Beyoncé

Beyoncé Giselle Knowles-Carter (; 4-sentyabr 1981-yilda tugʻilgan) amerikalik qoʻshiqchi, qoʻshiqnavis va aktrisadir. Texasning Houston shahrida tugʻilib oʻsgan Beyoncé bolaligidanoq turli qoʻshiq va raqs musobaqalarida qatnashgan. U 1990-yillaring oxirlarida qizlardan iborat Destiny's Child guruhi aʼzosi oʻlaroq shuhrat qozondi. Bu guruh barcha zamonlarning eng koʻp albomi sotilgan qizlardan iborat guruhlaridan biri boʻlgan. U 2003-yilda Dangerously in Love nomli ilk yakkaxon albomini chiqardi. Albomdagi „Crazy in Love“ va „Baby Boy“ singllari AQShning Billboard Hot 100 musiqiy chartida birinchi raqamli ashulalar boʻlishdi.

2006-yilda Destiny’s Child guruhi tarqalib ketganidan soʻng, Beyoncé ikkinchi yakkaxon albomi boʻlmish B'Dayni ommaga taqdim etdi. Albomdagi „Irreplaceable“ va „Beautiful Liar“ singllari ancha xush qarshilandi. Beyoncé, shuningdek, koʻplab filmlarda, jumladan Telba politsiyachi (2006), Dreamgirls (2006), Obsessed (2009) va Qirol Sher (2019) kabi filmlarda tasvirga tushdi. Uning amerikalik rapper Jay-Z bilan turmush qurishi hamda Cadillac Records (2008) filmida Etta Jamesni jonlantirishi uchinchi albomi — I Am... Sasha Fierce (2008) ga taʼsir oʻtkazdi. Albom 2010-yilda oltita Grammy Awardsga sazovor boʻldi. Albomdagi „If I Were a Boy“, „Single Ladies (Put a Ring on It)“ va „Halo“ ashulalari muxlislar va tanqidchilar tomonidan iliq kutib olindi.

2010-yilda menejeri va otasi Mathew Knowlesdan ajralganidan soʻng, Beyoncé 2011-yilda musiqiy jihatdan turfa xil boʻlgan 4 nomli toʻrtinchi albomini chiqardi. Keyinchalik, mos ravishda beshinchi va oltinchi albomlari boʻlmish Beyoncé (2013) va Lemonade (2016) larni chiqarib, jahon miqyosida shuhrat qozondi, albomlarning ikkinchisi 2016-yilning eng koʻp sotilgan albomi boʻldi. Albomlarning ikkisi ham xiyonat va vumanizm mavzularini oʻz ichiga olishi bilan qolgan albomlardan ajralib turdi. 2018-yilda Beyoncé turmush oʻrtogʻi Jay-Z bilan birgalikda the Carters guruhi aʼzolari oʻlaroq Everything Is Love albomini chiqardi. Beyoncé Ed Sheeran bilan birgalikda ijro etgan „Perfect“ (2017) hamda Megan Thee Stallion bilan birgalikda ijro etilgan „Savage“ (2020) qoʻshiqlari ortidan Billboard Hot 100 chartida yuqori pogʻonalardan oʻrin oldi. Shu yili u Black Is King nomli musiqiy film va vizual albomini chiqarib, muxlislar tomonidan kengqamrovli olqishlarga ega boʻldi.

Beyoncé jahondagi audio disklari eng koʻp sotilgan artistlardan biri boʻlib, hozirga qadar uning audio disklari umumjahon boʻylab 118 million dona sotilgan. U ilk olti studiyaviy albomi ham Billboard 200 chartida birinchi oʻrinni band etgan ilk yakkaxon xonandadir. Uning 2000-yillar davomidagi muvaffaqiyati Recording Industry Association of America (RIAA) tomonidan Oʻnyillikning top artisti, Billboard tomonidan esa Oʻnyillikning top ayol artisti oʻlaroq eʼtirof etildi. Beyoncé koʻplab yutuqlarga, jumladan 28 ta Grammy Awards, 26 ta MTV Video Music Awards, 24 ta NAACP Image Awards, 31 ta BET Awards va 17 ta Soul Train Music Awardsga loyiq topilgan. 2014-yilda Billboard uni tarixdagi eng koʻp daromad topgan qora tanli musiqachisi deb atasa, 2020-yilda Time jurnali uni oʻtgan asrning eng nufuzli 100 ayoli roʻyxatiga kiritdi.

