MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Aleksandr Plexanov

Aleksandr Mixaylovich Plexanov (1931-yil 16-oktyabr, SSSR, Omsk viloyati, Kitayli qishlogʻi – 2022-yil 13-yanvar) – sovet va rus kontrrazvedkachisi va tarixchisi. SSSR KGB faxriysi, isteʼfodagi polkovnik. Tarix fanlari doktori, FSB akademiyasining professori. Xavfsizlik idoralari tarixi, davlat chegarasining xavfsizligi va himoyasi hamda kazaklar haqidagi monografiyalar muallifi.

Hayoti 
Aleksandr Mixaylovich Plexanov 1931-yil 16-oktyabrda Omsk viloyatining Kitayli qishlogʻida tugʻilgan.

1950-yilda Ichki Ishlar Vazirligining Toshkentdagi Suvorov harbiy bilim yurtida, S.M.Kirov nomidagi Ichki Ishlar Vazirligining Orjonikidze harbiy bilim yurtida taʼlim olgan va mehnat faoliyatini olib borgan. Shuningdek, Leningrad universitetining tarix fakulteti tamomlagan. 1993-yilda „1921–1925-yillardagi Cheka-OGPU faoliyati“ mavzusida tarix fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan.

U harbiy maktablarda ofitser-oʻqituvchi, oʻqituvchi, katta oʻqituvchi boʻlib ishlagan. SSSR Davlat xavfsizlik qoʻmitasi Oliy maktabida va Rossiya Federatsiyasi federal chegara xizmati tarixiy tadqiqot markazida dotsent boʻlgan.

Aleksandr Mixaylovich Plexanov Xalqaro axborotlashtirish akademiyasining haqiqiy aʼzosi hisoblanadi.

U Rossiya maxsus xizmatlari tarixini oʻrganish jamiyatining va „Lubyankadagi tarixiy oʻqishlar“ konferensiyasining asoschilaridan biri boʻlgan.

Aleksandr Mixaylovich Plexanov 2022-yil 13-yanvarda vafot etgan.

Mukofotlari 
Aleksandr Mixaylovich Plexanov oʻn beshta hukumat mukofotlariga sazovor boʻlgan va II darajali „Kontrrazvedka xizmati uchun“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan. U 2012-yilda Andrey Plexanov bilan birgalikda „Badiiy adabiyot va jurnalistika“ nominatsiyasida „Rossiya chegarasida alohida chegara qoʻriqlash korpusi (1893—1919)“ ilmiy-ommabop nashri uchun Rossiya FSB mukofoti bilan taqdirlangan.

Adabiyotlar 
 Сушко А. Создаётся впечатление что мы воспитываем молодое поколение не помнящее родства // Омский научный вестник. Серия «Общество. История. Современность». 2018. — № 1. — С. 7—11.

Manbalar 

Olimlar
Tarixchilar
Kim Gim Son

Kim Gim Son (1909 – vafot etgan yili nomaʼlum) – Oʻzbekiston SSR, Toshkent viloyati, Quyi Chirchiq tumani, Budyonniy nomidagi kolxoz rahbari. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1949).

Hayoti 
Kim Gim Son 1909-yilda Koreyada dehqon oilasida tugʻilgan (boshqa maʼlumotlarga koʻra, Primorsk viloyatining Nikolsk-Ussuriysk tumanida). U 1924-yildan Posyet qishlogʻidagi baliqchilik artelida va 1928-yildan Posyet viloyatidagi „Birinchi“ baliqchilik kolxozida ishlagan. Kim Gim Son 1931-yilda Qizil Armiya safiga harbiy xizmatga chaqirilgan. Nikolsk-Ussuriyskdagi 76-chi Kareliya otishma polkida xizmat qilgan.

Kim Gim Son harbiy xizmatni oʻtab, Ussuri viloyati Mixaylovskiy tumani Vozdvijenka qishlogʻidagi 442-yoʻl qurilish uchastkasida ishchi boʻlib ishlagan (1933—1934). 1934-yildan boshlab u Vladivostokdagi dengiz floti boshqarmasida harbiylashtirilgan xavfsizlik xizmatida xizmat qilgan. 1936-yildan Primorskiy mintaqalararo savdo hududida yuk tashuvchi boʻlib ishlagan.

