MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Angliya-efiopiya kelishuvi (1942)

1942-yil 31-yanvarda Addis-Abebada ikki yil muddatga imzolangan Angliya-Efiopiya bitimi Buyuk Britaniya va Efiopiya oʻrtasidagi diplomatik munosabatlarning tiklanishining boshlanishi edi. Bu ozod qilingan Efiopiya tomonidan tuzilgan birinchi xalqaro shartnoma edi.

Muzokaralar va shartnoma tuzilish 
Kelishuvni tuzish Britaniya armiyasi 1941-yilda Sharqiy Afrikada italyan qoʻshinlarini yoʻq qilganidan keyin va imperator Xayle Selassie 1941-yil 5-mayda Addis-Abebaga qaytganidan keyin mumkin boʻldi. Kelishuvdan soʻng Efiopiya imperatorining mamlakatga qaytganidan soʻng darhol Buyuk Britaniyani hisobga olmasdan amalga oshirilgan maʼmuriy harakatlari tufayli kelib chiqqan Angliya-Efiopiya konflikti boʻlgan. 1941-yilning mart oyida Efiopiyada ingliz bosqinchilik maʼmuriyati rejimi oʻrnatildi, unga imperator boʻysunishi kerak edi. Biroq, 1941-yil 11-mayda Xayle Selassie Britaniya harbiylarining oldindan roziligisiz Efiopiya hukumati va Efiopiya poytaxti Shoa regionga gubernator tayinlanganligini eʼlon qildi. Buyuk Britaniyaning bosimi ostida Efiopiya tomoni imperator tomonidan tayinlangan vazirlar Britaniya maʼmuriyati shtab-kvartirasida maslahatchi boʻlishiga rozi boʻlib, chekinishga majbur boʻldi. Efiopiyada, shu bilan birga, imperator hukumati qonuniy va mamlakatni boshqarishga vakolatli deb tan olingan.

Imperatorning hukumat tayinlash toʻgʻrisidagi farmoni va u bilan bogʻliq Britaniya demarshi ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlarni tartibga solish boʻyicha Angliya-Efiopiya muzokaralarining boshlanishiga xizmat qildi. Kelishuv boʻyicha muzokaralarda Efiopiya imperatori Xayle Selassie hududiy talablar qoʻydi; Italiya Somalinisini Efiopiyaga qoʻshib olish talabi faqat taktik muzokaralar harakati boʻlishi mumkin boʻlsa-da, u Ogadendagi Efiopiya hududlarini qaytarish va Eritreyani qoʻshib olish haqida jiddiy edi. Eritreya mustaqilligini yoqlab, Ogaden, Italiya Somali va Britaniya Somalilendini „katta Somaliga“ birlashtirishni istagan inglizlar bu soʻrovlarni eʼtiborsiz qoldirdilar.

Britaniya va Efiopiya hukumatlari oʻrtasida bir necha oy davom etgan keskin munozaralar 1942-yil 31-yanvarda shartnoma va unga biriktirilgan harbiy konventsiyaning imzolanishi bilan yakunlandi. Efiopiya nomidan 1942-yilgi kelishuvni imperator Xayle Selassie, Buyuk Britaniya nomidan esa Buyuk Britaniya Sharqiy Afrika kuchlari Oliy qoʻmondonligining bosh siyosiy xodimi general-mayor ser Filipp Mitchell imzoladilar.

Manbalar
Bosniya va Gertsegovinadagi tartibsizliklar (2014)

Bosniya va Gertsegovinadagi tartibsizliklar (bosniycha: Februarski protesti u Bosni i Gercegovini, , ) - 2014-yil 3-fevraldan 10-fevralgacha Bosniya va Gertsegovina hududida boʻlib oʻtgan bir qator norozilik aksiyalari.

Mamlakatning bir qator yirik shaharlarida hukumatga qarshi mitinglar boshlandi, ular tezda tartibsizliklarga aylandi. Namoyishchilarning asosiy talabi Bosniya hukumatining iste’foga chiqishi edi.

BBC va New York Times kabi bir qator ommaviy axborot vositalari tartibsizliklarni Bosniya bahori (bosniycha: Bosansko proljeće) termini bilan, arab va Praga bahoriga oʻxshab tarifladilar.

