MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Proletar tumani ko‘ngilli askarlariga yodgorlik

Proletar tumani koʻngilli askarlariga yodgorlik — Moskvada oʻrnatilgan yodgorlikdir. 1980-yil 6-mayda Avtozavodskaya maydonida oʻrnatildi. Ulugʻ Vatan urushi frontlarida halok boʻlgan Moskvaning Proletar tumani aholisiga bagʻishlangan. Yodgorlik mualliflari haykaltaroshlar F. D. Feveyskiy, N. G. Skrinnikova, arxitektorlar P. P. Zinovyev, I. M. Studenikin, muhandis B. M. Dubovoy. Yodgorlik „shahar haykaltaroshligi“ toifasiga kiradi.

Yodgorlikning balandligi 15 m.Yodgorlikning asosiy gʻoyasi old va orqa tomonning birligidir. Bu 1941-yil kuzida Moskvani himoya qilgan Qizil Armiya askarlari va ishchi-koʻngilli askarlar tasvirlangan koʻp figurali gorelyefli kompozitsiyadir. Yodgorlik kompozitsiyasida jangchilarning figuralari asosiy rol oʻynamaydi, lekin ular ustun dizaynga boʻysunadi. Ular bir-birining ustiga oʻrnatilgan uslub berib ishlangan tekisliklarga — Gʻalabaning ramziy bayrogʻiga joylashtirilgan. Tuzilishi trapetsiyasimon asosga ega boʻlib, bayroq ustuni ramzini ifodalaydi va unda „1941-1945“ relyefli yozuvi mavjud. Yodgorlikning orqa tomonida: „Vatan ozodligi va mustaqilligi uchun qurbon boʻlgan proletarlarning jasorati xalq xotirasida mangu saqlanib qoladi. Qahramonlarga abadiy shon-shuhratlar boʻlsin!“.

Haykaltaroshlik kompozitsiyasi poʻlat karkasda zarb qilingan mis qatlamdan yasalgan. Yodgorlik sayqallangan granitdan yasalgan pogʻonali poyada joylashgan. Yodgorlik ortidan Avtozavodskaya koʻchasi xiyoboni boshlanadi.

Manbalar 

Moskvaning Danilovskiy tumani
proletar tumanidagi militsionerlar
 Rossiyada Ulug ' Vatan urushi yodgorliklari / proletar tumanidagi militsionerlar
1980-yilda Moskvada qurilgan bino va inshootlar
 1980-yilgi haykallar
Lea

Чтоб всякий ведал, как я названа,
                      Я - Лия, и, прекрасными руками
                      Плетя венок, я здесь брожу одна.

                      Для зеркала я уберусь цветами;
                      Сестра моя Рахиль с его стекла
                      Не сводит глаз и недвижима днями.

                      Ей красота её очей мила,
                      Как мне - сплетенный мной убор цветочный;
                      Ей любо созерцанье, мне - дела
Dante Aligeri, „Bojestvennaya Komediya“,Chistiliщe, pesnya XXVII :100-108Lea (italyancha Lia) — 1542-yilda Papa Yuliy II qabri uchun Mikelanjelo tomonidan yaratilgan Yoqubning birinchi xotini, Rohilaning singlisi Leaning marmar haykali. „Lea“ „Moisea“ ning chap tomonidagi uyaga joylashtirilgan.

Tavsifi 
Uilyam Uollesning soʻzlariga koʻra, Lea „oʻychan olijanob, sokin ulugʻvorlikka toʻla“. U chap qoʻlida odamlarning harakatlarini kuzatish uchun oynani, oʻng qoʻlida esa hayot davomida insoniy fazilatlarni, oʻlimdan keyin esa ularni ulugʻlashni ifodalovchi gullar gulchambarini ushlab turadi. Erik Skiglianoning taʼkidlashicha, Liya juda „hayotiy“ va uning oyoqlari (…) yerga mahkam yopishgan va qorinning pastki  sohasidagi toʻplangan burmalar Bibliyadagi Leaning serfarzandligini ufodalaydi, chunki u Yoqubga olti oʻgʻil tugʻib bergan.

