Wernher von Braun

Vernher Magnus Maksimilian Freyherr fon Braun (1912-yil 23-mart — 1977-yil 16-iyun) nemis-amerikalik aerokosmik muhandis va kosmik arxitektor edi. U natsistlar partiyasi va Allgemeine SS aʼzosi, shuningdek, fashistlar Germaniyasida raketa texnologiyasini rivojlantirish boʻyicha yetakchi shaxs va AQShda raketa va kosmik texnologiyalarning kashshofi edi.

1960-yilda uning guruhi NASAga assimilyatsiya qilindi, u yerda u yangi tashkil etilgan Marshall kosmik parvozlar markazi direktori va Apollon kosmik kemasini Oyga olib borgan Saturn V super ogʻir yuk koʻtaruvchi raketaning bosh meʼmori boʻlib ishladi. 1967-yilda fon Braun Milliy muhandislik akademiyasiga qabul qilindi va 1975-yilda u Milliy fan medaliga sazovor boʻldi.

Yoshligi 
Vernxer fon Braun 1912-yil 23-martda Prussiya Qirolligi, oʻsha paytda Germaniya imperiyasi, hozir esa Polshaning Posen provinsiyasidagi Virsits kichik shaharchasida tugʻilgan.

Uning otasi Magnus Freyherr fon Braun (1878—1972) davlat xizmatchisi va konservativ siyosatchi edi; Veymar respublikasi davrida federal hukumatda qishloq xoʻjaligi vaziri boʻlib ishlagan. Uning onasi Emmi fon Quistorp (1886—1959) oʻzining ota-onasi orqali ota-onasi orqali oʻrta asrlardagi Yevropa qirolligigacha boʻlgan va fransuz Filipp III, daniyalik Valdemar I, shotlandiyalik Robert III va angliyalik Edvard III avlodlaridan boʻlgan. Vernherning 1970-yillarda Tashqi ishlar vazirligida Davlat kotibi boʻlib ishlagan gʻarbiy nemis diplomati Sigismund fon Braun va ukasi Magnus fon Braun bor edi, u raketa olimi, keyinchalik Chrysler kompaniyasida yuqori lavozimli rahbar boʻlgan.

Oila 1915-yilda Berlinga, Brandenburgga koʻchib oʻtdi, u yerda otasi Ichki ishlar vazirligida ishlagan. Vernxerning tasdigʻidan soʻng onasi unga teleskop berdi va u astronomiyaga ishtiyoqini oshirdi. Von Braun yoshligida violonchel va pianino chalishni oʻrgangan va bir paytlar bastakor boʻlishni xohlagan. U bastakor Pol Hindemitdan saboq oldi. Mavjud Vernherning yoshlik kompozitsiyalarining bir nechta qismlari Hindemit uslubini eslatadi.U Betxoven va Baxning pianino asarlarini xotiradan chalishi mumkin edi. 1925-yildan boshlab Vernxer Tyuringiyaning Erkin shtati Veymar yaqinidagi Ettersburg qal’asidagi internat maktabida oʻqidi, u yerda fizika va matematika fanlarini yaxshi oʻzlashtira olmadi. U erda u raketa kashshofi Hermann Obertning Die Rakete zu den Planetenräumen (1923, By Rocket into Planetary Space) nusxasini sotib oldi. 1928-yilda ota-onasi uni Sharqiy Friziya Shimoliy dengizidagi Spiekeroog orolidagi Hermann-Lietz-Internatga (shuningdek turar joy maktabi) koʻchirishdi. Kosmosga sayohat har doim Vernxerni hayratda qoldirgan va shu vaqtdan boshlab u raketa muhandisligiga qiziqishini davom ettirish uchun fizika va matematika bilan shugʻullangan.

Germaniyada martaba 
1930-yilda fon Braun Auguste Piccard tomonidan taqdimotda qatnashdi. Suhbatdan soʻng, yosh talaba baland balandlikda havo sxarida parvoz qilishning mashhur kashshofining oldiga bordi va unga shunday dedi: „Bilasizmi, men qachondir Oyga sayohat qilishni rejalashtirmoqdaman“. Pikkar dalda beruvchi soʻzlar bilan javob bergani aytiladi.

Manbalar 

1977-yilda vafot etganlar
1912-yilda tugʻilganlar
Pages with unreviewed translations