MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Bata (baraban)

Bata — ikki membranali qum soati shaklidagi baraban.

Yorubalar tomonidan agbegijo marosim namoyishlarida foydalaniladi. Bu barabanlar yoruba mifologiyasi bilan chambarchas bogʻliq boʻlib, tiriklarning xususiyatlariga ega. Baraban ishlab chiqarishda sehrli marosimlar oʻtkaziladi, asbobning „ruhi“ kiritiladi.

Barabanlar muloqot uchun ishlatilishi mumkin: Yoruba tili tovushsimon boʻlgani tufayli, oddiy xabarni etkazish uchun uchta turli xil baraban ohanglari va ular orasidagi oʻtishlar yetarli boʻlishi mumkin.

Bataning turlari 
Anʼanaviy ansambl odatda uchta barabanni oʻz ichiga oladi:

 Okonkolo — bu kichik baraban, oddiy ijro qismi ritmni ushlab turadi. Odatda bu juda tajribali boʻlmagan ijrochilarga ishonib topshiriladi.
 Itotele — oʻrta baraban. U iya baraban bilan hamohang bogʻliq.
 Iya — bas ohangli katta baraban, ansamblning yakkaxon qismini ijro etadi. Ushbu barabanning uchlarida membranalarga qoʻngʻiroqlar oʻrnatiladi. Uni qoʻshiqchi akpwonga hamrohlik qilib, qolgan musiqachilarga kuyni oʻrnatib beradigan eng tajribali barabanchi — olubata ijro etadi.

Bata qurilmasi 
Bata butun daraxt tanasini oʻyib (anʼanaviy Afrika usuli) yoki alohida taxtalardan yopishtirish orqali yasalishi mumkin. Qoida tariqasida, baraban ishlab chiqarish uchun qattiq daraxt navlaridan foydalaniladi.

Bataning ikkala tomoniga yupqa teridan (masalan, echki) ikkita membrana tortiladi. Anʼanaviy batalarda membranalar charm tasmalar bilan biriktiriladi va tortiladi. Sanoatda yasaladigan zamonaviy barabanlarda naqshli sintetik bogʻichli mahkamlagichlar yoki metall mahkamlash tizimi qoʻllaniladi.

Baraban oʻtirgan holda, uni oldinga tizzaga qoʻyib chalinadi. Kattaroq membrana enu odatda oʻng qoʻl bilan, kichik chacha chap bilan chalinadi.

Manbalar

Havolalar 

 Virtual asboblar muzeyi: Bata barabanlari  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan
 Bata — afrocuba.ru

Membranofonlar
Kuba musiqa asboblari
Afrika musiqa asboblari
Yoruba
Barabanlar
Adrov daryosi

Adrov () — Vitebsk viloyatining Orshan, Sennen va Tolochin tumanlaridan oqib oʻtuvchi daryo, Dneprning oʻng irmogʻi hisoblanadi. Ayrim manbalarda Odrovka daryosi deb ham nomlanadi.

Nomining kelib chiqishii 
Adrov daryosining nomi qadimgi hind-yevropa tilllari asosidagi *adro- „suv oqimi, oqim“, *u̯od-r- „suv“ soʻzidan kelib chiqqan.

V. N. Toporov va O. N. Trubachevning fikriga koʻra, Adrov nomi Boltiq tillariga borib taqalishi mumkin. Soʻz boshidagi A unlisining ikkilamchi kelib chiqishi taxmin qilinadi. Bu nom drava „bort“ yoki drūtas „kuchli“ soʻzlari bilan qiyoslanadi.

Fiziografiyasi 
Daryo uzunligi 75 km. Suv toʻplash maydoni 676 km². Daryo quyilishida suv sarfining oʻrtacha yillik sarfi 4,4 m³/s.ni tashkil qiladi. Suv sathining oʻrtacha qiyaligi 0,9 % ni tashkil qiladi.

Daryo shahar janubiy chekkasida joylashgan, Orshan tumani, Dubnitsy qishlogʻi yaqinidagi meliorativ ariqdan boshlanadi.

