MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Al-Nabig'a

Al-Nabiyg'a- haqiqiy ismi Ziyod ibn Muoviya ( tax.535-604 ) islomgacha boʻlgan davrning soʻnggi arab shoirlaridan biri edi. "Al-Nabig'a" arabchada " daho yoki aqlli " degan ma'noni anglatadi.

Shoirning qabilasi Banu Dubyan nomi bilan tanilgan bo'lib, Makka yaqinidagi joylarga qarashli bo'lgan, lekin ushbu qabila ko'p  vaqtlarini Hiro va Gʻasson kabi joylarda oʻtkazishar edilar. Hiro avval Mundhir III, keyin esa 562 yilda uning vorisi No'mon lll tomonidan boshqarilgan.

G‘asson saroyida musofir bo‘lgandan so‘ng, u No‘mon III qo‘l ostida bo'lgan Hiroga qaytib keladi.Lekin qirolicha haqida yozgan she'rlari tufayli u G'assonga ketishga majbur bo'ladi. Besh yil o'tib Nu'mon vafot etadi va Al-Nabiyg'a qabilasi bilan qaytib keladi. 

Uning vafot etgan sanasi haligacha noma'lum, ammo islomdan oldin bo'lgan deya taxminlar bor. Uning she'rlarining bosh mavzusi maqtov va kinoyalardan iborat bo‘lib, Hiro va G‘asson, Banu Abs va Banu Zubyan nizosiga bag‘ishlangan. U islom davrigacha bo'lgan oltita mashhur shoirlardan biri hisoblanib, ularning sheʼrlari islomning II asr oʻrtalariga qadar toʻplangan va arab sheʼriyatining meʼyori hisoblangan; ba'zi yozuvchilar uni oltita shoirning  birinchisi deb hisoblashadi. Bu shoirlar dostonlarga qiyoslashga arzigulik uzun she'rlar yozganlar, chunki ular Ka'ba devorlariga hamma hayratga tushishi va o'qishi uchun osilganidan beri Mu'allaqat deb nomlanadi.

Uning she’rlari Vilgelm Ahlvard tomonidan “Olti qadimiy arab shoiri devonlari” da va alohida X. Derenburg tomonidan tahrir qilingan.

Manbaalar 
1.Thatche, Griffithes Wheeler(1991). 

"Nabiyg'a Dhuyani".Encyclopeadia Britannica.

vol.19(11th ed.) Cambridge University Press.p:147
604-yilda vafot etganlar
535-yilda tugʻilganlar
Al-Nabiyg'a
Abhijit Banerji

Abhijit Vinayak Banerji 1961-yil 21-fevralda tug'ilgan- Hindistonda tug'ilgan amerikalik iqtisodchi, hozirda Massachusets texnologiya institutida Ford jamg'armasi xalqaro iqtisod professori.Banerji 2019-yilgi Iqtisodiyot fanlari boʻyicha Nobel Memorial mukofotini Ester Duflo va Maykl Kremer bilan "Global qashshoqlikni yumshatishdagi eksperimental yondashuvi uchun" qo'lga kiritdi.

Erta hayot va ta'lim 
Abhijit Banerji Mumbayda bengal otasi va marati onasidan tug'ilgan . Uning otasi Dipak Banerji Kalkuttadagi Prezidentlik kollejida iqtisod professori  va onasi Nirmala Banerji (nami Patankar), Kalkuttadagi Ijtimoiy fanlarni oʻrganish markazida iqtisod professori boʻlgan.Uning otasi Dipak Banerji London Iqtisodiyot maktabida iqtisod fanlari nomzodi ilmiy darajasini olgan.

