MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Musiqachi it

Musiqachi it (inglizcha: Rock Dog, xitoycha: 摇滚藏獒) — 2016-yilda Ash Brannon tomonidan ishlangan kompyuter-animatsion komediya filmi. Filmda ovoz berganlar Luke Wilson, Eddie Izzard, J. K. Simmons, Lewis Black, Kenan Thompson, Mae Whitman, Jorge Garcia, Matt Dillon va Sam Elliott.

Ovoz berganlar 
 Luke Wilson ovozi Bodi
 Eddie Izzard ovozi Angus Scattergood
 J. K. Simmons ovozi Khampa
 Lewis Black ovozi Linnux
 Kenan Thompson ovozi Riff
 Mae Whitman ovozi Darma
 Jorge Garcia ovozu Germur
 Matt Dillon ovozi Trey
 Sam Elliott ovozi Fleetwood Yak

Manbalar

Havolalar 

Rock Dog Rotten Tomatoesda

2016-yil filmlari
2016-yil animatsion filmlari
AQSh filmlari
Xitoy filmlari
AQSh animatsion filmlari
Xitoy animatsion filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh kompyuterli animatsion filmlari
Neypido

Neypido — Myanma poytaxti (2005-yil 6-noyabrdan).

Tarixi 
Myanmarning poytaxti Yangondan Neypidoga 2005-yil 6-noyabrda koʻchirildi. 7-noyabrda mamlakatning harbiy hukumati Yangon shahridan vazirlik va idoralarni qayta joylashtirishni boshladi. Tadbirni oʻtkazishning boshlanishining aniq vaqti astrologik sabablarga koʻra 6:36 ga tenglashtirildi. 11-noyabrda 11 ta batalonning ikkinchi koloniyasi va 11 ta vazirlik Yangondan joʻnab ketdi. Ko'chirishni oʻtkazishning aniq sababi nomaʼlum. Ular strategik masalalar, ichki siyosat masalalari yoki Birma tarixida tez-tez yuz beradigan munajjimlar tavsiyalaridan foydalangan bo'lishlari mumkin. Mamlakatning markazida joylashgan Pyinman shahri dengizdan hujumlarda kamroq himoyasiz. Bundan tashqari, agar hukumat Iroq va Amerika Qoʻshma Shtatlari bilan ziddiyat yuzasidan qoʻrqsalar, yer osti berkinishlari va devorlari shahar atrofida bombardimon qilinishi mumkin. Pyinman, shuningdek, milliy chegaralarga yaqinroq boʻlib, poytaxtning bu pozitsiyasi bu hududlarni nazorat qilishni yaxshilashi mumkin. Myanma va xorijiy iqlim olimlari va okeanologlarning tsunami va boshqa tabiiy ofatlar oqibatlaridan zaifligini taʼkidlaydigan prognozlari muhim rol oʻynashi mumkin edi. Bu 2008-yil may oyida, Nargisning tropik siklonlari mamlakatning 100 mingdan ortiq odamini, shu jumladan bir necha ming Yangon aholisini hayotdan olib ketganligini tasdiqlagan edi. Ikkinchi jahon urushida Pyinman General Aung Sanning mustahkamlash markazi boʻlgan. 2006-yil 27-martda 12 mingdan ziyod askar Burma armiyasi kunida birinchi harbiy paradni — 1924-yilda yaponiyalik ishgʻoldan qutilishni boshlaganining bir yilligini nishonladi. Shu kuni Neypidoga birinchi marta poytaxt nomi berilgan. 2013-yil dekabr oyida shaharda Sharqiy Osiyo oʻyinlari 2013 boʻlib oʻtdi.

Manbalar

Havolalar 

Nay Pyi Daw – foto albom
Inside Napyidaw, The Flying Dutchman blog, 15-iyun 2007-yil (one of first two tourists to visit Naypyidaw, includes lots of photos)
Abode of Kings in a Derelict Kingdom, Disposable Words blog, 15-iyun 2007-yil (second of first two tourists to visit Naypyidaw, more photos)
BBC Top Gear Seriya 21 Epizod 6
Berkshire Hathaway

Berkshire Hathaway, Inc., Omaha, Nebraska, AQShʼda joylashgan Amerika koʻp millatli holding shirkati.

