MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Obolskiy maxfiy komsomol tashkilotiga qoʻyilgan yodgorlik

Obolskiy maxfiy komsomol tashkilotiga qoʻyilgan yodgorlik () — Belarusiyaning Vitebsk viloyati, Shumilinskiy tumani, Obol posyolkasidagi yodgorlik.

Tarixi 
Yodgorlik Ulugʻ Vatan urushi davrida 1942-yil boshidan 1943-yil avgustigacha faoliyat yuritgan Obol maxfiy komsomol tashkiloti "Yosh qasoskorlar" ga bagʻishlangan. 40 ga yaqin kishini oʻz ichiga olgan komsomol tashkiloti KP(b)B Sirotinskiy yashirin okrug qoʻmitasi va Butunittifoq leninchi kommunistik yoshlar soyuzi tashabbusi bilan Obol, Ushali, Zui, Mostishche va Ferma qishloqlari komsomol va yoshlaridan tuzilgan.

1942-yil iyun oyida tashkilotning komsomol qoʻmitasi saylandi. Unga Y. Zenkova (kotib), M. Dementiyeva, V. Yezavitov, I. Yezavitov, E. Yezavitov, M. Luzgina, Z. Portnova, N. Azolina, V. Shashkovalar kirdi. "Yosh qasoskorlar" faoliyatiga KP(b)B va Butunittifoq leninchi kommunistik yoshlar soyuzining Sirotinskiy yashirin tuman qoʻmitalari rahbarlik qilgan. Tashkilot mavjud boʻlgan davrda komsomolchilar jami 21 ta qoʻporuvchilik harakatlarini amalga oshirdilar: ular nasos stansiyasini, 3 ta yuk mashinasini portlatishdi, bir nechta eshelonlarni relsdan chiqarib tashlashdi, zigʻir tegirmonini, bir nechta koʻpriklarni yoqib yuborishdi va 10 ga yaqin transport vositalarini yoʻq qilishdi. Maxfiy tashkilot partizanlarga qurol-yarogʻ, dori-darmonlar, dushman qoʻshinlarining kiritilishi toʻgʻrisida maʼlumot oldilar va topshirdilar, aholi oʻrtasida tashviqot olib bordilar, Sovet Axborot byurosining varaqalari va hisobotlarini tarqatdilar. 1943-yilning yozida tashkilot 38 kishidan iborat boʻlib, 3 guruhga boʻlingan: Obolskaya, Mostishchenskaya, Ushalskaya.

Ulugʻ Vatan urushida nemis qoʻshinlariga qarshi kurashda koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun "Yosh qasoskorlar" komsomol tashkilotining koʻplab yashirin aʼzolari orden va medallar bilan taqdirlangan, E. S. Zenkova va Z. M. Portnova Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlandi.

1968-yilda Gorodok - Nevel avtomagistralining oʻng tomonida yashirin tashkilot sharafiga haykaltarosh Y. A. Pechkin yongorlik oʻrnatgan.

Tavsifi 
Obolskiy maxfiy komsomollari sharafiga yodgorlik balandligi 6 m boʻlgan tartibsiz shakldagi beton stela boʻlib, uning ustida profildagi oʻgʻil bolalar va qizlarning tasvirlari bilan toʻrt figurali relyef mavjud. Dramatik tajribalarning turli xil soyalari, qatʼiyatli va gʻazablangan yuz ifodalari ekspressiv chiziq bilan uzatiladi. Majoziy kompozitsiyada fashistik bosqinchilarga qarshi kurashish niyatida boʻlgan yoshlarning ruhi kuchliligi taʼkidlangan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Помнік у гонар Обальскага камсамольскага падполля // Збор помнікаў гісторыі і культуры Беларусі. Віцебская вобласць / рэдкал.: С. В. Марцэлеў [і інш.]. — Мн., 1985. — С. 471—472.
 Якушаў, У. Героям Обалі прысвячаецца // Віцебскі рабочы. — 1964. — 7 ліп. — С. 2.
Belarus Yodgorliklari
 Obol

1968-yilda Belarusda paydo bo'lgan
SSSRda 1968-yilda qurilgan bino va inshootlar
Minsk xudosining onasi ikonasi paydo boʻlishi sharafiga yodgorlik

Minsk xudosining onasi ikonasi paydo boʻlishi sharafiga yodgorlik — Minsk shahrining tarixiy qismida, Yuqori shaharchada, tiklangan Zibitskoy koʻchasining boshida joylashgan yodgorlik.