Bibliyada opa-singillar Rohila va Lea bir-biriga qarama-qarshidir, bu ularni allegorik shaxslar deb hisoblash imkonini beradi:

Lea „faol hayot“ (lat. Vita activa) ramzidir, chunki Dante uni shunday tasvirlagan. Reychel va uning katta singlisi Leaning yaratilishiga asos hisoblangan, bular, „faol“ Juliano va „mulohaza yurituvchi“ Lorenzo deʼ Medicilardir.

Manbalar

Havolalar 

 
 
 
 
  
 
 Mikelanjelo Haykallari
marmar haykallar
 eski Ahddagi haykallar
Ozodlikka erishgan ayol haykali

Ozodlikka erishgan ayol haykali ― Bokuda oʻrnatilgan Fuad Abdurahmonovning asarlaridan biridir. Yodgorlik 1960-yilda Gurbanov va J. Jabborli koʻchalari tutashgan joyda qurilgan. U Jafar Jabborlining „Sevil“ dramasidagi Sevil obrazidan ilhomlangan. Paranjini yechib tashlash gʻoyasi ozarbayjon ayolining dunyoviy kishanlardan ozod boʻlishini, oʻz mamlakatining ijtimoiy hayotida rol oʻynashi, oʻqish va ishlash imkoniyatini aks ettiradi.

Tarixi 
Dastlab, Fuad Abdurahmonov 1951-yilda gipsdan „Ozarbayjon ayoli“ haykalini yaratgan. Yodgorlik 1957-yilda qayta tiklangan va bronza yordamida qayta yasalgan. Ushbu kompozitsiya „Ozodlik“ deb nomlangan va Sanʼat muzeyidagi koʻrgazmada namoyish etilgan. Yodgorlikni koʻrgan mutaxassislar uni Sovet hokimiyatining 40-yilligi munosabati bilan shaharning markaziy qismiga oʻrnatish kerak degan qarorga kelishdi. Shundan soʻng Fuad Abdurahmonov ozarbayjon ayolining erkinligi mavzusini aks ettiruvchi yodgorlikning kattaroq varianti ustida ishlay boshladi. Yodgorlik 1959-yilda Leningradda bronzadan yasalgan. Keyinroq uni Ozarbayjonga olib ketishdi. 1960-yil 1-mayda yodgorlikning ochilishi boʻlib oʻtdi.

Yodgorlik gʻoyasi 
Fuad Abdurahmonov shunday dedi: „Ozarbayjon ayolining ozodligi mavzusi meni uzoq vaqtdan beri oʻziga jalb qilgan. Haykal ustida ishlashni boshlaganimda, negadir men toʻrlarga oʻralgan burgutni tasavvur qildim. U oʻz tugunlarini uzadi va nihoyat oʻzini ulardan xalos qiladi. Yana bir lahza va u jon-jahdi bilan quyoshli osmonga koʻtariladi“.

Paranji ayollar garderobining bir qismi sifatida savdo rivojlangan barcha shaharlarning belgisi edi. Paranjiga qarshi kurash 1908-yilda Bokuda liberal burjuaziya tomonidan boshlangan. Biroq, norozilik ruhoniylar tomonidan bostirildi va burjuaziya chekinishga majbur boʻldi. Burjuaziya vakillarining yevropacha uslubda kiyingan ayollari xafa boʻlmaslik sharti bilan roʻmol kiyishga qarshi namoyishlarni toʻxtatishga kelishib oldilar.

Ozarbayjon Sovet Ittifoqi tarkibiga kirgach, ayollarning ijtimoiy mavqei oʻzgardi. Ular jamiyatda ishlay boshladilar. Bu oʻzgarishlarning barchasi ularning kiyim uslubida oʻz aksini topdi. Koʻp qarshiliklarga uchragan paranjiga qarshi tashviqot 1920-yillarda yana boshlandi. Roʻmoldan bosh tortgan qizlar uylaridan haydab yuborilgan. Komsomolchi Sara Xalilova paranjisini yechgani uchun otasi tomonidan oʻldirilgan. Ozodlikka erishgan ayol haykali ayollarning oʻz huquqlari uchun kurashayotgan qiyinchiliklarini aks ettiradi. Poydevorda paranjisini yechayotgan yosh ayol qiyofasi — Sharq ayollarining ijtimoiy tengsizligi ramzi boʻlgan.

