MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Dyushes kartoshka

Dyushes kartoshka () — fransuz oshxonasining klassikretsepti boʻlib, u mashhur fransuz pazandachilik kitoblarida eslatib oʻtilgan.

Tuxum sarigʻi va sariyogʻ qoʻshilgan kartoshka pyuresidan iborat boʻlib, ular qandolat qopchasi orqali turli shakllarda siqib chiqariladi yoki qoʻlda shakl beriladi. Soʻngra pechda oltin jigarrang boʻlgunga qadar pishiriladi. Ular odatda kartoshka pyuresi singari, masalan, tuz, murch va muskat yongʻogʻi bilan tuzlanishi mumkin.

Tarixi 
Ushbu taomning ilk retsepti 1746-yilda La Nouvelle Cuisinière Bourgeoise nashrida chop etilgan. Keyinchalik, à la duchesse iborasi fransuz oshxonasida kartoshka pyuresi va tuxum sarigʻi aralashmasini oʻz ichiga olgan har qanday taomning nomiga aylandi. Dyushes retseptlari kamida 1878-yildan beri Amerika oshpazlik kitoblarida ham nashr etila boshlangan. Amerikalik pazanda Fanni Farmer 1896-yilgi oshpazlik kitobida gertsoglik kartoshkasining ijodini shunday tasvirlab bergan: „Qandolat qopchasi va naycha yordamida massani savatga, piramidaga, tojga, barglarga, atirgullarga va hokazolarga aylanting. Bir choy qoshiq suv qoʻshib urilgan tuxum surting, soʻngra, issiq duxovkada pishiring“. 1902-yilda Boston pazandachilik maktabi oʻz jurnalida dyushes kartoshkasi retseptini chop etgan. Fransuz pazandachilik kitobi muallifi Auguste Escoffier oʻzining birinchi marta 1903-yilda nashr etilgan mashhur „Le guide culinaire“ pazandachilik kitobida ushbu taomni tasvirlab bergan.

Buyuk Depressiya davrida AQSh federal hukumati kartoshka yetishtirishni yaxshilash uchun oʻnlab shtatlar qishloq xoʻjaligi agentliklari bilan hamkorlik qilgan. Amerika Uy xoʻjaligi byurosi isteʼmolchilarni dyushes kabi kamroq tarqalgan kartoshka taomlarini tatib koʻrishga chaqirdi. Ikkinchi jahon urushi AQShda oziq-ovqat, ayniqsa sariyogʻ, goʻsht va konserva taqchilligiga olib keldi. 1943-yil yanvar oyida birinchi xonim Eleanora Ruzvelt Oq uyda toʻqqizta oilaviy taom menyusini eʼlon qildi. Kechki ovqatlardan biriga goʻshtli non va dyushes kartoshkasi ham kiritildi. 1949-yilda Nyu-York Tayms nashri mol goʻshtiga qaraganda arzonroq muqobil retsept sifatida qovurilgan tovuq yoki qovurilgan baliq bilan dyushes kartoshkani targʻib qildi.

Dyushes kartoshkasi koʻpincha rasmiy hukumat yigʻilishlarida tortiq qilinadi. 1959-yil sentabr oyida AQSh prezidenti Duayt Eyzenxauer Kemp Devidda sovetlar Bosh kotibi Nikita Xrushchev bilan uchrashdi. Tushlikka mol goʻshti qovurgʻalari va pishirilgan qizil okun baligʻi kiritilgan. Dyushes kartoshkasi garnirlar qatorida edi. Eron shohi Muhammad Rizo Pahlaviy 1962-yil aprel oyida Vashingtonga tashrif buyurganida, Eron elchixonasida prezident Jon Kennedi uchun oltita taomdan iborat kechki ovqat tashkil etdi. Asosiy taom qirgʻovul goʻshti edi, dyushes kartoshka ham ovqatlar safidan oʻrin olgandi. 1966-yil iyun oyida Saudiya Arabistoni qiroli Faysal Vashingtonga tashrif buyurdi. Prezident Lindon Jonson Oq uyda davlat kechki ovqatini uyushtirdi va menyuda bodom, qovurilgan fileta va dyushes kartoshkasi ham bor edi.