Tarixi 
Yodgorlik 500-yil oldin sodir boʻlgan voqealarni aks ettiradi, 1500-yil 13-avgustda Minsk aholisi Svisloch daryosining Kiyev tatarlari tomonidan vayron qilingan oqimida moʻjizaviy tarzda yuzaga chiqib qolgan ikonani topdilar. Keyinchalik, tatarlar tomonidan Minskni egallashga urinish paytida ikona joylashgan qalʼa qoʻlga olinmadi, bu shahar aholisining bu belgi ularga qutqaruvchi sifatida kelganiga ishonchini kuchaytirdi.

Yodgorlikni qurish qarori 2014-yilda qabul qilingan. Ochilish 2015-yil iyun oyida boʻlib oʻtdi. Va bu Muqaddas havoriylarga teng knyaz Vladimir oʻlimining 1000-yilligi bilan bogʻliq voqealarga toʻgʻri keldi.

Tavsifi 
Arxitektor Sergey Baglasov hamda haykaltaroshlar Dmitriy Oganov va Igor Zasimovichlar fikricha, monument vertikal ravishda joylashgan daryo toʻlqinlaridan iborat boʻlib, asosi shishadan, uning tepasida bashoratchi qush shaklidagi rux joylashgan. Unda Minsk aholisi tomonidan qabul qilingan xudoning onasi tasviri ham mavjud.

Manbalar 

Minsk Yodgorliklari
V. V. Veresayev haykali

V. V. Veresayev haykali- Tuladagi rus yozuvchisi haykali. V. V. Veresayev Tula shahrida tugʻilib, yoshligini shu yerda oʻtkazgan.

Pervomaiskiy koʻchasida P. P. Belousov nomidagi Madaniy va istirohat markaziy bogʻiga kirishda joylashgan.

1958-yil 28-aprelda SSSR Xalq Komissarlari Kengashining „Yozuvchi Vikentiy Vikentyevich Veresayev xotirasini abadiylashtirish maqsadida“ qarori bilan tashkil etilgan.

Meʼmorlar — E. I. Kutirev va G. I. Gavrilov, haykaltaroshlar — A. S. Rabin va T. R. Polyakova. Haykaltaroshning soʻzlariga koʻra, A. S. Rabin, yodgorlik mualliflari Gorkiyning Veresayevga yozgan maktublaridan birida aytgan soʻzlarini unda aks ettirishga intilishdi: „…Men sizning qalbingizni butun qalbim bilan his qilaman — dangal, muqaddas-halol, jasurona“.Bronzadan yasalgan toʻrt metrli yozuvchi figurasi baland granit poydevorga oʻrnatilgan. Yozuvchi bor boʻy-basti bilan, qoʻlida daftar va qalam tutgancha tasvirlangan. Yelkasiga plash tashlagan yozuvchi xotirjam holatda pastdagi gavjum koʻcha boʻylab shaharga oʻychan boqadi va aftidan, boshida yarq etgan fikrni yozishga tayyor.— N. A. Milonov, tulalik mashhur oʻlkashunos va adabiyotshunosHaykal shunday joylashtirilganki, yozuvchi koʻcha boʻylab 500 m masofadagi uyiga qaraydi. U tugʻilgan uy hozir V. V. Veresayev uy-muzeyi hisoblanadi.

1960-yildan beri u sanʼat yodgorligi hisoblanib, federal ahamiyatga ega boʻlgan himoyalangan madaniy meros obyektiga kiradi.

3-iyun kuni belgilangan anʼanaga koʻra, haykal poyiga gullar qoʻyiladi.

Manbalar

Boshqa manbalar 

 Luknitskiy P. — Pamyatnik V. Veresaevu v Tule // Literaturnaya gazeta, 8-maya 1958. — str. 3.
 60 let nazad v Tule otkrili pamyatnik Veresaevu. Kak eto bilo  // Gazeta „Molodoy kommunar“, 28-aprelya 2018
Haykallar
Veresaeva
 yozuvchilar yodgorliklari / Veresaev, tula
 Vikenti Veresaev
 1958-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
V. V. Senko yodgorligi, Semyonovka

V. V. Senko yodgorligi — mahalliy ahamiyatga ega boʻlgan tarixiy yodgorlik (2010-yildan), Semyonovkadagi avvalgi respublika ahamiyatiga ega boʻlgan monumental sanʼat asari (1965-2009).

