MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Mavlono Hoji II

Mavlono Hoji II (1422—1494) – hirotlik fors shoiri va tasavvuf namoyandasi. Nomi “Majolis un-nafois”ning toʻrtinchi majlisida va “Nasoyim ul-muhab­bat”da tilga olingan. Badavlat oilada tugʻilgan. Mol-mulkining barchasini darveshlar va muhtojlarga sarf etib, sakkiz marta haj safariga borgan. Uzoq yillar Makkada mujovir boʻlgan. Mavlono Hoji Abdurahmon Jomiyning yaqin musohibi va kitobdori boʻlgan. Jomiyning qabri suffasining ustida dafn etilgan. Alisher Navoiy uning darvesh va yolgʻizlikni xush koʻradigan kishi ekani, yaxshi tabʼga egaligi, baʼzida sheʼr ham yozib turishini taʼkidlab, quyidagi matlaʼsini keltiradi:Pirona saram toza nihole ba bar omad,

K-az meva gʻamu gʻussavu xuni jigar omad.

(Mazmuni: Keksa boshimda toza nihol koʻkardi. Ul niholning mevasidan gʻam, gʻussa va jigar qoni paydo boʻldi)

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mavlono Hoji Nujumiy

Mavlono Hoji Nujumiy (15-asr) – fors-tojik tilida ijod qilgan shoir. Nomi “Majolis un-nafois”ning ikkinchi majlisida tilga olinadi. Alisher Navoiy uning beparvo va tabʼi hazilga moyil shaxsligi, hajviy mazmundagi qitʼalari borligi haqida maʼlumot berib, “Majolis un-nafois”da quyidagi baytini keltirgan:Boz iyd omad, biyo, jonoki, qurbonat shavam,

Hamchu chashmi goʻsfandi kushta hayronat shavam.

(Mazmuni: Yana hayit keldi, ey jonim, kel qurboning boʻlay, soʻyilgan qoʻyning koʻzidek hayroning boʻlay)

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mavlono Humomiddin Kalobodiy

Mavlono Humomiddin Kalobodiy – “Nasoyim ul-muhabbat”da til­ga olingan tasavvuf shayxi. Sherozning Kalobod (Gulobod) qishlogʻida yashagan. Alisher Navoiy oʻspirinligida shayxni ziyorat qilgani, shayx uni duoyi xayrlar qilib, bir belbogʻ inʼom etganini yozadi. Sherozda vafot etgan. “Nasoyim ul-muhabbat”ga ushbu shayx bilan bogʻliq fasl Navoiy tomonidan qoʻshilgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mavlono Humoiy

Mavlono Humoiy (15 asr) – Iroqda yashab, faoliyat yuritgan forsiynavis shoir. Nomi “Majolis un-nafois”ning oltinchi majlisida tilga olinadi. Alisher Navoiy uning nihoyatda faqir va kamsuxan kishi ekanligini, bir marta Hirotga kelib-ketganligini aytib, “yaxshi voqeʼ boʻlubtur” deb baholagan quyidagi matlaʼsini keltiradi:Jono, manam zi dasti firoqi tu murdaye,

Xun dar tanam namonda chu nori fushurdaye.

(Mazmuni: Ey jonon, men firoqing dasti­dan bir oʻlikdekmen. Ezib tashlangan anorga oʻxshab tanamda qon qolmagan).

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Odradokamyanka

Odradokamyanka () — Ukrainaning Xerson viloyati Berislav tumanidagi qishloq.

2001-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda aholi soni 2285 kishini tashkil qilgan. Pochta indeksi — 74341. Telefon indeksi — 5546. KATO kodi — 6520685901.

Mahalliy kengash 
Xerson viloyati, Berislav tumani, Odradokamyonka qishlogʻi, Vishnyovaya koʻchasi, 5.

Manbalar

Havolalar 

 Otradokamenka na sayte Verxovnoy radi Ukraini
 Qishloqlar
Ukraina aholi punktlari
Pershotravneva (Berislav tumani)

Pershotravneva () — Ukrainaning Xerson viloyati Berislav tumanidagi qishloq.