1937-yilda Oʻzbekiston SSRga surgun qilingan. Dastlab u Buxoroda yashab, mahalliy oziq-ovqat doʻkonida sotuvchi boʻlib ishlagan. 1938-yildan Buxoro viloyatidagi „Mexnat“ kolxozida mardikor boʻlib ishlagan. 1940-yildan Romitan tumanida ishlay boshladi. Kim Gim Son 1940-yilda VKP(b) safiga qoʻshildi.

1944-yildan Quyi Chirchiq tumani Budyonniy nomidagi kolxozda sholichilik mudiri boʻlgan. 1948-yilda Kim Geum Sonning boʻlinmasi 5 gektar maydonning har gektaridan oʻrtacha 88,6 sentnerdan sholi oldi. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1949-yil 18-maydagi farmoni bilan u Lenin ordeni va "Oʻroq va „Bolgʻa“ oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan. Kim Gim Sonning vafot sanasi aniq emas.

Adabiyotlar 
 Шин Д. В., Советские корейцы Герои Социалистического труда. Алматы: Service Press, 2019 З. В., Пан Н. Г.
 Герои Социалистического Труда — казахстанцы. Алма-Ата, 1969—1985, тт. 1-5
 Советские корейцы Казахстана. Мен Д. В., Квон Л. А., Ким. Алматы, 1992
 Ким П. Г. Корейцы Республики Узбекистан. Ташкент: Узбекистон. 1993
 Кан Г. В. История корейцев Казахстана. Алматы: Гылым, 1995
 Ким Г. Н., Мен Д. В. История и культура корейцев Казахстана. Алматы: Гылым, 1995
 Ким Б. И. Корейцы Узбекистана. Кто есть кто. Ташкент, 1999

Manbalar

Havolalar 
 Герман Ким, Видео-Энциклопедия корё сарам. Герой Социалистического труда Ким Гым Сон 
Lenin ordeni sohiblari
Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
1909-yilda tugʻilganlar
Nikita Samoxvalov

Nikita Sergeyevich Samoxvalov (1896-yil – 1960-yil) – Sovet harbiy qoʻmondoni, general-mayor (1944-yil 17-may).

Biografiyasi 
Nikita Sergeyevich 1896-yil 15-aprelda Melitopol tumani, Mixaylovskiy viloyatining Mixaylovka qishlogʻida (hozirgi Ukrainaning Zaporojye viloyatining) tavallud topgan.

Nikolay 1912-yilda Tavrichesk viloyatidan Ural viloyatiga koʻchib oʻtdi. Muddatli harbiy xizmatga chaqirilgunga qadar Toshkent temir yoʻlining Izembet stansiyasida taʼmirchi boʻlib ishladi. 1915-yil avgustdan 1917-yil sentyabrgacha Rossiya imperatorlik armiyasida xizmat qilgan. Nikolay Orenburg shahridagi 105-zaxira piyoda polkiga oddiy askar sifatida qabul qilindi. Harbiy tayyorgarlikdan soʻng Gʻarbiy frontga joʻnadi va u yerda 118-chi Shuyskiy piyoda polkiga tayinlandi. 1916-yilda oʻquv qoʻmondonligida oʻqigandan soʻng, Samoxvalov polkda kichik va katta unter-ofitser lavozimida xizmat qildi. Samoxvalov Gʻarbiy va Ruminiya frontlarida jang qildi va ikki marta yaralandi. Ikkinchi jarohatidan keyin Yekaterinoslav viloyatining Verxnodniprovsk shahridagi kasalxonaga evakuatsiya qilindi. 1917-yil sentyabr oyida tuzalib ketgach, xizmatdan boʻshatildi va vataniga joʻnadi. U yerda yana Izembet temir yoʻl stantsiyasiga ishga joylashdi.

