Kuch uzatmasi

Avtomobilsozlikda kuch uzatmasi (shuningdek, tez-tez “power train” yoki “drive-train” deb ham talaffuz qilinadi) Yetaklovchi gʻildiraklarga quvvat yetkazib berish uchun yordam beradigan avtomobil detallarining bir qismi Bu motor yoki quvvat yaratadigan motorni istisno qiladi.

Farqli oʻlaroq quvvat uzatmasi tizimi dvigatel va/yoki motor(lar)ni, shuningdek, quvvat uzatmasini oʻz ichiga oladi.

Dengizosti qurilmalarida uzatma vali yurituvchi oʻqni emas, balki parrakni boshqaradi, haqiqiy motor esa avtomobil motoriga juda oʻxshab ketishi mumkin.

Funksiyasi 
Kuch uzatmasining vazifasi quvvatni ishlab chiqaradigan motorni oʻqni aylantirish uchun mexanik quvvatdan foydalanadigan harakatlantiruvchi gʻildiraklarga ulab berishdan iborat. Bunday ulanish ikki detalini jismoniy bogʻlashni oʻz ichiga oladi, ular avtomobilning qarama-qarshi uchlarida boʻlishi mumkin va shuning uchun uzun parrak vali yoki uzatma valini talab qiladi. Motor va gʻildiraklarning ishlash tezligi ham farq qiladi va toʻgʻri uzatma nisbati bilan mos kelishi kerak. Avtomobil tezligi oʻzgarganda, samarali ishlashi uchun motorning ideal tezligi taxminan oʻzgarmas boʻlib qolishi va shuning uchun bu uzatma qutisi nisbati ham mexanik, avtomatik ravishda yoki avtomatik uzluksiz almashtirish orqali oʻzgartirilishi kerak.

Detallari 
Transport vositasining turiga qarab kuch uzatmasining aniq detallari farq qiladi.

Ayrim maxsus misollar:

Mexanik transmissiyali avtomobil 

 Maxovik
 Ikki massali maxovik hali ham kam uchraydi
 Debriyaj
 Uzatma qutisi
 Tezlashtirilgan uzatma 5 tezlik qabul qilingandan beri standartga aylandi
 Parrak vali
 Orqa oʻq
 Asosiy uzatma
 Differensial

Avtomatik transmissiyali avtomobil 

 Moment konvertori
 Transmissiya
 Parrak vali
 Orqa oʻq
 Vtulka
 Differensial

Old gʻildirak uzatmali avtomobil 

 Debriyaj
 Monoblok transmissiya
 Uzatma qutisi
 Asosiy uzatma
 Differensial
 Har bir gʻildirakka uzatma vallari va oʻzgarmas tezlikdagi birlashmalar

Toʻrt gʻildirak uzatmali yoʻltanlamas avtomobil 

 Debriyaj
 Uzatma qutisi
 Transfer qutisi
 Transmissiya tormozi
 Parrak vallari, old va orqa
 Old va orqa oʻqlar
 Asosiy uzatma
 Bloklovchi differensial
 Portal uzatma

Asosiy uzatma 

Asosiy uzatma momentni yurituvchi gʻildiraklarga yetkazib beruvchi oxirgi detallar toʻplami. Yoʻl transportida u differensialni oʻz ichiga oladi. Temir yoʻl transportida u baʼzan orqaga yurish uzatmasini oʻz ichiga oladi. Masalan, oʻz-oʻzini oʻzgartiruvchi uzatmalar RF 28 (British Railways kompaniyasining koʻplab birinchi avlod dizelli bloklarida qoʻllanadi) va RF 11 British Rail Class 03 hamda British Rail Class 04 shuntlash lokomotivlarida ishlatiladi. Avtotransportda quvvat uzatmasi harakatlanish manbasi (masalan, motor yoki elektr motor) va bu energiyani transport vositasining oldinga siljishiga oʻtkazadigan kuch uzatmasi tizimidan iborat.

Quvvat uzatmasi

Taʼrifi 
Quvvat uzatmasi asosiy harakatlantiruvchi (masalan, ichki yonuv dvigateli va/yoki bir yoki bir nechta tortish motorlari) va asosiy harakatlantiruvchi kuchni transport vositasining harakatiga aylantiruvchi barcha detallardan iborat (masalan, transmissiya, uzatma vallari, differensial va oʻqlar); lekin quvvat uzatmasi tizimi quvvat manbasini oʻz ichiga olmaydi va transmissiya, uzatma vallari, differensial va oʻqlardan iborat boʻladi.

Quvvat manbalari 
Aksariyat yengil avtomobillar va tijorat avtomobillari ichki yonuv dvigateli, elektr motor(lar) yoki ikkisining birlashmasi bilan ishlaydi.

Ichki yonuv dvigatellarining eng keng tarqalgan turlari:

 benzinli motorlar
 dizel motorlari
 etanol aralashmalari (masalan, E85 va E10)
 suyultirilgan neft gazi

Koʻpgina sof elektr transport vositalari energiyani saqlash uchun akkumulyatorlardan foydalanadi va akkumulyatorli elektr transport vositalari deb ataladi.

Ichki yonish dvigatellari va elektr motorlari boʻlgan avtomobillar gibrid transport vositalari deb ataladi. Agar gibrid avtomobilda quvvatlash rozetkasi boʻlsa, u plaginli gibrid hisoblanadi, quvvatlash rozetkasini oʻz ichiga olmaydi (shuning uchun akkumulyatorlarni quvvatlash uchun motorga yoki regenerativ tormozlashga tayanadigan) avtomobillar yumshoq gibridlar hisoblanadi.

Yana qarang

Manbalar 
Quvvat uzatmasi