Tarixi 
Ukraina SSR Vazirlar Kengashining 1965-yil 21-iyuldagi 711-sonli „Ukraina SSR sanʼat, tarix va arxeologiya yodgorliklari roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida“gi ("Pro zatverdjennya spisku pam’yatnikіv mistestva, іstorії ta arxeologії Ukraїnskoї RSR") qarori bilan ikki marta Sovet Ittifoqi Qahramoni V. V. Senko byusti deb nomlangan byustga respublika ahamiyatga ega boʻlgan tarix yodgorligi maqomi berildi.

Ukraina Vazirlar Mahkamasining 03.09.2009-yildagi 928-sonli „Ukrainaning koʻchmas yodgorliklari davlat reyestriga milliy ahamiyatga ega boʻlgan madaniy meros obyektlarini kiritish toʻgʻrisida“gi („Pro zanesennya ob'єktіv kulturnoї spadщini natsіonalnogo znachennya do Derjavnogo reєstru neruxomix pam’yatok Ukraїni“) qarorida bu yodgorlik yoʻq. Ushbu qaror bilan quyidagi eski qarorlar bekor qilindi: Ukraina SSR Vazirlar Kengashining 21.07.1965-yildagi 711-son qarori, Ukraina Vazirlar Mahkamasining 28.10.1996-yildagi 1421-son va 2001-yil 2001-yildagi 1761-son qarorlari.

Ukraina Madaniyat va turizm vazirligining 03.02.2010-yildagi 58/0/16-10-sonli qarori (16.06.2011-yildagi 453/0/16-11-son oʻzgartirishlar) bilan № 5529-Chr himoyasi ostida mahalliy ahamiyatga ega boʻlgan tarixiy yodgorlik maqomi berilgan.

Tavsifi 
1950-yilda Qahramonlar xiyobonining boshida — ikki marta Sovet Ittifoqi Qahramoni, Semyonovkada tugʻilgan Vasiliy Vasilyevich Senko sharafiga haykal oʻrnatildi.

Yodgorlik 3 m balandlikdagi pushti granit poydevorga oʻrnatilgan balandligi 1,5 m boʻlgan bronza byustidir. Postamentda SSSR Oliy Soveti Prezidiumining 1945-yil 29-iyundagi V. V. Senkoni ikkinchi Oltin Yulduz medali bilan mukofotlash toʻgʻrisidagi Farmoni matni tushirilgan bronza lavha oʻrnatilgan.

Muallifi haykaltarosh V. V. Shaposhnikov.

Manbalar

Boshqa manbalar 

 PYeRYeLІK PAM’YaTOK TA OB’ЄKTІV KULTURNOЇ SPADЩINI m. ChYeRNІGOVA ZA VIDOM ARXІTYeKTURI, ІSTORIChNIY, MONUMYeNTALNOGO MISTYeTsTVA
 ІSTORIKO-ARXІTYeKTURNIY OPORNIY PLAN m. ChYeRNІGOVA Z VIZNAChYeNNYaM MYeJ І RYeJIMІV VIKORISTANNYa ZON OXORONI PAM’YaTOK TA ІSTORIChNIX ARYeALІV (dogovіr vіd 19.10.2018 r. № 2)
 Chernіgіvщina: Yensiklopedichniy dovіdnik, K.: URYe і m. M. P. Bajana, 1990. — s. 738 s en ka V. V. POGRUDDYa

Yodgorliklar
 harbiy uchuvchilar yodgorliklari / Senko
Senko
Chernihiv viloyati monumental san'at yodgorliklari / Senko
1950-yilda Ukrainada qurilgan bino va inshootlar
Smolniydagi V. I. Lenin haykali

Smolniydagi V. I. Lenin haykali — Sankt-Peterburgdagi haykaltaroshlik yodgorligi, 1927-yilda Smolniy instituti binosi oldida oʻrnatilgan. Haykaltarosh V. V. Kozlova, meʼmorlar V. G. Gelfreich va V. A. Shuko loyihasi asosida tayyorlangan. Yodgorlik federal ahamiyatga ega boʻlgan monumental sanʼat yodgorligi maqomiga ega.