U maktab ta'limini Kalkuttadagi mashhur ta'lim muassasasi South Point High Schoolda olgan . Maktabdan so'ng u Prezidentlik kollejiga , o'sha paytda Kalkutta universitetiga qarashli kollejga va hozirda avtonom universitetga o'qishga kirdi va u erda 1981-yilda iqtisod bo'yicha bakalavr (H) darajasini tamomladi. Javoharlal Neru universiteti (JNU), 1983-yil, Dehli. JNUda oʻqiyotganda, talabalar gʻalayon qilganidan soʻng namoyish paytida hibsga olinib, Tixar qamoqxonasida qamoqqa olingan.Universitetning o'sha paytdagi prorektori PN Srivastava. U garov evaziga qo‘yib yuborilgan va keyinchalik talabalarga nisbatan ayblovlar olib tashlangan.Keyinchalik u 1988-yilda Garvard universitetida PhD darajasini oldi.Doktorlik dissertatsiyasining mavzusi "Axborot iqtisodiyoti insholari" edi.

Shaxsiy hayoti 
Abhijit Banerji MITda adabiyot o‘qituvchisi doktor Arundhati Tuli Banerjiga uylangan. Abhijit va Arundhati birga bitta oʻgʻil koʻrishgan va keyin ajrashishgan. Ularning 1991-yilda tug'ilgan o'g'li 2016- yilda baxtsiz hodisada vafot etgan .

2015-yilda Banerji o'zining tadqiqotchisi, MIT professori Ester Dufloga uylandi ; ularning ikki farzandi bor. Banerji 1999-yilda MITda Dufloning iqtisod fanlari doktori dissertatsiyasining qoʻshma rahbari edi.Duflo, shuningdek, MITda qashshoqlikni yumshatish va rivojlanish iqtisodiyoti professori.

Mukofotlari 
Abhijit Banerji 2019-yilda ikki tadqiqotchi Ester Duflo va Maykl Kremer bilan birgalikda “Global qashshoqlikni yumshatishdagi eksperimental yondashuvi uchun” Iqtisodiyot fanlari bo‘yicha Nobel Memorial mukofotiga sazovor bo‘ldi .

U Kalkutta universiteti tomonidan 2020-yil yanvar oyida Adabiyotlar doktori ( Honoris Causa ) unvoniga sazovor boʻlgan.

Abhijit Banerji va Ester Duflo 2022-yil sentabr oyida Amerika yutuqlari akademiyasining Oltin plastinka mukofotini oldilar.

Manbalar 
https://en.m.wikipedia.org/wiki/Abhijit_Banerjee
Vahob Rahmonov

Vahob Rahmonov — (1940, Tojikiston) adabiyotshunos, Filologiya fanlari nomzodi (1968), dotsent.

Vahob Rahmonov 1940-yil 12-aprelda Tojikistonning Xoʻjand tumani Yova qishlogʻida tugʻilgan. Xoʻjand Pedagogika instituti (hozirgi Xoʻjand davlat universiteti)ni tugatgan (1963).

Faoliyati 
Xoʻjand pedagogika institutida oʻqituvchi (1963—1976), Samarqand davlat universiteti aspiranti (1965—1968), Oʻzbekiston pedagogika fanlari ilmiy tadqiqot institutida katta ilmiy xodim (1977—1986) va Guliston davlat universiteti dotsenti (1986—2004).

Asarlari 
Uning „Sheʼr sanʼatlari“ (1972, 2001), „Oʻzbek klassik adabiyoti asarlari uchun qisqacha lugʻat“ (1983), „Badiiy sanʼat jozibasi“ (hammuallif, 2005) kabi asarlari chop etilgan.

Mukofotlari 
Xalqaro Bobur mukofoti sovrindori (2008).

Manbalar 

Xalqaro Bobur mukofoti sohiblari
1940-yilda tugʻilganlar
Tojikistonda tugʻilganlar
Xitoy provinsiyalari

Viloyat darajasidagi ma'muriy bo'linmalar- (  ) . Xitoy Xalq Respublikasi tomonidan da'vo qilingan 34 ta shunday bo'linmalar mavjud bo'lib, ular 23 provinsiya (  ), beshta avtonom viloyat, to'rtta munitsipalitet va ikkita maxsus ma'muriy viloyat .  Tayvan provinsiyasining siyosiy maqomi va Futszyan provinsiyasining kichik bir qismi  munozaraliligicha qolmoqda; ular odatda "Tayvan" deb ataladigan Xitoy Respublikasi tomonidan alohida boshqaruv ostida.

