MLDataScientist/Wikipedia-uzbek-2024-05-01 huggingface dataset:
Atle Selberg

Atle Selberg  () (14-iyun 1917-yil – 6-avgust 2007-yil) – norvegiyalik matematik. 1950-yil Fields medali, 1986-yil esa Wolf mukofoti bilan taqdirlangan. Selberg analitik son nazariyasi hamda avtomorfik formalar teoriyasi boʻyicha ishlari bilan, xususan, ushbu teoriyalar bilan spektral teoriya oʻrtasidagi munosabat boʻyicha ishlari bilan tanilgan.

Selberg 1943-yil Oslo universitetidan PhD darajasini olgan. Ikkinchi jahon urushi davomida Germaniya Norvegiyani okkupatsiya qilishi ortidan yolgʻiz ishlashga majbur boʻlgan. Urush oʻz yakuniga yetganidan keyin, uning ilmiy ishlari maʼlum boʻlgan. Bular orasida Selbergning Riemann zeta funksiyasi nollarining musbat proporsiyasi  chizigʻida yotishini koʻrsatib bergan isbotini aytib oʻtish mumkin.

Urushdan keyin Selberg elak teoriyasi ustida ishlay boshlagan va avval eʼtibor berilmagan ushbu sohaga qiziqishni oshirgan. 1947-yil Selberg elagini taklif qilgan. 1950-yillarda AQShga koʻchib borib, umrining oxirigacha Perspektiv tadqiqotlar institutida ishlagan.

Manbalar 

20-asr amerikalik olimlari
21-asr amerikalik olimlari
Fields medali sovrindorlari
Shake It Up

Shake It Up Amerika sitkomi boʻlib, Disney Channel telekanali orqali  2010-yil 7-noyabrdan 2013-yil 10-noyabrga qadar efirga uzatilgan. Serialda bosh qahramonlarni Bella Thorne va Zendaya jonlantirishgan.

Fasllar

Rollarda

Manbalar

Havolalar 
 
 

2010-yilda boshlangan teleseriallar
AQSh teleseriallari
Disney Channel dasturlari
Ingliz tilidagi televizion shoular
2010-yillar teleseriallari
Sitkom

Sitkom () yoki vaziyatli komediya komediya janridagi radio- va teledastur turidir.

Manbalar

Havolalar  
Sitcoms Online 

Sitkomlar
Telejanrlar
Qahramon Oʻrgimchak-odam

{{Telekoʻrsatuv bilgiqutisi
|nomi             = Qahramon Oʻrgimchak-odam
|tasvir                 = Qahramon Oʻrgimchak-odam logosi.png
|show_name_2           = Ultimate Spider-Man: Web-Warriors (fasl 3)Ultimate Spider-Man vs. the Sinister 6 (fa 4)
| genre = 
Superqahramon
Jangari 
Komediya-drama
|developer             = Marvel Animation
|writer                = Brian Michael BendisPaul DiniSteven T. SeagleJoe KellyJoe Casey
|voices                = Drake BellDee Bradley BakerOgie BanksEric BauzaGreg CipesClark GreggTom KennyMatt LanterMisty LeeCaitlyn Taylor LoveChi McBrideLogan MillerScott PorterJ. K. SimmonsTara StrongSteven Weber
|theme_music_composer  = 
|opentheme             = 
|endtheme              = 
|composer              = Kevin Manthei
|country               = AQSh
|language            = Inglizcha
|num_seasons           = 4
|num_episodes          = 104
|list_episodes	       = 
|executive_producer    = Alan FineDan BuckleyJoe QuesadaJeph LoebStan LeeEric RadomskiJoe Kelly (as Man of Action)Joe Casey (as Man of Action)Duncan Rouleau (as Man of Action)Steven T. Seagle (as Man of Action) (2-fasl)Cort Lane (3-4-fasl)Stephen Wacker (3-4-fasl)
|producer              =  Joe Kelly (as Man of Action) (supervising producer)Joe Casey (as Man of Action) (supervising producer)Duncan Rouleau (as Man of Action) (supervising producer)Steven T. Seagle (as Man of Action) (supervising producer)Brian Michael Bendis (consulting producer)Paul Dini (consulting producer)Drake Bell