Manbalar 

 fransuz oshxonasi
Kartoshkali taomlar
Gvozdansko qal‘asi

Gvozdan qal’asi Qalʼa — Markaziy Xorvatiyadagi tarixiy bino. Dvor va Glina shaharlari oʻrtasida, Zrin qal’asidan unchalik uzoq boʻlmagan joyda, Gvozdansko qishlogʻida joylashgan. Xorvatiyaning markaziy Sisachko-Moslavacka okrugidagi qal’a.

Tarixi 
Gvozdansko qal’asi XV asr ikkinchi yarmida Xorvatiya zodagonlaridan Zrinski oilasining togʻ-kon huquqi tufayli qurilgan. Qal’a, manbalarda birinchi marta 1488-yilda tilga olinadi. Nikola III Zrinski va uning oʻgʻli Nikola Šubich Zrinski tez-tez Gvozdanskoga konlar va zarbxonani koʻzdan kechirish uchun kelib turishadi.

Turklar Gvozdansko qal’asini egallashga bir necha bor uringan. Qal’ani egallash uchun 1561-yilda Malkochbeg, 1574-yilda Farxodbeg va 1576-yilda Kapiji posho tomonidan uchta yirik urinish amalga oshirilgan. 1577-yil 3-oktabrdan 1578-yil 13-yanvargacha olib borilgan oxirgi qamal ancha yaxshi tashkil etilgan. Farxod Posho Sokolovichning ushbu qamalida 10 ming askar bilan ishtirok etgan. Gvozdansko qal’asini qamal qilish Usmonlilarning gʻalabasi bilan yakunlangan. Ular 1578-yil 13-yanvarda qal’aning soʻnggi himoyachilari qattiq qishda, oʻtinsiz yoki olov yoqish uchun hech narsasiz qolib, muzlab oʻlgandan keyingina qal’aga bostirib kirishga muvaffaq boʻlgan. Gvozdanskdogi Usmonli hukmronligi 1718-yilgacha davom etgan. Usmonli qoʻmondoni vayron boʻlgan qal’ada jangovar pozitsiyalarda mushketlarini ushlab turgan himoyachilarning muzlab qolgan jasadlarini koʻrib, jasur xorvat himoyachilaridan hayratda qolgan.

Manbalar 

Xorvatiya Qulflari
Gifu qasri

Gifu qasri () — Yaponiyaning Gifu shahridagi qasr.

Mamlakatning Kinka togʻida, dengiz sathidan 329 metrdan ortiq balandlikda joylashgan.

Qal’a XII asr boshlarida Kamakura hukumatining yuqori martabali samuraylaridan biri Nikaido Yukimasa tomonidan barpo qilingan.

Tarixi 
Qal’aning qurilishi 1201-yilda boshlangan va 1204-yilgacha davom etgan. Qasr XVI asrda viloyat gubernatori Saito Dosan boshchiligida qurib bitkazilgan. 1567-yilda Oda Nobunaga provinsiya va unga yaqin hududlarni bosib olgan va keyinchalik bu hudud nomini „Inoguchi“dan „Gifu“ga oʻzgartirgan.

Yana qarang 

 Yaponiyadagi qal’alar roʻyxati

Manbalar 

Yaponiya Qulflari
Gifu binolari va inshootlari
Glenvey qalʼasi

Glenway qal’asi () — Glenway milliy bogʻida joylashgan qal’a-qoʻrgʻon. Irlandiyaning Donegal okrugida joylashgan. 1870-1873-yillarda qurilgan. Qal’a 4 qavatli markaziy bino, devor va yumaloq shaklda tiklangan minoradan iborat. Qal’aning atrofida bogʻ barpo qilingan. Uning atrofidagi hudud koʻllar va oʻrmonli togʻ landshaftli.

