MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Michael Ihiekwe

Michael Uzoukwu Absalom Jude Ihiekwe () (1992-yil 20-noyabrda tugʻilgan) — angliyalik professional futbolchi. Michael Ihiekwe „Sheffield Wednesday“ futbol klubida markaziy himoyachi sifatida oʻynaydi.

Faoliyati

Wolverhampton Wanderers 
Michael Ihiekwe 2010—2011-yilgi mavsumda oxirigacha "Liverpool" futbol klubining akademiyasida tarbiyalangan edi.

Shundan soʻng, Michael Ihiekwe „Wolverhampton Wanderers“ futbol klubining yoshlar jamoasi safiga qoʻshildi va klub bilan 2011-yilda professional shartnoma imzoladi. 2012-yilning may oyida Michael Ihiekwe klub bilan imzolagan shartnoma muddatini uzaytirdi. Garchi asosan yoshlar oʻyinlarida qatnashgan boʻlsa-da, Michael Ihiekwe 2013—2014-yilgi mavsumda ikki marta klubning asosiy jamoasi tarkibida maydonga tushdi.

Michael Ihiekwe 2014-yilning yanvarida bir oylik ijara asosida „Cheltenham Town“ futbol klubi safiga qoʻshildi. Keyin Michael Ihiekwening ijara muddati mavsum oxirigacha uzaytirildi, shu vaqt ichida u klub safida 13 ta oʻyinda maydonga tushdi.

Michael Ihiekwe asosiy klub bilan imzolagan shartnoma muddati 2014-yilning yozida tugadi va u klubni tark etdi.

Tranmere Rovers 
"Wanderers" futbol klubini tark etganidan soʻng, Michael Ihiekwe 2014-yil 18-iyunda Ikkinchi liga vakili „Tranmere Rovers“ futbol klubi bilan ikki yillik shartnoma imzoladi. Klubga qoʻshilgach, Michael Ihiekwe asosiy jamoadagi oʻz oʻrni uchun kurashishga qaror qilganini aytdi.

Rotherham United 
2017-yil 25-may kuni „Rotherham United“ futbol klubi Michael Ihiekwe bilan ikki yillik shartnoma imzolaganini eʼlon qildi.

2018-yil 24-avgustda Michael Ihiekwe 2019-yil 2-yanvargacha ijara asosida „Accrington Stanley“ futbol klubiga qoʻshildi.

Sheffield Wednesday 
2022-yil 22-iyun kuni Michael Ihiekwe „Rotherham United“ futbol klubi bilan imzolagan shartnoma muddati tugaganidan keyin „Sheffield Wednesday“ futbol klubiga oʻtadi. Michael Ihiekwe yangi klub safida 2022-yil 30-iyulda „Portsmouth“ futbol klubiga qarshi bahsda debyut qildi.

Faoliyat statistikasi

Manbalar 

Angliya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1992-yilda tugʻilganlar
Kishilar
2014-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida biatlon

2014-yilgi Qishki Olimpiya oʻyinlarida biatlon — Rossiyaning Krasnaya Polyana yaqinidagi Laura biatlon va changʻi majmuasida boʻlib oʻtgan. Oʻn bitta tadbir 2014-yil 8-22-fevral kunlari oraligʻida boʻlib oʻtgan.

Musobaqa jadvali 
Quyida barcha oʻn bitta musobaqa uchun musobaqa jadvali keltirilgan.

Barcha oʻyinlar mahalliy(UTC+4) vaqtda belgilangan.

Medal xulosasi 
2006-yilda oltita va 2010-yilda beshta medalni qoʻlga kiritgan nemis ayollari 2014-yilgi oʻyinlarda biatlon boʻyicha medallardan mahrum boʻlishgan. Erkaklar jamoasi esa Vankuverdagi yomon oʻyinlardan tiklanib, ikkita kumush medalni qoʻlga kiritganlar. 2010-yilda uchta medalni qoʻlga kiritgan Fransiya ayollari ham umidli oʻyinlariga qaramay, Kanada singari shohsupadan quruq qolishgan. Shvetsiya terma jamoasi ham medal olishi kutilgandi, biroq ular ham imkoniyatni boy berishgan.

