MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Gulxatsha Ayimbetova

Gulxatsha Aymanovna Ayimbetova (1961.24.12, Taxtakoʻpir tumani) – xonanda, Qoraqalpogʻiston (1999) va Oʻzbekiston (2000) xalq artisti. J.Shomurotov nomidagi Nukus davlat sanʼat bilim yurtini tugatgan (1983). 1980–81 yillar Berdaq nomidagi Qoraqalpogʻiston davlat filarmoniyasi qoshidagi "Oyqulash" ansamb-li, 1981-yildan "Amu toʻlqini" ansamblida xonanda. Jarangdor, keng diapa-zonli, mayin ovozga ega. Repertuaridan qoraqalpoq xalq qoʻshiqlari ("Musa sen yori", "Nozlining", "Jaqsiraq", "Ne bilsin" va boshqalar), qoraqalpoq kompozi-tor va bastakorlari asarlari ("Keng dala", "Ota makon" N.Muhammeddinov; "Vatan", "Ona tuprogʻim", "Oʻzbekiston", Q.Xilalov va boshqalar) oʻrin olgan. A.ning aksariyat qoʻshiqlari Qoraqalpoq radiosi fonotekasi va gramplas-tinkasi ("Gulxatsha Ayimbetova kuylaydi", 1982 va boshqalar)ga yozib olingan.

Oʻzbekiston xalq artistlari
1961-yilda tugʻilganlar
24-dekabrda tugʻilganlar
Ozodbek Akbarov

Akbarov Ozodbek (1946.19.4, Chimkent viloyati) — Oʻzbekiston Respublikasi xalqoʻqituvchisi (1994). Toshkent chet tillar ped. institutini tugatgan (1970). 1972-yildan Toshkentdagi Hamza nomidagi bilim yurti (keyinchalik kasb-hunar kolleji)da oʻqituvchi, oʻquv boʻlimi mudiri, direktor oʻrinbosari, 1979—2004-yillarda direktor.
Corazon Aquino

Akino (Ayashpo) Korason (1933.25.1, Tarlak viloyati) — Filippin tarixida birinchi ayol-prezident (1986—92). Obroʻli Koxuangko oilasidan. Mamlakatda F. Markosning avtoritar tuzumiga qarshi kurashgan B. Akinoning bevasi. 1986-yil fevralda Maniladagi ommaviy namoyishlar natijasida F. Markos diktaturasi tugatilgach, hokimiyat tepasiga kelgan. 1987-yil hozirda ham amalda boʻlgan demokratik konstitutsiya qabul qilingan. Akino hokimiyatni boshqargan dastlabki davrda "diktatura qurboni va demokratiya xaloskori" sifatida juda mashhur boʻlgan. Iqtisodiyotni modernizatsiyalashga harakat qilgan. Qashshoqlik va korrupsiyaga qarshi kurashgan. Hukmron doiralar orasidagi ichki ziddiyatlar va muxolifatning faollashuvi natijasida Akino siyosati samarasiz boʻlgan. Biroq Akino hokimiyatni konstitutsiyada belgilab qoʻyilgan muddat tugaguncha idora etib hokimiyatni yangi prezidentga demokratik asosda topshirishga erishgan.

Manbalar 

 

Ayol prezidentlar
Muhammad Al-Baradei

Muhammad al-Baradey (1942, Qohira) — misrlik huquqshunos. Xalqaro huquq d-ri (1974). Qohira universitetini tugatgan (1962). Qohiradagi diplomatiya xizmati xodimi (1964-yildan), Misr tashqi ishlar vazirining maxsus yordamchisi (1974—78), BMT qoshidagi Oʻquv va ilmiy tadqiqot institutida xalqaro huquq dasturi boʻyicha katta aspirant (1980-yildan), Nyu-York universitetida xalqaro huquq adyutant-prof. (1981—87). Atom energiyasi boʻyicha xalqaro agentlik (MAGATE)ning Bosh direktori (1997-yildan). Atom energiyasidan harbiy maqsadlarda foydalanishning oldini olish va undan eng xavfsiz usullar bilan foydalanish uchun kurashgan. Nobel mukofoti laureati (2005, hamkorlikda).