|editor                = 
|runtime               = 22 daqiqa
|company               = Film RomanMarvel Animation
|distributor           = Disney–ABC Domestic Television
|network               = Disney XD
|first_aired           = 
|last_aired            = 
|preceded_by           = The Spectacular Spider-Man
|followed_by           = Marvelʼs Spider-Man
|related               = Avengers AssembleHulk and the Agents of S.M.A.S.H.Guardians of the Galaxy
|website               = http://disneyxd.disney.com/ultimate-spider-man
|website_title         = Official website
}}Qahramon Oʻrgimchak-odam'' (), 2012-yildan 2017-yilgacha namoyish qilingan Amerika animatsion televizion seriali. Ushbu serial AQShda Disney XD, Oʻzbekistonda Milliy TV telekanallari orqali namoyish qilindi.

Manbalar

Havolalar 

2012-yil televizion seriallari
2012-yil animatsion televizion seriallari
Marvel Animation televizion seriallari
AQSh teleseriallari
Animatsion teleseriallar
Disney XD dasturlari
Ingliz tilidagi televizion shoular
2010-yillar teleseriallari
2010-yillar animatsion teleseriallari
Ultimate Spider-Man

Ultimate Spider-Man 2000–2009-yillarda Marvel Comics tomonidan nashr qilingan Amerika komiksidagi superqahramondir.

Havolalar 
 Ultimate Spider-Man at Marvel.com
 Ultimate Spider-Man on DisneyXD
 Ultimate Spider-Man on www.spiderfan.org 
 An Ultimate Spider-Man cover gallery
 Ultimate Spider-Man at Rucomics.info
 Spiderman Videos
Mickey va poygachilar

Mickey va poygachilar (; eski nomi Mickey and the Roadster Racers) Amerika kompyuter-animatsion teleserialidir. Disney Television Animation studiyasi tomonidan ishlab chiqarilgan. 2017-yilning 15-yanvarida ilk marotaba Disney Junior telekanalida efirga uzatilgan. Oʻzbekistonda serial Bolajon telekanalida efirga uzatilgan.

Qismlar

Ovoz berganlar 
 Bret Iwan — Mickey Mouse
 Bill Farmer — Pluto
 Russi Taylor va Kaitlyn Robrock — Minnie Mouse
 Daniel Ross — Donald Duck
 Tress MacNeille — Daisy Duck
 Jim Cummings — Pete
 Corey Burton — Ludwig Von Drake
 April Winchell — Hilda

Mukofotlar va nomzodliklar

Manbalar

Havolalar 
 

2010-yillar teleseriallari
2010-yillar animatsion teleseriallari
2020-yillar teleseriallari
2020-yillar animatsion teleseriallari
Disney animatsion teleseriallari
AQSh teleseriallari
AQSh animatsion teleseriallari
Ingliz tilidagi televizion shoular
Kunihiko Kodayra

Kunihiko Kodayra () (16-mart 1915-yil – 26-iyul 1997-yil) – yaponiyalik matematik. Kodayra algebraik geometriya hamda murakkab xilma-xilliklar boʻyicha ishlari bilan tanilgan. Fields medali bilan taqdirlangan ilk yaponiyalik olim (1954). 1984/85-yilgi Wolf matematika mukofoti bilan taqdirlangan.

Kodayra Tokio universitetini 1938-yil matematika, 1941-yil fizika boʻyicha darajalar bilan tamomlagan. 1949-yil ayni universitetdan PhD darajasini olgan. Oʻsha yili AQShagi Perspektiv tadqiqotlar institutiga chaqirilgan. 1953-yildan Princeton universitetida ishlay boshlagan. 1967-yil Tokio universitetiga qaytgan.

