MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Facebook Home

"Facebook Home" — 2013-yil 12-aprelda Facebook tomonidan chop etilgan Android smartfonlar platformasidir.

Dizayn 
Platforma oʻrnatilganidan soʻng, foydalanuvchi yangi OS dizayn oladi. Odatiy qulf ekrani ijtimoiy tarmoq yangiliklari bilan almashtiriladi, sahifalarni siljitish paytida foydalanuvchi soat va holat satrini avtomatik ravishda yoʻqotadi. Toʻgʻridan-toʻgʻri qulflangan ekranda foydalanuvchi boshqa Facebook foydalanuvchilari maqomiga izoh berishi mumkin, Like qoʻyish, ularning fotosuratlari va holatlarini yuklash mumkin boʻladi.

Qurilmaning mosligi 
Home platformasi Android smartfonlarining cheklangan doirasida ishlaydi:HTC First (oldindan oʻrnatilgan platformali smartfon), HTC One X, HTC One X+, HTC One, Samsung Galaxy S III, Galaxy S4, Samsung Galaxy S5, Samsung Galaxy S6, Samsung Galaxy S7 va Galaxy Note II.

Yana qarang 
 Yandex. Shell

Manbalar

Havolalar 
 Программа на Google.Play
Facebook
Facebook Tezkor Maqolalar

Instant Maqolalar (Tezkor maqolalar) — Facebook ijtimoiy tarmogʻining xususiyati boʻlib, u resursning tashqi veb-sahifasiga oʻtmasdan Facebook mobil ilovasida Internet nashrlarining materiallarini koʻrish imkonini beradi. Servis sahifa yuklash vaqtini qisqartiradi va trafikni tejaydi.

Tarix 
2015-yilI 12-may oyida Instant Maqolalar ishga tushirildi. Nyu-York Tayms, National Geographic, BuzzFeed, NBC, The Atlantic, The Guardian, BBC News, Spiegel va Bild boshlangʻich hamkorlari edi. Dastlab, bu xususiyat faqat iPhone uchun mavjud edi.

Servis ishga tushirgandan soʻng uch hafta mobaynida hech qanday nashr foydalanilmadi. 9-iyun kuni The Guardian gazetasining birinchi maqolasi chiqdi.

2016-yil aprel oyida Facebook „Medium for Publishers“ platformasi bilan hamkorlik qila boshladi.Medium-dan foydalanadigan har qanday kompaniya yoki nashirlar oʻzlarining kontentini tezkor maqola formatida nashr etish imkoniyatiga ega boʻlishdi, chunki bu maʼlumot Facebook siyosatiga mos keladi. Xuddi shu yili Facebook F8 konferentsiyasida kompaniya ushbu xizmatni barcha nashirlar uchun taqdim etishini maʼlum qildi.

Analitika 
Ishga tushirish vaqtida Facebook Instant Maqolalar xususiyati comScore, Google Analytics, Omniture bilan mos kelishini eʼlon qildi.

Manbalar 

Facebook
Olxoʻri pyuresi

Olxoʻri pyuresi — meva pyuresi, yangi olxoʻrining ezilgan va konservalangan eti, yangi mevalarga xos rang, taʼm va hidga ega boʻladi. Olxoʻri pyuresining kaloriya tarkibi 55 kkal/100 g ni tashkil qiladi.

Pyure tayyorlashning xonaki retseptiga koʻra, tayyor olxoʻri etiga shakar sepib, sharbati ajralib chiqishi uchun bir kuncha saqlanadi. Sharbati oqib ketgach, konservalash uchun olxoʻri tuppasiga termik ishlov beriladi. Sanoat ishlab chiqarishida olxoʻri pyuresi yetilgan mevalardan tayyorlanadi. Yuvib, saralab va bugʻ yoki qaynoq suvda bugʻlagandan soʻng mevalar qirgʻichdan oʻtkaziladi. Tayyor pyure ikki yoʻl bilan konservalanadi: sterilizatsiya yoki kimyoviy konservantlar — suvda erigan oltingugurt dioksidi yoki natriy benzoat bilan. Sterilizatsiyalangan olxoʻri pyuresi tabiiy toʻyimli va mazali mahsulot boʻlib, bolalar ovqatida tavsiya etiladi. Kisellar, musslar, souslar va desert yeguliklar sterillangan olxoʻri pyuresidan tayyorlanadi. Konservantlar bilan ishlov berilgan olxoʻri pyuresi olxoʻri povidlo tayyorlash uchun qaynatib olinadigan yarim tayyor mahsulotdir.