Manbalar 

Misrlik siyosatchilar
Yashayotgan insonlar
Afonso de Albuquerque

ALBUKERKI (A1iyaiyegyaiye) Afonsu d’ (1453, Aleksandriya, Lissabon yaqinida — 1515.15.12, Arabiston dengi-zi, Goa yaqinida) — portugaliyalik istilochi, Hindiston vitse-qiroli (1510-15). Ost-Indiyadagi Portugaliya mustamlaka imperiyasi asoschisi. 1503-yil Kochin shahrida portugal flotiliyasiga qoʻmondon boʻlib, fort qurgan. 1506-yil Tristan da Kunyaning ekspeditsiyasida qatnashgan, uning ixtiyorida ekspeditsiyadagi 16 kemadan 5 tasi boʻlgan. 1507-yil Fors qoʻltigʻidagi Hoʻrmuzki bosib olgan, biroq uni qoʻlda tutib tura olmagan. 1510-yil Goani egallab olib, uni portugaliyaliklarning Sharkdagi istilolarining tayanch punktiga aylantirgan. Dengiz savdo yoʻllarini nazorat qilish uchun 1511-yil Malakkani bosib olgan. A. portugaliyaliklarning Malabar sohillari, Seylon orol, Janubi-Sharqiy Osiyo mamlakatlariga qilgan dastlabki ekspeditsiyalariga rahbarlik qilgan. 1513-yil Adanni egallashga uringan, 1515-yil Hoʻrmuzni 2-marta bosib olgan.
Yuriy Aleskerov

Yuriy Nikolayevich Aleskerov (1913.2.3, Maxachkala — 1982.24.7, Samarqand) — tarixchi olim. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1975), tarix fanlari nomzodi (1941), dotsent (1949), professor (1973). Fargʻona davlat pedagogika institutini tugatgan (1936), Fargʻona va Samarqanddagi oʻrta maxsus bilim yurtlarida oʻqituvchi, Oʻzbekiston davlat universitetining aspiranti (1938-41). Ikkinchi jahon urushi qatnashchisi. 1948-yildan Samarqand Davlat Universitetda ilmiy-pedagogik faoliyatini davom ettirgan, universitet tarix fakulteti kafedra mudiri (1956-82). Ilmiy ishlari Samarqand tarixi, fuqarolar urushi kabi mavzularga bagʻishlangan. 100 dan ziyod kitob, risola va ilmiy maqolalar muallifi.

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arboblari
Tarixchilar
Ikkinchi jahon urushi qatnashchilari
1913-yilda tugʻilganlar
2-martda tugʻilganlar
1982-yilda vafot etganlar
24-iyulda vafot etganlar
Samarqandda vafot etganlar
Habiba Alimova

Habiba Tursunovna Alimova (1942.23.2, Toshkent shahri) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2002). Toshkent Davlat Universitetini tugatgan (1967). 1962-yildan Mirzo Ulugʻbek tumanidagi 171-, 1973-yildan 241-maktabda boshlangʻich sinf oʻqituvchisi.

Oʻzbekiston Respublikasining xalq oʻqituvchilari
Alisher Aliqulov

Alisher Mahmudovich Aliqulov (1966.20.11, Toshkent) — rangtasvir ustasi, Oʻzbekiston Respublikasi sanʼat arbobi (2003). P. Benkov nomidagi Respublika rassomlik bilim yurti (1987) va Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn instituti (1995)ni tugatgan. A. monumental rang-tasvirda samarali ijod qiladi. Asarlari mavzui, asosan, Oʻzbekiston tarixiga bagʻishlangan. Tarixiy voqealar, shaxslar, anʼanalar va marosimlarni realizm asosida aks ettiradi: „Qad. Baqtriyada sport oʻyinlari“ (1996, Olimpiya shon-shuhrati muzeyida), „Dunyo xalqlari ertaklari“ (1997, Yosh tomoshabinlar teatrida); „Oʻzbekistonning buyuk siy-molari“ (1998, Toshkent shahri Kapital qurilish bosh boshqarmasida), Toshkent shahri hayvonot bogʻidagi bir necha dioramalar (1997-98), „Xalq qoʻzgʻolonlari va jadidchilik harakatlari“ (2000) va „Amir Temur jahon tarixida“ (2002, ikkalasi ham Oʻzbekiston tarixi muzeyida) va boshqa monumen-tal asarlar;" „Amir Temurning Toʻxta-mish ustidan gʻalabasi“ va „Samarqand bozori“ (1996, Temuriylar tarixi davlat muzeyida), „Amir temur maqbarasi“, „Bayroq uchun jang“ (1996) va „Qasrning zabt etilishi“ (1998, ikkalasi ham Markaziy ofiserlar uyida), „Sovgʻa“ (2003) va boshqa dastgoh asarlari. A. respublika va xorijiy mamlakatlar (Ozarbayjon, Turkiya, Misr, makedoniya, AQSH va boshqalar) dagi koʻrgazmalarda asarlari bilan qatnashdi. „Shuhrat“ medali bilan mukofotlangan (1996). Oʻzbekiston Badiiyot akadimyasi Oltin medali bilan taqdirlangan (2001).
Yelmurat Allamuratov

