MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Qarshi tarixi

Oʻzbekiston
Qarshi tarixi bundan 2700 yil avvalga borib taqaladi.

Qadimgi dunyo davrida
Qarshi tarixining boshlanish davri miloddan avvalgi VIII—VII asrlarga borib taqaladi. Yaʼni ushbu davrda hozirgi Qarshi shahridan 5 km shimolda joylashgan Yerqoʻrgʻon xarobalari oʻrnida Nikshapa shahar-qal’asi paydo boʻlgan. Oʻsha paytda ushbu qal’a-shahar butun janubiy Soʻgʻdning poytaxti vazifasini bajargan. Shahar-qal’asi ikki qator mustahkam devor bilan oʻralgan boʻlgan. Uning birinchi devori miloddan avvalgi VI asrlarga taaluqlidir. Makedoniyalik Aleksandr bosqinidan soʻng qal’ada ikkinchi devor barpo etilgan. Ushbu devor qal’aning tashqi himoyaviy devori vazifasini bajargan.

Shahar markaz vazifasini bajargan shu sabali bu yerda hukmdor saroyi, shahar ibodatxonasi, maqbara boʻlgan. Shaharda kulollar, temirchilar mahallalarida hunarmandchilik rivojlangan. Shahar-qal’ada birinchilardan boʻlib ikki qavatli zardushtiylar dahmasi qurilgan, chunki oʻsha davrda Soʻgʻdda asosiy eʼtiqod qilinadigan din — zardushtiylik dini boʻlgan. Ushbu dahma qadimgi sharq meʼmorchilik uslubida qurilgan. Miloddan avvalgi III asrlarda bu yerda 10 metr uzunlikdagi piramida shakliga ega boʻlgan maqbara qurilgan. Ushbu maqbara Surx Koʻtaldagi maqbaraga oʻxshash tarzda qurilgan. Shaharda tasvirli muhrlar ham muomalada boʻlgan. Masalan bu yerda miloddan avvalgi V asrlar etrusklari madaniyatiga xos boʻlgan muhrlar shular jumlasidandir. Yana bu yerda bundan tashqari turli ilohlar, hukmdorlar, zodagonlar, qahramonlar tasvirlangan miniatyura asarlari ham topilgan.

1999-yilning kuzida Yerqoʻrgʻondan miloddan avvalgi VIII—VII asrlarga oid balandligi 3 metrdan ortiq devor qoldiqlari topilgan ushbu devor miloddan avvalgi VI asrlarda qurilgan devorga parallel qilib qurilgan. Yaʼni ushbu devordan soʻng miloddan avvalgi VI asrda qurilgan devor koʻtarilgan.

Yuqorida taʼkidlanganidek zardushtiylik asosiy din boʻlgan bu shaharda miloddan avvalgi II asrda zardushtiylikning ilk dahmalaridan biri qurilgan. Avval foydalanilib koʻp oʻtmay koʻmib tashlangan.

Qazishmalar davomida III—VI asrlarga taaluqli maʼbuda haykalining boʻlaklari topilgan. Oʻsha paytda ushbu maʼbuda shahar va uning atrofidagi viloyat homiysi boʻlgan. Haykal siniqlari bilan birgalikda yana Silen tasviri va qurbaqa haykalchasi, qoʻrgʻoshin qorishmasidan quyib tayyorlangan, ilon shakli, bir qancha bronza koʻzgu va oltindan tipratikan shaklida yasalgan chogʻroq
kulon topilgan.

Adabiyotlar 
Поён Равшанов. «Карши тарихи». «Янги аср авлоди», 2006 йил
Yevgeniy Kovalenko

Yevgeniy Konstantinovich Kovalenko (1950-yil 3-yanvar, Toshkent) – sovet basketbolchisi. Boʻyi – 198 sm. SSSR xalqaro toifadagi sport ustasi (1971). Rossiyada faoliyat olib borgan murabbiy (1990).

