Hind adabiyoti tarixi (kitob)

Acharya Ramchandra Shukla tomonidan yozilgan mashxur hamda qadimiy hind adabiyoti tarixi hozirgacha yozilgan hind adabiyoti tarixidagi eng ishonchli va tizimli tarix hisoblanadi. Acharya Shukla uni “Hind Shabdsagar” asariga muqaddima sifatida yozgan. U 1929-yilda mustaqil kitob sifatida nashr etilgan. Acharya Shukla chuqur izlanish va tafakkurdan so‘ng hind adabiyotining butun tarixiga qushdek nazar tashladi.

Tarix yozishda Acharya Ramchandra Shukla o'z yo'lini ochishda davom etadigan shunday bosqichma-bosqich usulga amal qiladi. Mulohaza yuritishda mantiqning tartibli rivojlanishi shundan iboratki, mantiqning har bir bosqichi bir-biri bilan bog'liq, bir-biridan chiqadigandek ko'rinadi.

Acharya Shuklaning qadim zamonlardan to hozirgi kungacha boʻlgan tarixi faktlarga asoslangan va mantiqiy tarzda oʻtadi. O‘zining dastlabki muqaddimasida Acharya Shukla adabiyot xalq tafakkurining yig‘indisi aks etishini aytdi. "Acharya Shukla"ning tarixi va tanqid-karmasi ana shu munosabat an'analarini o'rganish va ularning adabiy an'ana bilan uyg'unligini ko'rsatishdan iborat hisoblanadi.

Bu tarixning buyuk xususiyati shundaki, Shukla yangi davr kontekstiga kirib, Yevropa adabiyotining mufassal bo‘lsa-da, ko‘rsatkichli manzarasini yaratgan hisoblanadi. Bu ularning tarixiy talqinidagi manbalar, aloqalar va ta'sirlarni aniqroq tushunish imkonini beradi, albatta.

Kirish 
Shukla bu tarix yozish asarini bir necha bosqichda yakunlagan edi. Avvalo, u Banaras Hindu universiteti talabalariga o'qitiladigan adabiyot tarixi haqida qisqacha eslatma tayyorladi. Shuklajining o'zi ushbu qisqa eslatma haqida yozgan: "Unda (qaydda) hind adabiyoti tarixining turli xil kompozitsiyalari va xronologiyasi taqdimotining qo'pol ramkasi yaratilgan bo'lib, u o'qimishli ommaning o'zgaruvchan tendentsiyalarini ko'zda tutadi. vaziyatga. bajarildi. “Taxminan shu davrda hindi Shabdsagarning ishi yakunlandi va “hind tilini rivojlantirish” va “hind adabiyotini rivojlantirish” roli sifatida belgilandi. Acharya Shukla hind adabiyotining rivojlanishini belgilangan muddatda yozgan.

Sacharya Shukla yozgan "Shabdsagar" boshlanishidan oldin bir qancha adabiyot kitoblari nashr etilgan. Garsa Tasi, Shiv Singx Sengar, Grierson va boshqalar bu sohada biroz harakat qilishgan. 1900 yildan 1913-yilgacha Nagari Pracharini Sabha kitoblarni keng miqyosda qidirish ishlarini olib bordi. Ushbu asardan ko'plab noma'lum kompozitsiyalar va ijodkorlar aniqlandi. Ushbu materialdan Mishrabandhus " Mishrabandhu-Vinod " ni tayyorladi. Shukla ji mumtoz shoirlarga kirish tavsifini berishda Mishra Bandxuvinoddan to‘liq foydalangan edi. Qaysidir ma’noda, Acharya Shuklaning adabiyot tarixi yozilgunga qadar ikki xil adabiy manba mavjud bo‘lgan. Biri Shuklajining o‘zi tayyorlagan eslatmalar va muqaddima, ikkinchidan, boshqa olimlar tomonidan yozilgan kitoblar. Bularning barchasi yordamida Acharya Shukla "Shabd Sagar" muqaddimasidan olti oy o'tgach, milodiy 1929-yilda nashr etilgan "Hind adabiyoti tarixi"ni yozdi.

"Hind adabiyoti tarixi"ning qayta ko'rib chiqilgan va kengaytirilgan nashri 1940-yilda chiqdi. Bu nashr birinchi nashrdan farq qildi. Bu nashrda boshqa narsalar qatori milodiy 1940-yilgacha bo'lgan adabiyotlar haqida ham tanqidiy ma'lumotlar berilgan.

Tuzilishi 
Ushbu kitobda Adikal, ya'ni Veergatha davrining Apabhransh she'riyati va mamlakat tili she'riyati tavsifidan so'ng, Gyanmargi, Premmargi, Rambhakti shoxchasi, Krishnabhakti shoxobchasi va boshqa kompozitsiyalarni o'rganish markaziga aylantirildi. Shundan keyin unga ritikalning barcha yozuvchi va shoirlari adabiyoti kiritilgan.

