MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Imageboard

Imageboard (imijbord; ingl. "tasvir taxtasi") internet-forumning bir turi boʻlib, undagi bahs-munozaralarda tasvirlar asosiy oʻrinni egallaydi. Odatda anonim xabarlar yoziladi. Ilk imageboardlar Yaponiyada paydo boʻlgan.

Imageboardlar boshqa forumlardan farqli oʻlaroq roʻyxatdan oʻtishni talab etishmaydi. Buning oqibatida ularda anonim foydalanuvchilar xabarlar yozib, muloqot ancha erkin xarakterga ega boʻladi.

Bugungi kunda faoliyat yuritayotgan imageboardlarga quyidagilar misol boʻladi:
Futaba Channel - ilk imageboardlardan biri, yaponcha.
4chan - dunyoning eng katta forumi, inglizcha.
iichan  - animega bagʻishlangan imageboard, inglizcha.
Krautchan  - "xalqaro" taxtaga ega imageboard, olmoncha.
Hispachan - Ispaniya eng muhim tasvir taxtasi
Veb-saytlar
Harorat

Harorat (temperatura) (lot. temperatura — kerakli aralashma, o'rtacha holat) — moddaning holatini issiq-sovuqligini tavsiflaydigan fizik kattalik.

Harorat — bu jismni tashkil qiluvchi elementar zarralar (atom va molekulalar)ning xarakati kinetik energiyasining oʻrta statistik intensivligini ifodalovchi fizik kattalik. Xarorat birligi sifatida Kelvin gradusi qabul qilingan. SI birliklar tizimida 1K suvning uchlanma nuqtasi termodinamik xaroratining 1/273.16 qismiga teng deb qabul qilingan. Shuningdek Kelvin gradusini mutloq nol xarorat xam deb yuritiladi. Chunki 0 K da xar qanday moddada molekulyar xarakat toʻxtaydi.
Texnikada esa kelvin shkalasidan tashqari Tselsiy shkalasi xam keng qoʻllaniladi. Tselsiy shkalasi suvning qaynash va muzlash xaroratlariga asoslangan va kelvin bilan quyidagi bogʻliqlikka ega: 1K =273,15 S.
Farengeyt shkalasiga koʻra esa 0S = 32F va 100S = 212F. Farengeyt shkalasi nochiziqli shkala boʻlib, tS = 5/9 (tF-32) va aksincha tF=9/5 (tS +32) tarzida nisbatda boʻladi.
Reomyur shkalasiga koʻra esa suvning muzlash xarorati 0R va qaynash xarorati 80R etib belgilangan. 1R=1.25 S

Harorat umumiy qilib aytganda, predmet va atrof muhitning shunaqa xususiyatiki, qaysiki inson sezgi organlariga sovuq, issiq va xok. sifatida ta'sir etadi. Harorat, modda zarralarining kinetik energiyasi bilan o'zaro bog'liqdir.

Harorat SI da kelvinlarda (K) o'lchanadi. Yordamchi o'lchov birligi sifatida esa Tselsiy darajasidan (°C) keng foydalaniladi.

Haroratni o'lchashda termometr, termal tomoshabin, termopara, optik pirometr va xok. ishlatiladi.

Tarixi 
Qadimda «harorat», tanasi issiqroq odamlarda boshqa odamlarga nisbatan, ko'proq o'ziga xos xususiyatga — teplorodga ega deb tushunilgan. Shuning uchun harorat deganda kuchli tananing o'ziga xos xususiyati va teplorod tushunilgan. Shundan kelib chiqib spirtli ichimliklarning quvvati va harorat, bir xil — graduslarda o'lchanadi.

Harorat shkalalari

Harorat shkalalarini solishtirish 

¹ 
Inson tanasining o'rtacha harorati — 36.6 ° C ±0.7 ° C, yoki 98.2 °F ±1.3 °F. 
Jadvaldagi ba'zi qiymatlar yaxlitlanilgan!