Nemis va Avstriya oshxonalarida „pflaumenmus“ () keng qoʻllaniladi. U olxoʻri pyuresi va marmelad oʻrtasida oraliq pozitsiyani egallaydi, chunki povidlo quyuq va shakari kamroq boʻladi. Sharbati oqib ketishi uchun olxoʻri eti sirka va shakar bilan bir kun davomida saqlanadi yoki shakarsiz bir necha soat davomida pechda quritiladi, soʻngra dolchin, chinnigullar, badyan va vanil bilan qaynatiladi. Pflaumenmus bilan souslar va pishiriqlar uchun qoʻshimchalar tayyorlash maqsadida ishlatiladi.

Manbalar

Adabiyotlar 

 Slivovoe pyure // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1960. — T. VIII. — Stb. 213 — 630 s.
 Pyure plodovoe i yagodnoe // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (glavniy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1959. — T. VII. — Stb. 527—528 — 563 s.
 
 
Oziq-ovqat
Shirin non qovurmalar

Shirin non qovurmalar — tuxumga belab, qovurilgan non. Ular bugʻdoy nonidan tayyorlanadi, oldin tuxumga belanadi yoki sut shimitiladi va shakar sepiladi. Choy, qahva, kakao va boshqa ichimliklarga qoʻshib tortiladi yoki alohida yeyiladi. Bir variantida tovada qovurishdan oldin ular tuxum va sut aralashmasi — lezonda boʻktiriladi.

Turli mamlakatlarda

Yevropa 
Avstriya va Bavariyada Italiyaning Paviya shahri nomidan kelib chiqqan „Paviya noni“ atamasini qoʻllashadi.

Nemis oshxonasida bu taom „Armeritter“ ( — „kambagʻal ritsar“) deyiladi. Bu nom ostida yegulik XX-asrda rus talabalari va kambagʻal ziyolilar orasida juda mashhur edi. V. V. Poxlebkinning yozishiga koʻra, qaynoq suvga boʻktirilgach, tuzlab quritilib choʻchqa yogʻi yoki oʻsimlik yogʻida pishirilgan varianti Rossiyada 1930-yillarga qadar „mnixi“ nomi bilan mashhur edi.

Vengriyada, odatda, bukassa deb ataladi (soʻzma-soʻz. „momiq non“).

Fransiya 
Bu taom oʻrta asrlarda Yevropada mashhur boʻlgan. Fransiyada bu qoqnonlar „yoʻqotilgan non“ (pain perdu) deb nomlangan, bu suvi qochgan, yaʼni „yeyilmaydigan“ nondan foydalanishni bildiradi. Qovurilgandan keyingi rangi tufayli ularni „oltin non“ deb ham atashgan.

Ispaniya 

Shirin non qovurmalarning ispancha varianti torrixa deb ataladi (). Nonga sut shimdiriladi va keyin qovuriladi. Zaytun moyi va limon sharbati bilan namlanishi mumkin. Koʻpincha, asal yoki shakar bilan beriladi. Torrixa — Katta post va Pasxa arafasidagi haftada Ispaniyada anʼanaviy taomdir.

Daniya 
Daniyada arme riddere (Kambagʻal ritsarlar) shirin nonushta taomidir, uni tushdan keyin yoki kechki desert sifatida ham isteʼmol qilish mumkin. Ushbu taomning Daniyacha versiyasida oddiy shakar oʻrniga dolchinli shakar ishlatiladi.