Ayni paytda Bosniya va Gertsegovinaning uchta kantoni maʼmuriyati, shuningdek , Unsko-Sana kantoni bosh vaziri Hamdiya Lipovach isteʼfoga chiqdi.

Sabablari 
Namoyishlarning asosiy sababi mamlakatdagi ishsizlikning yuqori darajasi 27,5% (Bolqondagi eng yuqori) edi. Bundan tashqari, aholining 20% dan ortigʻi yashirin iqtisodiyot deb ataladigan sohaga jalb qilingan; har beshinchi fuqaro qashshoqlik chegarasidan pastda yashagan va oʻrtacha oylik ish haqi 420 yevroni (taxminan 570 dollar) tashkil etgan.

Toʻpolonlarni qoʻzgʻatgan bevosita sabab mamlakatning uchinchi yirik shahri va yirik sanoat rayoni markazi boʻlgan Tuzladagi zavod va firmalarning yopilishi edi. 21-asr boshida toʻrtta yirik davlat shirkati xususiylashtirildi va yangi mulkdorlar ularga sarmoya kiritishga majburlandilar. Buning oʻrniga ular aktivlarini sotishdi, ishchilarga maosh toʻlashni toʻxtatdilar va bankrotlik toʻgʻrisida ariza berishdi. 3-4-fevral kunlari shaharda tinch namoyishlar boʻlib oʻtdi, ammo 5-fevral kuni ular politsiya bilan toʻqnashuvga aylandi, bu kompaniyalarning sobiq xodimlari mahalliy hukumat binolariga bostirib kirishdi. Tez orada mamlakatning boshqa yirik shaharlarida norozilik namoyishlari va tartibsizliklar boshlandi.

Manbalar
Nasriddin Buxoroda

„Nasriddin Buxoroda“ – sovet-komediya filmi boʻlib, Leonid Solovyevning „Xotirjam isyonchi“ romani va Xoʻja Nasriddin haqida sharq xalq ertaklari asosida rejissor Yakov Protazanov tomonidan suratga olingan. Bu filmda nimagadir Xoʻja unvoni ishlatilmaydi.

Mazmuni 
Ushbu filmda Sharq ertagi qahramoni taniqli Nasriddin Buxoroga oʻz eshagi bilan tashrif buyuradi. Aynan shu kuni Buxoro amiri gʻoyat odilona hukm chiqarayotgan boʻladi. Kulol Niyoz sudxoʻr Jaʼfardan 400 tanga qarz olgan va uni bir soat ichida qaytarishi shart boʻladi. Bechorahol kulolda bunday mablagʻ yoʻq edi, endi u qizi Guljon bilan qullikdan boshqa choralari topilmagan mahalda Nasriddin yordam qoʻlini choʻzib, Jaʼfarga qarzni toʻlab kulolni qutqarib qoladi.

Gʻazab otiga mingan Jaʼfar bor gapni amirga yetkazadi. Amir esa uning soʻzini ikki qilgan isyonchini tutishlarini talab etadi. Nasriddin esa Kulol Niyoz va Guljonning uylariga qoʻriqchilardan yashirincha kirib oladi. Biroq bu voqeadan keyin Nasriddinning suyukli yori amir haramidan joy olishidan xavotirlanib film qahramoni munajjim olim Husayn Husliya bilan liboslarini almashtirib olishadi. Soʻng Nasriddin oʻzini munajjim olimi deb tanitib saroyga kirib oladi.

Rollarda 

 Lev Sverdlin – Nasriddin
 Konstantin Mixaylov – Buxorolik amir
 Emmanuil Geller – Jaʼfar, sudxoʻr
 Vasiliy Zaychikov – Niyoz, kulol
 M. Mirzakarimova – Guljon, Niyoz qizi
 Stepan Kayukov – Baxtiyor, vazir
 Obid Tolipov – Yusup, temirchi
 Matvey Lyarov – Arslonbek, qoʻriqchi boshligʻi
 Nikolay Volkov – Husayn Husliya, donishmand
 Asad Ismatov – Ali, chayxonachi
 Mirshohid Miroqilov – amir posboni
 Ivan Bobrov – amir qoʻriqchisi
 Rahim Pirmuhamedov – amir qoʻriqchisi
 Lutfi Sarimsoqova – saroy xizmatchisi (titrda yozilmagan)

Suratga olish guruhida 

 Rejissor: Yakov Protazanov
 Ssenariychi: Viktor Vitkovich, Leonid Solovyov
 Bastakor: Muxtar Ashrafi, Boris Arapov
 Rassom – Varsham Yeremyan
 Direktor – Dj. Denison

Videosi 
2000-yilda film Master Tape va Vostok V tomonidan VHS-da namoyish etildi.