Havolalar 

 Temperature of a Healthy Human (Body Temperature)  (inglizcha)
 Shkalalarni biridan boshqasiga o'zgartirish (online)

Manbalar 

Fizika
SI
Yunus Rajabiy (metro bekati)

Yunus Rajabiy - Toshkent metropoliteni Yunusobod yoʻli bekatlaridan biri. Shu bekatdan Chilonzor yoʻlining Amir Temur xiyoboni bekatiga oʻtiladi. Taniqli bastakor Yunus Rajabiy sharafiga nomlangan. Bekat Toshkent metropolitenining eng chuqur (24 metr) bekati hisoblanadi. 2 vestibyul, 1 platformadan iborat. Suv toshqinini oldini olish uchun 19 ta drenaj quvurlari o'tkazilgan.

Galereya

Manbalar 

2001-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar
Chiziqli tenglama

Chiziqli tenglama — bu ikkala tomoni ham birinchi darajali (nomaʼlum) koʻphadlardan iborat tenglamadir.

Chiziqli tenglamalar (matematikada) — nomaʼlumlarning faqat birinchi darajalari aniq koeffitsiyentlar bilan qatnashib, ularning yuqori darajalari, oʻzaro koʻpaytmalari va murakkab funksiyalari qatnashmagan tenglamalar. Bir nomaʼlumli Chiziqli tenglamalar ax= koʻrinishda boʻladi. Bir necha nomaʼlumli hollarda esa Chiziqli tenglamalar sistemalari bilan ish koʻriladi. Aniqlovchi va matritsa toʻgʻrisidagi taʼlimotlar paydo boʻlganidan keyin Chiziqli tenglamalar nazariyasi rivojlandi. Chiziqlilik tushunchasi algebraik tenglamalardan matematikaning boshqa sohalaridagi tengliklarga koʻchiriladi. Masalan, chiziqli differensial tenglama nomaʼlum funksiya va uning hosilalari chiziqli, yaʼni 1-darajaliga kiradigan tenglamadir.

Chiziqli tenglamani quyidagi koʻrinishda ifodalash mumkin: ax + b = 0, bu yerda a - nol boʻlmagan son, b - ozod had.

Bir x oʻzgaruvchili chiziqli tenglama deb ax=b (bu erda a va b – haqiqiy sonlar) koʻrinishidagi tenglamaga aytiladi. Bu yerda a – oʻzgaruvchi oldidagi koeffitsient, b esa ozod had deyiladi.ax = b chiziqli tenglama uchun uchta hol roʻy berishi mumkin:
 a ≠ 0; bu holda tenglama ildizi 

ga teng;
 a=0, b=0; bu holda tenglama 0*x=0 ko’rinishga keladi va har qanday x da to’g’ri bo’ladi;
 a=0, b≠0; bu holda tenglama 0*x=b ko’rinishga keladi va ildizga ega bo’lmaydi.

Havolalar 
 Chiziqli tenglamalar va tengsizliklar  

Tenglamalar
Plzeň

Plzeň(chex. Plzeň, ingl. Pilsen) - Chexiyadagi shahar, Bero-unka daryosi boʻyida. Aholisi 171 356 kishi (atrofidagi tumanlar bilan 225 000 ga yaqin). Chexiyaning 4-yirik shahri (Praga, Brno va Ostravadan keyin). Mamlakatning yirik transport yoʻllari tuguni va muhim sanoat markazi. Ogir mashinasozlik rivojlangan. AES uchun jihozlar ishlab chiqarish, elektrotexnika, lokomotiv va vagonsozlik, oziq-ovqat sanoati korxonalari mavjud. Badiiy galereya bor. Plzenga 1292-yilda asos solingan. 14— 15-asrlarda yirik hunarmandchilik va savdo shahri boʻlgan. 14—18-asrlarga oid meʼmoriy yodgorliklari saqlangan.

Plzen o'zining "Shkoda Holding" avtomobilsozlik sanoati va pivosi (Pilsner Urquell, Gambrinus) bilan tanilgan. Shuningdek, ko'p tarixiy bino va inshootlar mavjud.

Tarixi

Tarixiy yodgоrliklаri

 Shahar markazidagi gotik uslubda 1292-yilga qurilgan Bartolomney cherkovi. Balandligi 102 metr bo'lib, g'arbiy Chexiyadagi eng baland cherkovdir.
 1300-yilda barbo etilgan Frantishkan monastiri
 Jozef Tyl teatri
 1893-yilda qurib bitkazilgan Yahudiy Sinagogasi. Kattaligi bo'yicha dunyoda 3-o'rinda (New York va Budapesht sinagogalaridan keyin) turadi.
 Uzunligi 17,5 km bo'lgan Plzen tarixiy yer osti yo'llari
 G'arbiy Chexiya muzeyi

Transport tizimi 

Shaharda markaziy temir yo'l vokzali bor. Shuningdek, shahar yo'lovchi tashish transport turlaridan avtobus, trolleybus va tramvay mavjud.

