MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Gonkong dollari

Gonkong dollari (soddalashtirilgan xitoycha 港圓, anʼanaviy xitoycha 港元, pinyin Gǎngyuán, palladiy gan yuan,  — Xitoy Xalq Respublikasining Gonkong maxsus maʼmuriy hududining pul birligi. ISO 4217 standartidagi Gonkong dollarining harfli kodi HKD, raqamli kodi 344, rasmiy belgisi HK$. 2019-yil aprel holatiga koʻra, Gonkong dollari dunyodagi eng koʻp sotiladigan toʻqqizinchi valyuta hisoblanadi va banklararo operatsiyalarda qoʻllaniladi.

Gonkong Dollari Valyuta Kengashi — Gonkong pul muomalasi boshqaruvi maʼmuriyati. 20 HK$, 50 HK$, 100 HK$, 500 HK$ va 1000 HK$ dollarlik banknotalar litsenziyalangan banklar tomonidan chop etiladi: The Hongkong and Shanghai Banking Corporation, Bank of China (Hong Kong) va Standard Chartered Bank (Hong Kong) va HK$10 banknotalar va barcha tangalar Gonkong hukumati tomonidan chiqariladi.

Gonkong dollari 18 ta erkin konvertatsiya qilinadigan valyutalardan biridir. Gonkong dollarining ayirboshlash kursi AQSh dollari bilan fiksatsiyalangan 1 AQSh dollari oraligʻida: HK$7,75 dan 1 AQSH dollarigacha : 7,85 HK$, shuningdek, Makao Pataki kursi fiksatsiyalangan va Gonkong dollari 1 HK$ = 1,03 MOP$ bilan teng.

Tarixi 
Gonkongning asosiy qonuni va Xitoy-Britaniya qoʻshma deklaratsiyasiga koʻra, Gonkong pul-kredit siyosati sohasida toʻliq avtonomiyaga ega. Gonkong pul birliklari Gonkong hukumati (10HK$ almashinuv tangalar va banknotalar) va hududning markaziy banki vazifasini bajaradigan Gonkong pul muomalasi boshqaruvi ma'muriyati nazorati ostida uchta mahalliy bank tomonidan chiqariladi. Har uch bankning pul belgilarining dizayni eski qogʻoz pullar muomaladan chiqarilmagan holda oʻzgartirilgani natijasida bugungi kunda har bir nominaldagi oltitagacha banknotalar muomalada boʻlmoqda. Shu bilan birga, har qanday turdagi banknotalar hech qanday cheklovlarsiz qabul qilinadi (texnik sabablarga koʻra, masalan, Gonkong hukumati tomonidan chiqarilgan oʻn dollarlik banknotlarni qabul qilmasligi mumkin boʻlgan baʼzi avtomatlar bundan mustasno). Banknotlar Hong Kong Note Printing Limited" shirkati tomonidan chop etiladi. "Gonkong dollarining eng keng tarqalgan belgisi bu dollar belgisi ($), (HK$) varianti ham uchrab turadi.

Banknotalar

2003-yil seriyasi

2010-yil seriyasi

2018-yil seriyasi

Manbalar

Havolalar 

Valyutalar
Sadi Irmak

Mahmut Sadi Irmak (1904-yil 15-may; Seydishehir, Koniya — 1990-yil 10-noyabr, Istanbul) — turk shifokori va siyosatchisi.

