MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Fayzulla Mullajonov

Fayzulla Maqsudjonovich Mullajonov (Файзулла Максуджонович Муллажонов; 02.01.1950 — 23.05.2017) — o'zbek iqtisodchisi va davlat arbobi. 1991—2017-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki boshqaruv raisi bo'lgan.

Biografiyasi 
1950-yili Sirdaryo viloyatida tugʻilgan.

1971-yili Toshkent xalq xoʻjaligi instituti (hozirgi Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti)ni iqtisodchi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

Mehnat faoliyatini davlat banki Sirdaryo viloyati boʻlimida kredit nazoratchisi vazifasidan boshladi. Keyinchalik ushbu viloyatda bank sohasida turli masʼul lavozimlarda xizmat qilgan.

1991—2017-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki raisi lavozimida ishlagan.

Oilasi 
Oʻgʻli — Abdumajid, Toshkent shahri Olmazor tumani ichki ishlar boshqarmasi boshligʻi, keyinchalik shu tuman hokimi boʻlgan. 2021-yil 19-iyulda vafot etgan.

Oʻgʻli — Abduqahhor, Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasida boshqarma boshligʻi.

Vafoti 

Mullajonov 2017-yil 23-may kunining ikkinchi yarmida 67 yoshida xastaligi tufayli vafot etdi. U Toshkent shahrida joylashgan Yalongʻoch-2 qabristoniga dafn qilingan.

Manbalar 

Oʻzbekiston yetakchilari
Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti bitiruvchilari
Chiapas zilzilasi (2017)

Chiapas zilzilasi —Meksikaning Chiapas shtatida 7-sentabr 2017-yili, mahaliy soat bilan 23:49:21 boʻlgan zilzila. Zilzilaning magnitudasi 8.2 ball boʻlgan. Pijijiapan shahridan 96 kilometr janubi-sharqda yuz bergan. Zilzila oʻchogʻi 35 kilometrlik yer tubida joylashgani aytilmoqda. 8-sentabr kuniga 33 kishi halok boʻlgani xabar qilingan. Bu zilzila yuzyillik ichida eng kuchli deb hisoblangan va 8,6 magnitudalik 1787-yilgi zilziladan eng kuchlisi deb hisoblangan. Hamda u 2017-yildagi zilzilalardan eng kuchlise deb hisoblangan.

Zilzila oqibati

Ayrim binolar va uylar Chiapada qulab tushgan va buzilgan. Kamida 60 kishi zilzila oqibatida halok boʻlgani xabar qilinmoqda, yaʼni 45 odam Oaksakada, 12 odam Chiapasda va 3 odam Tabaskoda. Maktablar 8-sentabr kuni 11 shtatlarda yopildi, xafvsizlik ishlarini oborish uchun. Mamlakat 9-sentabr kuni Katia dovulini kutayotganda zilzila yuz bergan.

Zilzila Meksikaning Mexiko shahrida boʻlgani haqida eʼlon qilgan va hamda 1,8 million odam elektr quatisiz qolgan.

Sunami 
Zilzila yuz bergandan soʻng sunami xavfi eʼlon qilindi va Tinch okean markazi sunami haqida eʼlon qiladigan tashkilot Markaziy Amerika qigʻoqlarini sunami kelayotganini xabar qilgan. Sunami 1 m toʻlqinlar bilan kelayotgani haqida xabar berilgan. Chiapasda 1,75 m sunami roʻyxatga olingan.

Aftershoklar 
USGS tomonidan bir soat ichida 12 aftershoklar roʻyxatga kiritildi. Servicio Sismológico Nacional esa 337ga yaqin aftershoklarni roʻyxatga kiritdi.

Manbalar 

Meksikadagi zilzilalar
Zilzilalar
2017-yilgi zilzilalar
Gvatemala zilzilasi
2017-yil voqealari
Janubiy Osiyo suv toshqinlari (2017)

Janubiy Osiyo suv toshqinlari — 2017-yili iyul oyidan sentyabr oyogacha boʻlib oʻtgan suv toshqinlari. Janubiy Osiyo mamlakatlarida mussonlar paydo boʻlgan: Bangladesh, Hindiston, Pokiston, Nepal. Hammadan koʻp Hindiston ozor koʻrdi, u yerda mingdan oshiq kishi halok boʻlishgan. Jamida 1300 dan ortiq kishi halok boʻlishgan va 41 million kishi talofat koʻrganlar.

