Tejeria Otermin LEHENDAKARIA (EAJ, 2014-03-07):
Eskerri asko Maneiro jauna.
Erantzuteko, Uriarte andreak dauka hitza.
HEZKUNTZA, HIZKUNTZA POLITIKA ETA KULTURAKO SAILBURUAK (Uriarte Toledo): Legebiltzarreko presidente andrea, lehendakari, sailburua, legebiltzarkideok, egun on.
Maneiro jauna, euskararen aldeko konpromiso handia duen talde bat da EITB, ezin zen bestelakoa izan.
Are gehiago, Euskal Irrati Telebistaren erakunde publikoa sortzeari buruzko legeak berak dio EITB euskal herritarren informazio eta parte-hartze politikarako tresna nagusia izanik, euskal kultura sustatu eta hedatzeko funtsezko bitartekoa dela eta euskararen sustapena eta garapena oso kontuan hartu behar dituela.
Ondorioz, EITBren esparruan euskararen erabilpena sustatzea eta normalizatzea lehentasuna ezezik, erakundea sortzeari buruzko legearen beraren exigentzia ere badira.
Horiek horrela, EITBren esparruan, euskara gehiago eta hobeto erabiltzen laguntzeko bere sorreratik jarduera asko gauzatu direla esango dizut.
Horren osagarri, EITBko euskara zerbitzuak hainbat material eta baliabide prestatu ditu azken urteetan kazetari, erredaktore eta gidoilariei zuzenduta, ikusentzunezko euskara zuzen eta egokia zelan erabili erakusteko.
Lehen baliabide garrantzitsua, 1993koa da, Euskarazko Albistegietarako Eskuliburua. 2007an Euskarazko Albistegietarako Eskuliburua II plazaratu zen, guztiz berritua eta eguneratua.
Horrez gain, EITBko sistema sailaren laguntzarekin, hizkuntza kontsultak egiteko aplikazioa, (...) izeneko datu basea jarri zen abian 2005ean. Gaur egun, 35.000 fitxa baino gehiago ditu eta 2009. urtetik eitb.com web gunearen bidez kontsulta dezake edonork.
Beste esparru batean, 2008ko EITBren hitzarmen kolektiboan ondorengo testua adostu zen, prestakuntza komisioaren markoan euskalduntze plan baten elaborazioa, 2008. urtean Maneiro jauna.
Akordio hau ETBko estrategia ekipoko zuzendaritzak planteatu zuen EITB talde osora zabaltzea euskararen normalizazio plana, sozietate eta egoitza guztiak barne hartuz. Bere xedea finkatzerakoan, honako ikuspegi hau erabili zuen, enpresako barne zein kanpo harremanetan euskararen presentzia eta erabilera normalizatzea.
Aipatutako hitzarmenari, 2010ean eutsi zitzaion, hamar pertsonez osaturiko batzorde paritarioa martxan jarriz. Bost zuzendaritzaren taldekideak eta beste bost ETBko Miramon-Bilbo komite bateratuak izendatutakoak. Eta honela, 2011n euskalduntze planaren ildo nagusiak onartu ziren.
Así pues, como puede usted comprobar, el plan de euskera de EITB para el periodo 2013-2016 no es un plan ideado y diseñado por nosotros en dos días. No es una medida tampoco adoptada por la dirección actual de EITB en el preciso momento en el que se está preparando una OPE para Radio Euskadi como usted indica, sino que se trata de una decisión adoptada en 2011 atendiendo a tres compromisos.
Por un lado, cumplir con la legislación aplicable en materia lingüística y concretamente con los Decretos del Gobierno Vasco para la normalización lingüística en la administración pública.
Por otro lado, cumplir con el compromiso adoptado en el convenio colectivo de ETB en 2008 como he mencionado.
Y por último, cumplir con el propósito establecido en el tercer plan estratégico de adoptar una perspectiva interna de carácter empresarial en la normalización del euskara.
Como usted bien sabe estos procesos suelen ser harto prolongados en el tiempo y en este caso concreto, el cronograma de elaboración del plan de euskara ha sido el siguiente.
Marzo de 2011: se alcanza un acuerdo sobre la metodología.
Noviembre de 2011: se constituye la Comisión Paritaria y se lleva acabo la comunicación interna del proyecto así como la primera fase de diagnóstico.
