Gaizka Mendieta

Gaizka Mendieta Zabala (, Basque: [gais̻ka mendieta s̻aβala] ; 1974-yil 27-martda tugʻilgan) — yarim himoyachi sifatida oʻynagan ispaniyalik sobiq professional futbolchi.

Koʻp qirrali oʻyinchi, yaxshi texnikasi, hujumkorligi va oʻzi uchun gol yaratishga qodir, u asosan "Valensiya" da oʻynadi va faoliyatini Angliyaning „Midlsbro“ jamoasida yakunladi. Oʻn mavsum davomida u La Ligada jami 263 oʻyin oʻtkazib, 48 ta gol urdi.

Mendieta Ispaniya terma jamoasi safida 40 marta maydonga tushdi va bu mamlakat terma jamoasi safida Evro-2000 va 2002-yilgi jahon chempionatida ishtirok etdi.

Futbolchilik faoliyati

Valensiya 
Basklar mamlakati, Bilbao shahrida tugʻilgan Mendieta oʻzining professional debyutini atigi 17 yoshida CD Castellón bilan Segunda diviziyasida oʻtkazgan va asosan himoyachi sifatida ishtirok etgan.

Bir mavsumdan soʻng u "Valensiya" bilan 30 million pesetaga shartnoma imzolaganidan soʻng La Ligaga koʻchib oʻtdi, lekin oʻzining birinchi yilining katta qismini zaxirada oʻtkazdi va 1993-yil 13-iyunda "Kadis" ga qarshi oʻyinda birinchi jamoada debyut qildi; 1995—1996-yillarda 42 oʻyindan 34 tasini oʻynadi, chunki ikkinchi oʻrinni egalladi, bu ularning 1990-yildan beri eng yaxshi natijasi edi.

1997—1998-yilgi mavsum Mendietaning yangi bosh murabbiyi Klaudio Raneri qoʻl ostidagi yutuq mavsumi boʻldi. Markaziy yarim himoyachi roliga oʻtib, u ligada 30 ta oʻyin oʻtkazdi va oʻnta gol urdi, tez orada terma jamoada debyut qildi. 1999-yil iyun oyida u Ispaniya kubogida Atletiko Madridni magʻlub etib, klub bilan oʻzining birinchi sovrinini qoʻlga kiritdi; u finalgacha bo‘lgan o‘yinda „Levante UD“, "Barselona" (ikkala oyog‘i) va "Real Madrid" ustidan g‘alaba qozondi.

Mendieta 1999—2000-yillarda undan ham yaxshiroq yil oʻtkazdi, Ektor Kuper esa murabbiy sifatida katta muvaffaqiyatga erishdi. U „Valensiya“ga Ispaniya Superkubogida gʻalaba qozonish uchun „Barselona“ni umumiy hisobda 4:3 hisobida magʻlub etishda yordam berdi va Chempionatda 3-oʻrinni egallaganligi sababli ichki maydonda faoliyatidagi eng yaxshi faoliyatida 13 ta gol kiritdi. Biroq, ularning mavsumdagi eng katta gʻalabasi UEFA Chempionlar Ligasi finaliga chiqish boʻldi, 3:0 hisobida ispaniyalik Real Madridga magʻlub boʻldi; keyinchalik u „Yevropaning mavsumning eng yaxshi yarim himoyachisi“ mukofotiga sazovor boʻldi.

Keyingi yili „Valensiya“ Chempionlar ligasining finaliga chiqdi va yana magʻlub boʻldi, bu safar penaltilar seriyasidan keyin "Bavariya" ga yutqazdi. Mendieta oddiy vaqtda erta penaltini aniq amalga oshirib jamoasini 1:0 hisobida oldinga olib chiqdi, shuningdek, oʻz urinishini oʻyinda golga aylantirdi yana „UEFA yilning eng yaxshi yarim himoyachisi“ deb topildi.

Legionerga aylanish 
Mendieta 2001-yilgi mavsumda eng koʻp narxi oʻsgan oʻyinchilardan biri boʻlib, oxir-oqibat 47,7 evro million transfer (yoki xabar qilingan 8 milliard pesetas) ishlab oldi. Italiyaning „SS Lazio“ klubiga oʻsha paytda barcha davrlarning eng qimmat oltinchi futbolchisini oʻz safiga qoʻshib oldi. Biroq, u Rimda bor-yoʻgʻi bir yil oʻtkazib, A Seriya oʻyinlariga kirishib keta olmadi. Jamoani tark etgan pleymeykerlar Pavel Nedved va Xuan Sebastyan Veronlarning olingan boʻlsada jamoaning oʻyinlariga mos kela olmadi.