Hindiston 
Hindistonda Bombay qoqnoni koʻcha sotuvchilari va baqqollar tomonidan „Mumbay koʻchalarida“ sotiladigan taomdir, Bombay qoqnonini shirin fransuz noni deb ham ataladi.

Shimoliy Amerika 

AQShda shunga oʻxshash taom „fransuz qoqnoni“ deb ataladi ().

Hong Kong 
Hong Kongcha fransuz qoqnoni (soʻzma-soʻz. „gʻarbiy qoqnon“) odatda yeryongʻoq yogʻi yoki murabbo bilan bir necha boʻlak nonni qoʻshib tayyorlanadi, keyin koʻpchitilgan tuxumga botiriladi va qovuriladi. Sariyogʻ va tillarang sirop yoki asal bilan tortiladi. Bu Hong Kong choyxonalaridagi(cha chaan teng) odatiy taomlardandir.

Manbalar

Adabiyotlar 

 
 
 
 
 Poxlyobkin V. V. Mnixi // Kulinarniy slovar. — M.: Izdatelstvo „E“, 2015. — S. 223—224. — 456 s. — 4000 ekz. — ISBN 978-5-699-75127-3.
Oziq-ovqat
Yandex.Aura

Yandex.Aura — „Yandex“ sunʼiy aql algoritmlari asosida qurilgan ijtimoiy tarmoq, 2019-yil mart oyida ishga tushirilgan, 2020-yil avgust oyida yopilgan.

Yandex.Aura mexanikasi foydalanuvchilarning qiziqishlari va geolokatsiyasiga koʻra guruhlarni tanlagan sunʼiy intellektga asoslangan. Tanishuv xizmati foydalanuvchidan muloqot maqsadini (munosabatlar, onlayn muloqot, oflayn faoliyat), munosabatlar uchun-erkaklar yoki ayollarga boʻlgan qiziqishni tanlashni talab qildi. Roʻyxatdan oʻtishda foydalanuvchi oʻzining haqiqiy ismi va familiyasini koʻrsatishi va oʻz fotosuratini foydalanuvchi rasmi sifatida yuklashi kerak edi. „Aura“ da foydalanuvchilarning har biriga salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkin boʻlgan kontent taqiqlangan: jargon, qoʻpol ifodalar, past soʻzlar, soʻzlar, kasalliklar va jarohatlarning fotosuratlari, yomon hayvonlar va hasharotlar va boshqalar.

Tarix 
"Yandex.Aura" ijtimoiy tarmoqlar sohasida "Yandex"ning uchinchi tajribasiga aylandi. 2007-yilning boshida kompaniya "Ya.ru" saytida kundaliklar va bloglarni ishga tushirdi va professional aloqalar va ish topish uchun My Circle xizmatini sotib oldi. „Ya.ru“ 2015-yilda  foydalanuvchilarning kam qiziqishi tufayli yopildi, ikkinchisi 2016-yilda „Tematik media“ga sotildi.

Ehtimol, „Aura“ning rivojlanishi 2017-yilda boshlangan, bu „Yandex“ xodimlaridan biri tomonidan „Aura“da chop etilgan fotosuratning vaqt kodi bilan tasdiqlangan. Ichki test 2018-yilda boshlangan, 2019-yil mart oyida "Yandex„ taklifnomalar boʻyicha “Aura" da roʻyxatdan oʻtishni boshladi.

Dastlab, xizmat asosiy Yandex ilovasida mavjud edi, keyinchalik veb-versiyasi va Android ilovasi paydo boʻldi.

2019-yil dekabr oyida "Aura „alohida“ AI-texnologiya"(„Yandex“ — 49%, xizmat asoschisi va rahbari German Tsarev — 48%, 1,5% — Andrey Babaev va Konstantin Leh) kompaniyasiga aylantirildi. 2020-yil mart oyida ijtimoiy tarmoq beta-versiyasini tark etdi va alohida aura.top domeniga oʻtdi.

