MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
At-Tabaroniy

Abu-l-Qosim Sulaymon ibn Ahmad at-Tabaroniy (

Biografiya 
Uning toʻliq ismi Abulqosim Sulaymon ibn Ahmad ibn Ayyub ibn Mutayyir al-Lahmi ash-Shomi at-Tabaroniydir. Tiberiyada ( Falastin ) tug'ilgan, Isfahonda yashagan va vafot etgan. 13 yoshida ilm olishni boshlagan; oʻz davrining mashhur ilohiyot olimlaridan taʼlim olgan  .

Tabaroniy kuchli xotiraga ega bo'lib, Muhammad paygʻambarning 3000 dan ortiq hadislarini yod bilgan. U hadis toʻplash va oʻrganish maqsadida Suriya, Iroq, Hijoz, Yaman va Misrda koʻp sayohat qilgan  .

Sulaymon at-Tabaroniyning mashhur shogirdlari orasida Amr ibn Abdul-Xoliq al-Basriy va Abu Bakr al-Bazzor bor edi.

Asarlari 

 "al-Mujam al-Kabir"
 "al-Mujam al-avsat"
 “al-Mujam as-Sag‘ir”

Havolalar 

 Али-заде А. А. Табарани Сулейман // Исламский энциклопедический словарь. — М. : Ансар, 2007. — ISBN 978-5-98443-025-8. (CC BY-SA 3.0)
 al-Ṭabarānī / Maribel Fierro // Encyclopaedia of Islam. 2 ed :  [англ.] : in 12 vol. / edited by P. Bearman; Th. Bianquis; C. E. Bosworth; E. van Donzel & W.P. Heinrichs. — Leiden : E.J. Brill, 2000. — Vol. 10. (платн.)
971-yilda vafot etganlar
23-sentabrda vafot etganlar
873-yilda tugʻilganlar
1-dekabrda tugʻilganlar
Yarxabi Chuqurak (Rasht tumani)

Yarxabi Chuqurak (Rasht tumani)  ()  — Tojikiston Respublikasining Rasht tumani,Hijborak jamoatiga qarashli daha.
Dahadan jamoat markazigacha 8 km ,tuman markazigacha 28 km .

Aholisi 
Aholisi —   173  kishi.

Manbalar
Tang Jiali (futbolchi)

Tang Jiali 1995-yil 16-martda tug'ilgan - xitoylik professional futbolchi, Ispaniya Liga F klubi Madrid CFF va Xitoy ayollar terma jamoasida o'ynaydi. U so'nggida Angliyaning FA WSL jamoasida "Tottenxem" da ijara asosida o'ynadi.

Klub karerasi 
2021-yilning 21-iyulida Tang FA WSL jamoasining “Tottenxem” klubiga 2021–22-yilgi mavsum oxirigacha ijara asosida qo‘shildi.

Xalqaro martaba 
Xitoyning 17 yoshgacha bo'lgan milliy terma jamoasi va Xitoyning 20 yoshgacha bo'lgan milliy terma jamoasida o'ynagan Tang 2014-yilning 10-dekabrida 2014-yil Torneio Internacional de Brasília musobaqasida AQShga qarshi 1:1 hisobida durang o'ynagan Xitoy ayollar terma jamoasida debyut qilgan. .

Adabiyotlar

Havolalar 

 Tang Jiali – FIFA competition record (archived)
 Tang Jiali at Soccerway
Yashayotgan insonlar
1995-yilda tugʻilganlar
Yaxakpast (Rasht tumani)

Yaxakpast (Rasht tumani)  ()  — Tojikiston Respublikasining Rasht tumani,Hijborak jamoatiga qarashli daha.
Dahadan jamoat markazigacha 14 km ,tuman markazigacha 34 km .

Aholisi 
Aholisi —  308  kishi.