Kodayra  Yaponiyadagi algebraik geometriyachilar maktabi asoschisidir. Olim karyerasi boshida Hodge teoriayasi ustida ishlagan. Keyinchalik murakkab tizimlarning deformatsiyalar teoriyasiga asos solgan. 1960-yillardan boshlab esa algebraik sathlarni klassifikatsiyalash ustida ishlagan. 

Fields medali sovrindorlari
Visual Studio Tools for Applications

Visual Studio Tools for Applications (VSTA), dasturiy taʼminot sotuvchilariga (ISV) oʻzlarining dasturlarini avtomatlashtirish va kengaytirilishini sozlash imkonini beradigan vositalar toʻplami. Ushbu xususiyatlardan soʻnggi foydalanuvchilar tomonidan boshqariladigan kengaytmalarning bir qismi sifatida foydalanish mumkin.

Xususiyatlari

Kamchiliklari

-rivojlanmayapti,

-boshqa dasturlar tizimlari bilan ishlamaydi.

Afzalliklari

-sodda, hattoki oddiy foydalanuvchi o'rganishi mumkin,

-rivojlanmayotgan bo'lishiga qaramasdan keng qo'llaniladi,

-kichikroq hajmdagi ma'lumotlar bazasi bilan ishlashda boshqa tillarga nisbatan optimalroq,

-o'zgaruvchilarni e'lon qilmasa ham kod ishlaydi,

Xususiyatlari:

-funksiyalar: protsedura (Sub) va funksiyalarga (function) ajratilgan

Havolalar 
 VSTA team blog
 VSTA Fact Sheet
 VSTO Embraces MAF
 Microsoft resource sayti

Microsoft Visual Studio
Disney XD

Disney XD 2009-yildan beri faoliyat yuritadigan telekanaldir. Egasi The Walt Disney Company shirkatidir.

Havolalar 
  
 Disney XD Press 

AQSh telekanallari
Marvel Animation

Marvel Animation, Inc., Amerika Qoʻshma Shtatlarining animatsiya ishlab chiqaruvchi kompaniyasi. Ushbu kompaniya Marvel Entertainmentga tegishli.

Manbalar

Havolalar 
 Rasmiy sayti
Ludacris

Christopher Brian Bridges (1977-yil 11-sentyabrda tugʻilgan), Ludacris nomi bilan ham tanilgan, Amerikalik rapper va aktyor.

Manbalar

Havolalar 

 Official Def Jam Site
 
 

Amerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Yashayotgan insonlar
Amerikalik filantroplar
Afroamerikalik erkak aktyorlar
Afroamerikalik erkak qoʻshiqchilar
Amerikalik erkak reperlar
Afroamerikalik erkak reperlar
Amerikalik kinoprodyuserlar
Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
MTV

MTV (toʻliq nomi Music Television) musiqiy dasturlar uzatiladigan Amerika televizion kanalidir. Telekanal markazi — One Astor Plaza, Times Square, Manhattan, New York City.

Logolari

Manbalar

Bibliografiya 
 Blackwood, Nina/Goodman, Mark/Hunter, Alan/Quinn, Martha/Edwards, Gavin (2013). VJ: The Unplugged Adventures of MTV’s First Wave. Atria. .
 Denisoff, R. Serge (1988). Inside MTV. Transaction. .
 McGrath, Tom (1996). MTV: The Making of a Revolution. Running Pr. .
 MTV (2001). MTV Uncensored. MTV. .
 Prato, Greg (2011). MTV Ruled the World: The Early Years of Music Video. Createspace. .
 Tannenbaum, Rob/Marks, Craig (2012). I Want My MTV: The Uncensored Story of the Music Video Revolution. Plume. .

Qoʻshimcha 
 Merchants of Cool (PBS)

Havolalar 
 

AQSh telekanallari
Jean-Pierre Serre

Jean-Pierre Serre () (1926-yil 15-sentyabrda tugʻilgan) – fransiyalik matematik. Serre algebraik topologiya, algebraik geometriya hamda algebraik sonlar nazariyasi sohalariga hissa qoʻshgan. Olim 1954-yil 28 yoshida Fields medali bilan taqdirlangan. Serre Fields medali, Wolf mukofoti hamda Abel mukofoti bilan taqdirlangan besh matematikning biridir (Pierre Deligne, John Milnor, John Thompson hamda Grigoriy Margulis bilan bir qatorda).