Asosiy irmoqlari: Kamenitsa, Dernovka, Sokolyanka, Baran (barchasi oʻngda).

Daryo Orshan tepaligi boʻylab oqadi. Orshan tepaligidan vodiy koʻzga yaqqol tashlanib turadi. Daryo oqimi Pogost qishlogʻigacha choʻzilgan boʻlib, oqim shakli trapetsasimon, daryoning quyiroq qismlarida hovuzsimon shakl hosil qilib harakatlanadi. Daryo oqimi kengligi 0,6-0,8 kmni tashkil qiladi. Yassi sohillari daryo oʻzaning ikkila tomoni boʻylab choʻzilgan. Ularning kengligi 0,1-0,3 kmni tashkil qiladi. Daryoning 12,5 km uzunlikdagi yuqori qismini (Senno tumani, Pilkovichi qishlogʻigacha boʻlgan qismi) kanal holiga keltirilgan boʻlib, bu yerda suvning balandligi 15-20 metrgacha yetadi. Yuqori oqimidagi qirgʻoqlar past, oʻrta va quyi oqimda ular tik va ilonizi shaklida boʻlib, qiirgʻoqlarning balandligi 5-7 m, baʼzi joylarda 20 metrgacha balandlikda boʻladi.

Daryoning Dubnitsi qishlogʻi yaqinida toʻgʻon va koʻlmak (maydoni 1 gektar) joylashgan. Orshan tumani, Baran qishlogʻi yaqinidagi suv havzasi (maydoni 2 gektar), quyi oqimdagi qirgʻoqboʻyida Baran shahri joylashgan.

Dam olish joylari 
Daryo sohillari dam olish joylari tashkil etish uchun foydalaniladi (Baran shahrida „Les“ sanatoriyasi bor).

Geologik qoldiqlar 
Daryoning chap qirgʻogʻida, Dneprga qoʻshilish joyidan 100 m uzoqlikda geologik choʻqqi bor, unda 2 qatlam ajralib turadi: kech Poozerey muzlik va muzlararo golosen qoldiqlari konlari. Ular qazilma mollyuskalar qoldiqlariga boy (28 turdan ortiq). Radiokarbonli sanalash maʼlumotlariga koʻra, bu qoldiqlarning yoshi 94090-9970 ± 560 yil.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 
  

Belarusdagi daryolar
Oy atrofida

„Oy atrofida“ () — fransuz yozuvchisi Jules Vernening ilmiy-fantastik romani. Ilk marta 1869-yilda Journal des débats jurnalida nashr etilgan. „Yerdan Oyga“ (1865) romanida boshlangan Oyga parvoz haqidagi hikoyani davom ettiradi. Katta kosmik zambarakdan otilgan snaryadda Oy atrofini aylanib chiqqan uchta sayohatchining (Barbicane, kapitan Nicoll va Michel Ardan) sarguzashtlari tasvirlangan.

Yaratilish tarixi 
Jules Verne roman uchun maʼlumotni Amedé Giymenning ilmiy-ommaviy asarlaridan olgan deb hisoblanadi.

Roman 1869-yil 4-noyabrdan 8-dekabrgacha Journal des débats jurnalida chop etilgan. Kitob koʻrinishida roman Etsel nashriyotidan 1870-yil 13-yanvarda chop etilgan. 1872-yil 16-sentabrda roman Émile-Antoine Bayard va Alphonse de Neuville suratlari bilan chop etilgan.

Sujet 
Otilgandan soʻng, snaryad uchta yoʻlovchi bilan birga Oyga besh kunlik sayohatni boshlaydi. Ularning parvozidan bir necha daqiqa oʻtgach, kichik yorqin meteor ulardan bir necha yuz yard masofadan oʻtib ketadi, lekin xayriyatki, snaryad bilan toʻqnashmaydi. Meteor Yerning tortishish kuchi tufayli uning ikkinchi Oyiga aylandi. Keyinchalik maʼlum boʻlishicha, ushbu sunʼiy yoʻldoshning tortishish kuchi snaryadni Oy atrofidagi orbitaga yoʻnaltirib oʻz yoʻnalishidan ogʻishiga majbur qiladi. Maqsadga yaqinlashgan sayin, qahramonlar binokl yordamida geografik kuzatishlarni boshlaydilar.

