MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Shukur Qurbon

Qurbonov Shukur Olimjon o’g’li (1951-yil 6 iyul) - shoir, tarjimon.

Biografiya 
ToshDU (hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti)ning filologiya fakultetida oʻqidi (1968–1973). Mehnat faoliyatini “Sharq yulduzi” jurnalida boshlab (1973–1984), keyinchalik Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasining Toshkent viloyat boʻlimida (1984–1985), Oʻzbekiston teleradiokompaniyasida (1985–2002), “Sogʻlom bola uchun” jurnalida (2002–2006) xizmat qildi. Hozirda Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Milliy kutubxonasi nashriyotida bosh muharrir vazifasida ishlab keladi.

Ijodi 
Shukur Qurbonning “Oqqushlar koʻli” (1978), “Sogʻinch darvozasi” (1980), “Nafas” (1982), “Ona tilim” (1984), “Yoz kunlari” (1986), “Yori jonim” (1988), “Bir qalb manzarasi” (1990), “Sizni Xudo yetkazdi” (1995), “Arbaʼin-1” (2002), “Bayram ‒ bolalarniki” (2006), “Ellikqalʼa daftari”, “Baliqchiliklar”, “Tohir Malik saboqlari”, “Abdulla Oripov saboqlari” (2008), “Ozoringni sogʻindim”, “Hadisi shariflar asosida 1600 toʻrtlik” (2011), “Ozod Sharafiddinov saboqlari”, “Muhammad Yusuf saboqlari” (2012), “Sharq marvaridi” kabi sheʼrlar, badialardan iborat kitoblari nashr etildi.
U “Temur Malik”, “Behzod”, “Soʻz yoʻli”, “Vatandan ketish”, “Doʻst”, “Anbar ona”, “Onam qoshidasan yoxud singlim Muhabbatga maktublar”, “Singlim”, “Ukajonlar, singiljonlarim”, “Tinchlik toʻgʻrisida notinch bir qoʻshiq”, “Hamroh”, “Bir qalb manzarasi” kabi dostonlar yozdi. Shoirning “Ustod Shodi yoxud bastakor haqida hikoyat” dostoni asosidagi bir soatlik radiopostanovkasi Oʻzbekiston radiosi “Oltin fondi”dan oʻrin oldi. Tarjimon sifatida F. Petrarka, A. Pushkin, A. Mitskevich, J. Prever, N. Hikmat, M. Lermontov, R. Hamzatov, Ye. Yevtushenko va boshqa mumtoz hamda zamonaviy shoirlar asarlarini ona tilimizga oʻgirdi. Shukur Qurbon maʼnaviy-maʼrifiy yonalishdagi asarlari uchun 1989-yilda Oʻrta Osiyo va Qozogʻiston musulmonlari diniy boshqarmasining mukofoti bilan taqdirlangan.

Manbalar
Oʻzbekiston — Finlandiya munosabatlari

Oʻzbekiston — Finlandiya munosabatlari — bu Oʻzbekiston bilan Finlandiya oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlar.

Statistika markazi maʼlumotlariga koʻra, 2018-yilda Finlandiyada 800 ga yaqin Oʻzbekiston fuqarosi boʻlgan.

Tarixi 
1991-yil 30-dekabrda Finlandiya Oʻzbekistonni mustaqil davlat deb tan olgan. 1992-yil 26-fevralda ikki mamlakat oʻrtasida diplomatik aloqalar oʻrnatilgan. Finlandiya mamlakatdagi diplomatik vakolatxonasiga ega emas va faqat uchta qoʻshni davlatda — Tojikiston, Turkmaniston va Oʻzbekistonda diplomatik funktsiyalarni amalga oshiruvchi elchi taqdim etilgan.

Iqtisodiyoti 
"TeliaSonera" fin-shved kompaniyasi ucell savdo belgisi ostida uyali aloqa xizmatlarini koʻrsatuvchi „OOO Coscom“ XK uyali aloqa operatorining 94% iga tegishli boʻlsa-da, 2013-yilgi korrupsion janjaldan soʻng kompaniya Markaziy Osiyo bozoridan butunlay chiqib ketishga qaror qilgan.

Finlandiya va Oʻzbekiston oʻrtasidagi savdo hajmi 2015-yilda 16 million yevroni tashkil qilgan. Finlandiya kompaniyalari asosan mashinasozlik sanoati, kimyoviy moddalar, elektr jihozlari, shuningdek, sut mahsulotlarini eksport qilmoqda. Markaziy Osiyo, xususan Oʻzbekistondan Finlandiyaga birinchi navbatda meva va sabzavotlar import qilinadi.

