Mirza Aslam Beg

General Mirza Aslam Beg (1931-yil 2-avgustda tug‘ilgan), shuningdek, MA Beg nomi bilan ham tanilgan, Pokiston armiyasi zobiti bo‘lib, 1988-yildan 1991-yilda nafaqaga chiqqanigacha 3-chi armiya shtab boshlig‘i lavozimida ishlagan. Uning armiya shtab boshligʻi etib tayinlanishi oʻzidan oldingi prezident general Ziyo-ul-Haq 1988-yil 17-avgustda havo halokatida vafot etganida sodir boʻlgan edi.

Begning faoliyati 1988-yil noyabr oyida Benazir Bhuttoning Bosh vazir etib saylangani va mamlakatda demokratiya va harbiylarning fuqarolik nazorati tiklanganiga guvoh boʻldi. Unga qarshi munozarali ayblovlar Islom Demokratiya Alyansini (IDA), chap qanot PPPga qarshi konservativ va oʻng qanot muxolifat alyansini moliyalash va 1990-yildagi keyingi umumiy saylovlarni soxtalashtirishda ayblashdi. Umumiy saylovlar natijasida Navoz Sharif 1990-yilda Bosh vazir etib saylanadi, biroq Beg Fors koʻrfazi urushi paytida Iroqni qoʻllab-quvvatlashni tavsiya qilganida, Beg bilan kelishmay qoladi. Beg 1991-yilda prezident G‘ulom Ishoq Xon tomonidan uzaytirilishi rad etilgan va uning o‘rniga general Osif Navoz armiya shtab boshlig‘i etib tayinlangan. Harbiy faoliyatidan tashqari, Beg qisqa muddat Milliy Mudofaa Universitetida (NDU) xavfsizlik masalalari boʻyicha professor boʻlib ishlagan va The Nation jurnalida muntazam ravishda maqolalar yozgan edi.

Biografiyasi

Hindistonda avvalgi hayoti va taʼlimi 
Mirza Aslam Beg 1931-yil 2-avgustda Britaniya Hindistonining Uttar-Pradesh shtatidagi Azamgarh tumanidagi Muslimpatti kichik qishlog‘ida dunyoga kelgan. Mug‘al zodagonligi bilan mashhur bo‘lgan urdu tilida so‘zlashuvchi muhojirlar oilasida tug‘ilgan.

Armiyadagi faoliyati 

Beglar oilasi 1949-yilda Pokiston dengiz floti kemasi orqali Mumbaydan Karachiga jo‘nab ketadi. Uning katta akasi allaqachon Pokiston armiyasida ofitser boʻlgan edi, yosh Begni armiyada martaba izlash uchun yoʻlida oʻzini borishga undagan. Beg o‘zining hindistonlik suhbatdoshiga yozgan xotiralarini eslab, Pokistonni „mening orzuim mamlakati“ deb atagan edi. 1950-yilda Beg Kakuldagi Pokiston Harbiy Akademiyasiga (PMA) qabul qilinadi va 1952-yilda 6-PMA uzoq kursini tamomladi.

Akademiya va professorligi 
1967-yilda mayor Beg podpolkovnik unvoniga sazovor boʻladi va oxir-oqibat oʻqishni davom ettirish uchun Milliy Mudofaa Universitetiga (NDU) oʻqishga yuborildi va oʻsha paytdagi muhandislar korpusining muhandis zobiti podpolkovnik Zohid Ali Akbar bilan birga ishlaydi.

Urush va qoʻmondonlik tayinlashlari 
1978-yilda Beg universitetdagi professorlik lavozimini tark etadi va armiyada ikki yulduzli qoʻmondonlik lavozimiga koʻtariladi. General-mayor Beg Pokistonning Panjob viloyati Okara harbiy okrugida joylashgan 14-armiya diviziyasining GOC boʻlimiga tayinlanadi.

Armiya shtab boshligʻi 

1987-yil mart oyida Bosh vazir Muhammad Junjo ommaviy axborot vositalarida general-leytenant Begni armiya shtab boshligʻining oʻrinbosari etib tayinlashini eʼlon qiladi va uni armiyada toʻrt yulduzli general sifatida lavozimini koʻtaradi.

Iroqdagi Fors koʻrfazi urushi 

1989-yilda Beg favqulodda vaziyat rejasini tuzadi va harbiy birdamlik bahslarini isbotlash uchun keng miqyosli harbiy mashqlar, Zarb-e-Momin mashqlarini tashkil qiladi. Sovuq urush tugashi davrida armiya shtab boshligʻi sifatidagi eʼtiborga molik voqealardan biri 1990-yilda, ikki arab davlati oʻrtasidagi siyosiy ziddiyatlar sharoitida Iroq Quvaytga bostirib kirganida yuz beradi. Beg AQSh boshchiligidagi Iroqqa qarshi harbiy kampaniyani toʻliq maʼqulladi. Bosh vazir Benazir Bhutto va Prezident Gʻulom Ishoq Xonga bergan brifingda Beg Iroq armiyasi bilan quruqlikdagi janglar qoʻshilgach, Iroq armiyasi Amerika armiyasini har tomonlama magʻlubiyatga uchratib, ularni qaytaradi, degan bahoni davom ettirdi.

Adabiyotlari 
 
 Zohid Husayn. Frontline Pokiston: jangari islom bilan kurash, Nyu-York: Kolumbiya universiteti nashriyoti, 2007-yil.

Manbalar

Havolalar 
 Pokiston armiyasi veb-saytidagi rasmiy profil
 Mirza Aslam Begning Outlook Hindistondagi maqolalari
Yashayotgan insonlar
1931-yilda tugʻilganlar