Nathamuni

Articles having different image on Wikidata and Wikipedia

Nathamuni, bundan tashqari, Shri Ranganathamuni nomi bilan ham tanilgan va mashhur boʻlgan, (milodiy 823 - 951-yillarni oʻz ichiga oladi), Naalayira Divya Prabandhamni toʻplagan va tuzgan Vaishnava ilohiyotchisi edi.

Shri Vaishnava acharyasning birinchisi hisoblangan ekan Nathamuni, bundan tashqari, Yogarahasya va Nyayatattva muallifi sanaladi.

Tugʻilishi va oilasi 
Natxamuni odatda milodiy 823-yilda tugʻilgan va 951-yilda vafot etgan deb hisoblashadi. Uning tugʻilgan ismi Aranganatan edi, ammo, u Nathamuniy yoki soʻzma -soʻz avliyo xoʻjayin (Natan — xoʻjayin, muni — avliyo) nomi bilan tanilgan. Muqobil nuqtai nazarga koʻra, u milodiy 582-yilda tugʻilgan va 922-yilda vafot etgan. Yana bir fikrga koʻra, Natxamuni miloddan avvalgi 907-yildan keyin Viranarayana Puramda tugʻilgan va X asrda gullab-yashnagan. Uning 400 yildan ortiq yashaganligi haqidagi anʼanaviy qarashni inkor etib boʻlmaydi. Natxamuni Chola shohlari oʻzlarining buyuklik choʻqqisiga koʻtarilgunga qadar nazorati ostidagi mintaqada yuz yildan sal koʻproq vaqt yashagan boʻlishi mumkin. Uning tugʻilgan yulduzi Anusham edi.

Nammalvar va Nathamuni oʻrtasidagi munosabatlar Guru-parampara, Divya suri charita va Prappannamŗta tomonidan tasdiqlangan. Prappannamŗta ham Nathamunining Viranarayana qishlogʻida tugʻilganligini tasdiqlaydi. Viranarayana bugungi kunda odatda Kattumannarkoil sifatida tanilgan. Nathamunining Gangaikonda Cholapuramda vafot etgani aytiladi. Uning otasining ismi Iśvara Bxaṭta, oʻgʻlining ismi Iśvaramuni edi. Uning nabirasi Yamunacharya edi, ehtimol u Nathamunining oʻgʻli (Iśvara Muni) va kelini bilan birga Yamuna qirgʻogʻiga olib borgan haj ziyorati xotirasiga atalgan.

Uning boshqa ismlari Sadamarsana Kula Tilakar, Sottai Kulaththu Arasar va Ranganatha Acharya ekanligiga ishoniladi.

Hayot tarixi

Naalayira Divya Prabandham toʻplami 
U Shimoliy Hindistonda sayohat qildi. U Naalayira Divya Prabxandam haqida bilib oldi, lekin u faqat oʻnta madhiyani eshitdi. U qolganini xohlardi. U 12 000 marta oʻqidi, Kanninun Siruthambu, Nammalvarni maqtash sheʼri. Nammalvar paydo boʻldi va 4000 ta madhiyani berdi (Naalayira Divya Prabhandam). U 4000 ta madhiyani qaytarib olib kelgan edi. Srirangamdagi ikki jiyaniga madhiyalarni oʻrgatishdan tashqari, u ularni Shrirangam maʼbadidagi Srirangam ibodatxonasi xizmatiga kiritdi, u yerda u maʼbad maʼmuri boʻlgan.

Uyyakondar va uning shogirdi Pundarikaksha 
Nathamuniyning eng mashhur shogirdlaridan biri Pundarikaksha boʻlib, u oʻzidan hech qanday adabiy asar qoldirmagan. Taxminlarga koʻra, Natxamuni nabirasi Yamunacharyaning tugʻilishini oldindan koʻrgan va Pundarikakshani oʻzining ruhiy gurusi etib tayinlagan (u oʻz navbatida shogirdi Ramamisrani Yamunacharyaga rahbarlik qilish uchun tayinlagan).

Aytishlaricha, bir marta Natxamuni Pundarikakshadan xotini Aravindappavani otasi Vangi-puratxachining qarorgohiga kuzatib qoʻyishni soʻragan. Vangi-puratachining uyiga yetib borgach, unga qotib qolgan taom berildi, chunki u braxmanlar (Choliah) toifasidan boʻlgan. Shunga qaramay, u koʻrinadigan arzimas va kamsitishdan xafa boʻlmadi, aksincha, uni xursandchilik bilan qabul qildi. Natxamuni bu voqeani eshitgach, bu yuksak maʼnaviy yuksalish belgisi, deb hisobladi va uni Uyyakondar — yangi davrning qutqaruvchisi deb ataydi.

Manbalar

Adabiyotlari

Havolalar 

 Srivaisnava — Britannica Onlayn
 Vedanta Ramanuja Mahadesikan
 Kattumannarkoil ibodatxonasi, Shriman Nathamuni va Shri Aalavandarning hayoti tarixi Shri U.Ve.Asthagothram Kachi Kidambi T.Sreenivasachari Svami tomonidan