MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Muhammad ibn Usmon ibn Muhammad Ulyobodiy

Muhammad ibn Usmon ibn Muhammad Ulyobodiy (arabcha: محمد بن عثمان بن محمد العليبادي — Muhammad ibn Usmon ibn Muhammad Ulyobodiy — Toʻliq ismi: Hisomuddin Muhammad ibn Usmon ibn Muhammad Ulyobodiy Samarqandiy (628/1231-yilda hayot bo‘lgan)) — mufassir, faqih va muftiy.

Hayoti
Muhammad ibn Usmon ibn Muhammad Ulyobodiy, Samarqandiy (Hisomuddin) 628/1231-yilda hayot boʻlgan. Alloma „Matlaʼu-l-maʼoniy va manbaʼu-l-maboniy fi tafsiri-l-Qurʼon“ („Qurʼon taf­si­ri haqidagi asosiy manbalar va dastlabki maʼnolar“), koʻp jildli „Komilu-l-fatovo“ („Mukam­mal fatvo­lar“), „Favoid fi-l-fiqh“ („Fiqh­dagi foydali narsalar“) nomli asarlarni tasnif etgan. nomli asarlarni tasnif etgan.

Asarlari
 “Matla’u-l-ma’oniy va manba’u-l-maboniy fi tafsiri-l-Qur’on”, 
 “Komilu-l-fatovo”, 
 “Favoid fi-l-fiqh”

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Olimlar
Islom:Shaxslar
Sharofuddin Samarqandiy

Sharofuddin Samarqandiy(arabcha: شرف الدين سمرقندي — Sharofuddin Samarqandiy — Toʻliq ismi: Sharofuddin Husayn ibn Hasan Samarqandiy
(vafoti 1235-yil)) — matematik.

Hayoti 
XII asrning ikkinchi yarmi va XIII asrning birinchi yarmida yashab ijod etgan matematik olim Sharofuddin Husayn ibn Hasan Samarqandiyning tarjimai holi va ijodi haqida toʻliq maʼlumotlar topilmadi.
K. Brokkelmanning „Arab adabiyoti tarixi“ asarida koʻrsatilishicha, alloma 632/1235 yili vafot etgan va oʻzidan keyingi avlodlarga „Fi tariqi-l-masoili-l-adadiya“ („Son masalalari yoʻli haqida“) nomli asarni yozib qoldirgan.

Asarlari 
 “Fi tariqi-l-masoili-l-adadiya”

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Otabek Akbarov

Otabek Hamidullayevich Akbarov — oʻzbek diplomati, filolog. Oʻzbekistonning Italiyadagi elchisi. 2007—2015-yillarda Birlashgan Qirollik, Irlandiya va Norvegiya davlatlaridagi elchisi.

Maʼlumoti 
1983-yilda Viktor Uspenskiy nomidagi Respublika oʻrta maxsus musiqa maktabini tugatgan.

1993-yilda Toshkent davlat universiteti sharqshunoslik fakulteti sharq filologiyasi bakalavr va magistraturasini tugatgan.

1994-yilda „Klingendal“ nomidagi Niderlandiya xalqaro munosabatlar instituti — Markaziy Osiyo va Moʻgʻulistonlik yosh diplomatlar uchun oʻquv kurslarini tugatgan.

2005-yilda Jeneva siyosiy xavfsizlik markazi — Yangi siyosiy masalalar boyicha oʻquv kurslarini tugatgan.

2014-yilda Kembrij universiteti Markaziy Osiyo forumida katta diplomatik lektor.

Mehnat faoliyati 
1993—1994 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining Kosullik boshqarmasi kata inspektori.

1994—1995 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining Yevropa mamlakatlari bilan hamkorlik boshqarmasi uchinchi kotibi.

1995—1998 — Oʻzbekiston Respublikasining Bryusseldagi (Belgiya Qirolligi) elchixonasi ikkinchi kotibi.

1998—2000 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining Yevropa mamlakatlari bilan hamkorlik boshqarmasi birinchi kotibi, Boshqarma boshligʻi vazifasini bajaruvchi.