Manbalar 

2017-yil voqealari Hindiston Nepal Bangladesh Pokiston 2017-yilgi suv toshqinlari Suv toshqini Toshqinlar Toshqin
Jose dovuli

Jose dovuli — 4 xavf darajali kuchli tropik sikloni. U 5-sentabr kuni 2017-yili Afrika mitaqasidan kuchli tropik toʻlqinlar chiqishidan soʻng paydo boʻlgan. Bu dovul 2017-yilda eng kuchli boʻlgan dovular mavsumida uchinchisidir. "Jose" dovuli Antil orollariga xavf solmoqda, u yerda dovul bir necha kundan keying oʻtishi kerak, "Irma" katastrofik dovulidan soʻng. 2010-yildab beri birinchi marotaba Atlantika okeanida jamida birdanidan uchta dovullar harakar qilmoqda: "Jose", "Katia", "Irma".

Barbuda hukumati 8-sentabr kuni Jose dovuli kelayotgani saba, aholini evakuatsiya qilishi haqida eʼlon qildi. Bundan oldin koʻplab binolar orolda shikastlangan edi.

16-sentabr kuni 1 darajaga tushdi va 25-sentabr kuni u parchalandi.

"Jose" dovuli haqida hozirgi oxirgi maʼlumotlar 
Oxirgi rasmiy maʼlumotlarni olish uchun pasroq qarang.: 

Jose dovuli haqida oxirgi xabarlar - http://www.nhc.noaa.gov/text/refresh/MIATCPAT2+shtml

Yana qarang
Irma dovuli
Katia dovuli
Harvey dovuli
Maria dovuli

Manbalar 

2017-yil voqealari sentabr voqealari Dovullar mavsumi
Sentabr 2017-yili Sentabr 2017-yil Atlantika dovul mavsumi
Irma dovuli

Irma dovuli — 5-darajali kuchli atlantik tropik sikloni. 2010-yilgi "Juliya" dovulidan soʻng, birinchi eng katta sharqiy Atlantik okeanida paydo boʻlgan dovul va 2017-yilgi Atlantik dovullar mavsumining ikkinchi yirik dovuli. Tarixdagi 5-darajali dovulardan eng koʻp davom etgani va atlantika dovularidan eng kuchlisi.

Irma — Afrika mintaqasida kuchli tropik toʻlqinlar chiqishida Kabo-Verde orollarida 30-avgust 2017-yili paydo boʻlgan. Qulay sharoitlar sababli 24 soat ichida Irma dovuli ikkinchi daraja xavfiga tushdi. 5-sentabr kuni Irma juda yirik 5-darajali dovulga aylandi. Shamolning tezligi 295 km/s yetdi (shamolning kuchayishi 360 km/s yetdi), bu Irmani eng kuchli atlatik tropik sikloniga aylatirda, 2005-yilgi "Vilma" dovuli paytidan soʻng.

Irma dovuli Barbuda, Sen-Bartelemi, Sen-Marten, Angilya, Virginiya orollari, Terks va Kaykos va Bagama orollarining janubiy hududida juda ogʻir vayronalarga olib keldi. Barbuda va Sen-Martenda dovul 90% binolarni xonavayron qilgan, yarimidan koʻp odam uysiz qolgan. Sint-Martenda Juliana Malikasi Xalqaro Aeroporti barbod boʻlgan. Maʼlumotlarga koʻra 8-sentabrda 23 kishi halok boʻlgan. 

8 va 9-sentabr tuni dovul Kubaning shimoliy qirgʻoqlariga yetgan va orolning qirgʻoq chizigʻi tomon yoʻl olgan. Shimoliy sharq provinsiyalari ancha vayron boʻlgan. Etralab 10-sentabr kuni u Floridaga yetib borishi kerak. Shtatning janubida 5,6 million odam evakuatsiya qilingan. Shu sabab Mayami dovul vaqtida sharpa-shaharga aynaldi.

Yana qarang
Jose dovuli
Katia dovuli
Harvey dovuli
Maria dovuli

Manbalar

2017-yil voqealari sentabr voqealari Dovullar mavsumi Sentabr 2017-yili Sentabr 2017-yil Atlantika dovul mavsumi
Harvey dovuli

Harvey dovuli — tropik siklon, bu dovul janubiy-shaqr Texasda katastrofik suv toshqinlariga olib keldi. Bu AQSh qirgʻoqlari joyidan chiqgan birinchi eng kuchli dovul. Bundan tashqari, bu eng Meksika qoʻltigʻidaki eng kuchli dovuldir, 2005-yilgi Katrina dovulidan soʻng.

