MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Bati Kot tumani

Bati Kot — Afgʻonistonning Nangarhor viloyati sharqidagi tuman. Uning aholisi, ya'ni 100% pushtunlar, 2017-yilda 300 000 kishiga teng aholisi bo'lgan. Ulardan 25 500 nafari 12 yoshgacha bo'lgan bolalar edi. Tuman pushtunlarning mohmand qabilasining markazida joylashgan. Tuman markazi — Nader Shah Kot.

Batikotda quyidagi qishloqlar bor: Lowartay, Sepay, Chardi, Khanano Kali(gari), Takya, Barekab, Meshwane, Ghazeabad, Gundyane, Kody va Ambarkhana. Hamid Karziya ikkinchi prezidentlik davridan beri Bati Kotning qariyb 70% hududi Tolibon tomonidan qoplanadi. Tolibonning asosiy markazi Salour-Kalida (chạrdhy) joylashgan.

Afg‘onistonlik kriketchi Hamid Hasan tumanda tug‘ilgan. Salor Kalai Yoki Chardaxi Bati Kot tumanidagi qishloqlardan biri bo‘lib, u yerda mashhur Amadzay Ustad ismli shaxs yashaydi, Amadzay Ustad inson tanasining singan suyaklarini tuzatadi.

Tumanning mashhur odamlari: Malik Qoqif, Muhammad Tohir Darvish, Malik Habibulloh, Hoji Aziz Ur Rahmon (sobiq deputat), Muhammad Darvish (sobiq tuman hokimi) Doktor Sediq Momand, Hoji Mandali, Dil Aram, Hoji Muhibulloh, Hoji Faruk, Malik Zohir, Hoji Atiqulloh, Malik Shoh Mahmud, Malik Navozxon, Malik Nasim, Qumandon Sharif

Manbalar
Voleybol bo‘yicha erkaklar o‘rtasida O‘zbekiston chempionati

Voleybol bo‘yicha erkaklar o‘rtasida O‘zbekiston chempionati har yili O‘zbekistonda voleybol bo‘yicha erkaklar jamoalari o‘rtasida o‘tkaziladigan musobaqadir. Ushbu turnir 1992/93-yilgi mavsumdan beri o‘tkazib kelinmoqda.

Musobaqa formulasi 
2020-yilgi chempionat oliy ligasida quyidagi 8 jamoa ishtirok etgan: ,,O‘zbektelekom”(Samarqand), “Orient”(Toshkent), ,,AGMK” (Olmaliq), ,,Yoshlik”(Farg‘ona), ,,Milliy gvardiya”(Toshkent), ,,So‘g‘diyona” (Navoiy), ,,Buxoro”, QDPI(Qo‘qon). Chempionlik unvoni ,,O‘zbektelekom”ga nasib etgan. 2-o‘rinni “Orient”, 3-o‘rinni ,,AGMK” jamoalari qo‘lga kiritgan.

Chempionlar 

 1993-yil "Avtomobilchi" Qo'qon
 1994-yil "Avtomobilchi" Qo'qon
 1995-yil SSKA Chirchiq
 1996-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 1997-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 1998-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 1999-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2000-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2001-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2002-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2003-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2004-yil AGMK Olmaliq
 2005-yil UZI-,,Теlekom”  Samarqand
 2006-yil “Omad” Toshkent
 2007-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2008-yil UZI-,,Sаmarqandtelekom”  Samarqand
 2009-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand
 2010-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand
 2011-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand
 2012-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand
 2013-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand
 2014-yil ,,Оrient”  Toshkent
 2015-yil ,,Оrient”  Toshkent
 2016-yil ,,Оrient”  Toshkent
 2017-yil ,,Оrient”  Toshkent
 2018-yil ,,Оrient”  Toshkent
 2019-yil  ,,Оrient”  Toshkent
 2020-yil ,,O‘zbektelekom” Samarqand

Manba 

 O'zbekiston voleybol federatsiyasi bosh kotibi Leonid Hayrapetyants ma'lumot berdi.

