Lakhnau

Lakhnau — Hindiston. qismidagi shahar. Uttar-Pradesh shtatining maʼmuriy markazi. Gang daryosi irmogʻi — Gumti daryosi sohilida joylashgan. Aholisi 2,2 mln. kishidan ziyod (2001). Gang vodiysidagi muhim sanoat va savdo markazi. Transport yoʻllari tuguni. Toʻqimachilik (asosan, ip gazlama), metallsozlik, qogʻoz, aviatsiya, koʻn-poyabzal, poligrafiya, oziq-ovqat, parfyumeriya sanoati korxonalari bor. , ilmiy tadqiqotlari bor. Boburiylar davriga oid meʼmoriy yodgorliklar saqlangan. Qadimda Aud knyazligining poytaxti boʻlgan. 
Shahar dengiz sathidan taxminan 123 m (404 fut) balandlikda joylashgan. Lakxnau shahri 2019-yil dekabrigacha 402 km2 (155 kvadrat milya) maydonga ega bo'lgan, o'shanda munitsipal chegaralarga 88 ta qishloq qo'shilgan va maydon 631 km2 (244 kvadrat milya) ga ko'tarilgan.[14] Sharqda Barabanki, g'arbda Unnao, janubda Raebareli va shimolda Sitapur va Hardoi bilan chegaralangan Laknau Gomti daryosining shimoli-g'arbiy qirg'og'ida joylashgan. 2008 yil holatiga ko'ra, shaharda 110 ta palata mavjud edi. Morfologik jihatdan uchta aniq chegara mavjud: To'liq qurilgan hudud bo'lgan Markaziy biznes tumani Hazratganj, Aminobod va Chowkni o'z ichiga oladi. O'rta zona ichki zonani tsement uylari bilan o'rab olgan bo'lsa, tashqi zona esa xarobalardan iborat.[15]

Tarixiy 
 jihatdan Lakxnau Dehli sultonligi va keyinchalik Mug'al imperiyasi tomonidan boshqariladigan Avad mintaqasining poytaxti bo'lgan. U Avadning Navablariga topshirildi. 1856 yilda Britaniya Ost-Hind kompaniyasi mahalliy boshqaruvni bekor qildi va Avadning qolgan qismi bilan birga shaharni to'liq nazorat qildi va 1857 yilda uni Britaniya Rajiga topshirdi.[16] Hindistonning qolgan qismi bilan bir qatorda Laknau 1947-yil 15-avgustda Britaniyadan mustaqil boʻldi. U Hindistondagi eng tez rivojlanayotgan shaharlar roʻyxatida 17-oʻrinda, dunyoda esa 74-oʻrinda.[17]

Laknau, Agra va Varanasi bilan birga, Uttar-Pradesh merosi yoyida joylashgan bo'lib, Uttar-Pradesh hukumati tomonidan shtatda turizmni rivojlantirish uchun yaratilgan tadqiqot triangulyatsiyalari zanjiri.Tarix
Shuningdek qarang: Avadh, Kosala va Oud davlati
1350 yildan boshlab Laknau va Avad viloyatining bir qismi Dehli sultonligi, Sharqi sultonligi, Mugʻallar imperiyasi, Avadning Navablari, Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasi va Britaniya Rajlari tomonidan boshqarilgan.

Taxminan sakson to'rt yil davomida (1394 yildan 1478 yilgacha) Avad Jaunpurning Sharqi sultonligi tarkibiga kirdi. Taxminan 1555-yilda imperator Humoyun uni Mugʻallar imperiyasining bir qismiga aylantirdi. Imperator Jahongir (1569–1627) Avadda qadrdon zodagon shayx Abdul Rahimga mulk berdi, u keyinchalik bu mulkda Machchi Bxavanni qurdi. Bu keyinchalik uning avlodlari Shayxzodalar mintaqani nazorat qilgan hokimiyat qarorgohiga aylandi[22].

Musulmon ayol martabali.
Laknau navablari, aslida, Avad navablari, Laknau ularning poytaxti bo'lganida, uchinchi Navab hukmronligidan keyin nom oldi. Shahar Shimoliy Hindistonning madaniy poytaxtiga aylandi va uning nafis va g'ayrioddiy turmush tarzi bilan esda qolgan navablari san'at homiylari edi. Ularning hukmronligida musiqa va raqs rivojlangan, koʻplab obidalar qurilgan[23]. Bugungi kunda turgan yodgorliklardan Bara Imambara, Chota Imambara va Rumi Darvoza diqqatga sazovordir. Navobning o'zgarmas meroslaridan biri bu mintaqadagi sinkretik hindu-musulmon madaniyati bo'lib, u Ganga-Jamuni Tehzeeb nomi bilan mashhur bo'lgan.

Manbalar 

Hindiston shaharlari