Manbalar
Neyrologiya

Neyrologiya - bu asabiy jarayonlarni o'rganish bilan shug'ullanadigan fanlararo bilim sohasi. An'anaga ko'ra, nevrologiya asab tizimini o'rganadi, ammo nevrologiya endi kognitiv fan, kimyo, informatika, muhandislik, tilshunoslik, tibbiyot, fizika, falsafa va psixologiya kabi bir qator sohalarni o'z ichiga oladi. Neyrologiya fanining rivojlanishi yangi fanlarning, xususan, neyroetika, neyrokommunikatsiyalar, neyroarxitektura va neyromarketingning yaratilishiga olib keldi.

Asosiy yo'nalishlar

Havolalar 

 http://www.neurosciencerus.org/NeuroNeurosciencesRu.html
 http://www.psy.msu.ru/about/kaf/psychophysiology/chernorizov/chernorizov.html
Saruhan Bey

Saruhan Bey (vaf.1346) 14-asrda Gʻarbiy Anadoluda markazi Manisa boʻlgan Saruxonoʻgʻullari bekligining asoschisi harazmlik turkman hukmdori.

Hayotiy 
Otasi Alpag‘u bek, otasi Saruxon. Uning taniqli ukalari Chogʻa Bey va Ali Poshodir. Saruhan bek Saljuqiylar sulolasining margra xoʻjayini va uning qoʻmondonligidagi qoʻmondonlardan(nöker)biri boʻlgan deb taxmin qilinadi. U 3 yillik qamaldan keyin Manisani Vizantiyadan oldi. Uning qabri Manisadagi Saruhan Bey maqbarasida (shuningdek,Saruhan Baba qabri, Korhane yoki Gurhane qabri sifatida ham tanilgan).

Manisaning zabt etilishi 
Manisaning fath jarayoni va qanday qoʻlga kiritilgani haqida manbalarda yetarlicha maʼlumot yoʻq. Biroq, bugungi kungacha saqlanib qolgan mish-mishlar mavjud boʻlib, ulardan birinchisi;Saruxon bek Manisaga sharqdan hujum qilib, askarlariga koʻproq koʻrsatish uchun echkilarning shoxlariga sham (yoki mash’al) qoʻyib,Manisa qal’asi tomon joʻnatadi.Sharqdagi bu urush oxirida Manisa olingani haqida mish-mishlar bor. Manisada tasvirlangan hududning nomi Qirtiq. Xalq bu soʻz dushmanni sindirdik degan soʻzdan kelib chiqqan deyishadi. Aytilgan hududda shu nomdagi qishloq boʻlgan boʻlsa-da, bugungi kunda Qirtiq qabristoni bor. Ikkinchisi;Urush ertalabgacha davom etdi, kunning birinchi yorugʻligi bilan Vizantiyaliklar magʻlubiyatga uchradi va bugungi kunda shaharning gʻarbidagi Xorozkoʻy deb nomlanuvchi tumanga qaytarildi. Ilgari Manisaning zabt etilishi bayram sifatida nishonlangan bo‘lsa, bu anʼana butunlay unutilgan.

Ibn Battuta bilan uchrashuv 
Manisaga tashrif buyurgan Ibn Batuta sayohat kitobida Saruhan bek haqida shunday yozgan;"Shahar hokimi Saruxon ismli kishidir. Bu yerga kirganimizda bir necha oy oldin vafot etgan o‘g‘lining qabrida topdik. Ota-ona shu qabrda tunu tongni o‘tkazdi. Bolaning jasadi yuvilib, tayyorlangan(balzamlangan)kalayga, temir bilan qoplangan yogʻoch tobutga solingan va murdaning hidini yoʻqotish uchun ochiq gumbazga osib qoʻyilgan. Biroz vaqt o‘tgach, tom qurilib, tobut yerga tushirilib, o‘liklarning kiyimlari yopilardi. Men ilgari ko‘p hukmdorlar uchun shunday qilinganini ko‘rganman" .Saruhan bey va uning rafiqasi hali ham shomanizm taʼsirida boʻlganligi va turklar Islomni qabul qilganidan keyin ham uning taʼsiri davom etganligini koʻrsatishi bilan qiziq.Ibn Batutaning "Men buni avval ham ko‘rganman" deb tilga olinishi turkiylarning shomanizmga bo‘lgan sadoqatini ko‘rsatuvchi izohdir.