2016-yilning bahorida ikki tomonlama soliqqa tortishning oldini olish boʻyicha 1998-yilgi ikki tomonlama shartnoma yangilangan. Xalqaro meʼyorlarga muvofiq berilgan hujjatni tashqi ishlar vaziri Timo Soyni va Oʻzbekiston davlat soliq qoʻmitasi raisi Botir Parpiyev imzolashgan.

2019-yilning birinchi yarmida Finlandiya qurilish sohasida faoliyat yuritayotgan 140 nafar Oʻzbekiston fuqarolarini deportatsiya qilish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan, bundan 26 yil oldin yopilgan qurilish texnik maktabining soxta diplomlari borligiga shubha bilan qarashgan. 2019-yilda 258 nafar oʻzbek fuqarosiga ish vizalari rad etilgan, faqat 42 nafar oʻzbekistonlik quruvchilarga nisbatan ijobiy qarorlar qabul qilingan.

Havolalar 
 TeliaSonera
 Finlandiyadan 140 nafar oʻzbekistonliklar deportatsiya qilinadi
 Oʻzbekistonliklar Finlandiyada ishlashga harakat qilishmoqda

Oʻzbekistonning xalqaro munosabatlari
Kvadrat ildiz

Kvadrat ildiz — matematika fanida keng ishlatiladi. Biror sonning 0.5 darajasini odatda kvadrat ildiz deb ishlatamiz.

Ildizlarni oʻrganish endigina boshlayotganlar birinchi kvadrat ildiz mavzusidan boshlaydi.

Funksiya grafigi 
Asosiy kvadrat ildiz funksiyasi   manfiy bo'lmagan haqiqiy sonlar to'plamiga ega funktsiyadir. Geometrik nuqtai nazardan, kvadrat ildiz funktsiyasi kvadratning maydonini uning yon uzunligiga ko'rsatadi.

Yana q. 

 Kvadrat tenglama
Dilnoza Rahmatova

Dilnoza Bakirovna Rahmatova (tugʻ. 7-fevral 1998-yil, Oʻzbekiston) — yakkalik va juftlik bahslarida, asosan, 200 va 500 metrga suzish boʻyicha oʻzbekistonlik eshkak eshuvchi-kanoechi, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. Osiyo chempioni, Osiyo oʻyinlari va jahon chempionati sovrindori, XXXII yozgi Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Martaba 
2012-yildan buyon Oʻzbekiston terma jamoasida Rustam Mirzadiyarov bilan shugʻullanib kelmoqda. 2015-yilda Montemor-i-Velyuda (Portugaliya) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha yoshlar oʻrtasida oʻtkazilgan jahon chempionatida u 200 metrga yugurishda bronza, juftlik bahslarida esa 200 metrga kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2017-yili Shanxayda (Xitoy) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida u Nilufar Zokirova bilan 200 metrga juftlik yoʻnalishida oltin, 500 metrga suzishda kumush medalni qoʻlga kiritdi. Shu yili Zulfiya nomidagi Davlat mukofoti bilan taqdirlangan.

2018-yilda Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Osiyo oʻyinlarida Nilufar bilan juftlik bahslarida 500 metrga suzishda kumush medal, shuningdek, 200 metrga yakkalik suzishda bronza medali ham qoʻlga kiritildi.

2019-yili Pitesti shahrida (Ruminiya) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha yoshlar oʻrtasida oʻtkazilgan jahon chempionatida Nilufar Zokirova bilan juftlik yoʻnalishida 43,340 soniya natija koʻrsatib, 200 metrga suzishda oltin medalni qoʻlga kiritdi. Vengriyaning Cegled shahrida eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha oʻtkazilgan jahon chempionatining juftlik bahslarida Nilufar bilan 200 metrga suzishda u 46,60 soniya natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritdi. Bundan tashqari, ular 500 metr masofaga beshinchi oʻrinni egalladilar va shu tariqa Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtadigan yozgi Olimpiya oʻyinlariga yoʻllanma bilan taqdirlandi. Oʻsha yili Moskvada boʻlib oʻtgan Rossiya Prezidenti kubogida 500 metr masofaga oʻtkazilgan musobaqada Nilufar bilan birga 1:59,046 daqiqa natija bilan ikkinchi oʻrinni egalladi. 2019-yilda Duysburgda (Germaniya) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha Jahon kubogining ikkinchi bosqichida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