Hayotiy 
Irmak, 1904-yilda Koniyaning Seydishehir shahrida tugʻilgan. Boshlangʻich taʼlimni, oʻrta maktabni va Konya Sultonini birinchi oʻrin bilan tamomlab, biologiya oʻqituvchisi boʻldi. Xuddi shu yili Istanbul universitetining Istanbul tibbiyot fakultetiga oʻqishga kirdi. 1923-yilda Istanbul universitetida talaba boʻlganida Berlin universitetida tibbiyot va biologiya fakultetida tahsil oldi va 1929-yilda universitet devorlariga 150 kishi orasidan tanlangan 11 kishidan biri sifatida tibbiyot doktori boʻldi. universitet talabalarni Yevropaga Davlat stipendiyasi bilan yuboradi. Hagen va Dyusseldorf kasalxonalarida assistent boʻlib ishlagan va uyiga qaytgach, Anqara hukumati doktori va Gazi ta’lim instituti biologiya oʻqituvchisi boʻlib ishlagan. 1933-yilda Istanbul tibbiyot fakultetida dotsentlik unvonini oldi. 1940-yilda u fiziologiya professori boʻldi.

Nemis, fransuz va arab tillarini biladi.U turmush qurgan va prof. Dr. U Yoqut Irmak Oʻzden va sobiq deputat Sabri Irmakning otasi edi.

Parlament davri 
1943-yilda Konya deputati etib saylangan, oʻsha yili Jamoat markazlari Oliy maslahat kengashi raisi, keyinroq Diyarbakir mintaqaviy inspektori etib tayinlangan. 1945-yil 7-iyunda Turkiyaning birinchi mehnat vaziri boʻldi. 1947-yilda Xalqaro mehnat konferensiyasi vitse-prezidenti etib saylandi. 1947-yil sentabrida vazirlikni tark etdi. CHP 1950-yilgi saylovlarda magʻlub boʻlgach, bir muddat siyosatdan uzoqlashdi. Xuddi shu yili u fan va kasbiy hayotga qaytdi. Ilmiy hayotini Myunxenda, keyin Istanbul tibbiyot fakultetida davom ettirdi.

Bosh vazirlik 
U 1974-yilda kontingent senatori etib saylangan. Respublika Xalq partiyasi Milliy najot partiyasi bilan tuzilgan koalitsion hukumat iste’foga chiqqanidan soʻng 1974-yil 17-noyabrda unga partiyadan tashqari hukumatni tuzish topshirildi. 450 deputatdan faqat 18 nafari oʻzi tuzgan hukumat uchun Turkiya Oliy Millat Majlisida ishonch votumini yoqlab ovoz bergan boʻlishiga qaramay, 1975-yil 31-martgacha bosh vazirlik qildi. 12-sentabr davlat toʻntarishidan soʻng 1981-yil 15-oktabrda tuzilgan Maslahat majlisiga Konya aʼzosi etib tayinlandi va 27-oktabrda ushbu majlisga rais etib saylandi. Irmak bu vazifasini 1983-yil 4-dekabrda Nejmettin Karaduman Turkiya Buyuk Millat Majlisi raisi etib saylangunga qadar davom ettirdi.

oʻlim 

1990-yil 10-noyabrda 86 yoshida Istanbulda vafot etdi. Ashiyan qabristoniga dafn qilindi.

Manbalar 

Istanbulda vafot etganlar
1990-yilda vafot etganlar
1904-yilda tugʻilganlar
Hayri Kozakçıoğlu

Hayri Kozakchiog'lu (1938-yilda tug'ilgan, Alaşehir, Manisa - 2013-yil 23-may, Sarıyer, Istanbul), Favqulodda vaziyat va Istanbulning sobiq gubernatori, TBMM XX va XXI. muddatli Istanbul deputati.

Hayotiy 
Hayri Kozakchiog'lu boshlang'ich va o'rta maktabni Alaşehirda tamomlagan va o'rta maktabni Izmirda tamomlagan, 1955-yilda Izmir Otaturk o'rta maktabini tamomlagan.

1955-1959-yillarda Anqara universiteti Siyosiy fanlar fakultetida oliy ta'limni tugatgandan so'ng 1959-yilda Ichki ishlar vazirligida tuman hokimi nomzodi sifatida ish boshladi. Chamlihemshin, Ardeshen, Delice, Chungush, Chinar, Kepsut va Gokcheada (Imroz) tumanlarida tuman hokimi boʻlib ishlagandan soʻng 1970-yilda fuqarolik inspektori, keyin esa bosh inspektor lavozimlariga koʻtarildi.