Havolalar 

 O'zbekiston voleybol federatsiyasi 
Voleybol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati
Bipolyar depressiya

Avvallari manik-depressiv kasallik deb ataladigan bipolyar buzulish - bu odamning kayfiyati va energiyasining keskin o'zgarishi bilan tavsiflangan miya va xatti-harakatlarning buzilishi, bu odamning ishlashini qiyinlashtiradi. Har yili 5,7 million amerikalik katta yoshdagilar va  yoki 18 va undan katta yoshdagi aholining 2,6 foizi bipolyar deppressiya bilan og'riydi. Vaziyat odatda kech o'smirlik yoki erta balog'at yoshida boshlanadi, lekin bu hastalik bolalarda va kattalarda ham  namoyon bo'lishi mumkin.bemorlar ko'[ holatlarda bu kasallik bilan to'g'ri tashhislanmagan yoki to'g'ri davolanmagan holatlarda yashaydilar.

Belgilari 
bipolyar buzulish ruhiy holatning takroriy o'zgarishi yoki noto'g'ri epizodlarni keltirib chiqaradi, bu odamni juda yuqori (maniya) yoki juda past (depressiv) his qilish holatiga solib qo'yadi. Siklik epizodlar oddiy kayfiyat bilan belgilanadi.
Maniya epizodining belgilari:

 Energiya, faollik, bezovtalik kuchayadi
 Eyforik kayfiyat
 Haddan tashqari asabiylashish
 Yomon konsentratsiya
 Fikrlar poygasi, tez gapirish, g'oyalar orasida sakrash
 Uyqusizlik
 O'z-o'zini hurmat qilish hissi kuchaygan
 Sarf-xarajatlar
 Jinsiy xatti-harakatlarning kuchayishi
 Giyohvand moddalarni suiiste'mol qilish, masalan, kokain, spirtli ichimliklar va uyqu dori-darmonlari
 Provokatsion, intruziv yoki tajovuzkor xatti-harakatlar
 Biror narsa noto'g'ri ekanligini rad eting

Depressiv epizod belgilari:

 G'amgin, tashvishli yoki bo'sh kayfiyat
 Umidsizlik va pessimizm hissi
 Aybdorlik, qadrsizlik va nochorlik hissi
 Bir marta zavqlangan faoliyatga, shu jumladan jinsiy aloqaga qiziqish yoki zavqni yo'qotish
 Energiyaning pasayishi, charchoq
 Diqqatni jamlash, eslash yoki qaror qabul qilishda qiyinchilik
 Bezovtalik va asabiylashish
 Uyqusizlik yoki juda ko'p uxlash
 Ishtahaning o'zgarishi, ko'zda tutilmagan vazn yo'qotish yoki ortish
 Jismoniy kasallik yoki jarohatlardan kelib chiqmagan tana belgilari
 O'lim yoki o'z joniga qasd qilish haqidagi fikrlar.

Bipolyar buzulish turlari 

 Bipolyar I buzulish: kamida etti kun davom etadigan manik yoki aralash epizodlar yoki odamni darhol kasalxonaga yotqizishni talab qiladigan og'ir manik alomatlar. Bundan tashqari, kamida ikki hafta davom etishi mumkin bo'lgan depressiv epizodlar paydo bo'ladi.
 Bipolyar II buzilish: depressiv epizodlar va gipomanik epizodlarning kombinatsiyasi, ammo manik yoki aralash epizodlar ustunlik qilmaydi.
 Boshqa usulda aniqlanmagan bipolyar buzilish (BP-NOS): Kasallik belgilari mavjud bo'lganda tashxis qilinadi, lekin bipolyar I yoki II diagnostika mezonlariga javob bermaydi. Biroq, alomatlar odamning odatdagi xatti-harakatlari doirasidan tashqarida ekanligi aniq.
 Siklotimik buzilish yoki siklotimiya: gipomaniya va engil depressiya epizodlari kamida ikki yil davom etishi mumkin bo'lgan bipolyar buzilishning engil shakli.