2001-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda aholi soni 162 kishini tashkil qilgsn. Pochta indeksi — 74313. Telefon indeksi — 5546. KATO kodi — 6520686603.

Etimologiyasi 
Qishloq 1-may Xalqaro mehnatkashlar kuni, yaʼni mehnat bayrami sharafiga nomlangan. SSSRda ushbu kun Xalqaro mehnatkashlar birdamligi kuni deb atalgan.

Ukraina SSR hududida Pershotravneve nomi bilan 50 ta aholi punkti va Pervomaiskoye nomi bilan 27 ta aholi punkti mavjud boʻlgan.

Mahalliy kengash 
Xerson viloyati, Berislav tumani, Rakovka qishlogʻi, Sovetskaya koʻchasi, 8.

Havolalar 
 Pershotravneve Ukraina Oliy Radasining veb-saytida

Manbalar 

 Qishloqlar
Ukraina aholi punktlari
Majdiddin Bagʻdodiy

Majdiddin Bagʻdodiy, Abusaid Majdiddin Sharaf ibn Muayyad ibn Abulfath Bagʻdodiy (1150, Bagʻdod – 1217, Xiva) – tariqat shayxi, tasavvuf olimi, mutasavvif shoir. 

Alisher Navoiyning “Nasoyim ul-muhabbat”da maʼlumot berishicha: “Asli Bagʻdoddindur. Xorazmshoh Bagʻdod xalifasidin tabibe tiladi. Aning atosin yubordi. Va baʼzi debdurlarki, Bagʻdodedindurki, Xorazm kentlaridindur”. Najmiddin Kubroning iqtidorli shogirdi hamda avliyo va shoir Farididdin Attorning ustozi boʻlgan.

Najmiddin Kubro va Majdiddin Bagʻdodiy oʻrtasida ular tanlagan yoʻllarning (Najmiddin sukr, Majdiddin sahv tarafdori edi) tafovuti jihatidan qaysidir darajada ichki ixtilof boʻlgan va bu ziddiyat bir voqea munosabati bilan yuzaga chiqadi. Gap shundaki, bir kuni Majdiddin Bagʻdodiy darveshlar bilan birga oʻtirganda, unda bexudlik holati yuz berib, hamsuhbatlariga qarata shunday deydi: “Biz oʻrdak tuxumlari edik. Shayximiz Najmiddin tovuq edi. U bizni ochdi. Biz daryoga qarab yoʻl oldik, u esa qirgʻoqda qoldi”. Bu yerda eʼtiqod masalasi oʻrtaga qoʻyilayapti: ustoz bizni toʻgʻri yoʻlga solgan boʻlsa ham oʻzi notoʻgʻri yoʻlda turibdi, demoqchi shogird. Tovuq suvga shoʻngʻiy olmagani kabi aql ham maʼrifat dengizidan bahramand boʻlolmaydi. Shuning uchun ham bu gap Kubroning qulogʻiga yetganida, u xafa boʻladi va muridini: “Iloyo, oʻsha suvda gʻarq boʻl!” – deb qargʻaydi. Darhaqiqat, koʻp oʻtmay, Muhammad Xorazmshoh Majdiddin Bagʻdodiyni Amudaryoga choʻktirib oʻldiradi.

13-asr tasavvufi taraqqiyotiga katta taʼsir koʻrsatgan shayx va shoir Markaziy Osiyo va Shimoliy Fors oʻlkasida shuhrat qozongan. “Safar risolasi”, “Tuhfat ul-barara” (“Yaxshilar sovgʻasi”) kabi tasavvufga oid asarlari va soʻfiyona ruboiylari mavjud. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni qisqartirib kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Ozodlik maydoni (Boku)

Ozodlik maydoni — Bokuning eng katta maydoni, SSSR davrida Lenin maydoni deb nomlangan.