Manbalar

Havolalar 

 
 Joriy holdinglar
Gʻarbiy yarimshar

Gʻarbiy yarimshar Yerning yarimshari boʻlib, Greenwich meridianidan gʻarbda va 180-meridiandan sharqda joylashgan.

Yana qarang 
 Shimoliy yarimshar
 Janubiy yarimshar
 Sharqiy yarimshar

Manbalar 

Yarimsharlar
Janubiy yarimshar

Janubiy yarimshar ekvatordan janubda joylashgan Yerning yarimsharidir.

Yana qarang 
 Shimoliy yarimshar
 Gʻarbiy yarimshar
 Sharqiy yarimshar

Manbalar 

Yarimsharlar
Shimoliy yarimshar

Shimoliy yarimshar ekvatordan shimolda joylashgan Yer yarimsharidir.

Yana qarang 
 Janubiy yarimshar
 Sharqiy yarimshar
 Gʻarbiy yarimshar

Manbalar 

Yarimsharlar
Sharqiy yarimshar

Sharqiy yarimshar Yerning yarimshari boʻlib, Greenwich meridianidan sharqda va 180-meridiandan gʻarbda joylashgan.

Yana qarang 
 Shimoliy yarimshar
 Janubiy yarimshar
 Gʻarbiy yarimshar

Manbalar 

Yarimsharlar
-2

-2 — -1 va -3 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-3

-3 — -4 va -2 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-4

-4 — -5 va -3 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-5

-5 — -6 va -4 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-6

-6 — -7 va -5 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-7

-7 — -8 va -6 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
-8

-8, -9 va -7 orasidagi manfiy va butun sondir.

Manbalar 

Manfiy sonlar
Boris Johnson

Alexander Boris de Pfeffel Johnson (; 1964-yil 19-iyunda tugʻilgan) Birlashgan Qirollik bosh vaziri, siyosatdon va jurnalist, Tashqi ishlar vaziri (2016—2018-yillarda Theresa May hukumatida), London hokimi (2008—2016), Quyi palatasining aʼzosi (2001—2008, 2015— hozirgacha), 2019-yilning 23-iyulidan Konservatorlar partiyasining yetakchisi, 24-iyuldan Birlashgan Qirollik bosh vaziri.

Johnson 2022-yilning 7-iyulida Konservativ partiya rahbarligi va Birlashgan Qirollik bosh vazirligi lavozimidan ketishini eʼlon qildi, ammo u partiyaning yangi yetakchisi saylanmaguncha bosh vazirlik lavozimida ishlashda davom etadi.

Turmush yoʻli 

1964-yilda AQShning Nyu-York shahrida tugʻilgan.

Uning bobosining otasi — Turkiya jurnalisti, Ali Kemal Usmoniylar imperiyasining soʻngi Buyuk vaziri Axmad Teflik-posha hukumatida ichki ishlar vaziri boʻlib ishlagan ham Kamol Otaturkni qoʻlga alish haqida amir bergan. Otaturk hukumatga kelganidan soʻng, Nuretdin-posha buyrigʻi boʻyicha qiynap oʻldirilgan (linchlangan).

Undan soʻng Jonsonning bobosi Osmon Ali Buyuk Britaniyaga qochgan va u yerda Vilfred Jonson (Wilfred Johnson) isimini olgan.

Buvasining onasi — Hanifa Fered cherkes millatidan, Kavkaz urushida Rossiyadan qochgan.

Yana bir bobosining otasi — AQSh olimi Elias Levi yahud millatidan, Rossiyada tugʻilgan.

Boris boshlangʻich taʼlimi Bryussel shahrida oladi, keying oilasi Buyuk Britaniyaga koʻchadi.

1983-1984-yillarda Oxford universitetining Balliol kollejida taʼlim oladi.

1987-yilda Daily Telegraph matbuotida ishlaydi.

2001-yildan siyosatchi. 2008-yilda London hokimi boʻlib saylandi.

Qarashlari 
2016-yilda oʻtgan referendumda Brexit choralarining aktiv tarafdori boʻladi.