Xavfsizlik xizmatlari bilan bog'liq bir muddat chet elda tadqiqot va tadqiqot olib borganidan so'ng, 1978-yilda Erzurum gubernatorligiga tayinlandi. Keyinchalik gubernatorlik xodimlari bilan 1,5 yil davomida Istanbul politsiya boshqarmasi lavozimida ishlagan va 1980-yil 12-sentabrdan keyin Adana gubernatorligiga tayinlangan. 3 yil Adana gubernatori, 3,5 yil Sakarya gubernatori lavozimlarida ishlagandan so'ng 1987-yil 12-yanvarda Diyarbakir gubernatori lavozimida ish boshladi. Ushbu vazifani bajarayotib, 1987-yil 19-iyulda Favqulodda vaziyat viloyat gubernatori etib tayinlandi. 1991-yil 19-avgustda Istanbul gubernatori etib tayinlangan.

Sabah gazetasida 1993-yil 1-sentabrda chop etilgan maqolada, Istanbul gubernatori Hayri Kozakchio’g’li Favqulodda holat viloyat hokimligiga tegishli hisoblardan o’z nomiga ochilgan hisoblarga 2 milliard lira (taxminan 250 ming dollar) o’tkazgani da’vo qilingan edi.

Kozakchio'g'li bu da'voga qarshi, 1991-yil 12-avgustda o'sha paytdagi Ichki ishlar vaziri Mustafo Kalemlining roziligi bilan ushbu pulni o'z hisobiga o'tkazganini va 1993-yil 18-yanvarda qaytarib yuborganini da'vo qildi. viloyat hokimining talabi. Biroq Kalemli bu voqeadan xabari yo'qligini bildirdi. O'sha davr Bosh vaziri Tansu Chiller Kozakchiog'luni iste'foga taklif qilgan bo'lsa, Prezident Sulaymon Demirel, "Pul terrorizmga qarshi kurash uchun yashirin fonddan berildi. Ammo, nimaga sarflangani oshkor etilsa, davlatni baloga soladi”. dedi.

1995-yil 1-noyabrda Istanbul gubernatori vazifasini Ridvan Yenishenga topshirdi. Turkiya Buyuk Millat Majlisida 20 va 21-davletlarda Istanbul deputati sifatida ham ishlagan. Uylangan va 3 farzandi bor Kozakchiog'lu 2013-yil 23-may kuni Sariyerdagi uyida o'lik holda topilgan. Ko'krak qismiga yaqin masofadan o'q otilgani aniqlangan Kozakchiog'luning o'limining o'z joniga qasd qilish ekanligi aniqlandi.

Manbalar 

2013-yilda vafot etganlar
1938-yilda tugʻilganlar
Yapon bog'i

Yapon bog'i (yaponcha:日本庭園) — VIII—XVIII asrlarda Yaponiyada tashkil etilgan bog'ning bir turi (xususiy Park).

Tarix 
Buddist rohiblar va ziyoratchilar tomonidan tashkil etilgan birinchi ma'bad bog'lari tomonidan boshlangan yapon bog'i san'atning butun go'zal va murakkab tizimi asta-sekin shakllana boshladi.

794-yilda Yaponiya poytaxti Naradan Kiotoga ko'chirildi. Birinchi bog'lar bayramlar, o'yinlar va ochiq osmon ostidagi kontsertlar uchun joylarga o'xshardi. Bu davr bog'lari o'ziga xos bezakdir. Ularda ko'plab gulli daraxtlar (olxo'ri, olcha), azalalar, shuningdek, toqqa chiqadigan Glitsiniya o'simliklari ekilgan.