Havolalar 

 „Nasriddin Buxoroda“ „ Milliy kino ensiklopediyasi“ saytida
Binar qidirish

Binar qidirish — (eng: Binary search — ikkilik qidirish)- saralangan elementlar roʻyxatidan elementni topish uchun samarali algoritm. Ikkilik qidirish algoritmi ishlash gʻoyasiga koʻra „boʻlib tashla va hukmronlik qil“ paradigmasi asosida ishlaydi.
Ikkilik qidiruvdan foydalanishning eng keng tarqalgan usullaridan biri bu massivdagi elementni topishdir. Misol uchun, Tycho-2 yulduzlar katalogida bizning galaktikamizdagi eng yorqin 2 539 913 ta yulduz haqida maʼlumot mavjud. Aytaylik, siz yulduz nomidan kelib chiqib, katalogdan maʼlum bir yulduzni qidirmoqchisiz. Agar dastur yulduzlar katalogidagi har bir yulduzni birinchisidan boshlab, chiziqli qidiruv algoritmida tekshirgan boʻlsa, eng yomon holatda kompyuter siz izlayotgan yulduzni topish uchun barcha 2 539 913 ta yulduzni tekshirishi kerak boʻlishi mumkin. Agar katalog yulduz nomlari boʻyicha alifbo tartibida tartiblangan boʻlsa, ikkilik qidiruv, hatto eng yomon holatda ham 22 dan ortiq yulduzni tekshirishi shart emas edi.

Binar qidirish algoritmi ishlash prinsipi 
Ikkilik qidirish algoritmining ishlashini tushunish uchun kompyuter bilan oʻyin oʻynab koʻramiz.
Oʻyin sharti
 Kompyuter 1 va 100 oraligʻida ixtiyoriy natural son tanlaydi.
 Oldimizda turgan vazifa shu sonni iloji boricha kam taxmin ishlatgan holda topish.
 Har bir taxmindan keyin kompyuter sizga sizning taxminingiz kompyuter tanlagan sondan katta yoki kichikligini aytadi.
 Agar sizning taxminingiz kompyuter tanlagan son bilan bir xil boʻlsa, oʻyin tugaydi.
Buning uchun eng kam qadamda topish algoritmi qaysi?
Birinchi navbatda oʻrtadagi sonni taxmin qilib koʻramiz, yaʼni 50 ni.
Aytaylik kompyuter bizga taxminimiz kompyuter tanlagan sondan kichikroq ekanligini aytdi. Endi biz kompyuter tanlagan son 51 va 100 orasidagi son ekanligini bilamiz. Shunday qilib, bizning qidirish sohamiz ikki baravarga qisqaradi (50 ta son). Huddi shu tarzda davom etamiz. Endi 51 dan 100 gacha sonlar oʻrtasidagi sonni olamiz, yaʼni 75 ni.
Kompyuter bizga 75 tanlangan sondan katta ekanligini aytdi. Demak, 75 dan katta barcha sonlar ham tanlangan sondan katta ekan. Shunday qilib, bizdagi qidirish sohasi yana ikki baravarga qisqardi (25 ta son). Huddi shunday davom etib, biz oʻylangan sonni topishimiz mumkin.
Sonlar 100 ta boʻlgan holatda, biz har qanday tahminni koʻpi bilan 7 ta qadamda topishimiz mumkin boʻladi.

Dasturi 
#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;
int binarySearch(int arr[], int l, int r, int x)
{
    if (r >= l) {
        int mid = l + (r - l) / 2;
        if (arr[mid] == x)
            return mid;
        if (arr[mid] > x)
            return binarySearch(arr, l, mid - 1, x);

        return binarySearch(arr, mid + 1, r, x);
    }
    return -1;
}
 
int main(void)
{
    int arr[] = { 2, 3, 4, 10, 40 };
    int x = 10;
    int n = sizeof(arr) / sizeof(arr[0]);
    int result = binarySearch(arr, 0, n - 1, x);
    (result == -1)
        ? cout << "Element massivda mavjud emas"
        : cout << "Element indeksda mavjud " << result;
    return 0;
}.

