UBERA ARANZETA (EH Bildu, 2018-10-04):
Egunon denoi. Uriarte andrea, Urkullu jauna.
Zorionak. Zorionak 17.000 sinadura horien atzean herritarrari eta herritar taldeari. Zorionak herri ekimen legegile hau bultzatu duten Zubiak Eraikiz Plataformari eta eragile guztiei eta, batez ere eta bereziki ,egunerokoan ikastetxeetan, auzoetan, Hezkuntza Sail honen babesik gabe edo babes eskasarekin segregazioa, gizarte arrakala gainditzeko lanean ari diren irakasle, herritar horiei. Aukera berdintasunaren, gizarte kohesioaren alde lanean ari diren irakasle, herritar horiei zorionak.
Oso ondo ulertu dutelako, badakitelako gizarte gisa dugun erronka nagusietakoa dela eta ez soilik hezkuntzari dagokion erronka bat dela, baizik eta gizarte oso bati dagokion erronka dela.
Baina hezkuntza desberdintasun sozialak gainditzeko dugun bitarteko garrantzitsuena dela, inor baino hobeto dakitelako, baina ez bakarrik jakin, sinesten dutelako.
Ekitaterik gabe ez dagoela bikaintasunik, ez dagoela inklusiorik, ez dagoelako eskola arrakastarik.
Zorionak zuen konpromiso, inplikazio elkarlanerako, auzolanerako, parte-hartzerako duzuen prestutasunagatik eta ekimenagatik. Garai hauetan konpromisoa, auzolana, erantzukizuna norberaren gain hartzeko gaitasuna hain ahula den honetan.
Beraz, demokrazian sakontzeaz ari garelako, aukera berdintasunaz, inork atzean ez uzteaz, kohesioak, inklusioaz, pertsona bakoitzak aukera izatea bere etorkizuna eraikitzeko, herria eraikitzeaz ari garelako, elkartasunaz eta, kontuz, ez karitateaz, horregatik, uste horregatik gaurkoan Euskal Herria Bilduk herri ekimen legegile honi baiezkoa emango diogu, aukera bat dugulako, aukera baten aurrean gaudela.
Eta zalantzarik gabe, giza eskubideetaz ari gara. Baiezkoa konpromiso osoa dugulako berdintasunekin, inklusioarekin, herri honetako herritar bakoitzarekin eta guztiekin.
Eta lanean jarraituko dugu segregazioari aurre egiteko, gure gabeziak gabezi, eztabaidak irekiaz, ekarpenak ekarriaz, ekarpenak partekatuz, urgentziaz, premiaz, inportanteena delako neurriak ia aplikatu behar dira, ezarri behar direlako.
Berandu goaz, dagoeneko ia gizartea gainetik pasatu zaigu, Uriarte andrea. Gero eta gizarte konplexuagoa daukagu eta gizarte arrakala egonkortzeaz gain, areagotzen ari da. Eta, Uriarte andrea, ezin dugu jarraitu beste aldera begira.
Badakigu gaia oso konplexua dela, badakigu gaia ez dela erraza, badakigu ere herri ekimen legegilean bertan dauden neurriak osatu behar direla, baina ekarpen guztiak beharrezkoa ditugu eta, gainera, Uriarte andrea, dituzu 17.000 herritar, 17.000 soldadu prest, erantzukizuna konpartitzeko, hainbeste aldarrikatzen duzuen lidergo partekatuan aritzeko, hainbeste aldarrikatzen duzuen inklusioaren alde lanerako, aprobetxatu, aprobetxatu!
Begira, gai honen inguruan ere, astelehenean bertan, Batzordean aritu ginen hitz egiten eta zure taldekideei esan nien: Gai hau, gai honi konponbidea denon artean eman behar diogu, ez da soilik erantzukizuna Hezkuntza Sailarena. Prest gaude erantzukizuna konpartitzeko, baina zuek horretarako ere ez zaudete prest, horretarako ere ez.
Edo bestela, bestelako gizarte eredu bat duzue buruan, non lehenengo mailako herritarrak egongo diren eta bigarren mailako herritarrak egongo diren, non hezkuntza pribilegio bilakatuko den, non maila sozial ekonomiko zehatz bat dutenak ikasketak izango dute eta gainerakoak eskulan merkea.
Eskola publikoa pobreentzako eskola izango den eta gauza bat esango dizuet, erronka hau ez da eskola publikoarena soilik, erronka hau guztiona da.
Eta mezuak ez dira nahikoak, mezuak neurriz lagunduak egon behar dira, eta bakoitzak egiten duenetik hasten da, eta auzoetan eta herrietan egiten dena izugarrizko garrantzia dauka.
Segregazioaren parametroak, ez dira toki guztietan berberak. Noski, oinarri amankomun bat dago, baino tokian tokiko neurriak behar dira, aterki bat behar dugu Hezkuntza politika zehatza bat behar dugu.
Baina Hezkuntza politika zehatza, ez da nahikoa; behar dugu enplegu politika bat, behar dugu etxebizitza politika bat, behar dugu hizkuntza politika bat. Zertarako? Auzo eskolak eraikitzeko, auzoak eraikitzeko, herriak eraikitzeko, auzo-herri dinamikoak, inklusiboak eraikitzeko.
Begira, esku artean ditugun txosten guztietan agertzen da sozial ekonomia baxuko herritarrak, etorkinak, hemengoak diren baina gurasoren bat atzerritarra dutenek, seme-alabak, auzoko ikastetxeetan matrikulatzen dituzte beraien seme-alabak. Gainerakoak, ere gauza berbera egin beharko genuke, ezta?