Viloyat darajasidagi bo'linmalarning turlari

Viloyat 
Har bir  viloyat hukumati (  ) doimiy ravishda kotib boshchiligidagi viloyat qo'mitasi tomonidan boshqariladi. Qo‘mita kotibi viloyat bo‘yicha birinchi rahbar hisoblanadi; ikkinchi darajali - viloyat hukumati gubernatori. Amalda, kundalik ishlarni markaziy hukumat uchun siyosiy byuroga o'xshash viloyat bo'yicha qarorlar qabul qiladigan viloyat partiya doimiy qo'mitasi boshqaradi.

X

Munitsipalitet 
Munitsipalitet - yoki bevosita markaziy hukumat ma'muriyatiga bo'ysunuvchi munitsipalitet - bu Xitoy hukumatiga to'g'ridan-to'g'ri bo'ysunadigan, maqomi viloyatlar bilan teng bo'lgan yuqori darajadagi shahar. Amalda ularning siyosiy mavqei oddiy viloyatlarnikidan yuqoriroq.

Avtonom viloyat 
Avtonom viloyat — oʻz mahalliy hokimiyati bilan bir qatorda maʼlum bir ozchilik etnik guruhining koʻproq aholisiga ega boʻlgan ozchilik subyekti, biroq avtonom viloyat nazariy jihatdan amaldagidan koʻra koʻproq qonunchilik huquqlariga ega. Har bir avtonom viloyat gubernatori odatda tegishli ozchilikdagi etnik guruhdan orasidan tayinlanadi.

Maxsus ma'muriy hudud (SAR) 
Maxsus ma'muriy hudud (SAR) — Xitoy Xalq Respublikasining oʻta avtonom va oʻzini oʻzi boshqaradigan sub-milliy subʼyekt boʻlib, bevosita Markaziy xalq hukumatiga boʻysunadi. Har bir SARda mintaqa rahbari va hukumat boshlig'i sifatida ijrochi direktor mavjud. Mintaqa hukumati toʻliq mustaqil emas, chunki asosiy qonunlarga koʻra, tashqi siyosat va harbiy mudofaa markaziy hukumat zimmasida.

Viloyat darajasidagi bo'linmalar ro'yxati
Turk adabiyotida hikoya



Nomlanishi 
Turk adabiyotida hikoya janrining ilk namunalari G'arb adabiyoti ta'sirida rivojlangan, deyish mumkin emas; Gʻarb maʼnosida hikoyaning janr sifatida paydo boʻlishi romandan kechroq boʻlib, Usmonli -turk adabiyotida hikoya janrining ilk namunasini aniqlashda noaniqlik mavjud Buning sababi shundaki, roman turk adabiyotiga tarjima yo‘li bilan kiritilgan bo‘lsa-da, “ hikoya ” so‘zi “ doston ”dagi barcha matnlarni qamrab olgani uchun o‘ziga xos janr nomi bo‘lgan “ hikoya ” maxsus nomi bilan chalkashib ketgan.  Shu sababdan ham turkiy adabiyotda yozuvchilar har ikki tushunchani “hikoya” sifatida ishlatganlar. Nomiq Kamol"Moslashuv" romanining so'zboshisida hikoyani yozishdan ko'zlangan maqsadlar haqida gapirar ekan, o'z romani haqida: "Shuning uchun biz ushbu badiiy asarni o'z ichiga olgan xayoliy bir hikoya bilan yashashni xohladik" deydi.

Uning rivojlanishi

Birinchi misollar 
1796-97-yillarda Kritlik Ali Aziz afandi tomonidan yozilgan va ilk bor 1852-yilda nashr etilgan “Tasavvur” g‘arb ta’sirisiz realistik hikoyatga yaqinligi nuqtai nazaridan zamonaviy turk hikoyasining boshlanishi sanaladi.