Manbalar

Adabiyotlar 
 
Boku meʼmoriy yodgorliklari
1960-yilda Ozarbayjonda paydo boʻlgan
SSSRda 1960-yilda qurilgan binolar va inshootlar
1960-yil yodgorliklari
Islomda ayollar huquqlari
Mikael Useinov tomonidan qurilgan binolar
Fuad Abdurahmonov haykallari
Ayollar uchun yodgorliklar
SSSRda ayollar huquqlari
Plimutdagi asoschi-otalar haykali

Plimutdagi asoschi-otalar haykali () — Plimut shahridagi yodgorlik (Massachusets, AQSh). Yodgorlik 1889-yilda ochilgan. U 1620-yil oxirida Shimoliy Amerikaga kelgan va Plimut shahri joylashgan joyda Plimut koloniyasiga asos solgan ziyoratchi-otalar xotirasiga bagʻishlangan. Yodgorlik granitdan yasalgan. Yodgorlik balandligi — 24 metr (81-fut). Yodgorlik Allerton koʻchasi (Allerton street) yonidagi tepalikda joylashgan.

Tarixi 

Angliyadan Mayflower kemasida suzib ketayotgan Pilgrim Otalar birinchi marta 67 kunlik sayohatdan soʻng 1620-yil 21-noyabrda yetib kelgan Keyp-Kod koʻrfazida toʻxtashdi. Keyp-Kodga kelgan kuni ular „Mayflower shartnomasini“ qabul qilishdi (), bu mustamlakachilarning mustaqil hayot tarzining birinchi ramzlaridan biriga aylandi. Besh hafta oʻtgach, ziyoratchilar Plimut hozir joylashgan Keyp-Kodning gʻarbiy tomonidagi Plimut koloniyasiga yoʻl olishdi.

Yodgorlikni qurishning asl gʻoyasi 1820-yillarga borib taqalsa-da, aslida loyiha faqat 1850-yilda boshlangan va tamal toshi 1859-yilda qoʻyilgan. Yodgorlikning umumiy dizayni Bostonlik arxitektor  tomonidan ishlab chiqilgan. Yodgorlik qurilishi 1888-yilgacha kechiktirilgan va rasmiy ochilish 1889-yil 1-avgustda boʻlib oʻtgan.

1974-yil 30-avgustda ushbu yodgorlik AQShning tarixiy joylar milliy reestriga kiritilgan (74002033 raqami). 2001-yilgacha yodgorlik Ziyoratchilar jamiyati (Pilgrim Society) ga tegishli edi, keyin esa Massachusets shtatiga koʻchirildi.

Yana qarang 
 Ziyoratchi-otalar
 Plimut tosh
 Ziyorat yodgorligi (Provincetown)

Manbalar

Havolalar 
 
Granit haykallar
Massachusets shtatidagi tarixiy joylar milliy reestri
Massachusetsdagi binolar va inshootlar
AQSH yodgorliklari
Tbilisidagi Parajanov haykali

Tbilisidagi Parajanov haykali — Tbilisida tugʻilgan Sovet rejissori Sergey Parajanov (1924-1990) xotirasiga Tbilisida oʻrnatilgan. U eski shahardagi Vatniy Ryad koʻchasida, 7-uyning yon tomonida joylashgan (Mantashevskiy savdo arkadasi). Shaharning diqqatga sazovor joylaridan biri hisoblanadi.

Tarixi 
Yodgorlik Parajanov tavalludining 80-yilligi munosabati bilan yaratilgan. Italiyada yasalgan. 2004-yil 6-noyabrda yodgorlikning ochilishida Gruziya madaniy elitasi vakillari, Armaniston, Rossiya va Ukrainadan kelgan mehmonlar ishtirok etishdi.

Haykaltarosh Vaja Mikaberidze Yuriy Mechitovning Parajanov Tbilisidagi Maxaradze koʻchasidan (Arsen Odzelashvili koʻchasi burchagi) sakrab oʻtganida olingan „Parvoz vaqti“ fotosurati yordamida „uchayotgan“ tasvirni yaratdi.

