MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Toymas mahallasi

Toymas mahallasi – Namangan viloyati Chust tumanida joylashgan mahalla.

Tarixi 
Toymas mahallasining tarixiy qadamjolariga toʻxtaladigan boʻlsak, eng qadimiy masjidi Eshon so’fi bobo masjidi hisoblanadi. Bu masjidga XVIII asrning birinchi yarmida asos solinganligini, keyinroq qayta qurilganligini odamlar gapirishadi.

Bu masjid yoshlarga diniy talim – tarbiya beruvchi, qishloqning boshqa joylariga xam ilmli kishilarni yetkizib beruvchi madrasa vazifasini oʻtagan . Masalan: Bozorboshida Mirza Xasan maxdum , Toymasda Orifxoʻja Eshon , Birlikda Boxonov Patillaxon qori singari ilimli kishilar shu masjidda taxsil olgan .G’ortepa yodgorligi xozirgi kunda Zokirov Toʻxtanazar ota hovlisi hududida joylashgan. Gʻorning ichida bitta qabr bor. Uning atrofi hom gʻishtlar bilan oʻralgan . Xozirgi kunda gʻor choʻkib ogʻzi yopilib qolgan. Oldinlari uning ichiga 40 ta atrofida odam sigʻgan .Gʻortepa xam Olmossoyning oʻng qirgʻogʻda joylashgan.

Suv borki xayot bor,Olmos qishlogʻida qadimiy manzilgohlarining paydo boʻlishida, Olmossoyning ahamyati kattadir. Olmos tarixini kengroq yoritishda yozma manbalar yetishmaydi, shuning uchun arxeologik qazishma ishlarini oʻtkazish asosiy vazifadir. Olmos qishlog’ida arxeologik qazishmalar oʻtkazadigan xududlar mavjud. Shuningdek, ushbu hududda 2700 yillik tarixga ega qadim chinor daraxti boʻy choʻzib turibdi.

Geografiyasi 
Toymas mahallasi Chust tumanining dengiz sathidan 1000–1200 m yuqori qismida joylashgan. Namangan shahridan 41.3 km uzoq. Shahar Fargʻona vodiysining shimoliy burchagida Olmossoy boʻyida joylashgan'''.

Manbalar

Havolalar
Gözübüyük

Gözübüyük – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lachin tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 201 nafar (2022).

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Esenlik

Esenlik – Turkiyaning Elazığ viloyati Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 277 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborat.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Gürçubuk

Gürçubuk – Turkiyaning Elazığ viloyatining Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 302 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborar.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Chermik

Chermik — Diyarbakir viloyatining shimoli-gʻarbida joylashgan tuman . Tuman , Sharqiy Anadolu mintaqasining Yuqori Firat bo'limida joylashgan. Shuningdek , Furot havzasida joylashgan Diyarbakirning 2 ta tumanidan biri.

Uning eski nomi Aberna. Tuman hozirgi nomini dunyoga mashhur termal buloqlardan olgan. 2006-yil holatiga ko'ra, Chermikning markaziy aholisi 21 000 atrofida. Chermik tumani aholisi turkmanlar, zazalar va kurdlardan iborat. Armanlarning 1915-yil voqealariga qadar tumanda muhim aholiga ega bo'lganligi da'vo qilinadi. XX asrda moʻgʻullar istilosi natijasida Xorazmshohlardan koʻchib kelgan Beg-Tili qabilasiga mansub turkmanlar mezbonlik qilgan sobiq yirik Turkman shahri boʻlgan Chermikdagi turkmanlar zichligi va turk mutafakkiri Ziya Goʻkalpning ona shahri boʻlgan. "Turk millatchiligining otasi" sifatida qabul qilingan, 1960-1970-yillarda iqtisodiy qiyinchiliklar va ta'lim omillari tufayli kamayib ketgan. Chermikda uzumchilik yaxshi rivojlangan va ayniqsa qishloqlar uchun daromad manbayi hisoblanadi.

Tumanda Artuqiylar bekligi davriga oid koʻplab tarixiy ashyolar mavjud bo'li, Ulardan asosiylari; Haburman ko'prigi, Cheteci (Bande) Abdulla podsho madrasasi, Chermik hammomi va Bandeler favvorasi . (Chermik issiq buloqlari Bandeler davrida qurilgan.) Chermik munitsipaliteti tarixiy va madaniy yodgorlik bo'lgan Haburman ko'prigini himoya qilish maqsadida transport vositalarining o'tishini yopib qo'ydi va uning yoniga taxminan 20 metr qo'shimcha ko'prik qurdi.

