MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Mike Naumenko

Mikhail Vasilyevich Naumenko (; 18-aprel 1955-yil — 27-avgust 1991-yil) — Mike Naumenko nomi bilan tanilgan sovet rok-musiqachi.

Qoʻshiqlar roʻyxati

Zoopark guruh (Hayvonot bog'i) 
 1981 — Blues de Moscou (Moskva blyuzi)
 1983 — Uyezdniy gorod N (Viloyat N shahri)
 1984 — Belaya polosa (Oq chiziq)
 1991 — Muzika dlya filma (Film uchun musiqa)

Manbalar

Havolalar 
 Remike.spb.ru 
 Майк Науменко.ru
 Mike-zoo.kiev.ua
 Майк и группа "Зоопарк"
 Poems lib.ru saytidq

 

1955-yilda tugʻilganlar
Toshkent temir yoʻl muhandislari instituti

Toshkent temir yoʻl muhandislari instituti — temir yoʻl transporti va unga tegishli asosiy xizmatlar uchun yuqori malakali mutaxassislar tayyorlaydigan oliy oʻquv yurti.

Tarixi 
Oʻrta Osiyo temir yoʻl transporti muhandislari instituti sifatida 1931-yilda tashkil etilgan, 1937-yildan hozirgi nom bilan ataladi. Institut tarkibida 5 ft: tashish ishlarini boshqarishning avtomatlashtirilgan tizimi, iqtisodiyot, elektromexanika, temir yoʻl qurilishi va sirtqi ftlar, magistratura markazi bor. Institut qoshida litsey faoliyat koʻrsatadi. Institutda 17 yoʻnalish boʻyicha bakalavrlar tayyorlanadi. Institut qoshidagi aspiranturada 5 ta mutaxassislik boʻyicha ilmiy xodimlar tayyorlanadi. Kafedralarning ilmiy tadqiqotlar ishlarida, loyihakonstruktorlik byurolari, transport va qurilish korxonalari ishlarida talabalar faol qatnashadi. Institutda 27 kafedra, 60 laboratoriya, tayyorlov boʻlimi, kutubxona (600 mingdan ziyod asar) bor. 2002/03 oʻquv yili institutda 4300 dan ortiq talaba oʻqidi. Institut tashkil qilinganidan beri 50 mingdan ortiq yuqori malakali mutaxassis yetkazib berildi. Institut qoshida talabalar uylari, madaniyat saroyi, poliklinika va profilaktoriy, sport inshootlari, bolalar bogʻchasi bor. Institut Rossiya Federatsiyasi, Polsha, Litva, Ukraina kabi mamlakatlar bilan hamkorlik qiladi. Institut faoliyati A. Glushchenko, A. Lavrik, E. A. Odilxoʻjayev, A. Gofman va boshqa olimlar nomi bilan bogʻliq. 1937-yildan hozirgi nom bilan ataladi.

2020-yil 20-may — Toshkent transport muhandislari instituti, Toshkent avtomobil yoʻllarini loyihalash, qurish va ekspluatatsiya qilish instituti, Toshkent davlat texnika universitetining Aerokosmik texnologiyalar fakulteti negizida Toshkent davlat transport universiteti tashkil etildi.

Fakultetlar 
 Qurilish fakulteti
 Tashishni tashkil etish va trasnport logistikasi
 Elektromexanika fakulteti
 Iqtisodiyot fakulteti
 Malaka oshirish va kadrlarni qayta tayyorlash markazi

Kafedralar 
 Vagonlar va vagon xoʻjaligi
 Fizika
 Temir yoʻllar elektr taʼminoti
 Elektr transporti va yuqori tezlikdagi elektr harakat tarkibi
 Lokomotivlar va lokomotiv xoʻjaligi
 Temir yoʻldan foydalanish ishlarini boshqarish
 Transport logistikasi va servis
 Temir yoʻl transportida avtomatika va telemexanika
 Elektr aloqa va radio
 Hayot faoliyati xavfsizligi
 Jismoniy tarbiya
 Informatika va kompyuter grafikasi
 Quriilish mexanikasi
 Bino va sanoat inshootlari qurilishi
 Oliy matematika
 Temir yoʻl qurilishi, yoʻl va yoʻl xoʻjaligi
 Koʻpriklar va tonnellar
 Muhandislik kommunikatsiya va tizimlari
 Iqtisodiyot va menejment
 Buxgalteriya hisobi va audit
 Ijtimoiy-gumanitar fanlar
 Tillar
 Temir yoʻl transportida axborot tizimlari

