MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Lebovski festivali

Lebovski festivali ( — 1998-yilda aka- uka Koen tomonidan suratga olingan "Katta Lebovski" filmi muxlislari tomonidan har yili oʻtkaziladigan festival. Birinchi bunday tadbir Luisvilda bʻlib oʻtdi, uning ochilish kunida bor-yoʻgʻi 150 nafar muxlis ishtirok etdi, ammo kelajakda filmning butun Amerika boʻylab koʻplab muxlislari bu gʻoyani qabul qilishdi, natijada harakat boshqa shaharlarga tarqaldi. Festivalning markaziy joyini cheksiz bouling kechasi, shuningdek, barcha turdagi oʻyinlari va liboslar tanlovlari egallaydi. Bayram hafta oxiri davomida davom etadi va odatda festival oldidan kechasi va kunduzi ochiq havoda tantanalar, jonli guruhlar, esdalik sovgʻalari doʻkonlari va boshqalar bilan oʻtkaziladi. Koʻpincha filmni yaratishda ishtirok etgan taniqli shaxslar ham festivalga tashrif buyurishadi, masalan, bir marta Jeff Bridjsning oʻzi Los-Anjelesdagi festivalga kelgan. Birinchi Lebovski festivali Mayk Uolshning Amerika boulingiga bagʻishlangan Bowling Across America kitobida tasvirlangan.

2010-yil holatiga koʻra, festival Luisvildan tashqari sakkiz marta, Nyu-York, Las-Vegas, Los-Anjeles, Ostin, Sietl, Chikago, San-Fransisko kabi shaharlarda boʻlib oʻtdi, yaqinda Portlend va Bostoni qamrab olingan.

Lebovski festivali tashkilotchilari Bill Grin, Skot Shaffitt, Ben Pesko va Uill Rassell hamda, „Men Lebovskiman, Siz Lebovskisiz: hayot, Katta Lebovski va sizda nima bor“ filmga bagʻishlangan, kitobini yozgan va nashr etgan. Festival haqida „Muvaffaqiyatlilar“ nomli hujjatli film bor.

„Doʻst qoladi“ nomi bilan tanilgan Lebovski festivalining Britaniyadagi ekvivalenti, har yili Londonda oʻtkaziladi.

Manbalar

Havolalar 

 Lebovski festivali rasmiy veb-sayti  Arxivnaya kopiya  )
 2009-yil Vashingtondagi Lebowski festivalining foto galereyasi )
 Festival tashkilotchilari bilan suhbat (mavjud havola) — Yosh Amerikaning ovozi )
 Uill va Skott bilan kult filmlari (mavjud havola) — Uill Rassell va Skott Shaffit bilan suhbat )
AQSh festivallari
 Kentukki shahrida 2002-yilda paydo bo'lgan
 2002-yilda paydo bo'lgan festivallar
Bowling
Big Lebowski
Guresh

Guresh — turk milliy kurashi. YUNESKOning nomoddiy merosi roʻyxatiga kiritilgan.

Tavsif 
Kostyum — yumshoq belbogʻli charm milliy shim. Kiyimlarning vazni 13 kg ga yetadi. Toʻxtash joylarida torso, qoʻllar va oyoqlar, kamar va shimlar uchun tutqichlar qilish, sayohat qilish va raqibni orqaga qaytarishga ruxsat beriladi. Jangning maqsadi — raqibni yerga qulatib, yelkalarini bostirish. Sportchilar „paxlavonlar“ deb ataladi. Kurashchilar ushlashni qiyinlashtirish uchun tanani zaytun moyi bilan moylashadi. Jang vaqti cheklanmagan. Kurash uchun belgilangan vaqt qirq-qirq minut. Reglamentda gʻolib asosiy vaqtda aniqlanmagan taqdirda qoʻshimcha oʻn besh daqiqa vaqt ajratilgan. Bir daqiqalik qisqa tanaffuslar mavjud, ular davomida pahlavonlar yuzlarini salfetkalar bilan artib olishlari mumkin. Sportchilar oʻn bir yoshdan boshlab tayyorgarlik koʻrishni boshlaydilar. Musobqalarda 45 yoshdan boshlab ishtirok etiladi. Janglar milliy cholgʻu asboblari: zarbli davul va shamol zurnasi joʻrligida oʻtkaziladi. Musobaqa boshlanishidan oldin polvonlar saf tortadilar. Boshlovchi, barchanii navbat bilan tanishtiradi. Ular qollarini silkitib, tribunalarga yaqinlashadilar. Ularning harakatlari shamol tegirmonlarining harakatiga oʻxshaydi. Shundan soʻng, ular juft boʻlib kurasha boshlaydilar va yutqazganlar oʻyinni tark etadi. Hakamlar milliy liboslarda kiyinishgan. Sharxlovchilar baʼzan sodir boʻlayotgan voqealar haqidagi sharhlarida, musulmon ibodatlarini oʻqiydilar.