Biografiyasi 
Yevgeniy Kovalenko 1968–1969-yilgi mavsumda „Universitet“ jamoasiga qoʻshiladi (Toshkent), 1970–1981-yillarda SSKA klubida oʻynagan. U klubdagi va SSSR terma jamoasidagi oʻyinlari davomida tajribali snayper sifatida shuhrat qozondi.

Kovalenko 1981-yildan 1983-yilgacha SSKA murabbiy-metodisti boʻlib xizmat qilgan. 1983-yilda Madagaskar oroliga joʻnab ketdi. U yerda mamlakat chempioni boʻlgan „KOSFAP“ erkaklar basketbol jamoasining bosh murabbiyi boʻlib ishlagan (1983–1986). Madagaskar xizmatlari uchun ordeni bilan taqdirlangan. 1986-yilda vataniga qaytgach, SSKA erkaklar basketbol jamoasining murabbiyi boʻlgan (1999-yilgacha).

Yevgeniy Konstantinovich SSKA jamoasida murabbiy boʻlib ishlab, uch marta SSSR chempioni, olti marta Rossiya chempioni va birinchi Jahon Harbiy Olimpiya oʻyinlari chempioni boʻlgan. Jamoa bilan birgalikda uch marta Yevroliganing chorak finaliga chiqgan. Yevgeniy 1996-yil Parijda boʻlib oʻtgan Yevroliga finalida ishtirok etgan va uning jamoasi 3-oʻrinni egallagan.

Yevgeniy Konstantinovich Rossiya oʻsmirlar terma jamoasi bosh murabbiyi (1992–1995; 1993 – Turkiyadagi Yevropa chempionatining bronza medali sovrindori). 1999-yildan 2001-yilgacha „Unics“ erkaklar basketbol jamoasining bosh murabbiyi boʻlgan. Jamoa 2000–2001-yilgi mavsumda tarixda birinchi marta Rossiya chempionatida bronza medallarini qoʻlga kiritdi. Yevgeniy 2001–2003-yillarda „Spartak“ erkaklar basketbol jamoasi (Sankt-Peterburg) bosh murabbiyi boʻlgan. 2004–2005-yillarda „Dinamo“ jamoasi bosh murabbiyi boʻlib faoliyat yuritgan. Jamoa ikkita mavsum davomida ikki bora FIBA kubogi finaliga chiqqan.

Kovalenko Moskva davlat universitetining jurnalistika fakultetini tamomlagan (1978).

Manbalar 

Toshkentda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1950-yilda tugʻilganlar
3-yanvarda tugʻilganlar
Galina Kochetkova

Galina Grigoryevna Kochetkova (qizlik familiyasi Alekseyeva, 1939-yil 30-yanvar, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – belarus arxitektori.

Biografiyasi 
Galina 1939-yil 30-yanvar, Toshkent shahri, Oʻzbekiston SSR, SSSRda tavallud topgan.

Galina Kochetkova 1962-yilda Belorussiya politexnika instituti qurilish fakultetining arxitektura boʻlimini tamomlagan (oʻqituvchilari G. V. Zaborskiy, V. M. Volchak, N. E. Traxtenberg, N. N. Mokletsova). Mogilyovdagi SSSR Davlat bankining Kompyuter markazi loyihasini ishlab chiqqanligi uchun BSSR Davlat fan va sanʼat akademiyasining 1-darajali diplomi bilan taqdirlangan.

Galina 1962–1965-yillarda arxitektor boʻlib, keyinchalik „Belpromproyekt“ institutida katta meʼmor boʻlib ishlagan. 1965–1968-yillarda BSSR Qurilish vazirligining Konstruktorlik byurosida 1-toifali loyihachi, texnik estetika boʻlimining guruh rahbari, Moʻgʻuliston Xalq Respublikasi, Choybalsan (1969) va dizayn ustaxonasida loyihaning bosh arxitektori boʻlib bir necha yillar faoliyat yuritgan. 1970-yilda „Belkomunproyekt“ institutida loyiha bosh meʼmori boʻlib ishlagan. 1971-yildan 1985-yilgacha „Mogilyovgrajdanproyekt“ instituti va 1985–1995-yillarda Mogilyov „Iskusstvo“ kombinatida rassom boʻlib faoliyat yuritgan.