Tarixi 
1952-yilda Bokuning markazidagi Hukumat uyi tiklanganidan soʻng maydon ham qurila boshlandi.1960-1970-yillarda bitkazilgan maydonga Lenin haykali oʻrnatildi.

Maydon harakati 
Ilk bor 1988-yilgi maydon voqealari vaqtida Lenin maydoni Ozodlik maydoni deb atala boshlandi. 20-yanvar hodisalaridan keyin maydonning yangi nomi xalq tarafidan bir ovozdan maʼqullandi. Biroz vaqt oʻtib bu nom rasmiylashtirildi. Maydon qarshisidagi Hukumat uyi oldiga oʻrnatilgan Lenin haykali agʻdarildi. Bugungi kunda haykal oʻrnida Ozarbayjon davlat bayrogʻi oʻrnatilgan.

1988-yilning 18-noyabr kunida SSSR Markaziy qoʻmitasining olib borgan antiozarbayjon siyosatiga norozilik belgisi sifatida Boku Ozodlik maydonida xalq namoyishi boshlandi.

Manbalar 

Ozarbayjon
Ozarbayjon tarixi
Rakivka (Xerson viloyati)

Rakivka () — Ukrainaning Xerson viloyati, Berislav tumanidagi qishloq.

2001-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda aholi soni 438 kishini tashkil qilgan. Pochta indeksi — 74312. Telefon indeksi — 5546. KATO kodi— 6520686601.

Mahalliy kengash 
Xerson viloyati, Berislav tumani, Rakivka qishlogʻi, Sovetskiy koʻchasi, 8.

Maʼmuriy islohot 
Maʼmuriy-hududiy islohotdan oldin Rakivskiy qishloq kengashining markazi qishloqda joylashgan. 2018-yil iyul oyida islohot doirasida Urojaynenskiy, Tomarinskiy va Rakivka qishloq kengashlarini oʻz ichiga olgan Shlyaxovskaya qishloq okrugi tashkil etilgan.

2020-yil iyun oyida Ukraina Vazirlar Mahkamasining buyrugʻi bilan maʼmuriy-hududiy islohot doirasidagi jamiyat tugatiladi, barcha aholi punktlari, shu jumladan Rakivka Berislav shahar okrugi tarkibiga kiritilgan.

Havolalar 

 Rakovka na sayte Verxovnoy radi Ukraini

Manbalar 

 Qishloqlar
Ukraina aholi punktlari
Ozarbayjon harbiy musiqasi

Ozarbayjon harbiy musiqasi — harbiy musiqaning Ozarbayjonda yaratilgan qismi. Ozarbayjon harbiy musiqasining asosi harbiy qoʻshiqlar va marshlardan iborat.

Tarixi
1992-yil 1-iyul Ozarbayjon harbiy-orkestr xizmatining boshlangʻich sanasi hisoblanadi. Shu sanada Ozarbayjon Mudofaa vazirining alohida buyrugʻi bilan harbiy orkestr xizmati raisi — bosh harbiy dirijyor tayinlandi, bu qismda xizmat qiluvchilarning burch hamda vazifalari haqida nizom tasdiqlandi.

Manbalar
Majmaʼ ush-shuaro

“Majmaʼ ush-shuaro” (“Shoirlar majmuasi”) – Davlatshoh Samarqandiyning “Tazkirat ush-shuaro” tazkirasining yana bir nomlanishi. Alisher Navoiy uni “Majolis un-nafois”ning beshinchi majlisida Davlatshoh Samarqandiy bilan bogʻliq faslda tilga oladi.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mavoqiʼ un-nujum

“Mavoqiʼ un-nujum” (“Yulduzlarning oʻrni”) – Ibn Arabiyning asari. Bagʻdodda yozilgan. Asarda koinot sirlari, yulduzlar olami haqida maʼlumotlar berilgan. Unga Shayx Muayyadiddin Jandiy sharh yozgan. Alisher Navoiy ushbu asar nomini “Nasoyim ul-muhabbat”da Abu Nasr Sarroj bilan bogʻliq bobda tilga oladi.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Palmer stadioni