Oqibati

Harvey dovuli sababli 71 kishi halok boʻlgan. Toshqinlar sabab Hyustonda talovchilik holatlari boʻlgan, shu sababdan 29-avgustda komendant soati 22:00 dan 5:00 gacha boʻlgan. Prezident Donald Trump rasmiy tarizda 5,95 mlrd AQSh dollarini moliyalash haqida talabnoma berdi.

Texas gubernatori Greg Ebbot moliyaviy ziyon 150 dan 180 gacha milliard dollar boʻladiganini aytgan.

Shuningdek koʻring
Irma dovuli
Katia dovuli
Jose dovuli
Maria dovuli

Manbalar

2017-yil voqealari
Sentabr voqealari
Dovullar mavsumi
Sentabr 2017-yili
Sentabr
2017-yil Atlantika dovul mavsumi
Abdusalom Azizov

Azizov Abdusalom Abdumavlonovich (; 20.01.1960, Toshkent) — oʻzbek davlat arbobi, general-leytenant. 2019-yil 11-fevraldan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi, 2019-yil 15-iyuldan Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi raisi.

Biografiya 
1981—1982 — Toshkent shahar ichki ishlar bosh boshqarmasida navbatchilik qismi xodimi.

1982—1986 — Toshkent militsiya maktabi tinglovchisi.

1986—1989 — Toshkent shahar ichki ishlar bosh boshqarmasi tergov boʻlimi tergovchisi, katta tergovchisi.

1989—1997 — Oʻzbekiston ichki ishlar vazirligi tergov boshqarmasi katta tergovchisi, uslubiy-nazariy boʻlimi boshligʻi oʻrinbosari, tergov boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari.

1997—1998 — Toshkent shahar ichki ishlar bosh boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari.

1998—2001 — Toshkent shahar Mirobod tumani ichki ishlar boshqarmasi boshligʻi.

2001—2002 — Toshkent shahar ichki ishlar bosh boshqarmasi boshligʻi.

2002—2006 — „Oʻzbekneftgaz“ milliy xolding kompaniyasi raisi.

2006—2008 — „Oʻzneftmahsulot“ aksiyadorlik jamiyati raisi.

2008—2009 — Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vazirining birinchi oʻrinbosari.

2008-2009 — O'zbekiston Futbol Federatsiyasi vitse-prezidenti va „Mashʼal“ futbol klubi prezidenti.

2009—2017 — Jizzax viloyati ichki ishlar boshqarmasi boshligʻi.

2017—2017 — Oʻzbekiston Respublikasi Ichki ishlar vaziri. 2017-yil 14-yanvarda general-mayor unvoni berilgan.

2017—2019 — Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vaziri. 2019-yil 14-yanvarda general-leytenant unvoni berilgan.

2019-yil 11-fevraldan Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati raisi.

2019-yil 15-iyuldan Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi raisi.

Manbalar 

Maxsus xizmatlar rahbarlari
Oʻzbekiston yetakchilari
Oʻzbekiston siyosatchilari
Oʻzbekiston harbiy xizmatchilari
Oʻzbekiston generallari

Oʻzbekiston xavfsizlik xizmati rahbarlari
Nazar Matchonov

Nazar Matkarimovich Matchonov (1.1.1923 — 30.7.2010) — Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi raisi (1970—1978).

Tarjimai hol 
Hunarmand oilasida tugʻilgan.

Taʼlim
1949-yildan Oʻzbekiston qishloq xoʻjaligi institutini tamomlagan. Veterinariya fanlari doktori (1969), professor (1971).