2000—2004 — Oʻzbekiston Respublikasining Parijdagi (Fransiya) elchixonasi birinchi kotibi.

2004—2007 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining Yevropa mamlakatlari bilan hamkorlik boshqarmasi Boʻlim boshligʻi, Boshqarma boshligʻi oʻrinbosari, boshqarma boshligʻi.

2007—2015 — Oʻzbekiston Respublikasining Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligidagi Favqulodda va Muxtor Elchisi.

2010—2015 — Oʻzbekiston Respublikasining Norvegiya Qirolligidagi (qarorgohi Londonda) Favqulodda va Muxtor Elchisi.

2013—2015 — Oʻzbekiston Respublikasining Irlandiyadagi (qarorgohi Londonda) Favqulodda va Muxtor Elchisi.

2015—2016 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligi Xalqaro hamkorlik va xavfsizlik masalalari boʻyicha takliflarni ishlab chiqish va tahlil qilish boshqarmasi boshligʻi oʻrinbosari.

2016—2018 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirligining Oʻrta va Yaqin Sharq davlatlari bilan hamkorlik boshqarmasi boshligʻi

2018-yil 19-oktabrdan 2023-yil 26-oktyabrgacha — Oʻzbekiston Respublikasining Italiya Respublikasidagi Favqulodda va Muxtor Elchisi.

2021-yil 22-fevraldan 2023-yil 26-oktyabrgacha — Oʻzbekiston Respublikasining BMT Oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi tashkiloti (Rim) huzuridagi doimiy vakili.

2021-yil 24-fevraldan 2023-yil 26-oktyabrgacha — Oʻzbekiston Respublikasining Qishloq xoʻjaligini rivojlantirish xalqaro fondi (Rim) huzuridagi doimiy vakili.

2021-yil 24-martdan 2023-yil 26-oktyabrgacha — Oʻzbekiston Respublikasining BMT Butunjahon oziq-ovqat dasturi (Rim) huzuridagi doimiy vakili.

Manbalar 

Oʻzbekistonning Italiyadagi elchilari
Oʻzbekistonning Irlandiyadagi elchilari
Oʻzbekistonning Norvegiyadagi elchilari
Oʻzbekistonning Birlashgan Qirollikdagi elchilari
Yashayotgan insonlar
Muhammad Sinjoriy

Muhammad Sinjoriy(arabcha: محمد سنجاري — Muhammad Sinjoriy — Toʻliq ismi:Muhammad ibn Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Muhammad Samarqandiy Sinjoriy Hanafiy) — faqih.

Hayoti 
Muhammad ibn Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Muhammad Samarqandiy Sinjoriy Hanafiy Samarqandlik usulchi olim va faqih boʻlgan. Samarqand yoki Iroqdagi Sinjor shahrida tugʻilgan. Turkiyaning Mordin shahrida yashab, fatvo va dars bergan, oʻsha yerda vafot etgan.
Uning „Umdatu-t-tolib li maʼrifat-l-mazohib“ („Talabaning mazhablarni bilishdagi tayanchi“) asari boʻlgan. Asarda ahli sunna va shia oʻrtasidagi ulamolarning ixtiloflari bayon etilgan.

Asarlari 
 “Умдату-т-толиб ли маъри-фати-л-мазоҳиб”

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Abu Muhammad Ato Samarqandiy

Abu Muhammad Ato Samarqandiy (XIV asr) — astronom olim.

Abu Muhammad Ato ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Xoʻja Gʻoziy Samarqandiy oʻz ilmiy faoliyatini turli Sharq mamlakatlarida olib borgan Oʻrta Osiyolik astronomlar jumlasidandir.
Asli samarqandlik boʻlgan Ato Samarqandiy oʻz vatanidan yiroqda, Hindistonning Sharqiy chegarasida ilmiy tekshirish ishlari bilan shugʻullangan. Uning 764/1362 yili Yuan Tchenn Xsi Vu Tsing sulolasidan boʻlgan shahzodalar uchun tuzgan astronomik jadvallari bizgacha yetib kelgan boʻlib, ularning asl nusxasi (avtograf) Parij milliy kutubxonasida (inv. № 6040) saqlanmoqda.