Tez orada snaryad Oyning tungi tomoniga tushadi va sovuqlikka choʻkadi. Keyinchalik janubiy yarimsharda qahramonlar ulugʻvor vulqonlar va vodiylarni kuzatishadi. Sayohatchilar, hozir Oyda hech kim yashamaydi, lekin oldin unda odamlarga oʻxshash mavjudotlar yashagan degan xulosaga keladilar. Keyinchalik snaryad asta-sekin Oydan „oʻlik nuqta“ tomonga uzoqlasha boshlaydi (Oy va Yerning tortishish kuchi teng boʻlgan joy). Snaryad Yerga 160 000 milya masofadan qulay boshlaydi va u zambarakdan uchganda qayd etilgan tezlikka teng boʻlgan tezlikda Yerga urilishi kerak.

Toʻrt kundan soʻng, AQSh HDK ekipaji meteoritning osmondan dengizga qulayotganini koʻradi. Bu meteor oʻsha snaryad boʻlib chiqadi. U qulaganidan keyin yuzaga suzib chiqdi va bir necha kunlik qidiruvlardan soʻng qahramonlar qutqarildi.

Galereya

Manbalar
Abamza

Abamza' (<span lang="cv" style="font-style:italic;">Asamça, Upama) — Rossiyadagi daryo, Chuvashiya va Tataristondagi Bezdnaning oʻng irmogʻi.. Daryoning uzunligi 29 km, suv havzasi 212 km². U Batyrevskiy tumanining janubi-gʻarbiy qismidan va Chuvashiyaning Shemurshinskiy tumanining gʻarbiy qismidan, shuningdek, Tataristonning Drojjanovskiy tumani eksklavidan oqib oʻtadi. Daryoning katta qismi Chavash-Varmane milliy bogʻi oʻrmonidan oqib oʻtadi. Bezdnaning mansabidan 72 km uzoqlikda oʻng qirgʻogʻidan quyiladi. Daryoning qiyaligi 1,82 ‰

6 irmogʻi bor.

Suv reyestri maʼlumotlari 
Rossiya Davlat suv reyestri maʼlumotlariga koʻra, u Yuqori Volga havzasi okrugiga, Sura daryosining Sura gidroelektr majmuasidan Alatir daryosining mansabigacha boʻlgan suv xoʻjaligi uchastkasiga, Sura daryosining quyi oqimi havzasiga kiradi. Daryo oqimi havzasi (Yuqori) Volgadan Kuybishev suv omboriga (Oka havzasisiz) kiradi.

Manbalar
Adilsu

Adilsu (eski. Adil -Su ; qorachoy-balqor Adil Suu) — Rossiyadagi daryo, Kabardin-Balqariyaning Elbrus tumani hududidan oqib oʻtadi. Baksan daryosi irmogʻi (Malka irmogʻi). Daryo uzunligi 12 km, suv havzasi maydoni 98,7 km².

Daryo Jankuat muzligidan boshlanadi. Oqim yoʻnalishi shimoli-gʻarbiy. Eng katta irmogʻi Shxelda daryosi boʻlib, xuddi shu nomdagi muzlikdan oqib oʻtadi. Oʻng qirgʻogʻidan 155 km uzoqlikda Baksan daryosiga quyiladi.

Daryo havzasi — Jankuat, Bashqara, Qashqatosh, Shxelda kabi koʻplab muzliklarni oʻz ichiga oladi. Bundan tashqari, bir nechta mineral buloqlar va bir nechta nomsiz koʻllar ham bor .

Daryo yuqori qismidagi oʻng qirgʻogʻida joylashgan qaragʻay oʻrmonida sovetlar davridan beri Adil-Su dam olish maskani bor. Shuningdek, mahalliy togʻlarda halok boʻlganlar xotirasi uchun yodgorlik oʻrnatilgan. Daryo darasida Shxelda, Elbrus va Jan-Tugan alp lagerlari ham joylashgan .