Theresa May bosh vazir boʻlgandan soʻng, Jonson tashqi ishlar vazirligining vaziri qilib tayinlanadi. Shu ishida Rossiyaga qarshi keskin chiqish yasaydi, Haleb urushida Rossiya ham Suriya hukumatlarini tanqidlaydi.

Manbalar

Havolalar 
 Boris Johnson rasmiy sayti 

Buyuk Britaniya siyosatchilari
Buyuk Britaniya bosh vazirlari
Yashayotgan insonlar
Genuya metropoliteni

Genuya Metropoliteni —Italiyaning Genuya shahrida joylashgan yengil metro hisoblanadi. U Genuya shahri va shahar atrofida harakatlanadi va 1 yo'nalishdan iborat.Hamma yo'nalishlarda 8 ta stansiya joylashgan va umumiy uzunligi 7.1 km ni tashkil etadi.Metro 1990-yil Jahon chempionatiga ochilgan.

Stansiyalar

Manbalar

Havolalar 

Metro
1990-yilda ochilgan metropolitenlar roʻyxati
Italiya metropolitenlari
Valensiya Metropoliteni

Valensiya metropoliteni - Ispaniya tarixida qurilgan Madrid va Barselona metropolitenlaridan keyingi uchinchi metrodir.Uzunligi bo'yicha Madriddan keyingi ikkinchi o'rinni egallaydi. Yo'lovchilar soni bo'yicha Madrid, Barselona va Bilbaodan keyin to'rtinchi o'rinda joylashgan.

Tarixi 
Valensiya metropoliteni Trenet de Valencia nomi bilan mashhur bo'lgan temir yo'lining davomchisi sifatida barpo etilgan.Bu temir yo'l Valensiyani davlatning boshqa markaziy shaharlariga bog'lagan. 1980-yillarda temir yo'l modernizatsiya qilindi va bir qismi metropolitenga aylantirildi. Birinchi metro liniyasining janubiy va shimoliy qismlari dastlab shahar atrofi elektr poyezdining liniyalari edi, 1988 yilda ular shaharning ostidan o'tgan tunnel bilan bog'langan.Shu vaqtdan boshlab yangi metro va tramvay liniyalari qurilishi boshlandi.2006-yilda bo'lgan baxtsiz hodisa oqibatida Valensiya metropolitenida 46 kishi halok bo'lgan.

Linyalar

Galereya

Manbalar

Havolalar 
 example.com
Vena Metropoliteni

Vena metropoliteni — ()-Avstriya poytaxti Vena shahrida joylashgan 5 ta liniyali metropolitendir.Zamonaviy Vena metropoliteni 1976-yil 8-may kuni tantanali tarzda ochilgan. Shu bilan birga Vena metropoliteni juda katta boy tarixga ega. Mavjud metropoliten 1898-1901-yillarda barpo etilgan shahar temir yo'lining bir qismini o'z ichiga oladi.
Tizim Vena tezyurar temir yo'llari bilan bog'liq. Metro chiptalari avtobuslar va tramvaylar uchun ham mos keladi.
Metro tarmog'i 109 ta stantsiyani o'z ichiga olgan 83.1 km uzunlikdagi 5 ta liniyadan iborat. Linyalar nomlari yo'q, lekin U (U-Bahn dan), U1 dan U6 gacha bo'lgan harflar bilan raqamlar bilan aytiladi. Vena metrosi 100% Vena shahriga tegishli bo'lgan Wiener Stadtwerke AG kompaniyasiga tegishli va Wiener Linien GmbH & Co KG tomonidan boshqariladi.Eng qizig'i har bir linya o'z rangiga ega.

