MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Qoʻshbuloq oltin koni

Qoʻshbuloq oltin koni - Angren shahridan 15 km jan.da, Qurama tizmasining shim. yon bagʻridagi kon. 1959-yilda topilgan. 1966-yildan oʻzlashti-rilmoqda. Konning maydoni 10 km. Oʻrta karbon davriga mansub andezit-datsit formatsiyali, qalinligi 2,5 km gacha boʻlgan vulkanogen yotqiziqlari qoplamidan tarkib topgan Qoʻshbuloq kalderasida rivojlangan. Rudalanish kvars-sulfidli tomirlarda va kvarslanish zonalarida sodir boʻlgan. Mineral tarkibi boʻyicha oltin-sulfid-kvarsli telluridli formatsiyaga tegishli. Rudalarning tarkibida koʻproq kvars va kamroq miqdorda karbonat, seritsitlardan tashqari, turli sulfidlar va kam darajada sulfatuzlar, telluridlar, oksidlar, tugʻma elementlar mavjud. turli ruda tanalarida rudali minerallarning miqdori har xil (5 dan 15— 20% gacha). Konda oltin-sulfid-tel-luridli assotsiatsiya asosiy oltin mahsulotli hisoblanadi. Yertomir minerallari kvars, karbonat, seritsitlardan tashkil topgan. Asosiy rudali minerallar piryt, xira rudalar, oltin va kumushning telluridlari, tugʻma oltinlardir. Baʼzan qalay minerali (kassiterit) uchraydi. Kon rudalari majmuali: asosiy komponen-tlari oltin (13,4 g/t), kumush (112,4 g/t gacha); yoʻl-yoʻlakaylari mis (0,29%), selen (0,0004%), tellur (101,6 g/t), vismut (0,01%). Rudalar 32 ta yirik rudali strukturalarda mujassamlashgan, hozirgi vaqtda 120 tacha ruda tanalari aniqlab oʻrganilgan. Konda ruda tanalarining ikki morfologik turi mavjud. Birinchi turga uz. 632 m gacha boʻlgan va oʻzga-ruvchi qalinlikka (0,1 —10,2 m, oʻrtacha 3,8 m) ega boʻlgan, ruda notekis tarqalgan tomirlar va minerallashgan zonalar kiradi. Ular tik va qiya holda muvofiq yotadi. Ikkinchi turga murakkab geologik tuzilishga ega boʻlgan tik yotuvchi quvursimon tomirli tanalar yoki notoʻgʻri shaklli eksp-loziv brekchiyalar tanalari kiradi. Burgʻilash maʼlumotlariga koʻra rudalanish koʻlami 1500 m chuq.gacha boradi. Kondan hozirgi vaqtda foydalanilmoqda. Chuqur gorizontlari va chekka qismlari hali yaxshi oʻrganilmagan.
Qoʻshdumlilar

Qoʻshdumlilar — tuban birlamchi qanotsiz hasharotlar turqumi. 200 ga yaqin turi maʼlum. Afrika, Janubiy Amerika, Rossiyaning Yev-ropa qismi oʻrta mintaqasi, Ukraina, Kavkaz, Oʻrta Osiyo va boshqa joylarda tarqalgan. Tanasi oq yoki sar-gish, bir necha mm dan 50 mm gacha. Boshi yumaloq, moʻylovlari uzun, koʻzi yoʻq, ogʻiz apparati kemi- Oddiy ikkita ayrisimon oʻsimtasi (ayrimlarida koʻp boʻgʻimli, uzun; baʼzilarida ombirsimon) boʻladi. q. nam tuproqda va chiriyotgan oʻsimlik qoddiqlari orasida yashaydi. Koʻpchiligi yirtqich, baʼzilari hayyun qoldiqlari va boshqa bilan oziqlanadi. Lichinkasi metamorfozsiz rivojlanadi. Oʻrta Osiyo faunasida Q.ning bir necha turi, jumladan, eng yirik Q. — yapiks duks (uz. 40 m dan kattaroq) uchraydi.