Yelmurat Toremuratovich Allamuratov (1960.1.3, Kegeyli tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2005). Toshkent Davlat Universitetini tugatgan (1982). 1986-yildan Kegeyli tumanidagi 8-, 1987-yildan 4-maktabda geogr. oʻqituvchisi. Geogr. fani oʻquv rejasi asosida oʻquvchilarni Toshkent, Samarqand, Xiva shaharlari, Sulton Uvays togʻiga olib borib, sayohat dars oʻtadi. 8sinf oʻquvchilari uchun „Qoraqalpogʻiston geografiyasi“ darsligi mualliflaridan biri.

 
Oʻzbekiston Respublikasining xalq oʻqituvchilari
Alouddin Xalji

Alouddin xalji, Alouddin Muhammadshoh I — Dehli sul-tonligi hukmdori (1296- 1316). Ama-kisi Jaloliddin Xaljini xiyonatkorona oʻldirib taxtni egallagan. Sal-tanatni mustahkamlab, hududini ken-gaytirgan. Yagona maʼmuriy tizimni joriy qilgan, soliqlarni tartibga solgan. Musulmon ruhoniylarining davlat ishlariga aralashuviga chek qoʻygan. Iqtodorlar va musulmon-diniy muassasalari (inomlar va vaqflar) davlat xazinasi foydasiga musodara qilingan, yerlardan olinadigan soliq miqdori ancha oshirilgan. A. X. davrida dehqonlardan olinadigan natural soliqlar miqdori hosilning yarmigacha oshirilgan. A. X. ul-kan qoʻshin tuzgan, moʻgʻullar salta-natning shimoli-gʻarbiy chegaralariga qilgan bosqinlarini bir necha marta (1303-08) qaytargan. Oʻz navbatida Jan.

Hindistonda zafarli urushlar olib borgan (1306-13 yillardagi Dekan yurishlari). A. X. Ashoka davridan soʻng birinchi boʻlib butun Hindiston hududini oʻz ichiga olgan yagona davlat tuzishga erishgan.
Mahmud Aminov

Mahmud Usmonovich Aminov (1908.4.6, Kogon tumani — 1992.8.6, Samarqand) — tarixchi olim. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1977), tarix fanlari nomzodi (1947), dotsent (1953). Oʻzbekiston ped. akademiyasini tugatgan (1933). Samarqand Davlat Universitetida assistent, tarix fakulteti oʻqituvchisi va dekan oʻrinbosari (1937-41), Samarqand viloyati xalq taʼlimi ped. kabineti mudiri (1941-44), 12-bilim yurti direktori va Oʻqituvchilar malakasini oshirish instituti oʻqituvchisi. Ped. institut direktor oʻrinbosari (1953-55). Samarqand Davlat Universitetining tarix fakulteti dekani (1944-53; 1956-74). Oʻzbekiston xalqlari tarixi kafedrasi mudiri (1967- 71), kafedra dotsenti (1974-92), oʻquv ishlari boʻyicha prorektor (1977-78).