Mendieta 2002-03-yilgi mavsum uchun „Barselona“ga ijaraga berildi — u koʻp oʻyinlarni boshladi, ammo kataloniyaliklar faqat oltinchi oʻrinni egallashga muvaffaq boʻlishdi — va keyinchalik u Midlsbroga koʻchib oʻtdi. Angliyada oʻynash istagi tufayli vatanidan (Atletiko Madrid va Atletik Bilbao) takliflar boʻyicha Premer-liga klubini tanladi.

Midlsbro 
"Midlsbro"dagi birinchi mavsumida Mendieta Futbol Ligasi kubogini qoʻlga kiritgan jamoaning bir qismi boʻlib, Tissayd klubiga oʻzining ilk kumush medalini keltirdi. 2004-yil iyul oyida transfer toʻlovisiz doimiy ravishda amalga oshirildi.

Soʻnggi ikki yil ichida bir qator jarohatlar (jumladan, 2006-yilgi UEFA kubogi finalini oʻtkazib yuborishiga sabab boʻlgan) va oʻyindagi jismoniy holatini tiklab olishning uzoq davom etishi Mendietani zaxira oʻrindigʻiga tushirib yubordi. U murabbiy Garet Sautgeyt bilan xayrlashdi, u futbolchi endi oʻz rejalarida koʻrsatilmaganligini aniq aytdi. Maʼlumotlarga koʻra, „Real Sosedad“, „Atletik Bilbao“ va „Malaga“ klublari yarim himoyachini 2007-yilning yanvarida transfer oynasida sotib olishga qiziqish bildirishgan, biroq hech qanday aniq kelishuvga erishilmagan va transfer muddati futbolchining Los-Anjelesga oʻtishi mumkinligi haqidagi taxminlar tufayli oʻtib ketgan. Galaxy; oxiriga kelib, u Midlsbrodagi oʻrni uchun kurashishini aytgan edi. Bir kun oʻtgach, Boroning bosh direktori Keyt Lamb uning asosiy jamoada oʻynash imkoniyati yoʻqligini aytib, uning izohlariga eʼtibor bermadi. U oxirgi oʻyinini 2006-yilning 26-dekabrida "Everton" ga qarshi oʻtkazdi.

2007-yil 5-dekabrda, ispan gazetasiga koʻra, Mendieta 2007-08-yilgi mavsum oxirida Midlsbro bilan shartnomasi tugashi bilan professional futboldan ketishini eʼlon qildi. U nihoyat 2008-yil 13-mayda futbolchilik faoliyatini yakunladi. Muvaffaqiyatli 17 yillik professional mavsum.

Mendieta 2009-yil 3-noyabrda BBCga bergan intervyusida uni futbol menejmentiga qiziqtirishi mumkinligini aytdi: „Mening bir qismim menejer boʻlishning hayajon va qiyinligini koʻra oladi, albatta“. Nafaqaga chiqqanidan soʻng, u oilasi bilan Yarmdagi Midlsbro yaqinida joylashdi.

Milliy terma jamoa 
1996-yilning mart/may oylarida Mendieta UEFA Yevropa chempionatida ikkinchi oʻrinni egallagan 21 yoshgacha boʻlgan Ispaniya terma jamoasi tarkibida boʻldi. U 1999-yilning 27-martida Yevropa chempionati saralash bosqichida Avstriyaga 9:0 hisobida magʻlub bo‘lgan Xuan Karlos Valeron o‘rniga o‘yinda maydonga tushdi; u Belgiya va Gollandiyadagi musobaqada 22 ta roʻyxatga kiritilib, milliy terma jamoaga oxirgi sakkizlikka chiqishga yordam berdi.

„Latsio“dagi formasi pasayib ketganiga qaramay, Mendieta 2002-yilgi FIFA Jahon Kubogida jamoaga tanlandi va chorak finalda Janubiy Afrikaga qarshi uchta oʻyinda bitta gol urdi (3:2). Oxirgi 40 ta oʻyinini Jahon chempionatidan toʻrt oy oʻtib Granadada Bolgariya bilan oʻrtoqlik uchrashuvida qoʻlga kiritdi.