Mehnat faoliyati
1949-1959 yillarda tuman qishloq xoʻjaligi boʻlimi bosh veterinariya vrachi, viloyat qishloq xoʻjaligi boshqarmasi veterinariya boʻlimi boshligʻi, Oʻzbekiston SSR qishloq xoʻjaligi vazirligi veterinariya boshqarmasi boshligʻi lavozimlarida ishlagan.
1959—1960-yillarda Oʻzbekiston SSR qishloq xoʻjaligi vazirining oʻrinbosari, 1960—1961-yillarda Oʻzbekiston KP Buxoro viloyat qoʻmitasi kotibi, 1961-yilda Buxoro viloyat kengashi ijroiya qoʻmitasi raisi, 1962—1965-yillarda Oʻzbekiston KP Buxoro viloyat qoʻmitasining birinchi kotibi, 1961-1962 yillar-Oʻzbekiston SSR Vazirlar Kengashi raisining oʻrinbosari, 1965—1970-yillarda Oʻzbekiston KP Markaziy komiteti kotibi, 1970—1978-yillarda Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumi raisi, 1966—1978-yillarda Oʻzbekiston KP Markaziy komiteti byurosining aʼzosi. SSSR Oliy Kengashi 7-8 chaqiriq deputati vazifalarida ishlagan.
1978-yil dekabrdan nafaqaga chiqqan.
1978—1989-yillarda Oʻzbekiston SSR fanlar akademiyasi zoologiya va parazitologiya instituti direktori, 1989—1991-yillarda Oʻzbekiston SSR fanlar akademiyasi zoologiya va parazitologiya instituti gelmintologiya laboratoriyasi bosh ilmiy xodimi kabi ilmiy vazifalarda ham ishlagan.

Manbalar 

Toshkent davlat agrar universiteti bitiruvchilari
Ittifoq Kengashining Surxondaryo viloyatidan saylangan deputatlari
Abduvali Moʻminov

Abduvali Moʻminov (1902—1965-yil 9-iyul) — sovet partiya va davlat arbobi, KKP (b)/KPK aʼzosi.

Tarjimai hol 
1902-yilda Namangan viloyati Uychi tumanida tugʻilgan. 1939-yildan KPSS aʼzosi.

1916-yildan — iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy ishlarda faoliyat yuritgan. 1916—1959-yillarda dehqon, kolxozlar tashkilotchisi, Uychi tumani oktyabr kolxozi raisi, Uychi tuman ijroiya qoʻmitasi raisi, Fargʻona viloyat ijroiya qoʻmitasi raisi, Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi raisi, Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi raisi, Xovos tumanidagi sovxoz direktori, Uychi tumanidagi Kirov nomidagi kolxoz raisi kabi ishlarda ishlagan.

1-chaqiriq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti, 2-chaqiriq SSSR Oliy Soveti deputati etib saylangan.

1965-yilda vafot etgan.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Uzbekskaya sovetskaya ensiklopediya : [V 14-ti t.] / AN UzSSR, Gl. red. Uzb. sov. ensiklopedii; [Gl. red. Zufarov K. A.]. — Tashkent : Uzb. sov. ensiklopediya.

Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy Qoʻmitasi a’zolari
Siroj Nuriddinov

Siroj Nuriddinovich Nuriddinov (1911, Toshkent, Rossiya imperiyasi — 1966-yil 9-iyun, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — sovet va oʻzbek partiya va davlat arbobi, Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent viloyat qoʻmitasi birinchi kotibi (1946—1949 va 1956—1959).

Tarjimai holi 
1938-yildan VKP (b) aʼzosi. 1953-yilda Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi — KPSS Markaziy Qoʻmitasi huzuridagi Oliy partiya maktabini tamomlagan. Mehnat faoliyatini zavodda usta sifatida boshlagan.

 1937—1941-yillarda Oʻzbekiston komsomoli shahar qoʻmitasining birinchi kotibi, Oʻzbekiston komsomoli tuman qoʻmitasining birinchi kotibi,
 1941—1945-yillarda Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi;
 1945—1946-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi (b) Toshkent shahar qoʻmitasi ikkinchi kotibi;
 1946—1949-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi (b) Toshkent viloyat qoʻmitasi birinchi kotibi;
 1949-yilda Oʻzbekiston kasaba uyushmalari respublika kengashi raisi;
 1949—1950-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi (b) MK kotibi;
 1953—1954-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi MK maktablar boʻlimi mudiri,
 1954—1955-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Namangan viloyat qoʻmitasi birinchi kotibi,
 1955—1956-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent shahar qoʻmitasi birinchi kotibi,
 1956—1959-yillarda Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent viloyat qoʻmitasi birinchi kotibi,
 1959—1964-yillarda Oʻzbekiston Respublika kasaba uyushmalari kengashi raisi.

SSSR Oliy Kengashining 3—6-chaqiriqlari deputati.

1966-yil 9-iyunda vafot etgan.