Arxitektor 1965-yilda Meʼmorlar uyushmasi aʼzosi boʻldi. U Mogilyovda istiqomat qiladi.

Ijodkorligi 
Meʼmor Galina Grigoryevna asosiy bino va inshoot loyihalari muallifidir. U SSSR Davlat bankining Mogilyovdagi kompyuter markazi (1980), Mogilyov shahar kasalxonasining tibbiy binosi (1975), Kosmonavtlar koʻchasidagi Pedagogika instituti (1984) arxitektroridir. Bu inshootlarning barchasi Mogilyovda joylashgan.

Oilasi 
Galina meʼmor Konstantin Alekseyev bilan turmush qurgan.

Manbalar 

1930-yilda tugʻilganlar
30-yanvarda tugʻilganlar
Kishilar
Toshkentda tugʻilganlar
Sovet meʼmorlari
Albert Kishkovskiy

Albert Nikolayevich Kishkovskiy (7-yanvar 1922-yil – 29-may 1997-yil) – rus rentgenologi, tibbiyot fanlari doktori, professor, SSSR Tibbiyot fanlari akademiyasining muxbir aʼzosi (1984), tibbiyot xizmati general-mayori.

Biografiyasi 
Albert Kishkovskiy 1922-yil 7-yanvarda Toshkent shahrida tavallud topgan. 1943-yilda Saratov tibbiyot institutining harbiy fakultetini tamomlagan. Nikolayevich Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi boʻlgan va tibbiy batalonda jarroh boʻlib ishlagan.

Nikolayevich 1946-yildan Kiyev harbiy okrugi gospitalida rentgenolog, 1952-yildan 1954-yilgacha Shimoliy kuchlar guruhining bosh radiologi boʻlib faoliyat yuritgan.

1954-yildan Harbiy tibbiyot akademiyasida dars bergan va ilmiy ish olib borgan. Albert 1965-yilda „Oʻtkir nurlanish kasalligida limfa tizimidagi funksional va morfologik oʻzgarishlar“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. U 1968-yildan 1989-yilgacha Harbiy tibbiyot akademiyasining rentgenologiya va radiologiya kafedrasi mudiri hamda SSSR Mudofaa vazirligining bosh rentgenologi boʻlib ishladi. Albert Nikolayevich „Vestnik rentgenologii i radiologii“ jurnali tahririyati aʼzosi. Bundan tashqari general-mayori vazifasida xizmat qilgan.

Uning tadqiqot mavzulari:

yopiq shikastlanishlar va ichki organlarning shikastlanishlarini shoshilinch rentgen diagnostikasi;

koʻp ogʻir jarohatlar, oʻtkir kasalliklar va zaharlanish natijasida yuzaga kelgan ogʻir sharoitlarda rentgen tekshiruvi;

bosh, koʻkrak va qorin boʻshligʻi organlarining shikastlanishi va yaralari uchun elektroradiografiya va kompyuter tomografiyasidan foydalanish;

oʻsma boʻlmagan kasalliklar uchun radiatsiya terapiyasi.

Albert 300 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi (hammuallif).

Nikolayevich SSSR Tibbiyot fanlari akademiyasining muxbir aʼzosi boʻlgan (1984).

Kishkovskiy I va II darajali Vatan urushi, Qizil Yulduz ordeni (ikki marta) va medallar bilan taqdirlangan.

Manbalar 
7-yanvarda tugʻilganlar
1922-yilda tugʻilganlar
29-mayda vafot etganlar
1997-yilda vafot etganlar
Qizil Yulduz ordeni sohiblari
Vatan oldidagi xizmatlari uchun 2-darajali ordeni sohiblari
Toshkentda tugʻilganlar
Anatoliy Kivayev

Anatoliy Aleksandrovich Kivayev (1929-yil 18-mart, Toshkent – 2014-yil 25-yanvar, Moskva) – sovet va rus oftalmologi, tibbiyot fanlari doktori, professor, Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan shifokor, Rossiya tabiiy fanlar akademiyasining akademigi.