Bir tahlilga koʻra, kurash tarixi shumerlar va bobilliklarning qadimgi davrlaridan boshlangan. Afsonalardan biriga koʻra, Sulaymon posho boshchiligidagi 40 nafar jangchi Yevropa qirgʻoqlariga joylashgan. Edirne qishlogʻidan uncha uzoq boʻlmagan joyda vaqtinchalik qarorgoh tuzib, oʻyin-kulgi uchun kurashlar uyushtirishdi. Hamma jangchilar toliqib, jangni toʻxtatgach, ikki jangchi tong otguncha ularning qaysi biri kuchliroq ekanini aniqlashda davom etishdi. Qarama-qarshilik faqat ularning oʻlimi bilan yakunlandi. Ular dafn qilindi va askarlarning qabrlariga kalit urildi. Afsonaga koʻra, hozirgacha yogʻli kurash bayramlari oʻtkaziladigan joy „Qirkpinar“ deb ataladi, tarjimada „qirq kalit“ degan maʼnoni anglatadi. Usmonli yilnomachilarining taʼkidlashicha, bu tadbir 1362-yildan beri har yili oʻtkazib kelinmoqda. Bir tahlilga koʻra, bu uni dunyodagi doimiy ruxsat etilgan eng qadimgi sport musobaqasi qiladi. Tarix davomida ushbu sport musobaqasi 70 ga yaqin marotaba bekor qilingan. Musobaqa gʻolibi bir yil egalik qilishi mumkin boʻlgan oltin kamarni, shuningdek pulni oladi. 1975-yilgacha musobaqa qoidasida vaqt chegarasi yoʻq edi va ular bir necha soat, baʼzan esa kunlar davom etishi mumkin edi.

Manbalar

Havolalar 

 Jangdan reportaj 
 Turk milliy kurashi 
Jang San'ati
 milliy kurash turlari
 Turkiyada sport
Deduktiv ma’lumotlar bazasi

Deduktiv maʼlumotlar bazasi — bu (deduktiv) maʼlumotlar bazasida saqlangan qoidalar va faktlar asosida xulosalar (yaʼni, qoʻshimcha faktlarni qoʻshish) mumkin boʻlgan maʼlumotlar bazasi tizimi hisoblanadi. Datalog odatda deduktiv maʼlumotlar bazalarida faktlar, qoidalar va soʻrovlarni koʻrsatish uchun qoʻllaniladigan tildir. Deduktiv maʼlumotlar bazalari kuchli rasmiyatchilikni qoʻllab-quvvatlaydigan va hanuzgacha tezkor va juda katta maʼlumotlar toʻplamlarini boshqarishga qodir boʻlgan tizimlarni yaratish uchun mantiqiy dasturlashni relyatsion maʼlumotlar bazasi bilan birlashtirish istagidan kelib chiqqan. Deduktiv maʼlumotlar bazalari relyatsion maʼlumotlar bazalariga qaraganda koʻproq ifodali, ammo mantiqiy dasturlash tizimlariga qaraganda kamroq ifodali boʻladi. Soʻnggi yillarda Datalog kabi deduktiv maʼlumotlar bazalari maʼlumotlar integratsiyasi, maʼlumotni chiqarib olish, tarmoqlarni tashkil etish, dasturlar tahlili, xavfsizlik va bulutli hisoblashda yangi ilovalarni topdi. Deduktiv maʼlumotlar bazalari va mantiqiy dasturlash: Deduktiv maʼlumotlar bazalari mantiqiy dasturlashdan juda koʻp tushunchalardan foydalanadi; deduktiv maʼlumotlar bazalari tilida koʻrsatilgan qoidalar va faktlar. Datalog Prologdagilarga juda oʻxshaydi. Biroq, deduktiv maʼlumotlar bazalari va mantiqiy dasturlash oʻrtasidagi muhim farqlar mavjud:

 Sensitivlik va muolakalilik: Prologda dasturning bajarilishi dasturdagi qoidalar va qoidalar qismlarining tartibiga bogʻliq; bu xususiyatlar dasturchilar tomonidan samarali dasturlar yaratish uchun ishlatiladi. Biroq, maʼlumotlar bazasi tillarida (masalan, SQL yoki Datalog) dasturning bajarilishi qoidalar va faktlar tartibiga bogʻliq emas.
 Maxsus predikatlar. Prologda dasturchilar kesma kabi maxsus predikatlar yordamida dasturning protsessual baholariga bevosita taʼsir koʻrsatishi mumkin, bu deduktiv maʼlumotlar bazalarida bunday emas.
 Funktsiya belgilari: Mantiqiy dasturlash tillari funksiya belgilariga murakkab belgilar yaratish imkonini beradi. Deduktiv maʼlumotlar bazalarida bunga yoʻl qoʻyilmaydi.
 Kortejga yoʻnaltirilgan ishlov berilish: deduktiv maʼlumotlar bazalari toʻplamga yoʻnaltirilgan ishlov berishdan foydalanadi, mantiqiy dasturlash tillari esa bir vaqtning oʻzida bitta kortejga toʻplanadi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Author: Herve Gallaire, Jack Minker, Jean-Marie Nicolas: Logic and Databases: A Deductive Approach. Publisher: ACM. doi:10.1145/356924.356929
 Author: Stefano Ceri, Georg Gottlob, Letizia Tanca: Logic Programming and Databases. Publisher: Springer-Verlag. ISBN 978-0-387-51728-5
 Author: Ramez Elmasri and Shamkant Navathe: Fundamentals of Database Systems (3rd edition). Publisher: Addison-Wesley Longman. ISBN 0-201-54263-3
ma'lumotlar bazalari
Sloveniya Davlatchilik kuni

Sloveniya Davlatchilik kuni ( Dan državnosti) har yili 25-iyun kuni Sloveniyaning 1991-yilda mustaqillikka erishgani va Yugoslaviyadan ajralib chiqqani munosabati bilan nishonlanadi. Sloveniyada Mustaqillik kuni alohida bayramdir, chunki 26-dekabr nomi va mohiyatiga oʻxshash bayram — Mustaqillik va birlik kuni. U 1990-yil 26-dekabrda oʻtkazilgan Sloveniya mustaqilligi referendumining bir yilligiga toʻgʻri keldi. Referendumda barcha saylovchilarning 88,5 foizi yoki oʻsha paytdagi Sloveniya Sotsialistik Respublikasi aholisining 94,6 foizi Sloveniya mustaqilligini eʼlon qilishni yoqlab ovoz berdi.

Sloveniya mustaqilligi toʻgʻrisidagi de-yure deklaratsiya faqat 26-iyunda qabul qilinganiga qaramay, mamlakatning SFRY tarkibidan haqiqiy chiqishi zarur qonun loyihalari qabul qilinganidan bir kun oldin sodir boʻldi. Sloveniya mustaqilligining eʼlon qilinishi Sloveniyaning gʻalabasi va Yugoslaviya tomonidan uning mustaqilligini tan olishi bilan yakunlangan oʻn kunlik urushning boshlanishiga sabab boʻldi.

Sloveniya bilan bir kunda Xorvatiya ham oʻzining davlatchilik kunini nishonlaydi, lekin u yerda 8-oktabrda Mustaqillik kuni nishonlanadi.