Manbalar

Havolalar 
 Памятник Параджанову
 Փարաջանովի հուշարձան 
 Parajanov statue
 Monument to the Sergey Parajanov (Tbilisi, Georgia) / სერგეი ფარაჯანოვის ძეგლი
2004-yil paydo boʻlganlar
Tbilisi yodgorliklari
Haruka Tachimoto

Haruka Tachimoto (; tugʻ. 1990-yil 3-avgust, Imizu, Toyama, Yaponiya) — yaponiyalik dzyudochi, 70 kg gacha vazn toifasida, Yaponiya terma jamoasi aʼzosi. 2012-yilgi Yozgi Olimpada oʻyinlari ishtirokchi va 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempioni.

Biografiya 
1990-yil 3-avgustda Haruka Tachimoto Imizu shahrida tugʻilgan.

Faoliyati 
Tachimotoning xalqaro miqyosdagi birinchi muvaffaqiyati 2007-yilda 20 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatidagi gʻolib boʻldi. 2008-yilda Bangkokda (Tailand) oʻtkazilgan 20 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritdi. 2009-yilda esa Parijda (Fransiya) bu unvonni muvaffaqiyatli himoya qildi. 2011-yilda Koreya Respublikasi sportchi Hwang Ye-Sulga yutqazib, Osiyo chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritdi. 2012-yilda u Parijda boʻlib oʻtgan „Katta dubulgʻa“ turnirida va Yaponiya chempionatida gʻolib chiqdi.

2012-yilda Londonda (Birlashgan Qirollik) oʻtkazilgan birinchi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Haruka ettinchi oʻrinni egalladi. U kubalik Onix Cortésni magʻlub etib, keyin xitoylik sportchi Chen Feiga va niderlandiyalik sportchi Edith Boschga yutqazdi.

2013-yilda Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha Jahon chempionatida Yaponiya terma jamoasi bilan chempion boʻlgan, 2014-yilda esa umumjamoa hisobida bronza medalini qoʻlga kiritgan. 2015-yilda Tachimoto Tyumen (Rossiya) va Parijda (Fransiya) oʻtkazilgan, Yaponiya chempionati va „Katta dubulgʻa“ turnirlarida gʻolib chiqdi. 2016- yilda u Parijda boʻlib oʻtgan „Katta dubulgʻa“ turnirida ikkinchi oʻrinni egalladi va Yaponiya chempionatida gʻolib chiqdi.

2016-yilda Rio-de-Janeyroda (Braziliya) Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Haruka Tachimoto 70 kg gacha vazn toifasida finalda kolumbiyalik Yuri Alvearni magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi.

Manbalar 

3-avgustda tugʻilganlar
1990-yilda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
2012-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
2016-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
Ostashkovdagi partizanlar uchun yodgorlik

Ostashkovdagi partizanlar uchun yodgorlik yodgorlik — Tver viloyati, Ostashkovda oʻrnatilgan monument. Federal ahamiyatga ega sanʼat yodgorligi hisoblanadi.

1958-yil 31-avgustda oʻrnatilgan. U Svoboda bogʻida, Volodarskiy koʻchasida joylashgan.

Yodgorlik Ulugʻ Vatan urushi yillarida Tver viloyati hududida harakat qilgan partizanlarning jasorati va qahramonligi xotirasiga oʻrnatilgan. Bronza haykallar kulrang granit bilan qoplangan poydevor ustida turadi. Bronza haykaltaroshlik guruhi uchta haykaldan iborat — ikkita erkak partizan va ayol partizan. Pulemyot koʻtargan partizanning markaziy figurasi jangchilarni jangga olib boradigan qoʻmondon qiyofasini aks ettiradi.

Poydevorning old tomoniga quyidagi yozuvli bronza lavha oʻrnatilgan: „1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushi partizanlariga“.

Yodgorlikni yaratish uchun 10 tonna bronza, ikki tonna mum, 33 tonna koks, 15,6 tonna gips, bir tonna yuqori sifatli temir, 120 kilogramm mix, 20 kilogramm sim, 20 kvadrat metr metall toʻr, 10 tonna yodgorlikni yasash uchun loy kerak boʻldi.

Adabiyotlar 
 Открытие памятника.