Manbalar
Demping marjasi

Demping marjasi — eksport narxi chegirib tashlangan tovar normal qiymatining tovarning eksport narxiga foizlarda ifodalangan nisbati.
Demping marjasi tovarning oʻrtacha olingan normal qiymatini barcha taqqoslanadigan eksport bitimlari bilan solishtirish asosida yoki tovarning normal qiymatini muayyan bitimlar boʻyicha eksport narxlari bilan solishtirish orqali aniqlanadi. Agar tovarlar OʻzRga tovar kelib chiqqan mamlakatdan bevosita import qilinmay, balki uchinchi mamlakatdan eksport qilinayotgan boʻlsa, tovar eksport qilinayotgan mamlakatdan OʻzRga sotilayotgan tovarlar narxi tovar eksporti mamlakatidagi solishtirma narx bilan taqqoslanadi.

Agar tovarlar tovar eksport qilinayotgan mamlakat orqali faqat olib oʻtilayotgan boʻlsa yoki bunday tovarlar tovar eksport qilinayotgan mamlakatda ishlab chiqarilmasa yoxud tovar eksport qilinayotgan mamlakatda ularga solishtirma narx boʻlmasa, taqqoslash tovar kelib chiqqan mamlakatdagi narxga qiyosan oʻtkazilishi mumkin
.

Manbalar
Aliabad tumani

Ali obod tumani ( ولسوالی علی‌آباد ) Afgʻonistonning Qunduz viloyatining janubiy qismida joylashgan. Janubda Bagʻlon viloyati, gʻarbda Chahardara tumani, shimolda Qunduz va Xonobod tumanlari, sharqda Taxar viloyati bilan chegaradosh.

Aholisi 2006-yilda 41 700 kishi  boʻlib, bu quyidagi etnik guruhlardan iborat:

 30% pushtunlar
 30% o'zbeklar
 20% tojiklar
 20% hazoralar

Tuman markazi — Aliobod shahri, tumanning markaziy qismida Qunduz va Bagʻlon yoʻlida joylashgan. Tuman odatda qashshoq va qurg'oqchilikdan jiddiy ta'sirlangan.

Manbalar
Dempingga qarshi boj

Dempingga qarshi boj — qarang: Antidemping boji.

Manbalar
Gipovolemiya

Gipovolemiya — qon umumiy hajmining kamayishiga aytiladi.

Turlari 
Uning quyidagi turlari tafovut qilinadi.
Oddiy gipovolemiya -qonning gematokrit ko’rsatkichi o’zgarmay, uning umumiy hajmining kamayishi, ya`ni qon Shaklli elementlari va plazmaning bir xil miqdorda yo’qotilishi. Bunday holat  o’tkir qon yo’qotgan zahotiyoq paydo bo’ladi va hujayralar oralig`idagi suyuqlik qonga o’tguncha saqlanib turadi. 
Oligositemik gipovolemiya - qonda asosan eritrositlar miqdorining kamayishi hisobiga  qon umumiy  hajmining  kamayishi. Kamqonliklar gematuriyalarda va o’tkir qon yo’qotish vaqtida, to’qima suyuqligining tomirlar o’zaniga kirishi qonning hajmining, ayniqsa uning tarkibiy qismini kompensasiya qilmasligidan paydo bo’lishi mumkin. 
Polisitemik gipovolemiya - qonning umumiy  hajmi plazma yo’qotilishi hisobidan kamayadi va qonning hajm birligida eritrositlar miqdorini nisbatan ko’payganligi aniqlanadi, natijada qonning qovuShqoqligi oshib qon quyuqlashadi. Bunday holat organizm suvsizlanganida (ich ketish, qusish, kuchli terlash, poliuriya, giperventilyasiya, kuyish kasalligi), Shokda (qon suyuq qismining  tomirlar devori  o’tkazuvchanligi oshganligidan to’qimalar oralig`iga chiqishi natijasida) paydo bo’ladi.