Hayoti 
Anatoliy Aleksandrovich Kivayev 1929-yil 18-martda Toshkent shahrida shifokorlar oilasida tavallud topgan.

1953-yilda Toshkent tibbiyot institutining davolash fakultetini tamomlagan.

Kivayev 1953–1966-yillarda Oʻzbekistonda oftalmolog boʻlib ishlagan (1957–1959-yillarda Samarqand tibbiyot institutining klinik ordinaturasida 1964-yilda „Sil kasalligi bilan ogʻrigan bemorlarda koʻrish organlarining holati“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan).

Aleksandrovich 1966–1968-yillarda M. F. Vladimirskiy nomidagi MONIKI koʻz boʻlimida ishlagan (Moskva).

Anatoliy 1968–1971-yillarda professor Svyatoslav Nikolayevich Fedorov boshchiligida Moskva tibbiyot institutining muammoli tadqiqot oftalmologiya laboratoriyasida faoliyat olib borgan.

Kivayev 1971-yildan 2012-yilgacha Helmgolts nomidagi Moskva koʻz kasalliklari ilmiy-tadqiqot institutida kontaktli koʻrishni tuzatish boʻlimiga rahbarlik qilgan.

Shifokor 1983-yilda „Kontaktli koʻrishni tuzatish“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi.

Anatoliyga 1988-yilda professor ilmiy unvoni berilgan.

1997-yil „Moskvaning 850 yilligi xotirasiga“ medali bilan taqdirlangan.

Kiyayev 2001-yilda „Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan shifokor“ faxriy unvoni bilan taqdirlangan.

Anatoliy Aleksandrovich Kiyayev 25-yanvar 2014-yilda Moskvada vafot etgan

Ilmiy faoliyati 
Anatoliy Aleksandrovich Kivayevning sovet va rus oftalmologiyasidagi obroʻsini baholash mushkul. Kivayev mamlakatda kontaktli koʻrishni tuzatish boʻyicha ixtisoslashtirilgan xizmatni yaratdi. U oʻz xodimlari bilan birgalikda samarali diagnostika usullari, kontakt linzalarini tanlash, loyihalash va ishlab chiqarish tizimi, ulardan foydalanishning yangi yoʻnalishlarini ishlab chiqdi. 11 nafar fan nomzodi tayyorladi. Kivayev 250 dan ortiq ilmiy ishlar hamda kontaktli koʻrishni tuzatish boʻyicha birinchi mahalliy qoʻllanma muallifi.

Manbalar 

Tibbiyot fanlari doktorlari
Moskvada vafot etganlar
2014-yilda vafot etganlar
25-yanvarda vafot etganlar
Toshkentda tugʻilganlar
1929-yilda tugʻilganlar
18-martda tugʻilganlar
Vladimir Kamelzon

Vladimir Naumovich Kamelzon (1938-yil 17-martda, Toshkent, Oʻzbekiston) – tennischi, Ukraina va Rossiyada xizmat koʻrsatgan murabbiy, SSSR sport ustasi, Rossiya terma jamoalari bosh murabbiyi va Rossiya tennis federatsiyasi boshqaruvi aʼzosi. 50 yildan ortiq murabbiy sifatida faoliyat yuritgan.