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Joy (film)

Joy () 2015-yilda ekranlarga chiqarilgan komediya-drama janridagi AQSh filmidir. Fox 2000 Pictures, Davis Entertainment, Davis Entertainment Company, Annapurna Pictures va TSG Entertainment studiyalari tomonidan ishlangan hamda 20th Century Fox tomonidan tarqatilgan. Film rejissori — David O. Russell, produserlari — John Davis, Megan Ellison, Jonathan Gordon, Ken Mok va Russell, ssenariy muallifi esa Russelldir. Filmda bosh rollarni Jennifer Lawrence, Robert De Niro, Édgar Ramírez, Diane Ladd, Virginia Madsen, Isabella Rossellini va Bradley Cooper ijro etgan.

Lawrence ushbu filmdagi roli uchun Oltin globus mukofoti oldi, Oscar mukofotiga esa nomzodlikni qoʻlga kiritdi.

Joy filmining ilk relizi 13-dekabr 2015-yilda boʻlib oʻtgan. Film mablagʻi $60 millionni tashkil etib, kartina umumjahon boʻylab $101 million daromad qilgan.

Mazmuni 
1990-yilda Nyu-York shtatining Peconic shahrida istiqomat qiluvchi Joy Mangano ismli ayol murakkab oilaviy hayotni boshdan kechirib, moliyaviy jihatdan qiynaladi. Joy ikki farzandi, kun boʻyi toʻshakda serial tomosha qiladigan yolgʻiz onasi — Terri, onasi tomonidan buvisi Mimiʼni boqishi kerak boʻladi. Joyning muvaffaqiyat qozongan oʻgay singlisi — Peggy doimo Joyni muvaffaqiyatsiz nikohi uchun bolalari koʻz oldida koyiydi.

Rollarda 

 Jennifer Lawrence — Joy Mangano 
Isabella Crovetti-Cramp — yosh Joy Mangano
 Robert De Niro — Rudy Mangano
 Bradley Cooper — Neil Walker
 Édgar Ramírez — Tony Miranne
 Diane Ladd — Mimi
 Virginia Madsen — Terri Mangano
 Dascha Polanco — Jackie
 Emily Nunez — yosh Jackie
 Elisabeth Röhm — Peggy Mangano
 Madison Wolfe — yosh Peggy Mangano
 Isabella Rossellini — Trudy
 Melissa Rivers — Joan Rivers
 Donna Mills — Priscilla
 Susan Lucci — Danica
 Maurice Benard — Jared
 Laura Wright — Clarinda
 Jimmy Jean-Louis — Toussaint
 Drena De Niro — Cindy

Manbalar

Qoʻshimcha oʻqish uchun 
 David O. Russell, Joy, Faber & Faber, 2015-yil.

Havolalar 
 
 
 
 
 

TSG Entertainment filmlari
20th Century Fox filmlari
2015-yil filmlari
AQSh komediya filmlari
AQSh dramatik filmlari
Bahodir Siddiqov

Bahodirjon Bahromovich Siddiqov — oʻzbek iqtisodchisi va davlat arbobi. 2019—2020-yillarda va 2023-yildan Oʻzbekneftgaz milliy xolding kompaniyasi boshqaruv raisi. 2020—2023-yillarda Oʻzbekiston Respublikasi Energetika vazirligi huzuridagi Neft va gaz sanoatini isloh qilishni muvofiqlashtirish loyiha boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari.

Biografiyasi 
Farg‘ona viloyatining Beshariq tumanida tugʻilgan.

2000-yilda Toshkent moliya institutini, 2005-yilda Toshkent davlat texnika universitetini bitirgan. Mutaxassisligi - moliya, kredit va menejment.

1999−2000 — „OʻzLITIneftgaz“ AJ texnik xodimi.

2001−2004 — „OʻzLITIneftgaz“ MChJ muhandis-konstruktor, kichik ilmiy xodim.

2004−2006 — „OʻzLITIneftgaz“ 1-toifali muhandisi va boʻlimi boshligʻi.

2006−2007 — „Oʻztyajneftgazkimyoloyiha“ davlat loyiha instituti loyihalarning texnik-iqtisodiy asoslarini baholash boʻlimi boshligʻi.