Palmer Stadium - Prinston shahridagi stadion, Nyu-Jersey, AQSh . Unda Princeton University Tigers futbol jamoasi, shuningdek, yengil atletika jamoasi qabul qilindi.Stadion oʻzining eng yuqori choʻqqisida 45 750 kishini qabul qildi va 1914-yilda Dartmutga qarshi oʻyin bilan ochildi. U 1996-yilda Dartmutga qarshi oʻyin bilan yopilgan. Prinston stadioni 1997-yilda (bir oz shimolga surilgan boʻlsa ham) bu yerda qurilgan. Bino universitetning ishonchli vakili Stiven S. Palmer sharafiga uning oʻgʻli Edgar Palmer III nomini oldi. Garvard stadioni singari, u taqa shaklida edi (bu Gretsiya Olimpiya stadionidan keyin modellashtirilgan), lekin kengroq, jumladan, toʻliq oʻlchamli trek (futbol maydoni atrofida) edi. U janubga (Karnegi koʻliga qaragan) ochildi va katta asosiy kirish shimolda edi.

U 1981-yilda NCAA erkaklar oʻrtasidagi lakros boʻyicha I divizion chempionatiga mezbonlik qildi.1936-yildan uning yopilishigacha trekning uzunlikka sakrash rekordi Jessi Ouensga tegishli edi.

Palmer stadioni, shuningdek, NFLning Nyu-York Gigantlarini 1965—1975-yillarda yiliga bitta koʻrgazma oʻyiniga mezbonlik qildi, birinchi oʻn yil ichida ular Filadelfiya Eagles va 1975-yilda Pitsburg Stilers bilan toʻqnash kelishdi.

Manbalar

Havolalar 

 Palmer stadionining qisqacha tarixi 
 GoPrincetonTigers.com saytidan Palmer stadioni
New Jersey shaharlari
Mazkuriy

Abu Yaʼqub Mazkuriy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Unga ajratilgan faslda oltita shayxning tavakkulga berilgan taʼriflari oʻrin olgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhab­bat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mazobiliy

Abu Yaʼqub Mazobiliy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Junayd Bagʻdodiyning yaqin mas­lakdoshi. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhab­bat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Abu Jaʼfar Majzum

Abu Jaʼfar Majzum – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Tasavvuf tarixida zamona gʻavsi nomi bilan iz qoldirgan. Moxov kasaliga mubtalo boʻlganligi uchun “Majzum” nomini olgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx hayotiga bogʻliq bobni qisqartirib kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Abu Yaʼqub Maydoniy

Abu Yaʼqub Maydoniy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Iroqning Nasibin shahri yaqinidagi Maydon qishlogʻida tugʻilgan. Shibliy Bagʻdodiyning duosi tufayli yuksak maqomlarga erishgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Maymun Magʻribiy

Maymun Magʻribiy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Afrikalik boʻlgan. Koʻp safar qilgan. Safarlarida Abu Muso Dabiliyga hamrohlik qilgan. Maymun Magʻribiy haqida Ansoriy, Jomiy va Alisher Navoiy tazkiralaridan oʻzga manbalarda maʼlumot uchramaydi.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Malik Nasiriddin Mahmud

Malik Nasiriddin Mahmud (1357-yilda vafot etgan) – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan hindistonlik tasavvuf shayxi. Saxovat va ochiqqoʻlligi bilan shuhrat topgan. Dehli shahrida dafn etilgan. “Naso­yim ul-muhabbat”ga ushbu shayx bilan bogʻliq fasl Alisher Navoiy tomonidan kiritilgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Manozil us-soyirin