„Adilsu“ Qorachoy- balqarchadan „Adil suv“ — „adil“ — goʻzal, chiroyli; „suu“ — suv; „chiroyli daryo“ maʼnosini anglatadi. Yana bir maʼnosi — „Adila daryosi“.

Adilsu daryosi sharqda Adilsu darasi (Koy-Augan-Aush va Gumachi dovonlari orqali tutashgan), gʻarbda esa Yusengi daryosi darasi bilan chegaradosh. Janubda Gruziya davlat chegarasi va Bosh Kavkaz tizmasi boʻylab oʻtadi.

Suvga doir reestr maʼlumotlari 
Rossiya davlat suv reestriga koʻra, daryo Gʻarbiy Kaspiy havzasi okrugiga tegishli boʻlib, daryoning suv xoʻjaligi qismi Cherek daryosini inobatga olmagan holda Baksan daryosidir. Daryoning suv havzasi — Terek va Volga oʻrtasidagi Kaspiy dengizi havzasi daryolaridir.

Manbalar
Muqobil investitsiyalar

Muqobil investitsiyalar — uzoq muddatda foyda olish maqsadida klassik boʻlmagan aktivlarga kiritilgan investitsiyalar. Ushbu atama erkin boʻlib, vino, sanʼat, antiqa buyumlar, tangalar, markalar qadimiy avtomobillar kabi turli investitsiyalarni, shuningdek, koʻchmas mulk, muammoli qimmatli qogʻozlar, venchur kapitali, film ishlab chiqarish, shuningdek kriptovalyutalar kabi moliyaviy aktivlarni oʻz ichiga olishi mumkin. Muqobil investitsiyalar anʼanaviy investitsiyalarga qarama-qarshi tushuncha sanaladi.

Xususiyatlari 
Muqobil investitsiyalar baʼzi hollarda moliyaviy xavfni kamaytirish uchun investitsiya portfelini diversifikatsiya qilish maqsadida ham ishlatiladi.

Ushbu turdagi investitsiyalarning baʼzi xususiyatlari quyidagilardan iborat:

 Anʼanaviy moliyaviy investitsiyalar bilan past korrelyatsiya ;
 Baʼzi hollarda, aktivning qiymatini toʻgʻri aniqlashning imkonsizligi;
 Muqobil investitsiyalar nisbatan likvid boʻlishi mumkin;
 Daromadlilikni oldindan aytish yoki prognoz qilish qiyinligi.

Likvid muqobil investitsiyalar 
Likvid muqobil investitsiyalar — bu kundalik likvidlikni taʼminlovchi muqobil investitsiyalardir. Likvid muqobil investitsiyalar YaIM oʻsishidan qatʼiy nazar daromad keltirishi, tizimli bozor xavfidan himoyalangan va yangi tizimli xavfni yaratish uchun juda kichik boʻlishi kerak. Xedj-fondlarni likvid muqobil investitsiyalar sifatida tasniflash mumkin. Garchi anʼanaviy xedj-fondlarda likvidlik boʻyicha cheklovlari uchrashi mumkin boʻlsa-da, „likvid muqobil investitsiyalar“ atamasi odatda uzoq muddatli/qisqa muddatli kapital investitsiyalar kabi xedj fondi strategiyalaridan foydalanadigan roʻyxatdan oʻtgan investitsion fondlarga murojaat qilish uchun ishlatiladi.

AQSHda 
Likvid muqobil investitsiyalar AQShda 2000-yillarning oxirida — bunday aktivlar 2010-yildagi 124 milliard dollardan 2014-yilda 310 milliard dollarga oshganda mashhurlikka erishgan.

Manbalar
Addar

Addar — bu Rossiyadagi daryo boʻlib, Murmansk viloyatining Koldk tumanidan oqib oʻtadi. Daryoning ogʻzi Anternyoki daryosining chap qirgʻogʻidan 15 km uzoqlikda joylashgan. Daryoning uzunligi 11 km ni tashkil etadi.