Folklor ta'sirini to'ylarda qisman bo'lsa ham ko'rish mumkin. Ayollar uchun eng katta o'yin-kulgi - mart oyida uloqcha o'yin-kulgi. Eng muhim taom - Meftune. Chermikning daromad manbayi xorijda ishlaydiganlar yuborgan pul o'tkazmalari, shahar tashqarisiga chiqadigan mavsumiy ishchilar, marmar karerlari va Chermik Termal bulog'idan keladi. Chermikda uzumchilik ancha rivojlangan va ayniqsa qishloqlar uchun daromad manbai hisoblanadi. Bundan tashqari, davlat xizmatchilarining ko'pligi shahar iqtisodiyotini faollashtiradi. Shahar markazida 10 ta boshlangʻich maktab, 2 ta Anadolu litseyi, 1 ta koʻp dasturli litsey, 1 ta imom-hatip litseyi, 1 ta fan litseyi, 1 ta bolalar bogʻchasi va hunar liseyi mavjud.

Tashqi havolalar 

 LocalNET 14 Mart 2011 tarihinde     
 Chermik tumani gubernatorligi 26 Şubat 2020 tarihinde
Dağkonak

Dağkonak () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Berwarî qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 378 kishi istiqomat qilgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
İkizche

İkizche (Turkiya) – Chorum viloyatining Lachin tumaniga qarasli qishloq. Aholisi 95 nafar (2022).

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Halkalı

Halkalı – Turkiyaning Elazığ viloyati Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 541 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborat.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Geçitboyu

Geçitboyu () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Bervariy qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 1557 kishi istiqomat qilgan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Ardattin

Ardattin — Irlandiyaning Karlou okrugidagi qishloq. 

Bu mahalliy Rim-katolik cherkovi va Immaculate konsepsiya cherkovilari 1954-yilda qurilgan. Hududda qovoqxona mavjud. Hamda bu shaharchalarda Kildare va Leylin yeparxiyasining Tullow cherkovi joylashgan.

Odamlar 

 Saoirse Ronan, aktrisa

Manbalar

Havolalar 
1.
2.
3.
4.
Karlow
Karlow shaharlari
İncebayır

İncebayir – Turkiyaning Elazığ viloyati Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 146 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborat.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Karasoku

Karasoku – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lachin tumaniga qarasli qishloq. Aholisi 98 nafar (2022). Qishloqda kurdlar istiqomat qiladi.

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kayranlı

Kayranlı – Turkiyaning Elazığ viloyati Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 112 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborat.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Güneyçam

Toptepe () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 1219 nafar aholi istiqomat qilgan. Bilecik, İkizdere, Küllüce va Tahtiyan qishloqlari Güneyçamga biriktirilgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kavaklıçiftlik

Kavaklıçiftlik – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lachin tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 146 nafar (2022).

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Yalnızdamlar

Yalnızdamlar – Turkiyaning Elazığ viloyati Alacakaya tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 451 nafar (2021). Qishloq aholisi kurdlardan iborat.

Manbalar 

Alacakaya tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kuyumcu

Kuyumcu – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lachin tumaniga qarasli qishloq. Aholisi 234 nafar (2022).

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Güneyce

Güneyce () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 181 kishi istiqomat qilgan. Çiftekavak qishlogʻi Güneycega bogʻlangan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Dikenli

Dikenli — Turkiyaning Choʻrum viloyati Dodurga tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 427 nafar (2022).

Manbalar 

Dodurga tumanidagi qishloqlar
Latrob daryosi

Latrobe daryosi (yoki baʼzan La Trobe yoki LaTrobe ) — Avstraliyaning Viktoriya shtatining Gʻarbiy Gippslend mintaqasida joylashgan Gʻarbiy Gippslend suv havzasining koʻp yillik daryosi . 
 