Biroq, Yaponiyada tosh va qumdan yaratilgan ko'katsiz bog'lar ham mavjud. Badiiy dizaynda ular mavhum rasmlarga o'xshaydi.

Yapon bog'i yerdagi tabiatning mukammal dunyosini ramziy qiladi va ba'zan koinotning timsoli sifatida ishlaydi. Uning kompozitsiyasining xarakterli elementlari - sun'iy tog'lar va tepaliklar, orollar, daryolar va sharsharalar, g'ayrioddiy shakldagi toshlar bilan bezatilgan qum yoki shag'al yo'llari va joylari mavjud. Bog'ning landshaftini daraxtlar, butalar, bambuklar, o'tlar, chiroyli gullaydigan o'simliklar va moxlar shakllantiradi.

Yapon bogʻdorchiligi asoslarining shakllanishi yapon meʼmorchiligi evolyutsiyasi hamda yapon zodagonlarining diniy-falsafiy gʻoyalari taʼsirida sodir boʻldi. Dastlab, bog' aristokratlar qarorgohlarining ajralmas qismi bo'lgan, ammo keyinchalik buddist monastirlari va olijanob samuraylar tomonidan qarzga olingan. 19-asrdan boshlab u yaponiyalik oddiy aholi orasida keng tarqalib, ko'plab xususiy uylarning ajralmas qismiga aylandi. 20-asrda yapon uslubidagi bogʻlar qurilishi Yaponiyadan tashqarida ham mashhur boʻldi.

Yaponiyadagi uchta eng mashhur bog'lar an'anaviy ravishda Kenroku-en (Kanazava), Koraku-en (Okayama) va Kayraku-en (Mito) hisoblanadi.

Yapon bog'i - Landshaft dizayni 

Yapon bog'ida kompozitsion birliklarni joylashtirish relefga muvofiq amalga oshiriladi, shunda ular bir butunlikni tashkil qiladi. Elementlarni joylashtirish tizimi tabiat qonunlariga asoslanadi, uyg'unlik qonunlariga aylantiriladi, tabiiy va sun'iy analoglarni uzoq tahlil qilish jarayonida amalga oshiriladi va rivojlanadi. Elementlarni joylashtirishga bo'lgan yondashuv bog'ni yaratish maqsadiga bog'liq: ko'rish nuqtalari pavilonlar ichida va tashqarisida, qayiqda yoki suv ombori atrofida harakatlanayotganda, tez-tez almashtiriladigan yorqin rasmlar bilan o'ralgan holda, statik rejimda fikrlashdan zavqlanish.

Manbalar 

Pages with unreviewed translations
Marco Berardi

Marco Berardi (1996-yil 25-martda tugʻilgan) italiyalik futbolchi.

Jamoalardagi faoliyati

Fiorentina

Pordenonega ijara 
2016-yilning 12-avgustida Berardini C Seriya vakili Pordenone bir mavsumga ijaraga oldi. 6-sentyabr kuni u Pordenone tarkibida C Seriyada debyut qildi va butun o'yinni safarda Pro Piacenzaga qarshi 1–1 hisobida o'ynadi. 5-dekabr kuni Berardi o'zining birinchi professional golini Sittadellaga qarshi o'yinda (3–1) o'n ikkinchi daqiqada kiritdi. Berardi 16 o'yin va 1 gol bilan Pordenonedagi mavsumiy ijarasini yakunladi.