Belgilari: 
Asosiy klinik belgilar qon hajmining kamayish darajasiga bog'liq. Klinik belgilar yuzaga chiqgunicha organizm 30% suyuqlikni yo'qotishi mumkin.
– teri rangparligi;
– tinch holatdada yurak urishi;
– bezovtalik;
– nafas olish tezlashishi va terlash;
– qon bosimining pasayishi;
– ruhiy zaiflik.
Organizm ko'p suyuqlik yo'qotishi oqibatida Gipovolemik shok rivojlanishi mumkin.

Diagnostika 
Gipovolemiya aniqlash uchun quyidagi diagnostik usullar qo'llaniladi:

Qonning umumiy va biokimyoviy tekshiruv usullari,
Buyraklar faoliyatini aniqlash;
Ultratovush tekshiruvi,
Rentgen
KT;
Endoskopiya;
Ekokardiogramma;

Davolash 
Asosan Hayotiy ko'rsatgichlarni nazorat qilgan holda  qon ketishni to'xtatish, nafas olishni tiklash, pulsni nazorat qilish amallari bajariladi. Og'ir hollarda, shoshilinch–reanimatsion choralari ko'riladi. Qon quyish yoki donorlik qon mahsulotlarini quyish vaqtida qon yo'qotilishini to'ldirish va kerak bo'lganda shokni oldini olish zarur. Davolash davomida kislota-ishqor muvozanatini normallashtirish, trombozning (DVS) oldini olish, buyrak etishmovchiligi va ikkilamchi infektsiyalarning oldini olish uchun choralar ko'rish kerak. Bemorni keyingi parvarishida diagnostik tekshiruv natijalari va kunlik dinamikasi asosida olib boriladi.
Kasalliklar   Patofiziologiya

Adabiyotlar 
Azimov R.Q. «Patofiziologiya» Toshkent - 2010 yil

Manbalar
Denaturalizatsiya

Denaturalizatsiya — (lot. de — olib tashlash, bekor qilish + naturalis — asl, haqiqiy, qonuniy soʻzlari dan; ing . denaturalization; fr . denaturalisation) — shaxs tomonidan biron — bir davlat fukaroligini yoʻqotishi.

Manbalar
Ajristan tumani

Ajriston Yoki Daaya ( forscha : اجرستان ) — Afgʻoniston, Gʻazni viloyatining gʻarbiy qismidagi tuman. Uning aholisi 2001-yilda 62 028 kishiga baholangan bo'lib, ularning 90 foizi pushtunlar va boshqalari hazoralardir. Aholining katta qismi Jixay daryosi vodiysida yashaydi va uning iqtisodiyotining asosiy manbai bo'lgan qishloq xo'jaligiga bog'liq. Qattiq qish va qurg'oqchilikning so'nggi o'n yilligi iqtisodiyot va hayot sifatiga ta'sir ko'rsatdi.

Geografiya 

Hozirda 2653 ta hududga ega va bir qator vodiylardan iborat. Shoh Tus Aka G‘ar va Koyshafil tepaliklari Ajristonni o‘rab, tabiiy to‘siq vazifasini o‘taydi. Ajriston va shimoli-sharqda Malistonning tutash tumanlari, sharqda G'izob va Sangi Masha hamda Daya Cho'pan o'rtasida tabiiy chegaralar yo'q. Eng yaqin yirik shahar gʻarbdagi Gʻazni. Ajriston Shoh Tus Boboning davomi boʻlgan bir qancha togʻ tizmalarining bagʻrida joylashgan, shuning uchun katta qismi baland togʻlar va adirlardan iborat. Qatorlar tartibsiz joylashtirilgan: ba'zilari g'arbga cho'zilgan; boshqalari sharqqa, lekin umumiy yoʻnalishi shimoldan janubga. Tog' tizmalari ko'plab kichik vodiylarni o'rab oladi. Vodiyning o'rtasidan Jixay daryosi o'tadi, ayniqsa qishloq xo'jaligi uchun asosiy suv manbai.