Yoʻnalishlar

Mashhur bitiruvchilari 

 Shuhrat
 Botir Xoʻjayev
 Boris Anisimovich Bondarenko
 Glushchenko Aleksey Danilovich
 Ochilboy Ramatov
 Yodgor Nasriddinova
 Gʻulom Shokirovich Zokirov
 Minavar Tursunov

Manbalar 

Oʻzbekistondagi universitetlar
Gʻarbiy Bogemiya universiteti

Gʻarbiy Bogemiya Universiteti (chex: Západočeská Univerzita v Plzni, ZČU) — Chexiya davlatining Plzen shahridagi universitet. 1991-yilda tashkil topgan.

Tarixi

Fakultetlar 
 The Faculty of Applied Sciences [FAV]
 The Faculty of Economics [FEK]
 The Faculty of Electrical Engineering [FEL]
 The Faculty of Philosophy and Arts [FF]
 The Faculty of Education  [FPE]
 The Faculty of Law [FPR]
 The Faculty of Mechanical Engineering [FST]
 The Institute of Art and Design  [UUD]

Qabul 
Institutga qabul shartlari

Havolalar 
 Rasmiy veb-sayti
 Chet ellik studentlarga INTERSTUD grand loyihasi (inglizcha) 

Chexiyadagi universitetlar
Nikolay Valuyev

Nikolay Valuyev (1973-yil 21-avgust, Leningrad, SSSR) - rus bokschisi, Butunjahon Boks Assotsiatsiyasi (ingl. WBA) versiyasi bo'yicha supero'girvaznda jahon chempioni (17-dekabr 2005 - 14-aprel 2007).

 Bo'yi: 213 sm
 Vazni: 143 kg

O`tkazgan janglari

Manbalar

Havolalar 

Bokschilar
Rossiyalik erkak aktyorlar
Ogʻir vazn

Professional boksda ogʻir vazn (ing. heavyweight) deganda 90,892 kg (200 funt) dan ortiq vaznli bokschilar tushuniladi.

Yana qarang 
 Boksda ogʻirlik toifalari

Boks
Boksda ogʻirlik toifalari

Professoinal boksdagi ogʻirlik toifalari:

Havaskor boksdagi ogʻirlik toifalari:

Manbalar 

Boks

da:Letweltervægt
de:Gewichtsklasse
en:List of boxing weight classes
fr:Catégorie (sports)
no:Vektklasser i boksing
pt:Categorias de peso do boxe
ru:Весовые категории в боксе
uk:Вагові категорії в боксі
zh:体重级别
Muhandis

Muhandis yoki injener, texnikaning muayyan bir sohasiga ixtisoslashgan mutaxassis hamda muhandislik sohalaridan biri boʻyicha oliy maʼlumotli kasb egasi. Ilgari Sharqda binokor, yer oʻlchovchi, bino va inshootlarni loyihalovchi, geometriya bilan shugʻullanuvchi kishilar "muhandis" deb atalgan. Bagʻdod, Damashq, Buxoro, Xiva, Samarqand, Toshkent, Qoʻqon va boshqa shaharlarda hozirgacha saqlanib qolgan qadimiy bino va inshootlar qurilishida foydalanilgan murakkab geometrik shakllar, arklar, gumbazlar, qubbalar, jumladan sugʻorish va suv chiqarish inshootlari (koriz, sardoba), charxpalak (chigʻir) muhandislik qadimdan taraqqiy etganligini bildiradi. Xususan, Ashad al-Fargʻoniyning Nil daryosiga qurilgan suv miqdorini oʻlchash inshooti ham muhandislik namunasi hisoblanadi.

Yevropada, dastlab, harbiy mashinalarni boshqargan kishilar injener (Lotincha: ingenium – qobiliyat) deb nomlangan. Bu tushuncha 16-asrda Gollandiyada koʻprik va yoʻl quruvchilarga nisbatan ishlatilgan, soʻngra Angliya va boshqa Yevropa mamlakatlariga tarkalgan.