2020-yil avgust oyida Yandex.Aura yopilishini eʼlon qildi. Rasmiy ravishda qaror sabablari eʼlon qilinmadi, ammo intervyuda Tsarev xizmatning past mashhurligi (yiliga 85 ming roʻyxatdan oʻtish) va qiziqishning pastligiga ishora qildi:foydalanuvchilar xizmatning „ijobiy“ munosabati va „Aura“ boshqa ijtimoiy tarmoqlardan ajralib turadigan qatʼiy moderatsiya tufayli uni zerikarli deb hisoblashgan.

Manbalar 

Yopiq Internet xizmatlari
Rossiya Saytlari
Onlayn jamoalar
Tanishuv saytlari
Natashaxonim

“Natashaxonim” — 1965-yili rejissor Latif Fayziyev tomonidan suratga olingan sovet filmi sanaladi.

Film syujeti 
Urush davrida ikki ajoyib sevishganlar — yosh oʻzbek dramaturgi Muzaffar va oʻzbek teatrining birinchi aktrisasi eskichilik sarqitlarida voyaga yetgan rus qizi Natasha — oʻzbekcha aytganda Natashaxonimning sayʼ-harakatlari bilan butun osiyoliklar uchun milliy oʻzbek teatri qanday yaratilganligi xususida.
Oʻzbek milliy teatri spektakllari voqelikka uygunlashib ketadi, ular oshiqlar sahnasini ijro etishadi va Muzaffar aqidaparastlar tomonidan o’ldiriladi. “Natashaxonim” filmi 1918-yilda mudhish fuqarolar urushi davrida yaratilgan birinchi oʻzbek teatr tarixiga asoslanadi. Mazkur filmning bosh qahramonlari protiplarini shoir, dramaturg Hamza va oʻzbek sahnasida chiqishga jurʼati yetgan birinchi ayol rus aktrisasi Mariya Kuznetsova bo’lgan. Ekranda esa mazkur film 1966-yili namoyish etilgan.— Советский экран, 1966 год

Rollarda 

 Oʻlmas Alixoʻjayev — Muzaffar
 Olga Amalina — Natasha 
 Isamat Ergashev — Sobir 
 Rahim Pirmuhamedov — Akmal qiziqchi 
 Nabi Rahimov — Eshon Qodirqul 
 Nina Nikitina — Natashaning onasi 
 Lev Frichinskiy — Kolya 
 Raʼno Hamroyeva — Xosiyat 
 Razzoq Hamroyev — yetakchi aktyor 
 Oʻktam Luqmonova — Natashaning dugonasi 
 Rajab Adashev — artistlar truppasi 
 Hikmat Latipov — paromchi 
 Dilbar Qosimova — epizod aktrisasi 
 Hoshim Gadoyev — epizod aktyori

Musiqasi 
“Natashaxonim” musiqa filmidan ruhlanib, bastakor muallif Muxtor Ashrafiy keyinchalik “Mudhish kunlarda” degan vokal-simfonik poemasini yaratgan.

Adabiyotlar
Kinonovella

Kinonovella – kinohikoya. Kinoshunozlikning oʻziga xos termini, XX asrning 20-yillarida bu termin 8-10 sahifadan iborat boʻlib kinossenariyning dastlabki mazmunini ifodalangan. Kinonovella ishtrok etuvchi aktyorar soni kam boʻlishi va voqealar davomiyligi qisqalidi bilan katta kino asarlaridan ajralib turadi. Hozirgi kunda katta kino asarlarining kinoepizodlariga nisbatan kinonovella termini qoʻllanmoqda.

Asosiy yoʻnalishlari 
Dramatik situatsiyalar
Ishtrok etuvchi obrazlarning qisqacha tavsifi
Ijtimoiy 
Tarbiyaviy

Oxshash maqolalar 
 Kinoshunoslik
 Kinoroman
 Kinohikoya

Manbalar 
ZiyoNet ta'lim portali
Tohir Miraliyev

Tohir (Mirtohir) Miraliyev (O'zb. Tohir (Mirtohir) Miraliev ; 2019-yil 5-dekabr, Toshkent, Oʻzbekiston) — sovet davri va oʻzbek kino aktyori, Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist (1996) .