Manbalar 

1950-yillar Tver viloyatida
Rossiya Federatsiyasining federal ahamiyatga ega madaniy merosi ob’ektlari
Ostashkovning binolari va inshootlari
Tver viloyatining yodgorliklari
1958-yilda Rossiyada qurilgan binolar va inshootlar
1958-yil haykaltaroshligi
Tver viloyatidagi Rossiyaning madaniy merosi ob’ektlari
Rossiyaning madaniy meros ob’ektlari alifbo tartibida
Sofiko Chiaureli yodgorligi

Sofiko Chiaureli haykali — Gruziya poytaxti Tbilisi shahrining Eski shahar tarixiy tumanida (Sion maydoni) oʻrnatilgan yodgorlik.

Yodgorlik sovet gruzin aktrisasi Sofiko Chiaureli (1937-2008) xotirasiga oʻrnatilgan.

Tarixi 
2009-yilda ochilish marosimi boʻlib oʻtgan. Haykaltarosh Levan Vardosanidzedir.

Paradjanovning „Anor rangi“ filmidagi kadr asosida yasalgan aktrisaning bronza byusti uning „Istak daraxti“ filmidagi — Fufala rollarini aks ettiruvchi roli figurasi bilan toʻldiriladi. „Veriyskiy kvartalining ohanglari“ filmidagi kir yuvishchi Vardo, „Hovlida yovuz it“ spektaklidagi farrosh, shuningdek, kintauri raqsi raqqosi obrazalri ham mujassamlasjgan.

2014-yilda yodgorlik vandallar tomonidan zarar yetkazilgan, bronza haykalning bir qismi — yodgorlikning elementlari oʻgʻirlangan.

Adabiyotlar 
Artyom Sintsov Gruziya piyoda. Gruziyadagi eng qiziqarli sayohatlar. Moskva: Eksmo nashriyoti, 2018. 256 p. ISBN 978-5-04-090136-4

Manbalar

Havolalar 
Sofiko Chiaureli yodgorligi Arxivnaya kopiya

Atrofdagi panorama

Sofiko Chiaureli haykali

Gruziya. Tbilisi. Sofiko Chiaureli haykali.  Arxivnaya kopiya -da arxivlangan

Sofiko Chiaureli yodgorligi 

2160 

სოფიკო ჭიაურელი — Sofiko Chiaureli "სოფიკო ძეგლო ძეგლი თბი Arxivnaya kopiya 2-iyul
Chiaureli
 Büstler
Lokriy bokiralari

Lokriy bokiralari — yunon mifologiyasining qahramonlari.

Troya qoʻlga kiritilgandan keyin Eant Oilid tomonidan sodir etilgan jinoyati uchun (u Kassandra maʼbudasi haykalini uzib olib, zoʻrlagan)ni Iliondagi Afina ibodatxonasiga ruhoniy sifatida yuborilgan bokiralar. Birinchi Lokrian bokirasi Kleopatra deb nomlangan ().

Lokrian bokirasi Traron burnida ming yil davomida dafn etilgan, maʼbudaning gʻazabini toʻxtatish uchun bokiralarni shuncha vaqtga yuborish kerak edi.

Ular Lokriylarning „yuz oilalar“ (eng olijanob oilalar) orasidan saylangan. Strabonning yozishicha, bu yer allaqachon forslar hukmronligi ostida edi.

Manbalar

Adabiyotlar 
 Бессмертные рабыни Афины Илионской. // Видаль-Накэ П. Чёрный охотник. М.: Ладомир. 2001. С. 213—226.
 qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
 Lockrides Afsonalari
 Afina afsonalari
 troyan urushi
 Ruhoniylar
Laokoont

Laokoont yoki Laokoon () — yunon mifologiyasida Troya shahridagi Apollon xudosining ruhoniysi.

Mif 
Aketning oʻgʻli (Giginda boʻlgani kabi), Anxisesning ukasi, Apollonning ruhoniysi. Apollonning irodasiga qarshi xotin oldi va bolalar tugʻadi; Evforionning soʻzlariga koʻra, Apollon undan gʻazablandi, chunki u oʻz haykali oldida xotini bilan birlashdi. Boshqa manbaga koʻra, Antenorning oʻgʻli. Ikki oʻgʻli egizak edi.

Poseidon ruhoniysi Virgil tomonidan qabul qilingan manbaga koʻra; yoki Apollon Fimbreyning ruhoniysi, lekin Poseydonga (Euvforion) qurbonlik qilish uchun tanlangan.