Yana qarang 

 Qurt
Qoʻshilgan qiymat

Qoʻshilgan qiymat - ishlab chiqarish (xizmat koʻrsatish) jarayonida muayyan bir firma, korxonada yangidan yaratilgan, bevosita oʻstirilgan, mahsulotning oldingi qiymatiga qoʻshilgan qiymat. Firma tomonidan ishlab chiqarilgan mahsulotlar, tovarlar, xizmatlarni sotishdan olgan tushumlar bilan firmaning boshqa firmalardan resurslar (xom ashyolar, yarim fabrikatlar) sotib olish uchun qilgan xarajatlari ayirmasi tarzida aniqlanadi. Qoʻshilgan qiymat — ishlab chiqarishning pirovard natijasidir. Mazmunan Qoʻshilgan qiymat ishlab chiqarilgan yoki yaratilgan tovar va xizmatlar narxining bir qismi sifatida gavdalanadi.

Hozirgi davrda narxni va uning bir qismi boʻlgan Qoʻshilgan qiymatni aniqlashda neoklassik sintez nuqtai nazari keng tarqalgan. Bunga koʻra Qoʻshilgan qiymatni ifodalashda faqat klassik qarash, yaʼni tovarga sarflangan mehnat (obyektivlik) nuqtai nazaridan emas, balki tovarning nafliligi (subyektivlik) ham hisobga olinadi. Bosqichli ishlab chiqarish jarayonida Qoʻshilgan qiymat har bir bosqich boʻyicha alohida hisoblanadi. Masalan, sotib olingan xom ashyo qiymati 60 pul birligi boʻlsa, u qayta ishlangandan keyin qiymati 100 pul birligiga yetkazildi (Qoʻshilgan qiymat = 40). Ulgurji va chakana savdo korxonalarida Qoʻshilgan qiymat 75 pul birligini tashkil etdi (100+25=125; 125+50=175). Shunday qilib, piro-vard natijada sotuvning umumiy qiymati 460 pul birligini, Qoʻshilgan qiymat 175 pul birligini tashkil etadi. Qoʻshilgan qiymat miqdori darajasini bozor hal qiladi. Nafliligi yuqori tovarni bozor maʼqullab, uning haqini toʻlaganda, xarajat oʻzgarmagan taqdirda ham. Qoʻshilgan qiymat yuqori boʻlishi mumkin. Nafliligi past boʻlganda buning aksi yuz beradi. Qiymatga qoʻshimcha qoʻshilishi ishlab chiqarishda, eng avval mikro, yaʼni firmalar darajasida yuz beradi, ammo uning naqadar maqbulligini bozor hal qiladi. Qoʻshilgan qiymat narx tarkibiga kiradi va buning uchun belgilangan soliq (qoʻshilgan qiymat soligʻi)ni isteʼmolchi toʻlaydi. Qoʻshilgan qiymatning oz yoki koʻp boʻlishiga qarab ishlab chiqarish samaradorligini aniqlash mumkin. Korxona va sektorlar doirasida Qoʻshilgan qiymat miqdori qanchalik yuqori boʻlsa, pirovard natija ham shunchalik yuqori boʻladi. Oʻzbekistonda Qoʻshilgan qiymat tushunchasi va uni hisoblash amaliyoti 20-asrning 90-yillari boshidan qoʻllanila boshladi.

Shuhrat Toshmatov.
Qoʻshilgan qiymat soligʻi

Qoʻshilgan qiymat soligʻi (QQS) – umumdavlat soliq turi; ishlab chiqarish va muo-mala jarayonlarining barcha bosqichlarida yaratilgan qoʻshilgan qiymatning bir qismini davlat byudjetiga olish shakli. Tovar va xizmatlardan olinadigan bilvosita (egri) soliqlar tarkibiga kiradi. Birinchi marta fransuz iqtisodchisi Moris Lore () tomonidan 1954-yilda taklif qilingan, 1958-yilda Kod-dIvuar Respublikasida soliq tizimiga kiritilgan. Oʻzbekistonda 1992-yildan boshlab qoʻllaniladi. Tovarlar (ishlar, xizmatlar)ni sotish va import qilish aylanmasi Qoʻshilgan qiymat soligʻi solinadigan obyekt hisoblanadi. Sotish boʻyicha Qoʻshilgan qiymat soligʻiga tortiladigan aylanma sotiladigan tovarlar (ishlar, xizmatlar) qiymati asosida, narxlar va tariflarni, aksiz soligʻini hisobga olgan holda belgilanadi.