Milliy adabiyot davri 
Milliy adabiyot, II. Konstitutsiyaviy monarxiya va respublikaning birinchi yillari orasida faoliyat ko'rsatgan adabiy oqim. Bu davrda usmoniylik, turkiylik, millatchilik kabi mafkuralar natijasida xalqqa munosabat, jamiyat uchun sanʼat tushunchasi vujudga keldi. Bu davrning eng muhim hikoya muallifi O'mer Seyfettindir. U oʻzining anʼanaviy til va adabiy tushunchalarni yengib oʻtishga harakat qilgan munosabati bilan zamonaviy turk hikoyachiligining boshlanishida muhim rol oʻynadi va turk adabiyotiga Mopassan uslubidagi hikoyatni joylashtirdi . Qahramon kundalik hayot, oddiy odamlar, davlat xizmatchilari, erkak va ayol munosabatlari, shuningdek, an'anaviy hayotning og'ir haqiqatlari haqida hikoyalar yozgan. Koʻpgina hikoyalarida u din niqobi ostida qilingan xatolar, xurofot va mutaassiblikni tanqid qiladi. U butun umri davomida 138 hikoya va 21 qissa yozgan.

Manba 

Turk adabiyoti
Tang sulolasining maqbaralari

Tan sulolasi qabr figuralari - Xitoyning Tang sulolasi davrida (618–906) qabrlarga qoʻyish uchun qabr buyumlari sifatida yasalgan odamlar va hayvonlarning sopol hakalchalari. Taqdim etilgan raqamlar marhumning keyingi hayotda xizmati uchun mavjud bo'ladi, degan ishonch bor edi. Shakllar qoliplangan sopol idishlardan yasalgan bo'lib, ranglar odatda qo'shiladi, lekin ko'pincha butun rasm bo'ylab emas yoki tabiiy joylarda. Bo'yoq bo'yoqda bo'lsa, u ko'pincha saqlanib qolmagan, lekin ko'p hollarda u sancai ("uch rangli") keramik sirda bo'lgan, bu odatda yaxshi saqlanib qolgan.

Xitoy tilida mingqui deb ataladigan figuralar ko'pincha xizmatkorlar, askarlar (erkak qabrlarida) va raqqosalar va musiqachilar kabi xizmatchilar edi. Oliy martabali kishilar dafn etilganda askarlar va amaldorlar ham bo'lishi mumkin. Hayvonlar ko'pincha otlardir, ammo qalin soqollari va sochlari va yuz xususiyatlari bilan ajralib turadigan Baqtriya tuyalari va ularning Markaziy Osiyo haydovchilarining hayratlanarli soni bor. Tasvirlar Xitoy san'atida misli ko'rilmagan darajada  va raqamlar arxeologlarga Tang ostidagi hayot haqida juda ko'p foydali ma'lumotlarni beradi. Shuningdek, xayoliy yirtqich hayvon "yer ruhlari" va qo'rqinchli Lokapala (yoki Tyan Vang ) figuralari ham mavjud bo'lib, ular odatda juft bo'lib, ruhlar va odamlarning hujumlarini qaytarish uchun qabr qo'riqchilari sifatida ishlaydi. Xitoy burjidagi o'n ikkita xayoliy hayvonlarning to'plamlari ham topilgan.

Raqamlar Xitoy qabr hay oldingi haykallai an'analarining rivojlanishini ifodalaydi  va Tangda ishlab chiqilgan sirlangan haykalchalar Shimoliy Xitoyda, asosan poytaxtlar atrofidagi hududlarda cheklangan. Ular 755-yildan boshlab, An Lushan qoʻzgʻoloni boshlanganda “deyarli yoʻq boʻlib ketishadi” , ehtimol, bu Xenan va Xebeydagi pechlarga taʼsir qilgan boʻlsa ham, ularning elita mijozlari boʻlgan. Keyinchalik kamaygan an'ana Minggacha davom etdi. Shakllarda sancai oynalaridan foydalanish yuqori sinflar uchun cheklangan edi  va ishlab chiqarish imperator byurokratiyasi tomonidan nazorat qilingan , ammo imperator oilasi a'zolarining bir dafn marosimida yuzlab raqamlar bo'lishi mumkin edi.
Namsan minorasi

Seul minorasi rasman YTN Seul minorasi  va odatda Namsan minorasi yoki Seul minorasi sifatida tanilgan , Janubiy Koreyaning Seul markazidagi Nam togʻida joylashgan aloqa va kuzatuv minorasi . 236 metr (774 fut) balandlikdagi minora Seuldagi ikkinchi eng baland nuqtadir.