Demografiya 
Ajriston tarixan Uruzgon viloyatining bir qismi bo'lib, u Daya va Polad deb atalgan. Hazoralar 1880-yillargacha tumanning asl aholisi edi. 1890-yillarning boshidagi halokatli mag'lubiyatdan so'ng, ular asosan o'ldirilgan yoki haydab chiqarilgan. Tumanda hozirda asosan pushtunlar hukmronlik qiladi. Biroq, ba'zi hazora qoldiqlari hali ham ozchilik sifatida u yerda yashaydi. Pushtu tili Ajristani aholisining aksariyati gapiradigan tildir. Boshqa tillarga fors tili kiradi. Bu hududdagi pushton xalqlari asosan Mulla Xayl qabilasidandir.

Manbalar 

Hazoralar
Yer uchastkalarini oldi-sotdi qilish

Yer uchastkalarini oldi-sotdi qilish — yer uchastkasining oldi-sotdi shartnomasiga muvofiq, bevosita toʻgʻridan toʻgʻri yoki bilvosita boshqa shaklga oʻtish. OʻzR yer qonunchiligiga muvofiq qishloq xoʻjalik yerlarini bevosita oldo-sotdi qilish taqiqlanadi, lekin fuqaroviy huquqiy tabiatiga ega yerlarni bilvosita bitimlashga ruxsat berilgan. Mulk ob’yektlari va boshqa koʻchmas mulk yer uchastkalari bilan birgalikda tanlov yoki kim oshdi savdosi orqali oldi-sotdi qilinishi, „ Dexqon xoʻjaligi toʻgʻrisida“gi OʻzR Qonunining 8-moddasiga muvofiq dehqon xoʻjaligini yuritish uchun fuqarolarga tomorqa yer uchastkasi 0,06 gektar doirasida meros qilib qoldiriladigan umrbod egalik qilish huquqi kim oshdi savdosi asosida realizatsiya qilinishi mumkin.

Manbalar
Bangor universiteti

Bangor universiteti (Welsh) Uelsning Bangor shahridagi davlat universitetidir. U 1885-yilda Qirollik Nizomiga kiritildi va Uels federal universitetining asoschilaridan biri hisoblanadi. Rasmiy nomi Shimoliy Uels Universitet kolleji (UCNW) va keyinchalik Uels universiteti, Bangor (UWB; Welsh) deb atala boshlangan. 2007-yilda Uels universitetidan mustaqil Bangor universitetiga ajralib chiqqan.

Tarix

Dastlabki yillar 

Universitet Shimoliy Uels Universitet kolleji (UCNW) sifatida 1884-yil 18-oktabrda Penrin Xollda kollejning birinchi prezidenti graf Pavis tomonidan inauguratsiya nutqi asosida tashkil etilgan. Keyin kollejda 3000 karerni oʻz ichiga olgan kortej boʻlib oʻtdi (Penrin kareri va boshqa karerlar universitetga 1200 funt sterlingdan ortiq obuna boʻlgan). Jamgʻarma Uelsda oliy taʼlimning sifatliligini taʼminlash maqsadida ochilgan boʻlib, u Shimoliy Uelsdagi yangi kollej joylashgan shaharlar oʻrtasidgia raqobatni ham boshqarar edu.

Kollej 1885-yilda Qirollik Nizomiga muvofiq tashkil etilgan. Uning talabalari 1893-yilgacha UCNW Uels federal universitetining taʼsis etuvchi institutiga aylanga qadar London universitetida ilmiy darajalarni olardilar.

Ikkinchi Jahon urushi paytida milliy sanʼat galereyalarining rasmlari dushman bombardimonidan himoya qilish uchun UCNWdagi Prichard-Jones zalida saqlangan. Keyinchalik ular Blaenau Ffestiniogʻdagi shifer konlariga koʻchirildi. Londondagi Universitet kolleji talabalari Bangorda xavfsizroq muhitda oʻqishlarini davom ettirish uchun evakuatsiya qilindi.