Yana qarang 

 Sobiq Yugoslaviya respublikalarida davlatchilik kunlari
 Sloveniyada bayramlar
 Sloveniya tarixi
 Yugoslaviyaning parchalanishi

Manbalar

Havolalar 

 Yugoslaviya qoʻshinlari Sloveniyaga qarshi harakat qilmoqda )
Gushtingiri

Kushti (toj  'kurash' < пехл. pehldan kustīg 'belbogʻ пехл. kust «yon», «yon») — anʼanaviy milliy tojik kurashi boʻlib, raqiblar bir-birini kamardan ushlab turishadi.

U, qoida tariqasida, yumshoq belbogʻli milliy xalatda oʻtkaziladi. Qoʻlga olish xolatlari, har qanday joyda, xoh kamar, xoh xalatning yengida, xoh koʻylagida amalga oshirilishi mumkin. Kamar ostidan tutib olish mumkin emas, lekin oyoqlar orqali uloqtirishga ruxsat beriladi.

Kushti juda qadimiy tarixga ega — 3000-yildan ortiq.

Musobaqa kunlarida, anʼanaga koʻra, birinchi janglarni bolalar, soʻngra oʻsmirlar boshlashadi va shundan keyingina gilamga  pahlavon — bahodirlar, deb ataladigan, taniqli sportchilar chiqishadi.

Adabiyotlar

Manbalar 

 Tojikistonda sport turlari
 milliy kurash turlari
Demokrator

Demokrator — fuqarolarga umumiy ijtimoiy ahamiyatga ega muammolar atrofida birlashish, davlat hokimiyati va boshqaruvi organlariga va mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish organlariga jamoaviy murojaatlar matnlarini birgalikda tahrir qilish va ushbu jamoaviy murojaatlar boʻyicha ishlarning holatini kuzatish imkonini beradigan veb-sayt.

2010-yil 28-iyunda „Demokrator“ axborot tizimi loyihasi davlat sektori uchun eng yaxshi IT loyihasi deb topildi.

2013-yil oxirida amalga oshirilgan navbatdagi yangilanishdan soʻng, eski muammolar boʻyicha toʻplangan tarafdor va qarshi ovozlar yoʻqoldi.

Asosiy xususiyatlar 

 Foydalanuvchilar „Demokrator“ tizimi orqali dolzarb muammolarga ovoz berishlari mumkin. Eng muhim va ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan muammolar tizim foydalanuvchilari tomonidan eng koʻp ovoz olganlardir.
 Muammoning dolzarbligi uchun ovoz bergan barcha foydalanuvchilar davlat organlariga murojaat loyihasini birgalikda tahrir qilishlari mumkin. Yaʼni, tizim muammoni hal qilishdan manfaatdor boʻlgan koʻplab foydalanuvchilar uchun bir vaqtning oʻzida hujjatlar boʻyicha birgalikdagi jamoaviy ishlarni taʼminlaydi.
 Eng ijtimoiy ahamiyatga ega boʻlgan muammolar Rossiya qonunchiligiga (2006-yil 2-maydagi 59-sonli FQ) muvofiq elektron pochta orqali adresatga yuboriladi va imzo bilan tasdiqlanadi va qogʻozda koʻpaytiriladi, davlat organlari va mahalliy hokimiyat organlari 30 kun ichida mazkur xatlarga javob tayyorlashlari shart.
 Fuqarolarning barcha murojaatlari va ularga boʻlgan javoblari tizimda ochiq joylashtiriladi. Tizim ishlab chiquvchilarning fikricha, oshkoralik davlat organlarining yaxshi ishlashini taʼminlashi kerak — „Demokrator“ tizimi orqali xat olgan mansabdor shaxs oʻz javobi ommaga eʼlon qilinishini bilishi va javob tayyorlashga imkon qadar masʼuliyat bilan yondashishi kerak.
 Javobni olgach, muammoning dolzarbligi uchun ovoz bergan foydalanuvchilar olingan javobni baholashlari mumkin. Foydalanuvchilarning aksariyati javobni qoniqarsiz deb topsa, ikkinchi murojaat boshqa yoki yuqoriroq tashkilotga yoziladi.
 Koʻp sonli foydalanuvchi reytinglarining toʻplanishi tashkilot va boʻlimlarning ish sifati boʻyicha tahliliy hisobotlarni yaratishga imkon beradi.