Serre 1948-yil Parisdagi Oliy normal maktabni tamomlagan. 1951-yil Paris universitetidan PhD darajasini olgan. 1956-yildan 1994-yil nafaqaga chiqqunicha Collège de Franceda ishlagan.

Serre bir necha xorijiy fanlar akademiyalarning aʼzosidir. Xususan, olim Fransiya fanlar akademiyasi, AQSh fanlar akademiyasi, Shvetsiya fanlar akademiyasi, Rossiya fanlar akademiyasi, Qirolli jamiyat hamda Niderlandiya qirolli fan va sanʼat akademiyasi aʼzosidir. Shuningdek, olim bir necha xorij universitetlaridan, jumladan, Cambridge, Oxford, Harvard universitetlaridan faxriy darajalarni olgan. 2012-yilda esa Amerika matematika 
jamiyati aʼzosi etib tayinlangan.

Manbalar

Havolalar  
 https://www.britannica.com/biography/Jean-Pierre-Serre
 Jean-Pierre Serre, Collège de France, biography and publications
 Jean-Pierre Serre  at the Fransiya fanlar akademiyasi, Fransiya
 Interview with Jean-Pierre Serre in Notices of the American Mathematical Society
 An Interview with Jean-Pierre Serre by C.T. Chong and Y.K. Leong, National University of Singapore
 How to write mathematics badly a public lecture by Jean-Pierre Serre on writing mathematics
 Biographical page  (in French)

Yashayotgan insonlar
Abel mukofoti sovrindorlari
Fields medali sovrindorlari
Fransiya kolleji akademik xodimlari
Dostonlar

„Dostonlar“ — oʻzbek shoiri Erkin Vohidov qalamiga mansub dostonlar toʻplami. 1973-yil Toshkent shahrida Gʻafur Gʻulom nomidagi Adabiyot va sanʼat nashriyotida chop etilgan. Toʻplamga muallifning  „Quyosh maskani“, „Nido“, „Buyuk hayot tongi“, „Charogʻbon“, „Palatkada yozilgan doston“ hamda „Orzu chashmasi“ dostonlari kiritilgan.

Asarni nashrga tayyorlashda quyidagi shaxslar ishtirok etgan: M. Jalilov – muharrir, N. Xoliqov – rassom, I. Tsiganov – rasmlar muharriri, T. Smirnova – texnik muharrir, M. Qudratova – musahhih. Kitob adadi – 35 000 nusxa.

Dostonlar

Manbalar

Havolalar 
 „Dostonlar“ Ziyouz saytida

Erkin Vohidov sheʼriy toʻplamlari
Klaus Roth

Klaus Friedrich Roth () (29-oktyabr 1925-yil – 10-noyabr 2015-yil) – Germaniyada tugʻilgan ingliz matematigi. Sonlar nazariyasi sohasidagi ishlari bilan tanilgan. Xususan, Algebraik sonlarning Diophantus yaqinlashishi boʻyicha Roth teoremasini isbotlagani uchun Fields medali bilan taqdirlangan.

Roth 1933-yildan fashistlardan qochib Angliyaga koʻchib borgan. U yerda Cambridge universitetida hamda London universitet kollejida tahsil olgan. 1950-yil doktoranturani tamomlagan. Roth 1966-yilgacha London universitet kollejida, 1988-yilgacha London imperial kollejida tahsil bergan.

Diophantus yaqinlashishi boʻyicha ishlaridan tashqari, Roth arifmetik kombinatorikada Salem–Spencer toʻplamlari hamda nomuvofiqlik teoriyasiga ham salmoqli hissa qoʻshgan. Roth, shuningdek, darajalar yigʻindilari, katta elak, Heilbronn uchburchagi masalasi hamda kvadrat ichida kvadrat joylashtirish boʻyicha ishlari bilan tanilgan. Roth Heini Halberstam bilan hamkorlikda butun sonlar ketma-ketligi boʻyicha kitob yozgan.