1969-yilda qurilgan  Seul minorasi Janubiy Koreyaning birinchi umumiy radio to'lqin minorasi bo'lib, Seulda televideniye va radioeshittirishni ta'minlaydi.Hozirda minora KBS , MBC va SBS kabi Koreya ommaviy axborot vositalari uchun signallarni uzatadi .

Tarixi 
1969-yilda taxminan 2,5 million AQSh dollari qiymatida qurilgan Seul minorasi 1971-yil 3-dekabrda qurib bitkazildi, u Jangjongryul meʼmorlari tomonidan loyihalashtirilgan boʻlsa-da, oʻsha paytda inshootning ichki qismi jihozlanmagan edi. Seul minorasi 1980-yil oktyabr oyida ommaga ochildi. Oʻshandan beri minora Seulning diqqatga sazovor joyi boʻlib kelgan. Minora balandligi tubida 236,7 m (777 fut) dan dengiz sathidan 479,7 m (1574 fut) gacha. Seul minorasining nomi 2005-yilda Seul minorasiga o'zgartirildi, "N" "yangi", "Namsan" , "tabiat" degan ma'noni anglatadi. Minorani ta'mirlash va qayta qurish uchun taxminan 15 milliard KRW sarflandi.

Seul minorasining asl egasi CJ Corporation bilan birlashganda , u N Seul minorasi (rasmiy nomi CJ Seoul Tower) deb o'zgartirildi. YTN uni 1999-yilda CJ korporatsiyasidan sotib oldi va nomini YTN Seoul Towerga o'zgartirdi. U Namsan minorasi yoki Seul minorasi sifatida ham tanilgan. Bu, shuningdek, KBS, MBC, SBS TV, FM, PBC, TBS, CBS va BBS FM uzatish antennalarini o'z ichiga olgan Koreyaning birinchi umumiy radio to'lqin minorasidir.

Seul minorasi Changdeokgung saroyi bilan birgalikda global sayohat boʻyicha ekspert baholashlari va oʻquvchilarning xohish-istaklari soʻrovlari asosida Lonely Planet ’s Ultimate Travel roʻyxatida dunyodagi eng yaxshi 500 sayyohlik yoʻnalishlaridan biri sifatida tanlandi .
1935-yilgi Digor zilzilasi

1935-yilgi Digor zilzilasi – Turkiyada sodir boʻlgan zilzila. 1935-yilning 1-mayida roʻy boʻlgan. Zilzila oqibatida taxminan 540 kishi oʻlgan.

Manbalar 

Zilzilalar
Roger Bart

Rojer Bart (1962 yil 29 sentyabrda tugʻilgan) — amerikalik aktyor va qoʻshiqchi. U 1999-yilda "Sen yaxshi odamsan, Charli Braun" filmidagi Snoopy rolidagi ijrosi uchun Toni mukofoti va Drama Desk mukofotiga sazovor boʻldi.

Bart "Prodyuserlar" filmining asl spektaklidagi Karmen Gia rolini oʻynagani uchun ikkinchi Toni mukofotiga nomzod boʻldi. Uning boshqa mukofotlari orasida SAG mukofoti va uchta „Outer Critics Circle“ mukofoti nominatsiyasi mavjud.

Bart „ Oskar“ va „ Oltin globus“ mukofotlariga nomzod boʻlgan 1997-yilda

"Gerkules " animatsion filmidagi " Masofalarga borish " qoʻshigʻini ijro etdi.

Yoshligi va taʼlimi 
Bart Konnektikut shtatining Norvalk shahrida oʻqituvchi va kimyo muhandisining oʻgʻli boʻlib tugʻilgan va Nyu-Jersi shtatining Bernardsvill shahrida oʻsgan. Uning amakisi jurnalist Piter Bart . U 1980-yilda Bernard oʻrta maktabini tamomlagan va maktabning shon-sharaf zaliga kiritilgan.