“Manozil us-soyirin” (“Sayr qiluvchilarning manzillari”) – Xoja Abdulloh Ansoriyning asari. 1002-yilda yozilgan. Bu nomda muallifning ikki asari boʻlgan: biri arab, ikkinchisi fors tilida. Asar Hirot ahlining suluklar, manzillar haqidagi savollariga javob tarzida yozilgan boʻlib, unda nasrdagi sajʼ sanʼatining yuksak namunalari keltirilgan. “Manozil us-soyirin”ga juda koʻp tasavvuf namoyandalari, jumladan, Navoiyning zamondoshlaridan Muhammad Tabodgoniy va Kamoliddin Husayn sharh yozganlar.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mansur bin Ammor

Mansur bin Ammor – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Kunyasi – Abussariy. Marv yoki Bovard shahridan ekanligi haqida ixtilof bor. Mansur bin Ammor haqida “Tabaqot us-soʻfiya”, “Hulyat ul-avliyo”, “Risolat al-Qushayriya”, “Kashf ul-mahjub”, “Al-Fehrist”, “Tazkirat ul-avliyo”, “Taʼrixi guzida”, “Tabaqot ul-avliyo”, “Nafahot ul-uns” kitoblarida qaydlar mavjud. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Abulhusayn Marvarrudiy

Abulhusayn Marvarrudiy – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Abubakr Shibliy bilan hamsuhbat boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Marjoniy Magʻribiy

Marjoniy Magʻribiy, Abu Muhammad Abdulloh (912-yilda vafot etgan) – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Ibn ul-Mutarrif Andalusiy bilan Makkada hamsuhbat boʻlgan. Tunisda vafot etgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhab­bat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Maryam Basriya

Maryam Basriya – “Nasoyim ul-muhab­bat”da tilga olingan orifa ayol. Basrada yashagan. Robiya Adaviya bilan hamsuhbat boʻlgan. Ishqi ilohiy haqida soʻz borgan bir majlisda yuragi yorilib, jon bergan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu orifa ayol haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Tashkent City Mall

Tashkent City Mall — Toshkent shahrida joylashgan savdo koʻngilochar markazi.

Tarixi

Majmua 
Tashkent City Mall-ning umumiy maydoni 245 000 m2-ni, ijaraga beriluvchi maydoni 100 000 m2ni tashkil qiladi. Savdo markazi hududida 300 dan ortiq ijarachilar uchun joy mavjud. Savdo markazning 4500 m2 maydoni koʻngilochar, 5800 m2 maydoni kinoteatr, 15100 m2 kafe va restoranlar, 3300 m2 maydonida esa fitnes-klub joylashgan.

Tashkent City Mall-ning 9000 m2 maydonida 23 ta lyuks va premium brendlarni oʻzida birlashtirgan moda galereyasi ham boʻladi. Galereya mehmonxona va kvartiralarga ulanadi.

Tashkent City Mall savdo markazi shaharning markaziy qismida, kuniga 100 mingga yaqin kishi tashrif buyuradigan Tashkent City xalqaro biznes markazi hududida joylashgan. Markazning avtoturargohi 2500 ta avtomobilga moʻljallangan.

Manbalar
Ibrohim Margʻinoniy

Ibrohim Margʻinoniy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Margʻilon shahrida tugʻilgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Masihiy (shoir)

Masihiy (15-asr) – fors-tojik tilida ijod qilgan shoir. Nomi “Majolis un-nafois”ning birinchi majlisida tilga olingan. Alisher Navoiy uning Fushanj viloyatidan ekani, pokiza tabiatli, kamtar va shoʻx tabʼga egaligi, “yaxshi ashʼori bor”ligini aytib, “Majolis un-nafois”da quyidagi baytini keltiradi:Moro ba jafo kushta, pushaymon shuda boshi,

Xuni dili mo rexta, pazmon shuda boshi.

(Mazmuni: Meni bir jafo bilan oʻldirib, pushaymon boʻlgandirsan, yuragim qonini toʻkib, xafa boʻlgandirsan). Shuningdek, tazkirada Masihiyning Kaʼba safariga chiqqanida bir choʻlda oyogʻiga tikan kirib, mugʻiylon daraxti soyasida tikanlarni sugʻurib oʻtirganida, karvon ahlidan bir shoʻx tabʼli kishi uning sheʼriga javoban quyidagi baytni aytganligi haqida maʼlumot keltiriladi:Az ranji rahi duru sarxori mugʻiylon,

Az omadani Kaʼba pushaymon shuda boshi.