XXXII Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 500 metr masofaga dastlabki suzish bahslarida Nilufar Zokirova bilan juftlikda toʻrtinchi natijani (2: 04,854 daqiqa) koʻrsatdi va shu tariqa chorak finalda yarim final yoʻllanmasi uchun kurash olib boradi. Chorak finalda ular suzish boʻyicha ikkinchi natijani (2: 04,450 daqiqa) koʻrsatdi va yarim finalga yoʻl oldi.

200 metrga yakkalik suzish bahslarida Dilnoza chorak finalda uchinchi natijani koʻrsatdi (46,645 soniya), ammo bu keyingi bosqichga chiqish uchun yetarli boʻlmadi va u oʻz chiqishlarini yakunladi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1998-yilda tugʻilganlar
7-fevralda tugʻilganlar
Oʻzbekiston baydarka va kanoechilari
Nilufar Zokirova

Nilufar Obidjonovna Zokirova (tugʻ. 15-iyun 1997-yil, Toshkent, Oʻzbekiston) — oʻzbekistonlik eshkak eshuvchi-kanoechi yakkalik va juftlik, asosan 200 va 500 metrga suzish boʻyicha, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. Osiyo chempioni, Osiyo oʻyinlari va jahon chempionati sovrindori, XXXII yozgi Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Martaba 
U kanoeda eshkak eshishno ilk bora bosh murabbiyi Aleksandr Jujgov rahnamoligida boshladi, 2014-yildan buyon esa u terma jamoada Rustam Mirzadiyarov qoʻl ostida Toshkentning Boʻzsuv kanali shugʻullanishni davom ettirdi.

2017-yili Shanxayda (Xitoy) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida Dilnoza bilan juftlik bahslarida 200 metrga suzishda oltin, 500 metrga suzishda kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2018-yili Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Osiyo oʻyinlarida Dilnoza Rahmatova bilan juftlik bahslarida 500 metrga suzish boʻyicha kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2019-yili Pitesti (Ruminiya) shahrida eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha yoshlar oʻrtasida oʻtkazilgan jahon chempionatida Dilnoza Rahmatova bilan juftlik yoʻnalishida 43,340 soniya natija koʻrsatib, 200 metrga suzishda oltin medalni qoʻlga kiritdi. Vengriyaning Cegled shahrida eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha oʻtkazilgan jahon chempionatining juftlik yoʻnalishida Dilnoza bilan 200 metrga suzishda u 46,60 soniya natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritdi. Bundan tashqari, ular 500 metr masofaga beshinchi oʻrinni egalladilar va shu tariqa Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtadigan yozgi Olimpiya oʻyinlariga yoʻllanma bilan taqdirlandi. Oʻsha yili Moskvada 500 metr masofaga oʻtkazilgan Rossiya Prezidenti kubogida Dilnoza 1:59,046 daqiqa natija bilan ikkinchi oʻrinni egalladi. 2019-yilda Duysburgda (Germaniya) eshkak eshish va kanoeda eshkak eshish boʻyicha Jahon kubogining ikkinchi bosqichida kumush medalni qoʻlga kiritdi.

XXXII yozgi Olimpiya oʻyinlarida 500 metr masofaga dastlabki poygada Dilnoza Rahmatova bilan juftlikda toʻrtinchi natijani (2: 04,854 daqiqa) koʻrsatib, chorak finalga yoʻl oldi. Chorak finalda ular suzish boʻyicha ikkinchi natijani (2: 04,450 daqiqa) koʻrsatdi va yarim finalga yoʻl oldi.

200 metr masofaga yakkalik bahslarida Nilufar chorak finalda oltinchi natijani (48,995 soniya) koʻrsatdi va oʻz chiqishlarini yakunladi.