2007−2009 — Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot vazirligi yoqilgʻi-energetika kompleksini rivojlantirish boshqarmasi boshligʻi.

2009−2010 — „Oʻzbekneftgaz“ qoshidagi „Neftegazinvest“ korxonasi direktori.

2010−2011 — Uzbekistan GTL qoʻshma korxonasi korporativ ishlar boʻyicha direktor oʻrinbosari.

2011−2012 — Uzbekistan GTL qoʻshma korxonasi korporativ masalalar boʻyicha direktori.

2012—2016 — Uzbekistan GTL qoʻshma korxonasida moliya direktori.

2016—2017 - „Oʻzbekneftgaz“ aksiyadorlik jamiyati prognozlash, resurslar va investisiya dasturlari bosh boshqarmasi boshligʻi — „Neftegazinvest“ MChJ direktori.

2017−2017 — "Oʻzbekneftgaz" investitsiyalar va istiqbolli rivojlanish boshqarmasi boshligʻi, „Neftegazinvest“ direktori.

2017−2018 — "Oʻzbekneftgaz" investitsiyalar va istiqbolli rivojlanish boʻyicha boshqaruv raisining oʻrinbosari.

2018−2019 — Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi Geologiya, yoqilgʻi-energetika kompleksi, kimyo, neft-kimyo va metallurgiya sanoati masalalari axborot-tahlil boshqarmasi boshligʻi.

2019—2020 — „Oʻzbekneftgaz“ boshqaruvi raisi.

2020—2023 — O‘zbekiston Respublikasi Energetika vazirligi huzuridagi Neft va gaz sanoatini isloh qilishni muvofiqlashtirish loyiha boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari.

6-chaqiriq Qoraqalpogʻiston Joʻqorgʻi Kengesi deputati. Byudjet, iqtisodiy islohotlar, investitsiyalar, innovatsiyalar va turizm masalalari qoʻmitasi aʼzosi.

O‘zbekiston Liberal-Demokratik Partiyasi fraksiyasi aʼzosi.

Manbalar 

Oʻzbekiston yetakchilari
Yashayotgan insonlar
Cheksizlik sari

Cheksizlik sari () 2016-yilda ekranlarga chiqarilgan AQSh ilmiy fantastik filmidir. Columbia Pictures, LStar Capital, Village Roadshow Pictures, Wanda Pictures, Original Film, Company Films va Start Motion Pictures studiyalari tomonidan ishlangan hamda Sony Pictures Releasing tomonidan tarqatilgan. Film rejissori — Morten Tyldum, produserlari — Stephen Hamel, Michael Maher, Neal H. Moritz va Ori Marmur, ssenariy muallifi esa Jon Spaihtsdir. Filmda bosh rollarni Jennifer Lawrence, Chris Pratt, Michael Sheen, Laurence Fishburne va Andy García ijro etgan.

Filmning ilk relizi 14-dekabr 2016-yilda boʻlib oʻtgan. Film mablagʻi $110-150 millionni tashkil etib, kartina umumjahon boʻylab $303 million daromad qilgan.

Mazmuni 
5000 kolonist va 258 ekipaj aʼzosini Yer sayyorasidan Homestead II sayyorasiga Avalon fazo kemasida yoʻl oladi. Fazo kemasi 120 yilda manzilga yetib borishi tufayli undagi barcha kishilar gibernatsiyaga tushiriladi. Fazo kemasi yoʻlga chiqqaniga 30 yildan boʻlganida, asteroid toʻqnashuvi sabab kemaning ayrim qismlariga zararlanadi. Bu nosozlik esa yoʻlovchi — James „Jim“ Prestonʼni belgilangan muddatdan 90 yil oldin uygʻonishiga olib keladi.