Manbalar
Xoʻja Nasriddinning sarguzashtlari

„Xoʻja Nasriddinning sarguzashtlari“ – Xoʻja Nasriddin haqidagi ushbu sarguzashtlarga boy badiiy film 1946-yilda suratga olingan va Toshkent studiyasida (hozirgi „Oʻzbekfilm“) ishlab chiqarilgan. Uning ssenariy muallifi Leonidom Solovyov V.Vitkovich bilan hamkorlikda 1944-yilda „Jodulangan shahzoda“ romani asosida muallif tomonidan keyinchalik filmning ssenariysi yozilgan.

Mazmuni 
Filmda choyxonada Besoqol bilan Nasriddin oshiq-moshiq oʻyinini oʻynab oʻtirganda eshagining „dumi“ yordamida raqibidan qoʻli baland keladi. Shundan keyin raqib Nasriddinga beminnat ishlab berishga tayyor turadi, agar yutsa hammasini qaytarish sharti bilan garov oʻynashadi. Lekin Xoʻja Nasriddin oʻziga emas, balki eshakka xizmat qilishiga koʻnadi. Taqdir taqozosi bilan Nasriddinga ikkita oltitalik toshlar tushadi, Besoqol esa choyxonachilarni kulgusi ostida Xoʻjaning eshagi dumidan halilalarni tozalashga kirishadi.

Fil qahramonlari uzoq yoʻl bosib oʻtgach, Besoqol oʻz sanʼati boʻyicha choʻqqiga chiqqan kissavur ekanligi yaqqol sezilib qoladi. U choyxonachidan yangi qumgʻonni oʻgʻirlagan edi, shunda yetib kelgan doʻstlari ikkala hamrohni doʻpposlay ketishadi (maʼlum boʻlishicha, doʻpposlayotganlar Xoʻja Nasriddinni chetga chiqib ketganini sezmay qolishdi, oʻgʻrini esa choyxona egasi oldiga olib borishdi). Oxir oqibat Nasriddin bu boʻlgan koʻngilxiralikda unga „maʼnaviy zarar“ uchun tavon toʻlaydi, oʻgʻriga esa toʻrt tomonini koʻrsatib qoʻyadi. Besoqol uni tashlab ketmaslikni va oʻgʻrilik qilish sababi tanadagi ogriq xurujlari tufayli boʻlishini aytadi, oʻgʻrilikka qoʻl ursa ogʻriqlar susayishini aytib beradi. Nasriddin bu „xastaliklarni“ davolashni bilardi. U nafaqat Besoqol oʻgʻrini, balki xassis sudxoʻrni, zinokor zodagonni, shuningdek, togʻ koʻlining shafqatsiz xoʻjayini Ogʻabekni ham „shifokoriga“ aylanadi.

Suratga olish ishlari 
Bu film oʻzbek tilida suratga olingan boʻlib, uning ruschaga ovozlashtirish jarayoni „Soyuzbolfilm“ studiyasida amalga oshirilgan. Dublyaj rejissori – I.Shipanov, ovoz operatori – V.Dimitriyev, direktor – L.Volinskiy sanalgan.

Rollarda: 

 Nasriddin – Razzoq Hamroyev (L.Sverdlin ovozlashtirgan)
 Besoqol [kisavur] – Rahim Pirmuhamedov (S.Kayukov ovozlashtirgan)
 Ogʻabek – Obid Jalilov (B.Olenin ovozlashtirgan)
 Zulfiya – Yulduz Rizayeva (T.Karpova ovozlashtirgan)
 Said – Qobil Holiqov (V.Balashyov ovozlashtirgan)
 Arzibibi – Xayri Gʻaniyeva (I.Chuvelyova ovozlashtirgan)
 Sudxoʻr – Sayfi Azimov (G.Shpigel ovozlashtirgan)
 Zodagon – Soat Tolipov (R.Plyatt ovozlashtirgan).