U Renpyaur koʻlining janubiy tomonidan 254 m balandlikda boshlanib, janub tomonidan oqadi. Oqim oʻrtasida 13 km uzunlikdagi nomsiz chap irmoqi oqadi. Sohilda kichik aholi punkti ham mavjud. Anteriyokiga 152 m balandlikda 0,6 m/s tezlikda tushadi.

Kanalning yuqori qismidan Kovdor — Nikel oqimi oʻtadi.

Suv reestri maʼlumotlari 
Rossiya davlat suv reestri maʼlumotlariga koʻra, u Barentsev-Belomorsk basseyn okrugiga, Verxnetulomsk gidrotuguni manbai Tuloma daryosining suv xoʻjaligi uchastkasiga kiradi, Not-koʻli ham shu jumladan. Daryoning basseynli oqimi — Kolsk yarim orolining basseynlari, Barentsob dengiziga borib quyiladi.

Davlat suv reestridagi suv obyektining kodi — 02010000312101000001639.

Manbalar 

 Hovuz Eslatmalar
Kola tumani daryolari
Xavfli hujayralar

Xavfli hujayralar yoki malignizatsiyalangan hujayralar — nafaqat toʻqima, balki hujayra atipizmiga ham ega boʻlgan, toʻqimalarning spetsifikligini sezilarli darajada yoʻqotgan va toʻxtatib boʻlmaydigan nazoratsiz koʻpayish, metastazalash qobiliyatiga ega boʻlgan oʻsma hujayralaridir.

Malignizatsiyalangan hujayralar quyidagilar bilan tavsiflanadi:

 yetilmaganlik, differensiallanmaganlik yoki differensiallanishning past darajasi.
 oʻsimtaga qarshi immunitetni siqib chiqaruvchi moddalar (toksinlar) va oʻsimtada antiogenezni indutsiyalovchi moddalarni ishlab chiqarish qobiliyati.
 tezlashgan metabolizm va buning natijasida energiya va ozuqaviy moddalarga boʻlgan ehtiyojning oshishi.
 metabolizm nuqsoni, pastligi yoki samarasizligi, masalan, samaraliroq aerob oksidlanishning nisbatan past intensivligida intensiv anaerob glikoliz natijasida sut kislotasi ishlab chiqarishning koʻpayishi.
 immunokompetent hujayralarni "aldash" ning oʻziga xos mexanizmlari yordamida organizmning immunologik nazoratidan "qochish" qobiliyati.
 normal hujayralar bilan solishtirganda turli xil salbiy ta'sirlarga, xususan, ionlashtiruvchi nurlanish va sitotoksik zaharlarning ta'siriga nisbatan pastroq turgʻunlik.
 kichik T1/2 va koʻpincha turli xil nuqsonlar va mitozning normal oʻtishidagi buzilishlar (atipik mitozlar) bilan tez boʻlinishga moyillik.
 hujayraning qisqa dam olish vaqti (interfazaning qisqa muddati) va oʻsimtaning umumiy massasida tez boʻlinadigan hujayralarning katta ulushi.
 normal hujayralar bilan solishtirganda oʻzgargan oʻsimta hujayralarining tasodifiy apoptozi yoki oʻlimi foizi — yoki pasaygan (bu normal hujayralar nobud boʻladigan genetik nuqsonlarning toʻplanishiga va ular hisobiga yangi xususiyatlar paydo boʻlishiga olib keladi) yoki juda tez boʻlinish hisobiga qoplanadigan koʻtarilgan.

Koʻp hollarda xavfli hujayralarda ba'zan nozik, ba'zan juda qoʻpol, genetik va xromosoma anomaliyalari aniqlanadi. Ushbu anormaliyalarning ba'zilari xavfli hujayralarning ayrim turlariga juda xos va xavfli transformatsiyaning sabablaridan biri hisoblanadi. Biz ular hujayraning xavfli transformatsiyasining haqiqiy sababi ekanligini allaqachon aniq biladigan xavfli hujayralarning bunday genetik anormaliyalari soni, bizning bilimlarimiz chuqurlashgani sayin oʻsib boradi. Hatto ma'lum bir genetik nuqsonni oʻz ichiga olgan xavfli hujayralar klonini tanlab yoʻq qiladigan ba'zi dorilar ham ishlab chiqilgan. Masalan, surunkali miyeloid leykozda yuqori samarali boʻlgan, leykozning aynan ushbu turidagi leykoz hujayralariga xos boʻlgan ma'lum bir genetik nuqsonga spetsifik ta'sir qiladigan Imatinib (Glivek) yoki dazatinib preparatlari.