Manbalar 

Yashayotgan insonlar
1997-yilda tugʻilganlar
15-iyunda tugʻilganlar
Oʻzbekiston baydarka va kanoechilari‎
Gʻayrat Abdiev

Gʻayrat Ergashevich Abdiev (tugʻ. 24-may 1983-yil, Urgut tumani, Samarqand viloyati, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — oʻzbek davlat arbobi va tarix oʻqituvchisi. 2020-yil yanvar oyidan buyon Samarqand viloyatining 70-sonli Urgut saylov okrugidan 4-chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

Biografiya 
Gʻayrat Abdiev 1983-yil 24-mayda Samarqand viloyatida tugʻilgan. 2014-yilda Samarqand davlat universitetini tarix fani oʻqituvchisi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

2004-yildan Urgut tumanidagi „Gʻijduvon“ fermer xoʻjaligi fermeri. 2005-2006-yillarda Urgut viloyati 2-sonli umumtaʼlim maktabida tarix fani oʻqituvchisi. 2006-2009-yillarda Samarqand shahridagi 75-umumtaʼlim maktabida tarix fani oʻqituvchisi. 2009-2011-yillarda Qarshi shahridagi 38-sonli umumtaʼlim maktabi tarix fani oʻqituvchisi.

2011-2015-yillarda Samarqand shahridagi 49-sonli umumtaʼlim maktabi tarix fani oʻqituvchisi, maʼnaviy-maʼrifiy ishlar boʻyicha direktor oʻrinbosari. 2015-2017-yillarda Samarqand shahridagi 41-umumtaʼlim maktabi direktori.

2017-2018-yillarda Samarqand viloyati IIB maʼnaviy-axloqiy tarbiya va maktabdan tashqari taʼlim boshqarmasi boshligʻi oʻrinbosari, boshligʻi.

2018-yildan — Urgut viloyati taʼlim boshqarmasi boshligʻi. 2020-yil yanvar oyidan buyon Samarqand viloyatining 70-sonli Urgut saylov okrugidan 4-chaqiriq Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasi deputati. Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasining Fuqarolar salomatligini muhofaza qilish masalalari qoʻmitasi aʼzosi. Oʻzbekiston Liberal-demokratik partiyasi aʼzosi.

Manbalar 

Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining deputatlari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1983-yilda tugʻilganlar
24-mayda tugʻilganlar
Asila Mirzayorova

Asila Ubaydulla qizi Mirzayorova (tugʻ. 1999-yil 3-iyul, Qarshi, Qashqadaryo viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbek atletikachisi-paralimpiyachi, uzunlikka sakrash boʻyicha ixtisoslashgan, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2021-yilda Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida kumush medali sovrindori, bronza medali sohibi Yozgi Para-Osiyo oʻyinlarida.

Biografiyasi 
Asila 1999-yilda Qarshi shahrida tugʻilgan. 15 yoshiga qadar u mutlaq koʻrish qobiliyatiga ega edi va musiqa maktabida pianino chalishni oʻqidi. Bosh jarohatidan keyin u koʻrishni toʻxtatdi va keyinchalik sport bilan shugʻullana boshladi.

2021-yilda Oʻzbekiston belgisi koʻkrak nishoni. 2021-yilda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning farmoni bilan unga Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sportchi.

Faoliyati 
2016-yildan murabbiy Sardor Abduxoliqov rahbarligida paralimpiya sporti bilan shugʻullana boshladi. 2017-yildan boshlab u xalqaro musobaqalarda qatnasha boshladi. Oʻsha yili paraatletika boʻyicha Oʻzbekiston chempionatida gʻolib chiqdi. Oʻsha yili oʻsmirlar oʻrtasidagi Para-Osiyo oʻyinlarida uzunlikka sakrashda oltin medalni qoʻlga kiritdi. 2018-yili Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paraosiyo oʻyinlarida uzunlikka sakrashda 4,47 metr natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritdi. 2019-yilda Dubayda (BAA) boʻlib oʻtgan Yengil atletika boʻyicha Jahon chempionatida (HPK) 4,44 metr natija bilan yettinchi oʻrinni egalladi.

2021-yilda Dubayda (BAA) Paralimpiya yengil atletika boʻyicha Gran-pri bosqichida uzunlikka sakrash boʻyicha oltin medalni qoʻlga kiritdi. Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida T11 toifasida uzunlikka sakrash bahslarida u 4,91 metrga sakrab, oʻyinlarning kumush medalini qoʻlga kiritdi.

Manbalar 

Kishilar
Yashayotgan insonlar
1999-yilda tugʻilganlar
3-iyulda tugʻilganlar
Oʻzbekiston para-yengil atletikachilari
Nigina Sharipova

Nigina Shavkatovna Sharipova (tugʻ. 10-avgust 1995-yil, Buxoro, Oʻzbekiston) — oʻzbek sportchisi, sprint boʻyicha ixtisoslashgan, Oʻzbekiston Respublikasining xalqaro toifadagi sport ustasi. 2014-yilda yengil atletika boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida 200 metrga yugurishda bronza medalini qoʻlga kiritdi. Islom birdamlik oʻyinlari sovrindori va 2016-yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi.