Troyan urushi paytida vatandoshlarini troyan otini shaharga olib kelmaslik haqida ogohlantirgan folbin. Apollon dengiz boʻylab suzib oʻtgan ikkita ilonni yuboradi va Laokuntes Antifantus va Fimbreyaning oʻgʻillarini yutib yuboradi va keyin Laokuntaning oʻzini boʻgʻib oʻldiradi. Boshqa bir hikoyaga koʻra, bu Afinaning gʻazabi tufayli sodir boʻlgan va ilonlar Afina haykali oyoqlaridagi qalqon ostida yashiringan (yoki ilonlar Kalidna orollaridan suzib, odamlarga aylangan). Troyanlar buni Laokoont troya otiga nayza uloqtirgani uchun sodir boʻldi deb oʻylashgan. Arktinning soʻzlariga koʻra, ilonlar Laokoont va uning oʻgʻillaridan birini oʻldirgan. Afsonaning bir manbasiga koʻra, ilonlar faqat uning bolalarini boʻgʻib oʻldirishgan. Uning oʻzi taqdirini abadiy aza tutish uchun tirik qoladi.

Sofoklning „Laokunt“ tragediyasining bosh qahramoni. Sofokl uchun u Anxisesning ukasi.

Rodos haykaltaroshlari Agesander, Polidora va Afenodora tomonidan yaratilgan mashhur "Laokoon va uning oʻgʻillari" haykali 1506-yilda Rimda topilgan. Hozir Vatikanda, Pius Klementin muzeyida. Haykal Lessingning „ Laocoon“ yoki „Rasm va sheʼriyat chegaralari toʻgʻrisida“ risolasining mavzusi boʻlib xizmat qildi. Laokoont tarixi rasmda ham oʻz aksini topgan.

Yana qarang 
 Timeo Danaos va dona ferentes

Manbalar

Adabiyotlar 
  (v per., superobl.)

Havolalar 
 Лаокоон // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
 troyan urushi
 qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
 qadimgi yunon mifologiyasida Troada
 Aeneida Belgilar
Serafim Sarovskiy haykali Oryol

Serafim Sarovskiy yodgorligi — Oryolda pravoslav avliyolaridan birining xotirasiga oʻrnatilgan haykal. U rus pravoslav cherkovining jafokashi, Svyato-uspenskiy Sarov choʻli iyeromonaxi, Diveyevo ayollar monastiri asoschisi va homiysi — Serafim Sarov uchun qoʻyilgan.

1784-yilda Sarov monastirining yangi oʻquvchisi Proxor (Seraphim) oʻz monastirida yangi cherkov qurish uchun mablagʻ yigʻish maqsadida Oryolga tashrif buyurdi. U Epiphany soborida xayr-ehsonlarni qabul qildi.

Tavsifi 
Yodgorlik 2016-yil 26-iyul kuni Epiphany maydoniga avliyo hoki ikkinchi bor olinishi munosabati qurilgan. Bir oz egilgan shakldagi haykal katta toshga oʻrnatilgan. Serafim Sarovskiy yuzi soborga qarab turadi; oʻng qoʻl barmoqlari uchlik shaklida yigʻilgan. Yodgorlik „Art loyiha“ ijodiy ustaxonasida yasalgan. Haykaltarosh — Andrey Sledkov, meʼmorchilik — Lyudmila Soldatova. 28-iyul, Rossiya nasroniylikni qabul qilgan kuni Patriarx Kirill Serafim Sarovskiy haykalini muqaddaslashtirdi. Serafim Sarovskiy haykalini yasash va oʻrnatish boʻyicha ishlar viloyat gubernatori (2016-yilda) Vadim Potomskiy tomonidan toʻlangan. Yodgorlik hokim oilasining shahar tashkil topganining 450-yilligiga oʻziga xos tuhfasi boʻldi. Tadbirni xotirlash uchun Patriarx Kirill Vadim Potomskiyni ikkinchi darajali Serafim Sarovskiy ordeni bilan taqdirladi.