Plzenning mashxur shaxslari 

 Petr Chex, futbolchi, darvozabon
 Pavel Nedved, futbolchi
 Peter Grunberg fizik, Nobel mukofoti sovrindori
 Katerina Emmons o'q otish bo'yicha olimpiada va jahon chempioni

Havolalar 
 Plzen shahar rasmiy veb sayti 
 The University of West Bohemia in Pilsen (UWB) 
 SHAHAR BO'YLAB VIRTUAL SAYOHAT 
 Shahar jamoat transporti veb sahifasi

Manbalar 

Geografiya
Chexiya shaharlari
Sony Ericsson K850i

Sony Ericsson K850i — sotuvga rasman 2007 yil 15-iyunda chiqqan, Sony Ericsson Mobile Communications telekommunikatsion kompaniyasining 5 megapikselli, 4 diapazonda ishlay oladigan mobil telefoni. Sony Ericsson K850i toʻrt xil turli ranglarda ishlab chiqariladi: koʻk (Velvet Blue), yashil (Luminous Green) va kulrang qora(Quicksilver Black). Oʻzbekiston bozorlarida 2007-yil oxirida sotuvga chiqqan.

Texnik koʻrsatkichlari

Havolalar 
 Rasmiy saytda Sony Ericsson K850i 

Mobil telefonlar
CNN

The Cable News Network yoki CNN (oʻqilishi Si-En-En) — 1980-yilda Ted Turner tomonidan tashkil etilgan telekompaniya.

CNN AQSHda

CNN Rossiyada

CNN Yevropada 
CNNning Yevropadagi bosh idorasi London shahrida joylashgan.

CNN byurolari 
Izoh: Qalin harflarda kompaniyaning tashkil etilgandan buyon ishlayotgan idoralari ko`rsatilgan

AQShdagi byurosi

Xalqaro byurolar

Tanqid 
 Tanqidchilar CNNni Iroqdagi harbiy amaliyotlar va boshqa mojarolarni yoritishda amerikacha qarashlarga moyillik ko`rsatishda va ulardan foydalanishda ayblashadi.
 Janubiy Osetiyadagi urush vaqtida CNNni voqealarni haddan ziyod bir taraflama yoritishda, Gurjistonni Rossiya "harbiy mashinasi"ning qurboni sifatida ko`rsatganlikda va faqat Gruziya hukumatining rasmiy bayonotlarini bildirishda ayblashadi. Bundan tashqari, CNN efirida Gorida tushirilgan deb Russia Today telekanalidan o`g`irlangan aslida Tsxinvalida olingan tasvirlarni ko`rsatishgan.

Havolalar 
 CNN rasmiy sayti

Havolalar 

AQSh telekanallari
AQSh shirkatlari
Islomiy bayramlar

Islomiy bayramlar islom dinidagi bayramlar (xursandchilik kunlari) boʻlib, ikkita asosiy bayramdan iborat — Iyd al-Fitr va Iyd al-Adha. Bayramlarning nishonlanishi xalqlar va madaniyatlarga qarab, shuningdek, Islom sektalari (Sunniylar Shialar)ga koʻra turlicha boʻlishi mumkin. Musulmon bayramlari qamariy taqvimga asoslangan boʻlib, shamsiy taqvimga nisbatan har yili surilib boradi. Islom taqvimida 12 oy va 354-355 kun bor. Sunniy va Shia taqvimlari har doim ham bir-biriga muvofiq kelmaydi. Baʼzan ayni bayram shialarda nishonlanayotgan boʻlsa, sunniylarda u boshqa kuni, odatda ketma-ket nishonlanishi ham mumkin.