Manbalar 

Oʻzbek tarixchilari
Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arboblari
1908-yilda tugʻilganlar
1992-yilda vafot etganlar
8-iyunda vafot etganlar
4-iyunda tugʻilganlar
Samarqandda vafot etganlar
Henri

Anri (1955.16.4, Bogzdorff) - Lyuksemburg davlat arbobi, Lyuksemburg Buyuk Gersogi Jean va Gersoginya Jozefin Sharlottning oʻgʻli. Jeneva universitetini tugatgan. Sendxorst (Buyuk Britaniya)dagi Qirollik harbiy akademiyasida oʻqigan (1974—75). 1980—2000 yillarda Luksemburg davlat kengashi aʼzosi, Lyuksemburg Buyuk Gersogi vakillik vazifalarining bir qismini bajaruvchi; ayni vaqtda Lyuksemburg Olimpiya qoʻmitasi prezidenti (1998—2000). 2000 yil 7 oktyabrdan Lyuksemburg Buyuk Gersogi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
Karima Arabova

Karima Arabova (1932.20.9, Denov tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalqoʻqituvchisi (2003). Samarqand ped. bilim yurtini tugatgan (1949). 1950-yildan Denov tumanidagi 3-, 1956-yildan Pastdargʻom tumanidagi 25-, 1969-yildan Qiziriq tumanidagi 28-, 1984-yildan 32-maktabda boshlangʻich sinf oʻqituvchisi.

1932-yilda tugʻilganlar
20-sentabrda tugʻilganlar
Armrestling

Armrestling (ing. Arm — qoʻl, wrestling — kurash) — sport turi, ikki kishi (sportchi)ning maxsus stolda tirsagini tayanchdan uzmasdan bir-birining qoʻlini qayirib mushti sirtini stolga tegizish uchun kurashi. Agar oʻng (chap) qoʻl bilan musobaqalashilsa, chap (oʻng) qoʻl bilan stoldagi maxsus tutqichdan ushlanadi. Musobaqada vaqt cheklanmaydi. Erkaklar 50, 55, 60, 65, 70, 75, 80, 90, 100, 110 kg va 110 kg dan ziyod, ayollar 45, 50, 55, 60, 65, 70, 80 kg va 80 kg dan ziyod vazn toifalarida musobaqalashadilar.

A. qadimiy kuch sinashish turlaridan biri boʻlishiga qaramasdan 20-asrning 50-yillariga kelibgina AQShdagi olis masofaga qatnovchi avtomobil haydovchilari oʻrtasida sport turi sifatida shakllandi. 1962-yilda Jahrn armrestling federatsiyasi (\UA Gʻ)ga asos solindi, unga 95 davlat (Oʻzbekiston 1996-yildan) aʼzo (2005). A. boʻyicha ilk jahon chempi-onati 1962-yilda (Osiyo chempionati 2000-yilda) oʻtkazildi. Shundan buyon har yili erkaklar, ayollar va yoshlar oʻrtasida jahon chempionatlari tashkil qilinadi. A. AQSH, Gruziya, Rossiya, Ukraina, Qozogʻiston, Oʻzbekiston kabi davlatlarda yaxshi rivojlangan.

Oʻzbekistonda A. 20-asrning 90-yillarida sport turlari qatoridan oʻrin oldi. 1991-yilda Oʻzbekiston A. fede-ratsiyasi tuzildi va Oʻzbekiston chem-pionatlari (erkaklar va ayollar oʻrtasida) uyushtirildi. Hozirgi vaqtda mamlakatda A. boʻyicha 10 dan ziyod turli toifadagi musobaqalar tashkil etiladi. Oʻzbekiston A. chilari 1995-yildan xalqaro musobaqalarda qatnasha boshladi. A. boʻyicha oʻz vazn toifalarida Umidjon Ahmedov 6 karra (1998 — 2000, 2002, 2003, 2005), Yusuf qodirov 2 karra (2000, 2002), Farid Usmonov 2 karra (ikki turda, 2005), Mirzohid Sharapov (2005) va yoshlar oʻrtasida Komil Kerimov (2001, Sar-vinoz Tangatova 2 karra (ikki turda, 2005), Ruslan Muxtorov (2005) jahon chempioni boʻlishdi. Shuningdek, Avazbek Asadov, Jasur Aliakbarov, Yelena Shafronova, Amir Oʻroqov kabi A.chilar jahon chempionati sovrin-dorlari va Osiyo chempionlaridir va Oʻzbekistonda A.
ning kuchayishi eng katta hissa qoʻshgan inson bu-hozirda A. buyicha „Oʻzbekiston bosh armrestling ustozi“ Sultonbek Neʼmatullayevning oʻrni beqiyos. Respublikadagi 67 ta A. boʻlimi va toʻgaraklarida Fikrat Kerimov, Qurbon Konishev, Igor Shishkov, Pavel Dokuchayev kabi 29 nafar murabbiy qoʻl ostida 809 kishi (45 nafari ayol) shu sport turi bilan muntazam shugʻullanadi (2005).
Armstrong Lui Daniel