13 nafar sportchi ikki yoki undan ortiq medal bilan uyga qaytishgan, besh nafar sportchi uchtadan medalni qoʻlga kiritgan. Belaruslik Darya Domracheva uchta oltin medalni qoʻlga kiritib, Oʻyinlarning eng muvaffaqiyatli biatlonchisi deb, fransiyalik Martin Fourcade esa ikkita oltin va bitta kumush medalni qoʻlga kiritgan erkaklar orasida eng muvaffaqiyatli bilatchisi deb eʼtirof etilgan. 2012—2013-yilgi ayollar oʻrtasidagi Jahon kubogi gʻolibi Tora Berger har bir rangdagi medalni qoʻlga kiritgan boʻlsa, jamoadoshi Tiril Ekxoff oʻzining birinchi oʻyinlarida bitta oltin va ikkita bronza medalini qoʻlga kiritgan. Chexiyalik sportchi Ondjey Moravec ikkita kumush va bitta bronza medalini qoʻlga kiritgan.

Biatlon boʻlimi nemis biatlonchisi Evi Sakenbaxer-Stehlening ijobiy doping testi bilan buzilgan. Sakenbaxer-Stehle ommaviy startda ham, aralash estafetada ham toʻrtinchi oʻrinni egallagan edi, ammo taqiqlangan metilgeksanamin moddasi uchun test ijobiy natija berganidan soʻng ikkala musobaqadan diskvalifikatsiya qilingan.

2017-yilning 27-noyabrida Olga Viluxina va Yana Romanova (ikkalasi ham rossiyalik) doping qoidabuzarliklari uchun diskvalifikatsiya qilingan. 2017-yilning 1-dekabrida rossiyalik Olga Zaitseva ham diskvalifikatsiya qilingan. 2020-yil 24-sentabr kuni Sport arbitraj sudi Olga Viluxina va Yana Romanovaga nisbatan sanksiyalarni olib tashlagan, biroq ularning jamoadoshi Olga Zaitsevaga nisbatan sanksiyalarni oʻz kuchida qoldirgan. Ayollar estafetasida medallar hali qayta taqsimlanmagan.

2020-yilning 15-fevralida Evgeniy Ustyugov va Rossiya estafeta jamoasi doping qoidabuzarligi tufayli 2014-yilgi Olimpiada oʻyinlaridan diskvalifikatsiya qilingani eʼlon qilingan. Hozircha XOQning rasmiy qarori mavjud emas.

Medallar

Erkaklar musobaqalari

Ayollar Musobaqalari

Saralash 
Oʻyinlarda jami 220 nafar sportchi (113 erkak va 107 ayol) ishtirok etishga ruxsat berilgan. Mamlakatlarga 2012-yil va 2013-yillardagi jahon chempionatlarida yakkalik sprint va estafeta musobaqalarida eng yaxshi 3 nafar sportchining Millatlar kubogi ballari kombinatsiyasidan foydalangan holda kvotalar tayinlangan.

Manbalar
Festus Agu

Festus Agu (1975-yil 13-martda tugʻilgan) — nigeriyalik sobiq professional futbolchi, hujumchi sifatida oʻynagan.

Futbolchilik faoliyati

Ilk faoliyati 
Agu Enugu shahrida tugʻilgan va oʻz mamlakatidagi klublarda: Nitel Vasco Dagama FC Enugu, African Continental Bank FC Lagos, Bendel United, Enugu Rangers va Bendel Insurance FC da oʻynagan. Ilk faoliyat yillarida Agu mamlakatdagi eng istiqbolli futbolchi hisoblanar edi.