(Mazmuni: Yoʻlning uzoqligi va mugʻiylon tikanlari mashaqqatidan Kaʼbaga kelayotganingdan pushaymon boʻlgandirsan).

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mashtuliy

Abu Ali Hasan bin Ali bin Muso Mashtuliy (952-yilda vafot etgan) – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Misrdagi Mashtul kentida tugʻilgani uchun “Mashtuliy” nisbasini olgan. Tasavvuf sirlarini Abu Ali Kotib va Abu Yaʼqub Susiydan oʻrgangan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx hayotiga bogʻliq bobni qisqartirib kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Abubakr Magʻoziliy

Abubakr Magʻoziliy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan misrlik tasavvuf shayxi. Shayx Abulhusayn Sirvoniyning ustozi. Abulhasan Muzayyin bilan hamsuhbat boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mahmud ibn Dovud

Mahmud ibn Dovud (16-asr) – Alisher Navoiy asarlarini koʻchirgan xattotlardan biri. Alisher Navoiyning “Majolis un-nafois”, “Mahbub ul-qulub”, “Arbain” va “Xamsat ul-mutahayyirin”dan iborat toʻplamini 1559–60-yillarda Misrda kitobat qilgan. Qoʻlyozma Toshkentda saqlanadi (Tosh­DSHI SHQM, 1-fond, inv. raqami 9762). Hajmi 118 varaqdan iborat boʻlib, nastaʼliq xatida koʻchirilgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mahmud ibn Isʼhoq Shahobiy

Mahmud ibn Isʼhoq Shahobiy (16-asr) – Alisher Navoiy asarlarini koʻchirgan xattotlardan biri. Buxoro xattotlik maktabi namoyandalaridan. Asli hirotlik boʻlib, taniqli xattot Mirali Hiraviy (1544-yil Buxoroda vafot etgan) qoʻlida tahsil olgan. Shayboniylardan Ubaydullaxon 16-asrning ikkinchi yarmida Hirotdan bir guruh hunarmand va olimlarni Buxoroga olib keladi. Mahmud ibn Isʼhoq Shahobiy ham shular qatorida Buxoroga keladi. U xatni nozik va chiroyli bitgani uchun unga “Anbarin zarrinqalam” unvoni berilgan. Bu xattot Navoiyning “Majolis un-nafois” asarini 1588-yilda Buxoroda kitobat qilgan. Qoʻlyozma Toshkentda saqlanadi (ToshDSHI SHQM, 3-fond, inv. raqami raqami 429). Hajmi 85 varaq. Kotib qoʻlyozma soʻngida “Mahmud anbarin zarrinqalam” deb imzo qoʻygan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Mahmud Shayxzoda

Mahmud Shayxzoda – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan turkistonlik tasavvuf shayxi. Shayx Abulhasan Ishqiyning oʻgʻli. Xorazmdagi ishqiya tariqatining yirik namoyandasi. “Nasoyim ul-muhabbat”ga ushbu shayx bila bogʻliq fasl Alisher Navoiy tomonidan qoʻshilgan.

Manbalar 
Navoiyshunoslik
Norvegiyaning tog 'tizmalari

Norvegiya geografiyasida vodiylar va fyordlarni ajralib turishda togʻ tizmalari ustunlik qiladi. Mamlakat hududining 10% dan kamrogʻi haydaladigan, qolgan qismi togʻli hududlardir. Muzliklar eroziyaning asosiy sababidir, shu tufayli Norvegiya togʻlari relef platolari va choʻqqilardagi koʻllardan iborat. Bu hududlar fauna va floraning boy va xilma-xilligiga ega.