Armstrong Lui Daniel (1900.4.7, Nyu-Orlean — 1971.6.7, Nyu-York) — afro-amerikalik sozanda (truba), xonanda, aktyor, jaz sanʼati asoschilaridan. Ilk jaz ansambllarining tashkilotchisi va ishtirokchisi. Chikago va Nyu-York jaz-orkestrlarida qatnashgan. 1947-yil „Lui Armstrongning barcha yulduzlari“ ansamblini tashkil qilib, u bilan birga Yevropa, Afrika, Shimoliy va Janubiy Amerikada gastrolda boʻlgan. Oʻziga xos ehtirosli va badihagoʻy ijro uslubini yaratgan. Bir necha blyuz va qoʻshiqlar muallifi. Mohir truba ijrochisi sifatida koʻpgina tanlovlarda oliy mukofotlar bilan taqdirlangan. 1938-yildan kinoda suratga tushgan.

 

Amerikalik erkak aktyorlar
Afroamerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Afroamerikalik erkak qoʻshiqchilar
Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Lyubov Artemenko

Lyubov Vladimirovna Artemenko (1946.8.11, Qirgʻizistonning Alamadin tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2001). qirgʻiziston universitetini tugatgan (1969). 1969-yildan Frunze (hozirgi Bishkek) shahridagi 4-, 1971-yildan Zarafshon shahridagi 2-mak-tabda matematika oʻqituvchisi, oʻquv boʻlimi mudiri (1973-84, 1987-90), 3-mak-tab direktori (1984-86 va 2002-yildan), 1986-yildan 8-maktabda mat. oʻqituvchisi, direktor.

Oʻzbekiston Respublikasining xalq oʻqituvchilari
Miguel Ángel Asturias

Miguel Angel Asturias (1899.19.10 – Gvatemala – 1974.9.6) – gvatemalalik jurnalist, yozuvchi va shoir. 1925—33 yillar Yevropada emig-ratsiyada boʻlgan. „Gvatemala afsonalari“ (1930) kitobida mayya qabilasi mifologiyasini sheʼriy yoʻlda aks ettirgan. „Senor prezident“ (1946) romanida zulmga asoslangan rejimni fosh qilgan. A.ning dunyoga tanitgan roman-trilogiyasi 20-asr Gvatemala xalqining ozodlikka erishish yoʻlidagi kurashi gʻoyalari bilan sugʻorilgan („Kuchli shamol“, 1950; „Yashil Papa“, 1954; „Dafn etilganlar koʻzi“, 1960). „Joʻxori odamlar“ (1949), „Mulat ayolning oʻzginasi“ (1964), „Lid Sol koʻzgusi“ (1967) romanlari ham bor. A. ijodiga Gvatemaladagi mahalliy aholi (mayyalar) urf-odatlari, folklori sezilarli taʼsir koʻrsatgan. Nobel mukofoti laureati (1967).

Manbalar 

Shoirlar
Adiblar
1899-yilda tugʻilganlar
19-oktabrda tugʻilganlar
1974-yilda vafot etganlar
9-iyunda vafot etganlar
Afrikaans

Afrikaans (), bur tili — hindevropa tillari oilasidagi german tillaridan biri (gʻarbiy german guruhchasi). JARning rasmiy tili (ingliz tili bilan birga). Asosan, JARning Transvaal, Oranj, Kap viloyatlarida, shuningdek, Namibiya, Zambiyada va boshqa qoʻshni mamlakatlarda tarqalgan. Soʻzlashuvchilarning umumiy soni 6 mln. kishiga yaqin (1980-yillar oxiri; 1990-yillar oxirida bu miqdor birmuncha kamaygan).