Tarixi 
Bu V. I. Lenin haykali joyi Smolniy Oktabr inqilobida muhim rol oʻynaganligi sababli tanlangan. Smolniydan Lenin qurolli qoʻzgʻolonga boshchilik qildi va bu yerda birinchi sovet hukumati tuzildi.

1924-yilda Lenin haykali loyihalari uchun tanlov eʼlon qilindi. Uning natijalariga koʻra, haykaltarosh V. V. Kozlova, meʼmorlar V. G. Gelfreich va V. A. Shukolarning loyihasi yutdi. Bronza haykal Badiiy akademiyaning bronza quyish zavodida ishlangan, quyish ishlari quyuvchi usta V. Z. Gavrilov va haykaltarosh Y. A. Troupyanskiy tomonidan boshqarilgan. Poydevor uchun granit monolit Cherepovets viloyatidan keltirilgan.

Yodgorlikning tantanali ochilishi Oktabr inqilobining oʻn yilligiga toʻgʻri keldi. Ilgari, 1918-yildan 1923-yilgacha Lenin haykali oʻrnida K. Marksning A. T. Matveyeva ishlagan gips haykali boʻlgan.

Lenin notiqning pozasida tasvirlangan. Oʻng qoʻli oldinga choʻzilgan, chap tomonida esa qalpoqcha bor. Haykal och pushti granitdan yasalgan silindrsimon poydevorga oʻrnatilgan. Poydevor atrofida „Yashasin proletariat diktaturasi“ shiori yozilgan bronza kamar oʻrnatilgan. Mualliflar yodgorlikni Smolniyning mavjud meʼmoriy ansambliga organik ravishda moslashtirishga muvaffaq boʻlishdi. Haykalning balandligi 2,15 m, poydevorining balandligi 3,8 m.

Keyinchalik Leninning ushbu haykali SSSRning boshqa shaharlarida qayta-qayta takrorlangan.

Manbalar 

Vladimir Lenin
 Vladimir Lenin Yodgorliklari / Sankt-Peterburg, Smolny
 Sankt-Peterburg Yodgorliklari / Lenin, Smolny
 1927-yilgi haykallar
 1927-yilda Sankt-Peterburgda qurilgan bino va inshootlar
Voronejdagi V. S. Visotskiy haykali

Voronejdagi V. S. Visotskiy haykali ― Karl Marks koʻchasining jismoniy tarbiya instituti yaqinidagi piyodalar qismida oʻrnatilgan.

Tarixi 
Visotskiy haykali 2009-yil 21-avgustda oʻrnatilgan va 9-sentabr kuni soat 14:00 da ochilgan. Yodgorlik muallifi voronejlik haykaltarosh Maksim Dikunov, mashhur Voronej haykaltaroshlari Ivan Dikunov va Elza Pakning oʻgʻli edi. Yodgorlikda qoʻshiqchi va aktyor Visotskiyning yogʻoch sahnadagi kursida qoʻlida gitara bilan oʻtirgani va tomoshabinlarga qarab jilmayayotgani tasvirlangan. Ilgari bu joyda eskirib qulab tushgan va qayta tiklash uchun yaroqsiz deb topilgan gimnastikachilar guruhi haykali bor edi.

Yodgorlik oʻrnatish gʻoyasi Voronej shahar madaniyat boshqarmasi tomonidan amalga oshirildi. Madaniy meros boʻyicha komissiya tuzildi, u Dikunovlardan Visotskiy yodgorligi uchun 5 ta variant oldi. Tanlov Maksim Dikunovning ishida toʻxtadi.

Yodgorlikni oʻrnatishda avvallari Chernyaxovskiy haykalini saqlab qolish uchun katta saʼy-harakatlarni amalga oshirgan shahar maʼmuriyati rahbari Ivan Chuxnov, shahar bosh rassomi Yevgeniy Barsukov va monument qurilishini moliyalashtirgan Voronej metsenati Vladimir Bubnov ishtirok etdi.

9-sentabr kuni yodgorlikning tantanali ochilishida koʻplab shaharliklar bilan birga Vladimir Semyonovichning oʻgʻli — Nikita Visotskiy, aktyorlar Valeriy Zolotuxin, Svetlana Svetlichnaya, Larisa Lujina, shuningdek, rejissor Vladimir Zaykin hamda Vladimir Vysotskiyning sinfdoshi va doʻsti, qoʻshiq muallifi Igor Koxanovskiylar hozir boʻldi. Oʻrnatish vaqtida yodgorlik muallifining oʻzi boʻlmagan, ammo uning otasi tantanali marosimda bevosita ishtirok etgan.

