Toba (Mie)

Yaponiyaning Mie prefekturasida joylashgan shahardir. 2021-yil 31-iyul holatiga ko‘ra, shaharda 8328 ta xonadonda 17741 nafar aholi istiqomat qiladi va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 170 nafarni tashkil qiladi. Shaharning umumiy maydoni 107,34 kvadrat kilometr (41,44 mi²) ga teng.

Geografiyasi 
Toba uzoq sharqiy Mie prefekturasidagi Shima yarim orolining shimoli-sharqiy uchida, shimol va sharqda Tinch okeanining Ise koʻrfaziga qaragan hududida joylashgan. Bu hudud ustritsa va madaniy marvaridlar yetishtirishi bilan mashhur. Butun shahar hududi Ise-Sima milliy bogʻi chegaralarida oʻrnashgan.

Toba Ise koʻrfazidagi koʻplab orollarni boshqaradi, ulardan eng muhimlari quyidagilardir:

 Kami-shima
 Kozukumi oroli
 Ozukumi-jima
 Sugashima
 Toshijima
 Sakatejima
 Mitsujima

Qoʻshni munitsipalitetlar 
Mie prefekturasi

 Ise
 Shima

Iqlimi 
Toba nam subtropik iqlimga ega (Köppen Cfa), yozi issiq hamda qishi salqin va qor yogʻmaydi. Tobada oʻrtacha yillik harorat  ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori  eng seryogʻin oy sentyabr hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat  atrofida va eng past harorati yanvarda, taxminan  boʻladi.

Demografiyasi 
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Toba aholisi soni soʻnggi 30 yil ichida tez sur’atlarda kamaydi.

Tarixi 
Zamonaviy Toba hududi Jomon davridan oldingi davrlarda ham doimiy ravishda rivojlanib kelgan. Sengoku davrida bu hudud qaroqchilar nazorati ostida edi, ulardan Kuki Yoshitaka (Nakiri tumanidan) hukmdor sifatida paydo boʻldi. Mahalliy dengiz qirgʻoqlarida hukmronlik qilgandan soʻng, u Tobani oʻzining poytaxti qilib belgiladi va u yerda qal’a qurdi. Tokugava syogunati ostida, qal’a Toba domenining markaziga aylandi. Edo davrida Toba savdo porti, Osaka va Edo oʻrtasidagi yuk tashish porti sifatida gullab-yashnagan.

Toba shahri 1889-yil 1-aprelda zamonaviy munitsipalitetlar tizimining oʻrnatilishi bilan yaratilgan. Toba 1954-yil 1-noyabrda Shima tumanidagi yettita qoʻshni qishloq bilan birlashib, shahar maqomiga koʻtarildi.

Hukumat 
Toba toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer hamda 14 aʼzodan iborat bir palatali shahar kengashiga ega boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Toba Mie prefekturasi assambleyasiga bir aʼzo qoʻshish imkoniyati mavjud. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining Mie 4-okrugi tarkibiga kiradi.

Iqtisodiyot 
Tijorat baliq ovlash, shu jumladan yetishtirilgan marvaridlar va turizm mahalliy iqtisodiyotda muhim rol oʻynaydi.

Taʼlim tizimi 
Tobada toʻqqizta davlat boshlangʻich maktabi va shahar hukumati tomonidan boshqariladigan beshta davlat oʻrta maktabi hamda Mie prefekturasi boshqarmasi tomonidan boshqariladigan bitta davlat yuqori taʼlim maktabi faoliyat yuritadi. Toba Milliy Dengiz Texnologiyalari Kolleji Yaponiyadagi beshta dengiz texnologiyalari kollejlaridan biri boʻlib, u Deck ofitser, Dengiz muhandisligi va dengiz taʼlimi bilan bogʻliq boshqa ilgʻor dasturlar kabi dengiz savdo dasturlarida taʼlim olishlikni taklif qiladi. Sugashima dengiz biologik laboratoriyasi — Nagoya universiteti Oliy fanlar maktabi singari Toba shahrida joylashgan.

Madaniyati 
Toba shahri Yaponiyada eng koʻp gʻavvoslarga ega. „Toba va Shima, gʻavvoslarni uchratish mumkin boʻlgan shaharlar“ boʻlib, yapon merosining 73-hikoyasi sifatida belgilangan.

Transport

Temir yoʻl 
 JR Tokai — Sangu liniyasi

 Toba

 Kintetsu temir yoʻli — Toba liniyasi

 Ikenoura — Toba

 Kintetsu temir yoʻli — Shima liniyasi

 Toba — Nakanogō — Shima-Akasaki — Funatsu — Kamo — Matsuo — Shiraki

Magistral yoʻl 

 Iseshima osmon chizigʻi
 Milliy yoʻnalish 42
 Milliy yoʻnalish 167
 Milliy yoʻnalish 259

Parom 

 Ise-van paromi

Mahalliy diqqatga sazovor joylar 

 Mikimoto Pearl oroli
 Toba akvariumi
 Toba qal’asi
 Toba dengiz xalq muzeyi

Qardosh shahar munosabatlari 

  — Santa Barbara, California 1966-yil
  — Sanda, Hyōgo, 1-iyul 1971-yil

Tobaning taniqli odamlari 

 Mikimoto Kokichi, tadbirkor va ishbilarmon
 Mitsuru Hattori, manga rassomi
 Tsunekazu Ishihara, The Pokémon kompaniyasi prezidenti

Havolalar 

 Toba travel guide from Wikivoyage
 Geographic data related to Toba, Mie at OpenStreetMap
 Official city website (in Japanese)
 Toba tourism association official website (in Japanese)
 A Day Tripper’s Guide to Ise and Toba Japanzine by Zack Davisson

Manbalar 

Yaponiyaning qirgʻoqboʻyi aholi punktlari
Toba (Mie)
Mie prefekturasidagi shaharlar