Qoʻshilgan qiymat soligʻiga tortiladigan aylanma mablagʻ soliq obyektining turiga qarab, oʻziga xos usulda aniqlanadi. Masalan, ishlab chiqarilgan tovarlar yuklab joʻnatiladigan qismining qiymati, amalga oshirilgan qurilish, taʼmirlash, ilmiy tadqiqot, konstruktorlik, texnologik, qayta taʼmirlash va boshqa shunga oʻxshash ishlar qiymati Qoʻshilgan qiymat soligʻiga tortiladi. Xizmatlar koʻrsatilganda esa transport vositalari yordamida bajarilgan ishlar qiymati, ijara, vositachilik haqi, infratuzilma, reklama va boshqa xizmatlar qiymati shu soliq obyekti boʻladi. Aksiz toʻlanadigan tovarlarni Qoʻshilgan qiymat soligʻisga tortishda uning obyekti joʻnatilgan aylanmaga aksiz soligʻining qiymati qoʻshilgan holda aniqlanadi. Oʻzbekiston Respublikasida Qoʻshilgan qiymat soligʻi asosan, 12,0 % li stavka boʻyicha undiriladi. Shuningdek, ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan ayrim oziq-ovqat tovarlari boʻyicha Qoʻshilgan qiymat soligʻi kamaytirilgan stavkalarda toʻlanishi mumkin. Stavkalar va bunday tovarlarning roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi.

Qoʻshilgan qiymat soligʻi boʻyicha toʻlovlar soliq turi boʻyicha hisobot taqdim etilgan muddatdan soʻng 5 kun orasida davlat byudjetiga oʻtkaziladi. Shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi ayrim toifadagi soliq toʻlovchilar uchun Qoʻshilgan qiymat soligʻini toʻlashning boshqa muddatlarini ham belgilashi mumkin. Import qilinayotgan tovarlar boʻyicha Qoʻshilgan qiymat soligʻis bojxonada rasmiylashtirilgunga qadar yoki rasmiylashtirish paytida toʻlanadi.

Qoʻshilgan qiymat soligʻini undirish va toʻlash tartibqoidalari Oʻzbekiston Respublikasining „Soliq kodeksi“ (65—79-moddalari) bilan tartibga solinadi.

Soliqlar
Qoʻshilish

Qoʻshilish — arxeologik yodgorlik. Mezolit davri (mil. av. 12-mingyillik)ga oid ibtidoiy odamlar manzilgohi. Boʻzsuv kanalining chap sohili, Qoʻshilish mavzesida joylashgan. Arxeolog V. A. Zaxarevich topgan (1966-yil). 1967-yil Oʻ. Islomov tomonidan tekshirilgan. Q.dan toshdan ishlangan mehnat qurollari, ibtidoiy odamlar isteʼmol qilgan hayvonlarning suyak qoldiqlari topilgan va oʻrganilgan. Hamma mehnat qurollari (qirgʻichlar, iskana, oʻroq, randa, pichoqsimon qurollar va boshqalar) mayda tosh parchalari, qisman plastinkalardan tayyorlangan. Ixcham uchburchak mehnat qurollari ham uchraydi. Q.ni oʻrganish soʻnggi paleolit davridan boshlab Toshkent hududida uzluksiz odam yashaganligidan dalolat beradi.