Latrobe daryosi, 1883-yil, Daniel Long Viktoriya davlat kutubxonasi Latrob daryosi Dik tepaligidan pastdan, Bav-Bav platosining janubiy yonbag'irlaridan, Buyuk bo'linish tizmasining bir qismi bo'lib, Pauelltaun va Nuji o'rtasidagi suv havzasini baham ko'radi. Daryo asosan sharq yo'nalishida, keyin janubga, keyin yana sharqqa Latrobe vodiysi orqali oqib o'tadi va Vellington ko'lidagi og'ziga yetib borgunga qadar Ada, Toorongo, Loch, Tanjil, Morvel, Tayers va Tomson daryolari kabi o'n yetti irmoq bilan birlashtiriladi. Sale sharqida u Avon bilan qo'shilish hosil qiladi. Keyin u Vellington ko'lidan chiqib, Viktoriya ko'liga oqib o'tadi, Viktoriya ko'li ichida, Bairnsdale janubida, daryo Forj-krik va Mitchell daryolari bilan qo'shilish joyini hosil qiladi va Sharqiy Gippslenddagi Shirdagi Lakes Entrance janubi-g'arbiy qismidagi Bass bo'g'oziga quyiladi. Daryo 764 metr (2,507 ft) 270-kilometr (170 mi) kurs.

Latrobe daryosining suv havzasi G'arbiy Gippslend suv havzalarini boshqarish boshqarmasi tomonidan boshqariladi.
Cüneyt Arkin

Asl ismi Fahrettin Cyureklibatir bo'lgan Cüneyt Arkın (1937-yil 7-sentyabr, Eskishehir - 28 iyun 2022-yil, Istanbul ) - turk shifokori, aktyor, ssenariy muallifi, prodyuser va rejissyor. Arkin 1963-2021-yillar orasida 330 ta film, serial va teatr spektakllarida ishtirok etgan. U Yeshilchamning 4 bargli yonjasi Turkan Shoray, Fatma Girik, Hulya Kochyigit va Filiz Akin bilan ko'plab sevgi filmlarida bosh rolni o'rtoqlashdi va chiroyli bosh rollarga hayot berdi. Arkin; U Malkochog'li, Kara Murat va Battal Gazi kabi ko'plab tarixiy filmlarda "yengilmas qahramon", ijtimoiy filmlarning "yaxshi yurak", "mard qarshilik", "yordamchi" va "adolatli" qahramonlarini o'ynadi. Deli Shahin, Dünyayi Kurtaran Adam, Girg'ir Ali va Oxirgi Kahramanlar kabi ko'plab filmlar yozgan va rejissyorlik qilgan Arkin; Kuskun Chichek, Citizen Riza va Kartal Murat kabi filmlarda prodyuser sifatida ishtirok etdi.

Medrano sirki kabi ko'plab sirklarda ishlagan Arkin ot minish va karate bo'yicha ixtisoslashgan va bu erda o'rgangan texnikalarini kinoda qo'llagan. U dublyorlardan foydalanmaganligi sababli, u xavfli sahnalarda ko'plab suyaklari, orqa miya jarohatlari va jarohatlar oldi.  Shoir va yozuvchi Jemal Süreyyaning so'zlariga ko'ra, Arkin "Ipak yo'lining supermeni" va fransuz aktyori Jan Maraisning"Fantoma" serialidagi aksi bo'lgan. Halit Refig'ga kelsak, "Birinchi filmlarida u Alain Delonga o'xshardi, jangovar filmlarda esa yevropaliklar va o'zi uchun Burt Lankasterga o'xshardi".  U 1969-yilda 6-yilda "Odamlar yashar ekan" filmida debyut qilgan . "Oltin apelsin" kinofestivalida " Eng yaxshi erkak roli" mukofotiga sazovor bo'ldi. 1972 yilda "Yarali Kurt" filmi bilan Adana Oltin Ko'za Film Festivalida " Eng yaxshi erkak aktyor" mukofotini qo'lga kiritdi. 2021-yilda kino yo‘nalishida Prezidentlik madaniyat va san’at bosh mukofotiga loyiq deb topilgan Arkin 2022-yil 28-iyun kuni 84 yoshda Istanbulda vafot etdi va Zinjirlikuyu qabristoniga dafn qilindi.
XXI asr turkiyalik shoirlari
XX asr turkiyalik shoirlari
2022-yilda vafot etganlar
1937-yilda tugʻilganlar
Narlı

Narli – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lachin tumaniga qarasli qishloq. Aholisi 593 nafar (2022). 2013-yilda qayta tashkil etilishidan oldin u shaharcha (belde) edi.

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Hıcıp

Hıcıp – (Turkiya) Çankırı viloyatining Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 206 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Sıtma

Sıtma – Turkiyaning Choʻrum viloyati Lochin tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 51 nafar (2022). Qishloqda kurdlar istiqomat qiladi.