Film ijodkorlari: 

 Ssenariy muallifi – Viktor Vitkovich, Leonid Solovyov
 Postanovkachi-rejissor – Nabi Gʻaniyev
 Postanovkachi-operator – Daniil Demutskiy
 Operator – Mixail Kasnyanskiy
 Bastakor – Aleksey Kozlovskiy
 Rassom – Varsham Yeremyan
 Ovoz rejissori – Karim Boʻriboyev
 Montaj ustasi – Raisa Shor
 Direktor – Mixail Ishevskiy

Manbalar

Havolar 
Nasriddin sarguzashtlari Youtube.com
“Oʻzbekfilm”
Rekursiya

Rekursiya — Funksiya oʻziga oʻzi toʻgʻridan-toʻgʻri yoki qandaydir vosita orqali murojaat qilish jarayoniga rekursiya deyiladi va bunday funksiya rekursiv funksiya deb ataladi.
Rekursiv funksiya oʻzini — oʻzi chaqirgani uchun dasturchilar orasida quyi oldin rekursiya nimagligini tushunish kerak“ — Stephen Hawking.
Rekursiya funksional dasturlashning asosiy elementlaridan hisoblanadi. Rekursiya deyarli hamma joyda ishlatiladi.
Baʼzi masalalarning iterativ yechimi juda ham uzun boʻlib ketishi mumkin. Rekursiya esa kodni bir necha barobar qisqartirib berishi mumkin.
Aksariyat tuzilmalar va algoritmlarni rekursiyasiz tasavvur qilib boʻlmaydi. Tree, Graph, Heap, Quick Sort, Merge Sort, … Bu ro'yhatni juda uzoq davom ettirish mumkin. Ayniqsa, murakkab tuzilmalar boʻlgan Tree va Graphlarda rekursiya har qadamda uchraydi.

Kamchiligi 
 Rekursiya har doim xotiradan qoʻshimcha joy talab qiladi.
 Rekursiv yechimda xato qilish ehtimoli yuqori, chunki rekursiya juda ham chalgʻituvchi.
 Rekursiv yechimni xatosini topish qiyin.
 Murakkab algoritmni hisoblash qiyin.

Algoritmi 
Qutilar ichma-ich ixtiyoriy joylashtirilgan, qaysidir quti ichida kalit bor. Siz kalitni topish algoritmini tuzishingiz kerak
Rekursiyaga qoʻyish uchun ushbu ikki shartni yozib olamiz
 Ishlash sharti: Quti ichida ichki quti chiqsa, uni ochib koʻr. Agar ichki qutidan kalit chiqmasa tashqi qutining kelgan joyidan davom et.
 Toʻxtash sharti: Quti ichidan kalit topilsa toʻxta.

Dasturi 
Fibonachchi ketma ketligining n — hadini rekursiya qism dastur orqali hisoblovchi dastur
#include <iostream.h>
int fib(int);
int main()
{
int n;
cout << "n="; cin >> n;
cout << fib(n) << endl;
return 0;
}
int fib(int k)
{
if (k == 0 || k == 1) return 1;
else return fib(k - 1) + fib(k - 2);
}.
 Rekursiyaga oid dastur
#include <bits/stdc++.h>
using namespace std;
void tower(int n, char sourcePole, char destinationPole, char auxiliaryPole)
{
if(0 == n)
    return;
tower(n - 1, sourcePole, auxiliaryPole, destinationPole);
cout << "Diskni ko'chiring "<< n << " dan " << sourcePole <<" ga "<< destinationPole << endl;
tower(n - 1, auxiliaryPole, destinationPole,
    sourcePole);
}
int main()
{
    tower(3, 'S', 'D', 'A');    
    return 0;
}.
Rekursiv funksiyaning toʻxtash chegarasi boʻlmasa, amallar cheksiz bajarilaveradi, oqibatda dastur xatolik keltirib chiqaradi.

Manbalar
Katta yumaloq mushak

Teres asosiy mushak - bu yuqori oyoq-qo'lning mushakidir. Kurak va yelkaga birikadi va yetti yelka-kurak mushaklardan biridir. Bu qalin, ammo biroz yassilangan mushakdir.

Yumaloq katta mushak (lotincha teres, "yumaloq" degan ma'noni anglatadi) mushaklari ustida joylashgan bo'lib, yelkaning kengayishi va medial aylanishiga yordam beradi. Bu mushak odatda rotator manjet mushaklari sifatida chalkashib ketadi, ammo bu, masalan, kichik yumaloq mushaklaridan farqli o'laroq, yelkama-yelka bo'g'imining kapsulasiga biriktirilmagani uchun emas.