Uygʻonganiga bir yildan oshgach, Jim tushkunlikka tushib qoladi. Fazo kemasida u bilan gaplashishga faqat Arthur ismli robot-barmen bor boʻladi. Jim oʻz joniga qasd qilish haqida oʻylar ekan, uxlab yotganlar orasida Aurora Lane ismli yosh va goʻzal ayolni koʻrib qoladi. Fazo kemasida yolgʻizlikda oʻlib ketishni istamagan Jim Aurorani uygʻotishni istaydi, biroq uning hayotini buzishni istamagani uchun oʻzini bunday qilishdan tiyinishga harakat qiladi. Biroq, oxir-oqibat Jim uni uygʻotadi va uni nosozlik sabab uygʻonganiga ishontiradi. Fazo kemasida umrini oxirigacha qolishni istamagan Aurora yana qayta uxlash yoʻllarini izlaydi. Tushkunlikka tushib, tajribalari haqida yozishni boshlaydi.

Oradan bir-ikki yil oʻtib, ikkalasi bir-birini sevib qoladi. Jim Auroraga turmush qurishni taklif etishidan oldin, Arthur beixtiyor uning uygʻonishi haqidagi haqiqatni Auroraga aytib qoʻyadi. Bundan jahli chiqqan Aurora hatto Jimga jismonan hujum ham qiladi. Jim buning uchun kechirim soʻraydi, ammo Aurora jahl bilan uning uzrini rad etib, u bilan aloqalarni toʻxtatadi.

Rollarda 
 Jennifer Lawrence — Aurora Lane, jurnalist va yozuvchi
 Chris Pratt — Jim Preston, muhandis
 Michael Sheen — Arthur, robot-barmen
 Laurence Fishburne — Gus Mancuso 
 Andy García — kapitan Norris 
 Julee Cerda va Nazanin Boniadi — gologramma-instruktorlar
 Aurora Perrineau — Celeste

Manbalar

Havolalar  
 
 
 
 
 
 

Columbia Pictures filmlari
AQSh filmlari
AQSh 3D filmlari
2016-yil 3D filmlari
2016-yil filmlari
AQSh ilmiy fantastik filmlari
AQSh sarguzasht filmlari
Robotlar haqidagi filmlar
AQSh romantik filmlari
Sony Pictures filmlari
AQSh dramatik filmlari
Kabir ibn Kabir Dizaqiy Samarqandiy

Kabir ibn Kabir Dizaqiy Samarqandiy (XIV asr) — faqihshunos olim.

XIV asrda yashagan faqih olim. Sharqshunos D. G. Voronovskiy (tav. 1908 y.) bu olimning ismi haqida gapirib, Kabir oti uning otasi va bobosidan oʻtib kelishi, uning boy tabaqadan kelib chiqqanidan dalolat berishini aytadi. Ehtimol, bu Movarounnahrning moʻgʻullar istilosigacha boʻlgan birorta hukmronning laqabidir, — deb yozadi.
Mirzo Ulugʻbek va mazkur olimning koʻrsatishicha, Kabir ibn Kabirning faoliyati Amir Temurning taxtga chiqishi (771/1370-807/1404)dan oldingi davrga toʻgʻri keladi. Olim Movarounnahr hukm­dori Tugʻluq Temur (748/1348-764/1362) va uning oʻgʻli Ilyosxoʻja ibn Tugʻluq Temur (764/1362-791/1389) zamonida yoki Amir Temur hukmronligining ilk davrlarida yashagan boʻlishi ham mumkin.
Kabir ibn Kabir Jizzaxda tugʻilib oʻsgan va keyinchalik Samarqandda ilmiy faoliyatini davom ettirgan boʻlishi kerak. Kabirning OʻzR FA ShIda saqlanayotgan qoʻlyozmasining birinchi varagʻida uning ismi Kabiruddin deb koʻrsatilgan (inv. № 1544/P, 213a).
Alloma asarlaridan bizgacha uning „Fatovou-l-Kabiriy“ („Kabiriyning fatvolari“) nomli kitobi yetib kelgan.
Asar fors tilida yozilgan boʻlib, unda juda koʻp arab tilidan parchalar, turli kitoblardan olingan misollar keltirilgan. Bu fiqh ilmiga oid masalalar toʻplami hisoblanadi. Asar soʻz boshidan boshlanib, 30 ta kitob (bob)ga boʻlinadi. Birinchisi „Kitobu-t-tahorat“ („Tahorat kitobi“), oxirgisi „Kitobu-l-vasoyo“ („Vasiyatlar kitobi“).
Asarning ikkita kotib tomonidan 795/1393 va 1125/1713-yil koʻchirilgan nusxasi (inv. № 3185/III), 1055/1596 yili nomaʼlum kotib tomonidan koʻchirilgan nusxasi (inv. № 2574/III), Muhammad Kotib tomonidan 1046/1636 yili koʻchirilgan nusxasi (inv. № 3132/II) va taxminan XVII asrda koʻchirilgan nusxasi (inv. № 1544/II)lar Beruniy nomidagi sharqshunoslik institutida saqlanmoqda. Bu asarning bizga maʼlum boʻlgan boshqa kutubxonalarda mavjudligi aniq emas.
Shuningdek, allomaning „Masoil nasir“ („Yordam beruvchi masalalar“) nomli asari Sankt-Peterburg Sharqshunoslik institutida (inv. № 4047) saqlanmoqda. Bu kitob ham islom dini huquqshunosligining bir qancha masalalariga bagʻishlangan boʻlib, 35 ta kitob (boʻlim)dan iborat. Asar Samarqandda yozilgan. Ehtimol, bu „Fatovou-l-Kabiriy“ning oʻzga nom bilan atalgan nusxasidir.