Tuttocuoioga ijara 
2017-yil 19-iyulda Berardi C Seriya vakili Tuttocuoioga bir mavsumga ijaraga berildi. 31-iyul kuni u Tuttocuoiodagi debyutida safarda Italiya Kubogining birinchi bosqichida Casertanaga qarshi o'yinni to'liq o'tkazib, qo'shimcha bo'limlardan so'ng 3–2 hisobida mag'lub bo'ldi. 28-avgust kuni Berardi Tuttocuoio uchun C seriyadagi debyutini o'tkazdi va u o'zining birinchi professional golini 86-daqiqada Pratoga qarshi safarda 2–2 hisobidagi durangda urdi. 2018-yilning 19-fevralida u ikkinchi golini Carraresega qarshi oʻyinning 64-daqiqasida 3–1 hisobidagi g'alabada urdi. Berardi Tuttocuoioga ijarasini 33 ta oʻyinda, shu jumladan 30 ta asosiy tarkibda va 2 ta gol bilan yakunladi, biroq jamoa D Seriyada quyi ligaga tushib ketdi.

Südtirolga ijara 
31-avgust kuni Berardini C Seriya vakili Südtirol bir mavsumga ijaraga oldi. 10-sentyabr kuni u Südtirol safida Fermanaga qarshi o'yinning 70-daqiqasida Michael Cia o'rniga maydonga tushdi. 8-oktyabr kuni u o'zining ikkinchi o'yinini 89-daqiqasida tushib o'z maydonida Modenaga qarshi (3–1) o'tkazdi. 15-oktyabr kuni u uchinchi o'yinni o'tkazdi, u o'z maydonida Santarkangelo ustidan 5–0 hisobida g'alaba qozongan uchrashuvning 46-daqiqasida Hannes Finkning o'rniga zaxiradan maydonga tushdi. 8-aprel kuni Berardi o'zining to'rtinchi o'yininiFano ustidan 2–0 hisobida g'alaba qozongan o'yinning 58-daqiqasida yana Hannes Finkning o'rniga zaxiradan tushdi. Berardi Südtiroldagi ijarasini atigi 4 ta o'yinda, barchasida zaxiradan tushiriliib yakunladi.

Karyera statistikasi

Klub

Manbalar

Havolalar 

 Marco Berardi Soccerway saytida

Italiya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1996-yilda tugʻilganlar
Oğuz Kağan Köksal

Oʻgʻuz Kagan Koʻksal (1948-yil 4-sentabrda tugʻilgan, Qriqqalʼa) — turkiyalik byurokrat va siyosatchi.

Boshlang'ich, o'rta va o'rta ta'limni Qriqqal'a shahrida tugatgandan so'ng Anqara universiteti Siyosiy fanlar fakultetiga o'qishga kirdi. 1972-yilda ushbu fakultetning iqtisod-moliya fakultetini tamomlab , Moliya vazirligi tomonidan ochilgan Auditorlik imtihonini topshirib, buxgalteriya nazoratchisi lavozimiga tayinlangan. 4-yil davom etgan bu vazifa davomida Umum va qoʻshimcha byudjet boshqarmalari, daromadlar boshqarmasi, buxgalteriya direksiyalari va mulk direksiyalarida tekshirish va taftishlar oʻtkazdi. Bu orada u davlat hisobi amaliyoti haqida kitob yozdi.

Keyinchalik u Ichki ishlar vazirligi tomonidan ochilgan tuman hokimi nomzodlik imtihonida g'olib chiqdi va Anqara va Konya tuman hokimi nomzodi bo'ldi. Oltindag' va Mucur va Mudurnu tumanlarida tuman hokimi o'rinbosari lavozimida ishlagan. Boʻzqurt va Cizre tuman hokimliklari a’zosi edi. U ikkala tuman hokimi sifatida ham ishlagan.

U 3,5-yil davomida Gaziantep hokimi oʻrinbosari lavozimida ishlagan, bu davrda Gaziantep hokimligining boʻshligi sababli 7 oy davomida hokim oʻrinbosari lavozimida ishlagan.

1988-yil fevral oyida Tekirdag gubernatori etib tayinlangan. 1990-yil 9-aprelda Malatya gubernatori, 1992-yil 8-fevralda Denizli gubernatori, 1996-yil 18-aprelda Adana gubernatori etib tayinlangan. 2003-yil 18-fevralda Bursa gubernatori etib tayinlangan. Ikki yil ketma-ket Yil gubernatori etib saylandi va Bursa gubernatorligi davrida Qishloq taraqqiyoti, Sevgi qishlog'i, Ta'lim va Sport vodiysi kabi ko'plab loyihalarni amalga oshirib, mukofot oldi.