Linyalar

Xususiyatlari
Vena metrosining o'ziga xos xususiyati ikkita joriy ta'minot tizimlarining birlashmasidir: U1 dan U4 liniyalarida uchinchi relsli klassik tizim, U6 liniyasida aloqa simlari va tramvay tipidagi tok kollektorlari bo'lgan tizim ishlatiladi.
U5 liniyasi raqamlashda yo'q: uni qurish rejalari turli xil variantlarda mavjud bo'lgan. Tez orada uning qurilishi boshlanadi. U5 liniyasining birinchi qismini ochilishi 2023 yilga mo'ljallangan

Narxlar va yo'l haqi nazorati 

Bir soatdan ko'p bo'lmagan bir safarning narxi - 2,20 evro, Eynzelkarte (metro va yer usti transporti uchun) - soatiga 2,40 yevro. 24 soatlik chipta narxi 8 yevro, 48 soat - 13.30 yevro, 72 soat - 16.50 yevro.Haftasiga cheksiz sayohat qilish huquqini beruvchi chipta narxi 16,20 evroni tashkil qiladi.Oylik chipta narxi 48,20 yevroni tashkil qiladi.Metroda kirish va chiqish chiptalari nazorati mavjud emas,chiptasiz sayohat qilganlik uchun jarima 105 yevroni tashkil etadi.

Galereya

Yana qarang 
 Metropolitenlar roʻyxati

Manbalar

Havolalar 

Metro
1976-yilda ochilgan metropolitenlar roʻyxati
Alovuddin Posho

Alovuddin Posho yoki Alovuddin Bey-usmoniylarning afsonaviy birinchi buyuk vaziri bo'lib, Usmon I va Urxon hukmdorlik qilgan davrda bosh vazir bo'lgan. Usmon bey va Rabia Bala Malhun Hatunning oʻgʻli boʻlib, Söğütda tugʻilgan.

Afsona 
Afsonaga koʻra Alovuddin birinchi hukmdor Usmon I ning oʻgʻli edi.Aytilishicha, 1326 yilda otasi vafotidan keyin Alovuddin otasining oʻrnini egallab olgan, ammo qabilaviy kengash uni rad etib, yanada baquvvat va jangovor yosh ukasi Urxonni tanlagan.Fuqorolik urushi boʻlishini xohlamagan Alouddin qarshilik koʻrsatmagan va ukasidan bosh vazir lavozimini qabul qilgan.
Alovuddin Posho 1331-1332-yillar orasida vafot etgan va qabri Urxon. maqbarasida joylashgan.

Avlodlari 
Alovuddin Posho Baladning (ismi noma'lum) qiziga uylangan va bu nikohdan 8 nafarga yaqin farzand koʻrgan. Ular Kilich Bey (oʻgʻli), Xizir Bey (oʻgʻli), Mehmed Bey (oʻgʻli), Ibrohim Bey (oʻgʻli), Shahi Chalabiy (oʻgʻli), Taji Xotun (qizi), Aysha Xotun (qizi), Pasha Xotun (qizi) edi.

Qilichbey
Xizirbey
Mexmedbey
Ibrohimbey
Shohi-Chelebiy
Toji-xotun
Oysha-xotun
Posho-xotun

Manbalar

Havolalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Nizomuddin Ahmed Posho

Nizomuddin Ahmed posho-(; )-Usmonlilar imperiyasining ikkinchi buyuk vaziri hisoblanadi.Urxon (1331-1348)hukmronlik davrida bosh vazir boʻlgan.
Ahmed poshoning kelib chiqishi turk boʻlgan.U shayxlar avlodidan edi.Uning otasining ismi Axi Mahmud boʻlib, afsonalarda u mashxur shayx Edbalining oʻg'li sifatida aytilgan.Ahmad Poshoning hayoti toʻg'risida maʼlumotlar kam, hujjatlar ham deyarli saqlanmagan.Maʼlumki, Ahmad Posho Lal Shahin asos solgan vaqf hujjatiga guvoh sifatida imzo chekkan.Tadqiqotchi Erhan Yildizalpaning soʻzlariga koʻra,poshoning oʻg'li Sulaymon Chelebi masjidning birinchi imomi boʻlgan.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Xoji posho

Xoji posho-Urxon hukronligi davrida Usmoniylar imperiyasining buyuk vaziri bo'lgan.Kelib chiqishi turk bo'lgan.U haqida ko'p narsa ma'lum emas.Nizomuddin Ahmed Poshodan nafratlangan, ular doimo o'zaro janjallashishgan.1348-yilda u Nizomuddin Ahmed Poshoning vafotidan keyin buyuk vazir lavozimiga ko'tarildi.U 1349-yil forslar bilan bo'lgan jangda halok bo'ladi.Uning o'g'li Ferizadebey otasining o'rnini egallashga harakat qiladi. Sulton Urxon uni bu fikrdan qaytarishga urinadi. Ammo u quloq solmaydi. Shundan so'ng Urxonning buyrug'iga binoan otasining o'limidan 4 oy o'tib qatl etiladi.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Ptax

Ptax-Misrning xudosi, Memfisning homiysi, qadimgi Misr diniy an'analarida hunarmandlar va me'morlar homiysi.