Kampus va binolar 
Universitet Bangorning katta qismini egallaydi va shuningdek, Wrexhamdagi Sogʻliqni saqlash fanlari maktabining bir qismi ham shu yerda joylashgan.

Akademik profil

Tadqiqot 
Universitetning materialshunoslik va bashoratli modellashtirish sohasidagi tadqiqot tajribasi 2017-yil davomida London Imperial kolleji bilan hamkorlikda va Uels hukumati tomonidan 6,5 million funt sterling miqdorida moliyalashtirish asosida Bangordagi Yadro fyuchers institutini tashkil etish orqali oshirildi. Bu loyiha Cymru dasturi nomi bilan ham mashxur.

Tavsiya etilgan Shimoliy Uels tibbiyot maktabi 
2021-yilda Uels hukumati Shimoliy Uelsda mustaqil tibbiyot maktabini tashkil etish maqsadida Kardiff universiteti bilan hamkorlikda universitetda tibbiy taʼlimni kengaytirish rejalarini eʼlon qildi.

Manbalar
Yer uchastkalarini xususiylashtirish

Yer uchastkalarini xususiylashtirish — yer uchastkalarini davlat mulkidan fuqarolar va yuridik shaxslarga doimiy foydalanish, meros qilib qoldiriladigan umrbod egalik qilish yoki ijaraga olish huquqi bioan olinishi. OʻzRda yer umummilliy boylik-davlat mulki boʻlgani uchun ham u "sof " ravishda xususiylashtirilishi mumkin emas. OʻzR YKning 18- moddasiga asosan, yer uchastkasiga boʻlgan mulk huquqi: yuridik va jismoniy shaxslar tomonidan savdo va hizmat koʻrsatish sohasi ob’yektlarining joylashgan yer uchastkasi bilan birgalikda xususiylashtirilganida respublikamizda akkreditatsiya qilingan diplomatiya vakolatxonalari, xalqaro tashkilotlarni imorat yoki imorat qismlari, shu jumladan, vakolatxona boshligʻining qarorgohi ular joylashgan yer uchastkalari bilan birga, shuningdek mazkur vakolatxonalarning imoratlarini qurish uchun berilgan yer uchastkalari realizatsiya qilinganida, chet ellik yuridik va jismoniy shaxslarning uy-joy binolari realizatsiya qilinganida ashyoviy huquq sifatida vujudga keladi.

Manbalar
Gulnas Axmetova

Gulnas Kenjetaevna Axmetova ( 1952-yil 31-iyul, Pavlodar, Pavlodar viloyati, Qozogʻiston ) — qozogʻistonlik olim-oʻqituvchi va jamoat arbobi, universitet va oliy oʻquv yurtidan keyingi taʼlimni tashkil etish boʻyicha mutaxassis, pedagogika fanlari doktori, professor, Milliy akademiyasi akademigi . Qozogʻiston Respublikasi fanlari , MAIN akademigi, Turksib viloyatining 34-okrugi Olmaota shahar maslihati deputati, taʼlim ideali nazariyasini ishlab chiquvchi.

Biografiya 
1952-yil 31-iyulda Pavlodar shahrida tug‘ilgan. Maktabni tugatgandan so'ng, 1969-yil oktyabrdan 1970-yil avgustgacha u Pionerlar uyida metodist bo'lib ishladi.

1974-yilda Pavlodar davlat pedagogika institutining fizika-matematika fakultetini imtiyozli diplom bilan tamomlagan. Talabalik yillaridayoq a’lo o‘qiganligi va faol ijtimoiy faoliyati uchun Moskvada bo‘lib o‘tgan birinchi Butunittifoq talabalar yig‘ilishida “Jasoratli mehnati uchun” medali bilan taqdirlangan. 1974-yildan 1979-yilgacha Pavlodar pedagogika institutida ( komsomol komiteti kotibi, pedagogika va psixologiya, maktab gigiyenasi kafedrasi assistenti) ishlagan.