Yana qarang 
 Elektron demokratiya

Manbalar

Havolalar 
 Сайт проекта «Демократор»
 Репортаж о системе «Демократор» в программе «Время»
 статья в «Новой Газете»
 публикация в «Известиях»
 публикация в «Комсомольской Правде»
 статья на сайте Odintsovo.info
  статья на сайте Ozweek.ru
Informatika
Demokratiya
axborot jamiyati
 2010-yilda paydo bo'lgan saytlar
DNK kuni

DNK kuni — 1953-yilda Nature jurnalida Jeyms Uotson, Frensis Krik, Moris Uilkins, Rozalind Franklin va ularning hamkasblari tomonidan DNKning molekulyar tuzilishini kashf etish boʻyicha uchta maqola chop etilgan kun sharafiga tashkil etilgan, bayram 25-aprelda nishonlanadi. Birinchi marta DNK kuni Qoʻshma Shtatlarda 2003-yilda DNK qoʻsh spiral kashf etilganining 50-yilligi sharafiga nishonlangan, oʻsha yilning apreli AQShda inson genomiga loyihasining tugallanishi bagʻishlangan oy deb eʼlon qilingan.

2010-yildan beri Milliy Inson genomi tadqiqot instituti (NHGRI) har yili aprel oyida DNK kunini nishonlaydi. NHGRIda ushbu kunga bagʻishlangan maxsus taʼlim dasturlari mavjud. Bu kun, shuningdek, 2003-yil aprel oyida eʼlon qilingan Inson genomi loyihasining yakunlanishini anglatadi.

Manbalar

Havolalar 

 Milliy DNK kuni (rasmiy sahifa)
Paragvay kaymani

Paragvay kaymani yoki jakar () - Kaymaning bir turi, ilgari  kichik turi deb qisoblangan. Tashqi koʻrinishi kayman timsohlarga oʻxshash boʻladi. Tana uzunligi odatda 2 metr atrofida boʻladi, ayollar erkaklarga qaraganda kichikroq boʻlishadi. Eng katta vakillari 4 metr uzunlikka etishi mumkin.

Yashash joylari

Paragvay kaymanlari Argentina shimolida, Braziliya janubida, Boliviya va Paragvayda uchratish mumkin. Ushbu turdagi kaymanlarni diapozoni materikning janubi, La-Plata daryo sohillarigacha chozilgan. Botqoq va botqoqli pasttekisliklarda yashaydi, ko'pincha suzuvchi orollar orasida yashirinadi.

Oziqlanishi

Paragvay kaymanlari asosan suvda suzuvchi umurtqasiz (saylangozlar) va umurtqali hayvonlar bilan oziqlanishadi: baliqlar, asosan piranyala aholi sonini meyorda ushlab turishadi, ilonlar, ba'zan paragvay anakondalariga hujum qilaishadi. Jagʻ va tushlar tuzilish tabiati va tabiy qoʻrqoqligi sababli paragvay kaymanlari oʻz hajmidan yirik oljaga hujum qilmaydi.

Nasilchilik mavsumi

Nasilchilik mavsumi yomgʻirlar mavsumida boshlanadi. Yomgʻirlar mavsumi oʻrtasida ayyolar uyalar qurib, uya ichiga 21-38 tuxum qoʻyishadi. Kaymanlar xavf ostida qoʻlsa uyalarini tashlab ketishadi, xavf solmagan holatda uya ildida qiladishadi. Paragvay kaymanlari bolalari mart oyida tuxum yorishadi.

Paragvay kaymanlariga yaguarlar, yovvoyi itlar va yirik anakondalar tahdid qqilishadi.

Qizil kitobdagi statusi 

Paragvay kaymanlar soni tarqilish doirasi ichida kam. Boliviya, Braziliya va Argentinada kaymanlarni himoya va aholi sonini kʻopaytirish dasturlari mavjud. Boliviya tabiy sharoitlarida koʻpayish, Braziliya va Argentinada tinsoh fermalari faoliyatlari yirgʻiziladi. 