Biografiyasi 
Kamelzon 1938-yil 17-martda Toshkent shahrida tavallud topgan. Uning birinchi tennis murabbiylari Gruziya chempioni Vano va Archila Ellerdashvili edi. 13 yoshidan Oʻzbekiston terma jamoasi safida oʻynay boshlagan va 1956-yili SSSR xalqlarining birinchi Spartakiadasida qatnashgan. Sportchi Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi boʻlgan. Universitetda oʻqib yurgan kezlarida „Lokomotiv“ sport klubida tennis boʻyicha murabbiy boʻlib ishlay boshladi. 1962-yilda Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya va sport institutini „sport oʻyinlari“ ixtisosligi boʻyicha diplom oldi hamda Oʻzbekiston sport jamiyatlari va tashkilotlari ittifoqi davlat murabbiyi lavozimida ish boshladi. Soʻng Respublika yoshlar oliy sport mahorat maktabiga katta murabbiy boʻlib ishga oʻtdi. Vladimir Kamelzon Ukraina, O‘zbekiston, SSSR va Rossiya terma jamoalarida murabbiy boʻlib ishlagan. Bundan tashqari „Belokamennaya“ bolalar tennis sport maktabini boshqargan. 3 yil davomida AQSHda murabbiy boʻlib ishlagan. 2007-yilda BMT huzuridagi Xalqaro axborotlashtirish akademiyasining akademigi boʻlgan.

Taniqli talabalari 
Vladimir Kamelzon shogirdlari orasida: SSSR sport ustasi Ravil Sulaymonov, SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi, tennis boʻyicha murabbiy Yelena Yeliseyenko, SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi va 18 yoshgacha boʻlgan Wimbledon chempioni Marina Kroshina, Ukrainada xizmat koʻrsatgan murabbiy Olga Babiy, SSSR xalqaro toifadagi sport ustasi Aleksandr Kolyaskin, Devis kubogi va Fed kubogi jamoasi sardori Yakov Ribalskiy, Isroil Milliy tennis markazi bolalar tennis maktabi direktori Igor Gipsh, tennischi Yuriy Filev bor edi.

Manbalar 

SSSR sport ustasi
Toshkentda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1938-yilda tugʻilganlar
17-martda tugʻilganlar
Nikolay Krauze

Nikolay Iyeronimovich Krauze (1887–1950) – rus jarrohi, klinika vrachi, pedagog, tibbiyot fanlari doktori. Akademik Sergey Ivanovich Spasokukotskiyning shogirdi (1870–1942).

Hayoti 
Nikolay Iyeronimovich Krauze 1887-yil 3-iyulda Toshkentda tavallud topgan. Onasi – Yekaterina Matveyevna Krauze (qizlik familiyasi Xalina). Otasi – Jerom Ivanovich Krauze (1845–1909), tabiatshunos, farmatsevt, oʻsimliklarni kolleksiya qiluvchi, jamoat arbobi, oʻqituvchi.

Nikolay Krauze 1905-yilda oʻrta maktabni tugatdi va oʻsha yili Sankt-Peterburg universitetining fizika-matematika fakultetining tabiiy fanlar boʻlimiga oʻqishga kirdi. Universitetning tugatgan va 1909-yilda Imperator Nikolay universitetining tibbiyot fakultetiga oʻqishga kirdi.1914-yilda universitetni eng yaxshi talabalar qatorida tamomlagan.

Krauze 1918-yilda Saratovga qaytib keldi va S. I. Spasokukotskiy boshchiligidagi universitet shifoxonasi jarrohlik klinikasida vrach lavozimida ishlay boshladi. Xuddi shu yili klinik assistent lavozimini egalladi.

Nikolay 1923–1925-yillarda Saratovdagi temir yoʻl kasalxonasining jarrohlik boʻlimini boshqargan.

1926-yilda „Tos suyagini qisqartirilgan oyoq bilan tushirish mexanikasi toʻgʻrisida“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi va dotsent ilmiy unvonini oldi.

V. Shalamov hikoyalarida Krauze davlat jarrohi boʻlganligi haqida tilga olingan.

Krauze 1950-yil 13-fevralda vafot etdi.

Krauzening ilmiy merosi nazariy va klinik jarrohlikning turli sohalariga oid 50 dan ortiq ishlarni oʻz ichiga oladi.

Uning shogirdlari: V. I. Iost, E. L. Berezov, I. M. Rabinovich, V. A. Nikitin va boshqalar.

Nikolay Iyeronimovich Mehnat Qizil Bayroq ordeni va medallar bilan taqdirlangan.

Oilasi 
Rafiqasi Gerta Fridrixovna Krauze (1893-yil 6-oktyabr –1978-yil 6-oktyabr).