Arxitektura tadqiqotlari 
Saruhan Beyning yagona maʼlum asari — Saruhan Bey Masjidi (Hacet Masjidi), shuningdek,Manisa qal’asida joylashgan hozirda qarovsiz qolgan Kale masjidi deb ham ataladi.

Manbalar 

1346-yilda vafot etganlar
Abdujabbor miroxoʻr madrasasi

Abdujabbor miroxoʻr madrasasi — Samarqand madrasasi. Abdujabbor miroxoʻr madrasasi Samarqandning Urgut tumanida bunyod etilgan. Mazkur madrasaga vaqf hujjatlari saqlanib qolgan. Abdusattor Jumanazar ushbu madrasaga oid bir qator vaqf hujjatlari va manbalarni oʻrgangan boʻlib, madrasa bilan bogʻliq maʼlumotlar keltirgan. Hujjat tepasiga „Vaqfiyayi masjidi Urgut“ deb yozilgan. Matn mahalliy qogʻozda yozilgan boʻlib, fors tilida nastaliq xatida yozilgan. 17 satr va sarlavhadan iborat. Hijriy 1234-yili zulhijja oyida (1818—1819) Abdujabborbek valadi Soʻfi Niyozboy Samarqandga qarashli Urgut viloyatidagi Kamravon guzarida nurga toʻla Sarmozorning gʻarbida ganch va pishiq gʻishtdan qurilgan bir necha hujralari va darvozaxonasi bor bir qapugʻli masjid uchun koʻplab mulklarni vaqf qiladi. Ushbu madrasa gʻarbida Sarmazor bulogʻi, shimoli Sarmozorga vaqf qilingan tutzor, sharqi omma yoʻli, janubi Sarmozorning baʼzi joylari bilan chegaradosh boʻlgan. Voqif madrasa uchun Koʻh darasidan chiqib, Sarchashma tarafidan keladigan ariqcha yoqasidagi gʻishtdan qurilgan bitta temirchilik ustaxonasini vaqf qiladi. Yana voqif ushbu guzardagi bir eshikli hovlisini vaqf qiladi: gʻarbi Safarboy valadi Bozorboy, shimolida omma yoʻli, janubi Mir Qozi valadi Mirzo Sharif hovlisi bilan chegaradosh boʻlgan. Madrasa mutavvali tomonidan nazorat qilingan. Mutavvali vaqf yerlaridan ushr olgan. Soʻngra hosilning qolganini mazkur madrasa talabalari va Sarmozor ziyoratchilariga sarflagan. Bu davrda mutavvali oxund mulla Rahimbobo valadi Hojibobo mutavvali boʻlgan. Uzurli sabasiz 2 oyi 10 kun darsga qatnashmagan talabalar oʻqishdan chetlashtirilgan. Madrasa mutavvali tomonidan nazorat qilib borilgan.

Meʼmorchiligi 
Abdujabbor miroxoʻr madrasasi Oʻrta Osiyo meʼmorchiligi uslubida bunyod etilgan. Madrasa pishiq gʻisht, yogʻoch, tosh va ganchdan qurilgan. Madrasa hozirgi kunda saqlanib qolmagan.

Manbalar 

Samarqand madrasalari
Samarqand meʼmoriy yodgorliklari‎
Sent-Pol universiteti

Sent-Pol universiteti (ing. Saint Paul University, Fransuz Université Saint-Paul) Ottava universiteti bilan bogʻlangan katolik pontifik universitetidir. Ottavaning Old Ottava Sharqiy hududidagi asosiy ko'chada joylashgan. Bir asrdan ko'proq vaqt davomida u Beg'ubor Bibi Maryamning Oblatlari missionerlari tomonidan boshqariladi.

