Edie Falco

Edie Falco (tarjimasi: Edi Falko; 1963-yil 5-iyulda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa. U HBO seriali „The Sopranos“ (1999—2007)dagi Carmela Soprano roli va Showtime seriali „Nurse Jackie“ (2009—2015)dagi hamshira Jackie Peyton rollari bilan tanilgan. U, shuningdek, HBO telekanalining qamoqxona dramasi „Oz“ (1997—2000)da Diane Whittleseyni o‘ynagan.

2016-yilda u „Horace and Pete“ veb-serialida Sylvia Vittel rolini oʻynadi. 2017-yilda u haqiqiy jinoyat antologiyasi „Law & Order True Crime“ seriyasining birinchi mavsumida himoyachi Leslie Abramson rolini o‘ynagan. Falconing asosiy film ishi „Gravity Laws“ (1992) filmidagi bosh rollarni oʻz ichiga oladi, ular uchun u „Eng yaxshi ayol bosh roli“ va „Judy Berlin“ (1999) uchun Independent Spirit mukofotiga nomzod boʻlgan hamda „Sunshine State“ (2002), „Freedomland“ (2006), „The Comedian“ (2016) kabi filmlardagi ikkinchi darajali rollarda ham oʻynagan. 2011-yilda Brodveyda „The House of Blue Leaves“ filmining jonlanishidagi roli uchun u „Pyesadagi eng yaxshi hamkor aktrisa“ nominatsiyasida Tony mukofotiga nomzod boʻldi.

Falco ikkita Oltin globus mukofotini (oʻn bir nominatsiyadan) va toʻrtta Emmy mukofotini (oʻn toʻrt nominatsiyadan) qoʻlga kiritdi, yutuqlarning barchasi individual chiqishlari uchun edi.

Yoshligi 
Falco 1963-yil 5-iyulda Nyu Yorkning Bruklin tumanida, aktrisa Judit Anderson va reklama agentligida ishlagan jazz barabanchisi Frenk Falconing oilasida tug‘ilgan. Uning otasi italyan, onasi esa shved, ingliz va 1/16 kornish millatiga ega edi. Uning ikkita Yusuf, Pol ismli akasi va Rut ismli singlisi bor. Uning amakisi yozuvchi, dramaturg va shoir Edvard Falco edi. 2012-yilda Falco „Who Do You Think You Are?“ serialining mavzusi boʻlgan. Bu uning ajdodlaridan biri, dengizda tugʻilgan, 1840-yilda vafot etgan va Penzance shahridan boʻlgan kornishlik usta dengizchiga qaratilgan.

Falco toʻrt yoshidan boshlab Long-Aylendda oʻsdi va oilasi bilan Hiksvillga, keyin Shimoliy Bobilga va nihoyat Gʻarbiy Islipga koʻchib oʻtdi. Bolaligida u Sharqiy Farmingdeyldagi Arena oʻyinchilari repertuar teatrida spektakllarda rol oʻynagan, u yerda onasi ham rol ijro etgan. Uning oilasi oxir-oqibat Nortportga koʻchib oʻtdi, u yerda u oʻrta maktabda oʻqidi va oʻzining bitiruv yilida „My Fair Lady“ spektaklida Eliza Dulitl rolini oʻynadi. Falco 1981-yilda Northport oʻrta maktabini tamomlagan, Nyu York shtat Universitetida aktyorlik dasturida qatnashgan va 1986-yilda aktyorlik boʻyicha tasviriy sanʼat bakalavri darajasi bilan tamomlagan.

Faoliyati

1987–1999: Dastlabki karyera 

Karyerasining boshida Falco „Law & Order“ va „Homicide: Life on the Street“ kabi telekoʻrsatuvlarda ishtirok etgan. Tom Fontana, Homicide filmining ijrochi prodyuseri, 1992-yilda Nik Gomez tomonidan suratga olingan „Laws of Gravity“ filmidagi Falconing oʻyinini tomosha qilgandan soʻng, Falconi jarohatlangan politsiyachining rafiqasi Eva Tormann rolini ijro etishga chaqiradi. Fontana u haqida shunday dedi: „U hech qanday kashta bilan bezatilmagan aktrisa. U hamma narsani shunday soddalik va halollik bilan qiladi, bu hayratlanarli“. Oʻsha paytda suratga tushayotgan aktrisalardan biri Falco ushbu televizion epizodlardan olgan maoshiga bir oylik ijara haqini toʻlaganini aytdi.