Glenway qal’asi kapitan Jon Jorj Ader tomonidan qurilgan.U kichik zodagon va Lish okrugida tugʻilgan boʻlib, u oʻz boyligini AQShda yer oldi-sotdisi orqali topgan. Boy boʻlgach, u Irlandiyaga qaytib keladi va Donegal okrugida katta yerlarni sotib olishni boshlaydi. 1869-yilda Jon Adera Jeyms S. Wordsworth qiziga uylanadi. Uodsvort, Amerika fuqarolar urushi davrida Shimoliy armiya generali boʻlgan. Adera rafiqasi bilan birgalikda Glenway qal’asini qurishni boshlagan. Kapitanning rejalariga koʻra, bino qirolicha Viktoriya qarorgohi Balmoraldan oʻzib ketishi kerak edi.

1937-yilda qasr amerikalik Genri Plumer MakLenni tomonidan sotib olingan va 1981-yilda Irlandiya mulkiga topshirilgan.

Glenwayga Hollywood’ning koʻplab mashhurlari, jumladan Greta Garbo va Merilin Monro tashrif buyurgan.

Havolalar 

 Glenway qal’asi bogʻlari
 Glenway milliy bogʻi
 Donegol County qal'alari
XIX asrda qurilgan qulflar
 1870-yilda qurilgan bino va inshootlar
 1873-yilda qurilgan bino va inshootlar
Patronat

Patronat - yetim va ota-ona qaramog'isiz qolgan bolalarni oilaga joylashtirish shakli. Homiylik ostidagi oila bilan bir qatorda, u davlatdan moddiy yordam olishni o'z ichiga olgan pullik vasiylikni anglatadi. Patronat vasiylik va homiylik organlari va ota-onalar o'rtasidagi maxsus shartnoma asosida beriladiifjiofjf.nfjkh

mavjud.

Xususiyatlari 
Patronaj - etim va ota-ona qaramog'isiz qolgan bolalarga ta'lim berish va ularga zarur yordam ko'rsatish shakli. Ba'zi hollarda, bu atama noqulay muhitga ega bo'lgan oilalarda bo'lgan bolaga nisbatan qo'llaniladi. Homiylik ostidagi oila instituti vasiylikning o'rnini bosuvchi shakllaridan biri hisoblanadi. Uning asosiy maqsadi har qanday sababga ko'ra asrab olinishi mumkin bo'lmagan bolaning huquq va manfaatlarini himoya qilishdir.
Oila tarixi
Oilaviy munosabatlar
Ijtimoiy ish
Oila shakllari
Makedoniya denari

Makedoniya dinari () — Shimoliy Makedoniyaning milliy valyutasi, nomi qadimgi Rim denariyasidan kelib chiqqan.

Bir denar rasmiy ravishda 100 deniga teng, ammo 2013-yildan boshlab deni tangalari toʻlov vositasi sifatida ishlatilmaydi. 2000-yil 25-dekabrdan 2006 -yilgacha Umumrossiya valyutalar tasniflagichida u denar deb nomlangan.

Tarixi 
U 1992-yil 26-aprelda muomalaga kiritilgan, oʻsha paytda u Yugoslaviya dinoriga teng edi. 1993-yil 5-mayda 100 eski denarga 1 yangi denar nisbatida denominatsiya amalga oshirildi. Muomalada 1, 2, 5, 10 va 50 denarlik tangalar; 10, 50, 100, 500 va 1000 denarlik — banknotalar mavjud. 2016-yilda 200 va 2000 denarlik banknotalar muomalaga kiritildi. Shu bilan birga, 5000 denarlik banknot muomaladan chiqarildi.

Tangalar 
Tangalarning old tomonida (avers) 16 nurli quyoshning stilizatsiya qilingan tasviri fonida nominal joylashgan. Orqa tomonda (revers) — chetida davlat nomi va chiqarilgan yili, markazda — mos tasvir. Barcha nominaldagi tangalarning cheti silliq.

Banknotalar 
1993-yilda 10, 20, 50, 100 va 500 denar nominallarida yangi denar chiqarildi. 20 denar faqat ushbu birinchi banknotalar seriyasida chiqarilgan. 1996-yilda 1000 va 5000 denorlik banknotalar qoʻshildi. 2016-yilda 200 va 2000 denarlik banknotalar muomalaga chiqarildi, Shimoliy Makedoniya Respublikasi Milliy banki esa Milliy bankning muomaladagi banknotlarning amaldagi tarkibini muvozanatlashtirish boʻyicha rejalari doirasida 5000 denarlik banknotani muomaladan chiqarishni boshladi. 2017-yilda Shimoliy Makedoniya Respublikasi Milliy banki polimer kupyura sifatida chop etilgan hozirgi 10 va 50 dinarlik banknotlarni muomalaga kiritdi va ular 15-maydan muomalaga chiqarildi.