U 1985-yilda Nyu-Jersi shtatidagi Rutgersdagi Meyson Gross sanʼat maktabida aktyorlik boʻyicha BFA darajasini oldi

Bart Jonathan Larson bilan yaqin doʻst edi: ikkalasi ham teatrdagi ishi davomida ofitsiant boʻlib ishlagan. U Larson ishining dastlabki taqdimotlarida qatnashgan, jumladan Tik, Tik. . . Bom! va Ijara : Rentdagi bosh qahramon „Rojer“ uning nomi bilan atalgan.

Karyerasi

Manbalar

Havolalar 

 
 
 Roger Bart at the Internet Broadway Database
 Roger Bart at the Internet Off-Broadway Database
 Roger Bart and Brad Oscar — Downstage Center interview at American Theatre Wing.org
 Roger Bart Discusses Producers and „Housewives“ at Playbill

Amerikalik erkak pop-qoʻshiqchilar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Yashayotgan insonlar
1962-yilda tugʻilganlar
Asar muallifi va uning shaxsini aniqlash

Asar muallifi va uning shaxsini aniqlash

Asar muallifi va uning shaxsini aniqlash qo‘lyozma kitobning ilmiy tahlil etishda katta ahamiyatga ega. Bu asarning yaratilish tarixi va uning yozilishiga sabab bo‘lgan ijtimoiy-siyosiy muhitni aniqlab olish uchun ham zururdir. Odatda, qadimgi qo‘lyozma asarlarda ko‘p hollarda muallifning ismi maʼlum va ko‘zga tashlanadigan joyda, masalan, asarning boshi yoki oxirida qayd etilmaydi. Baʼzan u muqaddima qismida, yoki asar o‘rtasida, voqealar bayoni orasida biron masala yuzasidan tilga olinadi. Ko‘p hollarda esa muallif o‘zining haqiqiy ismini aytmay, „faqiru haqir“, „ojiz va xoksor“, „bu g‘arib banda“ deb atash bilangina kifoyalanadi. Bunday hollarda asar varaqma-varaq, satrma-satr, alohida eʼtibor va sinchkovlik bilan o‘rganilishi lozim. Shunday ham bo‘ladiki, asarning biron yerida muallif o‘zi, otasi yoki yaqinlari haqida bir-ikki kalima aytib o‘tadi. Yoki bayon etilayotgan vlqeaga o‘zining munosabatini (masalan, „Abdullaxon taxtga o‘tirgan vaqtda kamina Hofizi Tanish ibn Mir Muhammad 33 yoshda edim“) bildiradi. Asar muallifining shaxsi, yaʼni uning qaysi ijtimoiy guruhga mansubligi, uning dunyoqarashini aniqlash uchun asarning umumiy g‘oyaviy yo‘nalishini to‘g‘ri belgilab olish uchun muhim ahamiyat kasb etadi. Manbalarni ichki belgilariga qarab tahlil etish deganda qo‘lyozma asarning tarkibi va mazmunini tahlil qilish, tushuntirish, g‘oyaviy-siyosiy saviyasi va ilmiy qiymatini aniqlash masalalari anglashiladi. Qo‘lyozma asarning ilmiy qiymatini unda nimalar bayon etilganligi, voqea -hodisalarga muallifning xolis munosabati, keltirilgan dalil va maʼlumotlarning to‘g‘riligi va oldinga surilgan fikr va g‘oyalar bilan belgilanadi.
Tarixiy asarning asl nusxa, original bo‘lishi yoki kompilyativ — yaʼni boshqalar maʼlumotlarni terib yoki aynan keltirishi, to‘la va noqisligi, qisqaligi, voqealarning qay tarzda bayon etilishi ham muhim ahamiyat kasb etadi. Ilmiy tadqiqotlarda original va mo‘'tabar qo‘lyozmalarga tayanib ish olib borish har bir dalil va maʼlumot, raqamlar eng ishonchli, nodir, birlamchi manbalardan olinishi kerak. Boshqalar kitobida keltirilgan maʼlumotlardan saqdanish lozim. O‘tmish jamiyat sharoitida yozilgan asarlarning mualliflari ko‘pincha o‘zlari keltirayotgan dalillardan to‘g‘ri xulosa chiqarmaydilar, ularning fikrlarida noaniqlik, chalkashlik va qarama-qarshilik ham uchraydi. Bu tabiiy hol, albatta chunki ular yashab ijod etgan muhitning o‘zi ziddiyatlar bilan ajralib turar edi. Yozma manbalarda qarama-qarshi fikrlar bilan bir qatorda xolisona mulohazalar ham uchraydi. Bunday paytlarda muallif ko‘pincha o‘z fikr va mulohazalarini pardozli iboralar va istiorali so‘zlar orasiga yashiradi. Goroskop — odam tug‘ilganda uning taqdirini yoki biron ulug‘ shaxs ishtirokida sodir bo‘lishi mumkin bo‘lgan muhim voqeaning natijasini sayyoralarning o‘sha paytdagi holati va o‘rniga qarab maxsus jadvallar vositasida oldindan belgilash, shuningdek, ko‘p asr avval bo‘lib o‘tgan va aynan muallif bayon qilmoqchi bo‘lgan voqeaga o‘xshash faktlarni misol tariqasida keltirish yo‘li bilan bayon etganlar.
Qomus ar-Rijol (kitob)