Daraxt chizigʻining balandligi asta-sekin pastliklarga tushib yuqori kengliklarga kengayadi; shimoliy Finmarkada daraxt chizigʻi dengiz sathigacha yetib boradi. Daraxt chizigʻi qirgʻoq yaqinida pastroq, togʻlarning sharqiy yon bagʻirlarida esa balandroq boʻladi.

Shuningdek, Norvegiya tumanlari orasidagi asosiy chegaralarni tog 'tizmalari tashkil qiladi. Ular odatda shimoldan janubga qarab yoyilishadi. Tarixiy davrlardan buyon bir qancha poligonlarda avtomobil va temir yoʻl oʻtish joylari mavjud; baʼzilari yangiroq; va koʻplari qishda yopiladi.

Norvegiya tog 'tizmalari yozda ham, qishda ham eng jozibali dam olish joylari hisoblanadi. Kabinalar va yoʻllar Norvegiya togʻ sayohatlari assotsiatsiyasi tomonidan bir necha hafta davomida togʻlarda toʻxtovsiz yurish yoki changʻi uchish imkonini beradigan intervallarda boshqariladi.

Yana qarang 

 Skandinaviya togʻlari
 Kaledon orogeniyasi
 Norvegiya geologiyasi

Manbalar 
Norveg tilidan boshqa tillardagi qoʻllanmalar kam. Quyida ingliz tilida chop etilgan hozirgi alpinizm va piyoda qoʻllanmalar roʻyxati keltirilgan.

 A. Dyer va boshqalar. "Norvegiyada yurish va janjal", .
 Ed Webster "Sehrli orollarda toqqa chiqish", .
 Toni Xovard "Romsdalda koʻtarilish, chayqalish va yurish: Norvegiya", .
 Jon Xaukassven va Tom Atle Bordevik "Ogʻir suv - Rjukken muz", .
 Piter Lennon "Skandinaviya togʻlari", .
 Konstans Roos "Norvegiyada sayr qilish", .
 Jeyms Baxter "Skandinaviya togʻlari va Hurrungandagi 2000 metrdan ortiq choʻqqilar", .
 Bernhard Pollmann "Janubiy Norvegiya", .

Havolalar 

 www.scandinavianmountains.com — Jeyms Baxterning Norvegiya togʻlarida 2000 m dan ortiq boʻlgan veb-sayti.
 www.mountainhiking.org.uk — Norvegiyaning turli togʻlarini qamrab olgan Entoni Dayerning veb-sayti.
 www.westcoastpeaks.com — Arnt Flatmoning Norvegiyaning koʻplab togʻlari choʻqqilariga chiqish uchun ajoyib rasm veb-sayti.
Norvegiya tog`lari
Tog'li hududlar
Tog' tizmalari ro'yxati
Norvegiya tog' tizmalari
Ko‘na-To‘rtko‘l

Koʻna-Toʻrtkoʻl — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Toʻrtkoʻl tumani tarkibiga kiradi.

Manbalar 

Toʻrtkoʻl tumani aholi punktlari
Tiszaladany

Tiszaladány — Vengriyaning shimoli-sharqidagi Borsod-Abauj-Zemplén okrugida joylashgan qishloq.

Taniqli odami 

 Markus Xorovits (1844 — 1919) ravvin va tarixchi.

Manbalar 

Borsod-Abauj-Zemplén okrugidagi aholi punktlari
Vengriya aholi punktlari
Temirqovuq (Nurota tumani)

Temirqovuq — Navoiy viloyati Nurota tumanida joylashgan qishloq. Qishloq Nurota tumanidan 160 km, Qizilcha shaharchasidan 30 km uzoqlikda joylashgan.