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
Andergan

Andergan (forscha: اندرگان , Andargān va Āndergān deb ham romanizatsiya qilinadi, shuningdek, Andarbān, Anderjāf, Anderyān, Ānderyān, Andīrjān va Andyrdzhan) nomlari bilan ham keng tarqalgan)  – Eronning Sharqiy Ozarbayjon ustonining Arzil shahristoniga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqning aholisi 911 nafarni tashkil etadi.

Manbalar 

Eron
Eron aholi punklari
Aholi yashash punktlari
Aholi punktlari
Kavuncu

Kavuncu () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikkan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 162 nafar aholi istiqomat qilgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Yeşilpınar

Yeşilpinar – Turkiyaning Choʻrum viloyatining Lachin tumaniga qarasli qishloq. Aholisi 54 nafar (2022).

Manbalar 

Laçin tumanidagi qishloqlar
İkiçam

İkiçam – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 63 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kayaboyun

Kayaboyun () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Dêrshêwî qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 466 nafar aholi istiqomat qilgan. Oruçlu qishlogʻi Kayaboyunga bogʻlangan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Amirabad

Amirabad (, shuningdek, Āghbolāgh  Amīrābād sifatida rimlashtirilgan; Āmilābād va Jamīlābād' qishlogʻi nomi bilan ham tanilgan. Eronning Sharqiy Ozarbayjon viloyati Varzaqan tumaniga qarashli Ozomdel-e Shomali shaxristoniga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 115 nafar kishidan iborat.

Manbalar 

Eron
Eron aholi punklari
Aholi yashash punktlari
Aholi punktlari
Ildızım

Ildızım – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 235 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kırkkuyu

Kırkkuyu () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Dêrşewî qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 105 kishidan iborat edi. Sucular va Şişli qishloqlari Kırkkuyuga biriktirilgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Yomg'ir (Van Gog)

Yomg'ir ( ;  F650, H565, JH1839  ) Vincent van Gog tomonidan 1889-yilda Sent-Remi-de-Provensdagi boshpanada ixtiyoriy bemor bo'lganida yaratilgan tuvalga moy surtilgan rasmdir. U bir necha bor o‘z xonasining derazasidan manzarani bo‘yab, Sen-Remi atrofidagi dalalar va tepaliklarning rang va soyalarini kunning turli vaqtlarida va har xil ob-havo sharoitida paydo bo‘lishini tasvirlab berdi. Yomg'ir miqdori  va Qo'shma Shtatlardagi Filadelfiya san'at muzeyi tomonidan saqlanadi.  

Van Gog 1889-yilning may oyidan 1890-yilning mayigacha Sent- Remi -de-Provensdagi sobiq monastir boʻlgan Sent-Pol-de-Mausol boshpanasida kasalxonada ixtiyoriy bemor boʻlgan.  Van Gogning Sent-Pol-de-Mauzol kasalxonasida istiqomat qilganida alohida qiziqish uyg'otgan mavzularidan biri shifoxona orqasidagi devorlar bilan o'ralgan maydon bo'lib, u kamida 14 ta rasm va xuddi shu qadar ko'p eskizlarda tasvirlagan.   U kunning turli vaqtlarida va fasllarning o'zgarishida dalani qo'lga kiritdi.  1889-yil iyun oyida va yoz oxirida o‘roq bilan bug‘doy kesayotgan dehqon , so‘ngra 1889 yil 12 oktyabrda yalang‘och joyda somon ko‘tarib yurgan dehqon bilan yopiq dala tasvirlangan “O‘roqchi” asarini chizgan. shudgorlangan dala,  bir necha hafta o'tgach, yomg'ir paytida dalani qayta bo'yadi.  Keyingi sahnada kuzning "bo'ysungan ko'katlari, uzum ko'klari va mayin binafshalari" aks etgan. 