Hikoyasi 
Bu dastlab Ottava universiteti qoshidagi kollej edi. 1848 yilda Bytown (kelajakdagi Ottava) ning birinchi katolik episkopi Jozef-Bruno Gigues Notr-Dam bazilikasi yaqinidagi kichik yog'och binoda Bytown kollejini tashkil etdi. Ko'p o'tmay, etarli joy yo'q edi va 1852 yilda talabalar va o'qituvchilar Sasseks Drivedagi tosh binoga ko'chib o'tishdi. 1856 yilda kollej Uilbroad ko'chasidagi (Sandy Hill hududi) notarius Lui-Teodor Besserer tomonidan sovg'a qilingan joyga ko'chib o'tdi va shundan beri Ottava universiteti deb nomlandi.

1965 yilda Ottava universitetidan ilohiyot, missionerlik va kanonik fakultetlar ajralib chiqdi, natijada Avliyo Pol universiteti tashkil topdi.

Universitetda darslar ingliz va fransuz tillarida olib boriladi. Universitet Kanada Frankofoniya Assotsiatsiyasining a'zosi.

Adabiyotlar 

 Schlitt, Dale M.; Saint Paul University. Université Saint-Paul : hier, aujourd'hui et demain = Saint Paul University : yesterday, today and tomorrow (неопр.). — Ottawa: Université Saint-Paul = Saint Paul University, 2008. — ISBN 9780919261600 0919261604.

Havolalar 

 https://web.archive.org/web/20080421051108/http://www.ustpaul.ca/index_e.asp
Miki Ando

Miki Ando (yaponcha:安藤 美姫; 1987-yil 18-dekabrda tugʻilgan) — yakka holda konkida uchish musobaqalarida qatnashgan yaponiyalik sobiq figurali uchuvchi. 2007 va 2011-yilgi jahon chempioni, 2011-yilgi Toʻrt qitʼa chempioni, 2004-yil oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempioni va uch karra (2003, 2004 va 2010) Yaponiyaning milliy chempioni boʻlgan.

Ando musobaqada toʻrtta hatlab sakrashelementini muvaffaqiyatli yakunlagan birinchi ayol konkida uchuvchisidir. U buni 2002 — 2003-yilgi mavsumda Niderlandiyaning Gaaga shahrida bo‘lib o‘tgan o‘smirlar o‘rtasidagi Gran-pri finalida amalga oshirgan

Shaxsiy hayoti 
Ando 1987-yil 18-dekabrda Aichi prefekturasining Nagoya shahrida tugʻilgan. Uning otasi Ando sakkiz yoshida yoʻl-transport hodisasi tufayli vafot etgan. 2006-yilda Ando Toyota jamoasiga qoʻshilgan va Chukyo universitetiga oʻqishga kirgan va uni 2011-yil mart oyida tugatgan. Ando ingliz tilini AQSHdagi mashgʻulot vaqtida oʻrgangan. 2013-yil yanvar oyida Toyota Motor kompaniyasini tark etgan.

Ando 2013-yil aprel oyida Himavari ismli qizini dunyoga keltirdi. Himavari yaponcha „kungaboqar“ degan maʼnoni anglatadi.

Faoliyati

Ilk faoliyati 
Ando konkida uchishni 1996-yilda sakkiz yoshida boshlagan. Uning birinchi murabbiyi Rina Xori edi. 2000 — 2001-yilgi mavsumdan boshlab unga Nobuo Sato murabbiylik qilgan.

Kichik xalqaro debyutini qilgan Ando 2001 — 2002-yilgi Xalqaro konkida uchish ittifoqi tomonidan oʻtkazilgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri (JGP) musobaqa dasturining ikkalasida ham gʻolib chiqqan va JGP finaliga yoʻllanma olgan va u yerda ham oltin medalni qoʻlga kiritgan. Milliy miqyosda Yaponiya oʻsmirlar chempioni va katta bronza medali sohibiga aylangan. Ando oʻz mavsumini 2002-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritish bilan yakunlagan.

Ando 2002 — 2003-yilgi JGP musobaqasining ikkala bosqichida ham gʻolib chiqqan. Oʻsha mavsumda Ando oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritgan.