Urushdan keyin 
Nikita Sergeyevich Samoxvalov 1945-yil iyul oyidan Kadrlar Bosh boshqarmasida ishladi. 1946-yil yanvar oyida Oq dengiz harbiy okrugining 31-oʻqchilar korpusi qoʻmondoni oʻrinbosari etib tayinlandi. 1947-yil noyabr oyidan boshlab birlashgan okrug zobitlarini takomillashtirish kurslari boshligʻi boʻlib ishladi. Samoxvalov 1951-yil maydan 1952-yil maygacha M. V. Frunze nomidagi Harbiy akademiya qoshidagi miltiq diviziyasi komandirlari malakasini oshirish kurslarida qatnashdi. 1953-yilning dekabr oyida Toshkent qishloq xoʻjaligi institutining harbiy kafedra mudiri etib tayinlanadi.

Nikita 1958-yil 14-iyunda zaxiraga oʻtkazildi. 1960-yil 25-mayda Oʻzbekiston SSR Toshkent shahrida vafot etdi.

Mukofotlari 
Samoxvalov Lenin ordeni, toʻrt bora Qizil Bayroq ordeni, 2-darajali Suvorov, 2-darajali Kutuzov, 2-darajali Bogdan Xmelnitskiy ordeni, shuningdek medallar bilan taqdirlangan.

Eslatmalar 

Toshkentda dafn etilganlar
Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
Kenigsbergni ozod qilganlik uchun medali sohiblari
„1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali sohiblari
Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali sohiblari
Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
General-mayorlar (SSSR)
Toshkentda vafot etganlar
1960-yilda vafot etganlar
25-mayda vafot etganlar
1896-yilda tugʻilganlar
15-aprelda tugʻilganlar
Ilya Kim

Ilya Kim (1928-yil 4-mart, Vladivostok okrugi, Olgin tumani Dongou qishlogʻi – 2000-yil 20-iyul, Oʻzbekiston, Quyi Chirchiq tumani) – Oʻzbekiston SSR, Toshkent viloyati, Quyi Chirchiq tumani, Budyonniy nomidagi kolxoz aʼzosi. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1949).

Hayoti 
Ilya Kim 1928-yilda Vladivostok okrugi, Olgin tumani, Dongou qishlogʻida dehqon oilasida tugʻilgan. 1937-yilda ota-onasi bilan birga Oʻzbekiston SSR Toshkent viloyatidagi maxsus posyolkaga surgun qilinadi. U mehnat faoliyatini 13 yoshida boshlagan. 1941-yildan oddiy kolxozchi, Quyi Chirchiq tumani, Budyonniy kolxozida sholichilik boshligʻi boʻlgan. Ilya Kim 1948-yilda yetti yillik kechki maktabni tamomlagan

1948-yilda Ilya Kim brigadasi 5 gektar maydonning har gektaridan oʻrtacha 84,2 sentnerdan sholi oladi. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1949-yil 18-maydagi farmoni bilan u Lenin ordeni va "Oʻroq va „Bolgʻa“ oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan.

Ilya Kim Moskvadagi Xalq xoʻjaligi yutuqlari Butunittifoq koʻrgazmasida bir necha bor qatnashgan va sovrindor boʻlgan.

1953-yilda Toshkent qishloq xoʻjaligi texnikumini tamomlagach, Quyi Chirchiq tumani 1-MTS agronomi boʻlib ishladi. 1955-yildan Quyi Chirchiq tumani Budyonniy nomidagi kolxozda dalachi, agronom, brigadir, 1960-yildan Quyi Chirchiq tumani, Lenin nomidagi kolxozda agronom-entomolog boʻlgan. 1962-yildan Quyi Chirchiq tumanidagi „Kommunizm tongi“ kolxozida brigadir boʻlgan.

U 1988-yilda nafaqaga chiqqunga qadar „Kommunizm tongi“ kolxozida ishladi.

2000-yil iyul oyida Quyi Chirchiq tumanida vafot etgan.