Uning filmlardagi birinchi katta tanaffusi 1994-yilda Vudi Allenning Bullets over Broadway filmidagi kichik nutq roli edi. SUNY Purchase kompaniyasidagi sobiq sinfdoshi, Allenning kostyumlar dizayneri Jeffri Kurlandning yordamchisi boʻlgan Erik Mendelson bilan doʻstligi unga rolga kirishga yordam berdi. Mendelson Judy Berlin badiiy filmida Falcoga rejissyorlik qilishni davom ettirishini bildiradi va u uchun Sundance kinofestivalida „Eng yaxshi rejissyor“ mukofotini qoʻlga kiritdi. Falco Mendelsonning navbatdagi „3 Backyards“ filmida suratga tushdi va bu film uchun u ikkinchi marta „Eng yaxshi rejissyor“ nominatsiyasida g‘olib chiqdi.

Bu vaqt ichida Falco „Trust“, „Cop Land“, „Private Parts“ (gapirilmaydigan qism), „Random Hearts“, „Broadway“ filmlarida, u Tony mukofotiga sazovor boʻlgan hamda „Side Man“ va „Clair de Lune“ filmlaridagi Frenki va Jonnining jonlanishida rol oʻynadi.

1997-yilda Falco HBO telekanalidagi Oz serialida qamoqxona ofitseri Dayan Uittlsini tasvirlashni boshladi. Falco bu rolni Fontana bilan Homicide filmida ishlaganidan keyin oldi.

1999–2007: The Sopranos 
Falco HBO kanali „The Sopranos“ dramasida oʻzining asosiy rolini oldi. Serialning premyerasi 1999-yilda boshlanib, 2007-yilda tugadi. U mafiya boshligʻi Tony Sopranoning rafiqasi Karmela Sopranoni tasvirlagan. Serial keng eʼtirofga sazovor boʻldi va koʻpincha barcha davrlarning eng buyuk teleseriallaridan biri hisoblanadi. Serialdagi roli uchun Falco uchta Primetime Emmy mukofoti, ikkita Oltin globus mukofoti va beshta Screen Actors Guild mukofotiga sazovor boʻldi. 2008-yil holatiga koʻra, Falco, The X-Files yulduzi Gillian Anderson, Ugly Betti yulduzi Amerika Ferrera va 30 Rockdagi Tina Feydan keyin oʻsha yili Oltin globus, Emmy va SAG mukofotiga sazovor boʻlgan yagona aktrisa edi. Falco ushbu mukofotlarni 2003-yilda „The Sopranos“ filmining toʻrtinchi mavsumida Carmela Soprano rolidagi ijrosi uchun qoʻlga kiritdi. „The Sopranos“ filmidagi faoliyati davomida Falco „Freedomland“ hamda „Sunshine State“ kabi filmlarda suratga tushdi va buning uchun Los-Anjeles kinotanqidchilarining „Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa“ uchun mukofotini oldi. Falco, shuningdek, Will & Grace teleserialida mehmon boʻlgan va 30 Rockning ikkinchi mavsumida Celeste Cunningham rolida takroriy rol oʻynagan.

2007–2015: Nurse Jackie, Horace and Pete 
Falco 2009-yil 8-iyunda premyerasi boʻlib oʻtgan va 2015-yil 28-iyunida nihoyasiga yetgan Showtime qorongʻu komediya seriali „Nurse Jackie“da bosh qahramon rolini oʻynadi.

2011-yilda Falco Ben Stiller va Jennifer Jeyson Li bilan Nyu York shahridagi House of Blue Leavesning Brodveyda qayta tiklanishida Bananas rolini oʻynadi va buning uchun u oʻzining birinchi va yagona Tony mukofotiga nomzod boʻldi. 2013-yil yanvar oyida Falko Liz Flaivening „The Madrid off-Broadway“ filmida suratga tushishi eʼlon qilingan edi. Li Silverman rejissyorligidagi cheklangan ishtirok 5-fevralda prevyularni boshladi va 26-fevralda rasmiy ochilishni amalga oshirdi. Falco bilan bir qatorda rollarda Jon Ellison, Kristofer Evan Uelch, Fib Strol va Frensis Sternhagen ham oʻynagan.