Valyuta kursi rejimi

Manbalar

Havolalar 
 Makedoniya pul birligi, valyutasi
  Makedoniya banknotlari galereyasi
Gogenbaden

Hohenbaden qal’asi () ― mahalliy aholi orasida Eski qal’a () Germaniyaning Baden-Württemberg yeridagi Baden-Baden shahrida joylashgan.

Tarixi 
Hohenbaden qal’asi Margrave Hermann II buyrugʻi bilan dengiz sathidan 410 metr balandlikdagi Buttert qoyalari ustida barpo qilingan. Qal’a oʻrta asrlardagi binolarning kanalizatsiya tizimiga ega boʻlgan eng qadimgi namunalaridan biri hisoblanadi. XI asrdan XVasrgacha Xohenbaden Zähringen sulolasidan Baden markgraflarining qarorgohi boʻlgan. Yangi qal’a qurilganidan soʻng, qarorgoh unga koʻchirilib, eski Xohenbaden qal’asi 1599-yilda yongʻin natijasida vayron boʻlgan.

1999-yili mashhur musiqachi Ryudiger Opperman ishtirokida qal’aning ritsarlar zalida shamol eol arfasi oʻrnatilgan. Hozirgi vaqtda qal’a xarobalari shaharning asosiy sayyohlik maskanlaridan biri hisoblanadi.

Yana qarang 

 Yangi qal’a (Baden-Baden)
 Baden Baden

Havolalar 
Baden-Vyurtemberg Qal'alari
Baden-Baden binolari va inshootlari
 1102-yilda paydo bo'lgan
XII asrda qurilgan qulflar
Wasowie qasri

Wasowie qasri () — (pol.) Polshadagi Buyuk Polsha voevodaligi, Novotomysky Poveti, Kuslin kommunasidagi Vonsovo qishlogʻidagi neogotik saroy. Bino koʻpincha qal’a deb nomlanishiga qaramay, u hech qachon mudofaa vazifasini bajarmagan.

Tarixi 

Saroy 1870-1872-yillarda Berlin meʼmori Gustav Erdmanning loyihasi boʻyicha (nem.), birinchi navbatda Berlin bankiri Richard fon Xardt uchun neogotik villa sifatida (nemis.) qurilgan. Bino XVIII asrdagi eski Schanecki saroyi yonida qurilgan (pol.).

Nemis imperatori Vilgelm II ning 1900-yillarda Vonsovoga rejalashtirilgan tashrifi munosabati bilan villa qasr qiyofasini berish uchun qayta qurilgan.

Zamonaviyligi 
2011-yil 19-fevralda saroyning katta qismi yongʻin paytida yonib ketdi. Bino qayta tiklangan va hozirda unda mehmonxona va restoran joylashgan.

Tavsifi 
Saroy tepalikda joylashgan boʻlib, u esda qolarli daraxtlar, asosan, eman, joʻka va qora qayin daraxtlari boʻlgan landshaft bogʻ bilan oʻralgan. Vakillik birinchi qavatining interyerlari katta zal atrofida nosimmetrik tarzda joylashtirilgan boʻlib, undan ikki qavatli zinapoya ikkinchi qavatga koʻtariladi.

Manbalar 

Polsha qasrlari va qal’lari
Polsha mehmonxonalari
Vranov nad Dyji qasri

Vranov nad Dyji qasri () — janubiy Moraviya (Chexiyaning Janubiy Moraviya viloyati), Znoymo tumani markazidan 16 km gʻarbda joylashgan xuddi shu nomdagi shahar yaqinidagi Die daryosi ustidagi zich oʻrmonlar bilan oʻralgan qoyali togʻda joylashgan qirollik qasri.