2017-yil yanvar oyida shoir tavalludining 79-yilligi munosabati bilan Otradnayadagi Avliyo Mariya cherkovidagi trikotaj toʻgaragining voronejlik hunarmand ayollari yodgorlik uchun 94 oʻlchamdagi ulkan qizil sviter toʻqishdi. Bayram tugaganidan soʻng, sviter haykaldan yechildi va Voronej aholisining shoirga boʻlgan muhabbatining yorqin ramzi sifatida Tagankadagi Visotskiy muzeyiga topshirildi.

Tanqid 
Voronejda Visotskiy haykalini oʻrnatish gʻoyasi bir necha sabablarga koʻra tanqid ham qilindi. Birinchidan, Vladimir Visotskiy hech qachon Voronejda boʻlmagan va u bilan hech qanday aloqasi yoʻq, ikkinchidan, Jismoniy tarbiya instituti yaqinida yodgorlik oʻrnatish uchun joy tanlash mantiqqa toʻgʻri kelmaydi — hayoti davomida qoʻshiqchi taqvoli hayoti bilan ajralib turmagan. Shunga qaramay, Visotskiyning repertuarida jismoniy tarbiya va sportga bagʻishlangan qoʻshiqlari bor edi, masalan, „Darvozabon“, „Ertalabki mashq“, „Marafon yoki uzoq masofaga yugurish“ va boshqalar.

Manbalar

Havolalar 

 Rossiyskaya gazeta. Pamyatnik Vladimiru Visotskomu otkrit v Voroneje 
Vladimir Visotskiy
Vysotskiy
Vladimir Vysotskiy Yodgorliklari / Voronej
Oryoldagi V. S. Kalinnikov haykali

Vasiliy Kalinnikov haykali — Oryol guberniyasida tugʻilgan rus bastakori haykali, haykaltarosh Leonid Bugay va meʼmor Vladimir Blinov tomonidan yaratilgan.

Tavsifi 
Vasiliy Sergeyevich Kalinnikov Oryol viloyati, Mtsensk tumani, Jangchilar qishlogʻida tugʻilgan. Oryol diniy seminariyasida oʻqigan, Moskva filarmoniyasining musiqa va drama maktabida tahsil olgan.

Vasiliy Kalinnikov haykalini yaratish boʻyicha tanlovda 1990-yilda haykaltarosh Leonid Bugay va meʼmor Vladimir Blinov gʻolib boʻlgan. Va faqat yigirma yil oʻtgach, yodgorlikni tayyorlash va oʻrnatish, atrofni obodonlashtirish uchun moliyaviy imkoniyat paydo boʻldi. Bronza qismlari LitArt MCHJ (Jukovskiy sh.) va „Otmennoe lityo“ MCHJ (Nijniy Tagil sh.) tomonidan yasalgan. Yodgorlik XIX-asrning oxirlaridagi Art modern uslubida yaratilgan va bodrezak novdalari ostida ijodiy impulsdagi bastakorning yarim figurasini, pastda — nay chalib oʻtirgan bolaning figurasini ifodalaydi. Umuman olganda, yodgorlik va maydonni tartibga solish shahar va viloyat byudjetlariga 7 million 500 ming rublga tushdi. Ochilish 2009-yil 3-avgustda Kalinnikov nomli № 1 bolalar musiqa maktabi yonidagi xuddi shu nomdagi maydonda boʻlib oʻtdi.

Manbalar

Havolalar 

 Parki i skveri Orla
 
Kalinnikova
Yekaterinburgdagi F. M. Margelov haykali

F. M. Margelov haykali — Sovet harbiy qoʻmondoni, 1954-1959-va 1961-1979-yillarda SSSR Havo-desant kuchlari qoʻmondoni V. F. Margelovga, Yekaterinburgda, shaharning Kirov tumanidagi Sovet Armiyasi maydonida oʻrnatilgan.