Hujayralar
Onkologiya
Unicorn

Unicorn — Ruby tilida ishlab chiqilgan bepul veb-server boʻlib, Rack ilovalarini, shu jumladan Ruby on Rails yoki Sinatra platformalarida yozilgan dasturlarni ishga tushirish uchun moʻljallangan.

Unicorn faqat UNIXga oʻxshash operatsion tizimlar (jumladan, Linux, FreeBSD, Mac OS) asosida ishga tushiriladi, chunki u vorkerlarni yaratish uchun fork (dasturiy loyiha uchun kodlar ombori)dan foydalanadi. Rubyning 1.8 va undan yuqori versiyalarini qoʻllab-quvvatlaydi, ammo chiqindi fayllarni yigʻuvchisi tufayli 2.0 dan boshlangan versiyalardan foydalanish tavsiya etiladi.Rubinius bilan muvofiqligini ishlab ishlab chiqarish jarayonida jRuby va Rubyning boshqa muqobil ilovalarini qoʻllab-quvvatlash koʻzda tutilmagan.

Ishlash prinsipi 
Unicorn ishga tushirilganda, ota-ona jarayonining koʻplab klonlarini yaratadi, ularning har biridan bir tarmoqli vorker sifatida foydalaniladi. Har bir vorker bir vaqtning oʻzida faqat bitta ulanishga xizmat qiladi. Maʼlumotlarni qayta ishlab, mijozga yetkazganidan soʻng, vorker ozod qilinadi va keyingisiga xizmat koʻrsatishga tayyor boʻladi. Barcha vorkerlar bir xil umumiy rozetkaga yoki portga ulanadi. Shunday qilib, bir vaqtning oʻzida qayta ishlangan soʻrovlarning maksimal soni vorkerlar soniga teng.

Oʻziga xos xususiyatlari 
Unicornning asosiy afzalliklari quyidagilardan iborat:

 kodga ip xavfsizligini talab qilmaydigan koʻptarmoqlilik;
 tezlik bilan qayta ishga tushirish imkoniyati (uziluksiz xizmat koʻrsatishda);
 vorkerlarni alohida qayta ishga tushirish qobiliyati;
 yuqori samarali faoliyat.

Kamchiliklarga — bir vorkerga bir ulanish prinsipidan kelib chiqadigan oqibatlarni kiritish mumkin:

 Rubyning xuddi shunday ulanish miqdoriga ega boshqa veb-serverlariga nisbatan xotirani koʻp miqdorda talab etadi;
 vorkerlar mijozga javob bermaguncha band boʻlib turaveradilar (mijoz tomonidan ulanish tezligi past boʻlganda bilan juda koʻp vaqtni talab qilishi mumkin);
 veb-rozetkalarni qoʻllab-quvvatlashning sifati past.

Unicorn bilan real server konfiguratsiyasida teskari proksi -serverdan koʻpincha nginx dan foydalanish yoʻlga qoʻyilgan. Bunday konfiguratsiyalarda proksi-server ulanish tezligi past boʻlgan mijozlar bilan band vorkerlar muammosini hal qiladi, shuningdek, statik fayllarni — tasvirlar, videolar, CSS va JavaScript fayllarini tarqatish uchun sozlanadi.

Muqobillari 
Amalga oshirishning muqobili — Rainbows boʻlib, u turli koʻptarmoqli vorkerlar modellarini qoʻllab-quvvatlaydi.

Rack bilan muvofiqligi jihatidan(Ruby va OS versiyalari bilan muvofiqligi va kod talablariga amal qilgandagina) Unicorn Rubyning boshqa veb-server ilovalari xususan WEBrick, Thin, Puma, Rainbows va hklar.bilan almashtirilishi mumkin.