Yomg'ir 1889-yil noyabrda  yoki 1889-yil 31-oktyabrda kuchli yomg'ir paytida  ishlov berilmagan paxta tuvaliga bo'yalgan. Van Gog yomg'irni fondagi bug'doy maydonidagi chiziqlardan farqli burchak ostida egilgan chiziqlar sifatida tasvirlagan.  Ushbu effektni yaratishda u o'zi tanish bo'lgan Xirosigedagi kabi yapon nashrlaridan ilhom oldi.  Rasm uning akasi Teo van Gogga yozgan ikkita maktubida eslatib o'tilgan.  Bir harfda  Vinsent yomg'ir effekti rasmi ishlayotganini aytdi  va 1890-yil 3- yanvarda Teoga bir nechta rasmlari bilan yuborgan maktubida u unga oddiy "La Pluie" ("La Pluie" ) nomini berdi.'Yomg'ir').   Ushbu yomg'ir effekti yana "Yomg'irdagi Auvers manzarasi", "Yomg'irdagi ekish" (F1550) va "Yomg'irdagi ekish" (F1551r) filmlarida ishlatilgan.

Kelib chiqishi 
1890-yilda Van Gog vafotidan so'ng, rasm uning singlisi Yoxanna van Gog-Bongerga meros bo'lib o'tdi.1903-yilda u Myunxen Secession ko'rgazmasida namoyish etildi, u yerda uni kollektor Gyugo fon Tschudi sotib oldi. Uning rafiqasi Anjela fon Tschudi 1911-yilda vafotidan keyin meros qilib oldi. U uni Myunxendagi Neue Pinakothekga qarzga berdi va 1928-yilda rasm san'at sotuvchisi Pol Rozenbergga sotildi, u o'z navbatida uni 1949-yilda Genri Plumer Makilhenniga sotdi  McIlhenny Filadelfiya san'at muzeyi bilan bog'liq bo'lib, 1976-yildan 1986-yilda vafotigacha uning raisi bo'lib ishlagan  U onasi Frances Plumer Mcllhenny xotirasiga bag‘ishlab o‘zining badiiy kolleksiyasini muzeyga vasiyat qildi.

Yana qarang 

 Vinsent van Gog asarlari ro'yxati

Manbalar
Bryansk oʻrmoni

Bryansk oʻrmoni – Bryansk oʻrmon qoʻriqxonasi, yaʼni Bryanskiy oʻrmon qoʻriqxonasi-Rossiyaning Bryansk viloyatida, Ukraina va Rossiya chegarasida joylashgan Nerussa daryosi boʻyidan oʻrin olgan qoʻriqxona hisoblanadi.
Oʻrmon qoʻriqxona boʻlib Nerussa-Desna Wudland UNESCO-MAB biosfera rezervatining asosiy ajralmas qismi boʻlib, „Rossiyaning Yevropadagi keng bargli oʻrmonlarning xilma-xilligi va yaxlitligini“himoya qilish uchun juda ham muhim ahamiyat kasb etadi. Bu Yevropa keng bargli oʻrmonining janubiy nuqtasida qolgan soʻngi buzilmagan oʻrmonlardan biri boʻlib, oʻrmonlar va botqoqlarda koʻpgina yovvoyi tabiatni qoʻllab quvvatlaydi. Qoʻriqxona maydoni 12,186ga (47.05 kv mil) ga teng.

Topografiyasi 
Bryansk qoʻriqxonasi Nerussa-Desna oʻrmonzorining bir qismi, UNESCO-MAB biosfera rezervati. Bu biosfera ekologik jihatdan bogʻlangan, qoʻriqlanadigan hududlarning yaxshi rivojlangan tarmogʻi negizida tashkil etilgan. Bryansk oʻrmoni Ukraina chegarasida joylashgan Dnepr daryosining chap irmogʻida, Desna daryosining oʻrta oqimi havzasida joylashgan. Relyefi tekis:dengiz sathidan minimal balandligi-134.5 m (Nerussa daryosi sathidan; maksimum 189.4m).Quruq yerlarda qumli va qumloq tuproqlar ustunlik qiladi; sel tekisliklar, yaylovlar va alluvial pastekisliklarda botqoq tuproqlar mavjud. Bryansk oʻrmoni vaqt oʻtishi bilan qisqarib, zich deb hisoblangan.

Ekoregion va iqlimi 
Bryanskiy Les Markaziy Yevropa aralash oʻrmonlar ekoregionida joylashgan boʻlib, Shimoli-Sharqiy Yevropaning koʻp qismini, Germaniyadan Rossiyagacha qamrab olgan moʻtadil oʻrmon mintaqasi.
Bryanskiy Les iqlimi nam kontinental iqlim hisoblanib, yozi issiq boʻladi. Bu iqlim kunlik va mavsumiy haroratning katta oʻzgarishi bilan ajralib turadi, yozi iliq, qishi esa sovuq, qorli.Oʻrtacha yillik yogʻingarchilik miqdori 550 mm ni tashkil qiladi.