Tarixi 
Yodgorlik majmuasi bronzadan quyilgan balandligi 2,2 m, poydevorga oʻrnatilgan Margelov haykali hamda Havo-desant kuchlarining faol boʻlinmalari va brigadalarining timsollari koʻrsatilgan 18 ta bronza taxtali granit platformadan iborat. Poydevorda yozuvli taxta bor.SSSR QAHRAMONI

HDQ QOʻMONDONI

ARMIYA GENERALI

MARGELOV

VASILIY FILIPPOVICHYodgorlikni yaratish tashabbuskori va homiysi „Rossiya parashyutchilar ittifoqi“ Sverdlovsk viloyati tashkiloti raisi Yevgeniy Teterin boʻlgan.

Postamentning orqa tomonidagi lavhada aytilishicha, yodgorlik majmuasi 345-alohida havo-desant polki faxriylari ishtirokida qurilgan.

Yodgorlik haykaltarosh Aleksandr Kokoteyev tomonidan arxiv fotosuratlari asosida yaratilgan va Sankt-Peterburgda bronzadan quyilgan.

Yodgorlikning ochilishi Milliy birlik kuniga bagʻishlab 2016-yilning 4-noyabr kuni keng xalq yigʻilishi bilan boʻlib oʻtdi. Ochilish marosimida Yekaterinburg shahri maʼmuriyati rahbari Aleksandr Yakob, Markaziy harbiy okrug guruhi bosh inspektori Nikolay Tkachyov, Sverdlovsk viloyati gubernatorining jamoatchilik maslahatchisi Yuriy Sudakov, faxriylar ishi boʻyicha komissiya raisi Yevgeniy Teterin va boshqalar qatnashdi.

Manbalar

Havolalar 

 
 
 

Harbiy yodgorliklar
Margelov
Yabal

Yabal (), Yaratilish kitobi qahramoni, Lamex va Adaning oʻgʻli,‎ Jubalning ukasi, chodirda yashovchi podachilarning (badaviylar) otasi (ajdodi).

Hobil qoʻylarning birinchi choʻponi boʻlgan, Yabal esa, ehtimol, birinchi boʻlib turli xil qoʻylarga ega boʻlgan, ular bilan u joydan ikkinchi joyga koʻchib kelgan va shu orqali choʻponlarning koʻchmanchi hayotiga asos solgan.

Ismining yozilish variantlari 
Yabal yozilishidan tashqari quyidagi koʻrinishlari ham mavjud:

 Joval;
 Jabal / Yaval;
 Javal / Yawal.

Ismning kelib chiqishi va maʼnosi aniq maʼlum emas, baʼzi manbalar uni qadimgi ibroniycha „Yuval“ dan olgan ( lit. oqim, jilgʻa). Boshqa manbalar uning nomini „Yabal“ (soʻzma-soʻz. shox) nomidan kelib chiqqan deb hisoblashadi va u choʻpon boʻlib, muguzni ixtiro qilgani asosiy mashgʻuloti bilan bogʻlaydi.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Francis Nigel Lee. The Central Significance of Culture (Presbyterian and Reformed, 1976), 29.
Yaratilish kitobi
 Ibtido Kitobining Belgilar
Eeyore

Eeyore (; „Xoʻtikvoy“ nomi bilan ham mashhur) ― A. A. Milne qalamiga mansub Winnie-the-Pooh kitoblaridagi xayoliy qahramondir. Kulrang tusli qari eshak koʻrinishidagi yumshoq oʻyinchoq boʻlgan ushbu personaj kitobda pessimist, gʻamgin va anhedonik sifatida tasvirlangan. U, shuningdek, kitob bosh qahramoni — Winnie-the-Poohning doʻsti hamdir.

Nomining kelib chiqishi 
Asl nusxada Eeyore eshakning nomi Ii-o kabi eshitiladi, bu inglizcha versiyada (hee-haw) eshaklar tomonidan chiqarilgan odatiy tovushdir.

Oʻyinchoq 
Winnie-the-Pooh kitoblaridagi boshqa koʻplab qahramonlar singari, personaj Milnning oʻgʻli Christopher Robinga erta bolalikda (birinchi tugʻilgan kunidan keyingi Rojdestvo) berilgan yumshoq oʻyinchoq bilan bogʻliq. Eshakning boʻyni egilib, Milnning aytishicha, „bu unga qaygʻuli koʻrinish berdi“, bu qahramonning xarakteriga taʼsir qildi.