Tuzilishi 
Katta yumaloq mushaklari pastki burchakning dorsal yuzasida va kurak tashqi chegarasining pastki qismidan kelib chiqadi.

Katta yumaloq mushakning tolalari yelka ichki labiga kiradi.

Munosabatlar 
Pay qo'shilgan joyida orqaning serber mushagi orqasida joylashgan bo'lib, u bursa bilan ajralib turadi, ammo ikkala pay pastki chegaralari bo'ylab qisqa masofada birlashadi. Bu ikki mushakning tolalari bir-biriga parallel bo'lib, ikkala muskul ham son suyagining kichik do'mbo'g'ining tepasiga kiradi.

Kichik yumaloq mushak(Teres minor) bilan birgalikda katta teres mushak qo'ltiq osti bo'shlig'ini hosil qiladi, bu orqali bir nechta muhim arteriya va tomirlar o'tadi.

Innervatsiya 
Katta yumaloq mushak asosan pastki kurak nervi va qo'shimcha ravishda kurak-dumg'aza nerv (o'rta kurak nerv) bilan ta'minlanadi. Bular yuqori kurak nervlarning pastki qismida joylashgan. Ushbu uchta nerv bilak chigalining orqa tarog'idan ajralib chiqadi. Katta yumaloq mushak innervatsiya qiluvchi nervlar C5 - C8 orqa miya nervlarining tolalaridan iborat.

Funksiya 
Katta yumaloq mushak(teres major)- son suyagining medial aylantiruvchisi va qo'shimchasi bo'lib, latissimus dorsi -ga ilgari ko'tarilgan son suyagini pastga va orqaga tortishda yordam beradi (kengayish, lekin giperekstantsiya emas). Bundan tashqari, glenoid bo'shlig'ida yelka boshini barqarorlashtirishga yordam beradi.

Jarohat 
Izolyatsiya qilingan katta jarohatlar kam uchraydi. Ular deyarli faqat professional va yuqori darajadagi dam olish sportchilarida, xususan, beysbolchilarda uchraydi. Ushbu jarohatlar zaiflashishi mumkin, uzoq reabilitatsiya davrlarini va atletika mavsumlarini o'tkazib yuborishni talab qiladi. Jarrohlik davolash uchun aniq ko'rsatmalar mavjud emas. Operatsiyasiz va operativ davolanishdan keyin natijalar odatda yaxshi bo'ldi.

Qo'shimcha rasmlar

Yana qarang 

 Kurakning yordamchi mushaklari

Manba 
This article incorporates text in the public domain from page 442 of the 20th edition of Gray's Anatomy (1918)

Havolalar 

 Anatomiya figurasi: 03:03-06 da Inson Anatomiyasi Online, SUNY Downstate Medical Center
 PTCentral

Odam anatomiyasi
Mo‘jizalar onasi Bibi Maryam ikonasi

Moʻjizalar onasi Bibi Maryam ikonasi — bu muqaddas havoriy va xushxabarchi Luqoning oʻzi tomonidan yozilgan afsonaga koʻra, Bibi Maryamning moʻjizaviy ikonasining roʻyxati. Ikona Rimda „Ara Coeli“ ibodatxonasida (— „Osmon qurbongohi“) saqlangan. „Mo''jizalar xonimi“ ikonasi Sharqdan Konstantinopol Patriarxi Avliyo German tomonidan 8-asrda Papa Grigoriy II ga ikonoklastlardan saqlab qolish uchun yuborilgan.

Ayni paytda, ikona Belgiyaning Mexelen shahrida Avliyo Rumold soborida joylashgan.

Manbalar 

moʻjizalar xodimi
Vizantiya Ikonoklasti
Yelkaning aylanuvchi orqa arteriyasi

Yelkaning aylanuvchi orqa arteriyasi (posterior circumflexae arteria) qo'ltiq osti arteriyasining uchinchi qismidan kurakostining pastki chegarasida paydo bo'ladi va to'rtburchak bo'shliq orqali qo'ltiqosti nervi bilan orqaga o'tadi.

U yelkaning jarrohlik bo'yniga o'raladi va deltasimon mushak va yelka-bo'g'imlarga tarqalib, oldingi aylanuvchi yelka va qo'lning chuqur arteriyasi bilan anastomozlanadi.

U katta yumaloq mushak, kichik yumaloq mushak, deltasimon va (faqat uzun bosh)yelkaning uch boshli mushaklarining innervatsiyasini ta'minlaydi.