Farzandlari Yekaterina Nikolayevna Krauze (1917-yil 25-mart – …), Sergey Nikolayevich Krauze (1921-yil 6-fevral – 1973-yil oktyabr) va Nikolay Nikolayevich Krauze (1923-yil 3-avgust – 1993-yil 3-oktyabr).

Manbalar 

1950-yilda vafot etganlar
13-fevralda vafot etganlar
Toshkentda tugʻilganlar
1887-yilda tugʻilganlar
3-iyulda tugʻilganlar
Bhakti Gosvami

Bhakti Vigyana Gosvami (asl ismi: Vadim Tuneev, 1956-yil 30-avgust, Toshkent, Oʻzbekiston) – Gaudiya Vaishnava guruhi va Krishna ongi xalqaro jamiyati (ISKCON) rahbari.

Bhakti 1980-yillardan beri Yoga amaliyotchisi va voiz boʻlib, yigirma yil davomida Rossiyadagi ISKCON jamoalariga rahbarlik qilib keladi. U Radhanath Swami shogirdi, monastir ordeniga qoʻshilishdan oldin kimyoviy fanlar olimi va molekulyar biologiya fanlari nomzodi boʻlgan.

Hayoti 
Vadim Tuneev 1956-yil 30-avgustda Toshkentda ashaddiy ateist olimlar oilasida tugʻilgan. Uning onasi Toshkentdagi Fanlar akademiyasining filolog fanlari nomzodi, otasi esa Moliya instituti bitiruvchisi, Leningrad qishloq xoʻjaligi institutida kibernetika kafedrasi mudiri edi.

Vadim qiziquvchan bola boʻlib, asosan ilmiy fantastika boʻyicha koʻp kitoblar oʻqigan. U entomologiya va kimyoni, adabiyot, sheʼriyat, falsafa va tarixni yaxshi koʻrgan. Shuningdek, ingliz tilidan tashqari sanskrit, bengal va hind tillarini ham biladi. Hatha-yoga bilan shugʻullanib, vaqtini muqaddas joylarni ziyorat qilish, dunyo oyatlarini oʻrganish va yaqin dindor doʻstlar bilan aloqada boʻlish uchun sarflaydi.

Taʼlimi 
Vadim 1973-yilda maktabni tugatib, oʻsha yili Moskva universitetiga kimyo fakultetiga oʻqishga kiradi. U doʻstlari orasida sodiq, ochiqkoʻngil va fidoyi talaba sifatida ajralib turgan.

1978-yilda Vadim Rossiya Fanlar Akademiyasi qoshidagi Molekulyar biologiya institutining aspiranturasiga qabul qilingan. Shu bilan birga, universitet yotoqxonasida qoʻshni xonada yashovchi, Xare Krishna dindori boʻlgan Japa Dasa ismli talaba bilan doʻstlashgan. Keyin Gaudiya Vaishnavizm (induizm yoʻnalishi) bilan uchrashadi.

Vadim ushbu yangi doʻstlik taʼsirida vegetarian boʻlib, Bhagavad Gitani, klassik hind oyatlarini oʻqiy boshlagan. U turli xonadonlarda Xare Krishna yigʻilishlarida qatnashib, tez orada munchoqlarda Xudoning ismlarini talaffuz qilish meditatsion amaliyotini boshlaydi. Oʻsha davrdagi siyosiy rejim diniy eʼtiqodlilarga qattiqqoʻl munosabatda boʻlganligi sababli, uchrashuvlar koʻpincha yashirin tarzda boʻlgan. U oʻnlab talabalar bilan birga muntazam ravishda Moskva muhandislik-fizika institutining oʻquv zallarida Sergey Mitrofanov (keyinchalik Surya Dasa deb nomlangan) nutqlarini tinglash uchun yigʻilishgan.

2001-yilda Bhakti Vijnana Gosvami Bxaktivinoda Thakuraning sheʼrlar toʻplami boʻlgan Sharanagatining ruscha tarjimasini nashr etadi. Bundan keyin rus tilidagi bir nechta kitoblar hozirda ingliz tiliga tarjima qilinmoqda.