Rasmi 
Misrliklar Ptaxni oq zig'irga o'ralgan, qo'lida bir shassi ushlagan, yashil yoki sariq terisi va ko'k bosh kiyimi bo'lgan erkak mumiya sifatida tasvirlaganlar..

Afsona 
Memfis ruhoniylarining "Memfis teologiyasi yodgorligi" diniy ilm-faniga ko'ra, qadimgi an'analarni o'zida mujassam etgan Ptah to'rt juft bo'lgan dastlabki sakkizta xudolarni (yaratilishning asosiy xususiyatlari yoki ilohiy mohiyatining namoyishlari) yaratgan demiurge,asosiy yaratuvchi xudodir.. Ptahdan yorug'lik va haqiqat paydo bo'ldi, shuningdek, u qirollikning yaratuvchisidir deb o'ylashgan (qirollik hayotni tashkil etish tamoyili sifatida qabul qilishgan).
Xotining ismi Sexmet edi.
Ptah nomi deyarli Ra yoki Amon Ra nomi ishlatiladigan marosim matnlarida uchramaydi.Ammo Ptah nomidan ko'plab odamlarning ismlari paydo bo'lgan (masalan, qadimgi Misrdagi taniqli Ptahhotep adibi nomi).

Manbalar 

Mifologik qahramonlar
Sinonuddin Foqih Yusuf posho

Sinonuddin Foqih Yusuf posho-1349-1364-yillar orasida Murod I hukmronlik davrida Usmoniylar imperiyasining buyuk vaziri lavpzimida ishlagan.Sinonuddin Foqih Yusuf posho haqida bizgacha juda oz ma'lumotlar yetib kelgan. Shuning uchun tarixchi olimlar uning saroyda rostdan ham buyuk vazir lavozimida ishlaganligiga shubha bilan qaraydi.Avvalboshda poshoning ismi Usmoniy buyuk vazirlar ro'yxatiga kiritilmagan.XX asrning boshiga kelib, o'z davrining eng ilg'or tarixchilaridan bo'lgan Ismoil Haqqi  va Ismoil Hami Donishmand poshoning vazir bo'lganligini ilmiy jihatdan isbotlab bergan.
Ular ushbu da'voning isboti sifatida quyidagi sabablarni keltirdilar:
 1360-yilgi vaqf hujjatida, shuningdek, Orhan Gazi tomonidan "Sadi-ul Kabir, Makduddin Isoning oʻgʻli, Moslihidin Musoning oʻgʻli, Sinan Poshaning oʻgʻli", "Sinaneddin Yusuf" bilan bir xil shaxs bo'lgan va u ham o'sha vazir bo'lgan.
 Birinchi Usmoniy tarixchilaridan biri Nesri yozma tarix kitobida olimlar va so'fiylar Orhan Gazi davrida farovon bo'lganligi va Mavlono Sinan unga berilgan in'om tufayli Sinan posho deb nomlanganligi haqida aytadi. 
Sinonuddin Foqih Yusuf poshoning vafotidan so'ng Chandarli Qora Xalil Xayriddin posho buyuk vazir maqomini oladi va usmoniylar vazirligi tarixida Chandarlilar davri boshlanadi.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
In Secret

In Secret, 2013-yilda Charlie Stratton tomonidan ishlangan Amerika erotik triller romantik filmi. Filmda bosh rolni Elizabeth Olsen oʻynagan.

Manbalar

Havolalar
 
 

2013-yil filmlari
2013-yil drama filmlari
AQSh filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh dramatik filmlari
AQSh romantik filmlari
AQSh triller filmlari
Erotik film

Erotik film deganda, erotik sifatga sohib boʻlgan film tushuniladi. Bunday turdagi filmlar odatda tomoshabinda shahvoniy his-tuygʻularni uygʻotishga qaratilgan boʻladi.