Sport kengashi a'zosi va Milliy ta'lim jamg'armasi faxriy a'zosi Gubernator Oğuz Kagan KÖKSAL Havaskor sport va zobit jinoyatlari bo'yicha tadqiqot olib bordi. Qonunlar va me'yoriy hujjatlar bilan mulkiy ma'muriy nazoratchilarga yuklangan vazifalar bo'yicha ishlash 2. Tuman hokimligi kurslarida ma’ruza matni sifatida oʻqitiladi.

Vazirlar Kengashining 2005-yil 18-iyuldagi qarori bilan Izmir gubernatori etib tayinlangan va 2005-yil 29-iyulda o'z vazifasini boshlagan. 2007-yil 7-martda Vazirlar Kengashi qarori bilan Xavfsizlik Bosh direktori lavozimiga tayinlangan va bu vazifani 2007-yil 10-martdan boshlagan. 2011 -yil 12-iyun kuni boʻlib oʻtadigan parlament saylovida nomzod boʻlish uchun 2011-yil 10-martda ushbu lavozimdan isteʼfoga chiqdi. 24. Turkiya Buyuk Millat Majlisiga Qriqqal’a davri deputati sifatida kirdi. 25. Turkiya Buyuk Millat Majlisiga Kirikkale davri deputati sifatida qaytadan kirdi. Oilali, ikki farzandi bor.

Yashayotgan insonlar
1948-yilda tugʻilganlar
Sadettin Tantan

Sadettin Tantan (1941-yil 1-yanvar, Sapanja, Sakarya), turk byurokrati va siyosatchisi, sobiq ichki ishlar vaziri.

Hayotiy 
Sadettin Tantan 1941-yilda Sapanjada otasi laz, onasi gruzin oilasida tugʻilgan. Oliy taʼlimni 1968-yilda Anqara politsiya institutida tamomlagandan soʻng, Eskishehir Iqtisodiyot va tijorat fanlari akademiyasining Biznes boshqaruvi boʻlimida bakalavriat taʼlimini tamomlagan. Keyinchalik Bursa Iqtisodiyot va tijorat fanlari akademiyasi, Biznes boshqaruvi institutida magistraturani tamomlagan.

U Angliyada til o'rgangan. Xavfsizlik Bosh boshqarmasida ishlagan, 1966-yilda komissar o'rinbosari sifatida ishlagan, Eskishehir, Bursa va Istanbuldagi Narkotiklar va Jamoat xavfsizligi bo'limlarida ishlagan. Giresun va Tekirdag'da viloyat politsiya boshqarmasi bo'lib xizmat qilgan. Faoliyati davomida uning nomi shijoatli mehnati, halol shaxsiyati bilan tilga olindi va qadrlandi. Shu bilan birga, 1980-1990-yillarda Istanbul kurash ixtisoslashgan klubi prezidenti, 1991-yil dekabrdan 1993-yil dekabrgacha Turkiya kurash federatsiyasi prezidenti lavozimlarida ishlagan.

1990-1994-yillarda u Xavfsizlik Bosh boshqarmasining Istanbul mintaqaviy nazorat kengashi rahbari bo'lib ishlagan. 1994-yilda nafaqaga chiqdi va ANAPdan siyosatga qadam qo'ydi va Fotih hokimi etib saylandi. 1999-yil 18-aprel saylovlari oldidan uning Istanbul shahar hokimiyatiga nomzodligi kun tartibida edi. Biroq keyinchalik deputatlikka koʻrsatilgan va 21-asrda Turkiya Buyuk Millat Majlisiga saylangan. U muddatga ANAP Istanbul deputati sifatida kirdi. DSP - MHP - ANAP koalitsiyasining 57 yilligi. Hukumatda ichki ishlar vaziri lavozimida ishlagan. Uning Ichki ishlar vazirligi davrida yirik korruptsiyaga qarshi boshlagan operatsiyalari jamoatchilik kun tartibidan joy oldi va qiziqarli operatsiya kod nomlari xotirada qoldi.