Martaba 
2014-yilda Taypeyda (Tayvan) yengil atletika boʻyicha oʻsmirlar oʻrtasida oʻtkazilgan Osiyo chempionatida 200 metr masofaga 24,24 natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2015-yilda Oʻzbekiston chempionatida 100 va 200 metrga yugurishda ikkinchi natijani koʻrsatdi.

2016-yil iyun oyida Bishkekda (Qirgʻiziston) Olimpiya chempioni — Tatyana Kolpakova sovrinlari uchun oʻtkazilgan xalqaro musobaqada 200 metrga yugurishda kumush medalni qoʻlga kiritdi. Olmaota shahrida yengil atletika boʻyicha oʻtkazilgan Qozogʻiston Respublikasi kubogida 100 metr masofaga 11,31 soniya natija bilan kumush, 200 metrga yugurishda esa bronza medalini qoʻlga kiritdi. Oʻsha yili u Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan XXXI yozgi Olimpiya oʻyinlarida ishtirok etdi, ammo 100 metrga saralashda u eng yaxshi natijani koʻrsatmadi (11,68 soniya) va turnir finaliga chiqa olmadi. 200 metr masofaga saralash bosqichida 23,33 soniya natija bilan u ham turnir finaliga chiqa olmadi va oʻz chiqishlarini yakunladi.

2017-yilda Boku shahrida (Ozarbayjon) oʻtkazilgan Islom birdamlik oʻyinlarida 100 metr masofaga 11,65 soniya natija bilan kumush, 200 metrga 23,66 soniya natija bilan bronza medalini qoʻlga kiritdi. Oʻsha yili Bxubaneshvarda (Hindiston) boʻlib oʻtgan yengil atletika boʻyicha Osiyo chempionatida 100 metr masofaga u atigi beshinchi boʻldi. Shuningdek, u Ashxobodda (Turkmaniston) boʻlib oʻtgan Yopiq inshootlardagi Osiyo oʻyinlarida 60 metr masofaga oʻtkazilgan musobaqada ham beshinchi boʻldi.

2018-yili Tehronda (Eron) oʻtkazilgan yengil atletika boʻyicha yopiq inshootlardagi Osiyo chempionatida 400 metr masofaga yugurish boʻyicha Nigina shohsupadan bir oz kam boʻlib, 56,29 soniya natija bilan toʻrtinchi boʻldi. Iyun oyida Bishkekda (Qirgʻiziston) Olimpiya chempioni — Tatyana Kolpakova sovrinlari uchun oʻtkazilgan xalqaro musobaqada 100 va 200 metrga yugurishda oltin medalni qoʻlga kiritdi. Oʻsha yili Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Osiyo oʻyinlarida u yana shohsupaga chiqish uchun biroz kamlik qilgan boʻlsa, bu safar 200 metr masofaga toʻrtinchi boʻldi.

2019-yilda Doʻhada (Qatar) boʻlib oʻtgan yengil atletika boʻyicha Osiyo chempionatida 100 metr masofaga 11,41 soniya natija bilan u yana xitoylik Vey Yongliga bronzani boy berib, bor-yoʻgʻi toʻrtinchi oʻrinni egalladi.

Manbalar 

Buxoroda tugʻilganlar
Yashayotgan insonlar
1995-yilda tugʻilganlar
10-avgustda tugʻilganlar
Oʻzbekiston yengil atletikachilari
Nurxon Qurbonova

Nurxon Gʻulomjon qizi Qurbonova (tugʻ. 1994-yil 12-avgust, Mingbuloq tumani, Namangan viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbek atletikachisi-paralimpiyachi, nayza uloqtirish, disk va yadro uloqtirish boʻyicha ixtisoslashgan, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2020-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlarining kumush va bronza medali sohibi.

Biografiyasi 
Nurxon Namangan shahrida tugʻilgan. Tugʻilgandanoq u umurtqalararo churra tashxisi qoʻyilgan va 9 oyligida operatsiya qilingan. Boshida hammasi yaxshi edi, lekin yoshi ulgʻayganimiz sari umurtqa pogʻonasida oʻzgarishlar roʻy berdi, bu esa nervlarning shikastlanishiga va oyoqlarning falajiga olib keldi.