Ando 2003 — 2004-yillarda oʻzining barcha oʻsmirlar oʻrtasidagi musobaqalarida, jumladan, oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri finalida, ketma-ket uchta milliy oʻsmirlar chempionligida va oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida gʻolib chiqqan. Shuningdek, u Yaponiya chempionatida (kattalar) ham gʻolib chiqib, oʻzining birinchi kattalar oʻrtasidagi Jahon chempionatida 4-oʻrinni egallagan.

Dasturlari

Natijalari 
GP: Gran-pri; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1987-yilda tugʻilganlar
MV Savarona

MV Savarona — Turkiya prezident yaxtasi. 1931-yilda qurilgan paytda u dunyodagi eng katta yaxta edi. 2021-yildan boshlab, kema hali ham xizmatda.

Tarix 
Blohm &amp; Voss tomonidan meʼmor Jon Rebling uchun qurilgan. U nabirasi Emili uchun dengiz kemasini sotib olgan. Kema shu nomdagi yaxtalar seriyasida uchinchi boʻldi. Bu mijozga 4 million dollarga tushdi.

Yaxta 21 tugungacha tezlikka ega edi. 11 ta suv oʻtkazmaydigan parda Savaronaga navigatsiya xavfsizligini taʼminladi.

1938-yilda egasi yaxtani Turkiya hukumatiga 1 million dollarga sotdi. Rasmiylar respublika asoschisi Mustafa Kemal Atatürk uchun bortda hukumat yigʻilishlarini oʻtkazish va chet el rahbarlarini qabul qilish uchun kema sotib oldi.

Savarona yaxtasi qisqa vaqt ishladi — sotib olinganidan 6 hafta oʻtgach, Mustafa Atatürk vafot etdi.

Shundan soʻng, yaxta dengiz flotiga topshirildi va 1945-yilgacha portda qoldi. Keyin yaxta oʻquv kemasi sifatida ishlatilgan.

1979-yildagi kuchli yongʻindan soʻng, allaqachon Gunes Dil („Buyuk xonim“) deb nomlangan Savarona turkiyalik tadbirkor Qahraman Sodiq-ogʻli tomonidan 49 yilga yaxta ijaraga olgan holda qayta tiklana boshladi.

Yaxta dizel-elektr dvigatellarini oldi. Taniqli mehmonlar uchun kruizlar davomida ideal sharoitlar yaratilgan — 17 ta keng kabinalar, sport zallari, tibbiyot markazi, turk hammomi va suv bilan shugʻullanishning barcha turlari, jumladan, shamol serfingi, suv changʻisi va mototsikllar mavjud. Prezident Mustafa Atatürk xotirasiga uning kabinasi yodgorlik muzeyiga aylantirildi. Yozda yaxta Oʻrta yer dengizi boʻylab sayohat qiladi.

Mukofotlar 
Savarona yaxtasi 2012-yilgi „World Luxury Yacht“ mukofoti bilan taqdirlangan.

Manbalar
Chandokkun

Chxandokkun( koreyscha : 창덕궁?, 昌德宮? Chxandok saroyi yoki obod fazilat saroyi) — Janubiy Koreyaning poytaxti, Seul shahridagi katta bog‘ ichidagi saroy majmuasi. Bu Choson sulolasining Vanlar tomonidan qurilgan "Beshta katta saroy" dan biridir.

        Saroyning qurilishi 1405 yilda boshlangan va 1412 yilda Dongxvamun asosiy darvozasi qurilganidan keyin yakunlangan. Van Sejong majmua hududini 500 ming kvadrat metrga kengaytirdi. 1592-1598 yillardagi Yaponiya bosqinlari paytida saroy butunlay vayron qilingan va 1609 yilda Vang Sonjo va Vang Gvanxegun tomonidan tiklangan. Keyingi safar saroy 1623 yilda Gvanxegunga qarshi qo'zg'olonlardan birida yonib ketgan. Chxandokkun 1872 yilgacha, Gyonbokkun saroyi qayta tiklangunga qadar qirollik saroyi va hukumatining qarorgohi bo'lgan. Koreyaning so'nggi monarxi imperator Sunjong 1926 yilda vafotigacha u erda yashagan.