Ispaniya 
Agu 1995-yilda Ispaniyaga yoʻl oldi va La Liganing „SD Compostela“ jamoasiga qoʻshildi. Klub rahbari José María Caneda uni „…Ronaldo va Bent Christensenning oʻyin uslubi aralashmasi“ deb taʼriflagan. Faoliyati davomida vatandoshi Christopher Ohen bilan oʻrindosh boʻldi. Mavsumda atigi sakkiz marta oʻynadi, lekin gol ura olmadi.

Germaniya 
Agu Germaniyadagi faoliyatini NOFV-Oberligada FSV Optik Rathenow bilan boshladi. Oʻzining yagona mavsumida 14 ta gol urdi.

2000-yilda Agu Regionalliga Südda 1. FC Shweinfurt 05 jamoasiga qoʻshildi va debyut mavsumida 11 ta gol urdi, klub ikkinchi darajaga koʻtarildi.

2002-yilning yozida Agu ikkinchi divizionga qaytib, SV Vaker Burghausen bilan shartnoma imzoladi. Biroq, oʻzining oldingi gollari rekordini takrorlay olmadi va oxir-oqibat mavsum oxirida erkin agent boʻld. Keyinchalik Nord mintaqaviy ligasida „St.Pauli“ klubi bilan oʻynadi, klubdagi birinchi mavsumida oltita gol urdi, keyingi yili esa faqat ikkita gol qayd etdi.

Isteʼfo 
30 yoshida Agu bir qator jarohatlar tufayli nafaqaga chiqdi va huquq sohasida yangi faoliyat boshlash uchun Buyuk Britaniyaga koʻchib oʻtdi. Agu hozir Angliya va Uelsda malakali va amaliyotchi advokat.

Manbalar

Havolalar 

 

Ispaniyadagi muhojir futbolchilar
La Liga oʻyinchilari
Futbol assotsiatsiyasi hujumchilari
Nigeriya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
1975-yilda tugʻilganlar
Arabxona (Buxoro tumani)

Arabxona — Buxoro viloyati, Buxoro tumani Turkon, Soʻfikorgar, Amirobod, Guliston mahalla fuqarolar yigʻini hududidagi aholi pukti nomi.
Arabxona Oʻzbekiston Respublikasining koʻp viloyatlarida uchraydigan qishloq va mahalla nomi hisoblanadi. Arablar, Arabho (Arabo), Arabon va boshqa turdagi atamalar ham mavjud boʻlib, „Arablar yashaydigan joy“, „Arablar qishlogʻi“ degan maʼnolarni anglatadi. Ushbu atama Oʻrta Osiyo huhudiga arablarning kirib kelishi davridan boshlanib, undan keyingi davrlarda ham oʻrnashgan arablar bilan bogʻliqdir. VII—VIII asrlarda arablarning Bagʻdod va Damashqdagi aholisi yurishlar natijasida Oʻrta Osiyo hududlariga oʻrnashib oladilar. XV—XVI asrlarda esa Yaman arablari Movarounnahrga kirib kela boshlagan.
Arablarning Oʻrta Osiyo hududiga kirib kelishi uzoq tarixiy davrni oʻz ichiga qamrab oladi. Buxoro, Jondor, Vobkent, Romitan, Kogon, Peshkoʻ, Olot, Shofirkon, Gʻijduvon, Qorakoʻl tumanlarida ham shu toponim bilan bogʻliq mahalla, guzar va qishloqlar mavjud. Professor T.Nafasov tadqiqotlarida quyidagi arablar mavjud ekanligi qayd qilingan:
1.Arab tilini bilmaydigan, qarluq lahjasida soʻzlashadigan arablar;
2.Arab tilini biladigan, oʻzbekcha soʻzlashadigan va tojik tilini bilmaydigan arablar;
3.Arab va tojik tilini bilmaydigan, oʻzbekcha soʻzlashadigan arablar;
4. arab tilini bilmaydigan, tojik va oʻzbek tillarida soʻzlashadigan arablar.
Soʻnggi ikki tur arablar yashaydigan aholi punktlari Arabxona deb ataladi. Bu etnik tarkib hududlarining nomlashishiga asos qilib olingan. Tarixchi olimlar Qahramon Rajabov, Shodmon Hayitov va Furqat Sodiqov tadqiqotlariga koʻra Arabxona mahalla fuqarolar yigʻinida 2015-yil 1-yanvar holatiga koʻra 3208 kishi istiqomat qilgan.