2021-yilda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning farmoni bilan unga Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan sportchi.

Faoliyati 
2017-yilda u professional sport bilan shugʻullana boshladi. 2019-yildan Oʻzbekiston terma jamoasi safida xalqaro musobaqalarda qatnasha boshladi. 2019-yilda Dubayda (BAA) boʻlib oʻtgan Yengil atletika boʻyicha Jahon chempionatida (HPK) yadro uloqtirishda 6,88 metr natija bilan beshinchi, nayza uloqtirishda 15,03 natija bilan oltinchi oʻrinni egalladi.

2021-yilda Dubayda (BAA) Paralimpiya atletika boʻyicha Gran-pri bosqichida nayza uloqtirish boʻyicha oltin medalni qoʻlga kiritdi. Yozgi Paralimpiya oʻyinlarining ochilishida u milliy terma jamoaning bayroqdori etib saylandi. Biroq, Tokioga etib kelganida, terma jamoa aʼzolarida COVID-19 borligi aniqlandi. Nurxon samolyotda ularning yonida oʻtirgani uchun u ham karantinga olingan va oʻyinlarning ochilishida ishtirok eta olmadi. Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida F54 toifasidagi yadro uloqtirish bahslarida u snaryadni 7,77 metrga itarib yubordi va bronza medalini qoʻlga kiritdi. Keyin F54 toifasidagi nayza uloqtirishda u nayzani 18,38 metrga uloqtirib, kumush medalni qoʻlga kiritdi. Ammo disk uloqtirishda 20,40 metr natija bilan u saralashda sakkizinchi oʻrinni egalladi va musobaqaning final qismiga chiqa olmadi.

Manbalar 

Kishilar
Yashayotgan insonlar
1994-yilda tugʻilganlar
12-avgustda tugʻilganlar
Oʻzbekiston para-yengil atletikachilari
Gulnoza Matniyazova

Gulnoza Jumabayevna Matniyazova (tugʻ. 10-avgust 1994-yil, Xorazm viloyati, Oʻzbekiston) — oʻzbek dzyudochisi, 70 kg vazn toifasida. XXXI yozgi Olimpiya va XXXII yozgi Olimpiya oʻyinlari ishtirokchisi, Osiyo chempioni, aralash jamoada jahon chempionati sovrindori, yozgi Osiyo oʻyinlari va jahon urushi oʻyinlari sovrindori. IJF turnirlarida oltin medalni qoʻlga kiritgan birinchi oʻzbekistonlik dzyudochi.

Martaba 
U Urganchda murabbiy Sardor Niyozmetov, soʻngra dzyudo boʻyicha Oʻzbekiston ayollar terma jamoasi bosh murabbiyi Nelli Kiyamova dzyudo bilan shugʻullana boshladi. 16 yoshida dzyudo boʻyicha Oʻzbekiston terma jamoasiga kirgan.

2013-yilda Bangkokda (Tailand) boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida u yarim finalda koreyalik dzyudochi Xvan Ye Sulga yutqazib, qitʼa bronza medalini, 2015-yilda esa Kuvaytda boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida u finalda moʻgʻulistonlik dzyudochilar Tsend-Ayuushin Naranjargalga yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritdi.

2016-yili Toshkentda dzyudo boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida bronza medalini qoʻlga kiritdi. Rio-de-Janeyroda (Braziliya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 70 kg vazn toifasida 1/16 finalda polshalik dzyudochi Katarjina Klisga yutqazib, turnirdagi ishtirokini yakunladi. Toshkentdagi dzyudo boʻyicha Gran-pri bosqichida u oltin medalni qoʻlga kiritib, IJF turnirlarida muvaffaqiyat qozongan birinchi oʻzbekistonlik dzyudochiga aylandi. 2017-yilda Toshkentda oʻtkazilgan dzyudo boʻyicha Gran-prida muvaffaqiyatini takrorladi va yana birinchi oʻrinni qoʻlga kiritdi.