Qamus al-rijol — islomiy  kitob bo'lib, arab tilida;   Eronlik oʻn ikki shia olimi Muhammad-Toqi Shoushtariy   tomonidan 12 jildda yozilgan. Mualliflik davri 1936 yilda boshlangan. “Qomus ar-rijol” “Tanghihol-mag‘al ” kitobiga (Abdulloh Mamag‘oniy yozgan) tanqid sifatida yozilgan. Yozuvchining ta’kidlashicha, “Tanqihol-maqal” kitobidagi xatolarni o‘zi olib tashlagan.  

Mazkur kitob 1999 yilda " Markaze Nashre-Ketab, Mo'aseseye Nashre-Eslami "tomonidan nashr etilgan. Kitob muallifi XIV qamariy asr Elme-Rejal (Biografik baholash) olimlaridan biri bo'lgan Muhammad-Toqi Shoushtariydir. Shoushtariy kitobini “ Tashih tanqih al-mag’al ” deb nomlashni niyat qilgan; lekin doʻstlari va qarindoshlarining taklifi bilan kitobining nomini “Qomus-ar-Rijol” deya tanlaydi.

Boshqa ismlar 
Qomus ar-Rijol Ogʻa Bozor Tehroniy tomonidan “Taʼliaqat-tanqih al-Maqal  ya'ni "Maqolani qayta koʻrib chiqish sharhi” va shuningdek, “Havoshi Tanqih al-Maqal ya'ni "Maqolani qayta ko'rib chiqish chegaralari" kabi nomlari ham mavjud.

Yana qarang 

 Muhammad-Taqi Shoushtariy
 Rijol al-Kashshi

Manbaalar 

Rijallar kitobi
Islomiy kitob
Islom haqidagi kitob
Turk adabiyotida she’riyat

Turk she'riyatining xalq og'zidan yig'ilgan eng qadimgi na'munalaridan ba'zilari Devan-u Lugotit-turk" dadir . Chuchu ismli turk shoirining nomi ham tilga olingan bu manbadagi she’rlar ishq, tabiat, qahramonlik, axloqiy nasihatlar kabi jahon she’riyatining eng qadimgi va keng tarqalgan mavzularini qamrab oladi. Bu yerda keltirilgan misollar bo'g'in o'lchovida aytilgan qofiyali baytlardan iborat. Islom sivilizatsiyasi doirasida din, tasavvuf mavzulariga bag'ishlangan she'riyat, shuningdek, ishq va sharob mavzulariga bag'ishlangan g'ayridiniy she'riyat ilhomning natijasi deb hisoblangan. Xalq sheʼriyatining boʻgʻin toʻrtliklariga qaramay, aruz vazni va qoʻshiq birligiga asoslangan devon sheʼriyatida Eron sheʼriyati orqali olingan shakllar qatori mahalliy shakllar ( tuyuq, qoʻshiq ) ham koʻzga tashlanadi. She'rning yopiq va tushunarli bo'lmasligi doimo orzu qilingan.