Hayit

Iyd al-Fitr 

Iyd (عيد) arabcha soʻz boʻlib, oʻzbek tilida "bayram", "hayit" degani va Fitr soʻzi esa roʻza tutish deganidir.
Iyd al-Fitr (عيد الفطر) yoki roʻza hayiti Ramazon oyining tugashi bilan nishonlanadigan bayramdir. Ramazon oyida musulmonlar tong otgandan kun botguniga qadar roʻza tutadilar, yaʼni yeyish, ichish va jinsiy aloqadan tiyiladilar. Roʻza hayiti Ramazon oyining oxirgi kuni kun botgandan soʻng boshlanadi. Ushbu bayram Oʻzbekistonda ham musulmonlar tomonidan keng nishonlanib, umumxalq bayrami sifatida dam olish kuni deb eʼlon qilingan.

Iyd al-Adha 

Iyd al-Adha (عيد الأضحى), yoki Qurbon hayiti, Iyd al-Fitrdan taxminan 70 kun keyin nishonlanadi. Ushbu bayram Ibrohim paygʻambarni sharafiga nishonlanadi. Islomga koʻra Ibrohim paygʻambar Allohga sodiqligini koʻrsatish uchun oʻz oʻgʻlini qurbon qilishga ham tayyor boʻlgan.
Ushbu bayram anʼanasiga koʻra qoʻy yoki mol soʻyilib, uning goʻshti oila, doʻstlar va muhtojlarga ulashiladi.
Hayit, shuningdek, Makkaga hajj marosimini tugashiga toʻgʻri keladi.
Qurbon hayiti ham ramazon hayiti singari Oʻzbekistonda umumxalq bayrami deb tan olingan va ushbu kun dam olish kunidir.

Manbalar

Havolalar 
 Islom.uz
 Ramadan
 Laylat ul-Qadr 

Islomiy bayramlar
Algebraik ifoda

Algebraik ifoda - algebraik amallar (qoʻshish, ayirish, koʻpaytirish, boʻlish, butun musbat darajaga koʻtarish va butun koʻrsatkichli ildiz chiqarish) ishoralari bilan biriktirilib, harf va sonlardan tuzilgan ifoda. Algebraik ifodada sonlar va harflarning ildiz ishoralari (radikallar) qatnashmasa, bunday ifoda ratsional algebraik ifoda agar radikallar qatnashsa, irratsional algebraik ifoda deyiladi. Agar ratsional algebraik ifodada harfli ifodaga boʻlish amali qatnashmasa, bunday algebraik ifoda butun, agar qatnashsa, kasrli algebraik ifoda deyiladi.
Diqqat bilan eʻtibor kilsak shuni koʻramizki, f(x)=0 tenglamaning taqribiy echimlarini vatarlar va urinmalar usuli bilan topganda aniq echimga ikki chekkadan yaqinlashib kelinadi. Shuning uchun ikkala usulni bir vaktning oʻzida qoʻllash natijasida maqsadga tezrok erishish mumkin. Bu usulni kombinatsiyalangan usul deb ataydilar. Kombinatsiyalangan usul yuqorida keltirilgan usullarning umumlashmasi boʻlgani tufayli bu toʻgʻrida koʻp tuxtalmaymiz.

Manba
Oʻzbekiston Milliy Ensiklopеdiyasi 
 (Arxiv.uz) 

Matematika
Algebra

is:Liðun
Kommunistik partiya manifesti

"Kommunistik partiya manifesti" (nem. Manifest der Kommunistischen Partei) — Karl Marks va Fridrix Engels tomonidan birinchi marta 1848-yil 21-fevralda nashr etilgan asar. U quyidagi soʻzlar bilan boshlanadi:"Yevropa boʻylab bir sharpa kezib yuribdi—kommunizm sharpasi" va ushbu shior bilan tugaydi:"Butun dunyo proletarlari birlashingiz!".

Manbalar 

 Маркс К., Энгельс Ф., Коммунистик партия манифести 

Falsafa
Kommunizm
Milliy bogʻ (metro bekati)

Milliy bog’ — Toshkent metropoliteni Chilonzor yoʻli bekatlaridan biri.

Manbalar
Nominalizm

Nominalizm - universaliylar masalasida real narsalarning haqiqatan ham mavjudligiga shubha bilan qarovchi yoʻnalish. Ularning fikricha, hech qanday real narsa mavjud emas, faqat ularning nomlarigina mavjud, oʻzlari esa mavjud emas.