        Bugungi kunda majmua hududida 13 ta inshoot, shuningdek, 45 gektar maydondagi bog‘larda 28 ta pavilyon saqlanib qolgan. Mashhur tuzilmalarga quyidagilar kiradi:

    • Dejojon zali qirolichaning rasmiy qarorgohi hisoblanadi. 1917 yilda yong'inda vayron bo'lgan, 1920 yilda tiklangan.
    • Donhvamun darvozasi - saroyning asosiy darvozasi. 1412 yilda qurilgan, saqlanib qolgan eng qadimgi darvoza.
    • Gimchongyo ko'prigi Seuldagi eng qadimgi ko'prikdir. 1411 yilda qurilgan.
    • Hijondan Xolli - dastlab qirollik yotoqxonasi, keyinroq - ofis. 1917 yilda vayron qilingan va 1920 yilda qayta tiklangan.
    • Injonjon zali (milliy xazina ro'yxatiga kiritilgan) taxt xonasidir. 1405 yilda qurilgan, Imjin urushi paytida vayron qilingan, 1609 yilda tiklangan, 1803 yilda yonib ketgan, hozirgi bino 1804 yilda qurilgan.
    • Chuhamnu pavilyoni qirollik arxividir. 1776 yilda qurilgan.
    • Sonjonjon Hall rasmiyning idorasi. 1461 yilda qurilgan, Imjin urushi paytida vayron qilingan, 1647 yilda qayta tiklangan.
    • Yongyondan qarorgohi konfutsiy uslubidagi bino. 1828 yilda qurilgan.

        Majmuaning orqa hovlisida, 32 gektar maydonda, dastlab qirollik oilasi uchun va ayollar qismi sifatida qurilgan yashirin bog' (Pivon) mavjud. Lotus hovuzi, pavilyonlar, maysazorlar va gulzorlar mavjud. Bog'da bir necha yuz turdagi 26 ming daraxt o'sadi. Ulardan ba'zilarining yoshi 300 yoshdan oshgan.

        Onnyuchon ("Jade oqimi") Chxandokkunning diqqatga sazovor joylaridan biridir. Bu yerda 1636 yilda qazilgan suvli U shaklidagi kanal, tepasida toshga o'yilgan oyatlar bilan kichik sharshara. Soy atrofida beshta kichik pavilyon bor.

        1997 yilda Chxandokkun UNESCOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan.
Byward Market

Byward Market, eng. ByWard Market, fr. Marché By - Ottavaning joylashgan joyi. Ottava asoschisi podpolkovnik Jon Bay sharafiga nomlangan. Bu ko'cha ijrochilari ham tez-tez chiqish qiladigan do'konlar, kafelar, restoranlar va bozorlar majmuasidir. Bozor shaharning mashhur sayyohlik joylaridan biridir.

Lowertown shahar hududining janubi-g'arbiy qismida, Chateau Laurier mehmonxonasi, Ichki daromad xizmati va AQSh elchixonasining to'g'ridan-to'g'ri sharqida joylashgan. Gʻarbda Sasseks-drayv, janubda Rido koʻchasi, sharqda Kamberlend koʻchasi, shimolda Klarens koʻchasi bilan chegaralangan (baʼzi binolar Katkart koʻchasigacha choʻzilgan).

1839 yilda bozor Cobblestone Dushanba deb nomlanuvchi to'qnashuv joyiga aylandi.

Tarixiy jihatdan bozor hududi mahalliy frankofoniya va irland jamoalarining diqqat markazida bo'lgan, ammo hozir bu hududda ko'plab anglofonlar yashaydi. Bundan tashqari,1920-1940-yillarda  bozor hududida Ottava yahudiylarining ko'plab do'konlari bor edi (shu sababli ular qo'shni Quyi shahar hududida joylashishni afzal ko'rishdi).