2001-yil iyun oyida Ichki ishlar vazirligidan bo'shatilganidan so'ng u Bojxona masalalari bo'yicha Davlat vazirligining taklifini qabul qilmadi va o'z partiyasidan iste'foga chiqdi. 2002-yil yanvar oyida Yurt partiyasiga asos solgan va 2002-yil 25-avgustda boʻlib oʻtgan navbatdan tashqari partiya qurultoyida rais etib saylangan.

Oila 
Oilali, 6 farzandi va 9 nabirasi bor.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1941-yilda tugʻilganlar
Aleksandr Xinchin

Aleksandr Yakovlevich Xinchin () 1894-yil 19-iyul – 1959-yil 18-noyabr) sovet matematigi va Sovet ehtimollar nazariyasi maktabiga eng muhim hissa qoʻshganlardan biri.

Hayoti va martabasi 
Rossiya imperiyasining Kaluga gubernatorligi Kondrovo qishlogʻida tugʻilgan. Moskva davlat universitetida oʻqiyotganda u mashhur Luzin maktabining birinchi a'zolaridan biri boʻldi. Xinchin 1916-yilda universitetni tamomlagan va olti yildan soʻng u yerda toʻliq professor boʻlib, vafotigacha bu lavozimni saqlab qolgan.

Xinchinning dastlabki asarlari haqiqiy tahlilga qaratilgan. Keyinchalik u funksiyalarning metrik nazariyasidan ehtimollar nazariyasi va sonlar nazariyasi muammolariga usullarni qoʻlladi. U 1924-yilda takrorlangan logarifm qonunini kashf etib, chegara teoremalari sohasida muhim natijalarga erishib, statsionar jarayonga ta’rif berib, bunday jarayonlar nazariyasiga asos solib, zamonaviy ehtimollar nazariyasi asoschilaridan biri boʻldi.

Xinchin diofant yaqinlashuvlarining metrik nazariyasiga katta hissa qoʻshdi va oddiy haqiqiy davomli kasrlar uchun muhim natijani yaratdi. Shunday raqamlarning xossasini kashf etdi, bu esa hozirgi kunda Xinchin doimiysi deb nomlanuvchi formulaga olib keladi. U, shuningdek, statistik fizika boʻyicha bir qator muhim asarlarni nashr etdi. U asarlarida ehtimollar nazariyasi usullarini qoʻllagan va axborot nazariyasi, navbat nazariyasi va matematik tahlil boʻyicha bir qator kashfiyotlar qilgan.

1939-yilda Xinchin SSSR Fanlar akademiyasining muxbir a'zosi etib saylandi. U Stalin mukofoti (1941), Lenin ordeni, yana uchta orden va medallar bilan taqdirlangan.

Bibliografiya 

 Sur la Loi des Grandes Nombres, in Comptes Rendus de l'Académie des Sciences, Paris, 1929
 Asymptotische Gesetze der Wahrscheinlichkeitsrechnung, Berlin: Julius Springer, 1933
 Continued Fractions, Mineola, N.Y. : Dover Publications, 1997,  (first published in Moscow, 1935)
 Three Pearls of Number Theory, Mineola, NY : Dover Publications, 1998,  (first published in Moscow and Leningrad, 1947)
 Mathematical Foundations of Quantum Statistics, Mineola, N.Y. : Dover Publications, 1998,  (first published in Moscow and Leningrad, 1951; trans. in 1960 by Irwin Shapiro)
 Mathematical Foundations of Information Theory, Dover Publications, 1957,

Manbalar 

1959-yilda vafot etganlar
1894-yilda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations
Aydın Güven Gürkan

Aydin Guven Gurkan (1941-yil 10-mayda tugʻilgan, Elazigʻ — 2006-yil 22-yanvar, Istanbul) — turk siyosatchisi, oʻrinbosari va sobiq Mehnat va ijtimoiy xavfsizlik vaziri.