Nominalizm (lot. nomen — ism, nom) — oʻrta asr sxolastik falsafasidagi yoʻnalish. Realizmga qarama-qarshi ravishda N. olamda faqat yakka narsalar, predmetlar mavjud, umumiy tushunchalar (universaliylar) esa faqat narsalarning nomlaridangina iborat deb, yoki inson aql-idrokida boʻladigan sof tafakkur hosilalari (konseptlar, moʻtadil N.ning "konseptualizm" nomi shundan) deb hisoblaydi. Vakillari: I. Rosselin, Dune Skot, U. Okkam. N. 11 —12-asrlarda paydo boʻldi, ayniqsa, 14—15-asrlarda rivojlandi.

Manbalar
Paul McCartney

Sir James Paul McCartney (talaffuzi: Ser Jeyms Pol Makkartni, 1942-yil 18-iyunda tugʻilgan) — Grammy mukofotining koʻp marotaba sohibi boʻlgan ingliz qoʻshiqchisi, qoʻshiqlar muallifi, bastakor, multi-instrumentalist, tadbirkor, prodyuser va hayvonlar huquqlarining faoli. U John Lennon, George Harrison va Ringo Starr bilan birgalikda The Beatles musiqiy guruhi tarkibida umumjahon shuhratga erishdi.

 
Ingliz pop qoʻshiqchilari
Ingliz multi-instrumentalistlari
Ingliz rock qoʻshiqchilari
The Beatles
Grammy mukofoti sohiblari
Angliyalik erkak aktyorlar
Yashayotgan insonlar
MTV Europe Music Award sovrindorlari
Grammy mukofoti sovrindorlari
Brit mukofoti sovrindorlari
Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Badiuzzamon

Badiuzzamon (1458, Hirot — 1515, Istanbul) — Xuroson hukmdori (1506—1507). Husayn Boyqaroning toʻngʻich oʻgʻli, onasi — Marv hokimi Sanjar Mirzoning qizi Beka Sulton begim (1488-yil vafot etgan). Badiuzzamon 1473-yildan Seiston, keyinchalik Mozandaron hokimi boʻlgan. Astrobod hokimi amir Moʻgʻul xiyonatidan soʻng, Husayn Boyqaro uni Astrobodga hokim qilib tayinlagan (1493-yildan). Soʻng, u 1496-1506-yillarda Balx hokimi boʻlgan.

Boburning yozishicha, "Sulton Husayn Mirzo Balxga kelganida Movarounnahr foydasini koʻzlab Balxni Badiuzzamonga beradi, uning mulki — Astrobodni esa Muzaffar Husayn Mirzoga topshiradi. Badiuzzamon shu tufayli arazlagani aytiladi. Uzoq yillar davom etgan dushmanlik va isyon sababi ayni shu holat boʻlgan. Badiuzzamon Astrobodni ukasiga berishga koʻnmagan, chunki Husayn Boyqaro Astrobodni uning oʻgʻli Muhammad Moʻmin Mirzoga sunnat toʻyini qilayotganda inʼom qilib yuborgan. Oxir-oqibat, ota-oʻgʻil oʻrtasidagi mojaro urushga aylanadi. 1497-yil Badiuzzamon Puli Chirogʻ darasidagi jangda magʻlubiyatga uchraydi. Xuddi shu kuni Muzaffar Husayn Mirzo Astrobod yonida Muhammad Moʻmin Mirzoni yengadi. Husayn Boyqaro Balxni oʻgʻillaridan Ibrohim Husayn Mirzoga beradi. Yengilgan Badiuzzamon qolgan-qutgan lashkari bilan Qunduzga qochadi, soʻng Xusravshoh huzuridan panoh topadi. Xusravshoh Badiuzzamonga qoʻshin, qurol-yarogʻ bilan yordam bergach, u Qandahor va Zamindavorga boradi. 1505-yil Badiuzzamon otasi bilan yarashib, uning xizmatiga kiradi. Otasi vafot etgach, ukasi Muzaffar Husayn Mirzo bilan birgalikda taxtga oʻtiradi.