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Umar Hasan Nishopuriy Hanafiy

Umar Hasan Nishopuriy Hanafiy ([[1436-yil]da yashagan]) — adib.

Umar Hasan Nishopuriy, Hanafiy — „Samarqandiy“ nomi bilan mashhur (Abu Hafs) adib boʻlgan.
„Ravnaqu-l-majolis fi-l-adab“ („Adabiy majlislar koʻrki“) asari yozgan. Asarning bir qoʻlyozma nusxasi Saudiya Arabistoning ar-Riyod shahridagi „Markazu-l-malik Faysal li-l-buhus va-d-dirosoti-l-islomiyya“ kutubxonasida 1-09540 raqam ostida saqlanmoqda.

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Alouddin Ali ibn Yahyo Samarqandiy Qurmoniy

Alouddin Ali ibn Yahyo Samarqandiy Qurmoniy (vaf. taxm. 1456-75 yil.) — mufassir olim.

Qurʼon ilmlari bilan mashgʻul boʻlgan, hanafiy olimlaridan boʻlgan mufassirning tugʻilgan yili toʻgʻrisida maʼlumot topilmadi. Vafoti haqida ayrim manbalarda 860/1456-yil atrofida, baʼzi manbalarda 880/1475-yil atrofida deyiladi.
Alloma Alouddin Buxoriydan (vaf. 1456 y.) taʼlim olgan. Alouddin Qurmoniy „Bahru-l-ulum“ („Ilmlar dengizi“) nomli asarini yozishda tafsirga oid koʻpgina kitoblardan foydalangan va oʻzidan ancha fasohatli va foydali iboralarni qoʻshgan. Bu kitob toʻrt jilddan iborat boʻlib, „Mujodala“ surasida tugagan.
Asarning „Juma surasi“ (inv. № 76-05226), „Baqara surasi“ (inv. № 77-05226) qismi ar-Riyod shahri­d­agi „Markazu-l-malik Faysal li-l-buhus va-d-dirosati-l-islomiya“ kutubxonasida saqlanmoqda.

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Muhammad Solih Nidoiy Samarqandiy

Muhammad Solih Nidoiy Samarqandiy (arabcha: محمد صالح نيدوي سمرقندي — Muhammad Solih Nidoiy Samarqandiy — Toʻliq ismi: Muhammad Solih Nidoiy Samarqandiy (taxminan XV asr)) — shoir va Soʻfiy.

Hayoti va Faoliyati 
Shoir va olim allomaning tarjimai holiga doir hech qanday maʼlumotga ega emasmiz. Uning soʻfiylikka oid „Hujjatu-l-anzor“ („Nazarlar hujjati“) nomli sheʼriy asari saqlanib qolgan. Bu kitobning XV asrda Alisher Navoiy zamondoshi mashhur xattot Mir Ali Kotib tomonidan Hirotda koʻchirilgan nusxasi OʻzR FA Sharqshunoslik institutida (inv. № 346) saqlanmoqda. Demak, Muhammad Solih Nidoiy XV asrda yoki undan ilgari yashagan va „Qomusu-l-aʼlom“ („Bilimdonlar qomusi“) asarida bu shoir eslatib oʻtilgan.
Shuningdek, shoirning „Devon Nidoiy Samar­qandiy“ va „Masnaviyi Abdullohxon noma“ kabi asarlari ham bizga maʼlum.