1979-yilda u Olma-Otaga ko'chib o'tdi. 1979-1981-yillarda I.Oltinsarin nomidagi Pedagogika fanlari institutida kichik ilmiy xodim. SSSR Pedagogika fanlari akademiyasining aspiranturasini tugatgandan so'ng, u fan nomzodi ilmiy darajasiga dissertatsiya tayyorladi va himoya qildi ("Sotsialistik raqobat umumta'lim maktabida ta'lim vositasi" mavzusida (1941-1972) )"), Axmetova Pedagogika fanlari ilmiy-tadqiqot institutida katta ilmiy xodim sifatida faoliyatini davom ettirdi.

1986-yil may oyidan S.M.Kirov nomidagi Qozog'iston davlat universiteti dotsenti (1993-yildan Al-Farobiy nomidagi Qozog'iston Milliy universiteti ). 1994-yilda pedagogika kafedrasi mudiri etib saylandi. 1999-yilda Gulnas Axmetova KazNU doktoranturasini tamomlab, 2002-yilda E.A.Buketov nomidagi Qarag‘anda davlat universitetida ("Qozog‘iston pedagogika oliy o‘quv yurtlarida o‘qituvchilar malakasini oshirish" mavzusida (1985-2000) himoya qilgan doktorlik dissertatsiyasini tayyorlashga e'tibor qaratdi. .

2003 yildan Al-Farobiy nomidagi Qozoq davlat milliy universiteti Umumiy va etnik pedagogika kafedrasi professori . Shu bilan birga, u Qozog'iston Respublikasi Ta'lim va fan vazirligining Oliy attestatsiya qo'mitasining ekspert komissiyasini boshqargan (2003-2005). Xuddi shu 2003 yilda u KazNUning o'quv va uslubiy yordam bo'yicha prorektori etib tayinlandi. Prorektor sifatida u Al-Farobiy nomidagi Qozoq Milliy universiteti Malaka oshirish instituti faoliyatini ham boshqargan.

 Otasi - Kenjetay Axmetov - Ulug' Vatan urushi qatnashchisi
 Onasi - Moldabekova Rauza Asqarovna - boshlang'ich sinf o'qituvchisi, Qozog'iston SSR ta'lim a'lochisi
 Turmush o'rtog'i - Bekturov Gabbas Xamzievich (t. r., MChJ direktori Gabek).
 Uch nafar farzandi: Bekturov Azat Gabbasovich (1976 y. t.). Bekturov Olzhas Gabbasovich (1986 y. t.). Bekturova Aidana Gabbasovna (1989 yilda tug'ilgan) R. ).

Manbalar 

Ostonaning 10 yilligi medali sohiblari
Parasat ordeni sohiblari
Yashayotgan insonlar
1952-yilda tugʻilganlar
31-iyulda tugʻilganlar
Glen Kanyon ko‘prigi

Glen Kanyon koʻprigi () Kolorado daryosi boʻylab koʻprik boʻlib Glen-Kanyon gʻorlari va Pauell suv omborida, Peydj shahri yaqinida (Arizona, AQSh) joylashgan.

Dizayni 
Glen Kanyon koʻprigi — arch turi, bitta poʻlat kamardan iborat. Koʻprikning umumiy uzunligi — 387 m, kemerli oraliq uzunligi — 313 m. Koʻprikning kengligi 11,6 m, shu jumladan ikkita piyoda yoʻli 1,2 m. Daryo ustidagi koʻprikning balandligi — 213 m. Koʻprikning yuzasi qalinligi 15 boʻlgan temir- beton plitadir. Koʻprik konstruktsiyasida 3920 tonna mustahkamlovchi poʻlat mavjud.

Qurilishi tugallangach (1959 yilda) bu koʻprik dunyodagi eng baland ark koʻprigi, shuningdek, Qoʻshma Shtatlardagi ikkinchi eng uzun koʻprik edi.