Yilnomalarda Vranov nad Dyji qasri haqida eslatma 1100-yilda boshlangan, ammo u Avstriya bilan chegarani qoʻriqlagan qirollik qasri sifatida ancha oldin qurilgan. Undagi barcha binolar gotika uslubida qurilgan. 1323-yilda qasr qirol Lyuksemburglik Jon tomonidan Lipalik janob Yindrjixga topshirildi. 1614-yilda u Altanovlar oilasidan Wolf Ditrix tomonidan sotib olingan. 1665-yilda qasrda katta yongʻin sodir boʻldi. Yongʻindan keyin u rekonstruksiya qilindi va barokko uslubida zamonaviy koʻrinishga ega boʻldi.

Qasrning eng jozibali joylaridan biri bu ajdodlar zali. Qasr apreldan oktabrgacha tomoshabinlar uchun ochiq. Dushanba dam olish kuni hisoblanadi.

Adabiyotlar 
 Hrady a zámky moravsko-rakouského Podyjí

Havolalar 
 История замка на официальном сайте
 
Chexiyaning milliy madaniyat yodgorliklari
Janubiy Moraviya viloyati qal’alari
Gorval qal‘asi

Gorval qal’asi () — XVI—XVIII asrlarda Gomel viloyati, Rechitsa tumani, Gorval qishlogʻi yaqinida mavjud boʻlgan sobiq qal’a. XVI asrda himoya qoʻrgʻoni boʻlgan, ammo yogʻochdan yasalgan istehkomlarga ham ega edi. Gorval qal’asi Berezina va Dneprga boradigan suv yoʻlini kesib oʻtish uchun muhim nazorat nuqtasi hisoblangan.

1648-yili Bogdan Xmelnitskiy qoʻzgʻoloni paytida Ukraina kazaklari Gorval yaqinida Litva Buyuk Gertsogligi qoʻriqchisi Grigoriy Mirskiy qoʻshinini magʻlub etadi va qal’ani egallab oladi. 1654-yil noyabrda Ukraina getmanining kazaklari I. N Zolotarenko Gorval qal’asini hujum bilan egallab olingan va yoqib yuborilgan.

Keyinchalik qal’a qayta tiklangan, ammo 1700-1721-yillardagi Shimoliy urush paytida u butunlay vayron etilgan.

Adabiyotlar 

 Belarus ensiklopediyasi: U 18 jild T. 5: Galtsy — Dagon / Redkal.: G. P. Pashkov va insh. — Minsk: BelEn., 1997. — 576 p.: il. ISBN 985-11-0090-0 (5-jild), ISBN 985-11-0035-8
 Górvalskі zámak / / Belarus entsiklopediyasi : U 18 jild T. 5: Galtsy — Dagon (Belarus) / Redkal.: G. P. Pashkov va insh. — Mn. : BelEn, 1997-yil. — FROM. 359. — 10 000 nusxa. — ISBN 985-11-0090-0.
Belarus Qal'alari
Litva buyuk duchyasining qal'alari
XVIII asrda g'oyib
Woodcroft qal’asi

Woodcroft qal’asi — Angliyaning Cambridgeshire grafligi, Ettonning () hokimiyatga kelishidagi (jamiyatidagi) oʻzgartirilgan oʻrta asr qal’asi.

Tarixi 
Woodcroft qal’asi XIII-asr oxirida, taxminan 1280-yillarda, Cambridgeshiredagi Peterboro shahri yaqinida qurilgan. Oʻsha paytda unga egalik qilgan Vudkroftlar oilasi nomi bilan atalgan (). Bugungi kunda qal’aning oʻrta asr qoldiqlari fasad, aylana minora va darvozaxonani oʻz ichiga oladi. Asl qal’a normal Edvard toʻrtburchak dizaynining namunasi boʻla olganmi, degan bahslar bor, bu dizaynning aksariyat tuzilmalari oʻsha paytdan beri yoʻqolgan yoki qal’a hech qachon toʻliq qurib bitkazilmagan boʻlishi mumkin. Keyinchalik Tudor islohotlari hozirgi dizayndagi ushbu oʻrta asr elementlarini saqlab qoldi. Woodcroft qal’asi Angliya fuqarolar urushi davrida royalistlar (kavalerlar) tomonidan ushlab turilgan va 1648-yilda parlament kuchlari tomonidan muvaffaqiyatli hujumga uchragan va egallab olingan. Bugungi kunda qal’a II darajali bino sifatida roʻyxatga olingan.