Asarlari 
 „Hujjatu-l-anzor“,
 „Devon Nidoiy Samarqandiy“,
 „Masnaviy Abdullohxon noma“

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Xilvatdagi uy

Xilvatdagi uy () 2012-yilda ekranlarga chiqarilgan AQSh triller filmidir. FilmNation Entertainment va A Bigger Boat Productions studiyalari tomonidan ishlangan hamda Relativity Media tomonidan tarqatilgan. Film rejissori — Mark Tonderai, produserlari — Aaron Ryder, Peter Block va Hal Lieberman, ssenariy muallifi esa David Louckadir. Filmda bosh rollarni Jennifer Lawrence, Max Thieriot, Gil Bellows va Elisabeth Shue ijro etgan.

Filmning ilk relizi 21-sentabr 2012-yilda boʻlib oʻtgan. Film mablagʻi $6,9-10 millionni tashkil etib, kartina umumjahon boʻylab $44 million daromad qilgan.

Mazmuni 
Yaqinda ajrashgan shifokor Sarah Cassidy (Elisabeth Shue) va uning 17 yoshli qizi Elissa (Jennifer Lourens) kichik shaharchaga koʻchib oʻtishadi. Ularga qoʻshnilari dahshatli bir hikoyani soʻzlab beradi. Hikoyaga koʻra shunday: Toʻrt yil oldin Carrie-Anne Jacobson ismli qiz ota-onasini oʻldirib, oʻrmonga qochib ketadi va shu bilan uni hech kim qaytib koʻrmaydi.

Rollarda

Manbalar

Havolalar  
 
 

2012-yil filmlari
AQSh filmlari
AQSh triller filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh dahshatli filmlari
Abulqosim Samarqandiy

Abulqosim Samarqandiy (arabcha: أبو القاسم سمرقندي — Abulqosim Samarqandiy — Toʻliq ismi: Abulqosim ibn Abu Bakr Laysiy Samarqandiy (XV asr)) — Faqih, tilshunos va adib.