1506-yil Shayboniyxon Balxni qamal qilganda unga qarshi Badiuzzamon Muzaffar Mirzo bilan otlanib boshqa ukalarini ham yordamga chaqiradi. Bodxizda Badiuzzamon qoʻshiniga Abulmuhsin Mirzo va Ibn Husayn Mirzo kelib qoʻshiladi. Zahiriddin Muhammad Bobur ham ularga yordamga keladi, ammo ular toʻplangunga qadar oradan 3-4 oy oʻtadi, bu orada Shayboniyxon Balxni egallab, Badiuzzamon qoʻshin toʻplayotganidan xabar topgach, kech kuzda Samarqandga qaytib ketadi. Shayboniyxon 1507-yil Samarqanddan  Xurosonga qoʻshin tortadi. Badiuzzamon ukasi bilan Hirotni tashlab qochadi, soʻng Eronga, Ismoil Safaviy huzuriga boradi. 1514-yil Badiuzzamonni turk sultoni Salim I Istanbulga olib ketadi, u oʻsha yerda vaboga chalinib vafot etadi.

Badiuzzamon Husayn Boyqaroning oʻgʻillari orasida eng oqili va tadbirkori boʻlib, taqvodor, adolatpesha hamda ilm-u maʼrifat va hunar ahliga muruvvatli hukmdor edi. U oʻz saroyida olim, shoir, sanʼatkor va boshqalarni yigʻib anjumanlar oʻtkazib turardi. Shuning bilan birga, u oʻzi ham goʻzal gʻazallar bitgan, mamlakatda qurilish-obodonchilik ishlariga katta eʼtibor bergan. Alisher Navoiy Badiuzzamonni quyidagicha taʼriflagan: „Sulton Badiuzzamon Mirzo husni surat va husni siyrat bila orasta va jamoli zohiriy va kamoli botiniy bila piyrosta yigitdur. Razm atvoridin otar-tutarda dilpisand va bazm asbobidan ichmak va bagʻishlamaqda bemonand. Tabʼi ham nazm uslubida muloyim tushubtur…“.

Adabiyotlar 
 Fayziyev T., Husayn Boyqaroning sirli oʻlimi, T., 1995.

Temuriylar
Temuriy podsholar
Temuriylar sulolasi
Temuriylar imperiyasi ishtirokidagi janglar
Pyorl Harborga hujum

Pyorl Harborga hujum (yoki Gavayi amaliyoti) - 1941-yilning 7-dekabrida Yaponiya harbiy dengiz kuchlari tomonidan AQShning Tinch okeanidagi Gavayi shtatidagi Pearl Harbor harbiy bazasiga kutilmaganda harbiy havo hujumidir. Ushbu hodisa AQShni ikkinchi jahon urushida ishtirok etishiga olib keldi. Ma’lumki, ikkinchi jahon urushi davrida Germaniyaning asosiy hududi ittifoqdoshlarning harbiy havo hujumlari oqibatida vayron boʻlgan. Drezden va boshqa shu kabi bir-biridan goʻzal shaharlar xarobazorga aylantirilgan. Yaqinda germaniyalik tarixchi Ioxim Fest ittifoqdoshlar urush davrida koʻp bor adolatsiz qarorlar qabul qilgani va xatoliklarga yoʻl qoʻyganini aytib oʻtdi. 
Uning fikricha, bir qator nemis shaharlari harbiy zaruriyat yuzasidan emas, shunchaki havo hujumiga duchor qilingan. Aslida 1945 yil fevral oyining oʻrtalaridan boshlab, harbiy yurishlarga ehtiyoj qolmagandi. Chunki Gitler armiyasining inqirozi Germaniya chegaralari buzilgan paytdayoq ayon boʻlgandi. Ardendagi “Rojdestvo sovgʻasi”, ya’ni kutilmagan va shiddatli hujum fashistlarning magʻlubiyatini deyarli hal qilgandi. Shuning uchun Drezdenni oʻqqa tutish voqeasi hanuz bahslarga sabab boʻlmoqda. Shaharga qilingan havo hujumi umuman, hatto harbiy jihatdan ham haqiqatga toʻgʻri kelmaydi. 
Drezden hodisasidan soʻng inglizlar yana bir qator yirik madaniy markazlar — Vyurtsburg, Potsdam, Gildesgeym, Xalbershtadt shaharlariga hech qanday harbiy zaruriyatdan kelib chiqmagan holda bomba yogʻdirishgan. Ular bu harakatlarni havo hujumidan muhofaza qiluvchi tizimlarni yoʻq qilish maqsadi bilan xaspoʻshlashgan. “Bombalar urushi” qoidaga koʻra faqat harbiy korxonalar va transport aloqalariga qarshi yoʻnaltiriladi, tinch aholi hayotini barbod qilish yoki madaniy obidalarni xarobaga aylantirish vmumkin emas. Lekin Bomber command RAF boshqaruvchisi Xarris ushbu qonunni boshqa ma’noga burib yuborgan. U tinch aholi yashaydigan nuqtalarni nishonga olgan. 
Urush tugaganligiga 60 yil toʻlayotgan boʻlsa-da, ba’zi masalalar oʻz yechimini kutib yotibdi. Shuningdek, turli tarixiy harakatlarning yangicha koʻrinishlari vujudga kelmoqda. Xususan, endi shakllanayotgan neonatsizm yaqinda Bunday qilgani uchun ittifoqdoshlardan oʻch oling!” shiorini koʻtarib chiqdi. 
Hozirda neonatsistlar soni koʻpayib bormoqda. Bunday xavfli guruhlarning asosini yoshlar tashkil qilayotir. “Ayrimlar neonatsistlikni qabul qilishayotgan ekan, demak ular hech narsani anglab yetishmabdi. Bu kabi hozirgi zamon qolipiga toʻgʻri kelmaydigan guruhlarning paydo boʻlishiga asosan, ommaviy ishsizlik sabab boʻlayotganligi achinarli hol. Neonatsist boʻlish umuman aqlga toʻgʻri kelmaydi. Demokratik jamiyat shartlari va usullari bu kabi harakatlarni keskin qoralaydi, rad etadi. 
XX asr oʻrtalaridagi “fyurer”lar, “duche”lar, “dohiy”lar va “diktator”larning tuzumlari qayta qaror topishiga yoʻl qoʻymaydi. Masalaga qonuniy, adolatli tomondan qaraydigan boʻlsak, urushdagi yoʻqotishlardan shovinistik ruhda emas, vatanparvarlik nuqtai nazaridan xulosa chiqarmoq darkor” deb oʻz fikriga yakun yasaydi nemis tarixchisi Ioxim Fest.