Manbalar 

Buxoro viloyati
Buxoro tumani
Navmetan

Navmetan— Buxoro viloyati, Buxoro tumani Kunjiqal’a va Navmetan fuqarolar yigʻini hududidagi aholi pukti nomi. Ushbu nom asosida Buxoro tumanining Yuqori Navmetan, Oʻrta Navmetan, Quyi Navmetan toponimlari vujudga kelgan.
Navmetan toponimi ikki qismdan tashkil topgan: nav+metan. Nav — „yangi“, metan esa „yoʻl oldidagi, yaqinidagi aholi maskani“, "yoʻlga yaqin qal’a, qishloq, qoʻrgʻon. Metan soʻzi respublikamizning koʻplab hududlarida uchraydi. S.Qoriyev fikriga koʻra, V. Y. Vyatkin "Farmitan toponimi tarkibidagi mitan soʻzi „istehkom“, „qal’a“ degan maʼnolarni angladi" degan fikrni keltirgan. Buxoro viloyatida Navmetan, Romitan, Armetan kabi nomli toponimlar ham mavjud. Navmetan "yangi qal’a, „yangi qoʻrgʻon“ kabi nomlarni anglatadi. Vengriyalik sharqshunos va sayyoh Arminiy Vamberi 1865-yil yozilgan „Buxoro yoxud Movarounnahr tarixi“ asarida Xiva xonligi boʻyicha toʻplagan 32 urugʻ va qabila qatorida 20-raqam ostida metan yoki miton etnonimini qayt qilgan. Buxorolik tarixchi Narshaxiy oʻzining Buxoro tarixi asarida Romitan (Romtin) „Buxorodan qadimiyroq“ degan. „Novmetan“ toponimi kelib chiqishi toʻgʻrisida xalq orasida koʻplab rivoyatlar mavjud. Tadqiqotchi Nodira Azizova oʻsha yerda istiqomat qilayotgan aholi bilan soʻzlashib, Qoʻrgʻon shahar boʻlib, yoshi qadimiy Buxoro bilan teng. Buxoro chuqurlikda joylashganligi sababli doʻllar, sellar, suv toshqinlari koʻp boʻlgan. Qadimda dushmanlarning bostirib kirishi ham niyohatda koʻp boʻlib, qahatchilikdan 9 nafar kishi jon saqlashga ulgurgan. Omon qolgan 9 kishi „Noʻmitan“ yaʼni fors-tojik tilida no- toʻqqiz hamda metin, chidamli, irodasi mustahkam degan maʼnoni anglatadi.

Manbalar 

Buxoro viloyati
Buxoro tumani
Mario Batali

Mario Francesco Batali (19-sentyabr 1960-yilda tugʻilgan) — amerikalik oshpaz, yozuvchi va restorator. AQSHning Seattle shahrida tugʻilgan.

Manbalar 

1960-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Amerikalik yozuvchilar
Morgan Gibbs-White

Morgan Anthony Gibbs-White () (2000-yil 27-yanvarda tugʻilgan) — angliyalik professional futbolchi. Morgan Gibbs-White Premer-liga vakili „Nottingham Forest“ futbol klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.

Klublardagi faoliyati

Wolverhampton Wanderers 
Morgan Gibbs-White 8 yoshida „Wolverhampton“ futbol klubi safiga kelib qoʻshilgan va klub akademiyasida barcha yosh guruhlarida oʻynagan. Morgan Gibbs-White 2017-yilning 7-yanvarida Angliya kubogi 3-bosqichida Premer-liga vakili „Stoke City“ futbol klubi ustidan 2:0 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda Joe Mason oʻrniga 62-daqiqada zaxiradan maydonga tushib, 16 yoshida jamoadagi debyut oʻyinini oʻtkazgan.