Yana qarang 
 Pornografik film

Manbalar 

Film janrlari
Erotizm

Erotizm (qadimgi yunoncha: ἔρως (érōs) — „sevgi“) jinsiy xohish, hirs va muhabbat bilan bogʻliq falsafiy mushohadadir.

Yana qarang 
 Erotika
 Pornografiya

Manbalar
Erotika

Erotika sanʼat turi boʻlib, bunday turdagi asarlar markazida shahvoniyat bilan bogʻliq mavzular yotadi. Erotikani pornografiya bilan adashtirmaslik lozim.

Galereya

Yana qarang 
 Erotizm
 Sevgi
 Pornografiya
 Erotik film
 Pornografik film

Manbalar 

Janrlar
Triller (janr)

Triller ( — „hayajon“, „zavq“) ilmiy-badiiy adabiyot janri boʻlib, koʻplab (odatda, bir-biriga oʻxshash) ostjanrlarga sohibdir. Trillerlar keltirib chiqargan kayfiyati bilan xarakterlanib, tomoshabinda parishonlik, xursandchilik, hayajonlanish va vahima kabi hissiyotlarni uygʻotadi. Muvaffaqiyatli triller (janriga mansub film) larga Alfred Hitchcockning filmlari misol boʻla oladi.

Manbalar

Havolalar 
 Triller nima? celadonbooks.com saytida. 

 
Janrlar
Film janrlari
Chandarli Ali posho

Chandarli Ali posho(?-1406-yil 18-dekabr-Usmonlilar davlatining oltinchi buyuk vaziri. Murod I, Boyazid I va Sulaymon Chelebiy.
ydavrida bu lavozimda ishlagan.

Tarjimayi holi 
Ali posho Chandarli Qora Xalil Xayriddin poshoning katta o'g'li va lavozimining davomchisi.1388-yilda Chandarli Ali Posho Bolgariya va Dobrudjaga qarshi yurishda 30 ming Usmonli qo'shiniga boshchilik qildi. 1389-yilda u Serbiya armiyasining Kosovo jangida mag'lubiyatida qatnashdi. 1396-yilda Nikopol jangida Rumelyan qo'shinlari qo'mondonlaridan biri bo'lgan.

1402-yilda Buyuk Vazir Chandarli Ali Pasha Anqara jangida qatnashdi, unda Usmonli Sulton Boyazid Mavarounnahr amiri Amir Temurga mag'lub bo'ldi.Bayazidning mag'lubiyati va qo'lga olinishidan so'ng, katta vazir Yevropaning Usmonli mulkiga kiritilgan katta o'g'li Sulaymon Chelebini qo'llab-quvvatladi.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Imomzoda Xalil posho

Imomzoda Xalil posho-Usmoniylar imperiyasining yettinchi buyuk vaziri(1406-1413).Mehmed I hukmronlik qilgan davrda buyuk vazir lavozimida ishlagan.

Tarjimayi holi 
Onado'li shimolida joylashgan Osmandjik shahrida tug'ilgan.Dastlab Onado'li beylarbeyi lavozimida ish olib borgan.1406-yil 18-dekabrda Mehmed I uni Buyuk Vazir etib tayinladi.

Uning o'g'li Xo'ja Mehmed Nizomuddin posho 1429-1438-yillarda Buyuk vazir lavozimini egallagan.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Chandarli Ibrohim posho

Chandarli Ibrohim posho-(?-1429-yil 15-avgust)-Murod II davrida usmoniylarning to'qqizinchi Buyuk Vaziri.

Tarjimayi holi 
Mashhur Chandarli sulolasining uchinchi vakili. Buyuk Vazir Chandarli Qora Xalil Xayriddin posho (1364-1387)ning ikkinchi o'g'li va Chandarli Ali posho (1387-1406)ning ukasi.

1421-yil iyulda Amasyalik Boyazid poshoning vafotidan so'ng davlatning yangi Buyuk Vaziri etib tayinlangan.