Turlari
Muhandislikning mexanik-muhandis, gidrotexnik-muhandis, kon muhandissi, harbiy muhandis, loyihalovchi muhandis, fizik-muhandis, texnolog-muhandis, quruvchi-muhandis, irrigator-muhandis va boshqa turlari bor. Muhandislar sanoat, transport, qurilish va xalq xoʻjaligining turli tarmoqlarida, ilmiy tadqiqot muassasalarida ishlaydi, muhandislik akademiyalarida, oliy texnika bilim yurtlari va boshqa muassasalarda tayyorlanadi. Oʻzbekistonda muhandislar Toshkent texnika universiteti, Toshkent informatsiyalar texnologiyasi universiteti, respublika viloyatlaridagi oliy texnika oʻquv yurtlari, Toshkent arxitektura-qurilish instituti, Toshkent kimyotexnologiya instituti, Toshkent davlat aviatsiya instituti, Toshkent avtomobil-yoʻllar instituti, Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligi instituti, Toshkent temir yoʻl transport muhandislari instituti, Toshkent toʻqimachilik va yengil sanoat instituti va boshqa muassasalarda tayyorlanadi.

Adabiyotlar

Manbalar

 
Kasblar
Austenit

Austenit – temir-uglerod qotishmalarining tarkibiy tuzilmalaridan biri. uglerodning u-temirdagi qattiq eritmasi. Ingliz tadqiqotchisi R. Austen (1843–1902) nomiga qoʻyilgan. Uglerodli poʻlatlarda austenit odatda 727° dan (kritik nuqtadan) yuqori temperaturadagina barqaror boʻladi, ammo asta-sekin sovitib borilsa, temperatura 727° ga yetganda ferrit va sementitga, ya’ni perlitga parchalanadi. Austenitning kristall panjarasi qirralari markazlashgan kub, panjara parametrlari austenit tarkibidagi uglerod miqdoriga qarab oʻzgaradi va 3,63 dan 3,68 A gacha boʻladi. 1147°da u temirda eng koʻp miqdorda (2,14%) uglerod eriydi, binobarin, shu temperaturada austenit tarkibida 2,14% uglerod boʻladi. Temperatura pasaygan sari, austenit tarkibidagi uglerod miqdori kamayib borib, 727°da 0,8% ni tashkil etadi. Austenit yumshoq va plastikdir. 

Austenit (-faza) – Temir-Uglerod qotishmalaring tarkibiy tuzilmalaridan biri. Ingliz tadqiqodchisi R. Austen (1843-1902) nomiga qoʻyilgan. Uglerodli poʻlatlarda Austenit odatda 727°C dan (kritik nuqtadan) yuqori haroratlardagina barqaror boʻladi, ammo asta-sekin sovitib borilsa, harorat 727°C ga yetganda Ferrit va sementitga, yaʻni perlitga parchalanadi. Austenitning kristall panjarasi qirralari markazlashgan kub, panjara parametrlari Austenit tarkibidagi uglerod miqdoriga qarab oʻzgaradi. 1147°Cda -temirda eng koʻp miqdorda (2,14%) uglerod eriydi, binobarin, shu haroratda Austenit tarkibida 2,14% uglerod boʻladi. Harorat pasaygan sari, Austenit tarkibidagi uglerod miqdori kamaya borib, 727°Cda 0,8% ni tashkil etadi. Austenit yumshoq va plastikdir.

Manba
 Oʻzbekiston Milliy Enciklopediyasi

Kimyo
Materialshunoslik

Manbalar
Oqtosh

Oqtosh — Oʻzbekiston Respublikasi Samarqand viloyati Narpay tumanidagi shahar, tuman markazi. Viloyatning janubi-gʻarbida joylashgan. Narpay tuman markazi. 1967-yil 31-sentabrda tashkil etilgan. Zirabuloq temir yoʻl stansiyasi mavjud. Oqtosh shahri Samarqand shahridan 133 km gʻarbda joylashgan. Aholisi 35 ming kishiga yaqin (2003), asosan, o`zbeklar, shuningdek, rus, tatar, tojik, qozoq, ukrain, koreys, yahudiy va boshqa millat vakillari ham yashaydi. Shaharda 15 ta umumiy taʼlim maktabi, 2 ta kasb-hunar kolleji, 2 ta avtokorxona, paxta tozalash zavodi, «Oqtoshdon», «Oqtoshnon», «Salomatlik» aksiyadorlik jamiyatlari, «Zarafshon» firmasi, Zirabuloq tajriba sinov zavodi, MTP, Zirabuloq magistral gaz yoʻllaridan foydalanish boshqarmasi, 4 ta bank, 2 ta bozor, 2 ta klub, tuman markaziy madaniyat uyi, 8 ta kutubxona, madaniyat va istirohat bog`i, markaziy kasalxona, kattalar va bolalar poliklinikalari, dorixonalar va boshqa savdo, madaniy-maishiy shaxobchalar bor.