2018-yilning yanvarida Morgan Gibbs-White 2022-yilning yoziga qadar klubda qoladigan shartnoma imzolagani malum boʻldi. Morgan Gibbs-White Premer-ligadagi ilk uchrashuvini 2018—2019-yilgi mavsumning dastlabki uchrashuvida „ Everton“ futbol klubiga qarshi kechgan oʻyinda oʻtkazdi.

COVID-19 pandemiyasi paytida Morgan Gibbs-White 2020-yil may oyida Londondagi ziyofatda qatnashib hukumat qoidalarini buzgani uchun klub tomonidan intizomiy jazoga tortildi.

2020-yilning 25-avgustida Morgan Gibbs-White 2020—2021-yilgi mavsum uchun Chempionat vakili „Swansea City“ futbol klubiga ijaraga oʻtishdan oldin „Wanderers“ futbol klubi bilan uch yillik yangi shartnoma imzoladi. Morgan Gibbs-White 12-sentyabr kuni „Preston North End“ futbol klubiga qarshi oʻyinda (1:0) „Swansea“ futbol klubi safidagi ilk golini kiritdi. Morgan Gibbs-White 3-oktyabr kuni „Swansea“ klubining „Millwall“ futbol klubiga qarshi uy oʻyinida oyogʻini sindirib, mavsumning uch oyini oʻtkazib yubordi. Morgan Gibbs-White 2021-yil 2-yanvarda „ Watford“ klubiga qarshi oʻyinda (2:1) maydonga qaytdi.

Morgan Gibbs-White 2021-yil 31-avgustda 2021—2022-yilgi mavsum uchun „Sheffield United“ futbol klubiga ijara asosida qoʻshildi. Morgan Gibbs-White „Sheffield United“ futbol klubidagi debyut oʻyinini 2021-yil 11-sentyabrda „Peterborough United“ futbol klubiga qarshi oʻyinda (6:2 hisobida gʻalaba) oʻtkazdi.

Nottingham Forest 
2022-yilning 19-avgustida Morgan Gibbs-White „Nottinham Forest“ futbol klubi safiga oʻtdi va klub rekordi boʻlgan transfer narxi 25 million funt sterling evaziga besh yillik shartnoma imzoladi.

Shaxsiy hayoti 
Morgan Gibbs-White Stafford shahrida tugʻilib oʻsgan. Morgan Gibbs-White oʻz shahridagi ser Graham Balfour maktabida, keyinroq Shropshire shtatidagi Telford shahridagi Thomas Telford maktabida oʻqigan.

Faoliyat statistikasi

Yutuqlar 
Wolverhampton Wanderers

 EFL chempionati: 2017—2018

individual

 Sheffild Yunayted yilning eng yaxshi futbolchisi: 2021—2022
 Sheffild Yunayted yilning eng yaxshi yosh futbolchisi: 2021—2022

Manbalar 

Angliya futbolchilari
Yashayotgan insonlar
2000-yilda tugʻilganlar
Kishilar
Stonehenge Avenue xiyoboni

Stonehenge Avenue — Solsberi tekisligidagi qadimiy xiyobon, Wiltshire, Angliya. U Stounhenj, Aveberi va bogʻlangan saytlar YuNESKOning Jahon merosi roʻyxatiga kiradi. XVIII asrda kashf etilgan boʻlib, u Stounxenjni Avon daryosi bilan bogʻlab turadigan kilometrga yaqin. Miloddan avvalgi 2600—1700-yillardagi Stonehenge 3 davrida qurilgan.

Uzunligining bir qismi boʻylab The Avenue yozgi kunning quyosh chiqishi bilan hizalanadi, eng tez-tez ishlatiladigan vaqtni taklif qiladi. 2013-yilda A344 yoʻlining Stounhenj yaqinidagi avenyuni kesib oʻtgan qismi yopildi. Yoʻl qoplamasi olib tashlanganidan soʻng, prospektning qirgʻoqlari kesilgan boʻlsada, toʻldirilgan ariqlar hali ham dalil ekanligi koʻrsatiladi va bu prospektning tosh aylanagacha davom etganligini tasdiqlaydi.