Yana qarang 

 Oryol yodgorliklari ro'yxati

Manbalar

Havolalar
Sayyod qo‘ng‘irog‘i

“Sayyod qoʻngʻirogʻi” — 1966-yilda rejissor Yoʻldosh A’zamov tomonidan suratga olingan sovet filmi. Film ilk marotaba “Sharq yulduzi” jurnalida chop etilgan Dmitriy Xolendroning adabiy ssenariysi asosida suratga olinadi, soʻngra ushbu film asosida “Sayotga sayohat” qissasini yozadi.

Mazmuni 
20-yillarda oʻzbek ayollarining ruhoniylarga qarshi kurashi haqida.

Yosh qishloq oʻqituvchisi Xolida eri vafotidan keyin mahalliy Kengashga rais boʻladi, amaldor yerlarini kambagʻal-nochorlarga boʻlib beradi, koʻpxotinlikka qarshi kurashadi, qishloqda birinchi sovet toʻyini nishonlashga erishadi. Ammo uning birgina maqsadi qishloq bolalarini ilmli qilishga qaratilgan boʻladi: Xolida olis togʻli qishloqda maktab ochadi, lekin kambagʻal-dehqonlar mahalliy mullaning duoibadidan qoʻrqib, bolalarini oʻqishga yuborishdan choʻchishadi. Shunda Xolida, oʻz hayotini xavfga qoʻyib boʻlsa ham birinchi darsni oʻtib beradi...

Rollarda 

 Irina Bokuchava — Xolida 
 Muxtor ogʻa-Mirzayev — Jumayev 
 Yoʻldosh A’zamov — Hakim domla 
 Marat Oripov — Mavlon 
 Ansar Atayev — Mardon 
 Baxtiyor Ixtiyorov — savdogar 
 Sora Eshonturayeva — Xolidaning onasialidы 
 Hikmat Latipov — Gʻani ota 
 Toʻlqin Tojiyev — Quddus 
 Tolib Karimov — Oʻtkir 
 Soat Tolipov — Said 
 Razzoq Hamroyev — Mansur 
 Isamat Ergashev — Razzoq 
 Oʻktam Luqmonova — Salomat 
 Toʻychi Oripov — epizod

Manbalar

Adabiyotlar 

 Колокол Саята // Спутник кинозрителя, 1967 год, № 12. — стр. 16
 Михамов С. — «Колокол Саята» // Наука и религия, 1968. — стр. 79-81
 Крупеня Е. — Учительница из Саята. (О худож. фильме «Колокол Саята») // Настаунiцкая газета, 13 декабря 1967. — на белорусском языке
 Р. Назарова — Национально и интернациональное в киноискусстве // Общественные науки в Узбекистане, № 7, 1969. — стр. 39
 Колокол Саята // Советские художественные фильмы: 1966—1967. — М.: Нива России, 1995. — стр. 52
Laodika

Laodika () — qadimgi yunon mifologiyasidagi personaj.

Priam va Hekubaning qizi. Helikaonning xotini (Antenorning oʻgʻli).

U Troyaga borganida Akantni sevib qoladi va unga Munit ismli oʻgʻil tugʻadi. Priamning qizlarining eng chiroylisi boʻlgan.

Troya qoʻlga kiritilgach, uni yer yutib yuboradi. Boshqa bir manbaga koʻra, u oʻgʻlining vafotidan keyin sogʻinchdan vafot etgan.

U Delfidagi Polignot rasmida Troyani qoʻlga kiritishda qatnashganlar orasida tasvirlangan, ammo hech bir shoir uni asirlar orasida ismlamaydi. Pavanisning soʻzlariga koʻra, u qoʻyib yuborilgan. Uning hikoyasini Xalkidlik shoir Evforion tasvirlagan.

1903-yilda kashf etilgan asteroid Laodikiya nomi Laodikiya sharafiga berilgan.

Adabiyotda 

 „Oʻtmagan malika“ romani. L. Mordovtseva , Troya qulagandan keyin Laodikiya taqdiri haqida hikoya qiladi. Va Fir’avn Ramzes III saroyida uning hayoti.

Manbalar 

 qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
 troyan urushi
 qadimgi yunon mifologiyasida Troada
 Priam Bolalar
Tu-104 haykali Ishimbay

"Tu-104 samolyoti" yodgorligi — 1979—2005-yillarda Ishimbay shahrining diqqatga sazovor joylaridan biri va gʻururi. 2005-yilda vayron qilingan.

