Immuntanqislik

Immuntanqislik, shuningdek, immunitet tanqisligi, immunitet tizimining yuqumli kasalliklar va saratonga qarshi kurashish qobiliyati buzilgan yoki umuman yo'q bo'lgan holat. Aksariyat holatlar bemorning immunitet tizimiga ta'sir qiluvchi tashqi omillar tufayli orttirilgan ("ikkilamchi"). Ushbu tashqi omillarga misollar sifatida OIV infeksiyasi va oziqlanish kabi atrof-muhit omillari kiradi. Immunitet tanqisligi, shuningdek, ba'zi genetik kasalliklar/nuqsonlar tufayli ham bo'lishi mumkin.

Klinik sharoitda, steroidlarga o'xshash ba'zi dorilar tomonidan immunosupressiya salbiy ta'sir yoki davolashning mo'ljallangan maqsadi bo'lishi mumkin. Bunday foydalanishga misollar organ transplantatsiyasi jarrohligida organizm qarshiligiga qarshi chora sifatida va autoimmun kasalliklarda bo'lgani kabi immun tizimi haddan tashqari faol bo'lgan bemorlarda. Ba'zi odamlar immunitet tizimidagi ichki nuqsonlar yoki birlamchi immunitet tanqisligi bilan tug'iladi.

Turlari

Zararlangan komponent bo'yicha 

 Gumoral immunitet tanqisligi (jumladan, B hujayralari yetishmovchiligi yoki disfunksiyasi), sababiga qarab alomatlar bilan, lekin odatda gipogammaglobulinemiya belgilarini (bir yoki bir nechta turdagi antitanalarning kamayishi) o'z ichiga oladi, shu jumladan takroriy yengil respirator infektsiyalar va/yoki agammaglobulinemiya ( to'liq yoki ko'p antitana ishlab chiqarish yetishmasligi) tez-tez og'ir infeksiyalarga olib keladi va ko'pincha o'limga olib keladi.
 T hujayralari yetishmovchiligi ko'pincha orttirilgan immunitet tanqisligi sindromi (OITS) kabi ikkilamchi kasalliklarni keltirib chiqaradi.
 Granulotsitlar yetishmovchiligi, shu jumladan granulotsitlar sonining kamayishi (granulotsitopeniya yoki agar bo'lmasa, agranulotsitoz deb ataladi), masalan, neytrofil granulotsitlar (neytropeniya deb ataladi). Granulotsitlar yetishmovchiligi, shuningdek, surunkali granulomatoz kasallik kabi individual granulotsitlar funksiyasining pasayishini ham o'z ichiga oladi.
 Aspleniya, taloq funksiyasining yo'qligi
 Komplement tizimi yetishmovchiligi - bu komplement tizimining funksiyasi yetishmovchiligi

Birlamchi yoki ikkilamchi 
Birlamchi immunitet tanqisligi va ikkilamchi immunitet tanqisligi orasidagi farqlar, mos ravishda, immuntanqislikni keltirib chiqaruvchi sabab immunitet tizimining o'zidan kelib chiqadimi yoki o'z navbatida, uni qo'llab-quvvatlovchi komponentning yetishmasligi yoki uni kamaytiruvchi tashqi omil bilan bog'liq.

Diagnostikasi 
Immuntanqisligi bo'lgan bemorlarda o'zgaruvchan klinik fenotiplar paydo bo'lishi mumkin. Bu ko'pincha tashxisning sezilarli kechikishi va natijada bemorning kasallanishiga olib keladi.

Sabablari 
Immuntanqisligining sababi buzilishning tabiatiga qarab o'zgaradi. Buning sababi genetik yoki noto'g'ri ovqatlanish va yomon sanitariya sharoitlari tufayli kelib chiqqan bo'lishi mumkin. Faqat ba'zi genetik sabablarga ko'ra, aniq genlar ma'lum.

Davolash 
Mavjud davolash choralari 2 usulga bo'linadi: infeksiyalarni davolash va immunitet tizimini mustahkamlash.

Trimetoprim/sulfametoksazol yordamida pneumocystis pnevmoniyasining oldini olish immunitet tanqisligi bo'lgan bemorlarda foydali hisoblanadi. 1950-yillarning boshlarida Immunoglobulin (Ig) shifokorlar tomonidan mushak ichiga inyeksiya yo'li bilan birlamchi immunitet tanqisligi bo'lgan odamlarni davolash maqsadida ishlatilgan. Ig almashtirish terapiyasi teri ostiga yoki tomir ichiga yuborilishi mumkin bo'lgan infuziyalar bo'lib, natijada Ig darajasi taxminan 3-4 hafta davomida yuqori bo'ladi, ammo bu har bir bemorda farq qiladi.

Yana qarang 

 Orttirilgan immunitet tanqisligi sindromi (OITS)
 Immunitet buzilishi
 Autoimmun kasallik, o'z-o'zidan oqsillarga immunitet reaksiyasi
 Allergiya, zararsiz o'z-o'zidan bo'lmagan oqsillarga immunitet reaktsiyasi
 Gistamin
 Immunitet tizimini bostiradigan prednizon kabi ko'pincha qo'llaniladigan steroidlar
 Immun tizimi
 Immunologiya

Manbalar 

Tibbiyot
Kasalliklar