Shebekino hududi.



Shebekino Rossiyaning Belgorod viloyatidagi shahar 

Shebekino — Rossiyaning Belgorod viloyatidagi shahar, Shebekinskiy tumani (shahar okrugi) ning maʼmuriy markazi.

Etimologiya 
1713-yilda Shibekin aholi punkti sifatida paydo boʻlgan. Ushbu aholi punktiga rahbarlik qilgan mahalliy maʼmur, podpolkovnik I. D. Shibeko nomi bilan atalgan. Bu nom keyinchalik Shebekinoga buzilgan. 1938-yildan shahargaaylantirilgan.

Geografiyasi 
Ukraina bilan chegarada, Severskiy Donets daryosidan 7 km, Nezhegol daryosida Belgoroddan 32 km uzoqlikda joylashgan hudud hisoblanadi.

Tarixi 
Shebekino aholi punktining paydo boʻlgan sanasi rus xaritalarida birinchi marta belgilangan 1713-yil deb hisoblanadi. Biroq, ehtimol, bu joyda XVII asrda rus xalqi tomonidan ushbu hududlarni oʻzlashtirish paytida paydo boʻlgan kichik aholi punktlari mavjud boʻlgan. Bundan tashqari, Belgorod mudofaa chizigʻi bu joyga juda yaqin oʻtdi va uning qoʻriqchilaridan biri joylashgan edi. 1654-yilda zamonaviy Shebekino shahrining chekkasida Belgorod mudofaa chizigʻining bir qismi boʻlgan Nezhegolsk qal’asi qurildi.

Qishloq oʻz nomini birinchi er egasi nomi bilan oldi, u oʻz krepostnoylarini bu erga joylashtirib, qishloqqa asos solgan. Poltava jangi qatnashchilaridan biri boʻlgan podpolkovnik Ivan Dmitrievich Shibeko dvoryan N.dan 160 kvartal yer sotib oladi. R. Maslova. U Nezhegol daryosining oʻng qirgʻogʻida, oʻz serflarining Rjevskiy Yar qoʻshilishida joylashdi. Uning mulkida mulkdan tashqari tegirmon ham qurgan.

1716-yilda I. D. Shibeko va uning xotini farzandlarini qoldirmay vafot etdi. Butun mulk Pyotr I ning sobiq ofis kotibi Aleksey Vasilevich Makarovga ijaraga berildi. Uning oʻlimidan soʻng, Shebekino bahs-munozaralar ob’ektiga aylandi va XVIII asrda bir nechta egalarini oʻzgartirdi, ular orasida N. F. Golovin ham tanilgan. 1785-yilda Shebekino posyolkasi malika Yekaterina Petrovna Baryatinskiy mulkiga oʻtdi. 1792-yilda aholi punktining markazida „parishionlar va xayrixoh donorlar hisobidan“ Xudoning onasining Tixvin yogʻoch cherkovi qurilgan.Bu esa aholi uchun qulayliklar yaratdi.Yan bir yangi cherkov ishga tushdi.

XIX asrda aholi punkti Kursk viloyatining Belgorod tumanining volost markaziga aylandi. 1836-yilda Shebekino posyolkasini general-leytenant Aleksey Maksimovich Rebinder (1795—1869) sotib oldi. Rebinderlar oilasining mulkiga oʻtishi bilan aholi punktida sanoatning faol rivojlanishi boshlandi. 1839-yilda Nezhegol daryosi boʻyida joylashgan turar-joy egasi ibtidoiy shakar zavodini qurdi, 1848-yilda rekonstruksiya qilindi va kengaytirildi va egasining nomi bilan Alekseevskiy deb nomlandi. 1847-yilda korxonani qurilish materiallari bilan taʼminlash uchun moʻljallangan gʻisht zavodi qurildi. 1850-yilga kelib, Rebinderov qand lavlagi zavodi Kursk viloyatidagi eng yirik zavodlardan biriga aylandi.

Aleksey Maksimovichning oʻgʻli Aleksandr,1867-yilda Shebekinoda qishloq xoʻjaligi jihozlarini taʼmirlash uchun mexanik ustaxonalar, 1875-yilda esa — distillash zavodi va sariyog 'qayta ishlaydigan ikki qavatli tegirmon qurdi. 1888-yilda shakar zavodi rekonstruksiya qilindi, asosiy va ikkita yon binolar qurib bitkazildi, suv nasosi oʻrnatildi. 1890-yilda Shebekinskiy va Novo-Tavoljanskiy shakar zavodlari 1 million 575 ming rubllik mahsulot ishlab chiqardi. Bunday hajmdagi mahsulotlarni eksport qilishni soddalashtirish uchun 1896-yilda Belgoroddan Kupyanskgacha boʻlgan temir yoʻl liniyasini qurish jarayonida Nezhegol stantsiyasidan Novo-Tavoljankadagi Botkino yuk stantsiyasiga va Rebinderovo yuk stantsiyasiga kirish temir yoʻllari yotqizildi. Shebekino aholi punkti.

1875-yilda Aleksandr Alekseevich akasi Nikolay bilan birgalikda agronom Vasiliy Krainskiytashabbusi bilan Shebekinoda 120 kishilik ishchilar uchun Marinskiy qishloq xoʻjaligi maktabini tashkil etdi. Unga 14 yoshdan kichik boʻlmagan oʻquvchilar qabul qilindi, ularga 3 nafar oʻqituvchi dala ishlari, duradgorlik va santexnika fanlaridan dars bergan.

1880-yillarning oxirida eski cherkov yonida xuddi shu nomdagi yangi tosh cherkov qurilgan. Uning qurilishi uchun mablagʻlarning bir qismi Rebinderlar oilasi tomonidan ajratilgan.

1905-yilda A. LEKIN. Rehbinder shakar zavodida elektr stansiyasini qurib, nafaqat sanoat korxonalarini, balki turar-joy binolarini ham elektr energiyasi bilan taʼminladi. XX asrning boshlarida Alekseevskiy zavodi Rossiyadagi eng yirik zavodga aylandi va kunlik shakar ishlab chiqarish har biri 900 funtdan 15 ta vagonni tashkil etdi, bu yiliga 3 million rublgacha daromad keltirdi. 1914-yilda A. A. Rebinder koʻnchilik va soʻyish sexini qurdi, unda 1385 nafar ishchi ishladi.

Inqilobdan oldin Shebekinoda qand va koʻnchilik zavodlaridan tashqari spirt, boʻr va gʻisht zavodlari, qishloq xoʻjaligi ustaxonalari ham bor edi.

Manbalar

Adabiyotlar

Havolalar 

 Shebekino shahar maʼmuriyatining rasmiy sayti
 Shebekino shahar portali