Oilasi 
Ya. S. Nasriddinova (1920—2006) bilan turmush qurgan. Bolalari: Qizlari — Lola (1939-yilda tugʻilgan), Raisa (1942-yilda tugʻilgan), Zulfiya (1950-yilda tugʻilgan), oʻgʻli Baxtiyor (1947-yilda tugʻilgan) .

Manbalar 
 Nekrolog
 Pravda Vostoka (01.03.1950) 
 Nurutdinov Sirodj Arxivnaya kopiya
 Case: Nurutdinov Sirodj Arxivnaya kopiya

Qizil Yulduz ordeni sohiblari
1-darajali Vatan urushi ordeni sovrindorlari
Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
Toshkentda vafot etganlar
1966-yilda vafot etganlar
9-iyunda vafot etganlar
Toshkentda tugʻilganlar
1911-yilda tugʻilganlar
Toshkent shahar rahbarlari
Toshkent viloyati rahbarlari
Oʻzbekiston Kompartiyasi Namangan viloyat qoʻmitasining birinchi kotiblari
Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent viloyat qoʻmitasining birinchi kotiblari
Oʻzbekiston komsomoli tuman qoʻmitalari birinchi kotiblari
Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy Komiteti kotiblari
Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent shahar qoʻmitasining birinchi kotiblari
Oʻzbekiston Kompartiyasi Toshkent shahar qo‘mitasining ikkinchi kotibi
Tupou VI

Tupou VI (, 1959-yil 12-iyulda tugʻilgan) — Tonga qiroli. Marhum qirol Tupou V ning ukasi va vorisi. U akasi tomonidan 2006-yil 27-sentyabrda Tonga taxtining vorisi sifatida rasman tasdiqlandi. Tonganing Avstraliyadagi Oliy komissari boʻlib ishlagan va 2012-yil 18-martda Tupou V vafotigacha, Kanberrada istiqomat qilgan.

Hayoti 
Tonga shtatining Nukuʻalofa shahrida qirol Taufaʼahau Tupou IV ning uchinchi oʻgʻli va kenja farzandi. 1973-yildan 1977-yilgacha Kembrijdagi Leys maktabida tahsil olgan. Sharqiy Angliya universitetida tahsil olgan. 1977-yildan 1980-yilgacha „Taraqqiyot tadqiqotlari“ni oʻqidi. Oʻz faoliyatini harbiy sohada boshlagan, 1982-yilda Tonga mudofaa xizmatlarining dengiz qoʻshiniga kirgan va 1987-yilda leytenant-komandir boʻlgan. 1988-yilda AQSh dengiz harbiy kollejini tamomlagan. 1990-yildan 1995-yilgacha Tinch okeani toifasidagi VOEA Pangai patrul kemasiga qoʻmondonlik qilgan va uning mas’ul boʻlgan vaqti Bugenvildagi tinchlikparvar operatsiyalarni oʻz ichiga olgan. 1997-yilda Yangi Janubiy Uels universitetining mudofaa fanlari boʻyicha magistri va 1999-yilda Bond universitetining xalqaro munosabatlar boʻyicha magistri bilan tamomlagan.

1998-yilda u hukumat tarkibiga kirish uchun harbiy faoliyatini yakunladi. Birinchi navbatda, 1998-yil oktyabridan 2004-yil avgustigacha bir vaqtning oʻzida mudofaa vaziri va tashqi ishlar vaziri boʻlgan. Bu lavozimlarni oʻzining katta akasi Tupoutuadan, oʻsha paytda valiahd shahzodadan oldi. Keyinchalik, 2000-yil 3-yanvarda Bosh vazir etib tayinlandi. 2006-yil 11-fevralda toʻsatdan isteʼfoga chiqqunga qadar bu vazifani bajardi. Buning sababi hech qachon aniq aytilmagan, ammo 2005-yil oʻrtalaridan beri qirol oilasining hukumatdagi rolini kamaytirishga chaqirgan demokratiya tarafdori noroziliklari bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. 2006-yilgi Nukualofa tartibsizliklari bilan yakunlangan. Uning tayinlangan vorisi Feleti Sevele Tonganing birinchi bosh vaziri boʻlib, merosxoʻr yoki Tonga aristokratiyasini tashkil etuvchi 33 zodagon oilaning aʼzosi boʻlmagan.