Mukofotlari 
 Sotsialistik Mehnat Qahramoni
 Lenin ordeni
 Mehnat Qizil Bayroq ordeni (1972)
 3-darajali "Mehnat shuhrati" ordeni
 „Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan“ medali

Adabiyotlar 
 Шин Д. В., Советские корейцы Герои Социалистического труда, Алматы: Service Press, 2019
 З. В., Пан Н. Г. Герои Социалистического Труда — казахстанцы, Алма-Ата, 1969—1985, тт. 1-5
 Мен Д. В., Квон Л. А., Ким, Советские корейцы Казахстана, Алматы, 1992
 Ким П. Г., Корейцы Республики Узбекистан, Ташкент: Узбекистон. 1993
 Кан Г. В., История корейцев Казахстана, Алматы: Гылым, 1995
 Ким Г. Н., Мен Д. В., История и культура корейцев Казахстана, Алматы: Гылым, 1995
 Ким Б. И., Корейцы Узбекистана. Кто есть кто, Ташкент, 1999

Manbalar 

“Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan” medali sohiblari
Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
2000-yilda vafot etganlar
20-iyulda vafot etganlar
1928-yilda tugʻilganlar
4-martda tugʻilganlar
Pyotr Sevastyanov

Pyotr Andreyevich Sevastyanov (1887-yil 31-dekabr – 1942-yil 6-may) – sovet harbiy rahbari, Birinchi jahon urushi, fuqarolar urushi (Sharqiy front, Moʻgʻuliston ekspeditsiyasi) va Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi. Tank kuchlari general-mayori (1940).

Biografiyasi 
Pyotr Andreyevich 1887-yil 31-dekabrda Tula viloyati, Krapivenskiy tumani, Doljanskiy viloyatining Dolgoye qishlogʻida tavallud topgan (Kireyevskiy tumani, Tula viloyati).

Pyotr 1903-yil Tula shahar maktabining 4 sinfini, 1908-yil Tula diniy seminariyasining 4 sinfini tugatgan.

Maʼlumoti: 1915-yilda Chuguyev harbiy bilim yurtini, KUVNAS qoshidagi M. V. Frunze nomidagi Harbiy akademiyani tamomlagan.

Qizil Armiyadagi xizmati 
Sevastyanov 1921-yil fevraldan 35-piyoda diviziyasining 312-piyoda polkida va 1922-yil oktyabrdan xuddi shu diviziyaning 104-piyoda polkida komandir boʻlib xizmat qilgan (Irkutsk). 1923-yil iyuldan 35-piyoda diviziyasi komandirining yordamchisi boʻlgan.

1923-yil sentyabrdan 81-piyoda diviziyasi (Kaluga) qoʻmondoni yordamchisi va 1924-yil dekabrdan 84-piyoda diviziyasi (Tula) komandirining yordamchisi boʻlib faoliyat olib borgan.

Pyotr Andreyevich 1925-yil sentyabrdan 1926-yil avgustgacha Oliy qoʻmondonlik kadrlari malakasini oshirish kursi tahsil olgan.

1926-yil avgustdan 84-piyoda diviziyasi (Tula) komandirining yordamchisi boʻlib xizmat qilgan.

Sevastyanov 1933-yil 29-martdan (va 1940-yil aprel) I. V. Stalin nomidagi Harbiy mexanizatsiya va motorizatsiya akademiyasida ABTV taktika kafedrasi oʻqituvchisi boʻlib ishlagan.

Pyotr vafot etganida I. V. Stalin nomidagi Harbiy mexanizatsiya va motorizatsiya akademiyasi taktika kafedrasi mudiri edi. 1942-yil 6-mayda Toshkentda tifdan vafot etgan.

Mukofotlari 
Sevastyanov Qizil Bayroq ordeni hamda 1938-yida „Ishxhi-Dehqon Qizil Armiyaning XX yilligi“ medali bilan taqdirlangan.

Xotirasi 
Pyotrning qabri ustiga qabr toshi oʻrnatilgan.

Jangchi nomi Rossiya Qurolli Kuchlarining Bosh ibodatxonasida abadiylashtirilgan va „Doroga pamyati“ yodgorligida abadiy muhrlangan.

Manbalar 

Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali sohiblari
Qizil Bayroq ordeni sohiblari
General-mayorlar (SSSR)
Toshkentda vafot etganlar
1942-yilda vafot etganlar
6-mayda vafot etganlar
1887-yilda tugʻilganlar
31-dekabrda tugʻilganlar
Mun Yon Sik

Mun Yon Sik (1903-yil 23-iyul – 1966-yil 18-sentyabr) – Toshkent viloyati Quyi Chirchiq tumani, Budyonniy kolxozining agronomi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1949).