Etimologiyasi 
Tarix fanlari doktori Abdusobir Raimqulov Temirqovuq shaklida keng tarqalgan bu kabi joy nomlarining aslida „Temir qopigʻ“ ekanini aytib, quyidagi faktlarni sanab oʻtgan:

Infratuzilmasi 
Oʻzbekiston respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 2-avgust kuni qabul qilingan „2019—2021-yillarda Navoiy viloyati Nurota tumanini kompleks rivojlantirish toʻgʻrisida“gi 645-sonli qarorga muvofiq olib borilgan ishlar natijasi oʻlaroq qishloq infratuzilmasi tubdan oʻzgargan. Ushbu qarorga koʻra qishloqda quyidagi ishlarni amalga oshirish belgilangan:

 Temirqovuq qishlog‘i aholisi soni o‘sishini inobatga olib, aholini toza ichimlik suvi bilan taʼminlash maqsadida Temirqovuq qishlog‘i Sangzor uchastkasidan 2 dona yer osti tik qudug‘i qazish, 2 dona suv minorasi o‘rnatish va 6 km suv quvurini tortish.
 „Suvoqova“ DUK Nurota tuman filiali balansidagi „Chashma-Ajrim“ OTB suv inshoati binosi tom qismi taʼmirtalab holga kelganligi, „Temirqovuq“ OTB suv inshootining binolari tom qismi taʼmirtalabligi va beton to‘siq devorlari qulaganligi, „Ibn Sino-1“ suv inshoati suv minorasi yaroqsiz holga kelib qolganligi hamda to‘siq devorlari qulaganligini inobatga olib, „Chashma-Ajrim“ OTB, „Temirqovuq“ OTB hamda „Ibn Sino-1“ suv inshootlarini rekonstruksiya qilish.
 „Temirqovuq“ MFY Temirqovuq qishlog‘idagi 14 km shag‘al va 4 asaflt yo‘llarni taʼmirlash.
 Temirqovuqdagi 32-sonli umumtaʼlim maktabini mukammal taʼmirlash. (eshik derazalarini zamonaviy akfa romlariga almashtirish, ichki va tashqi fasadni taʼmirlash, isitish tizimini qayta taʼmirlash).
 Tumandagi „Temirqovuq“ QOP tuman markazidan 110 — 130 km uzoqligi sababli hamda cho‘l hududi bo‘lganligini inobatga olib maxsus UAZ avtomashinasi qo‘shimcha ravishda ajratish.
 Tumandagi „Temirqovuq“ MFY, Temirqovuq qishlog‘ida bolalar o‘smirlar sport maktabini tashkil etish hamda maʼmuriy bino qurish.

Manbalar 

Nurota tumani aholi punktlari
Perecse

Perecse — Vengriyaning Borsod-Abaúj-Zemplén okrugida joylashgan qishloq.

Havolalar 

 Ko'cha xaritasi  
Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Vengriya aholi punktlari
Cevizdibi (Hakkâri)

Jevizdibi ()—Turkiyaning Hakkari viloyati markaziy tumanidagi qishloq. Qishloqda Ertoshi guruhiga mansub kurdlar yashaydi va 2022-yilda 129 kishi istiqomat qilgan.  

Qishloq 1990-yillarda kurd-turk mojarosi chogʻida aholi punktidan mahrum boʻlgan.

Aholi 
2007-yildan 2022-yilgacha aholi tarixi:

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkiya qishloqlari
Oszlar

Oszlár — Vengriyaning shimoli-sharqidagi Borsod-Abauj-Zemplén okrugida joylashgan qishloq.

Manbalar 

Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Vengriya aholi punktlari
Islomobod masjidi

Islomobod masjidi — Oʻzbekistondagi eng yirik jome masjidi. Toshkent shahrining Olmazor tumani Sogʻbon koʻchasida joylashgan.

Tarixi 

2019—2023-yillar davomida masjid qayta qurildi.

Joylashuvi 

Masjid Toshkent shahri Olmazor tumanidagi Sogʻbon koʻchasida joylashgan. Masjid Achabod mahallasi hududiga kiradi. Masjidning orqa qismida Sogʻbon qabristoni joylashgan.

Gallireya

Yana qarang 
 Joʻrabek qabristoni

Izohlar

Manbalar