Marzo de 2012: se aborda la segunda fase del diagnóstico.
Abril de 2012: se consigue el acuerdo y firma de la Comisión Paritaria sobre las líneas estratégicas del primer plan de euskara de EITB. Inmediatamente después se procede a su presentación al equipo directivo.
Enero de 2013: se alcanza el acuerdo de la Comisión Paritaria sobre el plan de euskara.
Abril de 2013: se materializa la firma del acuerdo por parte de la Comisión Paritaria sobre el plan de euskara.
De este modo podemos decir que se trata de un proceso largo y laborioso iniciado en la anterior legislatura, en el que a la actual dirección general le ha correspondido la función de asumir el plan e implantarlo.
En todo caso, le diré que la actual dirección de EITB y yo misma como consejera de educación, política, lingüística y cultura avalamos la decisión adoptada en 2011, así como el resultado del proceso mencionado que se ha materializado en el actual plan de euskara. Porque si bien en los últimos años se han hecho grandes esfuerzos en distintos ámbitos en los que la normalización lingüística se refiere, para dar respuesta a una sociedad cada vez más euskaldun lo cierto es que aún queda mucho camino por recorrer.
Horregatik EITB euskaldunez osatutako audientziaren bila arituko da. Aktualitateari, zabalkundeari eta entretenimenduari buruzko euskarazko eskaintza anitza finkatze aldera.
Hori horrela, EITB funtsezko tresna da euskararen gizarte prestigioa eta hizkuntzaren erabilera finkatzeko. Eta ildo horri jarraiki, EITB sortzeko legean jasotako eginkizun nagusia beteko du. Gaztelania komunikazio hizkuntza duten euskarriak ere –ETB 2, Radio Euskadi eta Radio Vitoria–, lekua egingo diote euskarari eta modu naturalean eta era pedagogikoan jardungo dute euskararen erabilera sustatzeko. Hala gizarte eleaniztun baten berezko adierazpidea erraztuko dute. Horrekin guztiarekin bat, euskaldunen presentzia gero eta ohikoagoa bihurtuko da eta euskararen gizarte prestigioa indartuko da.
Gainera zera gogorarazi behar da. Euskara planean planteatutako helburua jasota agertzen da Euskal Autonomia Erkidegoko administrazio publikoetan euskararen erabilpena normalizatzeko prozesua arautzen duen 86/1997 Dekretuan. Eta halaber, guztiz bat dato Euskal Jaurlaritzan euskararen erabilpena normalizatzeko bosgarren plan orokorrarekin. Izan ere Gobernu kontseiluak 213ko abenduaren 30eko bilkuran onartu zuen plan orokor hori, eta aste honetan bertan Kultura, Euskara, Gazteria eta Kirol Batzordean aurkeztu da.
Euskararen erabilpena normalizatzeko plan orokor horrek zehazten ditu bosgarren plangintzaldiaren aplikazio eremuan sartuta dauden erakundeak eta ezin zenez bestekoa izan, EITB sartzen da.
Azkenik aipatu duzun lan enpleguaren eskaintza publikoari dagokionez, komunikabideek azkeneko 30 urteetan aldaketa handiak izan dituztela esango dizut ere.
Izan ere Euskal Autonomia Erkidegokoak bakarrik BBC bezalako informazio prestigio handieneko erreferentzia asko talde publikoek izugarrizko aldaketak egin behar izan dituzte lanaren antolaketan. Eta aldaketa horien ondorioz, gaur egun talde garrantzitsuenetako profesionalak irrati eta telebistarako edukiak eta albiste atariak sortzeko gai dira. Horrela Multimedia erredakzioak sortzea planteatzen da koordinazioa eta sinergiak indartuz.
EITBk ezin die bizkarra eman kazetaritzak izan dituen aldaketei. Zentzu honetan EITBko erredakzioa elebiduna izatea etorkizuneko kazetaritzak eskatzen dituen koordinazio, funtzio aniztasun eta sinergia handiagoak lortzeko lagungarri izan daitekeela uste dugu.
Horregatik euskararen erabilpena eta presentzia EITBren zenbait elkarte edo kanal konkretuetan ez ezik, oro har EITB taldean ere sustatzeko planteamendua zuzena dela iruditzen zaigu.