Yana qarang 
 Angliyadagi qasrlar roʻyxati

Manbalar

Havolalar  
Pettifer, Adrian. (2002) English Castles: a Guide by Counties. Woodbridge, UK: Boydell Press. ISBN 978-0-85115-782-5.
Cambridgeshire qasrlari va qal’alari
Moviy qoʻy

Moviy qoʻy, yoki nahur, yoki bharal, yoki kuku-yaman, bovidlar oilasiga mansub artiodaktil sutemizuvchi, shu nomli jinsning yagona turi (Pseudois; soʻzma-soʻz — „soxta qoʻchqor“).

Nepal, Xitoy, Pokiston va Hindistonda Himoloy togʻlarining baland qismida yashaydi.

2 ta kichik tur mavjud:

 Pseudois nayaur nayaur — Himoloy Moviy qoʻylari, Pokiston shimoli-sharqidagi Himoloy togʻlari, shimoli-gʻarbiy Hindiston, Nepal va Butan, shuningdek, vaqti-vaqti bilan Tibet va ekstremal janubi-gʻarbiy Xitoy;
 Pseudois nayaur szechuanensis — Xitoyning Moviy qoʻylari, markaziy Xitoy.

IUCN Qizil roʻyxati (2014) shuningdek, Yangtzi daryosining yuqori oqimidagi kichik hududda yashovchi Pseudois nayaur schaeferi (mitti moviy qoʻy) kenja turini ham tan oladi. Biroq, 2012-yildagi molekulyar genetik tahlilga koʻra, pigmy koʻk qoʻy alohida kichik tur emas, balki faqat P. n kichik turining morfologik jihatdan ajralib turadigan polifiletik populyatsiyasi. szechuanensis.

jismoniy xususiyatlar 
Bosh va tana uzunligi 1150-1650 mm, dumi 100-200 mm, yelka balandligi 750-910 mm, vazni 25-80 kg. P. nayaurda bosh va ustki qismlari jigarrang-kulrang, koʻkish tusli, oyoqlarning pastki va ichki tomonlari oq rangda. Bu rang ochiq yonbagʻirlarning koʻk shiferlari va jigarrang oʻtlari bilan yaxshi mos keladi. P. schaeferi odatda kichikroq va kumushrang jilo bilan kulrangroq rangga ega.

Mavjudligi va ovqatlanishi 
Ular 2500-2600 metr balandlikdagi zich oʻtli ochiq yonbagʻirlarda va platolarda yashaydi. Himoya rangi va biron bir oʻsimlik boshpanasi yoʻqligi sababli, bu hayvonlar yaqinlashganda harakatsiz qoladi. Ular oʻzlarini koʻrganlarini bilib, tik qoyalardan qochib, borish qiyinroq joylarga chiqishadi.

Himoya rangi va biron bir oʻsimlik boshpanasi yoʻqligi sababli, bu hayvonlar yaqinlashganda koʻchmas boʻlib qoladi.

Togʻlarning oʻtli yonbagʻirlarida kun boʻyi navbatma-navbat ovqatlanadilar va dam olishadi. Ratsion oʻtlardan (yozda) va quruq oʻtlardan (qishda) iborat.

Ijtimoiy tuzilish va koʻpayish 
Ijtimoiy tuzilma mavsumiy boʻlishi va yem-xashak mavjudligiga bogʻliq boʻlishi mumkin. Juftlar oktabrdan yanvargacha birlashadi, bolalar esa maydan iyul oyining boshigacha tugʻiladi. Homiladorlik davri 160 kun davom etadi. Koʻpincha bitta bola tugʻiladi, lekin egizaklar kam uchraydi. Laktatsiya 6 oy davom etadi. Jinsiy etuklikka 18 oy ichida erishiladi. Erkaklar 7 yil ichida kattalar hajmiga etadi. Bir naxur 20 yil-u 10 oy asirlikda yashadi.