Filmlar 
Tohir “O‘zbekfilm” kinostudiyasida yigirmaga yaqin filmlarda turli rol va janrlarda suratga tushgan. U ushbu filmlarda asosiy rollarni ijro etgan:

 “Uchar otlar” – professor Habibullaev ijro etgan ;
 "Tilla buva" (Oltin bobo) - bobo roli.

Shuningdek, “Qovun” (2012), “Jasur” (2011), “Arosat” (2009), “Chavandoz” (2007), “ Ketish va qolish” (1987) filmlarida ham rollar ijro etgan.

Manbalar 

Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar
Oʻzbekistonlik erkak aktyorlar
2019-yilda vafot etganlar
5-dekabrda vafot etganlar
Kinoroman

Kinoroman – kino sanʼati janri. Dastlab abadiy romanlarning ekranlashtirilgan variantlariga nisbatan ishlatilgan boʻlib hozirda oʻzining xarakteri jihatidan adabiy roman janriga teng keluvchi, biroq maxsus kinossenariy sifatida yaratilgan asarlarga nisbatan qoʻllanilmoqda.
Kinonovella va kinopovestga oʻxshash janrlardan sujet qamrovi tomonidan ajralib turadi.

Tarixi 
Kinoroman termini XX asrning 30-yillarning oxirida ovozli kino asarlari paydo boʻlgach yuzaga kelgan.

Manbalar 
Jahon adabiyoti terminlarining izohli lugʻati
Stroganovcha jigar

Stroganofcha jigar — rus oshxonasi taomi boʻlib, mol goʻshti, buzoq yoki kamdan-kam choʻchqa yoki qoʻzichoq jigaridan tayyorlanadi. XIX asrda „smetanadagi jigar“ eski rus taomining bir turi sifatida paydo boʻldi. Bu taom oʻz nomini u befstroganovga oʻxshashligidan olgan va pishirish texnologiyasi nuqtai nazaridan uni takrorlaydi: befstroganov kabi, undagi asosiy mahsulotlar kichik uzunchoq yoki qalamcha shaklida toʻgʻraladi, doimiy qoʻshimcha ingredient piyoz, qaylaning asosi esa smetana hisoblanadi.

Rossiyada, oldin Sovet Ittifoqida boʻlgani kabi, stroganovcha jigar nafaqat uy oshxonasining, balki umumiy ovqatlanishning ham mashhur taomi hisoblanadi. Koʻpincha taʼlim muassasalari va maktabgacha taʼlim muassasalari, shifoxonalar, bolalar sogʻlomlashtirish oromgohlaridagi oshxonalarda tortiladi. Ovqat GOST 31987-2012 meʼyorlariga amal qiladi, u faqat mol jigaridan foydalanishni belgilaydi. Ushbu meʼyorlarga muvofiq, taomning 100 gramm mahsulotdagi energiya qiymati — 174,52, oqsil miqdori — 3,67, yogʻ — 9,82, uglevodlar — 7,35 gramm.

Belarusda, ayrim oziq-ovqat sanoati korxonalari konservalangan yarim tayyor mahsulot[6] shaklidagi stroganovcha jigar ishlab chiqaradi.

Pazandachilik nuqtai nazaridan stroganovcha jigar murakkab taom emas. Tuz va qora murch sepilib, uzunchoq boʻlaklarga boʻlingan jigar oddiy sariyogʻda (DSt boʻyicha) yoki eritilgan sariyogʻda qovuriladi, yogʻda qovurilgan, smetana, tomat pastasi qoʻshiladi va qaynoq holatga keltiriladi. Baʼzi retseptlarda taomga mayda toʻgʻralgan qoʻziqorinlar, xususan, shampinyonlar va koʻkatlar qoʻshish zarur.