2008-yilda ʻAxoʻeytu Tonganing Avstraliyadagi birinchi Oliy komissari etib tayinlandi, Bu lavozimni 2012-yilda Tonga taxtiga oʻtirgunga qadar egalladi. Bundan tashqari, 2010-yilning 15-yanvaridan 2012-yilgacha uning oʻrniga Yaponiyada norezident elchi boʻlgan. 2013-yilda Janubiy Tinch okeani universiteti rektori etib tayinlandi.

2022-yil 15-yanvarda Xunga Tonga-Xunga Xaapai otilishi va tsunamidan keyin u Qirollik saroyidan evakuatsiya qilindi. 17-yanvar kuni saroyga qaytib keldi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Xolid ibn Abdulaziz as-Saud

Xolid ibn Abdulaziz as-Saud (13 Fevral 1913 – 13 Iyun 1982) - Saudiya Arabistonining toʻrtinchi qiroli, 1975-1982-yillarda hukmronlik qilgan. Qirol Abdulazizning xotini al-Javhara bint Musayda al-Jiliviydan beshinchi o'g'li.

Biografiyasi 
1913-yil 13-fevralda Ar-Riyodda tug‘ilgan. Saudiya Arabistoni asoschisi va birinchi qiroli Abdulaziz Al Saudning beshinchi o'g'li. Uning onasi Al-Javhara bint Musaid Al-Jiliuviy qabilasiga mansub bo'lib, ularning vakillari ko'pincha qirollik oilasi vakillariga turmushga chiqqan. Uning yagona ukasi shahzoda Muhammad (1910–1988) edi.

1932-yilda tashqi ishlar vaziri etib tayinlangan akasi Faysal o'rniga Hijoz noibi etib tayinlandi. 1934-yilgacha noib bo‘lib ishladi. Yaman qo'shinlariga qarshi ochdi. Urush tugagach, oʻsha yili ichki ishlar vaziri boʻldi.

1943-yil sentyabr oyida akasi Faysal bilan AQShga tashrif buyurdi va o'sha paytdagi prezident Franklin Ruzvelt bilan uchrashdi.

1965-yilda katta akasi shahzoda Muhammad unvondan voz kechganidan keyin valiahd shahzoda bo'ldi. Toj kiyishdan oldin BMTda ishladi.

1975-yil 25-martda qirol Faysal jiyani Faysal ibn Musaid al Saud tomonidan o'ldirilganidan keyin qirol bo'ldi.

Uning hukmronligi davrida Saudiya Arabistonida zamonaviy infratuzilma yaratildi, ta'lim islohoti amalga oshirildi, maktablar ommaviy ravishda qurildi, sog'liqni saqlash tizimi takomillashtirildi, ikkinchi sanoat besh yillik rejasi amalga oshirildi. Saudiya Arabistoni va Qo'shma Shtatlar o'rtasida mustahkam tashqi siyosat aloqalari tiklandi.

Ar-Riyod xalqaro aeroporti uning nomi bilan atalgan. 1981-yil 25-mayda Abu Dabida Fors ko'rfazi hamkorlik kengashining ochilishiga raislik qildi. 1981-yilda Qirol Faysal xalqaro mukofoti bilan taqdirlangan.

1982-yil 13-iyun, yakshanba kuni ertalab yurak xurujidan 69 yoshida Toif shahrida vafot etdi. Ar-Riyoddagi Al-Oud qabristoniga dafn qilindi.

Manbalar 

Saudiya Arabistoni podshohlari
Qirol Faysal xalqaro mukofoti sovrindorlari
108-motooʻqchi diviziya

108-motooʻqchi diviziya — Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlariga qarashli harbiy diviziya.

Tarixi 
1943-yilda tashkil etilgan. Afgʻon urushida va Tojikiston fuqarolar urushida dushmanga qarshi faol qatnashgan. 1992-yilda Oʻzbekiston tasarrufiga oʻtkazilgan. Janubi-gʻarbiy maxsus harbiy okrug qoʻshinlari tarkibida.