Roth Fields medalidan tashqari De Morgan va Sylvester medallari bilan taqdirlangan, London qirollik jamiyati aʼzosi boʻlgan.

Fields medali sovrindorlari
Oʻrta Osiyodagi televizion stansiyalar roʻyxati

Quyidagi roʻyxatga Oʻrta Osiyoda faoliyat yuritgan/yurituvchi televizion stansiyalar kiritilgan.

Oʻzbekiston

Qozogʻiston 
„Qazaqstan“ RTRK telekanallari
 Qazaqstan
 KAZsport
 Balapan

Xususiy telekanallar
 31 Kanal
 KTK
 NTK-TV
 24 Kz
 Kazakh TV
 Khabar TV
 Bilim Zhäne Mädeniet

Qirgʻiziston 
KTRK telekanallari
 KTRK
 Balastan
 Madaniyat
 Muzyka
 KTRK Sport

Xususiy telekanallar
 ElTR TV
 Oʻsh TV
 Yntymak TV
 Sanat TV
 Sentiabr TV
 NewTV

Tojikiston 
 1TV
 TV Safina
 Jahonnamo
 Baxoriston
 TV Varzish
 TV Sinamo

Turkmaniston 
 Altyn Asyr
 Miras
 Ýaşlyk
 Turkmenistan
 Türkmen Owazy
 Aşgabat
 Turkmenistan Sport
 Arkadag TV

Manbalar
René Thom

René Frédéric Thom () (2-sentyabr 1923-yil — 25-oktyabr 2002-yil) — fransiyalik matematik. Parij Fanlar akademiyasining aʼzosi (1976).

Thom Ecole oliy maktabini (École Normale Supérieure) tamomlagan. Henri Cartanning shogirdi boʻlgan. Strasbourg va Grenoble universitetlarida dars bergan. 1964-yildan Ilmiy tadqiqot oliy institutida ishlagan.

Thomning asosiy asarlari algebraik va differensial topologiya sohasidadir. Thom oʻz dissertatsiyasidayoq keyinchalik kobordizmlar teoriyasi asosiga aylangan gʻoyalarni taklif qilgan. Thom kobordizmlar teoriyasi uchun 1958-yilda Fields medali bilan taqdirlangan.

Thom, shuningdek, xususiyatlar nazariyasini oʻrgangan, ushbu sohaning eng taniqli boʻlimini — ommabop kitoblar orqali koʻpchilikka yaxshi maʼlum boʻlgan katastrofalar teoriyasini oʻrtaga tashlagan. Thom ushbu teoriyasini tilshunoslikdan tortib gullar shaklini tushuntirishgacha boʻlgan sohalarga tatbiq qilishga harakat qilgan.

Manbalar 

Fields medali sovrindorlari
Oʻzbekiston telekanallari roʻyxati

Quyidagi roʻyxatga Oʻzbekistonda faoliyat yuritgan/yurituvchi telekanallar kiritilgan.

Roʻyxat

Yopilgan telekanallar

Manbalar 

Oʻzbekistonda televideniye
BBC Oʻzbek

BBC Oʻzbek, BBC'ning 32 ta til servislari orasida oʻzbekcha boʻlimi. BBC'ning oʻzbek xizmati 1994-yilda tashkil topgan. Ushbu saytda jahon yangiliklari, mintaqaviy xabarlar, sport, musiqa, fan olamidagi yangiliklar, tahlil, turli mavzudagi turkum va lavhalar oʻrin olgan.
 
Oʻzbek xizmatining qarorgohi Londonda joylashgan boʻlib (BBC'ning Oʻrta Osiyo va Kavkaz xizmati), mintaqaning qator mamlakatlarda oʻz muxbirlik punktlariga ega hisoblanadi.