Tanzimat davri 

Tanzimat davri she’riyatining rivojlanish jarayoni 1860 – 1896 yillarga to‘g‘ri keladi. G‘arb adabiyoti ta’sirida 1839-yilda e’lon qilingan “Tanzimat farmoni”dan keyin yetishib chiqqan yoshlar tomonidan asos solingan adabiyot turi bo‘lgan “Tanzimot adabiyoti” ham shu davrda rivojlandi. Ilgari til mavzusida munozaralar olib borib oʻzaro aloqani kengaytirgan shoir va yozuvchilardan biri boʻlgan “Terjuman-i Ahval” (1860) va “Tasvir-i Efkar” asarlarida Shinasiy va Ogoh afandi Gʻarb sivilizatsiyasiga zamonaviy hayotni rivojlantirish orqali erishish mumkinligini taʼkidlaganlar. Bu jarayonda oddiy she’riy til va nasriy tushuncha qabul qilingan. Bu davrda Nomiq Kamol va Ziyo Posho ham yozgan asarlari bilan oʻz siyosatlarini eʼlon qildilar. Fransuz adabiyoti va romantizm harakati ta’sirida Shinasi fransuz shoirlaridan turli tarjima kitoblarini nashr ettirdi.

1980 yildan keyingi she'riyat 
1980-yildan keyin yozilgan sheʼrlar 70-yillar shiorchi she'ri siyosiy maqsadlar uchun vosita sifatida qoʻllash tushunchasiga qarshi “sheʼr avvalo sheʼr boʻlishi kerak” deya estetik mezonlarni himoya qildi. Kichik İskender, Metin Jalal, Adnan O'zer, Tug'rul Tanyol, Haydar Ergulen, Metin Chengiz kabi shoirlar 80-yillarning ilg'or shoirlaridir.

Manba 

 Kabusname, çeviri; Mercimek Ahmet
 8 Ekim 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
 Halkın Dostları"nı çıkaran şairlerin karşıtlığı. 28 Ekım 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2007.
Sheʼriyat
Turk adabiyoti
Hasan Qudratullayev

Hasan Qudratullayev — (1941, Samarqand) adabiyotshunos, Filologiya fanlari doktori (1998), professor (2005).

Faoliyati 
Samarqand davlat universitetini tamomlagan (1960). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Til va adabiyot institutida ikichik ilmiy xodim (1967—1968), „Oʻzbek ensiklopediyasi“da muharrir, katta ilmiy muharrir va boʻlim mudiri (1968—1976), Afgʻonistonda fors tili tarjimoni (1976—1980; 1983—1986), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Til va adabiyot instituti katta ilmiy xodimi (1980—1983; 1986—1989), Toshkent irrigatsiya va melioratsiya muhandislari institutida kafedra mudiri (1989—1993), Xalq taʼlimi vazirligining Davlat inspeksiyasida Attestatsiya, akkreditatsiya va litsenziyalash boʻlimi mudiri (1993—1995), Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti devonida Bosh Konsultant (1995—1996), Toshkent viloyat pedagogika institutida rektor (1995—2003), Abdulla Avloniy nomidagi xalq taʼlimi xodimlarining malakasini oshirish institutida oʻquv ishlari boʻyicha prorektor (2003—2006), Xalq taʼlimi vazirligida ilmiy-tadqiqot ishlarini muvofiqlashtirish sektori mudiri (2006-yildan).

Asarlari 
„Boburning adabiy-tanqidiy qarashlari“ (1983), „Navoiyning adabiy estetik olami“ (1991) va boshqa kitoblari chop etilgan.

Mukofotlari 
Bobur nomidagi Xalqaro mukofot bilan taqdirlangan (2008).

Manbalar 

Olimlar