Hayoti 
Mun Yon Sik 1903-yil 23-iyulda Koreyada (boshqa maʼlumotlarga koʻra, Janubiy Ussuri tumani Zanadvorovka qishlogʻida) tugʻilgan. Tugʻilgandan payti uning koʻrish qobiliyati past edi. Zanadvorovkadagi boshlangʻich maktabning ikkinchi sinfini tamomlagan. 1912-yildan u ota-onasining shaxsiy fermasida ishlagan holda qishloq mehnati bilan shugʻullangan. 1930-yilda Posyetskiy tumani Budyonniy nomidagi kolxozga ishga kirdi. 1937-yilda butun kolxoz bilan birga Oʻzbekiston SSR Toshkent viloyatining Quyi Chirchiq tumaniga surgun qilinadi.

Urushdan keyingi yillarda uning kolxozi sholi yetishtirishda yetakchi edi. U sholini uch xil oziqlantirishni oʻz ichiga olgan yangi uslubni ishlab chiqdi: birinchisi (may oyining oxirida) hayvon ahlati va kul aralashmasi bilan 1,5-2 t/ga, ikkinchisi (20-iyun) ammiakli selitra va superfosfat bilan 3,0 ts/ga, uchinchisi esa bir xil dozada iyul oyining oxirida. Ekinlarni qisqa muddatda va yoʻqotishlarsiz yigʻib oldi.

1848-yilda Mun Yon Sik kolxozi 5 gektar maydonda har gektardan oʻrtacha 88,3 sentner guruch yigʻib oldi. SSSR Oliy Soveti Prezidiumining 1949-yil 18-maydagi farmoni bilan Lenin ordeni va „Oʻroq va Bolgʻa“ oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoniga sazovor boʻldi.

Kolxozda kanop yetishtirishga harakat qildi. Oʻn gektar yerga kanop ekib, yuqori hosil ham oldi.

Nafaqaga chiqqunga qadar Budyonniy kolxozida (1962-yildan – „Tong kommunizmi“ kolxozi) ishlagan. Kolxozdagi uzoq yillik mehnati evaziga kasaba uyushmasidan nafaqa olgan. 1966-yil sentyabr oyida vafot etdi. Quyi Chirchiq tumani (hozirgi Oqqoʻrgʻon tumani) sobiq Budyonniy nomidagi kolxoz qabristoniga dafn etilgan. .

Adabiyotlar 
 Советская агрономия, Том 8. Гос. изд-во с.-х. лит-ры, 1950
 Шин Д. В., Советские корейцы Герои Социалистического труда, Алматы: Service Press, 2019
 З. В., Пан Н. Г. Герои Социалистического Труда — казахстанцы, Алма-Ата, 1969—1985, тт. 1-5
 Мен Д. В., Квон Л. А., Ким, Советские корейцы Казахстана, Алматы, 1992
 Ким П. Г., Корейцы Республики Узбекистан, Ташкент: Узбекистон. 1993
 Кан Г. В., История корейцев Казахстана, Алматы: Гылым, 1995
 Ким Г. Н., Мен Д. В., История и культура корейцев Казахстана, Алматы: Гылым, 1995
 Ким Б. И., Корейцы Узбекистана. Кто есть кто, Ташкент, 1999

Manbalar 

Lenin ordeni sohiblari
Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
1966-yilda vafot etganlar
18-sentyabrda vafot etganlar
1903-yilda tugʻilganlar
23-iyulda tugʻilganlar
Prokofiy Strenakov

Prokofiy Averyanovich Strenakov (6-iyun 1917-yil – 12-oktyabr 1961-yil) – 642-toʻpolon artilleriya polki boshqarmasi vzvod komandiri va leytenant. Sovet Ittifoqi Qahramoni.

Biografiyasi 
Prokofiy Averyanovich 1917-yil 6-iyunda Belarus Respublikasining Gomel viloyati, Rogachevskiy tumani Grechuxi qishlogʻida tavallud topgan. Maktabda 7-sinfni tamomlagan. Minskdagi gʻisht zavodida hamda Bobruyskdagi yogʻoch zavodida ishlagan.