Avenyu oxirida 2009-yilda Bluestonehenge deb nomlangan chuqurliklar halqasi topilgan. Monolitlar topilmadi va keyinchalik koʻk toshdan yasalgan deb taxmin qilingan tosh chiplari Stounhenjdagi koʻk toshlarga hech qanday aloqasi yoʻqligi aniqlanadi.

Avenyu ostidagi tuproqda periglasial chiziqlar deb nomlangan tabiiy muzlik davri oluklari mavjud. Stounhenj daryosi boʻyidagi loyihasidan Mayk Parker Pirsonning fikricha, avenyu ilhomlantirilgan va bu mavjud tabiiy shakllanishning tepasida, muhim astronomik moslashuvga ega boʻlgan parallel togʻlar ustida qurilgan edi. Quyosh botishi yoʻnalishlariga toʻgʻri keladigan tizmalar va jarlarning mavjudligi, neolit davridagi odamlarni keyinchalik ushbu aniq joyda Stounhenj qurishga olib kelgan boʻlishi mumkin.

Avenyu, Stounhenjning oʻzi bilan birga, rejalashtirilgan yodgorlik boʻlib, birinchi marta 1882-yilgi qonunda Britaniya arxeologik ob’ektlarini himoya qilish boʻyicha eng birinchi qonun boʻlgan.

Manbalar
Mounsey qal'asi

Mounsey qal’asi — Dulvertonning shimoli-gʻarbida, Somerset, Angliyaning  temir davridagi tartibsiz uchburchak tuproq ishlari sanaladi. Bu qadimiy yodgorlik sifatida belgilangan. Risk ostidagi meros reestriga qoʻshilgan.

U oʻrta asrlarda manorning mahalliy xoʻjayinlari boʻlgan Monso oilasi sharafiga nomlangan.

Tuproq ishlari gacha boʻlgan tosh qoʻrgʻon qoldiqlari bilan atrofi oʻralgan. Uning balandligi , kirish eshigi gʻarb tarafdan. Uning aylanasining katta qismi u bir qirrali, ammo sharqiy va janubiy tomondan qiyalik unchalik tik boʻlmagan joylarda ikkinchi qoʻrgʻoni bor. Togʻda tosh binoning qoldiqlarini koʻrish mumkin, ehtimol u koʻmir yoqadigan kulba boʻlgan degan tahminlar ham mavjud.

U Barle daryosiga qaraydi.

Fon 
Tepalik qal’alari soʻnggi bronza va avvalgi temir asrlarida, taxminan mil.avv. 1 ming yillikning boshlarida rivojlangan. Ularning Britaniyada paydo boʻlish sababi va maqsadi muhokama mavzusi boʻlgan. Ular kontinental Yevropadan bostirib kirishga javoban qurilgan harbiy ob’ektlar, bosqinchilar tomonidan qurilgan hududlar yoki aholining koʻpayishi va natijada qishloq xoʻjaligiga bosim tufayli yuzaga kelgan ijtimoiy keskinlikka harbiy reaksiya boʻlishi mumkinligi taʼkidlanib oʻtilgan. 1960-yillardan beri hukmron boʻlgan nuqtai nazar, temirdan foydalanishning koʻpayishi Britaniyada ijtimoiy oʻzgarishlarga olib keldi. Temir rudasi konlari bronza tayyorlash uchun zarur boʻlgan qalay va mis rudalarigacha turli joylarda joylashgan va buning natijasida savdo shakllari oʻzgarib, eski elitalar iqtisodiy va ijtimoiy mavqeini yoʻqotgan. Hokimiyat yangi odamlar guruhi qoʻliga oʻtadi. Arxeolog Barri Kanlifning fikricha, aholi sonining koʻpayishi hamon rol oʻynagan va „qal’alar oʻsib borayotgan aholining“ stressi ochiq urushga aylangan paytlarda jamiyat uchun mudofaa imkoniyatlarini taqdim etgan, deya fikrini aytgan. Lekin men ularni qurilgan deb koʻrmagan boʻlardim, chunki urush holati bor edi. Ular keskinlik va shubhasiz, baʼzilari hujumga uchragan va vayron qilingan paytda mudofaa istehkomlari vazifasini oʻtaydi, ammo bu ularning qurilishidagi yagona va hatto eng muhim omil emas edi, deb sozini davomida qoʻshib qoʻygan.