Hayoti va Faoliyati 
XV asrning ikkinchi yarmida yashagan mashhur hanafiy faqih, tilshunos va adibning toʻliq ismi — Abulqosim ibn Abu Bakr Laysiy Samarqandiy boʻlib, tavallud topgan yili haqida maʼlumot topilmadi. 888/1483-yildan keyin vafot etgan.
Allomaning „Risola fi-l-istiʼora“ („Istiora haqida risola“) yoki „Risolatu-t-tarshihiya“ („Tozalash risolasi“) nomli kitobi Sharq xalqlari oʻrtasida keng tarqalgan boʻlib, uning beshta qoʻlyozma nusxasi OʻzR FA Sharqshunoslik institutida (inv. № 2434/1, 2979/IX, 4070/III, 4070/XII) saqlanmoqda.
Asar 888/1483 yillar atrofida yozilgan boʻlib, „Al-istiʼorotu-s-Samarqandiya“ („Istioralar haqida Samarqandiy risolasi“) yoki „Faroidu-l-favoid li tahqiq maoniyi-l-istiʼora“ („Istiora maʼnolarini aniqlashda foydalar durlari“) deb ham yuritiladi. U uch qism — „iqd“ („marjon“)dan iborat boʻlib, har bir „iqd“ oʻz navbatida bir necha „farida“ („dur“)lardan tashkil topgan. Mazkur asarning bir nusxasi (inv. № 2434/1) 1227/1812 yili Buxoro amir Haydar (1215/1800-1242/1826) uchun tayyorlangan.
Asar muallif yashagan davrda ham va undan soʻng ham sevib oʻqilgan, oʻrganilgan va unga bir qancha tilshunos olim va adiblar tomonidan sharhlar yozilgan. Jumladan, 944/1537 yili Samarqandda vafot etgan. Isomuddin Ibrohim ibn Muhammad ibn Arabshoh Isfaroiniy „Sharhu-l-istioroti-s-Samarqandiy“ („Samarqandiy istioralariga sharh“) va Mulla Muhammad Sodiq „Sharhu-r-risolati-s-Samarqandiya“ („Samarqandiy risola­si­ga sharh“) nomli arab tilida yozilgan asarlari adib Abulqosim „Istiora“larini sharhlashga bagʻishlangandir. Bu sharhlarning toʻrtta qoʻlyozma nusxasi Beruniy nomidagi sharqshunoslik insti­tu­tida (inv. № 1395/III-IV, 2434/III, 8949/X) saqlanmoqda.
Allomaning „Risola fi-l-istiora“ nomli asari va unga yozilgan sharhlarning qoʻlyozmalari dunyoning juda koʻp kutubxonalarida saqlanadi. Asar bir necha marotaba toshbosmada chop etilgan. 2005-yil Adnon Umar Xatibning tarjima va tahqiqi asosida, arab tilida Damashqdagi „Doru-l-asmoʻ“ nashriyotida ham nashr etilgan.
Shuningdek, bizga allomaning yana: „Sharhu-l-uzdiya“ („Uzdiya sharhi“), „Riyozatu-l-axloq“ („Axloq riyozati“), „Hoshiya alo sharh miftohi-l-ulum li-s-Sakkokiy“, („Sakkokiyning ilmlar kaliti sharhiga hoshiya“), „Hoshiya alo asrori-t-tanzil va anvori-t-taʼvil li-l-Bayzoviy“ („Bayzoviyning nozil boʻlgan narsalarning sirlari va taʼvil nurlariga hoshiya“) nomli asarlari maʼlum.

Asarlari 
 „Risola fi-l-isti’ora“ ,
 „Sharhu-l-azdiya“,
 „Riyozatu-l-axloq“,
 „Bulug‘u-l-irb min tahqiq isti’orati-l-arab“,
 „Hoshiya ala sharhi miftohi-l-ulum li-s-Sakkokiy“,
 „Hoshiya ala tafsiri-l-Bayzoviy“,
 „Hoshiya alo asror at-tanzil va anvor at-taʼvil li-l-Bayzoviy“,
 „Ar-risolatu-t-tarshihiya“

Adabiyotlar 

 Samarqandlik allomalar

Manbalar 

Samarqandlik allomalar
Silver Linings Playbook

Silver Linings Playbook 2012-yilda ekranlarga chiqarilgan komediya-drama janridagi AQSh filmidir. The Weinstein Company kinokompaniyasi tomonidan ishlangan va tarqatilgan. Filmga David O. Russell rejissorlik qilgan. Film gʻoyasi Matthew Quickning 2008-yilda yozilgan The Silver Linings Playbook nomli romaniga asoslangan. Filmda bosh rollarni Bradley Cooper, Jennifer Lawrence va Robert De Niro ijro etgan.

Rollarda 
 Bradley Cooper — Patrizio „Pat“ Solitano Jr.
 Jennifer Lawrence — Tiffany Maxwell
 Robert De Niro — Patrizio „Pat“ Solitano Sr.
 Jacki Weaver — Dolores Solitano
 Anupam Kher — Cliff Patel
 Chris Tucker — Danny McDaniels
 Julia Stiles — Veronica Maxwell
 Shea Whigham — Jake Solitano
 John Ortiz — Ronnie
 Brea Bee — Nikki Solitano
 Cheryl Williams — Tiffany va Veronicaning onasi
 Patrick McDade — Tiffany va Veronicaning otasi
 Dash Mihok — ofitser Keogh
 Matthew Russell — Ricky D’Angelo
 Paul Herman — Randy
 Patsy Meck — Nancy
 Phillip Chorba — Jordie

Musiqasi

Manbalar

Havolalar  
 
 
 
 

2012-yil filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh filmlari
AQSh komediya filmlari
AQSh dramatik filmlari
AQSh romantik filmlari
Sport haqidagi AQSh filmlari