Tarixi 
Oqtosh qadimdan oʻzining "Zirabuloq" nomi bilan maʼlum va mashhurdir. Qadim tarix zarvaraqlarida bayon etilishicha hozirgi Oqtosh shahri oʻrnida qadimgi Arbinjon shahri xarobalari joylashgan.

Iqlimi 
Iqlimining alohida xususiyatlari: issiq va yorugʻ kunlari koʻp, iqlimi quruq va kontinental, qishi yumshoq, yoz esa issiq va quruq. Iyul oyida kunduzi oʻrtacha harorat +34 °C, kechalari +18 °C gacha, yanvarda kunduzlari oʻrtacha +7 °C dan kechalari −4 °C gacha boʻladi.

Manba 
 O`zbekiston Milliy Ensiklopеdiyasi

Havolalar 
 Samarkand.uz 
 SAMARQAND VILOYATI SHAHARLAR VA TUMANLAR HOKIMLARI

Manbalar 

Oʻzbekiston shaharlari
Narpay tumani
Yanvar

Yanvar (lot.; Jānuārius mēnsis 'Yanus oyi' rimliklar xudosi Yanus nomidan) — Grigoriy kalendari boʻyicha yilning birinchi oyi. Yanvar 31 kundan iborat (yana qarang Kalendar).

Yerning shimoliy yarimshari boʻylab eng sovuq oy (qishning ikkinchi oyi) va janubiy yarimsharning katta qismida eng issiq oy hisoblanadi.

Boshqa tillarda 
 Sichen (ukr.)
 Studzen (belorus.)
 Styczeń (pol.)
 Leden (chex.)
 Siječanj (xorv.)
 Sausis (lit.)
 Tammikuu (fin.)

Bayramlar

Xalqaro 
 1-yanvar — Yangi yil. Kuba ozodlik kuni. Kamerun mustaqillik kuni.

Oʻzbekistonda 
 1-yanvar — Yangi yil
 14-yanvar — Vatan himoyachilari kuni

Chet davlatlarda 
Yil oylari
Fevral

Fevral (lot. Februarius — halollanish oyi) — Grigoriy kalendarika, yilning ikkinchi oyi (28 kunga, kabisa yilida esa 29 kunga teng). Nomi qadimgi rimliklarning har yili 15-fevralda oʻtkazilgan halollanish marosimi bilan bogʻliq.

Boshqa tillarda 
 Únor (chex.)
 Februar (nemis)
 February (ingliz)
 Luty (pol.)

Bayramlar

Xalqaro 
 14 — Muqaddas Valentin kuni

Oʻzbekistonda

Chet davlatlarda 

Yil oylari
Mart

Mart (lot. mensis, Martius) — Grigoriy taqvimida yilning uchinchi oyi. 31 kundan iborat.

Bayramlar

Xalqaro 
 8-mart — Xalqaro xotin-qizlar bayrami

Oʻzbekistonda 
 8-mart — Xalqaro xotin-qizlar bayrami
 21-mart — Navroʻz

Chet davlatlarda

Manbalar 

Yil oylari
Aprel

Aprel (lot. Aprilis) — Grigoriy taqvimida yilning toʻrtinchi oyi. 30 kundan iborat.

Boshqa tillarda 
 Duben (chex.)

Bayramlar

Xalqaro 
 1-Aprel — Kulgu-hazil kuni

Oʻzbekistonda

Chet davlatlarda 

Yil oylari

Manbalar
May

May (lot. mensis Majus) — Grigoriy taqvimida yilning beshinchi oyi. 31 kundan iborat. Bu oy yunon afsonalari buyicha Germes (Merkuriy) xudosining onasi Mayyaga bagʻishlanib mayus (Maius) nomi bilan atalgan.

Boshqa tillarda 
 Květen (chex.)

Bayramlar

Xalqaro 
 1-may — Bahor va mehnat bayrami

Oʻzbekistonda 
 9-may — Xotira va qadrlash kuni

Chet davlatlarda 

Yil oylari

Manbalar
Avgust

Avgust () — taqvim yilining 8-oyi, 31 kundan iborat. Rim imperatori Avgust nomi bilan atalgan.

