ETXEBARRIETA LEGRAND (EH Bildu, 2018-04-19):
Bai, arratsalde on, eskerrik asko mahaiburu andrea, arratsalde on guztioi.
Un lugar común, afirma que la frontera imprime carácter, que genera tipos humanos originales, poco respetuosos con las reglas y la sacrosanta autoridad.
Si este tópico fuera cierto, explicaría la figura de Maritxu Anatol. Maritxu, entró a trabajar en la agencia de aduanas de su familia, con gran escándalo, pues se consideraba que no constituía una actividad del bello sexo.
Tenía doble nacionalidad, española y francesa y muchos deseos de aventura y acción, que no se saciaban con el papeleo de la oficina ni con asuntillos de contrabando, principal actividad del Irun de la época.
Cuando estalló la guerra civil, su familia se trasladó al otro lado del Bidasoa. En el verano de 1940, los alemanes, confiscaron la planta baja de su vivienda y 15 soldados se alojaron allí.
La Resistencia le ofreció colaborar en tareas informativas y de paso de fugitivas y ella dijo sí, sin pensarlo dos veces. Su temperamento inquieto encontró por fin acomodo en las actividades clandestinas.
Hacía de todo un poco, expiaba el horario y movimientos de las patrullas alemanas, trasladaba a los fugitivos, abastecía a los aviadores derribados, concertaba citas, buscaba alojamientos.
"Éramos un grupo de aventureros, de personas decididas". Así definía retrospectivamente su actividad.
Pasó por la comisaria de la Gestapo en Baiona y por la prisión de Biarritz.
Maritxu Comet Sareko kidea zen. Espainiako altxamendu faxistari aurre egin zioten eta babesa behar zuten pertsonak Euskal Herriaren hegoaldetik iparraldera pasatu zituen sare ezinbesteko horren kidea.
Bidasoa aldeko biztanleok, berandu bada ere, bertan parte hartu zuten kideak entzuteko eta ezagutzeko aukera izan dugu, haien baserriaren ateak zabaldu zituztenak. Kontzientzia handiegirik gabe, haien esanetan, estraperlorako bidea...
...haien baserriaren ateak zabaldu zituztenak. Kontzientzia handirik gabe, haien esanetan, estraperlorako bidea egiten zuten horiek bide bera erabili zuten pertsonak mugitzeko.
Bidasoako ibaian imajinatzen ditut, gauaren iluntasunean, ura gerrira arte dutela pasatzeko zain. Hau Irungo irudi bat da; beste hau Hendaiakoa, Irun erretzen ari diren bitartean; eta beste azken hau, Hendaiako hondartzarena. Hendaian hainbat eta hainbat euskal herritar eta espainiar egon ziren etorkizun hobeago baten zain, geldirik eta itxaroten.
Kirmen Uribek idatzitako Mussche liburua ere gogora ekarri dezakegu gaurkoan, Euskal Herriko portu batean haien seme-alabak agurtzen dituzten gurasoak irudikatuz, Belgikara eta Erresuma Batura bidean doazen umeak agurtzen.
Han, helmugan, elkartasun internazionalistari helduta, haiek jasotzeko prest zeuden pertsonak topatu zituzten. Agirre lehendakaria ere imajinatu dezakegu herrialde batetik bestera bere zapata zulatuekin.
Ez dira 100 urte pasatu ere momentu horretatik, gertuko historia; guk behar izan genuen, gu ere noraezean egon ginen, gu ere Hendaiako hondartzan akanpalekuak egin genituen, gu ere inork esku bat botatzeko zain egon ginen, eta jaso genuen.
Eta gaurko proposamen hau eskua emateko beste saiakera bat da, gure lurretan ematen ari den egoera baten aurrean beste urrats bat emateko saiakera. Badakigu egoera oso konplikatua dela, badakigu zailtasunak badaudela bertan lan egiteko, hainbat neurri martxan jarri nahi izan direla, saiakerak daudela, baina saiatzeko beste aukera bat da gaurkoa.
Konpetentzietaz hitz egiten ari gara etengabean eta konpetentziaz baino eskua emateaz prest egoteko urgentziaz erantzuteko garaia dela uste dugu guk, alde batera begiratzen jarraitu dezakegulako edo arazoari parez pare begiratzeko.
Eta gurean, trantsituan, bai, trantsituan, bizi bizigarriak lortu nahi dituzten norabide edo pertsonen norabide horretan, bidaia egiten ari diren horiei, egoera ahalik eta bizigarriena suertatzeko lan egin beharko genuke, zeren alde batera begiratzen ari gara.
Mikel Otero lankideak Bilboko portuaren plan estrategikoa eskatu zuen, eta jaso zuen PowerPoint horretan ez da errealitate honen inguruko inolako aipamenik egiten, bat ere ez.
Egoera gatazkatsu bat ematen ari da hor bertan eta ez da aipatu ere egiten. Hala ere, baloreen atalari begiratuko bagenio, PowerPoint horretan bertan, "compromiso con las personas y responsabilidad social" aipatzen ditu. Gaztelaniaz irakurtzen ditut, dokumentazioa gaztelaniaz bakarrik jaso genuelako.
Pertsonekiko konpromisoa eta gizarte ardura. Bi hauei lotuta doan proposamena da Guanche andreak aurkeztutakoa, saiakera bat egin dezagun zentzu honetan hobekuntzak emateko, jarraitu dezakegulako orain arte bezala, eta agian beste alde batera begiratzearena esatea ez da egokiena, badakigulako hainbat gauza egiten ari direla, baina beste norabide batean ere bai, kontrako norabide batean ere bai, urratsak ematen ari dira, lotsaren pareta eraiki delako Bilboko portuan, bertan dauden pertsonen akanpalekuak desegin egin direlako.
Y el PNV también pidió mediante una enmienda a la tristemente famosa Ley Mordaza, que incluyese la expulsión a extranjeros que pongan en riesgo instalaciones básicas, como los puertos. ¿Hacia ahí es hacia donde queremos transitar y mirar? ¿Esos son los pasos que queremos dar?
O alimentamos discursos xenófobos y alarmistas, o intentamos buscar medidas que palien la situación que se está dando en el puerto de Bilbao. Vuelvo a repetirlo, esto es una propuesta, un intento, otro grano de arena, lo intentaremos una y mil veces, seguiremos trabajando en pro de favorecer espacios en donde primen el respeto a las personas, los derechos humanos y la solidaridad internacional.
Beste proposamenarekin abstentziora joko dugu, egiten ari den lanaren jarraipena aipatzen duelako besterik gabe. Gure ustez, urgentziako egoerek, urgentziazko edozein neurri behar dituzte.
Y sólo quiero acabar mencionando a aquellas personas que enfrente a estas situaciones han decidido dar el paso, como en tiempo lo hizo Maritxu Anatol, como lo hizo Maritxu Anatol que fue encarcelada. Esas personas que están siendo encarceladas, quienes están pendientes de juicio, como Open Arms, Ongi etorri Errefuxiatuak plataforma. Vosotras sois el referente y sois la esperanza.
Eskerrik asko.