Jacare raqamlari hamma joyda past. Boliviya, Braziliya va Argentinada kaymanni saqlash bo'yicha qo'shma dasturlar mavjud. Boliviyada tabiiy sharoitda yashovchi kaymanlarni ko'paytirish, Braziliya va Argentinada timsoh fermalari faoliyat yuritadi. Jakar IUCN Qizil ro'yxatiga kiritilgan himoyalangan tur. Hozirgi aholi soni unchalik katta emas (100 000-200 000 kishi), lekin u ancha barqaror va yilning noqulay fasllarida ham bir xil darajada saqlanib qoladi.

Havolalar 

 crocodilian.com: Caiman yacare (DAUDIN, 1802) )
 Sudralib yuruvchilar The Reptile Database  
 Caiman yacare (inglizcha). IUCN Qizil ro'yxati xavf ostidagi turlar 
 A. Filipechev, M. Kozlov. Timsohlar ()
Dotcom

Dotcom (inglizcha dotcom, dot-com, shuningdek dot.com; inglizcha.com dan) — biznes modeli butunlay internet ichida ishlashga asoslangan kompaniyalar uchun qoʻllaniladigan atama.  U 1990-yillarning oxirida paydo boʻldi va keng tarqaldi. Internet-biznesning gullab-yashnashi davrida.  Bu atama ingliz tilidan olingan boʻlib,  dot-com („nuqta-com“) — asosan tijorat tashkilotlarining saytlari roʻyxatga olinadigan yuqori darajadagi.com domeni.

Dotcomlarning jadal rivojlanishi butun dunyo boʻylab tarmoq taqdim etayotgan yangi imkoniyatlarga jamoatchilik eʼtiborining ortishi bilan bogʻliq edi.  Dotcomlarning gullab-yashnashi, shuningdek, Internet bilan bogʻliq har qanday loyihalar uchun qarz va investitsiya kapitalini jalb qilishning arzonligi bilan ajralib turardi.  Shunisi eʼtiborga loyiqki, bu Internetni sehrli afsun sifatida ishlatib, nafaqat venchur kapital fondlaridan, balki anʼanaviy moliya institutlaridan ham osonlik bilan sezilarli investitsiyalarni qabul qilgan juda koʻp firmalarning paydo boʻlishiga olib keldi.

Dotcom mashmashasi 2000-yil mart oyida NASDAQ indeksining keskin pasayishi va Silikon vodiysidagi „axborot iqtisodiyoti“ tomonidan yaratilgan yuzlab kompaniyalarning bankrotligi bilan yakunlandi.  Dotcomlarning qulashi iqtisodiyotning Internet sektoridan mablagʻlarning katta miqdorda chiqib ketishiga va biznesning ushbu turiga ishonchning yoʻqolishiga olib keldi.

Onlayn biznesning qayta tiklanishi 
2004-yildan beri Internet-loyihalar yana kuchaya boshladi, ammo muvozanatli va oʻylangan holda. Bunda sohadagi umumiy tanazzulga qaramay samarali ishlashda davom etayotgan bir qator tashkil etilgan biznes platformalar va texnologiyalarning mavjudligi, shuningdek, Google kompaniyasining juda taʼsirli dastlabki ommaviy taklifi muhim ijobiy rol oʻynadi.

Hozirgi vaqtda toʻplangan tajriba va yaxshi yoʻlga qoʻyilgan tizimlar tufayli tarmoq biznesining boshqa „moddiy“ tarmoqlardan kam joyi yoʻq.

Yana qarang 
 Dot-com qabariq
biznes texnologiyalari
 Internet kompaniyalari
 Dotcom qabariq
Hirot jangi (1729)

Hirot jangi.

Hirotlik abdaliylar yurishda duch kelgan ketma-ket muvaffaqiyatsizliklardan so'ng Olloyorxon bu masalani hal qilish uchun so'nggi jangga chiqishga qaror qildi. Afsuski, afg'on otliqlarining hujumi Fors chizig'idagi mushketyorlarning intizomli otishmasi va qo'llab-quvvatlovchi fors otliqlarining qanotli hujumlari natijasida yana buzildi. Olloyorxon yaqinlashib kelayotgan qamalga dosh berish umidida kaltaklangan qoʻshinini Hirot devorlari orqasiga olib chiqishdan boshqa chorasi qolmadi. Og'ir to'p va minomyotlar bilan shahar mudofaasiga zarba berib, shaharni kuchli bombardimon qilish boshlandi. O'z maslahatchilari bilan maslahatlashgandan so'ng, Olloyorxon keyingi qarshilik ko'rsatishning befoydaligiga amin bo'ldi. Tinchlik shartlari taklif qilindi va Abdaliylar Fors va Hirotning qonuniy hukmdori sifatida Tahmasp II ga sadoqat bildirishga rozi bo'lishdi. Shunday qilib, Abdaliylar Fors hukmronligi ostiga o'tkazildi.