Usmonli Sulton Murod IIning birinchi harbiy yurishlarining ishtirokchisi.

U Buyuk Vazir lavozimida 8 yil 1 oy ishlagan. U 1429-yil 15-avgustda Edirnada vafot etdi.

Uning o'g'li Chandarli Xalil posho 1439-1453-yillarda Buyuk Vazir bo'lgan.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Xoʻja Mehmed Nizomuddin posho

Xoʻja Mehmed Nizomuddin posho — turk davlat arbobi, Usmoniylar imperiyasining Buyuk Vaziri (1429-1439).

Tarjimayi holi 
Usmoniylar imperiyasining 1406-1413-yillarda Buyuk Vaziri boʻlgan Imomzoda Xalil poshoning oʻgʻli.
1438-yil oʻz lavozimidan ozod etilgan. 1439-yilda vafot etgan.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Chandarli Halil posho

Chandarli Xalil posho yoki Kichik Chandarli Xalil posho(-?-1453-yil 1-iyun)-Usmoniylar imperiyasining o'n birinchi Buyuk Vaziri.

Tarjimayi holi 
Chandarli sulolasining vakili, Kichik Chandarli Ibrohim poshoning o'g'li.(1421-1429)

1439-yilda turk sultoni Murod II Chandarli Xalil poshoni Usmoniylar imperiyasining yangi bosh vaziri etib tayinladi. 1444-yilda Xalil posho Varna jangida salibchilar armiyasini mag'lub etishda ishtirok etdi. Xuddi shu 1444-yilda Sulton Murod II o'g'li Mehmed II Fotih foydasiga taxtdan voz kechdi, u Manisadan nafaqaga chiqqan va u yerda din va san'at bilan shug'ullangan. Murod II o'zining buyuk vakili Chandarli Xalil poshoga o'g'li bilan Edirneda qolishni buyurdi.

Sulton Mehmedning tayinlanishidan norozi bo'lgan bosh vazir Chandarli Xalil posho keyingi oylarda hokimiyatga qaytishni iltimos qilib, sobiq sultonga xatlar yuborib, unga Mehmedning juda yosh va imperiya hukmdori sifatida tajribasiz ekanligini aytdi. Taxtga ko'tarilgandan so'ng, Mehmed II Fotih Konstantinopolni qamal qilish va bosqin qilish to'g'risida shoshilinch qaror qabul qildi, ammo Chandarli Xalil posho uni bu niyatdan chalg'itishga muvaffaq bo'ldi, shundan keyin u otasi Murodga hamma narsani aytib berdi.1446-yil sentabrda Murod II Manisadan Edirnega qaytib, u yerda sulton taxtiga qaytdi. Buyuk Vazir Chandarli Xalil posho Mehmedni otasining foydasiga voz kechishga ishontirdi. Hokimiyat bekor qilinganidan keyin shahzoda Mehmed Manisadagi qarorgohga yuborildi.

1451-yilda Sulton Murod II vafotidan keyin uning o'g'li Mehmed II Fotih (1451-1481) Usmoniylar imperiyasining taxtini egalladi. Yangi sulton, Chandarli Xalil poshoga bo'lgan kuchli ishonchsizlik va yomon qarashlarga qaramay, otasining eski maslahatchisi sifatida Buyuk Vazir lavozimini saqlab qoldi.

1453-yilda Buyuk Vazir Chandarli Xalil Posho vazirlar Zaganos Mehmed posho va Sarujja Posho bilan birgalikda Sulton Mehmed II Fotih boshchiligidagi Usmonli qo'shini tomonidan Konstantinopolni qamal qilish va qo'lga olishda ishtirok etdi.Usmonli qo'shinlari Vizantiya poytaxtini qamal qildilar, ammo qamal kechiktirildi.26 may kuni harbiy kengashda Buyuk Vazir Chandarli Xalil Posho Konstantinopol qamalini olib tashlashni yoqlab chiqdi. Ammo Sulton Mehmed II Fotihning o'zi va ikkinchi vazir Zaganos Pasha boshchiligidagi "urush partiyasi" bunga qarshi keskin chiqishdi. [Vizantiya]]liklarga qarshi harbiy harakatlar davom ettirildi. 1453-yil 29-mayda Konstantinopolni qamal qilishdi.