Stroganovcha jigar odatda asosiy taom sifatida tortiladi — bu holda unga petrushka yoki ukrop sepiladi, garnir sifatida esa u odatda grechka, qaynatilgan kartoshka yoki kartoshka pyuresi, kamroq — qaynatilgan sabzavotlar bilan tortiladi. Baʼzan bu taom issiq gazak sifatida boʻlishi mumkin va bu holda garnirsiz tortiladi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 
 
 
rus oshxonasi
 jigar idishlari
Pivo sho‘rva

Pivo shoʻrva — shoʻrva turi boʻlib, unda suyuq asos pivo hisoblanadi. Pivo asosidagi toʻyimli va mazali taom qadimgi misrliklarga maʼlum boʻlgan, qadimgi rimliklarda esa pivo shoʻrva lotincha cervisia cocta deb nomlangan. Pivo shoʻrva oʻrta asr Monastir yilnomalarida zikr qilingan, uning retseptlari esa qadimiy oshpazlik kitoblarida mavjud.

Pivo va uning asosidagi shoʻrva anʼanaviy tarzda Shimoliy va Markaziy Yevropa, Boltiq hududi (Skandinaviya, Germaniya, Polsha, Belgiya, Niderlandiya) va boshqa mamlakatlarning milliy taomlariga kiritilgan. Bunday shoʻrvalar uchun, odatda, xom tuxum (yoki alohida oqsil yoki sarigʻi), sut mahsulotlari (qaymoq, sut, smetana), shakar, ziravorlar (qalampirmunchoq, dolchin, zanjabil, kashnich va boshqalar) ishlatiladi. Pivo shoʻrvalariga, odatda, qora nondan tayyorlangan qovurilgan non yoki quritilgan non tortiladi. Pivo shoʻrvalarining koʻp turlari mavjud — eng oddiy, nonlidan (yogʻli smetana yoki koʻpirtirilgan xom tuxum sarigʻi bilan polyakcha „faramushka“ (), maydalangan non chekkasi bilan chex „gramatkasi“ () yoki sariyogʻ bilan un asosidagi Berlin „bir-sup“) tarkibida koʻp ingredientlar, jumladan, bekon, qoʻziqorin, piyoz, kartoshka, sabzi, garni dastasi (Roularius shoʻrva) mavjud boʻlgan murakkablarigacha.

Pivo shoʻrva anʼanaviy ertalabki taom sifatida oddiy odamlarning ham, qirollarning ham menyusida mavjud boʻlgan. Biolog va fanni ommalashtiruvchi Tor Xansonning soʻzlariga koʻra, shoʻrva tarkibidagi ingredientlar barcha yoshdagi odamlarni uglevodlar va kaloriyalar bilan taʼminlagan. Xonimlar pivo shoʻrvani „terining oqligi va xumorlik uchun“ isteʼmol qilganlar. Taomda ishlatiladigan pivo yengil boʻlishiga qaramay, u odamlarga „yengil mastlik“ holatini bergan: „Aslida, pivo shoʻrva uzoq pivo kunining boshlanishi boʻlib xizmat qilgan“. U Yevropada tarixchilar tomonidan „Buyuk hushyor torttiruvchi“ deb atalgan qahva tarqalishidan oldin mashhur boʻlgan. Prussiyaning tejamkor qiroli Fridrix II quyidagi gapi maʼlum: "Bugungi kunda har bir dehqon va oddiy odam koʻp pul ketadigan qahva ichishga oʻrganib qolgani dahshatli. Qirol hazratlari yoshligida pivo shoʻrvada oʻsgan. Bizning dehqonlarimizning otalari faqat pivoni bilishgan va bu aynan bizning iqlimimizga mos keladigan ichimlik!. Ushbu taomni toʻy marosimlarida tortish anʼanasi boʻlgan; retseptga har bir mehmon uchun bir litr pivo hisobida mast qiluvchi ichimlikning yengil navlari kirgan.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
 
 
 Erhard Gorys. Berliner Biersuppe // Das neue Küchenlexikon. Von Aachener Printen bis Zwischenrippenstück. — München: Deutscher Taschenbuch Verlag, 1997. — S. 58. — 599 S. — ISBN 3-423-36008-9.
 