Xarakter 
Eeyore kitoblarga negativizm va pessimizm elementlarini kiritadigan, har doim eng yomonni oʻylaydigan, boshqalardan firib kutadigan, yomon ob-havoni bashorat qiladigan hamda jarohat va oʻlim ehtimoli haqida maslahatlar beradigan yagona personaj. Milnda boshqa joyda, hatto, Runing suvga tushib ketishi va Boyqushning uyining vayron boʻlishi kabi dramatik epizodlarda ham uchramaydi. Choʻchqacha daraxtga chiqib, pastga tusha olmagan Yoʻlbarscha va Runi qutqarish uchun jonli piramida qurishni taklif qilganda (pastki qavatda Eeyore turadi), eshak shunday deb eʼlon qiladi: „Agar Eeyorening orqa qismi toʻsatdan yorilib ketsa, biz hammamiz maza qilib kulardik. Xa-xa-xa! Qanday kulgili!“ (boshqa personajlardan farqli oʻlaroq, Eeyore oʻzi haqida uchinchi shaxsda gapiradi).

Konollining taʼkidlashicha, Eeyore oʻziga achinish va pessimizm orqali doʻstlarini manipulyatsiya qiladi. Shunday qilib, dumini yoʻqotib qoʻygan Eeyore uni izlashga urinmaydi va Pux oʻzi qidirishga majbur boʻladi. Xuddi shu maqsadda eshak istehzodan ham foydalanadi, masalan, tugʻilgan kunida Puxga boʻsh joyni koʻrsatib: „Men olgan barcha sovgʻalarga qara…“ deb, u Puxni Eeyore uchun bayram uyushtirishga majbur qiladi. .

Asl kitoblardan 
Eeyore Vinni Puhning 4, 6, 8 va 10-boblarida uchraydi va qolganlarida tilga olinadi; 7-bob „Puh chekkasidagi uy“dan tashqari barcha boblarda paydo boʻladi. Hamma joyda u keksa kulrang eshak sifatida tasvirlanadi, doimo gʻamgin, hayotdan yaxshi narsa kutmaydi.

Ajoyib oʻrmonning janubi-sharqiy qismida muntazam ravishda buzilib ketadigan kulbada yashaydi.

Eeyore oʻrmonning boshqa koʻplab aholisidan farqli oʻlaroq, yozishi va hatto „Sheʼr (Christopher Robin bilan vidolashuv)“ sheʼrini ham yoza oladi."Arzimas" oʻyinini oʻrmonda hammadan zoʻr oʻynaydi.

Sevimli taomi — qushqoʻnmas oʻti.

Uning gʻayrioddiy xususiyati bor: dumini tanadan ogʻriqsiz ajratish va xuddi shunday osonlik bilan joyiga „qoʻyish“ mumkin.

Multfilm versiyalari

Disney 
Eeyore The Walt Disney Company studiyasi tomonidan ishlangan Winnie-the-Pooh haqidagi deyarli barcha multfilmlarda paydo boʻlgan.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 
 Ofitsialnaya russkaya stranitsa Ia-Ia 
 Ia-Ia

Xayoliy qahramonlar
Siyosiy qatag‘onlar qurbonlari yodgorligi Ufa

Siyosiy qatagʻonlar qurbonlari yodgorligi — Ufa shahridagi yodgorlik. Shaharning Sovet tumani, Yoshlar saroyi (sobiq Yubileyniy madaniyat saroyi) orqasidagi „Gʻalabaning 50 yilligi“ maydonida oʻrnatilgan.

Tarixi 
Yodgorlik Boshqirdiston Respublikasi Oliy Kengashi Prezidiumining 1993-yil 2-sentabrdagi „Ufa shahrida siyosiy qatagʻonlar qurbonlari xotirasiga yodgorlik barpo qilish toʻgʻrisida“gi qaroriga muvofiq oʻrnatilgan. Hujjatni Boshqirdiston Respublikasi Oliy Kengashi Raisi M. Rahimov imzolagan. Boshqirdistondagi Siyosiy qatagʻonlar qurbonlari uyushmasining faxriy raisi S. X. Tupeeva tashabbus bilan chiqqan.

Shundan soʻng, Boshqirdiston hukumati yodgorlikning eng yaxshi meʼmoriy-badiiy yechimi uchun tanlov eʼlon qilgan.