Boshqa tillarda 
 Srpen (chex.)

Bayramlar

Xalqaro

Oʻzbekistonda

Chet davlatlarda 

Yil oylari
Avgust

Manbalar
Oktyabr

Oktyabr (lot. October, octo — sakkiz) — Grigoriy taqvimida yilning oʻninchi oyi. 31 kundan iborat. Qadimgi Rim kalendarida yilning 8-oyi.

Boshqa tillarda 
 Říjen (chex.)

Bayramlar

Xalqaro

Oʻzbekistonda 

1-oktyabr — Oʻqituvchi va murabbiylar kuni.

Chet davlatlarda 

Yil oylari

Manbalar
Noyabr

Noyabr (lot. November, novem — toʻqqiz) — Grigoriy taqvimida yilning oʻn birinchi oyi. 30 kundan iborat.

Noyabr qadimgi Rim kalendarida 9-oy hisoblanadi (qadimgi rimliklarda yil mart oyida boshlanib, oʻn oydan iborat boʻlgan).

Boshqa tillarda 
 Listopad (chex.)

Bayramlar

Xalqaro 
 17-noyabr — Xalqaro talabalar kuni

Oʻzbekistonda

Chet davlatlarda

Manbalar 

Yil oylari
Dekabr

Dekabr (lot. December, decem — oʻn) — Grigoriy taqvimida yilning oʻn ikkinchi oyi. 31 kundan iborat.

Yuliy Sezar kalendarni isloh qilgunga qadar oʻninchi oy hisoblangan.

Boshqa tillarda 
 Prosinec (chex.)

Bayramlar

Xalqaro 
 1-dekabr — OITSdan himoya kuni;
 31-dekabr — Yangi yil bayrami

Oʻzbekistonda 
 8-dekabr — Konstitutsiya kuni

Chet davlatlarda

Manbalar 

Yil oylari
Kun

Kun — Yerning Quyoshga nisbatan toʻla aylanish davri; bir kecha-kunduzga teng boʻlgan vaqt, sutka. Davomiyligi 24 soat bilan oʻlchanadi. Bu vaqt ikki xil — haqiqiy Quyosh sutkasi (HQS) va oʻrtacha Quyosh sutkasi (OʻQS) deyiluvchi oʻlchovlarga ega. HQS ikkita ketma-ket keladigan haqiqiy tush (yoki haqiqiy yarim kecha) vaqtlari orasidagi vaqt bilan oʻlchanadi. HQS, Quyosh yillik koʻrinma yoʻlining osmon ekvatoriga qiyaligi (ogʻish burchagi 23° 26’) va ekliptika (Quyosh yillik koʻrinma yoʻli) boʻylab harakatning notekisligi tufayli oʻzgarib turadi va shu tufayli undan amalda foydalanib boʻlmaydi. Amalda HQS ning yil davomida oʻrtacha qiymati — oʻrtacha Quyosh sutkasi — kunning uzunligi sifatida foydalaniladi. Bu vaqt osmon ekvatori boʻylab, yil davomida, tekis harakatlanadigan oʻrtacha Quyosh deyiluvchi faraziy Quyosh markaziga nisbatan Yerning oʻz oʻqi atrofida aylanish davri bilan oʻlchanadi.

Shuningdek, qarang
 Sutka

Manbalar 

Vaqt oʻlchov birliklari
Sami Yusuf

Sami Yusuf (21-iyul 1980-yilda tugʻilgan) — britaniyalik musiqachi va bastakor. Yusuf Eronning Tehron shahrida tugʻilgan.

Biografiya 
Abdul-Sami Yusuf 1980-yilda Tehronda asli kelib chiqishi Ozarbayjondan boʻlgan ozarbayjonliklar oilasida tavallud topgan. 3 yoshligida oilasi bilan Buyuk Britaniyaga koʻchib kelishgan va hozirgacha shu yerda yashaydi. Yoshligidan har xil musiqa asboblarini chalishni bilgan va jahonga taniqli musiqa maktablaridan biri boʻlgan „Qirollik musiqa akademiyasi“da tahsil olgan.