Yodgorlik tavsifi 
Sobiq Ittifoq aviasozlik sanoatining birinchi fuqarolik reaktiv samolyoti Tu-104 (modifikatsiya Tu-104A)ning namunasi. Bort raqami 42376. Ishlab chiqarilgan 201 ta samolyotdan biri edi.

Tarixi 
1970-yillarda SSSR Oliy Soveti Millatlar Kengashiga Boshqird ASSR, 509-sonli Ishimboy saylov okrugidan deputatlikka nomzod Aleksey Andreyevich Tupolev Ishimboy rahbari Vladimir Nikolayevich Polyakovning iltimosini qabul qildi va otasi Andrey Nikolayevich Tupolev ijodi mahsulidan birini shaharga taqdim etdi.

Samolyot shaharga demontaj qilingan holda olib kelingan. Soʻngra, Lenin shoh koʻchasi, 22-uy manzilida joylashgan Pionerlar saroyi (hozirgi Bolalar va oʻsmirlar ijod saroyi)da yigʻilgan. Pionerlar saroyi orqasida samolyot modellarini sinovdan oʻtkazish uchun platforma (hozirda 9-qavatli bino) joylashgan edi.

Samolyotda bolalar kinoteatri, aeronavtika muzeyini tashkil etish rejalashtirilgan edi, ammo bu rejalar muzlatib qoʻyildi, samolyot vandallar hujumiga uchradi. 2000-yillarning boshlarida Ishimbay rahbari Vladimir Davydov tashabbusi bilan samolyotda kafe ochildi. Shahar rahbariyati oʻzgarganidan soʻng, samolyot tegishli himoya qilinmagan. 2005-yilda yoqib yuborilgan. Shundan soʻng, shahar maʼmuriyati samolyotni metallolomga topshirishga qaror qilgan. Samolyot oʻrniga Staxanovskaya koʻchasidagi Majit Gʻofuriy haykali koʻchirildi.

Hozir Majit Gʻofuriy haykali atrofida Chegarachilar maydoni joylashgan boʻlib, unda itli chegarachiga ham haykal oʻrnatilgan.

Yana qarang 

 Tu-104
 Tu-104 samolyotiga yodgorlik (Moskva, Vnukovo)

Manbalar

Adabiyotlar 

 Kagirov, R. Ya. Gorod, kotoriy mi poteryali : ch. I // Podmetki+ : gaz. / red. G. R. Yamalova. — Ishimbay : RIK „Aspekt“, 2008. — № 15. — ISSN 2220-8348.
 Nikulochkin, D. V. Pogranichnik s sobakoy: slujba prodoljaetsya // Podmetki+ : gaz. / red. G. R. Yamalova. — Ishimbay : RIK „Aspekt“, 2018. — № 21 (23-may). — S. 3. — ISSN 2220-8348.
 Nikulochkin, D. V. Xraniteli istorii Ishimbaya : ch. X // Podmetki+ : gaz. / red. G. R. Yamalova. — Ishimbay : RIK „Aspekt“, 2018. — № 25 (20-iyun). — S. 2. — ISSN 2220-8348.

Havolalar 

 
samolyot
 Ishimboy Tarixi
 1979-yilda Rossiyada qurilgan bino va inshootlar
Tu
Tu
Boshqirdistonda 1979-yil
2005-yilda yo'qolgan bino va inshootlar
Psamafa (Krotop qizi)

Psamafa, Psamata () — qadimgi yunon mifologiyasidagi personaj. Krotopning qizi. U Apollondan Lin ismli oʻgʻil tugʻadi, lekin otasidan qoʻrqib, bolani tashlab yuboradi. Krotopa podasi bilan birga boʻlgan itlar bolani yirtib tashlashadi, chunki bu Apollon yirtqich hayvon Penuni Argos shahriga yuboradi, ular bolalarni onalaridan oʻgʻirlab ketishadi. Talqinga koʻra, Apollon shaharga vabo yuboradi.

Pavsaniyning fikricha, bu Lin sheʼrlar muallifi bilan bir xil emas, ikkalasining qabri Argosda boʻlgan.

Manbalar 

 qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
 Argolids Afsonalari