A. 17-asrda niderland tilining baʼzi lahjalari bilan nemis va ingliz tillarining hamda gottentot, bush-men, bantu kabi mahalliy tillarning oʻzaro yaqinlashuvi va aralashib ketishi jarayonida yuzaga kelgan. A.ning muhim belgisi uning hududiy lahjalarga boʻlinmaganligidir. Oʻziga xos xususiyatlari 17-asr oxirlarida Kap viloyati davrida shakllangan. 18-asrda va 19-asrning 1-yarmida faqat ogʻzaki soʻzlashuv tili sifatida amalda boʻlgan. A.da yozilgan dastlabki asarlar 19-asrning 70-yillaridagina paydo boʻlgan. A. 1925-yildagina rasmiy til maqomiga ega boʻlgan — Janubiy Afrika Ittifoqining davlat tili deb eʼtirof etilgan.

Fonetik tizimi va leksikasi asosan niderland tili taʼsirida shakllangan; mahalliy afrika tillaridan oʻzlashgan soʻzlar ozchilikni tashkil etadi.

Adabiyot 
 M i ronov S. A., Yazik afrikaans. M., 1969.
Iajuddin Ahmed

Iajuddin Ahmed — Bangladesh davlat arbobi. Dakka universiteti (1954), AQShda Viskonsin universiteti (1958)ni tugatgan. Tuproqshunoslik fanlari doktori. 1963-yildan Dakka universitetining tuproqshunoslik fakulteti prof. yordamchisi, 1964-yildan prof. oʻrinbosari, 1973-yildan prof. 1968— 69 va 1976—79 yillarda Dakka universiteti tuproqshunoslik fanlari departamenti raisi, 1989—91 yillarda universitet biologiya fakulteti dekani. 1991-yildan Bangladesh muvaqqat hukumati maslahatchisi, Ijtimoiy xizmatlar komissiyasi ra isi, 1995-yildan Universitet grantlari komissiyasi raisi, 1999-yildan Bangladesh universiteti rektori. 2003-yil Fevraldan 2009-yil fevralgacha Bangladesh Xalq Respublikasi prezidenti. Bir qancha xorijiy universitetlar faxriy prof.

Manbalar 

Bangladesh prezidentlari
Rustam Ahmedov

Rustam Ahmedov (1947-yil 8-sentyabr, Nurota shahri) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2003). Toshkent pedagogika universitetini tugatgan (1972). 1971-yildan Nurota tumanidagi 7-, 2-maktablarda geografiya oʻqituvchisi, 2-maktabda direktor oʻrinbosari, 1998-yildan direktor, 2001-yildan geografiya oʻqituvchisi.

1947-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
Oʻzbekiston Respublikasining xalq oʻqituvchilari
Bayt (toʻplam)

Bayt (ing . u1e) — standart bitlar soni (odatda 8) dan tuzilgan toʻplam; shu toʻplamni EHM da uzatishda, saqlashda va oʻzgartirishda axborotlar soni birligi sifatida foydalaniladi. Baʼzi kompyuterlarla B.lar adresi har xil uzunlikda boʻlishi mumkin.
Barakat

Barakat — Turkmanistonning Bolxon viloyati Barakat tumanidagi shahar. Tuman markazi. Kurendogʻtizmasiningetagida, Qoraqum kanalining quyilish qismida joylashgan. Ashxoboddan 292 km shim.-gʻarbda. Ashxobod — Turkmanboshi yoʻnalishidagi temir yoʻl stansiyasi. Aholisi 20 ming kishiga yaqin (2005). Shahar oʻtmishda Qarsanjiq (1881-yilgacha shu nomdagi qishloq), keyinchalik Qazan-jiq (1895-yildan) deb atalgan. Barakat  qurilgandan keyin qishloq yaqinida st-ya vujudga kelgan. Bu nomlar mahalliy bulokdarning tuzilish shakliga qarab xalq tomonidan berilgan. 1939-yil Qazanjiq qishlogʻi shahar maqomini oldi, 1999-yildan Barakat shahri deb yuritiladi. B.da temir yoʻl transporti korxonalari, gilamchilik fabrikasi, qurilish materiallari zavodi faoliyat koʻrsatadi. 4 umumiy taʼlim maktabi, kutubxona, kasalxona, savdo va maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari mavjud.

