Argentina — Yaponiya munosabatlari

Argentina — Yaponiya munosabatlari Argentina va Yaponiya oʻrtasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlardir.

Tarixi 
Argentinaning Kordova Qirollik saroyi arxiv maʼlumotlariga koʻra, Fransisko Xapon nomli yapon yigiti Argentinaga Yaponiyadan kelgan birinchi kishi hisoblanadi. Xapon 1596-yilda qul savdogar Diego Lopes de Lisboa tomonidan ruhoniy Migel Jeronimo de Porrasga qul sifatida sotilgan. 1598-yilda esa Xapon ozodlikka chiqarilgan. asd a

1886-yilda Argentina qirgʻoqlariga birinchi yaponiyalik muhojirlar kemada yetib kelishgan. Yaponiyalik muhojirlar orasida 1910-yilda mamlakatga kelgan va Argentinada qishloq xoʻjaligini rivojlantirish uchun ishlagan qishloq xoʻjaligi mutaxassisi professor Seizo Ito ham boʻlgan. 1898-yil 3-fevralda Yaponiya va Argentina imperiyasi Doʻstlik, savdo va dengizchilik shartnomasini imzolash orqali rasmiy ravishda diplomatik munosabatlar oʻrnatdilar. 1899-yilda mamlakatlar oʻrtasida dengiz orqali tovarlar yetkazib berish yoʻlga qoʻyildi. 1904-yilda Argentina Rossiya-Yaponiya urushida Yaponiya tomonida boʻlib, bu mamlakatga Argentina dengiz kuchlariga tayinlangan Nissin kreyserini etkazib berdi. Biroq, 1941-yilgacha Argentina va Yaponiya oʻrtasidagi munosabatlarning asosiy jihati yaponlardan asosan, qishloq xoʻjaligi ishchilarining immigratsiyasi edi. Hozirda Argentinada 10 000 ga yaqin yaponiyalik odamlar istiqomat qiladi.

1940-yilda Yaponiya va Argentina oʻz poytaxtlarida elchixonalarni ochdilar. Keyingi yili Rodolfo Morena Argentinaning Yaponiyadagi birinchi elchisi, Akira Tomii esa Yaponiyaning Argentinadagi birinchi elchisi boʻldi. 1944-yilda Argentina Yaponiya bilan diplomatik munosabatlarni uzdi. 1945-yil 27-martda Argentina hukumati Gitlerga qarshi koalitsiya tomonida Ikkinchi jahon urushiga kirdi va Yaponiya imperiyasiga urush eʼlon qildi. 1952-yilda San-Fransisko tinchlik shartnomasi imzolangandan soʻng mamlakatlar oʻrtasidagi diplomatik munosabatlar tiklandi. 1960-yilda Argentina Prezidenti Arturo Frondisi Yaponiyaga rasmiy tashrif bilan keldi. Tashrif savdo-iqtisodiy munosabatlarning rivojlanishiga olib keldi. Yaponiya Argentinadan oziq-ovqat va xomashyo import qiladi, avtomobillar eksport qiladi. 1963-yilda ikki davlat hukumatlari Immigratsiya toʻgʻrisidagi shartnomani, 1967-yilda Doʻstlik, savdo va dengizda yuk tashish toʻgʻrisidagi shartnomani va 1981-yilda Texnik hamkorlik va madaniy almashinuv toʻgʻrisidagi shartnomani imzoladilar.

Yaponiya imperatorlik xonadonining aʼzolari Argentinaga bir necha bor tashrif buyurishgan: 1991-yilda shahzoda va malika Takamado, 1997-yilda imperator va imperator xonim Akihito, 1998-yilda shahzoda va malika Akishino; 1986-yilda Argentina Prezidenti Raul Alfonsin, Prezident Karlos Menem esa 1990-, 1993- va 1998-yillarda Yaponiyaga tashrif buyurgan. 2016-yil noyabr oyida Yaponiya Bosh vaziri Shinzo Abe Buenos-Ayresga davlat tashrifi bilan borgan hamda Argentina prezidenti Maurisio Makri bilan muzokaralar oʻtkazgan. 1959-yilda Shinzo Abening bobosi, Yaponiya Bosh vaziri Nobusuke Kishi ham Argentinaga davlat tashrifi bilan kelgan.

Manbalar 

Argentinaning ikki tomonlama aloqalari
Yaponiyaning ikki tomonlama aloqalari
Argentinaning tashqi siyosati
Yaponiyaning tashqi siyosati
Xalqaro munosabatlar