Yana qarang 

 Somersetdagi tepalik qal’alari va qadimiy aholi punktlari roʻyxati

Manbalar
Chupícuaro

Chupícuaro — avvalgi klassik yoki shakllanish davridagi muhim prehispanik arxeologik joy. Sayt nomini olgan madaniyat miloddan avvalgi 400 yildan 200 yilgacha yoki muqobil ravishda miloddan avvalgi 500 yildan 300 yilgacha boʻlgan vaqtga toʻgʻri keladi, garchi baʼzi akademiklar kelib chiqishi miloddan avvalgi 800 yillarga toʻgʻri keladi.

Koʻpincha Gʻarbiy Meksika madaniyatiga kiritilgan boʻlsada, Chupikuaro Meksika vodiysiga va Meso-Amerikaning shimoliy chekkasiga yaqin. Bir nechta qabristonlardan tashkil topgan ushbu nomli hudud haqidagi maʼlumotlar parcha-parcha boʻlib bormoqda, chunki 1940-yillarda Presa Solis toʻgʻoni qurilganda uning katta qismi suv ostida qolgan. INAH qazishmasi bu sodir boʻlishidan biroz oldin qutqarishga muvaffaq boʻldi. Boshqa qazishmalar 1998-yilda.  tomonidan boshlangan, CNRS va l’INAH, shuningdek Chupicuaro madaniyatini bilishga hissa qoʻshgan.

Mesoamerikaning shimoliy chegarasida, Meksika platosidan gʻarbda, Acambarodan yetti kilometr uzoqlikda, Guanaxuato shtatida, Meksikada, u Lerma daryosi va uning irmogʻi Koroneo yoki Tiger daryosi yaqinidagi tepaliklarda joylashgan.

Etimologiya 

Chupícuaro nomini koʻk joy deb tarjima qilish mumkin. Bu nom Purépecha tilidagi „chupicua“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, „Ipomoea“ oʻsimlikining nomi, koʻk boʻyoq uchun ishlatiladi va „ro“, joy atamasi kelib ciqqan atamadir.

Sayt 

Turistik dalillarga koʻra, uning rivojlanishi miloddan avvalgi 500 va 300 yillar oraligʻida aniqlangan, baʼzi olimlar esa miloddan avvalgi 800 yillarga qadar qadimgi rivojlanishni taklif qilishadi.

Chupícuaro madaniyati 

Ushbu madaniyat mintaqadagi taʼsiri tufayli muhim ahamiyatga ega. U eramizdan avvalgi 500-yillarda Amerika Qoʻshma Shtatlarining janubiy qismiga tarqalgan boʻlishi mumkin. Guanajuatoning birinchi aholisi ushbu madaniyatga tegishli boʻlgan nazariyalar mavjud.

Mintaqaviy madaniyatlar 

Acambaro mintaqasida beshta prehispanik madaniyat mavjud edi:

 Chupícuaro — Klassikdan oldingi davr miloddan avvalgi 800 yildan 200 yilgacha.
 Los Morales — Klassikdan oldingi davr — miloddan avvalgi 400 yildan 250 yilgacha.
 Teotihuacan — Klassik davr — milodiy 200 yildan 900 yilgacha.
 Toltec — Erta Postklassik — Miloddan avvalgi 900 yildan 1200-yilgacha.
 Purepecha — kechki postklassik — 1200 dan 1525-yilgacha.