Buyuk Ipak yoʻli boʻyidagi aholi punktlari
Barkamol avlod sport oʻyinlari

Barkamol avlod sport oʻyinlari – Oʻzbekistonning kasbhunar kollejlari va akademik litseylari oʻquvchilari oʻrtasida oʻtkaziladigan ommaviy sport musobaqalari. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar mahkamasining „Oʻzbekiston Respublikasi mustaqilligining 10 yilligini nishonlashga tayyorgarlik koʻrish va oʻtkazish toʻgʻrisida“gi qarori (2001-yil 19-yanvar) asosida tashkil etilgan hamda „Oʻquvchi va talaba yoshlarni sportga jalb qilishga qaratilgan uzluksiz sport musobaqalari tizimini tashkil etish toʻgʻrisida“gi (2003-yil 3-iyun) qaroriga binoan respublika final bosqichlari 3 yilda bir marta oʻtkazilishi belgilangan. Maqsadi – oʻrta maxsus, kasb-hunar taʼlimi tizimidagi oʻquv muassasalaridagi oʻquvchi yoshlarni jismonan yetuk, axloqan bar-kamol va vatanga sadoqat ruhida tarbiyalash, iqtidorli sportchi yoshlarni nufuzli musobaqalarga tayyorlash, yoshlar oʻrtasida jismoniy tarbiya va sportni yanada ommaviylashtirish. „Barkamol avlod sport oʻyinlari“ s.oʻ.da badiiy gimnastika, bas-ketbol, boks, voleybol, gandbol, yengil atletika, stol tennisi, suzish, tennis, futbol kabi olimpiada oʻyinlari dasturiga kirgan va shaxmat, bel-bogʻli kurash, kurash singari ommalashgan sport turlari boʻyicha musobaqalar oʻtkaziladi. Saralash musobaqalari oʻquv yurti, tuman, shahar va viloyatlarda, respublika final bosqichi bitta hududda tantanali ravishda tashkil etiladi. Respublika final bosqichlari ilk bor Jizzax (2001), soʻngra Andijon (2003) va uchinchisi Toshkent (2005) viloyatlarida boʻlib oʻtdi. Uchinchi "Barkamol avlod sport oʻyinlari " s.oʻ. saralash musobaqalarida 645 mingdan ziyod, uning final bosqichida 2170 nafar oʻquvchi qatnashdi (2005).

Oʻzbekistondagi sport musobaqalari
Barrel

Barrel (ing . agge1, asosiy maʼnosi — bochka) — ingliz oʻlchovlar tizimidan foydalaniladigan AQSH, Buyuk Britaniya va boshqa mamlakatlarda qoʻllanadigan sigʻim va hajm oʻlchovi. AQSH da quruq B. (115,628 dm3) va neft B. (158, 988 dm3) qoʻllanadi. Buyuk Britaniyada sochiluvchan modda uchun qoʻllanadigan B. 163,65 dm3ga teng .
Michelle Bachelet

Bachelet Mishel (1951, Santyago shahri) — Chili davlat arbobi. 1979 yil Chili universitetining tibbiyot fakultetiga oʻqishga kirgan. 1973 yil 11 sentyabrdagi harbiy toʻntarishdan soʻng, Avstraliya va Germaniya Demokratik Respublikasida yashagan; Berlindagi Gumboldt universitetida tibbiyot boʻyicha oʻqishni davom ettirgan. Vataniga qaytib kelgach, 1982 yil oʻqishni tugatgan. Chili sotsialistik partiyasi aʼzosi boʻlgan. Chili sogʻliqni saqlash vaziri lavozimida ishlagan. 2002 yildan mamlakat harbiy muassasasini boshqargan. 2006 yildan Chili Respublikasi prezidenti.