Bu kitobda 1000 ga yaqin shoirning tarjimai holi muhokama qilingan va ularning hayotidan miisollar berilgan. Shoirlar soni o‘rniga ularning adabiy bahosiga ahamiyat berildi, ya’ni hind adabiyoti rivojiga alohida hissa qo‘shgan shoirlar kiritildi. Unchalik ahamiyatli shoirlarning o'rni yo'q. Shoirlarning she’riy timsolida zamonaviy tanqidiy yondashuv qo‘llanilgan. Shoir va yozuvchilarning yozish uslubi ilmiy tahlil qilindi. Bunda har bir davr yoki tarmoqning umumiy yo‘nalishlari tavsiflangandan so‘ng, unga aloqador yirik shoirlar tasvirlangan.

 Ketma-ketlik

 birinchi nashr bayonoti
 Qayta ko'rib chiqilgan va qayta ko'rib chiqilgan nashr haqida ikkita narsa
 qo'ng'iroq bo'limi
 Adikaal (Veergatha, Kaal Samvat 1050-1375)

 1. Umumiy kirish
 2. Apabhramsa she’riyati
 3. xalq she’riyati
 4. Minor kompozitsiyalar

 Oʻrta asrgacha boʻlgan davr (Bhakti davri, Samvat 1375–1700)

 1. Umumiy kirish
 2. Bilimli filial
 3. Premmargi (so‘fiy) shoxchasi
 4. Rambhakti filiali
 5. Krishna Bhakti filiali
 6. Bhaktikalning kichik asarlari

 Kech o'rta asrlar (Riti davri, Samvat 1700-1900)

 1. Umumiy kirish
 2. Riti Grantkar shoiri
 3. Ritikaolning boshqa shoirlari

 Zamonaviy davr (Nasr davri, Samvat 1900-1980)

 1. Umumiy kirish : Nasrning rivojlanishi
 2. Nasriy adabiyotning vujudga kelishi
 3. Zamonaviy nasr an'analarini targ'ib qilish Birinchi yuksalish (Samvat 1925-1950)
 4. Nasriy adabiyot an’analarini targ‘ib qilish : birinchi ko'tarilish
 5. Nasriy adabiyotning tarqalishi Ikkinchi Utthan (Samvat 1950-1975)
 6. Nasriy adabiyotning tarqalishi
 7. Nasriy adabiyotning hozirgi tezligi Uchinchi Utthan (Samvat 1975 dan)

 Kavyaxand (Samvat 1900-1925)
 Kavyaxand (Samvat 1925-1950)
 Kavyaxand (Samvat 1950-1975)
 Kavyaxand (Samvat 1975)

Tanqid 
Acharya Hazari Prasad Dvivedi Acharya Shuklaning eng katta tanqidchisi hisoblanadi. Dr. Ganapati Chandra Guptaning so'zlariga ko'ra, "Ehtimol, Dvivediji Acharya Shuklaning ko'plab e'tiqodlari va muassasalariga qarshi chiqqan holda, kuchli dalillar asosida ularni rad etgan birinchi odamdir.

Hind adabiyoti tarixi an'anasi. 
Hind adabiyotining tarix yozish an'anasi juda qadimiy hisoblanadi. Uni turli adabiyot tarixchilari turli yo'llar bilan yozganlar. quyida tasvirlangan :

 Istvar the Law Littérature Aindui Hindustani (fransuz tili, 1839)
 Hind adabiyoti tarixi – Doktor Ramashankar Shukla 'Rasal'
 Hind adabiyotining ikkinchi tarixi (1996 yil) – Doktor Bachchan Singx
 Hind adabiyoti va sezgirligining rivojlanishi (1986 yil) – Doktor Ramsvarop Chaturvedi
 Hind adabiyoti tarixi (1973 yil) – Doktor Nagendra
 Hind adabiyotining ilmiy tarixi (1965 yil) - Ganapati Chandra Gupta

ko'proq o'qing.....

Manba 

 "संग्रहीत प्रति". मूल से 21 जनवरी 2016 को पुरालेखित. अभिगमन तिथि 4 अक्तूबर 2019.

Yana qarang 

 Hind adabiyoti
 Hind so'zi okean
 Hind adabiyoti tarixi - turli davrlardagi hind kompozitsiyalari va ularning ta'siri
 Subodh Hind adabiyoti tarixi (kitob)

Havolalar 

 Hind adabiyoti tarixi - to'liq kitob (Hind vaqti)
 Hind adabiyoti tarixi - to'liq kitob (Kavita Kosh)
 Ramchandra Shuklaning adabiy tarix yozuvi (Burnali Nath)
 Hind adabiyoti tarixi eslatmalari muhim fikrlar va ta'riflar 

Kitoblar