Faqat ikki nafar rus fidoyisi boʻlgan Vaidyanatha birinchi yili Shvetsiyada madaniyat va turmush tarzini qiyin deb topadi. U tarjima boʻlimi boshligʻi boʻlib, Shrila Prabxupada kitoblarini rus va Sovet blokining boshqa tillariga tarjima qilishda fidoyilar guruhiga rahbarlik qilgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Toshkentlik kishilar
Oʻzbekistonlik rus millatiga mansub kishilar
Yashayotgan insonlar
1956-yilda tugʻilganlar
Dmitriy Koshenko

Dmitriy Aleksandrovich Koshenko (1977-yil 21-may, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – rus siyosatchisi va davlat arbobi. 2021-yil 4-dekabrdan Nijnevartovsk boshligʻi.

Biografiyasi 
Dmitriy Aleksandrovich Koshenko 1977-yil 21-mayda Oʻzbekiston poytaxti Toshkent shahrida tavallud topgan. 2000-yilda Tyumen davlat universitetining huquqshunoslik fakultetini tamomlagan.

Mehnat faoliyati

Koshenko 2000-yildan beri avval Nyaganda, keyin Langepas va Nijnevartovskda soliq xizmatida ishlay boshladi. Dmitriy 2005-yilda Xanti-mansiyskning avtonom Yugra okrugida (Langepas) 5-sonli Federal soliq xizmati tumanlararo inspektsiyasi boshligʻi etib tayinlandi. 2010-yildan esa Xanti-mansiysk avtonom Yugra okrugida (Nijnevartovsk) 6-sonli Federal soliq xizmati tumanlararo inspeksiyasini boshqardi. 2016-yil dekabr oyida Nijnevartovskda rahbar oʻrinbosari lavozimiga tayinlandi. 2018-yil may oyida shahar hokimining iqtisodiyot va moliya boʻyicha rahbar oʻrinbosari lavozimiga oʻtkazildi. Dmitriy 2021-yil 26-maydan 2021-yil 3-dekabrgacha Nijnevartovsk meri lavozimida ishlagan. 2021-yil 4-dekabrda Nijnevartovsk shahrining toʻla huquqli rahbari boʻldi.

Dmitriy Koshenko oilali. Uning farzandlari bor-yoʻqligi nomaʼlum.

Darajasi 
Dmitriy „1-darajali shahar maslahatchisi“ unvoniga sazovor boʻlgan.

Mukofotlari 

Koshenko „Rossiya Federal Soliq xizmati aʼlochi talabasi“ hamda „Rossiya Federal soliq xizmatining faxriy xodimi“ mukofotlari bilan taqdirlangan.

Manbalar 

Toshkentda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1977-yilda tugʻilganlar
21-mayda tugʻilganlar
Boris Gruzin

Boris Efimovich Gruzin (1937-yil 30-iyun, Toshkent) – sovet dirijyori va pedagog, RSFSR xalq artisti.

Hayoti 
Boris Gruzin 1937-yil 30-iyunda Toshkentda (Oʻzbekiston SSR) tavallud topgan. Oilasi 1945-yilda Novosibirskka koʻchib oʻtdi. 1954–1958-yillarda Moskva konservatoriyasi qoshidagi Akademik musiqa maktabida tahsil oldi, fortepiano va musiqa nazariyasidan saboq oldi.

Gruzin 1963-yilda P. I. Chaykovskiy nomidagi Moskva konservatoriyasini imtiyozli diplom bilan tamomlagan. U yerda uchta mutaxassislik boʻyicha tahsil oldi: opera va simfonik dirijyorlik, fortepiano va musiqa nazariyasi.

Efimovich 1963–1968 va 1976–1989-yillarda Novosibirsk akademik opera va balet teatrida xizmat qilgan. 1986–1989-yillarda teatrning bosh dirijyori boʻlgan. Boris 20 dan ortiq opera va balet spektakllarini ijro etgan.