Qo'shimcha rasmlar

Yana qarang 

 Yelkaning aylanuvchi oldingi arteriyasi

Manba 

Ushbu maqola Gray's Anatomy (1918)ning 20-nashrining 589-betidagi umumiy foydalanishdagi matnni o'z ichiga oladi.

Havolalar 

 Posterior_humeral_circumflex_artery at the Duke University Health System's Orthopedics program
 lesson3axillaryart&vein at The Anatomy Lesson by Wesley Norman (Georgetown University)
Odam anatomiyasi
Abalakdagi Bibi Maryam ikonasi

Abalakdagi Bibi Maryam „Belgisi“ ikonasi kelib chiqishi Sibirdan boʻlgan Bibi Maryamning moʻjizaviy ikonasidir. 1636-yilda Tobolsk arxiyepiskopi Nektariy protodiakon tomonidan Matvey kafedral soborida yozilgan.

Ikona tarixi 
Ikona haqidagi afsonada aytilishicha, 1636-yilda Tobolskdan 30 kilometr uzoqlikdagi tatarlarning Abalak qishlogʻida yashovchi beva Mariyaning tushida ikonografik turdagi Oranta (belgi) Xudo onasining ikonasi paydo boʻlgan. Xudoning onasi Abalakda ushbu ikona nomiga ikkita koʻrilgan azizlarning yon cherkovlari bilan cherkov qurishni buyurdi. Maryamning vahiysini eʼlon qilish kechiktirilganda, bu koʻrsatmani bajarishni talab qiladigan yangi dahshatli vahiylar paydo boʻldi. Arxiepiskop bundan xabardor boʻlgach, uning koʻrsatmasi bilan maʼbad qurilishi boshlandi.

Belgini yozishni sobor protodeakoniga dehqon Yevfimi buyurgan, unga Tobolsklik Pavel boʻyalgan tasvirdan shifo boʻlishini bashorat qilgan. Ikonka boʻyalganligi sababli, dehqon ikonani muqaddas qilish uchun soborga olib kelganida, sogʻligʻi mustahkamlandi va toʻliq tiklandi. Shundan soʻng ikona moʻjizakor sifatida hurmat qilina boshladi. Ushbu belgi haqida beva Mariya nutqidan yozib olingan afsona saqlanib qolgan (10 ta roʻyxatda) va keyinchalik yangi mojizalar bilan toʻldirilgan.

Ikona sharafiga bayram 20-iyul va 27-noyabrlarda boʻlib oʻtadi.

1636-yilgi ikona saqlanib qolmagan, undan koʻplab roʻyxatlar maʼlum, ular ham moʻjizaviy sifatida hurmat qilingan; ulardan biri Semipalatinskda boʻlib, 1919-yilda yoʻqolgan.

Ikona sharafiga 1783-yilda Avliyo Varlaam tomonidan Abalak monastiri tashkil etilgan.

2018-yilda Ust-Kamenogorsk va Semipalatinsk yepiskopi Amfiloxiyning (Bondarenko) duosi bilan Tobolsk ilohiyotshunosligi qoshidagi piktogramma maktabida Ikona qayta tiklandi (ikona rassomi — Konstantin Goretonsev). U Muqaddas Znamenskiy Abalak monastirida Serafim (Krasnov) tomonidan muqaddas qilingan. 2019-yilda tasvir Semipalatinsk (Semey) ga yetkazildi va Tirilish soboriga joylashtirildi.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Romodanovskaya E. TO. 17-asrning birinchi yarmida Sibirdagi rus adabiyoti. Novosibirsk, 1973-yil.
 Sibir belgisi: Albom. Omsk, 1999-yil.
 
 Щennikova L. A., Isaeva N. N. Abalak Xudo onasining „belgisi“ belgisi // Pravoslav entsiklopediyasi. — M., 2000-yil. — T. Men : " A — Aleksi Studit. — FROM. 28-29. — 752 Bilan. — 40 000 nusxa. — ISBN 5-89572-006-4.

Havolalar 

 Xudoning onasining Abalak belgisi „Belgi“
 
 
alfavit bo'yicha bizning xonimning belgilar
 Tyumen viloyatidagi din
Tobolskdagi din
 1636-yil
 Abalak Znamenskiy monastiri
XVII asrda paydo bo'lgan