Qadimgi Rimda tibbiyot

Qadimgi Rim tibbiyotiga qadimgi yunon tabobati katta ta'sir ko'rsatgan, shuningdek qadimgi rimliklar Gippokrat korpusini ishlatish orqali parhez, rejim va jarrohlik muolajalari bilan birgalikda yangi amaliyotlarni ishlab chiqdi. Bu, ayniqsa, tibbiyot bilan shug'ullangan ikki taniqli yunon shifokorlari Dioskorid va Galenning ishlarida ko'rindi. Dioskorid Rim armiyasining shifokori, Galen ommaviy namoyishlar o'tkazgan, Asklepiad esa etakchi Rim shifokori edi. Bu uchta tabibning barchasi turli xil kasalliklar va ullarni davolash usullari haqida bilimga ega edi.

Qadimgi Rim tibbiyoti oftalmologiya va urologiya kabi mutaxassisliklarga bo'lingan. Inson tanasi haqidagi bilimlarini oshirish uchun shifokorlar qisqichlar, skalpellar va kateterlar kabi turli xil asboblar yordamida amalga oshirilgan jarrohlik muolajalaridan foydalanganlar.

Kirish 

Rim imperiyasi yunon va rim madaniy unsurlarining  murakkab va qorishgan birlashmasi edi. Keyinchalik lotin mualliflari, Katon va Pliniy an'anaviy Rim davolash turlari bo'lgan  o'tlar, maysalar, qo'shiqlar, ibodatdan bemorlarini davolashda foydalanishgan. 

Ikki mintaqa o'rtasida harbiy va siyosiy aloqalarning o'rnatilishi va rivojlanishi bilan yunon tibbiyoti Italiyaga kirib keldi va yanada gullab-yashnashni boshladi 

Rim jamiyatiga yunon ta'sirining kengroq oqibatlari haqida gap ketganda, qadimgi yunon tibbiyoti, etnografiyasi va meteorologiyasining ta'siri ayniqsa ikkita sohaga katta ta'sir ko'rsatdi: arxitektura va sog'liqni saqlash. Bu Rim armiyasiga  uchun juda muhim edi va rimliklar tibbiyotda juda ko'plab yutuqlarga erishdi, misol uchun harbiy armiyalarda shifoxonalar tashkil etildi,  ularga doimiy shifokorlar tayinlandi, valetudinariyalar (harbiy gospitallar) tashkil etildi, Sezar davrida yaradorlarga tizimli yordam koʻrsatishning ilk izlari paydo boʻldi.

Galen 

Pergamonlik Galen (129-a. Milodiy 216)  taniqli yunon  shifokori boʻlib, uning nazariyalari va kitoblari ming yildan koʻproq vaqt davomida Gʻarb tibbiyotida fundamental manba sifatida foydalanildi. 20 yoshida u mahalliy ibodatxonada Asklepiyning terapevtlari ("nazoratchisi" yoki "hamkori") sifatida to'rt yil xizmat qildi. Galen inson tanasini o'rgangan bo'lsa-da, inson jasadlarini yorib ko'rish Rim qonunlariga taqiqlangan bo'lgani uchun, cho'chqalar, maymunlar, qo'ylar, echkilar va boshqa hayvonlardan foydalangan.

Aulus Kornelius Celsus 

Sels (miloddan avvalgi 25-milodiy 50) Rim ensiklopediyachisi boʻlib, koʻplab mavzularda umumiy ensiklopediya yozgan. Uning aniq tug'ilgan joyi va qachon yashagani noma'lum; ammo, u Avgust va Tiberiy hukmronligi davrida yashaganligi ma'lum. Uning katta entsiklopediyasidan saqlanib qolgan yagona asar De Medicina hisoblanadi . Ushbu asar sakkiz jilddan iborat bo'lib, ulardan ikkitasi jarrohlik bo'yicha. Uning kitobi o'z davrining eng yaxshi asari bo'lgan. Uning mazmuni 15-asrda ham qimmatli bo'lib, Papa Nikolay V uni nashr ettirgandan so'ng, 1478 yilda nashr etilgan birinchi tibbiy kitob bo'ldi. Uning o'zi tibbiyot bilan shug'ullanganmi yoki o'sha davrdagi tibbiyotga doir asarlardan olinganmi hozirgacha bahs-munozaralar mavjud.

Manbalar

Tashqi havolalar 

 Bugungi tibbiyot yangiliklari: Qadimgi Rim tibbiyoti 
Qadimgi tibbiyot tarixi