2016-yildan hozirgi kungacha: Televideniyega qaytish 
2016-yilda Falco Louis CK seriali „Horace and Pete“da Sylvia Vittelni tasvirlashni boshladi. Birinchi epizod 2016-yil 30-yanvarda CK veb-saytida hech qanday oldindan eʼlonlarsiz chiqarildi. Yangi epizodlarning 2016-yil 2-aprelda oʻninchi qismi chiqarilgunga qadar har hafta premyerasi boʻlib turdi.

2017-yil sentabr oyida u NBC haqiqiy jinoyat antologiyasi „Law & Order True Crime“ seriyasining „The Menendez Murders“ subtitri ostidagi birinchi mavsumida Leslie Abramsonni tasvirlashni boshladi.

2020-yilda u Pol Attanasio teleserialida Tommy bosh qahramoni sifatida paydo boʻldi.

Falco dastlab Carmela Soprano rolini 2021-yilgi „The Many Saints of Newark“ filmida, The Sopranos prekvelida takrorladi. Biroq, uning sahnalari tayyor filmdan kesilgan edi.

Falco, shuningdek, FX haqiqiy jinoyat seriyasi „Impichment“da prezident Bill Klintonning rafiqasi Hillary Rodxem Clinton rolini oʻynagan.

Siyosatdagi harakatlari 
2004-yilgi AQSh prezidentlik saylovlarida Falco Bushga qarshi chiqqan onalar nomidan 30 soniyalik televizion reklama roligida paydo boʻldi va unda u shunday degan edi: „Onalar har doim farzandlarini birinchi oʻringa qoʻyishadi. Janob Bush, siz ham shunday dey olasizmi?“.

Falco, shuningdek, „Amerika uchun sogʻliqni saqlash“ xizmatining matbuot kotibi boʻladi va 2009-yil 25-iyunda CNN telekanalida chiqadi.

Shaxsiy hayoti 
2003-yilda Falcoga koʻkrak saratoni tashxisi qoʻyilgan. U keyingi yilga qadar yangiliklarni ommaga oshkor qilmaslikni tanladi. U alkogolizm bilan kurashdi va 1990-yillarning boshlarida „doimgidek bir buzuq kechadan“ keyin hushyor boʻlishga qaror qildi. U intervyusida „The Sopranos“ filmining qattiq ziyofatida ishtirok etishi qiyin ekanligini aytdi va shunday dedi: „Bu aktyorlar, ayniqsa, oʻtirishni va ziyofat qilishni yaxshi koʻradilar. Ular buni ajoyib koʻrinishga olib keladi. Va bu men uchun qiziqarli edi! Ular men bilan emas, mensiz koʻproq vaqt oʻtkazishadi. Meni doim taklif qilishadi va men ikki daqiqa u yerdaman va ketaman, chunki men endi u dunyoda yashay olmayman. Bu juda xavfli“. U „Anonim alkogolizm“ 12 bosqichli dasturining himoyachisi.

Falco — buddist. U 2005-yilda oʻgʻil, 2008-yilda bir qizni asrab oldi. U vegetarian bo‘lib, PETA bilan loyihalarda, jumladan, ota-onalarni bolalarini sirkdan uzoqroq tutishga chaqiruvchi davlat xizmati tashkilotida ishlagan. Falco Parade jurnaliga shunday dedi: „Menimcha, bu jamiyatdagi barcha yomon narsalarning asosi siz uni hayvonlarga nisbatan shafqatsizlikka oʻrgatishingiz mumkin. Agar sizda biron bir jonzot hayotiga mehribonlik boʻlmasa, u farzandingizda yanada aniqroq namoyon boʻladi“.

Filmografiyasi

Film

Televideniye

Sahna

Manbalar

Havolalar 

 

Aktrisalar
Amerikalik aktrisalar
Amerikalik televideniye aktrisalari