Unicorn foydalanuvchilari 
 Github

Manbalar
MP-512

MP-512 — bu otishni oʻrganish koʻnikmalarini oʻrgatish, koʻngilochar otish uchun, shuningdek, kichik oʻyinlarni ovlash uchun moʻljallangan prujinali porshenli miltiq (MP-512M — ov uchun Magnum versiyasi). U 4,5 va 5,5 mm kalibrlarda ishlab chiqariladi („Magnum“ — litsenziyalangan versiya), 7,5 J dan koʻp boʻlmagan pasport tortishish quvvatiga ega (25 J dan koʻp boʻlmagan — MP-512M). 4,5 mm oʻqning tezligi 150 (280) m/s, 5,5 mm oʻq esa 190 m/s. MP-512 litsenziyasiz sotiladi (lekin faqat maxsus ajratilgan joylarda otish mumkin, qoidabuzarlik Rossiya Federatsiyasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksining 20.13-moddasiga muvofiq 40 dan 100 ming rublgacha jarima va miltiqni musodara qilish bilan jazolanadi). MP-512M allaqachon litsenziya boʻyicha (pnevmatik ov quroli sifatida) sotilgan. U lazer bilan oʻyilgan yongʻoq, qayin yoki plastmassa zahiralarga ega. Optik koʻrish uchun oʻrnatish: kengligi „qaldirgʻoch“ kengligi 11 mm.

MP-512 versiyasi 3 J (105 m/s oʻqining dastlabki tezligi) ga qadar boʻlgan energiyaga ega boʻlib, otish va quroldan foydalanish boʻyicha mashgʻulotlar uchun moʻljallangan. Ushbu miltiq qurol emasligi sababli (ogʻizning energiyasi 3 J dan kam), undan xavfsizlik qoidalariga rioya qilgan holda istalgan joyda otish mumkin. Ushbu miltiq MP-512 dan zaiflashtirilgan bahorda va asosiy silindrdan barrelgacha aylanma gilzadagi oʻzgartirilgan teshikda farq qiladi.

Miltiq avtomatik sugʻurta bilan jihozlangan, bu esa tetik kiritilganda bloklanadi, shuning uchun har safar otishdan oldin uni qoʻlda oʻchirish kerak.

Modellar

Manbalar

Havolalar 
 АО «Ижевский механический завод». Пневматические винтовки, MP-512.
 Пневматическая винтовка MP-512 и её модификации 
 Концерн «Калашников». Пневматическая винтовка MP-512

Izhevsk mexanika zavodi mahsulotlari
Bahor pistonli havo qurollari
Rossiya pnevmatik qurollari
Adeleyd (daryo)

Adeleyd () — Avstraliyadagi kema qatnovi joylashgan daryo hisoblanib, mamlakatning shimoliy hududi orqali oqib oʻtadi. Daryo  Darvin shahridan 50 km shimoli-sharqda joylashgan Timor dengiziga quyiladi. Uning uzunligi — 180 km ni tashkil etadi.

U ikki daryoning qoʻshilishidan hosil boʻlgan bo'lib, mutlaq balandligi 149 m ni tashkil etadi.

Adeleyd daryosi k Adeleyd-River nomli kichik shaharchani o'z ichiga oladi.

Adeleyd daryosi Jon Lort Stoks va L. R. Fitsmoris tomonidan 1839-yilda "Beagle" kemasida Shimoliy hudud qirgʻoqlarini oʻrganish boʻyicha tadqiqot oʻtkazayotgan vaqtida kashf etilgan. Sayohatchilar daryoni Britaniya qiroli Uilyam IV ning rafiqasi Adelaid Saksen-Mayningen sharafiga nomlashgan. Keyinchalik, 1862-yilda Jon Makdouell Styuart tomonidan ushbu daryo qayta oʻrganilgan ().