Manbalar 

Prezidentlar
Ayol prezidentlar
Yashayotgan insonlar
Bashshor ibn Burd

Bashshor ibn Burd (714, Basra - 783, Bagʻdod) — arab shoiri. Asli fors boʻlib, yoshligidan koʻzi koʻr boʻlgan. Basra va Bagʻdodda yashab, arab va fors tillarida ijod qilgan. Muhabbat lirikasining ustasi, maqtov-madhiya va hajviy mazmundagi sheʼrlar muallifi. Arab sheʼriyatidagi anʼanaviy qoidalarni buzib, "yangicha uslub"ning asoschisi boʻlgan. Ochiqchasiga zar-dushtiylik gʻoyalarini targʻib qilgani, binobarin, "axloqsizligi" uchun 744-yildan ona shahridan quvgʻin qilingan. Iroq boʻylab sarson-sargar-don boʻlib yurib, 762 yilda Basraga qaytib kelgan. Xalifa al-Mahdiyning saroy (maddoh) shoiri boʻlishga hara-kat qilgan. Vazir Yaʼqub ibn Dovud haqidagi zaharxanda hajviyasi uchun xalifa amriga koʻra kaltaklab oʻldirilgan. Bashshar ibn Burd haqida koʻplab lati-falar toʻqilgan; ular Abulfaraj isfahoniyning 20 j.li "Al-agʻoni ulkabir" ("Qoʻshiqlar katta kitobi")da saqlanib qolgan.

Manbalar
Samuel Beckett

Samuel Beckett (1906.13.4, Dublin – 1989.22.12, Parij) — irlandiyalik shoir, dramaturg va romannavis; modernizm vakili. Ingliz va fransuz tillarida ijod qilgan. Dublindagi Triniti-kollejni tugatgan. 1937-yildan Fransiyada yashagan. "Tepishdan koʻra san-chish koʻproq" (1934) hikoyalar toʻpla-mi, "Qayroqlar sadosi" (1936) sheʼriy toʻplami hamda "Myorfi" (1938) roma-nini nashr ettirgan. "Gadoni kutib" (1952), "Oʻyin intihosi" (1957) va "Magnitofonning oxirgi tasmasi" (1959) kabi syurrealistik pyesalarida absurd dramasinnng gʻoyaviy uslubiy tamoyillari aks etgan. Ular qahramonlari hayotning bemaʼni, tuturiq-sizligini his qilib yashovchi va insoniyatning yaqinlashib kelayotgan halokati haqidagi oʻylar tufayli dahshatga tushib qolgan, ham maʼnaviy, ham jismoniy majruh kishilardir. "Molloy" (1951), "Malon oʻlyapti" (1951), "Nomsiz" (1953) romanlarida "ong oqimi" adabiyoti (Gʻarbiy Yevropa adabiyotida 20-asr boshidagi ijodiy tamoy-il — ruhiy-maʼnaviy hayot jarayonlarini bevosita, muallif ishtirokisiz aks ettirish) anʼanalari namoyon boʻlgan. "Halokat" (1982) pyesasida sanʼatkor erki haqidagi fikr ilgari surilgan. Nobel mukofoti laureati (1969).

Manbalar 

Shoirlar
Adiblar
1906-yilda tugʻilganlar
13-aprelda tugʻilganlar
1989-yilda vafot etganlar
22-dekabrda vafot etganlar
Benedikt XVI

Benedikt XVI, tugʻilgan nomi Joseph Aloisius Ratzinger (talaffuzi: Yozef Aloyzius Ratsinga; 16-aprel 1927, Marktl, Germaniya — 31-dekabr 2022, Vatikan) — Rim papasi (2005-2013), Rim katolik cherkovi va Vatikan davlati boshligʻi. Fuqarolik nomi — Yozef Ratsinger. Myunxen universiteti huzuridagi Ilohiyot institutini tugatgach, 1951-yili ruhoniy rutbasini qabul qildi. 1952—1977 yillarda Germaniyadagi oliy oʻquv yurtlarida oʻqituvchi. 1977-yildan Myunxen va Frayzing arxiyepiskopi, shuningdek, kardinal. 1981—2005-yillarda diniy taʼlimotlar boʻyicha kongregatsiya (boshqaruv organi) prefekti, Vatikan kardinallari hayʼati dekani (2002—2005). 2005-yil 19-aprelda Rim papasi va Rim katolik cherkovi boshligʻi etib saylandi hamda Benedikt XVI nomini oldi va 2013-yilgacha xizmat qildi. Rim papalari ichida eng uzoq yashagan shaxs sifatida rekord oʻrnatgan. Kelib chiqishi nemis boʻlgan ilk Rim papasi (soʻnggi ming yil ichida).

Manbalar