Fotosurat

Manbalar

Adabiyotlar 

 G. Sapojnikov. Naxur, yoki koʻk qoʻy: SSSR faunasida yangi tur // „Ov va ov“ jurnali, 1984-yil, 7-son. 6-7-betlar.
Tog‘ qal’asi

Togʻ qal’asi () — XVI—XVIII asrlarda mavjud boʻlgan sobiq qal’a. Mogilev viloyati, Goretskiy tumanidagi Gori Velikiye qadimiy shahrida (hozirda Gori deb ataladi) joylashgan. U Gollandiya fortlar tizimiga muvofiq qurilgan istehkomlarga ega boʻlib, ularning asosini — 7 ta tayanch qoʻrgʻon, shuningdek, keng va chuqur ariqdan iborat sopol qoʻrgʻonlar tashkil etgan.

1654-yil 9-oktabrda Rossiyaning Rech Pospolita bilan urushi davrida qal’ani A.N. Trubetskoy qoʻshinlari bosib olgan. Bunga Smolensk qal’asining taslim boʻlgani haqidagi xabar taʼsir koʻrsatgan. 1663-yilda „Gorskaya qal’asi“ juda xarob ahvolda boʻlgan, ammo qal’a va shahar qamoqxonasi 1680-yillardagi hujjatlarda eslatib oʻtilgan. Oxirgi marta Shvetsiya qiroli Charlz XII 1708-yilda Gorskiy qal’asining istehkomidan foydalanishga harakat qilgan. Keyinchalik, Gorskiy qal’asi oʻzining harbiy ahamiyatini yoʻqotgan.

Adabiyotlar 

 Górskі zámak // Belaruskaya ensiklapediya: U 18 t. T. 5: Galsi — Dagon (belor.) / Redkal.: G. P. Pashkooʻ і іnsh. — Mn.: BelEn, 1997. — S. 366—367. — 10 000 ekz. — ISBN 985-11-0090-0.
Belarus Qal'alari
Litva buyuk duchyasining qal'alari
XVIII asrda g'oyib
Tovuqli paprikash

Tovuqli paprikash (;  yoki Paprikahähnchen) — tovuqdan tayyorlanadigan paprikash, Avstriya va Vengriya oshxonasining toʻyimli klassik taomidir.

Qadimda tovuqli paprikash taomga yanada boy taʼm berish uchun katta tovuqlardan tayyorlangan. Hozirgi vaqtda tovuq oyoqlari yoki koʻkraklari koʻpincha tovuqli paprikashni tayyorlash uchun ishlatiladi. Tovuq goʻshti tuzlanadi va qalampir sepiladi, soʻngra oʻsimlik yogʻida qizarguncha qovuriladi va bir muddat chetga olib qoʻyiladi. Hosil boʻlgan yogʻda mayda toʻgʻralgan boshpiyoz va halqa qilib kesilgan yangi shirin qalampir qovuriladi, tovuq suvi, sarimsoq va shirin paprika qoʻshiladi. Keyin qovurilgan tovuq qoʻshiladi, u goʻsht suyaklardan osongina ajratilguncha dimlanadi. Keyinchalik, smetanaga bir oz un qoʻshiladi, yaxshilab aralashtiriladi, paprikashga quyiladi va qaynatiladi.

Tovuqli paprikash uzma yoki makaron bilan tortiladi. Vengriyada tovuqli paprikash, shuningdek, tarxonya va yashil salat bargi bilan beriladi. Tovuqli paprikash Hortobadcha blinchiklarida toʻldirish vazifasini ham bajaradi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 
 Charles Sinclair. paprikás csirke // Dictionary of Food: International Food and Cooking Terms from A to Z. — Second Edition. — London: A & C Black, 2004. — P. 422. — 632 p. — ISBN 978-1-4081-0218-3.

Havolalar 
 Elizabeth Riely. The chef’s companion: a culinary dictionary
Tovuqli taomlar
Avstriya oshxonasi
Vengriya oshxonasi
Kurd qahvasi

Kurd qahvasi (kurd. Qehweya Kurdî yoki Qehweya Kezwanan) — Kurdistonning etnogeografik mintaqasidagi kurdlar hududida keng tarqalgan anʼanaviy issiq ichimlik. Ichimlik terpentin daraxtining qovurilgan maydalangan mevalaridan tayyorlanadi. Terpentin daraxti (; turpentin pistasi) — pista daraxtining eng yaqin qarindoshi, u bilan birga pista oilasiga mansub. Kurd qahvasi kofeinsiz hisoblanadi.