Hayotiy 
Otasi davlat xizmatchisi boʻlgani uchun boshlangʻich va oʻrta taʼlimni Anadoluning turli viloyatlarida tamomlagan va 1963-yilda Anqara universiteti Siyosiy fanlar fakulteti Moliya va iqtisod boʻlimini tamomlagan.

Keyin u Germaniyaning Kyoln universitetida doktorlik darajasini “sume cum laude” (favqulodda muvaffaqiyat) bahosi bilan tugatdi. 1970-yilda u Gazi universitetida doktor assistenti sifatida ilmiy faoliyatini davom ettirdi. 1973-yilda dotsent boʻlgan Gurkan 37 yoshida professor unvonini oldi. Gazi universiteti Jurnalistika va jamoatchilik bilan aloqalar fakulteti direktori bo'lgan Aydin Guven Gurkan uzoq yillar Iqtisodiy doktrinalar kafedrasini boshqargan.

1981-yilda YÖK tizimi va bosimlarga norozilik bildirish uchun universitetni tark etgan Gurkan 1983-yilda siyosatga kirib, Xalq partiyasidan 17-muddat Antaliya deputati etib saylandi. Gurkan 1984-yilda HP Bosh kotibi, 1985-yilda esa partiya raisi etib tayinlangan. SODEP raisi Erdal İnönü bilan birlashish mavzusida aloqalarni davom ettirib, 1985-yil 3-noyabrda sodir boʻlgan qoʻshilish meʼmorlaridan biri boʻldi. U Sotsial-demokratik Populistik partiya nomini olgan birlashgan partiyaning birinchi asoschisi bo'ldi va keyinchalik bu vazifani Erdal İnönüga topshirdi. O'sha yilning sentabr oyida SHP raisi o'rinbosari etib saylangan Aydin Güven Gurkan, 1987-yil 29-noyabrda ikkinchi marta SHP raisi o'rinbosari etib tayinlandi.

Gurkan, 1987-yil 29-noyabrda boʻlib oʻtgan umumiy saylovlarda parlamentga kirmay, faol siyosatdan bir muddat tanaffus oldi. Keyinchalik faol siyosatga qaytgan Gurkan, 1991-yil 30-iyulda bo'lib o'tgan qurultoyda SHP Partiya Majlisiga a'zo etib saylandi va partiya tomonidan faol ravishda tayinlandi. 1991-yilgi saylovlarda Icheldan deputat etib qayta saylangan. Partiya guruh rais o’rinbosari lavozimini egallagan Gurkan, bir muddat Mehnat va ijtimoiy xavfsizlik vaziri lavozimini ham egalladi. Gurkan 2002-yilda Yangi Turkiya partiyasiga (YTP) qo'shilgan.

Nemis va ingliz tillarini biladigan Gurkanning turli ma'ruza matnlaridan tashqari ko'plab nashr etilgan maqolalari va "Taraqqiyotning ijtimoiy-iqtisodiy muammolari" nomli kitobi bor.

Oshqozon saratoniga chalingan va 1,5 yil davolangan Gurkan 2006-yil 22-yanvarda vafot etdi. Istanbulning Anadolu tarafidagi Tuzla qabristoniga dafn qilindi. Rassom Serap Aksoy bilan turmush qurgan Gurkanning qizi bor edi.

Istanbulda vafot etganlar
2006-yilda vafot etganlar
1941-yilda tugʻilganlar