Yodgorlik loyihasi muallifi va haykaltarosh Yu. Soldatov, meʼmor L. Dubinskiydir. U Boshqirdiston Respublikasi hukumati tomonidan moliyalashtirilgan. „Ural Stones“ MChJ (Kareliyada marmar tosh topib keltirgan), „UMPO“ OAJ (bronzadan haykalni quyish quyish) vakillari koʻmak koʻrsatgan.

2000-yil 23-dekabrda Kareliya toshidan yasalgan 6 m balandlikdagi stela va bronzadan quyilgan haykaltaroshlik kompozitsiyasi (bolani ushlab turgan ona) iborat boʻlgan yodgorlik ochildi. Toshga quyidagi yozuvlar oʻyib yozilgan: „Siyosiy qatagʻonlar qurbonlari xotirasiga“, „Faqat ijodiy aql hayotni saqlab qoladi …“ (boshqird va rus tillarida).

Siyosiy qatagʻonlar qurbonlari yodgorligi Ufaning tarixiy va madaniy yodgorligi hisoblanadi va siyosiy qatagʻonlardan halok boʻlganlarning barchasiga hurmat va qaygʻurish timsoli boʻlib qoladi. Siyosiy qatagʻon qurbonlarini xotirlash kunlarida yodgorlik poyiga gullar qoʻyiladi.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Valitov N. F. Ufa shahrining nomaʼlum tarixi. — Ufa, 2004-yil.
 
 Ufa: tarix sahifalari. / Komp. M. V. Ageeva. — Ufa: Kitob, 2006. — 376 b.
 Pulechkina O. P. Eski Ufada sayr: 16-20-asrlar arxitekturasi. — Ufa, 1999-yil.

Havolalar 

 Siyosiy qatagʻon qurbonlari yodgorligi, Ufa, Gʻalabaning 50 yilligi maydoni
 http://imhomir.com/blog/Ufa/10745.html  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan
siyosiy qatag'on qurbonlari
 Stellar
Ufa
Kane, mifologiya

Kane (Kāne) ― oliy xudo, Gavayi mifologiyasidagi barcha yoʻlboshchilar va jamoa aʼzolarining ajdodi. Gavayi orolining homiysi, maʼbuda Xiakaning otasi.

Qadimgi Gavayilarning tasavvuriga koʻra, u abadiy zulmatdan yoki osmon va yerni yaratish uchun paydo boʻlgan. Kanega bagʻishlangan koʻplab afsonalarda dunyoni yaratishda ishtirok etgan qudratli xudolar Ku va Lono ham tilga olinadi. XIX-asrda yozilgan qoʻshiqlarga koʻra, Kane quyosh, oy va yulduzlarni osmonga joylashtirgan va oltinchi kuni aka-ukalari bilan birgalikda Kumuxonua ismli odamni yaratgan. Odamning surati yerdan, boshi shimoliy, janubiy, gʻarbiy va sharqiy dengizlardan olib kelingan oq loydan, tanasi soʻlak bilan aralashgan qizil loydan qilingan. Yaratilish mahsulini jonlantirish uchun Kane va Ku uning burun teshigiga, Lono esa ogʻziga tupurishdi. Shundan soʻng, birinchi odam ajoyib bogʻga joylashdi va zerikmasligi uchun xudolar unga Lalohonua ismli ayolni yaratdilar. Shunday qilib, Bibliya motivlari bilan oʻxshashliklar mavjud, bu, ehtimol, 1819-yilda Gavayi orollariga kelib tushgan Gavayi nasroniy missionerlarining yerliklarning mifologik tasavvurlariga sezilarli taʼsir koʻrsatishi bilan bogʻliq edi.

Kane qadimgi Gavayiliklar orasida juda hurmatga sazovor boʻlgan, ammo uning sharafiga insoniy qurbonliklar boʻlmagan. Oilalar uni oila homiylari yoki aumakua deb nomlangan ruhlar orqali chaqirishgan.

Qadimgi Gavayilarning gʻoyalariga koʻra, Kane ilohiy Kane-hana-moku mamlakatida yashagan, u yer va osmon oʻrtasida suzuvchi bulut boʻlib, unda dastlab birinchi erkak va ayol yashagan, keyin haydalgan. Oʻlganlarni tiriltiradigan muqaddas buloq ham oʻsha yerda boʻlgan.

Manbalar

Yana qarang 

 Tane — maorida oʻrmonlar va qushlarning xudosi.
Xudolar alifbo tartibida
 Gavayi mifologiyasi