Mendieta, shuningdek, norasmiy Basklar mamlakati mintaqaviy jamoasi uchun ham maydonga tushdi va gol urdi.

OAV 

Mendieta sport kiyimlari kompaniyasi Nike tomonidan homiylik qildi va brend uchun reklama roliklarida paydo boʻldi. 2002-yilda Janubiy Koreya va Yaponiyada boʻlib oʻtgan jahon chempionati arafasida oʻtkazilgan global reklama kampaniyasida u Luish Figu kabi futbolchilar bilan birga boʻlgan Terri Gilliam rejissyorligidagi „Yashirin turnir“ („Scorpion KO“ brendi) reklama roligida rol oʻynadi. Terri Anri, Xidetoshi Nakata, Roberto Karlos, Ronaldinyo, Ronaldu va Franchesko Totti, sobiq futbolchi Erik Kantona bilan turnir „hakami“ edi.

Mendieta, shuningdek, Sky Sports telekanalida ispan futbolini yoritishda ekspert boʻlib ishlagan.

Shaxsiy hayoti 
Mendietaning otasi Andres ham darvozabon sifatida oʻynagan futbolchi edi. Asli Biskayning Lekeytio shahridan boʻlib, u oʻzining soʻnggi yillarini Kastellonda futbolchi sifatida oʻtkazdi va keyinchalik klub xodimlarida ishladi, mintaqada oilasini tarbiyaladi. Shunday qilib, Gaizka Bask tugʻilgan joyiga qaramay, ularning yoshlik tizimi orqali paydo boʻldi.

Bilbaoda tugʻilgan ispaniyalik hamkasblar Ander Errera va Roberto Riosning kelib chiqishi oʻxshash boʻlib, oʻz mahoratlarini oʻzlarining futbolchi otalari (mos ravishda Pedro va Eysebio) professional ravishda joylashgan shaharlarda oʻrganishgan. Biroq, keyinchalik ikkalasi ham Bilbaoning Atletik klubi bilan shartnoma imzoladilar, Mendieta esa hech qachon bask klubida maydonga tushmagan; u va uning otasi Ispaniyani Olimpiya oʻyinlari turnirida himoya qilishgan, ikkinchisi 1968-yilda va birinchisi 1996-yilda.

Mendieta yoshligida isteʼdodli sportchi boʻlgan va futboldan koʻra oʻrta masofaga yugurishga yaqin kelgan. U musiqa muxlisi edi va ayniqsa, DJingga ishtiyoqi bor edi; u shuningdek, 2015-yilda Benicassim festivalida Los Planetas guruhining toʻplamida sahnaga chiqdi, uning „Un buen día“ qoʻshigʻi matnida unga murojaat qilgan.

Mendietaning taʼkidlashicha, Rud Gullit gollandiyalikning noanʼanaviy uslubi tufayli uning oʻsmirlik davridagi futbol qahramoni boʻlgan.

Faoliyat statistikasi

Klub 

 Manbalar:

Xalqaro 

 Manbalar:

Terma jamoa va yil boʻyicha koʻrinish va gollar

Terma jamoa uchun gollar

 Manba:

Yutuqlar 

 Qirol kubogi : 1998-99
 Ispaniya Superkubogi : 1999
 UEFA Intertoto kubogi : 1998
 UEFA Chempionlar Ligasi 2-oʻrinchisi: 1999-2000, 2000-01

Midlsbro

 Futbol Liga kubogi : 2003-04
 UEFA kubogi sohibi: 2005-06

Ispaniya U21

 21 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatining ikkinchi oʻyinchisi: 1996-yil; Uchinchi oʻrin 1994-yil

Individual

 UEFA Club Football mukofotlari : 1999-2000 yillardagi eng yaxshi yarim himoyachi, 2000-01
 ESM mavsum jamoasi : 2000-01

Manbalar

Havolalar 

 Gaizka Mendieta at BDFutbol
 CiberChe biography and stats 
 Gaizka Mendieta at Soccerbase
 
 Gaizka Mendieta — FIFA competition record (archived)

Angliyadagi muhojir futbolchilar
Italiyadagi muhojir futbolchilar
Serie A futbolchilari
FC Barcelona futbolchilari
Segunda División B oʻyinchilari
La Liga oʻyinchilari
Futbol yarim himoyachilari
Ispaniya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1974-yilda tugʻilganlar