Stenakov 1938-yilda Qizil armiyaga chaqirilgan. 1942-yilda kichik leytenantlar kursini tamomlagan. 1942-yil iyuldan boshlab Ulugʻ Vatan urushida frontida xizmat qilgan. 1943-yildan VKP/KPSS aʼzosi boʻlgan.

Leytenant Strenakov 15-oktyabrda eski Lutava qishlogʻi uchun boʻlgan jangda dushmanning kontr hujumini qaytarishda ishtirok etib, piyodalar bilan birga dushman mudofaasiga kirishga muvaffaq boʻlgan. U shaxsiy quroli va granatalar yordamida 10 dan ortiq dushmanni yoʻq qildi. 21-oktyabrda yangi Lutava qishlogʻi uchun boʻlgan jangda piyodalarning jangovar tartibida boʻlib, yaralangan rota komandirini almashtirdi va jangchilarni hujumga olib bordi. Prokofiy jangda bir nechta dushman askarlarini shaxsan yoʻq qilgan. U jangda yaralangan, ammo egallab olingan chegaralar mustahkamlanmaguncha jang maydonini tark etmagan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1943-yil 24-dekabrdagi farmoni bilan „Dneprni kesib oʻtishda koʻrsatgan jasorati va koʻrsatgan qahramonligi uchun“ leytenant Strenakov Prokofiy Averyanovich Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni, Lenin ordeni va „Oltin yulduz“ medali bilan taqdirlangan.

Urushdan keyin armiyada xizmat qilishni davom ettirgan. 1951-yilda Oliy ofitser artilleriya maktabini tamomlagan. 1958-yildan mayor Strenakov zaxiraga chiqqan. Toshkent shahrida yashagan. „Toshkentkabel“ zavodida ishlagan. 1961-yil 12-oktyabrda vafot etgan.

Mukofotlari 
Prokofiy Strenakov SSSR qurolli kuchlari Prezidiumining 1943-yil 29-dekabrdagi farmoni bilan Lenin ordeni, SSSR oliy kengashi Prezidiumining 1943-yil 29-dekabrdagi farmoni bilan „Oltin yulduz“ medali sohibi boʻlgan. Bundan tashqari ikki marta Qizil bayroq ordeni, Aleksandr Nevskiy ordeni hamda ikki marta Qizil Yulduz ordeni bilan taqdirlangan.

Xotirasi 
Gomel viloyati Jlobin tumanidagi Rekta qishlogʻidagi koʻcha, Grechuxi qishlogʻidagi maktab qahramon nomi bilan atalgan.

Manbalar 

Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
Ulugʻ Vatan urushi artilleriyachilari
Qizil Yulduz ordeni sohiblari
Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Lenin ordeni sohiblari
Sovet Ittifoqi Qahramonlari
Toshkentda vafot etganlar
1961-yilda vafot etganlar
12-oktabrda vafot etganlar
1917-yilda tugʻilganlar
6-iyunda tugʻilganlar
An Von Sun

An Von Sun (1914-yil, Xandauza, Primorsk viloyati, Rossiya imperiyasi – 1976-yil 28-avgust, Toshkent viloyati) – Toshkent viloyati, Quyi Chirchiq tumani, Budyonniy nomidagi kolxoz agronomi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1951).

Hayoti 
An Von Sun 1914-yilda Amur viloyati, Primorsk viloyati, Xandauza koreys qishlogʻida tugʻilgan.

U Suchanskiy tumanidagi ota-onasining fermasida ishlagan. Keyinchalik Primorsk viloyati Budennovskiy tumanidagi „Yangi yoʻl“ kolxozining agronomi (1934—1936), qishloq kengashi kotibi (1936—1937) boʻlgan.

1937-yilda butun qishloq bilan birga Toshkent viloyatining Quyi Chirchiq tumaniga surgun qilindi. Toshkent viloyatining Quyi Chirchiq tumaniga joylashgan koreyslar jamoa xoʻjaligini tuzib unga Budyonniy nomini berdi (1962-yilda birlashgandan soʻng kolxoz „Kommunizm tongi“ nomini olgan).