 Evropa taomlari
Messier 10

M 10 sharsimon toʻplam (Messier 10 yoki NGC 6254 nomi bilan ham tanilgan) Ophiuchus yulduz turkumidagi globulyar toʻplamdir.

Kash etish tarixi 
1764-yilda Charlz Messier tomonidan kashf etilgan.

Qiziqarli xususiyatlar 
Toʻplamning koʻrinadigan diametri taxminan 20' ni tashkil qiladi, bu Yerga 14 masofani hisobga olgan holda 83 yorugʻlik yilining diametriga toʻgʻri keladi 300 yorugʻlik yili. Toʻplamda faqat 4 ta oʻzgaruvchan yulduz topilgan.

Kuzatishlar 

Ilontashuvchi markazidagi bu yorqin sharsimon toʻplamni Rossiyaning markaziy qismida qisqa yoz tunlarida kuzatish mumkin. Siz hatto durbina bilan ham koʻrishingiz mumkin. Oʻrta diafragma teleskopida (127-180 mm) M 10 yulduzlarga qaratiladi va uning yadrosi haloga nisbatan siljiganga oʻxshaydi — kometa boshlari odatda shunday koʻrinadi. Kattaroq teshiklarda (350 mm dan) yadroning ikki tomonlamaligini va yadrodan tarqalayotgan bir juft yulduz novdalarini koʻrish mumkin.

Messiye katalogidagi osmon qo‘shnilari 

 M 12 — (gʻarbda) kamroq konsentratsiyalangan, unchalik yorqin emas;
 M 14 — (uzoqroq sharq yoʻnalishuda) bizdan uzoqda joylashgan juda konsentrlangan va zich globular toʻplam;
 M 107 — (janubga) xira va kamroq koʻrinadigan.

"Messiye Marafoni" dagi kuzatishlar ketma-ketligi 
… M 57 → M 12 → M 10 → M 107 → M 80 …

Manbalar

Havolalar  
 Messier 10, SEDS Messier pages
 Informatsiya na angliyskom i fransuzskom
 Informatsiya
 VizieR
 NASA/IPAC Extragalactic Database
 Spisok publikatsiy, posvyaщyonnix NGC 6254
 Messier 10, SEDS Messier pages
toʻp klasterlari
 Messie Obʼektlari
Jigarrang sous

Jigarrang sous () — fransuz oshxonasidagi asosiy, klassik souslardan biri. Uning juda koʻp turlari mavjud. Fransuz klassik oshxonasida jigarrang sous odatda goʻshtli shoʻrvaning qaynatilishidan hosil qilinadi, baʼzan quyiltirish uchun unga roux qoʻshiladi. Jigarrang sousga misollar espanol, demiglas va boshqa turlarini misol qilish mumkin.

Skandinaviya 
Daniya oshxonasida jigarrang sous (brun sovs) juda keng tarqalgan sous boʻlib, goʻshtli souslar turiga kiradi. (bugungi kunda koʻpincha bulyon kublaridan tayyorlangan shoʻrvalar bilan almashtiriladi). Roux bilan quyultiriladi, baʼzan karamellangan shakar bilan rang beriladi (brun kulør yoki madkulør). Variatsiyalariga qoʻziqorin sousi, piyozli sous va jigarrang oʻtlli sousi kiradi.

Norvegiya versiyasida (brun saus) Daniya jigarrang sousi bilan bir xil tarzda, odatda bugʻdoy unidan tayyorlanadi. Qayla avval sariyogʻni tovada qizdirishdan boshlanadi. Soʻngra bugʻdoy uni qoʻshib, yanada toʻq rangga kirishi kutiladi. Baʼzida ozuqa boʻyoqlari (sukkerkulør, soʻzma-soʻz " rang beruvchi shakar "), soya sousi va Brunust pishlogʻi qoʻshiladi. Sousning taʼmi unda pishgan goʻshtga qarab turli xil taʼmga ega boʻlishi mumkin, chunki odatda goʻshtni dasturxonga tortishdan oldin sousda bir muncha vaqt pishiriladi.