Tuproqning unumdorligi yuqori boʻlganligi sababli, 1881-yilda koʻchmanchilar sugʻoriladigan dehqonchilikka oʻtib, qahva, shakarqamish, kauchuk yetishtirishga harakat qilishgan. Biroq 1886-yildagi noqulay iqlim sharoiti tufayli ushbu hudud tashlab ketilgan. 1954-yilda guruch yetishtirishga urinib koʻrishgan, ammo barcha harakatlar muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Undan tashqari ushbu daryoda zaharli ilonlar mavjud.

Daryo subekvatorial zonada joylashganligi sababli, unda ikki mavsum mavjuddir,ular: quruq va nam. Quruq mavsumda daryo yuqori oqimlarda quriydi, quyi oqimlarda aksincha, sayoz bo'ladi va nam mavsumda tropik yomgʻir tufayli daryoga suvlar quyiladi.

Manbalar

Adabiyot 
 Adelaida, reka // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907.

Avstraliyadagi daryolar
Bazuka (musiqiy asbob)

Bazuka () — trombonga oʻxshash choʻziluvchi toʻgʻri ichi boʻsh trubka koʻrinishidagi mis cholgʻu asbobi.

Bazuka 1910-yillarda amerikalik musiqachi va qiziqchi Bob Barns tomonidan ixtiro qilingan boʻlib, uni musiqiy chiqishlari va filmlardagi ishtiroki bilan ommalashtirgan. Ushbu asbobga koʻrinish jihatdan oʻxshashligi uchun Ikkinchi Jahon urushi paytida Amerika askarlari M1 tankga qarshi granata otish moslamasini „Bazuka“ deb atashgan. Keyinchalik, „bazuka“ nomi umumiylashtirildi va odatda tankga qarshi granata otish moslamasini ifodalash uchun ishlatiladi.

Tarix 
Robin Barns 1890-yilda Arkanzas shtatining Grinvud shahrida tugʻilgan. Bolaligida Barns „Kvin-siti kumush korneti“ (Queen City Silver Cornet) shahar orkestrida trombon va kornet chalgan. 13 yoshida u oʻzining torli guruhini yaratdi. Keng tarqalgan versiyaga koʻra, bir kuni tunda santexnika doʻkonining orqasida u uzun gaz quvurini topib oladi va unga puflab, uning eʼtiborini tortgan gʻayrioddiy ovozni eshitadi. Asbobni biroz oʻzgartirgandan soʻng, u unga „bazuka“ nomini berdi (Amerika jargon soʻzidan „ogʻiz“ (bazoo), bu „havoyi yigit“, „boʻrttirib va maqtanib gapirish“ degan maʼnoni anglatadi, bu goʻyoki golland tilida „bazuin“ — quvur degan maʼnoga borib taqaladi). Choʻziladigan toʻgʻri ichi boʻsh trubka (trombonning ishlash printsipi) sifatida ishlaydigan asbob tor doiraga ega boʻlib, u ovozni kuchaytirish uchun ataylab qilingan. Ixtirochi bazukani oʻzining musiqiy chiqishlari, shu jumladan Birinchi jahon urushi paytida amerikalik askarlar oldida, shuningdek filmlarda ishtirok etishi bilan mashhur qildi (masalan, musiqachi tomonidan ijro etilgan asbobning ovozi „Ritm diapazonida“ (Rhythm on the Range) filmida tasvirlangan, 1936). Bazuka boshqa musiqachilar, xususan, jazz musiqachilari (Nun Jonson, Senford Kendrik) tomonidan ham ijro etilgan.

Ushbu musiqa asbobiga koʻrinishi jihatdan oʻxshashligi uchun Ikkinchi Jahon urushi paytida Amerika askarlari M1 tankga qarshi granata otish moslamasini „Bazuka“ deb atashgan. Boshqa bir versiyaga koʻra, brigada generali G.Barnes qurollarni sinovdan oʻtkazayotganda musiqa asbobi va granata otish moslamasi oʻrtasidagi oʻxshashlikni koʻrgan. Keyinchalik, urushdan keyin „Bazuka“ umumiylashtirildi va odatda, birinchi navbatda, AQShda tankga qarshi granata otish moslamasini ifodalash uchun ishlatiladi.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 
 

Aerofonlar
Puflama cholgʻu asboblar
Musiqiy asboblar alifbo tartibida