Hududning mashhurligi tufayli bu erda bir nechta ko'p qavatli kondominiumlar o'sdi, bu Quyi shaharning boshqa hududlaridagi bir-ikki qavatli binolardan farq qiladi.

Havolalar 

 https://www.byward-market.com/
 https://www.lowertown-basseville.ca/
 https://www.bywardmarketsquare.com/
Baxillar haqida kitob

«Baxillar haqidagi kitob» satirik asar. Badiiy nuqtai nazrdan, al-Johizning eng katta asari «Baxillar haqidagi kitob» («Kitob ul-buxalo») bolib, u ziqnalik va saxiylik haqidagi munozarali nomalarning, qurumsoq odamlar haqidagi hikoya va latifalarning tartibsiz to'plamidir. Ushbu hikoyalarning qahramonlari sifatida odatda forslar Xuroson viloyati va O'rta Osiyodagi Marv shahrining aholisi, shuningdek Bag'dod hokimiyatiga deyarli doimo muxolif bo'lgan yarmi shia ko'p millatli Basra ahli ko'rsatiladi. Kitob shuba mafkurasining sohiblari (asosan forslar)ga raddiya bolib, an'anaviy arab qadriyati  badaviylarning haddan tashqari saxiyligida  faqat yovvoyilik va axmoqona isrofgarchilik ko'rinishlarini ifodalagan. Unda oquvchining oldida turli kimsalar  savdogarlar va ziroatchilar, olimlar va ilohiyotchilar, firibgarlar va qashshoqlar koz ongidan o/tadi. Al-Johiz hikoyalaridan birida ahmoqona nutqlar so'zlovchi aqidaparast ilohiyotchini tasvirlaydi, boshqasida Basralik masjid olimlari, ziqna va ezma, kun boyi olov chiqarishning eng tejamkor usullari haqida bahs yuritish bilan shugullanuvchi basralik masjid olimlari ustidan kuladi, uchinchisida qaysidir olimning andishasiz ochofatligi haqida soz yuritadi, tortinchisida  boy ammo xasis kishining ustidan kuladi, uning tilidan Quron va hadisga asoslangan holda baxillikni himoya qiluvchi sozlarini keltiradi.

Biroq al-Johizning kitobi  inson nuqsonlarining oddiygina tavsifidan kattaroq narsa. Baxllarning xatti-harakatini, ularning intilishlarini, mulohaza va dalillarini tahlil qilgan al-Johiz inson xarakterini nozik tushunishini, aql kopincha yurakning «xizmatkori»gina bo'lib qolishini tushunishini ko'rsatadi. Al-Johiz kitobning muqaddimasida o'quvchilarga baxillar haqidagi kulgili hikoyalar va ularning «hiylakor asoslarini» aytib berishni vada qiladi. Darhaqiqat, «baxillar haqidagi kitob»ning aksariyat epizodlarida nafaqat baxillik, balki ularning mantigi, «dalil va mulohazalari» kulgiga olinadi. Bular kitobning eng yorqin sahifalaridir. Bu yerda komizmning asosini nihoyatda nozik sofistika, baxillarning sergap, turli sitatalarga havolalar bilan taminlangan ahmoqona dalillari tashkil etadi. Ularni tasvirlashda al-Johiz benihoya sinchkovlik va ixtirochilikni namoyon etadi. Sofistikaga bolgan ushbu qiziqishda, shuningdek inson intilishlarini (kitobdagi asosiy xususiyatlarni) tahlil qila olishi  rasionalist-moʻʼtaziliy al-Johizning butun korinishi, tafakkur madaniyati va nazariy tadqiqotga moyilligi namoyon boladi.