2018-yilda Jakartada (Indoneziya) boʻlib oʻtgan Yozgi Osiyo oʻyinlarida 70 kg vazn toifasida yarim finalda koreyalik dzyudochi Kim Sung Yongga yutqazgan, ammo Osiyo oʻyinlarining bronza medali uchun kurashda xitoylik ayolni Chju Yaga magʻlub etgandi. 2019-yilda Gulnoza yana qitʼa oltin medalini qoʻlga kirita olmadi, Fujayra shahrida (BAA) oʻtkazilgan dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida 70 kilogramm vazn toifasida finalda yaponiyalik Shixo Tanakaga imkoniyatni boy berib, kumush medalni qoʻlga kiritdi. Uxanda (Xitoy) boʻlib oʻtgan Yozgi Jahon urushi oʻyinlarida u faqat bronza medalini qoʻlga kiritdi.

2021-yilda Bishkek (Qirgʻiziston) shahrida boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida 70 kg vazn toifasida u turnir finalida koreyalik Kim Sung Yonni magʻlubiyatga uchratib, ilk bor qitʼa chempioni boʻldi. 2021-yil iyul oyida Budapeshtda (Vengriya) boʻlib oʻtgan dzyudo boʻyicha jahon chempionatida u jamoaviy chempionatda bronza medalini qoʻlga kiritdi, ammo 70 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida ikkinchi davrada nemis dzyudochisi Jovanna Skokkimarroga yutqazib qoʻydi. Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida 70 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida 1/16 finalda u Chad Demos Memnelum dzyudochisini magʻlub etdi, ammo keyingi bosqichda Gollandiyadan ikki karra Yevropa chempioni Sanna Van Deykga imkoniyatni boy berdi.

Manbalar 

Kishilar
Yashayotgan insonlar
1994-yilda tugʻilganlar
10-avgustda tugʻilganlar
2020-yilgi Yozgi Olimpiada o'yinlaridagi dzyudochilar
Oʻzbekiston dzyudochilari
Baxram Mendiboev

Baxram Rustamovich Mendiboev (tugʻ. 27-avgust 1983-yil, Qoraqalpogʻiston ASSR, Oʻzbekiston SSR) — oʻzbek ogʻir atletikachisi va murabbiyi, Oʻzbekiston terma jamoasi aʼzosi. 2012-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlari aʼzosi, ogʻir atletika boʻyicha Oʻzbekiston milliy terma jamoasining 2020-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlarida bosh murabbiyi.

Martaba 
2006-yildan boshlab u xalqaro musobaqalarda ishtirok eta boshladi. 2009-yilda Taldiqoʻrgʻan shahrida (Qozogʻiston) ogʻir atletika boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida 69 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida dast koʻtarishda 141 kilogramm tosh koʻtarib, uchinchi boʻldi, biroq siltab koʻtarishda muvaffaqiyat qozona olmadi va qitʼa medalini qoʻlga kirita olmadi, toʻrtinchi oʻrinni egalladi. Goyang shahrida (Koreya Respublikasi) ogʻir atletika boʻyicha oʻtkazilgan jahon chempionatida jami 313 kilogramm natija bilan jahonda sakkizinchi oʻrinni egalladi.

2011-yilgi Osiyo chempionatida beshinchi, 2012-yilgi qita chempionatida esa bor-yoʻgʻi oʻninchi oʻrinni egalladi. Londondagi (Buyuk Britaniya) Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 69 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida siltab koʻtarishda 135 kilogrammgacha boʻlgan uchta urinish ham muvaffaqiyatsizlikka uchradi va Olimpiya oʻyinlarida muddatidan oldin yakunlandi.

2013-yilda ogʻir atletika boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida sakkizinchi oʻrinni egalladi. Oʻsha yili Mendiboevning doping testi taqiqlangan stanozolol preparati borligini koʻrsatdi va u ikki yilga diskvalifikatsiya qilindi. Tez orada u sport karerasini yakunlab, murabbiylik faoliyatini boshladi.

2016-yilda Oʻzbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning farmoni bilan "Shuhrat" medali bilan taqdirlangan. 2017-yilda ogʻir atletika boʻyicha Oʻzbekiston yoshlar terma jamoasi murabbiyi lavozimida ishlagan. Tokioda (Yaponiya) boʻlib oʻtgan yozgi Olimpiya oʻyinlarida ogʻir atletika boʻyicha Oʻzbekiston terma jamoasi bosh murabbiyi lavozimida ishlagan.

Manbalar 

Shuhrat medali sohiblari
Kishilar
Yashayotgan insonlar
1983-yilda tugʻilganlar
27-avgustda tugʻilganlar
Oʻzbekiston ogʻir atletikachilari