Manbalar
Xalqlar birligi kuni

Belarus va Rossiya xalqlari birligi kuni — bu davlat darajasida nishonlanadigan rus va belarus bayrami. 2-aprel kuni nishonlanadi, chunki 1996-yilning shu kunida Prezident B. N. Yelsin Belarus va Rossiya hamjamiyatini yaratish toʻgʻrisida shartnoma imzolangan, bu iqtisodiy makonning birligini va asta-sekin ikki davlatning huquqiy bazasini oʻz zimmasiga oldi. Bir yil oʻtgach Belarus va Rossiya ittifoqi toʻgʻrisidagi shartnomani Prezident A. Lukashenko imzolagan. Ittifoq davlatini barpo etish toʻgʻrisidagi shartnoma 2000-yil 26-yanvarda ikki davlat rahbarlari oʻrtasida ratifikatsiya yorliqlari almashilganidan soʻng kuchga kirdi. Shartnoma shartlariga koʻra Rossiya va Belarus fuqarolari huquq, sogʻliqni saqlash, dam olish, taʼlim va Ittifoq davlati hududida toʻsiqsiz harakatlanish sohasida teng huquqlarga ega edilar.

Ittifoq davlati doirasida sanoat, qurilish, kosmik tadqiqotlar va hokazolarda koʻplab dasturlar amalga oshirilmoqda. 1997-yilda Rossiya Federatsiyasi Markaziy banki ushbu voqeaga bagʻishlangan esdalik tangasini chiqardi.

Muvaffaqiyatli hamkorlik davlatlarning birgalikdagi faoliyati uchun keyingi dasturlarni yaratishga asos boʻldi, shuning uchun 2015-yilda Yevroosiyo Iqtisodiy Ittifoqi, shuningdek, Bojxona ittifoqi, Yagona iqtisodiy makon Rossiya, Belarus va Qozogʻiston boshlandi.

Manbalar 

 Rossiya Bayramlari
 Belarus Bayramlari
 bayramlar 2-aprel
02
 1996-yil Rossiyada
 1996-yil Belorussiyada
Peterburglikning yagona kartasi

Peterburglikning yagona kartasi (PYK) — bank, chegirma va bonus kartalari, shuningdek, elektron yoʻl chiptasi („Podorojnik“ KSK) va elektron imzo tashuvchining imkoniyatlarini oʻzida mujassamlashtirgan koʻp funksiyali elektron smart-karta. Peterburglikning yagona kartasi „Mir“ milliy toʻlov tizimi doirasida chiqariladi.

Peterburglikning yagona kartasi — bu Sankt-Peterburg hukumati tomonidan yetakchi banklar, jumladan Sberbank, VTB Bank, „Sankt-Peterburg“ Banki bilan birgalikda amalga oshiriladigan loyihadir.

U Sankt-Peterburg aholisi yoki mehmonlari, oʻzlari bilan faqat PYK ni olgan holda, barcha muhim xizmatlardan, yaʼni tibbiy, taʼlim, transport, toʻlov, ijtimoiy, yuridik xizmatlardan foydalanish imkoniyatlarini taʼminlash uchun moʻljallangan.

Kartani chiqarish 2019-yil 6-maydan boshlangan. 2022-yil 11-aprelda Sankt-Peterburg hukumati bank kartalari uchun chiplar yetishmasligi sababli Peterburglikning yagona kartasini muddatsiz shaklga oʻtkazishga qaror qildi. 

PYK Rossiya Federatsiyasining 14 yoshga toʻlgan har qanday fuqarosiga emitent bankning Sankt-Peterburgdagi filialiga murojaat qilish orqali berilishi mumkin.