Manbalar

Havolalar

Oʻzbek
Lars Hörmander

Lars Valter Hörmander () (24-yanvar 1931-yil - 25-noyabr 2012-yil) — shvetsiyalik matematik. Hörmander „chiziqli xususiy hosilali differensial tenglamalar boʻyicha zamonaviy nazariyiga eng salmoqli hissa qoʻshgan shaxs“ deb eʼtirof etiladi. Hörmander 1962-yilda Fields medali, 1988-yilda Wolf mukofoti va 2006-yilda Leroy P. Steele mukofoti bilan taqdirlangan. Uning „Chiziqli xususiy hosilali differensial operatorlar I-IV“ kitobi ushbu sohada eng qoʻllaniladigan asardir.

Hörmander 1955-yil Lund universitetida doktoranturani tamomlagan. Soʻngra u Stockholm va Stanford universitetlarida hamda New Jersey shtatining Princeton shahridagi Perspektiv tadqiqotlar institutida ishlagan. 1968–1996-yillarda Lund universitetida dars bergan.

Hörmander 1968-yil Shvetsiya qirolli fanlar akademiyasi aʼzosi etib tayinlangan. 2012-yil Amerika matematika jamiyati aʼzosi etib tayinlangan, ammo roʻyxat eʼlon qilinishidan oldin olamdan oʻtgan before the list of fellows was released..

Manbalar 

Fields medali sovrindorlari
John Milnor

John Willard Milnor () (1931-yil 20-fevralda tugʻilgan) – amerikalik matematik. Milnor differensial topologiya, K-teoriyasi hamda dinamik tizimlar sohalaridagi ishlari bilan tanilgan. Milnor Fields medali, Wolf mukofoti hamda Abel mukofoti bilan taqdirlangan besh matematikning biridir (Pierre Deligne, Jean-Pierre Serre, John Thompson hamda Grigoriy Margulis bilan bir qatorda).

Milnor 1964-yildan beri Amerika Qoʻshma Shtatlari Milliy fanlar akademiyasi aʼzosidir. 1994-yil Rossiya fanlar akademiyasining xorijlik aʼzosi etib tayinlangan.

Milnor Princeton universitetini tamomlagan. Mashhur topolog Ralph Foxning shogirdi. Milnor Princeton shahridagi Perspektiv tadqiqotlar institutida va Stony Brook universitetida ishlagan.

Kitoblari

Manbalar

Havolalar  
 Home page at SUNYSB
 Photo
 Exotic spheres home page
 The Abel Prize 2011 – video 

20-asr amerikalik olimlari
21-asr amerikalik olimlari
Abel mukofoti sovrindorlari
Fields medali sovrindorlari
Matritsa: Qayta yuklash

Matritsa: Qayta yuklash () — 2003-yilda Warner Bros. Pictures tomonidan tarqatilgan Amerika ilmiy fantastika filmi.

Manbalar

Havolalar 
 

2003-yil filmlari
AQSh filmlari
Warner Bros. filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
Fransuz tilidagi filmlar
AQSh ilmiy fantastik filmlari
AQSh jangari filmlari
AQSh triller filmlari
Matritsa: Inqilob

Matritsa: Inqilob () 2003-yilda katta ekranlarga chiqqan, Warner Bros. Pictures tomonidan tarqatilgan ilmiy fantastika janridagi AQSh filmidir.

Manbalar

Havolalar 
 
 
 
 

2003-yil filmlari
AQSh filmlari
Warner Bros. filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
AQSh ilmiy fantastik filmlari
AQSh jangari filmlari
Sport haqidagi AQSh filmlari
Laurence Fishburne

Laurence John Fishburne III (1961-yil 30-iyulda tugʻilgan) — amerikalik aktyor, film produser va film rejissor.

Manbalar

Havolalar 
 
 Laurence Fishburne Emmys.comda

Amerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Yashayotgan insonlar
Amerikalik erkak bola aktyorlar
Afroamerikalik erkak aktyorlar
Augusta (Georgia)

Augusta, Amerika Qoʻshma Shtatlarining Georgia shtatida joylashgan shahar.