Arxeologiya
Oʻzbekiston tarixi
Toshkent viloyati
Qoʻshilmaslik harakati

Qoʻshilmaslik harakati - harbiy-siyosiy bloklar va guruhlarda qatnashmaslikni oʻz tashqi siyosatining asosiy yoʻli deb eʼlon qilgan mamlakatlarni birlashtiruvchi hara-kat. Ikkinchi jahon urushidan keyin paydo boʻlgan va hozirda 100 dan ortiq davlatni birlashtiradi. Ushbu harakatda mustamlakachilik asoratidan ozod boʻlgan davlatlarning koʻpchiligi ishtirok etadi. Qoʻshilmaslik harakatida qatnashuvchi davlatlar 1961-yilda "Qoʻshilmaslikning besh tamoyili"ni eʼlon qilganlar. Ular quyidagilardan iborat; turli tuzumdagi davlatlar bilan tinch-totuv yashash, qoʻshilmaslik; xalklarning mustamlakachilarga qarshi qaratilgan milliy ozodlik harakatini qoʻllab-quvvatlash; buyuk davlatlar oʻrtasidagi nizolarga taalluqli harbiy it-tifoqlarda qatnashmaslik; harbiy kelishuvlarda qatnashmaslik; oʻz hududida xorijiy harbiy bazalarni joylashtirmaslik. 1990-yillar boshigacha qoʻshilmagan mamlakatlarning quyidagi konferensiyalari boʻlib oʻtgan: Belgrad (Yugoslaviya, 1961-yil sentyabr; 25 davlat), Qohira (Misr, 1964-yil oktabr; 47 davlat), Lusaka (Zambiya, 1970-yil sentyabr; 54 davlat), Jazoir (1973-yil sentyabr; 76 davlat), Kolombo (Shri Lanka, 1976-yil avgust; 86 davlat, shuningdek, 29 mamlakat, xalqaro tashkilot va milliy ozodlik hara-katlari vakillari kuzatuvchi va mehmonlar sifatida ishtirok etgan), Ga-vana (Kuba, 1979-yil sentyabr; 95 davlat va milliy ozodlik harakatlari, shuningdek, 39 mamlakat, xalqaro tashkilotlar va milliy ozodlik hara-katlari vakillari kuzatuvchi va mehmonlar sifatida ishtirok etgan), Dehli (Hindiston, 1983-yil dekabr; 97 davlat va milliy ozodlik harakatlari, shuningdek, 41 mamlakat, xalqaro tashkilot va milliy ozodlik hara-katlari vakillari kuzatuvchi va mehmonlar sifatida ishtirok etgan), xarare (Zimbabve, 1986-yil avgust-sentyabr; 100 davlat va milliy ozodlik hara-katlari), Belgrad (Yugoslaviya, 1989-yil sentyabr; 102davlat), Jakarta (Indoneziya, 1992-yil sentyabr; 108 davlat).
Rumincha Vikipediya

Rumincha Vikipediya () — Vikipediyaning rumin tilidagi boʻlimi. Rumincha Vikipediya 2003-yilning iyun oyidan boshlab faoliyat yuritmoqda.

Hozirgi ahvoli 
-yil - boʻyicha Rumincha Vikipediyada  maqolalar mavjud.  foydalanuvchi roʻyxatdan oʻtgan, ularning  nafari oxirgi oy ichida kamida bitta tahrir qilgan,  foydalanuvchi esa administrator. Jami tahrirlar soni — . Teranligi (bugun): 
Rumincha Vikipediya barcha Vikipediya boʻlimlari orasida maqolalar soni boʻyicha -oʻrinda (..).

Statistik tarixi 
7-aprel 2004-yil: 5.000 maqola
12-dekabr 2004-yil: 10.000 maqola 
5-yanvar 2007-yil: 50.000 maqola
11-yanvar 2008-yil: 100.000 maqola
21-may 2009-yil: 125.000 maqola
5-avgust 2012-yil: 200.000 maqola

Manbalar

Havolalar 

 Rumincha Vikipediyaning statistikasi
 Rumincha Vikipediyaning statistik diagrammasi
 Rumincha Vikipediyaning statistik koʻrsatkichi 
 Rumincha Vikipediyaning mobil nusxasi

Rumin tili
Qoʻshimcha

Qoʻshimcha - q. Affiks, Suffiks, Prefiks.
Qoʻshimcha nerv

Qoʻshimcha nerv (nervus accessorius) — bosh miya nervlarining XI jufti. Bu nervning nomi uni dastlab tavsiflagan (1664) ingliz vrachi T. Villiziy nomi bilan villiziy ner-v i deb ham yuritiladi. Qo‘shimcha nervda ikkita harakatlantiruvchi o‘zak bo‘ladi. Bu o‘zaklar uzunchoq miya va orqa miyaning bo‘yin segmentlarida joylashadi. Asosan, bu nerv X juft nerv tarkibidan ajralib, adashgan nerv bilan birga bo‘yinturuq teshigi - foramen jugularae orqali kalla bo‘shlig‘idan ikkita ildiz sifatida chiqadi:

a) radix cranialis (pars vagalis) - kalla qismidagi ildizi; 

b) radix spinalis (pars spinalis) - orqa miya ildizi.

Qo‘shimcha nerv poyasi - tractus nervi accessorii ichki shox - r. internus va tashqi shox -r. externus larga ajraladi.

Qo‘shimcha nerv r.r. muscularis shoxlari orqada joylashgan m. trapezius hamda bo‘yindagi                  

to‘sh-o‘mrov-so‘rg‘ichsimon (m.sternocleidomastoideus) mushaklarini innervatsiya etadi. Qo‘shimcha nerv tolalari adashgan nerv (n. vagus) tolalariga qo‘shilib, halqum hamda hiqildoq mushaklarini innervatsiya etishda qatnashadi (ramus internus). 