M. I. Glinka (1986) va N. A. Rimskiy-Korsakov (1997, 1999) nomidagi xalqaro opera xonandalari tanlovlari hakamlar hay’ati aʼzosi boʻlgan.

Boris Efimovich 1969–1976 va 1989–1993-yillarda Odessa opera va balet teatrining bosh dirijyori boʻlib faoliyat yuritgan. 1991–1992-yillarda Odessa konservatoriyasida opera tayyorlash kafedrasini boshqargan.

Gruzin 1993-yildan beri Mariinskiy teatrida dirijyor boʻlib ishlaydi. Uning repertuarida 80 dan ortiq opera va balet spektakllari mavjud. Buyuk Britaniya, AQSh, Kanada, Germaniya, Avstriya, Gollandiya, Finlyandiya, Fransiya, Shveysariya, Janubiy Koreya, Yaponiya, Italiya, Ispaniya, Avstraliyadagi teatrlarda dirijyorlik qilgan.

1996-yildan N. A. Rimskiy-Korsakov nomidagi Sankt-Peterburg davlat konservatoriyasi professor lavozimida ishlagan.

Boris 2000-yilda Londonning Kovent-Garden teatrida Mariinskiy teatriga gastrol safarida Mazeppa operasini boshqargan. Oʻsha paytdan boshlab dirijyor Buyuk Britaniya Qirollik baleti bilan doimiy hamkorlikni boshladi.

Manbalar 

Toshkentda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1937-yilda tugʻilganlar
30-iyunda tugʻilganlar
Duysen Kayipov

Kayipov Duysen Kayipovich (; 1927-yil 1-dekabr, Oʻzbekiston SSR, Toshkent viloyati, Zangiota tumani – 1990-yil 10-iyun, Qozogʻiston SSR, Olmota shahri) — sovet va qozoq fizigi, fizika-matematika fanlari doktori (1969), professor (1970), Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi (1970).

Hayoti 
Kayipov Duysen Kayipovich 1927-yil 1-dekabrda Toshkent viloyatining hozirgi Zangiota tumanida tugʻilgan. Kayipov Duysen oʻrta maktabni tugatgach Moskva davlat universitetiga oʻqishga kiradi. 1950-yilda Moskva davlat universitetini tamomlagan. Universitetni tamomlagach Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi Fizika-texnika institutida ilmiy xodim boʻlib ishlagan. 1956-yildan 1959-yilgacha Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi Yadro fizikasi instituti laboratoriya mudiri sifatida xizmat faoliyatini davom ettirgan. Kayipov Duysen Kayipovich 1970-yildan Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi boʻlgan. 1969-yilda institut direktori oʻrinbosari, 1969-yildan 1990-yilgacha esa kafedra mudiri boʻlgan.

Ilmiy faoliyati 
Kayipov Duysen Kaipovich gamma nurlarining rezonans nurlanishini va Myossbauer effektini oʻrganib chiqqan hamda ularning molekulyar va fizik-kimyoviy xossalarini ochib bergan. Atom yadrosining tuzilishi boʻyicha ilmiy ish qilgan.

U 1955-yilda „Kosmik nurlar taʼsirida hosil boʻlgan yadro-aktiv sekin mezonlarni oʻrganish“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 1968-yilda esa „Yadrolar tomonidan gamma nurlarining rezonansli tarqalishi“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini ham muvaffaqqiyatli himoya qilgan.

Quyida Kayipov Duysen Kayipovich tomonidan oʻrganilgan baʼzi amaliy ishlar keltirilgan:

1974-yil – Atom toʻlqin funksiyalari jadvallari.

1976-yil – Yadro gamma-rezonansi va tegishli jarayonlar.

1985-yil – Ultrasovuq neytronlar.

Manbalar

Havolalar 
 Некоторые работы на оф. сайте РГБ 
 Ещё 3 работы на оф. сайте РГБ (ошибка в имени: вместо ДуЙсен напечатано ДусеЙн) 
Sovet olimlari
Toshkent viloyatida tugʻilganlar