Oʻsimlik va hayvonot dunyosi 
Qoʻriqxonada oʻsimlik tanqisligi mavjud boʻlib, qumli tuproqlarda keng tarqalgan qaragʻay va qaragʻay-eman oʻrmonlari mavjud, zonali archa va keng bargli oʻrmonlar kam uchraydi.Oʻrmon atrofdagi qishloq xoʻjaligi landshaftidan nisbatan farq qiladi. Qoʻriqxonada 9654 gektar bufer zonasi mavjud. Qoʻriqxonaga tutash hududlarda davlat qoʻriqxonalari va hududiy ahamiyatga ega tabiat yodgorliklari tarmogʻi tashkil etilgan boʻlib,  ularni muhofaza qilish va boshqarish qoʻriqxona yeridan foydalanuvchilar bilan birgalikda amalga oshiriladi. Bunga 39 100gektar federal ahamiyatga ega boʻlgan „Kletnyanskoy“davlat qoʻriqxonasi kiradi.

Qoʻriqxonadagi hayvonlar Palearktika mintaqasining aralash bareal-oʻrmon subdomening janubiy diapazoniga xosdir:toʻqmoq, boreal boyqush, quyon, silovsin, jigarrang ayiq va boshqalar. Bizon qoʻriqxonaga 2011 yilda olib kelingan.

Bryansk oʻrmoni Yevropadagi 10ta oʻrmonlar joylashgan yagona hudud.

Manbalar
Kızılsu

Kızılsu () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 2502 nafar aholi istiqomat qilgan. Karınca va Soluklu qishlogʻi Kızılsuga bogʻlangan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Karatekin

Karatekin – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 143 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Koçbeyi

Akchay () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 1336 nafar aholi istiqomat qilgan. Bürücek, Durmuşlu va Sariyarning uchta qishloqlari Koçbeyiga biriktirilgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Körüklükaya

Körüklükaya () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloq 2021-yilda 28 kishidan iborat edi.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kayıçivi

Kayıçivi – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 154 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Toptepe

Toptepe () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 1219 nafar aholi istiqomat qilgan. Çobanbey va Çukurhan qishloqlari Toptepega tutashgan.

1990-yillarda Turkiya–PKK ziddiyati davomida qishloqdan mahalliy aholi chiqib keta boshlagan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Yeniaslanbaşar

Yeniaslanbaşar () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Botikan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 2975 kishi istiqomat qilgan.

Ballıca, Oğlakçı, Samanlık, Türkmen, Uzakçay and Üveyikning oltita qishloqlari Yeniaslanbaşarga biriktirilgan.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Şıhlar

Şıhlar – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 83 nafar (2021).

Şıhlar nomi birinchi marta 1896-yilda tilga olingan. 1960-2013-yillar oraligʻida qishloq TÜİK maʼlumotlarida Karatepe deb ataladi. 2012-yilda hozirgi nomiga oʻzgartirildi.

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Yoğurtçular

Yoğurtçular () – Turkiyaning Şirnak viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda shirnexiy qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 700 nafar aholiga ega edi.

Manbalar 

Şırnak tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Maruf

Maruf – Turkiyaning Çankırı viloyati Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 540 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Kesecik

Kesecik – Turkiyaning Çankırı viloyatining Korgun tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 66 nafar (2021).

Manbalar 

Korgun tumanidagi qishloqlar
Arzil

Arzil (forscha: ارزيل, Arzīl deb ham romanizatsiya qilinadi)  – Eronning Sharqiy Ozarbayjon ustonining Arzil shahristoniga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqning aholisi 432 nafarni tashkil etadi.

Manbalar 

Eron
Eron aholi punklari
Aholi yashash punktlari
Aholi punktlari
Astarqan

Astarqan (forscha: استرقان , Andargān va Āndergān deb ham romanizatsiya qilinadi, shuningdek, Astarabān, Astaragan va Astarghan) nomlari bilan ham keng tarqalgan)  – Eronning Sharqiy Ozarbayjon ustonining Arzil shahristoniga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqning aholisi 157 nafarni tashkil etadi.

Manbalar 

Eron
Eron aholi punklari
Aholi yashash punktlari
Aholi punktlari