Abdul-Sami Yusuf oʻzining birinchi  Al-Mu’allim albomini 2003-yilda taqdim etgandan keyin tezda mashhurlik qozondi. Oʻzining ikkinchi "My Ummah" albomini 2005-yilda taqdim etdi. Shundan soʻng oʻzining yana bir albomini ommaga taqdim qildi. Bu album „Without You“ 2009-yilda dunyo yuzini koʻrdi. Shu yilning oʻzida u katta jonli konsert uyushtirdi. Bu konsert Londonning Uembley maydonida boʻlib oʻtdi. Keyin bu konsert DVD formatida sotuvga chiqarildi. Sami Yusuf bu bilan toʻxtab qolgani yoʻq. U 2010-yilda yana bir albomi „Wherever You Are“ni taqdim etdi. Bu albom 15 ta qoʻshiqdan iborat.

Abdul-Sami Yusuf koʻplab gastrol konsertlari uyushtirib kelmoqda, shulardan eng kattasi 2007-yilda Istanbuldagisi boʻlib, 200 000 muxlis yigʻilgan.

Diskografiyasi 
 Al-Mu'allim — 2003-yil, iyul
 My Ummah — 2005-yil, sentabr
 Without You — 2009-yil, yanvar
 Wherever You Are — 2010-yil, noyabr
 Salaam — 2012-yil, dekabr
 The Centre — 2014-yil, sentabr
 Songs Of The Way — 2015-yil, iyul
 Barakah — 2016-yil, fevral

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayt 
 Taniqli yulduz 
 Abdul Sami Yusuf bilan boʻlgan muloqot 

Sanʼatkorlar
1980-yilda tugʻilganlar
Angliyalik erkak aktyorlar
Yashayotgan insonlar
My Ummah

My Ummah Sami Yusufning ikkinchi albomi. 2005 - yilda taqdim etilgan.

Qo`shiqlari

Havolalar
"My Ummah - Sami Yusuf" Whole Album's Lyrics
Without You

Without You — Sami Yusufning uchinchi albomi. 2009-yilda chiqarilgan.

Qoʻshirlari 

Without You (2009)

 Asma Allah
 Without You
 My Only Wish (interlude)
 Forever Palestine
 He Is There
 Sallou
 A Thousand Times
 Never Never
 Anything For You
 Salutation
 Not In My Name

Manbalar 

2009-yil albomlari
Ali

Ali ibn Abu Tolib (taxminan 600-yil – 661-yil, Koʻfa) – islomda „xulafo ar-roshidin“ („toʻgʻri yoʻldan borgan xalafalar“), dindorlar oʻrtasida „choryorlar“ deb atalgan dastlabki 4 xalifadan toʻrtinchisi. Quraysh qabilasining hoshimiylar xonadonidan. Muhammadning amakivachchasi va kuyovi (Fotima zahro eri). Islomda vujudga kelgan shialik harakati bevosita Ali ismi bilan bogʻliqdir.

VII asr oʻrtalarida xalifa Usmon siyosatidan norozilik ommaviy tus oldi. Muhammadning barcha yurishlarida ishtirok etgan, qoʻrqmas va sodiq jangchi, oʻta taqvodor inson, mohir notiq Ali xalifalikka munosib nomzod sifatida koʻpchilikka maʼqul edi. 656 – yil iyunda Usmon oʻldirildi va Ali xalifa deb eʼlon qilindi. Ammo sahobalardan Talha va az-Zubayr hamda Aliga nisbatan adovatda boʻlgan paygʻmbarning bevasi Oysha tarafdorlari unga qarshi bosh koʻtardilar. Qatl etilgan Usmonning qarindoshi Suriya hokimi Muoviya ham Aliga qarshi urush eʼlon qildi. 657-yil Furot daryosi oʻng qirgʻogʻidagi Siffin degan joyda yuz bergan jangda Ali qoʻli baland kelgan boʻlsada, u raqiblari bilan kelishishga koʻndi. Bundan norozi boʻlgan Ali askarlaridan 12 ming kishi jang maydonini tark etdilar va xorojiylar deb atalgan diniy-siyosiy oqimni tashkin qildilar. Xorijiylar raqiblariga nisbatan yakka terror usulini qoʻllay boshladilar. 661 yil 19-yanvarda Ali Ibn Muljam degan shaxs tomonidan masjiddan chiqish paytida jarohatlanadi va ikki kundan soʻng vafot etadi. Islomda Ali shaxsiga munosabat turlichadir. Xorijiylar unga oʻta salbiy munosabat bildirgan boʻlsalar, shialar aksincha uni ilohiylashtirib yuborganlar. Ahli sunna Ali shaxsiga moʻtadil va toʻgʻri baho beradi. Shubhasiz, Ali Umar al-Xattob singari islom gʻalabasi yoʻlida katta xizmat koʻrsatgan arbob, islom ahkomlari, Qurʼon va uning tavsirlari hamda hadis rivoyatlari bilan bogʻliq koʻp masalalarning chuqur bilimdoni boʻlgan. Ali tarafdorlari keyinchalik islomdagi shialik (arab. – „shia“ – guruh, bu oʻrinda „Ali tarafdorlari“ mazmunida) oqimini tashkil etganlar. Ali shialarning qahramonliklari va sarguzashtlarini tasvirlovchi juda koʻp rivoyatlar toʻqilgan va bu sunniylar oʻrtasida ham keng yoyilgan. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda bir necha qadamjo va mozorlar Ali nomi bilan bogʻlanib, muqaddaslashtirilgan. Haqiqatda esa Ali Oʻrta Osiyo va Eronda hech qachon boʻlmagan.