An Von Sun Quyi Chirchiq tumanidagi „Krasniy Vostok“ kolxozida oddiy kolxozchi, madaniyat xodimi, taʼminot mudiri, ferma mudiri, brigada boshligʻi, brigadir, agronom boʻlib ishlagan (1937—1947). 1940-yilda KPSS (b) safiga qabul qilinadi. 1948-yilda u Uzoq Sharqqa Quyi Amur viloyatidagi Bystrinskiy yogʻoch sanoati korxonasiga koreys ishchilari oldiga ishlash uchun yuborilgan. 1949-yilda Oʻzbekistonga qaytib, „Krasniy Vostok“ kolxozida ishlashda davom etadi. Soʻngra Quyi Chirchiq tumani Budyonniy nomidagi kolxozda mudir boʻlib ishlagan (1950—1952).

1950-yilda An Von Sun brigadasi oʻrtacha 103,2 kg/ga yashil kanop poyasini oldi. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1951-yil 15-oktyabrdagi farmoni bilan Lenin ordeni va "Oʻroq va „Bolgʻa“ oltin medali hamda Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni berilgan.

1952-yilda oʻrta maktabning toʻqqizinchi sinfini tamomlagan. 1952—1953-yillarda Quyi Chirchiq tumani, Ushinskiy nomidagi oʻrta maktabda mehnat faoliyatini yuritgan. Yuqori Chirchiq tumanidagi „Oʻzbekiston“ kolxozida zararkunandalarga qarshi kurash boʻyicha texnik, brigadir (1954—1957), soʻngra „25 yil Oʻzbekiston“ kolxozida yordamchi brigadir (1957—1958), „Oʻzbekiston“ kolxozida uchastka boshligʻi (1958—1976) boʻlgan.

1962—1964-yillarda Qishloq xoʻjaligi bilimlari xalq universitetining 2 yillik oʻquv kursida oʻqigan.

An Von Sun 1976-yilda vafot etgan.

Mukofotlari 
 Sotsialistik Mehnat Qahramoni
 Lenin ordeni
 „Shavkatli mehnat uchun“ medali (1951)

Manbalar 

1914-yilda tugʻilganlar
Lenin ordeni sohiblari
1976-yilda vafot etganlar
28-avgustda vafot etganlar
Shavkatli mehnat uchun medali sohiblari
“Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan” medali sohiblari
Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
1910-yilda tugʻilganlar
Mixail Sumgin

Mixail Ivanovich Sumgin (taxallusi Pasinkov, 12-fevral 1873-yil, Nijniy Novgorod guberniyasi – 8-dekabr 1942-yil, Toshkent) Rossiya muzlikshunos, sovet geokriolog olim, doimiy muzliklarni oʻrganish boʻyicha komissiya (KIVM) tashkilotchilaridan biri, Vladimir Vladimirovich nomidagi muzlikshunoslik instituti V. A. Obrucheva SSSR fanlar akademiyasining direktor oʻrinbosari (1939-yildan).

Tarjimai holi 
Mixail Ivanovich 1873-yil 12(24)-fevral kuni Nijniy Novgorod guberniyasi Lukoyanov viloyati Krapivka qishlogʻida tavallud topgan.

Taʼlimi 
Sumgin uch sinfli cherkov-Maʼbad maktabida oʻqidi. Soʻngra Lukoyanov shahar bilim yurtida tahsil oldi va uni 1887-yilda boʻlajak taniqli olim A. A. Petrovskiy bilan birga tamomladi.

Mixail otasining vafotidan soʻng qishloq xoʻjaligida ishlashga majbur boʻlgani uchun oʻqishni toʻrt yildan keyin davom ettirgan. U qoʻlidan kelgan barcha sohalarda ishlashga majbur boʻlgan. Aravakash, yer egasining oʻgʻliga va rassom Yakobining singlisiga oʻqituvchi, Demchinskiy bosmaxonasida ishchi boʻlib ishlashiga ham toʻgʻri kelgan (Sankt-Peterburg).

