Germaniya — Serbiya munosabatlari

Germaniya — Serbiya munosabatlari Germaniya va Serbiya oʻrtasidagi tashqi aloqalardir. Ikki davlat diplomatik munosabatlarni 1879-yil 18-yanvarda oʻrnatgan. Germaniyaning Belgradda elchixonasi bor. Serbiyaning Berlinda elchixonasi va beshta bosh konsulligi (Frankfurt, Gamburg, Myunxen, Shtutgart va Dyusseldorfda) mavjud. Germaniyada serb millatiga mansub 505 mingga yaqin odam istiqomat qiladi. Germaniya Yevropa Ittifoqiga aʼzo davlat, Serbiya esa Yevropa Ittifoqiga nomzod.

Tarixi 

Serbiya-Germaniya munosabatlarining kelib chiqishi oʻrta asrlarga borib taqaladi. Serb shahzodasi Stefan Nemanya va imperator Fridrix I XII asrda zamonaviy Nish shahrida uchrashishgan. Serb oʻrta asrlar davlati yuksalishi davrida serb hukmdorlarining boyligi va qudratining asosiy manbai boʻlgan togʻ-kon sanoatini yanada kengaytirish maqsadida Serbiyaga sakson konchilari olib kelingan. Sakslarga oʻz mehnati uchun maʼlum imtiyozlar berilgan.

Gabsburg monarxiyasidagi serblar madaniyati koʻp jihatdan nemis madaniyati taʼsirida boʻlgan va serblarning bir qismi nemislashtirilgan. Nemis taʼsiri va boshqa bir qancha sabablarga koʻra, serb madaniyati modeli qayta shakllantirildi va Markaziy Yevropa mamlakatlarilariga qaratildi.

Knyazlik va Serbiya Qirolligi Germaniya bilan mustahkam aloqada boʻlgan. Aksariyat serb muhandislari va texnik mutaxassislari Germaniyada yoki nemis tilida soʻzlashadigan mamlakatlarda taʼlim olishgan yoki ular oʻqigan tegishli oliy oʻquv yurtlarida nemis tili talab qilingan. Myunxen serb rassomlari uchun muhim taʼlim markazi edi. Serbiya arxitekturasiga nemis meʼmorlari ham taʼsir koʻrsatgan. Serbiya fuqarolik va savdo qonunlari, shuningdek, Belgrad universitetini tashkil etishda nemis modellaridan taʼsirlangan.

Birinchi jahon urushidan keyin ikki davlat munosabatlari juda quyi pogʻonada edi, biroq savdo va qoʻshma biznes hech qachon toʻxtamagan.

Urushlararo davrda Germaniyaning siyosiy va madaniy taʼsiri kamroq ahamiyatga ega boʻldi, chunki Fransiya Yugoslaviya Qirolligiga asosiy taʼsir koʻrsatdi va fransuz madaniyati serb elitalari tomonidan. Biroq Stjadinovich hukmronligi davrida Yugoslaviya fashistlar Germaniyasiga yaqinlashdi va oʻzining anʼanaviy ittifoqchilari Fransiya va Buyuk Britaniyadan uzoqlashdi. Keyingi yillarda Yugoslaviya Tripaltit paktiga qoʻshildi. Ikki jahon urushi oraligʻida serb ziyolilari tomonidan nemis tilida jami 62 ta nomzodlik dissertatsiyasi himoya qilingan boʻlib, ulardan 31 tasi iqtisod yoʻnalishida boʻlgan. 1930-yillarda Belgrad universitetining bir qator talabalari nemis stipendiyalariga ega boʻlishgan. 1937-1940-yillarda Germaniyada 50 ga yaqin Yugoslaviya fuqarolari tahsil oldi, xorijlik talabalar soni boʻyicha Fransiyadan keyin ikkinchi oʻrinda turadi. Bir qator professor-o‘qituvchilar Germaniyada ham aspirant darajasini oldilar.

Mamlakatni taqqoslash

Yana qarang 
Kosovoning siyosiy maqomi bahsli. 2008-yilda Serbiyadan mustaqilligini bir tomonlama eʼlon qilgan Kosovo BMTga aʼzo 100 ta davlat tomonidan rasman mustaqil davlat sifatida tan olingan (yana 13 ta davlat uni tan olgan, lekin keyinchalik tan olishdan voz kechgan) va 93 ta davlat uni tan olmagan, Serbiya Kosovoni oʻz suveren hududining bir qismi sifatida daʼvo qilishda davom etmoqda.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Germaniyaning Belgrad elchixonasi (faqat nemis va serb tillarida)
 Serbiyaning Berlindagi elchixonasi
 Serbiya Tashqi ishlar vazirligi Germaniya bilan munosabatlar haqida
 Germaniya Federal Tashqi ishlar vazirligi Serbiya bilan munosabatlar haqida
Serbiyaning ikki tomonlama aloqalari
Germaniyaning ikki tomonlama aloqalari
Xalqaro munosabatlar