Manbalar 

Badr jangida ishtirok etgan sahobalar
Ahl as-Sunna val-Jamoa

Ahl as-Sunna val-Jamoa („sunna va jamoa ahli“) — islom dini taʼlimotida ogʻishmay, toʻgʻri mafkurada sobit qadam boʻlib kelayotgan moʻmin-musulmonlar toifasining nomi. Muhammad s.a.v. bir hadisi shariflarida shunday degan: „Yahudiylar qavmi 71 firqaga, masihiylar qavmi 72 firqaga boʻlinib ketgan edilar. Mening qavmim (ummatim) esa 73 firqaga boʻlinib keturlar. Ulardan faqat bir toifasi mening va sahobalarim yoʻlidan yurib adashmay borurlar. Qolgan 72 firqasi ahli nor (doʻzahiy)dirlar“. Bu toifa yana „firqai nojiya“ deb ham nomlanadi.
Ahli sunna val jamoa firqasi amaliy fiqhda to‘rt mazhabga bo‘lingan.
 Bular: 
 1.Hanafiy mazhabi
 2.Molikiy mazhabi 
 3.Shofeiy mazhabi 
 4.Hanbaliy mazhabi

Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Islom
Sunniy musulmonlar
Sunniy Islom
Toshiba

Toshiba Corporation (株式会社東芝) — elekrotexnika, elektronoka, energetika, tibbiyot va boshqa shunga oʻxshash sohalarda mahsulotlar ishlab chiqaruvchi yirik xalqaro Yaponiya korporatsiyasidir.

Mahsulotlari

Havolalar 
 Rasmiy sayti

Toshiba
Nevşehir

Nevşehir. Turkiya'da bir viloyat.

Nevşehir ili İç Anadolu Bölgesinde yer alan, Muşkara adlı bir köy iken, adını Farsça "yeni" anlamına gelen nev'den alarak üretilmiştir.
 
6429 sayılı yasa ile Nevşehir 20 Temmuz 1954 tarihinde il haline getirildi. Kırşehir ve Kırşehir'e bağlı Mucur, Avanos, Hacıbektaş (1945'te ilçe oldu), Kayseri'ye bağlı Ürgüp (1935'te ilçe oldu), Niğde'ye bağlı Arapsun (1948'de Gülşehir adını aldı) Nevşehir'in ilçeleri haline getirildi. Kozaklı ve Hamamorta köyleri Avanos'a bağlı birer köy iken birleştirilerek 1954'te Kozaklı adıyla ilçe olarak Nevşehir'e bağlandı. Kırşehir 1957'de tekrar il yapıldı. Mucur ilçesi ile beraber Nevşehir'den ayrıldı. Daha önceleri Melegübü ismi ile anılan bir bucak merkezi olan Derinkuyu 1 Nisan 1960'ta ilçe durumuna getirildi. Acıgöl kasabası ise 4 Temmuz 1987'de ilçe olmuştur.
thumb|left|Tatlarin, Nevşehir
thumb|left|Kozaklı, Nevşehir

Belediyeler 
 
 Kozaklı Belediyesi, ( Kozaklı Belediyesi. )
 Avanos Belediyesi, ( Avanos Belediyesi. )
 Hacıbektaş Belediyesi, ( Hacıbektaş Belediyesi. )
 Derinkuyu belediyesi,  (Derinkuyu belediyesi.)
 Gülşehir Belediyesi, (Gülşehir Belediyesi)
 Acıgöl Belediyesi (Acıgöl Belediyesi)
 Ürgüp Belediyesi (Ürgüp Belediyesi)

Fotoğraflarla Nevşehir

Kaynakça

Dış bağlantılar
Nevşehir Valiliği
Nevşehir Belediyesi

 

*

ar:نيفيشهر (محافظة)
ka:ნევშეჰირი (პროვინცია)
Nevşehir (viloyat)

Navshahar.Turkiyada bır viloyat.