Ilmiy ishlari 
1929-yilda Mixail Ivanovichning tashabbusi, akademik V. I. Vernadskiyning koʻmagi va SSSR Fanlar akademiyasi akademigi V. A. Obruchev boshchiligida muzliklarni oʻrganish boʻyicha doimiy komissiya (KIVM) tashkil etilgan. N. I. Tolstixin, A. V. Liverovskiy, P. N. Kapterev, N. A. Tsitovich KIVMning ilmiy faollari boʻlishgan.

1932–1934-yillarda Baykal-Amur magistral yoʻnalishini oʻrganish uchun tadqiqot partiyalarini tashkil etgan.

Sumgin 1930-yillarda Leningrad universiteti va Leningrad konchilik institutida muzlik fanidan maʼruzalar oʻqigan.

1936-yilda dissertatsiya himoya qilmasdan fan doktori ilmiy unvoniga sazovor boʻlgan.

1939-yilda komissiya SSSR Fanlar akademiyasining V. A. Obruchev nomidagi Abadiy muzlik fanlari institutiga aylantirildi va u yerda Mixail direktor oʻrinbosari boʻldi.

Mixail Sumgin 1942-yil 8-dekabrda Toshkentda evakuatsiya paytida toʻsatdan vafot etdi.

Manbalar 

Toshkentda vafot etganlar
1942-yilda vafot etganlar
8-dekabrda vafot etganlar
1873-yilda tugʻilganlar
24-fevralda tugʻilganlar
Vasil Yemtsov

Vasil Yakovich Yemtsov (1905-yil, Toʻqmoq qishlogʻi, Pishpek tumani, Rossiya imperiyasi – 1964-yil 3-iyul, Toshkent shahri, Oʻzbekiston) – sovet va oʻzbek davlat arbobi, Toshkent-savdo temir yoʻl deposi haydovchisi, Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashining Prezidium raisi oʻrinbosari. Oʻzbekiston SSR Oliy Radasi deputati. SSSR Oliy Kengashining 1-4-chaqiriq deputati.

Hayoti 
Vasil Yakovich Yemtsov 1905-yilda Turkiston general-gubernatorligining Toʻqmoq qishlogʻida (hozirgi Qirgʻiziston) yollanma ishchi oilasida tugʻilgan. U ikki sinfli cherkov maktabini tamomlagan. Mehnat faoliyatini 1919-yilda etikdoʻzlik ustaxonasida shogird sifatida boshlagan. Keyinchalik Oʻrta Osiyo temir yoʻllarida ishlagan va ish bilan birgalikda taʼlim olishni davom ettirgan.

1923–1927-yillarda Toshkentdagi Kaganovich (Oktyabr inqilobi nomidagi) zavodida qozonxonachi, montyor boʻlib ishlagan.

1927–1938-yillarda parovoz mashinistining yordamchisi, Oʻrta Osiyo temir yoʻlining Toshkent temir yoʻl deposi lokomotiv mashinisti boʻlgan.

Vasil Yakovich Yemtsov 1938-yilda Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi aʼzosi boʻlgan.

1938-yilda O‘zbekiston SSR Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi raisining oʻrinbosari boʻlgan.

1938–1958-yillarda Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumi raisining oʻrinbosari boʻlgan.

1958-yildan 1964-yil 3-iyulgacha Oʻzbekiston SSR Vazirlar Soveti huzuridagi Ishchilarni koʻchirish va tashkiliy ishga qabul qilish bosh boshqarmasi boshligʻining oʻrinbosari boʻlgan.

Vasil Yakovich Yemtsov 1964-yil 3-iyulda Toshkent shahrida vafot etgan. U 1964-yil 4-iyulda shahar qabristoniga dafn etilgan.

Mukofotlari 
Vasil Yakovich Yemtsov 1936-yil 4-aprelda Lenin ordeni bilan taqdirlangan. Shuningdek, u uchta „Mehnat Qizil Bayroq“ ordeni, „Qizil yulduz“ ordeni, „Hurmat Belgisi“ ordeni va boshqa bir qancha medallar bilan ham taqdirlangan.

Manbalar 

Toshkent shahrida vafot etganlar