Shvetsiya (brunsås) va Finlandiyada (ruskeakastike) frikadel taomi odatda espanol sousi bilan bir xil tarzda tayyorlanadigan, och jigarrangdagi sous bilan dasturxonga tortiladi, qora va xushboʻy murch, soya sousi, qoraqat jelesi, olma, piyoz, xantal, tomat pyuresi kabi lazzatli ingredientlar qoʻshiladi. Doʻkonlarda tayyor yoki quritilgan holda uchratish mumkin.

Manbalar
Yovvoyi o‘rdak to‘plami

Yovvoyi oʻrdak toʻplami () M 11, Messier 11 yoki NGC 6705 nomi bilan ham tanilgan yovvoyi oʻrdak oʻplami bizdan 6000 yorugʻlik yili uzoqlikda joylashgan Qalqonsimon yulduz turkumidagi ochiq yulduz toʻplamidir.

Kash etish tarixi 
Toʻplam 1681-yilda nemis astronomi Gotfrid Kirch tomonidan kashf etilgan. Uning teleskopida u tumanli dogʻga oʻxshardi va faqat 1733-yilda ingliz ruhoniysi va astronomi Uilyam Derem undagi alohida yulduzlarni tekshirdi. Charlz Messier esa uni 1764-yilda oʻz katalogiga kiritgan.

Qiziqarli xususiyatlar 
Yovvoyi oʻrdak toʻplami maʼlum boʻlgan eng zich va eng ixcham toʻplamlardan biridir; 2900 ga yaqin yulduzni oʻz ichiga oladi. Toʻplamning yoshi 220 million yil deb baholanadi. Uning diametri deyarli 20 yorugʻlik yili.

Kuzatishlar 

Bu toʻplam Qalqonning eng yorqin obyekt, Burgut va Ilon oʻrtasidagi kichik yozgi yulduz turkumidir. Butun yulduz turkumi Glaktika yoʻli yulduzlarining bitta katta buluti boʻlib, qorongʻu chang yenglari bilan chegaralangan. Yaxshi tiniq va yoritilmagan osmon ostida siz M 11 ni tumanli „yulduzcha“ koʻrinishida shunchaki koʻz bilan ham topishga harakat qilishingiz mumkin — l Eagledan a Shieldgacha. Toʻplam durbin orqali aniq koʻrinadi. Ammo toʻplamning shimoli-gʻarbiy chekkasida kichik diafragma (100-127 mm) teleskop orqali qanotlari yoyilgan oʻrdakning qorongʻi tasviri koʻrinadi, bu obyektga oʻz nomini berdi. Ushbu toʻplamning markaziy qismida yulduzlar muntazam toʻrtburchaklar tartibda joylashgan. Toʻplamda juda koʻp yulduzlar bor va u tarqalgandan koʻra sharsimonga koʻproq oʻxshaydi.

Messiye katalogidagi osmon qoʻshnilari 

 M 26 — (janubda) yulduzlarga unchalik boy boʻlmagan ochiq toʻplam;
 M 16 — (janubiy-gʻarbda, Ilon ichida) oʻxshash shakldagi ochiq toʻplami, shuning uchun u past yorqin tumanlikka botgan „burgut“ deb ataladi;
 M 17 — (janub ichkarisida, Oʻqotar) yorqin Omega tumanligi, uni baʼzan „Oʻrdak“ yoki „Oqqush“ deb ham atashadi.

"Messiye Marafoni" dagi kuzatishlar ketma-ketligi 

… M 62 → M 19 → M 11 → M 39 → M 26 …

Havolalar  
 Messier 11, SEDS Messier pages
 Informatsiya na angliyskom i fransuzskom
 Informatsiya
 VizieR
 NASA/IPAC Extragalactic Database
 Spisok publikatsiy, posvyaщyonnix NGC 6705
 Messier 11, SEDS Messier pages
 Zvezdnoe skoplenie „Dikie Gusi“ 
 Messie Obʼektlari