Nerv sistemasi
Qoʻshinlar paradi

Qoʻshinlar paradi yoki qoʻshinlar koʻrigi — rasmiy bayramlarda qoʻshinlarning jangovar texnika bilan tantanali marsh sadolari ostida maydondan saf tortib oʻtishi. Qoʻshinlar paradi Qadimgi Misr, Eron, Rim va boshqa armiyalarda ham oʻtkazilgan. Oʻrta Osiyo xalqlarida qoʻshinlarni harbiy yurish yoxud jang oldidan koʻrikdan oʻtkazish qadimdan maʼlum. Mas, Amir Temur va temuriylar davrida harbiy yurishdan oldin toʻplangan qoʻshin koʻrikdan oʻtkazilgan; jangdan oldin lashkarni koʻrikdan oʻtkazib, uning jangovar ruhi va holatini aniqlash izchillikka aylangan. Sohibqiron Boyazid I bilan hal qiluvchi jangdan avval turkiyalik elchilar koʻz oʻngida Sivasda qoʻshin koʻrigini oʻtkazgan. Amir Temur qoʻshinidagi har bir harbiy qism jangchilarining jussasi, otlarining rangi, javshan, sovutlarining yarqiroqligi, tugʻlarining bir-biridan farq qilib turishi elchilarga katta ruhiy taʼsir koʻrsatgan.

Manbalar
Qoʻshish

Qoʻshish — arifmetik amallardan biri. a sh  sonlarni Qoʻshish natijasi a+ son boʻlib, u a va  qoʻshiluv-chilarning yigʻindisi deyiladi. matematikada sonlarni qoʻshishdan tashqari boshqa obʼyektlar, koʻphadlar, toʻplamlar, vektorlar, matritsalar ustida bajariladigan Qoʻshish ham oʻrganiladi.

Yana qarang 

 Ayirma
 Koʻpaytma
Qoʻshkoʻpir

Qoʻshkoʻpir — Xorazm viloyati Koʻshkoʻpir tumanidagi shaharcha (1983-yildan), tuman markazi. Xorazm viloyatining gʻarbida, Gʻozovot kanali boʻyida joylashgan. Yaqin temir yoʻl stansi-yasi — Urganch (27 km). Q.dan Urganch shahrigacha 27 km. Aholisi 42,8 ming kishi (2017). Q.da paxta tozalash, silikat gʻisht zavodlari, MTP, avtokorxona, qurilish tashkilotlari, savdo, madaniy va maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari, dehqon bozori bor. Kichik, oʻrta biznes korxonalari va mik-rofirmalar faoliyat koʻrsatadi. Umumiy taʼlim, bolalar musiqa va sport maktablari, kasb-hunar kolleji, tuman markaziy kutubxonasi, klub muassasalari, madaniyat uylari, madaniyat va istirohat bogʻi, stadion va boshqa sport inshootlari bor. Tuman markaziy kasalxonasi, tugʻruqxona, poliklinika, dorixonalar aholiga xizmat koʻrsatadi. Q.dan Urganch, Xiva shaharlari va boshqa tuman markazlariga avtobus va marshrutli taksilar qatnaydi.

Oʻzbekiston:Shaharchalar
Qoʻshkoʻpir tumani
Qoʻshma soʻzlar

Qoʻshma soʻzlar — ikki yoki undan ortiq oʻzak morfemaning qoʻshilishidan hosil boʻlgan va yagona struktur-semantik birlikni tashkil etgan soʻzlar. Masalan; koʻzoynak, bilaguzuk, uchburchak, atirgul, boʻtakoʻz, nomoz-shomgul, mehmondoʻst, balandparvoz, erksevar, jigarrang kabi. Qoʻshma soʻzlar yasalishi uchun asos boʻlgan soʻzlar oʻzlarining dastlabki maʼnolarini qisman yoki butunlay yoʻqotadi: ular birgalikda tamoman yangi lugʻaviy maʼno bildiradi. Chunonchi, osh va qozon soʻzlari alohida leksemalar sifatida oʻz lugʻaviy maʼnolariga ega. Lekin ularning qoʻshilishidan hosil boʻlgan oshqozon soʻzi mazkur soʻzlarning dastlabki maʼnolaridan farqlanuvchi yangi maʼnoni — "inson va hayvonlarning ovqat hazm qilish aʼzo-si" maʼnosini bildiradi. Qoʻziqorin, itogʻiz, oqsoch, oqsuyak, kampirchopon singari Qoʻshma soʻzlar haqida ham shunday fikrni aytish mumkin.