Kurd qahvasini tayyorlash va uni tortish anʼanalari oddiy qahvanikiga oʻxshaydi. Terpentin daraxtining yigʻilgan mevalari qovuriladi, maydalanadi va qaynatib pishiriladi. Kurd qahvasi odatda Turkiya va Armanistondagi oddiy qahvaga oʻxshash, bir stakan suv bilan birga kichik qahva stakanlarida beriladi.

XX-asrning boshidan kurd qahvasi Yevropada qiziqish uygʻotdi va Yevropa mamlakatlariga eksport qilina boshladi. Fransiyada u „Chicorée au Kurde“ ("kurdcha „sikoriy“) nomi bilan sotilgan va ekzotik qahva oʻrnini bosuvchi sifatida oʻz oʻrniga ega boʻldi.

Bugungi kunda kurd qahvasi ayniqsa Turkiyaning janubi-sharqidagi viloyat va shaharlarda mashhur boʻlib, bu yerda aholining muhim qismi kurdlardir. Bular, xususan, Mardin, Batman, Diyorbakir va Gaziantep shaharlaridir.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Ilkay Erdogʻan Oʻrxon, F. Sezer Şenol, A. Rifat Gulpinar, Nozim Sekerogʻlu, Murat Kartal, Bilge Şener. Baʼzi terebinth qahva brendlarining neyroprotektiv salohiyati va Pistacia terebinthus L. ning qayta ishlanmagan mevalari va ularning yogʻli va efir moylari tahlillari. oziq-ovqat kimyosi. 130-jild, 4-son, 2012-yil, 15-fevral, 882-888-betlar
 Pelin Yilmaz. Menengiçten Şuruba: Gaziantep’te İçecek Kultur
Qahva ichimliklari
Kurd madaniyati
Alkogolsiz ichimliklar
Oziq-ovqat oʻrnini bosuvchi mahsulotlar
Issiq ichimliklar
Doctor Strange: The Oath

Doctor Strange: The Oath () Marvel Comics tomonidan nashr etilgan Doktor Strange haqidagi komikslar seriyasidir.

Manbalar 

Marvel Comics qahramonlari
Kullama

Kullama () — tatar milliy taomi.

Tayyorlash usuli 
Kullama yogʻli qaynatilgan goʻshtdan tayyorlanadi. Karam, salma, sabzi va piyozli bulon qaynatiladi va goʻsht boʻlaklari bilan tortiladi. Kullama va ulyush oʻrtasidagi farq — ulyushda kartoshkaning mavjudligidadir.

Salma 15x15 mm oʻlchamdagi romb shaklida kesilgan yupqa oʻralgan xamirdan tayyorlanadi.

Toʻgʻralgan kartoshka kubchalarini suzilgan qaynab turgan bulonga solinadi, qaynatiladi, unga qovurilgan sabzavotlar (piyoz, sabzi) qoʻshiladi. Keyin tayyor kullama solinadi (kullama kvadrat yoki romb shaklida kesiladi) va pishgunicha qaynatiladi. Shoʻrva goʻsht yoki parranda goʻshti bilan tortiladi. Alohida sous idishda qatiq beriladi.

Shoʻrvaga yangi koʻkatlar koʻproq sepiladi, ziravorlar, jumladan, qizil, qora, oq va xushboʻy qalampir, zira, zaʼfaron, qalampirmunchoq, dolchin, dafna yaprogʻi, zanjabil, muskat yongʻogʻi ziravor sifatida ishlatiladi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Ю. А. Ахметзянов. «Татар халык ашлары» (Татарские блюда). — Казань: Татарское книжное издательство, 1959.
 Ю. А. Ахметзянов. «Татарские блюда». — Казань: Татарское книжное издательство, 1961. — 271 с.
 Ю. А. Ахметзянов. «Кулинария и дары природы». — Казань: Татарское кн. изд-во, 1973. — 224 с. с.
Rossiya shoʻrvalari
Tatar oshxonasi