Navshahar violayati  İç Anadolu Bölgesida joylashgan bir qishloq ekan. Qishloq rivojlanib yurganda oti Forscha yengi ma'nosini bildirar nav so'zidan turatilib Navshaharga o'zgargan. 
 
6429 sayılı yasa ile Nevşehir 20 Temmuz 1954 tarihinde il haline getirildi. Kırşehir ve Kırşehir'e bağlı Mucur, Avanos, Hacıbektaş (1945'te ilçe oldu), Kayseri'ye bağlı Ürgüp (1935'te ilçe oldu), Niğde'ye bağlı Arapsun (1948'de Gülşehir adını aldı) Nevşehir'in ilçeleri haline getirildi. Kozaklı ve Hamamorta köyleri Avanos'a bağlı birer köy iken birleştirilerek 1954'te Kozaklı adıyla ilçe olarak Nevşehir'e bağlandı. Kırşehir 1957'de tekrar il yapıldı. Mucur ilçesi ile beraber Nevşehir'den ayrıldı. Daha önceleri Melegübü ismi ile anılan bir bucak merkezi olan Derinkuyu 1 Nisan 1960'ta ilçe durumuna getirildi. Acıgöl kasabası ise 4 Temmuz 1987'de ilçe olmuştur.
thumb|left|Tatlarin, Nevşehir
thumb|left|Kozaklı, Nevşehir

Belediyeler 
 
 Kozaklı Belediyesi, ( Kozaklı Belediyesi. )
 Avanos Belediyesi, ( Avanos Belediyesi. )
 Hacıbektaş Belediyesi, ( Hacıbektaş Belediyesi. )
 Derinkuyu belediyesi,  (Derinkuyu belediyesi.)
 Gülşehir Belediyesi, (Gülşehir Belediyesi)
 Acıgöl Belediyesi (Acıgöl Belediyesi)
 Ürgüp Belediyesi (Ürgüp Belediyesi)

Fotoğraflarla Nevşehir

Kaynakça

Dış bağlantılar 
 Nevşehir Valiliği
 Nevşehir Belediyesi

 

*
Grafit

Grafit (yunoncha grapho — yozaman) — mineral, yer poʻstlog'ida uchraydigan sof uglerodning bir koʻrinishi. Kimyoviy formulasi — C. Geksagonal singoniyali. Kristallari 6 burchakli plastinka, taxtacha va tangacha shaklida. Rangi qora va toʻq kulrang , metallsimon yaltiroq, qattiqligi 1, qatlamning oʻzida esa yuqori — 5,5 va undan koʻp. Zichligi 2,2 g/sm³. Keng tarqalgan. Oʻtga chidamli, elektr tokini yaxshi oʻtkazadi, kimyoviy barqaror. Sunʼiy ravishda ham olinadi. Asosan metamorfik jinslarda, deyarli magmatik jinslarda uchramaydi. Oʻzbekistonda (Qoratepa, Zirabuloq, Quljuqtov, Markaziy Qizilqum) mayda va yirik konlar hosil qilgan. RFda (Ilmen togʻi), Ukraina (Krivoy Rog), Kanada, Avstraliya, AQShda konlari bor. Eng katta koni Toshqazgʻanda (Quljuqtov). Grafitdan tigel, qalam, elektrod, boʻyoqlar tayyorlanadi. Yadro texnikasida - raketa dvigatellari soplosi (ogʻzi)ni qoplashda, yuqori haroratga chidamli boʻyoqlar, elektrodlar tayyorlashda ishlatiladi. Radiatsiyani tezlashtirishi yoki susaytirishi ham mumkin chunki o‘tkazuvchanlik koyeffitsiеnti juda yuqori.

Yana qarang 
 Olmos
 Uglerod

Kimyo
Minerallar

Manbalar