Hoboken (Antverpen)

Hoboken – Belgiyaning Flamand viloyatidagi Antverpen okrugi va shahrining janubida joylashgan tuman. Shelda daryosida yaqinida joylashgan. Tuman nomi oʻrta golland tilidan kelib chiqqan.

Nomi 
Hoboken nomi oʻrta asrlardagi gollandiyalik Hooghe Buechen yoki Hoge Beuken soʻzidan olingan boʻlib, baland yoki baland qayinlar degan maʼnoni anglatadi. Hozirgacha Hobokenda „Hoge Beuken“ nomli kasalxona mavjud.

Mahalliy bolalar hikoyasida aytilishicha, „Hoboken“ nomi Hoboken yaqinida oqadigan Shelda daryosiga sendvichini tasodifan tashlab ketgan kichkina boladan olingan. Gollandiyaning mahalliy lahjasida „boke“ sendvich, „ho“ esa „toʻxta“ deb baqirish usulidir, shuning uchun u „Ho, boken!!!“ nomi qoʻyilgan.

Tarixi 

Hoboken haqidagi birinchi tarixiy yozuvlar 1135-yilda Capellam de hobuechen qua libam cherkoviga tegishli. Oʻsha paytda Hoboken Brabant Gersogidagi Vilrijk tarkibiga kirgan. Shundan keyin u kichik qishloqdan Antverpenning sanoatlashgan tumaniga aylandi.

13—15-asrlarda Hoboken mulki Rumst yerlari lordlari: Perveys, Vianden grafi, Flandriya grafi, Lyuksemburg va Oranj-Nassau xonadoni mulki edi. 1559-yilda Orange Uilyam Rumst va Hoboken yerlarini Melchior Shetsga (Hobokenning yangi Lordi) sotdi.

1579-yilda Antwerpen shahri Utrecht Ittifoqiga qoʻshildi va Gollandiya qoʻzgʻolonining poytaxti boʻldi. 1585-yilda Parma va Pyasensa gersogi Alessandro Farnese uzoq qamaldan keyin Antwerpenni egallab oldi. Antwerpenni qamal qilish paytida Hoboken qisman suv ostida qolgan va dushman askarlari tomonidan bosqinga uchragan. Antwerpenni taslim qilish shartlarining bir qismi sifatida uning protestant fuqarolariga shaharni tark etishdan oldin oʻz ishlarini hal qilish uchun toʻrt yil muddat berildi.

Amerikalik ilk koʻchmanchilarning koʻpchiligi Antwerpen va Janubiy Niderlandiyadan qochqinlar edi. Nyu Yorkdagi birinchi koʻchmanchilar belgiyaliklar edi (Flamand gollandlari va vallonlar), ular 1623-yilda Nyu Yorkka kelishgan (Gentlik Michael Pauw va Turnaidan Peter Minuit) va Wallabout, Long-aylend, Staten Island, Hoboken va Pavoniyada aholi punktlariga asos solgan. Antverpenda tugʻilgan Londondagi „Past mamlakatlar“ konsuli Emanuel van Meteren Genri Gudsonni Amsterdamda mashhur kartograf Petrus Plantsius (Ipreslik) bilan uchrashishga va Hindistonga shimoli-sharqiy oʻtish yoʻlini qidirishga yordam berishga undagan. Willem Usselincx, Gollandiyaning Gʻarbiy Hindiston kompaniyasining asoschisi va Yangi Shvetsiya posyolkasi ham Antverpenlik savdogar edi.

1617-yilda Lord Schetzning (Hoboken) avlodlari baron deb ataldi va oʻsha paytdan boshlab Ursel uyi sifatida tanildi. 1683-yilda ular graf unvonini oldi.

Hoboken tarixidagi burilish nuqtasi 1873-yilda Cockerill kemasozlik zavodining qurilishi boʻldi.

Birinchi jahon urushi paytida Antwerpen, Liège jangidagi magʻlubiyatdan keyin Belgiya armiyasining orqa nuqtasiga aylandi. Antwerpenni qamal qilish 11 kun davom etdi, shahar ogʻir janglardan soʻng nemis armiyasi tomonidan bosib olindi va belgiyaliklar gʻarbga chekinishga majbur boʻldilar. Hobokenning janubida joylashgan Antwerpenni himoya qiluvchi qal’alardan biri boʻlgan 8-qal’aning birinchi jahon urushi davrida unchalik foydasi yoʻq edi, u 1864-yilda qurilgan va juda eskirgan. Antverpen 1918-yil 11-noyabrdagi sulhga qadar Germaniya nazorati ostida qoldi.

1983-yil 1-yanvarda Hoboken Antwerpen shahrining tumaniga aylandi.

Galereya

Manbalar

Havolalar