Manbalar

Havolalar

Augusta Metropolitan Convention and Visitors Bureau 
Augusta Economic Development Authority homepage
Augusta Tomorrow
Downtown Development Authority
Robert E. Williams Photographic Collection: African-Americans in the Augusta, Ga. Vicinity (Richmond Co.), ca. 1872–1898 from the Digital Library of Georgia
Picturing Augusta: Historic Postcards from the Collection of the East Central Georgia Regional Library

Georgia shaharlari
Scott Eastwood

Scott Eastwood (; tugʻilgan paytidagi ismi — Scott Clinton Reeves; tugʻ. 21-mart, 1986-yil) — amerikalik aktyor va model.

Manbalar

Havolalar 
 
 

Amerikalik erkak modellar
Amerikalik erkak aktyorlar
Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Yashayotgan insonlar
Michael Atiyah

Michael Francis Atiyah () (22-aprel 1929-yil — 11-yanvar 2019-yil) — britaniyalik matematik. Geometriya boʻyicha ishlari bilan shuhrat qozongan. Atiyah Sudan va Misrda ulgʻaygan, ammo akademik faoliyatini Buyuk Britaniyada Oxford va Cambridge universitetlarida, keyinchalik AQShda Perspektiv tadqiqotlar institutida olib borgan.

Atiyah London Qirollik jamiyati prezidenti (1990-1995), Isaac Newton instituti (1990–1996) direktori, Trinity kolleji direktori (1990–1997), Leicester universiteti rektori (1995–2005) hamda Edinburgh Qirollik jamiyati prezidenti lavozimlarida ishlagan. 1997-yildan oʻlimiga qadar Edinburgh universiteti faxriy professori boʻlgan.

Atiyah Friedrich Hirzebruch bilan hamkorlikda K-teoriyani ishlab chiqqan. Ushbu teoriya algebraik topologiyaning muhim asboblaridan biri hisoblanadi. 1963-yil Isadore Singer bilan hamkorlikda taniqli Atiyah–Singer indeks teoremasini isbotlagan. Ushbu teoremadan differensial tenglamalarning mustaqil yechimlari sonini hisoblashda foydalaniladi. Atiyah nazariy fizika sohasidagi, xususan, maydon kvant nazariyasisida qoʻllaniladigan instanton va monopollar boʻyicha ishlari bilan ham tanilgan. Atiyah 1966-yil Fields medali bilan, 2004-yilda esa Abel mukofoti bilan taqdirlangan.

Manbalar

Havolalar  
 Britannica ensiklopediyasidagi biografiyasi

Qirol Faysal xalqaro mukofoti sovrindorlari
2019-yilda vafot etganlar
Abel mukofoti sovrindorlari
Fields medali sovrindorlari
Paul Cohen

Paul Joseph Cohen () (2-april 1934-yil — 23-mart 2007-yil) — amerikalik matematik. Cohen kontinuum-gipotezasi hamda tanlov aksiomasi Zermelo–Fraenkel sistemasidan mustaqil ekanligini isbotlagan. Fields medali (1966) va AQSh Milliy fan medali (1967) bilan taqdirlangan.

Cohen polshalik  yahudiy muhojirlar oilasida tugʻilgan. Brooklyn shahrida oʻsgan va oʻsha yerda oʻqishni boshlagan. U 1953-yilda Chicago universitetiga oʻqishga kirgan. 1961-yil Stanford universitetida ilmiy va pedagogik faoliyatini boshlagan va u yerda 2004-yilgacha ishlagan. Cohen umrining soʻnggi oylarigacha oʻqituvchi boʻlib ishlagan.

Cohen oʻzining turli xil qiziqishlari bilan boshqalardan ajralib turgan. U ingliz, shved, fransuz, ispan, nemis va yahudiy tillarida soʻzlasha olgan. Pianino va skripka chalishni bilgan. Stanford universiteti xorida va shved folklor guruhida qoʻshiq kuylagan.

Cohen Amerika Qoʻshma Shtatlari Milliy fanlar akademiyasi (1967) va Amerika falsafiy jamiyati (1972) aʻzosi boʻlgan.