Tarixi 
Loyihalash bosqichida, shuningdek, qurilishning dastlabki bosqichida koʻprik Kolorado daryosi koʻprigi deb atalgan, ammo 1959-yilda u Glen Kanyon koʻprigi oʻzgartirilgan, chunki bu nom koʻprikning geografik joylashuvini aniqroq aks ettirgan. Kolorado daryosida Glen Kanyon toʻgʻonini qurish toʻgʻrisidagi qaror 1956-yil aprel oyida AQSh Kongressi tomonidan maʼqullangan. To‘g‘on yonidan avtomobil ko‘prigi qurish rejalashtirilgan edi. Bundan tashqari, janubdan (Arizona shtatining Flagstaff shahridan) va shimoldan (Yuta shtatining Kanab shahridan) bu koʻprik va toʻgʻonga yoʻllar qurilishi kerak edi. 1956-yil 18-dekabr AQSh melioratsiya byurosi (AQSh Melioratsiya byurosi) koʻprik qurilishi uchun tender eʼlon qildi va 1957-yil 1-yanvarda Piter Kievit Sons va Judson Pacific Murphy Co bilan shartnoma tuzildi. Keyinchalik Kievit-Judson Merfi qoʻshma korxonasini tashkil etgan. Glen kanyon koʻprigi qurilishi 1957-yil 14-fevralda boshlangan

Koʻprik qismlari Judson Pacific Murphy Co.da ishlab chiqarilgan. Shundan soʻng, qismlar bir-biriga ulangan va agar kerak boʻlsa, sozlash amalga oshirilgan. Keyin ular yana ajratilib, koʻprik qurilish maydonchasiga olib borildi. Bundan tashqari, kanyonning bir tomonidan boshqasiga oʻtish imkoniyati uchun temir arqonlar bilan mustahkamlangan vaqtinchalik osma piyodalar koʻprigi qurildi.Qurilish jarayonida kanyonning gʻarbiy devori koʻprikni ushlab turish uchun yetarlicha mustahkam emasligi aniqlandi. Bu muammoni hal qilish uchun taxminan  kub metr tosh va boʻshatilgan hajmdagi betonni olib tashlash kerak edi. Gʻarbiy va sharqiy qirgʻoqlardan qurilgan koʻprik qismlarini ulash 1957-yil 14-avgustda amalga oshirildi. Glen Kanyon koʻprigi 1959-yil 20-fevralda, qurilish boshlanganidan ikki yil oʻtib ochilgan.

Manbalar
Andrologiya

Andrologiya (- " erkak „ +lugos — “taʼlim") — erkaklar, erkaklar anatomiyasi va fiziologiyasi, erkak jinsiy aʼzolarining kasalliklari va ularni davolash usullarini oʻrganadigan tibbiyot sohasining nomi. .Yevropada andrologiya fan va amaliyotning alohida sohasi sifatida qaraladi, uning asosiy ilmiy yoʻnalishlari quyida keltirilgan :

 erkaklarning bepushtligi
 gipogonadizm
 Erkak kontratseptsiyasi
 Erkaklarda jinsiy disfunktsiya
 Erkaklarda semirish
 Erkaklarda qarish muammolari

Manbalar
Yer uchastkalariga nisbatan ashyoviy huquq

Yer uchastkalariga nisbatan ashyoviy huquq — yer uchastkalarini davlat tomonidan yuridik va jismoniy shaxslarga mulk huquqi, meros qilib qoldirilgan yerga umrbod egalik qilish huquqi, yer uchastkasiga doimiy egalik qilish huquqi va undan foydalanish huquqi. Ashyoviy huquq shartnoma qoidalari biln emas, balki qonun normalariga binoan kelib chiqadi va yer uchastkasi taʼsir doirasidagi shaxslarga nisbatan ham qoʻllaniladi : yer uchastkalarini naturada ajratib berish, yerga egalik qilish va yerdan foydalanish, yer uchastkasini ijaraga olish hamda yer uchastkalariga boʻlgan mulk huquqini tasdiqlovchi hujjatlarni tayyorlash.

Manbalar