Tuzilishi 
1993-yilda harbiy qismlarga quyidagi tartibda boʻlib yuborilgan:
 180-motooʻqchi polk qaytadan → 7-motooʻqchi brigadaga aylantirildi (7-msbr yoki harbiy qism 11506), Kakaydi
 177-motooʻqchi polk qaytadan → 3-msbr (harbiy qism 28803), Navoiy viloyati
 181-motooʻqchi polk qaytadan → 21-msbr (harbiy qism 36691), Xayrobodtepa
 285-tankchi polk → 22-msbr (harbiy qism 44278), Sherobod
 1074-artilleriya polk → 23-artilleriya brigadasi (harbiy qism 54831), Angor
 1415-zenit-raketachi polk → 193-zenit-raketa brigadasi (harbiy qism 25858), Sherobod
 271-alohida muhandislik batalyon → 80-muhandis brigadaga aylantirildi (harbiy qism 93866), Angor
 738-alohida tankka qarshi mudofaa divizion → 6-optdn (harbiy qism 62387), Angor
 333-alohida taʼmirlovchi batalyon → 101-orvb (harbiy qism 49976), Sherobod
 781-alohida batalyon → 50-alohida razvedkachi batalyon (50-obrREB yoki harbiy qism 71308), Termiz.

Sh. qarang 
 Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi

Manbalar 

Surxondaryo viloyati
Oʻzbekiston qurolli kuchlari
Jigme Khesar Namgyel Wangchuck

Jigme Khesar Namgyel Wangchuck (འཇིགས་མེད་གེ་སར་རྣམ་རྒྱལ་དབང་ཕྱུག་, jigs med ge sar rnam rgyal dbang phyug; 21-fevral 1980) – Butanning beshinchi qiroli. 2006-yilda otasi, Jigme Singye Vangchuk uning foydasiga taxtdan voz kechganidan keyin taxtga oʻtirdi.

Taʼlim 
Namgyel Butanda boshlangʻich taʼlimni olgach, AQShning bir necha kollejlarida oʻqishini davom ettirdi va Buyuk Britaniyaning Oksford Universitetida Siyosatshunoslik boʻyicha dissertatsiya yoqlagan.

Butanda oʻqishni tamomlagandan soʻng, AQSh va Buyuk Britaniyadagi bir qancha kollejlarda tahsil oldi. Oksfordda siyosatshunoslik boʻyicha nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi.

2006-yil 14-dekabrda otasi uning foydasiga taxtdan voz kechdi. Rasmiy toj kiyish marosimi 2008-yil 6-noyabrda boʻlib oʻtdi. 2013-yilning 25-iyun kuni Tamim bin Hamad Al Tani Qatar amiri boʻlgunga qadar dunyodagi eng yosh monarx boʻlgan. 2011-yilgacha dunyodagi eng yosh davlat rahbari boʻlgan.

Shaxsiy hayoti 
2011-yil 13-oktyabrda 31 yoshni qarshi olgan Butan qiroli 21 yoshli Jetsun Pema bilan turmush qurgan.

Manbalar 

Butan monarxlari
Yashayotgan insonlar
Powerball

Powerball — Amerika lotereyasi. Biletlari mamlakatning 44 shtatida (Nevada, Yuta, Missisipi, Alabama, Alyaska, Gavayilardan tashqari) sotiladi. Lotereyaning eng katta yutuqlari (jekpot) koʻpincha rekord darajada boʻladi. Masalan, 2013-yil may oyida 590,5 million dollar yutib olindi, 2016-yil yanvarda esa jekpot 1,5 milliard dollarni tashkil etgan va uni birdaniga 3 ishtirokchi yutib olgan edi. 2023-yil 8-fevralda Powerball tarixdagi eng katta lotereya jekpotini — 2 milliard dollar deb eʼlon qildi, uni Kaliforniyaning Altadena shahrida sotib olingan chipta egasi yutib oldi.

Qoidalari 
Avvaliga 2 blokdan 6 dona raqam tanlanadi: 5 raqam birinchi blokdan (oq shar 1/69 turkumidan) va 1 raqam ikkinchi blokdan (qizil shar 1/26 turkumidan). Barcha tanlangan 6 raqamni topgan ishtirokchi jekpot sohibiga aylanadi. Shuningdek, 6 raqamdan 5 tasini topgan ishtirokchi 10 000 dollar, 4 tasini topgan ishtirokchi 100 dollar, 3 tasini topgan esa 7 dollar yutib olishi mumkin. Bilet narxi 2 dollardan iborat. Agar jekpot sohibi bir nechta boʻlsa, yutuq teng taqsimlanadi. Jekpotning yutuq fondi kamida 40 million dollardan iborat boʻlib, cheksiz ortib boraveradi. Oʻyin haftaning har chorshanba va shanba kunlari soat 22:59da Floridada oʻtkaziladi.

Manbalar 

Lotereyalar