Havolalar 

Ikkinchi Jahon Urushi
Guinness rekordlar kitobi

„Ginnes rekordlar kitobi“ (yoki „Ginnes jahon rekordlari“ (); Ginness deb oʻqiladi) — jahonda kiritilgan rekordlar, eng gʻaroyib narsalar haqida maʼlumotlar kiritilgan kitob.

Guinness rekordlar kitobi — tabiat va insoniyat olamidagi olamshumul ulkan yutuqlar, noyob hodisalar va gʻaroyib voqealar haqidagi xabarlardan iborat boʻlgan maʼlumotnoma nashr. 1955-yildan beri ingliz nashriyoti Guinness Publishing tomonidan har yili (1957-, 1959-yildan tashqari) nashr etib kelinadi. 1990-yilgacha 37 tilda 264 marta, (umumiy adadi 65 million nusxadan ziyod) nashr etilgan. Dunyodagi eng koʻp oʻgʻirlanadigan kitob ham „Guinness rekordlar kitobi“dir. Uning har yili 2700 tasi oʻgʻirlanar ekan.

Manbalar

Havolalar 
  (inglizcha)
EMS

Express Mail Service (yoki EMS) — pochta joʻnatmalarini tezkor yetkazish xizmat turi. Joʻnatmalarni yetkazish xalqaro operator emas, balki 1998-yildan EMS shirkatiga kirgan mahalliy pochta tashkilotlari tomonidan taʼminlanadi.

Xizmat

Oʻzbekistonda EMS

EMS shirkatiga aʼzo mamlakatlar

EMS aʼzosi boʻlmagan, lekin ximat etuvchi mamlakatlar

Sh. qarang 
 Pochta

Pochta tashkilotlari
Pochta xizmati
Manila

Manila — Filippin Respublikasi poytaxti. Luson o.ning janubi-gʻarbida, Manila qoʻltigʻi sohilida. Iqlimi subekvatorial iqlim, avgust—sentabrda tayfunlar boʻladi. Aholisi 1,6 mln. kishi (2000). Katta M. shahar va uning atrofi, bir necha qishloq va yoʻldosh shaharlarni oʻz ichiga olgan konurba-siyani (maydoni 832 km²) tashkil etadi. Shahar 16-asrning 2-yarmida ispan konkistadorlari qurgan qalʼa oʻrnida vujudga kelgan. 1574-yildan Ispaniya mu-stamlakasining maʼmuriy markazi, 1898-yilda AQSH tomonidan egallangan. 1942—45 yillarda Yaponiya bosib olgan. 1946-yildan Filippin Respublikasi poytaxti.