«Baxillar haqidagi kitob»da ancha keskin ijtimoiy tanqid bor. Kitobning qahramonlaridan biri  basralik boy yer egasi as-Sauriy sudxorlik bilan shug'ullanadi  har narsada tejayveradi: yalangoyoq yuradi, uydagilarni xurmoni danagi bilan yeyishga majbur qiladi va hokazo. Boshqa bir qahramon  boy Ahmad ibn Xalaf ozining baxilligi bilan shuhrat topganidan xursand, chunki bunday «orzu» uni pul so'rovchilarning tixirligidan saqlaydi. Uchinchi qahramon  baxil uy egasi bo'lib, nodonligi va ziqnaligi uning ijarachiga qarshi kulgili nutqida ochib beriladi.
Lowertown (Ottava)

Quyi shahar, ingliz Lowertown, fr. Basse-Ville, tom ma'noda "Quyi shahar" - Ottavaning markaziy qismida, shahar markazidan sharqda joylashgan hudud. Taxminan chegaralari janubda Rido ko'chasi, shimolda Sasseks Drive va Ottava daryosi, g'arbda Rideau kanali va sharqda Rido daryosi. Janubi-g'arbiy Byward bozorining tijorat tumanini o'z ichiga oladi, bu ba'zan o'ziga xos tuman sifatida qaraladi; shimol va sharqda asosan turar-joy binolari joylashgan.

Tarixan, Lowertown ancha katta maydonni egallagan - butun shahar Rido kanalidan sharqda, ya'ni u Sandy Hill va Yangi Edinburgni ham o'z ichiga olgan.

2006 yil holatiga ko'ra Quyi shahar aholisi 11 377 kishi edi.

Tarixiy jihatdan bu hududda ingliz tilida so'zlashuvchi Yuqori shahardan farqli o'laroq, asosan fransuz kanadaliklari va irlandlar yashagan (hozirgi Ottavaning ishbilarmon qismi - Downtown, Centertown va Glebe tumanlari), ammo hozirda, veb-saytga ko'ra. Ottava shahri, ingliz tilida so'zlashuvchilar hudud aholisining yarmidan ko'pini tashkil qiladi va aholining taxminan 1/6 qismi yangi kelgan muhojirlar bo'lib, ular orasida Afrika va Islom davlatlaridan ko'plab muhojirlar bor. Fransuz tilida so'zlashuvchilar orasida ko'plab gaitiliklar bor, garchi ko'plab gaitiliklar qo'shni Vanier va Overbrook hududlarida yashaydi.

1 va 2-Jahon urushlari oralig'ida bu hudud Ottavadagi yahudiylar jamoasining norasmiy markazi hisoblanardi, buning sababi, yahudiy savdogarlarining katta qismi bo'lgan Byward Marketga yaqinligi tufayli. Keyinchalik tuman "yahudiy" degan obro'sini yo'qotdi va 2010-yillarda. sinagoga bu erda parishionerlar yo'qligi sababli yopildi.

Lowertown shimoliy qismida ko'plab elchixonalar mavjud. Janub tomoni asosan tijorat va biznes bo'lib, janubi-g'arbda yuqori darajadagi do'konlar, jumladan Rideau markazi va Ottavaning eng yirik kitob do'koni bo'limlari va sharqda Rideau ko'chasi bo'ylab, ko'plab kichik do'konlar va ekzotik restoranlar mavjud. Shuningdek, u Ottava jamoat kutubxonasining Rideau filiali va pravoslav yahudiy ibodatxonasiga ega. Quyi shaharda Ottavadagi eng yirik xristian cherkovlari, jumladan Notr-Dam sobori va Irlandiya madaniyati markaziga aylantirilgan sobiq Sent-Brigid cherkovi joylashgan. Boshqa diqqatga sazovor joylarga Grand Hotel Chateau Laurier kiradi.

Jamiyat hayoti 
Hududda bir nechta jamoat markazlari mavjud:

 Patro d'Ottava - sharqiy qismida, frankofonlarga qaratilgan
 Lowertown Sharqiy aholisi qo'mitasi - 40 Koburg
 Routier jamoat markazi - Guigues prospekti, 172

Havolalar 

 http://www.kingedwardavenue.com/ 
 http://www.anewrenaissance.com/lowertown/map.html