbalar

Havolalar 

AQSh filmlari
AQSh dramatik filmlari
AQSh sarguzasht filmlari