Qoʻshma soʻzlar qismlari orasidagi maʼno munosabati har xil. Ular oʻxshatish, qiyoslash (karnaygul, otquloq, tuyaqush, sheryurak, qoʻykoʻz), xoslik, biror narsaga moʻljallanganlik (gultuvak, molqoʻra, olovkurak, tokqaychi, qiymataxta), biror oʻrin-joyga mansublik (suvilon, togʻolcha, choʻlyalpiz, qoʻqonarava), biror belgiga nisbat berish (achchiqtosh, olaqargʻa, shoʻrdanak, qizilishton, Qiziltepa), miqdorga munosabat (beshbarmoq, mingoyoq, qirqogʻayni, Beshariq) va boshqa maʼnolarni anglatadi. Qoʻshma soʻzlar strukturasi mavjud sintaktik aloqalarni eslatadi, boshqacha aytganda, Qoʻshma soʻzlar ega-kesim munosabatida, boshqa-ruv, moslashuv. bitishuv aloqalarida boʻlgan soʻz birikmalari asosida yuzaga kelgan. Mas, goʻshtkuydi, kelintushdi kabi Q.s ega va kesim munosabatini eslatsa, toʻyboshi. tomorqa, koʻzoy-nak kabi Qoʻshma soʻzlar moslashuvni, kitobsevar, dunyoqarash kabilar boshqaruvni, xom-kalla, koʻksulton, iskabtopar kabilar esa bitishuvni eslatadi.

Q.s ot, sifat, ravish va qisman feʼl turkumida tarqalgan. Ularning komponentlari bir soʻz turkumiga yoki turli soʻz turkumlariga mansub boʻlishi mumkin. Mas, qoʻshma otlar ot-+ot (belkurak), sifat+ot (oqqush), son+ot (sakkizoyoq), feʼl+ot (Yoril-tosh), ot+feʼl (boʻyoʻsar), feʼl+feʼl (Sotib-oldi, ishlabchiqarish) kabi qoliplarda boʻladi. Boshqa soʻz turkumlariga oid Q.s ham oʻziga xos qoliplar asosida yasaladi.

Oʻzbek tilshunosligida Qoʻshma soʻzlarni oʻrganish boʻyicha A.Hojiyev, B.Madaliyev, N.Mamatov va boshqa tomonidan anchagina izlanishlar olib borilgan.

Adabiyot 
 Hojiyev A., Oʻzbek tilida qoʻshma. juft va takroriy soʻzlar, T., 1963; Madaliyev B., Hozirgi oʻzbek tilida qoʻshma soʻzlar, T.. 1966: Mamatov N., Oʻzbek tilida qoʻshma soʻzlar, T„ 1982.

Nosirjon Oxunov.
Qoʻshmadrasa

Qoʻshmadrasa - Buxorodagi koʻsh (muqobila) uslubida bunyod etilgan meʼmoriy yodgorlik; qadimiy koʻchaning ikki yonini egallagan Abdullaxon madrasasi (1588—90) va Modarixon madrasasi (1566—1567)dan iborat majmua.

Meʻmorchiligi
Ikkala binoning bosh tarzlari bir mujassamot oʻqi boʻylab bir-biriga qaratib qurilgan; majmua uchun ajratilgan joydan mohirona foydalanilgan. 

Abdullaxon madrasasining tarhi toʻrtburchak boʻlgan holda janubiy tomoni qisman ichkariga kirgan, gʻarbiy va shimoliy tomonlarida tashqarilariga turtib chiqqan boʻrtiq qismlari mavjud; boʻrtiq qismlarining oʻrtasida hovli boʻlib, u 2 qavatli ("yorugʻli") va gumbazlidir (gumbaz "Ablullaxon fonusi" deb yuritiladi).

Modarixon madrasasidan oʻtgan mujassamot oʻqi darvozaxonaning orqasida sinib davom etadi. Bu madrasani qibla tarafga qaratib qurish zaruratidan kelib chiqqan. Abdullaxon madrasasida ham masjid qiblaga qaratish zaruratidan madrasaning umumiy tarhiga nisbatan burchak ostida qurilgan. Qadimiy Oʻrta Osiyoning noyob meʼmoriy majmualari qatoriga kiradi.