1453-yil 30-mayda Sulton Mehmed II Fotihning buyrug'i bilan Buyuk Vazir Chandarli Xalil Posho davlatga xoinlikda ayblanib hibsga olinib, avval chodirida hibsga olingan, so'ngra Edirnaga etkazilgan va shu yilning avgust oyida (boshqa ma'lumotlarga ko'ra - iyulda) osilgan.Uning o'rniga yangi Buyuk Vazir etib Zaganos Mehmed posho tayinlangan.

Kino 
2018-yilda Mehmed dunyo fotihi deb atalgan kino suratga olingan. Bu kinoda Chandarli Xalil posho rolini mashhur turk aktyori Chetin Tekindor jonlantirgan.

Manbalar 

Usmonlilar imperiyasi Buyuk vazirlari
Çetin Tekindor

Çetin Tekindor () — 1945-yil 16-iyul) turk aktyori.1963-yilda oʻz karerasini boshlagan.

Aktyorlik faoliyati 
1970-yilda Anqara davlat konservatoriya oliygohini tamomladi.Teatr sahnalariga Hamma vatan uchun deb nomlangan chiqishi bilan kirib keldi.Bir qncha davlat konservatoriyalarida oʻquvchilarga dars berdi.
Asta-sekin katta sahnaga chiqa boshladi va rejissiyorlar koʻziga koʻrina boshladi.Bir necha yillardan keyin Chetin Tekindor Turkiyaning eng taniqli aktyolaridan biriga aylandi. Bir nechta mukofotlarni qoʻlga kiritdi. u Turkiyada ikki marotaba yilning eng yaxshi aktyori lavozimiga sazovor boʻldi.Uning eng mashhur filmi albatta Ichkarida filmidir. Bu kinoda u Jalol ota rolini ajoyib tarzda jonlantirgan va Turkiya balki butun dunyo kino ixlosmandlari koʻnglidan joy oldi desak adashmaymiz. 2018-yilda Mehmed II Fotih kinosida Buyuk Vazir Chandarli Xalil posho rolini ajoyib tarzda jonlantirgan.

Manbalar

Havolalar 

Yashayotgan insonlar
Triller film

Triller film tomoshabinda kuchli his-hayajon va vahima qoʻzgʻatuvchi kino janridir. Filmlarda kuchli hayajon tomoshabin boʻlishi muqarrar deb hisoblagan vaziyatning kechiktirilishi orqali yaratiladi.

Adabiyotlar 
 
 
 
 
 
 
 

Film janrlari
Romantik film

Romantik film kino janri boʻlib, unda asosiy (bosh) qahramonlarning ehtirosi, emotsiyasi va ishqiy munosabatlariga eʼtibor qaratiladi.

Manbalar

Havolalar 
 IMD: Romantik filmlar  

Film janrlari
Romantik filmlar
Vazelin

VAZELIN (frans. vaseline, nem. wasser— suv va yun. elaion — zaytun moyi) — mineral moy bilan qattiq uglevodorodlar (parafin, serezin, petrolatum) aralashmasi; hidsiz, muloyim, oq yoki sariq modda, taʼmi yoʻq. 37—50° da suyuqlanadi; suvda erimaydi. Qoʻllash maqsadiga muvofiq turli tarkibda tayyorlanadi. V. kosmetika va tibbiyotda surtma (maz) tayyorlashda qoʻllaniladi, yalligʻlanishga qarshi taʼsir etadi va terini har xil zararli taʼsirlardan saqlaydi; texnik maqsadlarda (qogʻoz, mato va sh. k. ga singdirish uchun), shuningdek elektrotexnika va lab. amaliyotida, texnikada antifraksion va himoya qiluvchi surkov moyi sifatida ishlatiladi.Vazelin moyi (parafin moyi)— neft distillatini tozalab olina-digan uglevodorodlar aralashmasi, tibbiyotda surgi sifatida ishlatiladi (surunkali qabziyatda kuniga 1—2 osh qoshiqsan ichiladi) va surtmaga qoʻshiladi.

Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil