Teodor Kulakov

Teodor Sergeyevich Kulakov (1900-yil 18-mart, Kursk viloyati, Rojdestvo qishlogʻi – 1943-yil 16-noyabr, Kerch, Qrim Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi) – sovet harbiy qoʻmondoni. Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi va Sovet Ittifoqi Qahramoni (16.05.1944, vafotidan keyin). General-mayor (17.11.1943).

Hayoti 
Teodor Kulakov 1900-yil 18-martda Rojdestvo qishlogʻida (hozirgi Grayvoronskiy tumani, Belgorod viloyati) tugʻilgan. Dunay Zemstvo maktabining 4-sinfini tamomlab, Grayvorondagi bosmaxonada, 1917-yildan Xarkovda matbuotchi boʻlib ishlagan.

Fuqarolar urushi janglarida faol qatnashgan. 1918-yil mart oyida Qizil Armiya safiga otryad bilan qoʻshilib, Xarkovdagi 1-temir yoʻl bataloniga kirgan. 1919-yil martdan 41-piyoda diviziyasining 369-piyoda polkining vzvod komandirining yordamchisi boʻlgan. Fuqarolar urushi paytida ikki marta yaralangan. Bir marta snaryaddan zarba olgan va qattiq tifdan aziyat chekgan.

Polkovnik T. S. Kulakov 1942-yil avgust oyidan beri Shimoliy Kavkaz frontining 56-armiyasining 339-piyoda diviziyasiga qoʻmondonlik qiladi. Keyinchalik Armaviro-Maykop va Tuapse mudofaa operatsiyalarida, Shimoliy Kavkaz va Krasnodar hujum operatsiyalarida qatnashgan. Boʻlinma Novorossiysk-Taman hujumi paytida Taman yarim orolida bir qator nemis guruhlarini magʻlub etib, juda yaxshi harakat qilgan. Jangovar koʻrsatkichlari uchun diviziyaga „Tamanskaya“ faxriy nomi berilgan.

U 1943-yil 16-noyabrda diviziyaning oldingi qismlarida Kerch chekkasida boʻlgan jangda halok boʻlgan. Krasnodardagi qabristonda dafn etilgan.

T. S. Kulakov vafotidan bir kun oʻtib, SSSR Xalq Komissarlari Kengashining 1943-yil 17-noyabrdagi qarori bilan unga navbatdagi „general-mayor“ harbiy unvoni beriladi.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1944-yil 16-maydagi farmoni bilan „Germaniya bosqinchilariga qarshi kurash frontida qoʻmondonlikning jangovar topshiriqlarini namunali bajargani, koʻrsatgan jasorati va qahramonligi uchun“ general-mayor Teodor Sergeevich Kulakov vafotidan keyin Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Mukofotlari 

 Sovet Ittifoqi Qahramoni (16.05.1944, vafotidan keyin)
 Lenin ordeni (16.05.1944, vafotidan keyin)
 Qizil Bayroq ordeni (16.03.1943)
 Kutuzov ordeni, 2-darajali (25.10.1943)
 Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali (22.02.1938).

Xotirasi 

 Qapqani qishlogʻidagi koʻchaga Kulakov nomi berilgan.
 Grayvoron shahrida qahramon xotirasiga byust oʻrnatilgan.
 Qrim Respublikasining Kerch shahri chekkasida qahramon vafot etgan joyda yodgorlik oʻrnatilgan.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Geroi Sovetskogo Soyuza: Kratkiy biograficheskiy slovar / Pred. red. kollegii I. N. Shkadov. – M.: Voenizdat, 1987. – T. 1 /Abaev – Lyubichev/. – 911 s. – 100 000 ekz. – ISBN ots., Reg. № v RKP 87-95382.
 Kollektiv avtorov. Velikaya Otechestvennaya: Komdivi. Voenniy biograficheskiy slovar. Komandiri strelkovix, gornostrelkovix diviziy, krimskix, polyarnix, petrozavodskix diviziy, diviziy rebolskogo napravleniya, istrebitelnix diviziy. (Ibyanskiy – Pechenenko). – M.: Kuchkovo pole, 2015. – T. 4. – S. 501-503. – 330 ekz. – ISBN 978-5-9950-0602-2.
 Geroi-belgorodsi. – 2-e izd. – Voronej, 1972. – S.129-130.
 Ratnaya doblest belgorodsev. – Belgorod, 1995.
 Pechenkin A. A. O poteryax sovetskix generalov i admiralov v godi Velikoy Otechestvennoy voyni. // Voenno-istoricheskiy jurnal. – 2005. – № 3. – S.34.

Havolalar 

 Teodor Sergeevich Kulakov  (rus.). Sayt „Geroi strani“.
 Pamyatnik na meste gibeli T. S. Kulakova.
 T. S. Kulakov na sayte „Bessmertniy polk“.
 O T. S. Kulakove v Xarkovskom biograficheskom slovare.

Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
M. V. Frunze nomidagi nomidagi Harbiy akademiya bitiruvchilari
Toshkent oliy umumqoʻshin qoʻmondonlik bilim yurti bitiruvchilari
Rossiyadagi fuqarolar urushi qatnashchilari
Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali sohiblari
Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
Sovet Ittifoqi Qahramonlari
General-mayorlar (SSSR)
1943-yilda vafot etganlar
16-noyabrda vafot etganlar
1900-yilda tugʻilganlar
18-martda tugʻilganlar