 

Oʻzbekiston meʼmoriy yodgorliklari
Buxoro
Qoʻshnay

Qoʻshnay — oʻzbek, tojik va boshqa Sharq xalqlarida tarqalgan puflama tilchali musiqa cholgʻusi. Bir-biriga oʻzaro bogʻlangan ikkita bir xil garov qamishdan ishlanadi. Naychalarning uz. 250–300 mm, diametri 14–16 mm atrofida boʻladi. Puflash uchun uchining toʻsiq qismida tilcha ochiladi. Tilchalarning tebranayotgan qismlarini qisqartirish va uzaytirish uchun ipdan halqasi va uning pastida 7—8 barmoq teshikchasi mavjud. Diapazoni 1,5—2 oktavaga yetadi. Kuchli, yoqimli tovushga ega. Hozirda anʼa-naviy cholgʻu ijrochiligida asosan Fargʻona-Toshkent va Xorazm vohalarida, shuningdek, xalq cholgulari orkestri tarkibida qoʻllaniladi.

Ahmadjon qoʻshnay Umurzoqov, Ziyomiddin Shokirov kabi Qchilar oʻtgan. Hozirda M.Matyoqubov, Y.Tojiyev, N.Roʻziyev kabi sozandalar faoliyat koʻrsatadi.
Qoʻshni burchaklar

Qoʻshni burchaklar - bir tomoni umumiy qolgan tomonlarini toʻgʻri chiziqqacha toʻddiruvchi nurlardan tashkil topgan burchaklar. Qoʻshni burchaklar yigʻindisi  ga teng.
Qoʻshoyoqlar

Qoʻshoyoqlar, qoʻshoyoqsimonlar — kemiruvchilar turkumiga mansub sut emizuvchilar oilasi. 14 urugʻi, 30 turi maʼlum. Yevrosiyo, Shimoliy Afrika va Shimoliy Amerikada tarqalgan. Tanasining uz. 5—26 sm; dumi tanasidan uzun, uchida bir tutam tuki bor. Orqa oyoqlari oldin-gisiga nisbatan 3—4 marta uzun, 1-va 5-barmoqlari qisqargan yoki butunlay yoʻq. Keyingi 2 oyogʻida sakrab harakat qiladi. 3 m gacha uzunlikka sakraydi. Iliq va issiq mintaqalardagi dasht, choʻl va chala choʻllarda, togʻlardagi ochiq landshaftlarda yashaydi. Yidda 2 martda 1—8 tadan bolalaydi. Hamma Q. qishki uyquga kiradi. Tunda yoki oqshomda faol. Oʻsimlikning yer ostki qismi, urugʻlari, baʼzan hasharot va ularning lichinkalari bilan oziqlanadi. Oʻrta Osiyoda mitti Q., katta Q., seversov qoʻshoyogʻi, yemuranchik qoʻshoyoq, jun-oyoqli Q., turkman qoʻshoyogʻi, taroq-barmoqli Q. va boshqa tarqalgan.

 

Hayvonlar
Qoʻshrabot

Qoʻshrabot — Oʻzbekiston Respublikasi Samarqand viloyati Qo'shrabot tumanidagi shaharcha, tuman markazi. Yaqin temir yo'l stansiyasi — Kattaqoʻrgʻon (58 km). Qoʻshrabotdandan Samarqand shahri gacha 100 km. Aholisi 10 ming kishiga yaqin (2004). Qoʻshrabotda paxta tozalash, gʻisht zavodlari, MTP, kichik va oʻrta biznes korxonalari, mikrofirmalar, savdo, madaniy va maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari, dehqon bozori bor. Umumiy taʼlim, bolalar musiqa, sport maktablari, kasbhunar kollejlari, tuman markaziy kutubxonasi, madaniyat uylari, stadion, sport maydonchalari va boshqa sport inshootlari mavjud. 6 kasalxona (shu jumladan, tuman markaziy kasalxonasi, poliklinika, tugʻ-ruqxona va boshqa tibbiy muassasalar faoliyat koʻrsatadi. Q.dan Samarqand shahri va qoʻshni tuman markazlariga yoʻlovchilar tashuvchi avtobuslar va marshrutli taksilar qatnaydi.
{
    "type": "FeatureCollection",
  "features": [
    {
      "type": "Feature",
      "properties": {
        "marker-color": "#0000ff",
        "marker-size": "medium",
        "marker-symbol": "battle"
      },
      "geometry": {
        "type": "Point",
        "coordinates": [
            66.650556,
          40.263889
        ]
      }
    }
  ]
}