Manbalar 

20-asr amerikalik olimlari
21-asr amerikalik olimlari
Fields medali sovrindorlari
Shtrixkod skaneri

Shtrixkod skaneri () tovar upakovkalariga bosilgan shtrixkodlarni oʻqib, undagi maʼlumotni kompyuterga uzatuvchi optik-elektron skanerdir.

Havolalar  

Shtrixkodlar
Skaner

Skaner (; scan — „koʻrib chiqmoq“, „qarab chiqmoq“) tekis yuzali obyektni (masalan, qogʻoz) raqamli formatga (mashina oʻqiydigan shaklga) oʻtkazuvchi moslamadir. Skanerlar odatda ikki turga boʻlinadi: stol skanerlari () va qoʻl skanerlari ().

Manbalar

Havolalar
Universal Product Code

Universal Product Code (UPC; tarjimasi „Universal Tovar Kodi“) umumjahon boʻylab keng qoʻllaniladigan shtrixkod standartidir. 

Shtrixkodlar
Alexander Grothendieck

Alexander Grothendieck () (28-mart 1928-yil – 13-noyabr 2014-yil) – fransiyalik matematik. U „Nicolas Bourbaki“ taxallusi ostida ijod qilgan matematiklar guruhining aʼzosi boʻlgan. Grothendieck algebraik geometriya, sonlar nazariyasi, toifalar nazariyasi va gomologik algebra sohalariga katta hissa qoʻshgan. U 1966-yil Fields medali va 1988-yilda Crafoord mukofoti bilan taqdirlangan.

Grothendieck tadqiqotlari algebraik geometriya sohasi kengayishi olib keldi, uning „nisbiy“ qarashlari esa sof matematikaning bir necha sohasida yirik yutuqlarga sabab boʻldi. Koʻpchilik Grothendieckni 20 asrning eng buyuk matematigi deb hisoblaydi.

Grothendieck Germaniyada tugʻilgan, ammo Fransiyada ulgʻaygan. Uzoq yillar davomida uning fuqaroligi boʻlmagan. U matematikadagi faoliyatini 1949–yilda boshlagan. 1958–1970-yillarda Ilmiy tadqiqot oliy institutida ishlagan. Keyinchalik Montpellier universitetida ishini davom ettirgan. 1988-yilda rasman nafaqaga chiqqanidan keyin, Fransiyaning Lasserre qishlogʻiga koʻchib borib, yolgʻiz yashadi. 2014-yil vafot etgunicha matematik masalalar ustida ishlashda davom ettirdi.

Fields medali sovrindorlari
Batman (film, 1989)

Batman 1989-yilda Tim Burton tomonidan suratga olingan superqahramonlar haqidagi filmdir. Film DC Comicsning Batman qahramoniga asoslangan. Filmda bosh rollarni Jack Nicholson, Michael Keaton, Kim Basinger, Robert Wuhl, Pat Hingle, Billy Dee Williams, Michael Gough va Jack Palance ijro etgan.

Rollarda 

 Jack Nicholson — Jack Napier/Joker
 Hugo E. Blick — Jack Napierning bolaligi
 Michael Keaton — Bruce Wayne / Batman
 Charles Roskilly — Bruce Waynening bolaligi
 Kim Basinger — Vicki Vale
 Robert Wuhl — Alexander Knox
 Pat Hingle — komissar Gordon 
 Billy Dee Williams — Harvey Dent
 Michael Gough — Alfred Pennyworth
 Jack Palance — Carl Grissom
 Jerry Hall — Alicia Hunt
 Tracey Walter — Bob the Goon
 Lee Wallace — mer Borg
 William Hootkins — leytenant Max Eckhardt
 David Baxt — Thomas Wayne
 Sharon Holm — Martha Wayne

Musiqasi

Manbalar

Havolalar 

 
 
 
 
  (Warner Bros.)
  (DC Comics)

1989-yil filmlari
AQSh filmlari
Tim Burton filmlari
Warner Bros. filmlari
Ingliz tilidagi filmlar
Intiqom haqidagi filmlar
AQSh jangari filmlari
Superqahramonlar haqidagi AQSh filmlari