Seramika 

Chupícuaro yirik keramika markazi boʻlib, Mesoamerikadagi eng yaxshi sopol pardozlash va bezash boʻyicha tan olingan, turli shakl va ranglarda ishlab chiqilgan, baʼzilari geometrik chizmalar bilan. Motiflar xudolar, onalik, emizish, odamlar va ularning bezaklari, hayvonlar va oʻsimliklar edi.

Manbalar
Fyodor Klimov

Fyodor Aleksandrovich Klimov (ruscha: Фёдор Александрович Климов; 1990-yil 7-sentyabr, Leningrad) — juftlikda konkida uchish musobaqalarida qatnashgan rossiyalik figurali uchuvchi. Kseniya Stolbova bilan juftlikda Olimpiya chempioni (jamoaviy turnir, 2014-yil), Olimpiya kumush medali sovrindori (juftlikda konkida uchish, 2014-yil), uch karra Rossiya chempioni (2014, 2015, 2017), Jahon (2014) va Yevropa (2014, 2015, 2018) chempionatining kumush medali sovrindori boʻgan.

Klimov oʻz faoliyatini yakka konkida uchuvchi sifatida boshlagan, oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionatida toʻqqizinchi oʻrinni egallagan (2007). Juftlikda konkida uchishga oʻtgandan soʻng, u Mariya Chashchina va Aleksandra Malaxova bilan birga chiqish qilgan, ularning har biri bilan bir mavsum davomida konkida uchdi. 2009-yilda Kseniya Stolbova bilan juftlik hosil qilgan va u bilan birga katta muvaffaqiyatlarga erishgan. Fyodor faoliyatini tugatgandan soʻng, figurali uchish boʻyicha murabbiy va Xalqaro konkida uchish ittifoqining xodimi sifatida ishlay boshlagan.

Fyodor Rossiyada xizmat koʻrsatgan sport ustasi (2014). 2016-yil mart oyida Stolbova va Klimov Xalqaro konkida uchish ittifoqi reytingida ikkinchi oʻrinni egallagan.

Faoliyati 

Fyodor birinchi mavsumida Kseniya Stolbova bilan birgalikda oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri finaliga yoʻllanma oldi va 7-oʻrinni egalladi. Keyin ular oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionatida gʻolib chiqdilar va oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatining bronza medallarini qoʻlga kiritdilar.

2010/ — 2011-yilgi mavsumda juftlik oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-prining ikkala bosqichida ham gʻalaba qozonishdi hamda finalga chiqishdi va finalda ikkinchi oʻrinni egallashdi. Skate America 2010 Kattalar oʻrtasidagi oʻzlarining Gran-pri debyut bosqichida juftlik 5-oʻrinni egalladi. Oʻsmirlar oʻrtasidagi Rossiya chempionatida ikkinchi marta gʻalaba qozonib, oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionati uchun milliy terma jamoaga kiritildi va chempionatda kumush medallarni qoʻlga kiritdilar.

2011—2012-yilgi mavsumda juftlik Parij (7-oʻrin) va Moskvada (4-oʻrin) boʻlib oʻtgan Gran-pri bosqichlarida chiqish qilishdi. 2012-yilgi Rossiya chempionatida ular kumush medallarni qoʻlga kiritishdi.

Kseniya va Fyodor 2014-yilda Qishki Olimpiya oʻyinlarida jamoaviy musobaqalarda chempion boʻlishdi; xususan, erkin dasturda 135,09 ochko yigʻdi va birinchi oʻrinni olib, terma jamoaga 10 ochko keltirdi. 2014-yil 12-fevralda juftlik Olimpiya musobaqasida kumush medalini qoʻlga kiritdi.

Shaxsiy hayoti 
Fyodor 2022-yil 17-iyunda figurali uchuvchi Yevgeniya Tarasova bilan turmush qurdi.

Natijalari 

 (Kseniya Stolbova bilan)

Manbalar 

Sankt-Peterburgda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1990-yilda tugʻilganlar
7-sentabrda tugʻilganlar
Rossiyaning Doʻstlik ordeni sohiblari
Rossiyalik figurali uchuvchilar