Hayoti

1981-1996: Ilk hayoti va karyerasi boshlanishi 
Beyonce Giselle Knowles 1981-yil 4-sentyabrda Texas shtatining Houston shahrida tugʻilgan. Onasi Celestine „Tina“ Knowles (qizlik familiyasi Beyonce) soch turmaklovchi boʻlib, oʻzining saloniga ega boʻlgan. Otasi Mathew Knowles esa menejer oʻlaroq faoliyat yuritgan. Beyoncéning singlisi Solange Knowles ham qoʻshiqchi boʻlib, Destiny's Child guruhida tarqalib ketmaguncha yordamchi raqqosa boʻlgan. Solange va Beyoncé tarixda albomlari musiqiy chartlarda birinchi pogʻonadan oʻrin olgan ilk opa-singillardir. Mathew afroamerikalik, Tina esa luiziana kreollikdir.

Beyoncéning ona tarafdan buva va buvisi — Lumas Beyince va Agnez Dereon (Odilia Broussard va Eugene DeRouenning qizi) boʻlib, ular fransuz tilida soʻzlashuvchi luiziana kreolliklar boʻlishgan. Beyoncé ham kreol hisoblanadi. Onasi orqali Beyoncé koʻplab fransuz aristokratlari, jumladan Viscounts de Béarn va Viscounts de Belzunce oilalari avlodi sanaladi. U yana fransuz dvoryani va harbiy lideri boʻlgan Jean-Vincent d’Abbadie de Saint-Castin avlodidir. Uning toʻrtinchi katta buvisi Marie-Françoise Trahan boʻlib, u 1774-yilda Fransiyaning Belle Île orolida joylashgan Bangor kommunasida tavallud topgan. Trahan Britaniya deportatsiyadan soʻng, Belle Île orolida xavfsiz joy topib, qolib ketgan akadiyaliklar qizi boʻlgan. Bretan mol-mulklari 78 ta akadiya oilalari va azaldan yashab kelayotgan mahalliy aholi oʻrtasida taqsimlangan. Trahanlar oilasi Luizianaga koʻchib ketishlaridan avval Belle Île orolida oʻn yildan oshiq vaqt davomida istiqomat qilishgan. Beyoncé oʻz nasl-nasabini oʻrgandi hamda oʻz quliga turmushga chiqqan qul egasi avlodi ekanligini kashf etdi.

Diskografiyasi 

 Dangerously in Love (2003)
 B'Day (2006)
 I Am... Sasha Fierce (2008)
 4 (2011)
 Beyoncé (2013)
 Lemonade (2016)

Filmografiyasi 

Rol ijro etgan filmlar
 Carmen: A Hip Hopera (2001)
 Austin Powers in Goldmember (2002)
 The Fighting Temptations (2003)
 Fade to Black (2004)
 Telba politsiyachi (2006)
 Dreamgirls (2006)
 Cadillac Records (2008)
 Obsessed (2009)
 Epik (2013)
 Qirol Sher (2019)

Rejissorlik qilgan filmlar
 Life Is But a Dream (2013)
 Beyoncé: Lemonade (2016)
 Homecoming (2019)
 Black Is King (2020)

Turnelari 

Headlining
 Dangerously in Love Tour (2003)
 The Beyoncé Experience]] (2007)
 I Am… World Tour]] (2009—2010)
 I Am… Yours (Beyoncé show) (2009)
 The Mrs. Carter Show World Tour (2013—2014)
 The Formation World Tour (2016)

Joint Tours
 Verizon Ladies First Tour]] (2004)
 On the Run Tour (Jay-Z bilan birgalikda; 2014)
 On the Run II Tour (Jay-Z bilan birgalikda; 2018)

Manbalar

Havolalar 

  
 
 

 
1981-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Amerikalik ayol qoʻshiqchilar
Amerikalik ovoz aktrisalari
Amerikalik ayol modellar
Amerikalik aktrisalar
Afroamerikalik ayol qoʻshiqchilar
Afroamerikalik aktrisalar
Amerikalik ayol filantroplar
MTV Europe Music Award sovrindorlari
Grammy mukofoti sovrindorlari
Brit mukofoti sovrindorlari
Amerikalik televideniye aktrisalari
Amerikalik ayol reperlar
Afroamerikalik ayol reperlar
Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar
Amerikalik hip hop-qoʻshiqchilar