 

Oʻzbekiston shaharlari
Qoʻshrabot tumani
Qoʻshrabot buyurtma qoʻriqxonasi

Qoʻshrabot buyurtma qoʻriqxonasi — Samarqand viloyatining Qoʻshrabot tumanida joylashgan. 1991-yil 8-iyulda tashkil etilgan. Maydoni 16300 ga. Mavjud oʻsimliklar, hayvonot dunyosi va boshqa qoʻriqlanadi, nodir oʻsimliklar, hayvonlar koʻpay-tiriladi. Buyurtmaxonada ov qilish, daraxt va butalarni kesish, dorivor oʻsimliklarni terish taqiqlangan.

    

Oʻzbekistondagi qoʻriqxonalar
Qoʻshtirnoq

Qoʻshtirnoq — oʻzbek tilida keng qoʻllanadigan, koʻp (toʻrt) element-li, qoʻshaloq holda ishlatiladigan chegaralovchi tinish belgisi. Uning umumiy meʼyor hisoblangan grafik shakli « » yoki „ “ dan iborat boʻlib, nashriyot ishlarida " " shaklida ham qoʻllanadi; ilmiy uslubda yakka tirnoq shaklida  ishlatiladi. Uning birinchi qismi ochiluvchi Q, ikkinchisi esa yopiluvchi Qoʻshtirnoq deb yuritiladi. Ushbu tinish belgisi oʻzbekcha matnlarda 1886-yildan "Turkiston viloyatining gazetasi" da sahifalarida qoʻllana boshlangan 
.

Qoʻshtirnoq koʻp vazifali tinish belgilaridan boʻlib, muayyan matn qismini chegaralab koʻrsatish bilan birga, uning matn (qarangqa olingan qism kiritilgan umumiy matn)ga sintaktik va intonatsion jihatdan maʼlum darajada bogʻlanishini, unga muvofiqlashuvini ham koʻrsatadi. Qoʻshtirnoq maʼlum qismning oʻzgaligi, muayyan nutqqa yotligi (chetdan kiritilganligi), uning odatdagi maʼnoda qoʻllanmaganligi va boshqalarni ifodalash uchun xizmat qiladi. Qoʻshtirnoq takroriy, oddiy va murakkab holatda qoʻshaloq holda qoʻllana oladi. Bunda ochiluvchi va yopiluvchi Qoʻshtirnoqlar ketma-ket qoʻllanadi; bunda ulardan birining shakli oʻzgartib qoʻllanadi.

Quyidagilar Qoʻshtirnoq ichiga olinadi:
 soʻz, soʻz birikmasi, ibora va gap shakllarida boʻlgan koʻchirma (oʻzga) nutq (qarang Koʻchirma gap);
 sitatalarda

 koʻchma maʼnoda qoʻllangan, qoʻllanishi odat tusiga kirmagan, eskirgan yoki yangi qoʻllanayotgan; kesatiq, piching, kinoya va boshqa maʼno uchun qoʻllangan soʻzlar;
 badiiy asar, gaz., jur., musiqa asarlari, spektakl va boshqalarning nomlari;
 muassasa, tashkilot, korxona, jamoa va shirkat xoʻjaliklari, zavod, fabrika, mehmonxona, turli (yer, suv, havodagi) transport vositalarining shartli nomlari;
 tarkibida «orden», «medal» soʻzlari boʻlgan, ammo bu soʻzlar bilan sintaktik aloqaga kirishmagan orden va medallar nomi;
 mahsulotlarning, oʻsimliklarning turini, mashina, samolyot, televizor kabilarning markasini bildiruvchi nomlar;
 ichki monolog (personajlarning oʻyi, ichki kechinmalarini ang-latuvchi soʻz va gaplar);
 sinflar, buyruqlar, qarorlarning ayrim bandlariga qoʻshilib yoziladigan harflar: sinf, 9- «A», sinf, 135 - «V» sonli qaror, 10-moddaning «B» ban-di);
 baho ballari («besh», «toʻrt» yoki «aʼlo», «yaxshi»);
 matn ichida kelgan maqollar, hikmatli soʻzlar, sar-lavhalar va boshqa