M. — mamlakatning muhim iqtisodiy va madaniy markazi. Savdo va transport yoʻllari tuguni. M. porti orqali mamlakat importining deyarli hammasi, eksportining yarmidan ortiq qismi oʻtadi (yillik yuk ortib-tushirish 12 mln. t atrofida). Katta M.da mamlakat sanoat korxonalarining 2/3 qismi joylashgan. Tikuvchilik, poyabzal, oziq-ovqat, yogʻochsozlik, neftni qayta ishlash, mashinasozlik sanoati korxonalari, kema verfi mavjud. Universitetlar, Filippin madaniyat markazi (teatr, muzey, badiiy galereya, kutubxonani oʻz ichiga olgan majmua), milliy muzey, San-Tomas muzeyi, filarmoniya bor. Meʼmoriy yodgorliklardan Intramuros rayonida (sobiq ispan kalʼasi) 16—18-asrlarda qurilgan binolar saqlangan.

Havolalar 
 Manila shahrining rasmiy vebsayti

Manbalar
Vasco da Gama

Dom Vasco da Gama (, talaffuzi: Vashku de Gama; 1460-1469-yy. — 1524, 24-dekabr) portugal sayyohi, harbiy tadqiqotchisi boʻlgan. Yevropadan Hindistonga suzib kelgan birinchi dengizchi boʻlgan.
Vasco da Gama 1460 va 1469 yillar o'rtasida Janubiy Portugaliada tug'ilgan. 1524 yil 24 dekabrda Kochida vafot etgan. U yevropadan Indiaga okeandan yo'l topgan va shuning uchun tanilgan.

Manbalar 

24-dekabrda vafot etganlar
1524-yilda vafot etganlar
Tadqiqotchilar
Ochiq turdagi aksiyadorlik jamiyati

Ochiq turdagi aksiyadorlik jamiyati (boshqa nomlari: Ochiq turdagi hissadorlik jamiyati, Ochiq turdagi aksionerlik jamiyati; qisqartmalari: OAJ, OHJ) aksiyadorlik jamiyatining bir turi boʻlib, uning aksiyalari erkin sotuvga qoʻyilishi mumkin.

iqtisodiyot

et:Avatud aktsiaselts
Masʼuliyati cheklangan jamiyat

Masʼuliyati cheklangan jamiyat (qisqartmasi: MChJ) xoʻjalik shirkatining bir boʻlib, uning mulki (kapitali) muassislar orasida tegishli nizomlarda koʻrsatilganidek taqsimlanadi.

Masʼuliyati cheklangan jamiyat — aʼzolari jamiyat majburiyatlari boʻyicha faqat oʻzlari qoʻshgan ulush doirasida javobgar boʻladigan jamiyat. Ikkitadan kam boʻlmagan jismoniy yoki yuridik shaxslarning kelishuviga koʻra, umumiy xoʻjalik faoliyati bilan shugʻullanish maqsadida ularning ulushlarini qoʻshish yoʻli bilan tashkil etilishi mumkin. Bunday jamiyat yuridik shaxs hisoblanadi. Jamiyat tarkibida yuridik shaxs boʻlgan ishtirokchilar oʻz mustaqilligini va huquqiy shaxsligini saqlab qoladilar. Jamiyat mablagʻlari qatnashuvchilarning ulushi hisobidan shakllantiriladi. Muomalaga aksiyalar chiqarmaydi. Jamiyat aʼzolariga pay guvohnomalari beriladi. Jamiyat aʼzosi oʻz ulushini boshqa shaxsga faqat jamiyat roziligi bilan oʻtkazishi, sotishi mumkin. Bunday jamiyatlar turli mamlakatlarda turlicha nomlanadi Mas., AQSH va Angliyada — Ltd. va LLC, Germaniyada — GmbH (Gesellschaft mit beschränkter Haftung), Fransiyada — SA va SARL va boshqa

Manbalar