RF fuqarosi kartani chiqarish uchun arizani rasmiylashtirishda taqdim etishi kerak boʻlgan hujjatlar:

 Rossiya Federatsiyasi fuqarosining shaxsini tasdiqlovchi hujjatlardan biri: Rossiya Federatsiyasi fuqarosining pasporti, harbiy guvohnoma, RF harbiy xizmatchisining shaxsini tasdiqlovchi guvohnomasi;
 Majburiy pensiya sugʻurtasi sugʻurta guvohnomasi (MPSSG);
 Majburiy tibbiy sugʻurta polisi (harbiy xizmatchilar bundan mustasno).

Peterburglikning yagona kartasida karta egasining fotosurati koʻrsatiladi.

Peterburglikning yagona kartasining transport ilovasini faollashtirish Sankt-Peterburg metropoliteni kassalarida amalga oshiriladi. Peterburglikning yagona kartasi transport ilovasini faollashtirish barcha karta egalari uchun bepul shaklda amalga oshiriladi.

Peterburglikning yagona kartasi elektron shaklda qayd etilgan imtiyozlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlardan foydalangan holda imtiyozli sayohat hujjatlarini rasmiylashtirish uchun ham qoʻllaniladi.

Manbalar

Havolalar 
 Официальный сайт проекта
Sankt-Peterburg
 Smart Card
Jurnallashtirish

Jurnallashtirish (ingl. logging) — axborot texnologiyalaridagi operatsiyalarni xronologik tartibda avtomatik qayd etish shakli, maʼlum bir obyekt bilan bogʻliq jarayon doirasida sodir boʻlayotgan hodisalar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni roʻyxatga olish fayli yoki maʼlumotlar bazasiga qayd etish.

Misol uchun, kompyuter xotirasi bilan bogʻliq jurnal — kompyuter faylining allaqachon mavjud boʻlgan va muqobil versiyasini qayta tiklashda foydalanish imkoni boʻlgan maʼlumotlarni qayta ishlash operatsiyalarining xronologik tartibda qayd etilishi hisoblanadi. Maʼlumotlar bazasi boshqaruv tizimlarida oʻzgarishlarni jurnallashtirish — maʼlumotlarni ular bazada bevosita saqlanguniga qadar boʻlgan oʻzgartirishlarni qayd etish usuli ham qoʻllaniladi.

Jurnallashtirilgan fayl tizimi — yaxlitlikni taʼminlash va ehtimoliy nosozlik holatida qayta tiklash uchun jurnallashtirish usuli keng qoʻllanadigan fayl tizimi hisoblanadi.

Unifikatsiyalangan jurnallashtirishni taʼminlash uchun dasturiy taʼminotni ishlab chiqishda koʻp hollarda Log4j va Blackbird kabi standart kutubxonalardan foydalaniladi.

 kompyuter xatolar
 kirish nazorati
Hirot jangi

Hirot jangi

Hirotlik abdaliylar yurishda duch kelgan ketma-ket muvaffaqiyatsizliklardan soʻng Ollohyorxon bu masalani hal qilish uchun soʻnggi jangga chiqishga qaror qildi. Afsuski, afgʻon otliqlarining hujumi Fors chizigʻidagi mushketyorlarning intizomli otishmasi va qoʻllab-quvvatlovchi fors otliqlarining qanotli hujumlari natijasida yana buzildi. Ollohyorxon yaqinlashib kelayotgan qamalga dosh berish umidida kaltaklangan qoʻshinini Hirot devorlari orqasiga olib chiqishdan boshqa chorasi qolmadi. Ogʻir toʻp va minomyotlar bilan shahar mudofaasiga zarba berib, shaharni kuchli bombardimon qilish boshlandi. Oʻz maslahatchilari bilan maslahatlashgandan soʻng, Ollohyorxon keyingi qarshilik koʻrsatishning befoydaligiga amin boʻldi. Tinchlik shartlari taklif qilindi va Abdaliylar Fors va Hirotning qonuniy hukmdori sifatida Tahmasp II ga sadoqat bildirishga rozi boʻlishdi. Shunday qilib, Abdaliylar Fors hukmronligi ostiga oʻtkazildi.

Manbalar 

Hirot jangi