Eta Hezkuntza Sailak zer egiten du, ikastetxeetan, auzo-ikastetxe horietan matrikula bideratzeko? Zer egiten du auzo-ikastetxeak auzoko aniztasuna islatzeko? Aniztasuna diskurtsoetan zoragarri geratzen zaigu, baina errealitatean, Uriarte andrea, aniztasuna gustatzen zaigu?
Gizarte arrakalarekin, Euskadi hobea da? Arazoa ez delako migrazioa, arazoa pobrezia da.
Hezkuntza Sailak ez du ezer ulertu, edo ez du ezer ulertu nahi eta ez da ezertan ari, nahiz eta horretarako bideak ireki dizkiogun, iazko ikasturte arte ez zen segregazioa zegoela onartu nahi eta orain ere ez dakit ikusi nahi den.
Dugun Hezkuntza Sistema ez da eraginkorra, dugun Hezkuntza Sistema antolakuntza estratifikatua da, segregatzailea da, ez dakit zenbat sare, ez dakit zenbat hizkuntza eredu, estratifikazioaren araberako emaitza, non argi geratzen den (...) adierazleak emaitzetan eragina duela.
Beraz, ez duzue uste dugun krisi sakona probestu beharko genukeela garai berriei egokitzeko? Gizarte berriari egokitzeko? Eta batez ere, etorkizunari begiratzeko eta berrantolaketa bat egitea?
Dagoen, momentu honetan ia indarrean dagoen Hezkuntza Sistema ez da bideragarria, ez sozialki eta ez ekonomikoki, eta berrantolakuntza bat behar du.
Dagoeneko Hezkuntzak ezin du bete dagokion funtzio berdintzailea. Eta ez da kontua ikasleak modu orekatuan, zenbakiak izango balira bezala ikastetxeetan, sareen artean banatzea, ez.
Ez gara horretaz ari, inklusioaz ari gara. Herritar bakoitzak senti dezan hemengo parte dela, "sentido de pertenencia" lantzeaz ari gara.
Eta badakizue zer gertatzen den? Hezkuntza sistema honek porrot egin duela. Egoera dramatikoa da, eta ez nabil exageratzen, Bengoechea andrea.
Gure hiri auzoetan, gizarte paraleloak sortzen ari gara, Gasteizeko ikastetxeetara bisita egin genuenean ere, garbi ikusi genuen, ikasle horiek ez zuten ezagutzen Gasteizeko erdigunea, ez zekiten Euskadin edo Basque Countryn bizi zirenik.
Eta herri txikietan ere, fraktura nabarmena da. Eta guztioi eragiten digu, eta guztiok larrutik ordainduko dugu hau ez badugu gainditzen.
Ez dakit gaur datuak eman edo ez, zeren batzordeetan etengabe datuekin gabiltza, baina hemen asko ez zaudete batzordeetan eta datuak botako ditut.
Begira. Euskadik bere maila sozial ekonomiko kulturalean behera egin du: 0,03tik minus 0,25era jaitsi da. EAEn 2012tik 2019ra segregazioa areagotu egin da % 0,87an, ordura arte kontrako bilakaera zuenean.
Egoera xahugarrian dauden ikasleen 10etik 7 ikasle kontzentrazio altuko ikastetxeetan ikasten dute eta ikastetxeen % 46,6ari eragiten die; horietatik % 88,9 titularitate publikokoak. Eta beste hainbat datu. Eta ebaluazio diagnostikoan ere emaitzak ikusi genituen.
Beraz, ba hori da dugun panorama. Beraz, EAJko jaun-andreok, gaur ez dakit zer egingo duzuen, baino beno, nahiko bistakoa da.
Baina, benetan, eman duzuen diktamena lotsagarria da. Lotsagarria da, aitzakiaz betea. Eta benetan zuen helburua oinarrizko akordioa lortzea baldin bada, ba orduan baiezkoa eman beharko zenukete, akordioa denon artean egiten delako eta akordioa ez delako norberak dioenari beste guztiak men egitea.
Ez dago akordiorik guztion ekarpenak kontutan hartzen ez badira eta hori da zuen ohiko jokabidea, ez? Elkarrizketaren izenean, elkarrizketarik eza; negoziazioaren izenean, negoziaziorik eza. Eta adostasuna, zer da? Gainerakoak zuek diozuenari men egitea.
Ez dugu merezi Hezkuntza Sail hau. Itxia da, defentsibora dago, erantzukizunari ihes egiten diona eta ez dena gai etorkizunari aurre egiteko.
Soilik modu erreaktiboan funtzionatzen du. Lortu diren gauza apurrak lortu dira mobilizazioen ostean, borroka askoren ostean, presio askoren ostean...
Uriarte andrea, eske ez duzu ezer ulertu. Ez duzu ezer ulertu. Ez da sinesgarria Gobernuaren irismena eta bertan jasoriko argudioak. Oinarrizko akordioan ez da segregazioa landu eta segregazioari aurre egiteko borondaterik orain arte ez duzue erakutsi.
Begira: Benetan borondatea izango bazenute, gaur eztabaidari bira eman beharko zeniokete eta gero, nahi baduzue, bertan landutakoa jaso legean. Bolkatu. Aukera diferenteak daude.
Eta horren beste adibide bat da agortuak dauden ereduak  - A, B eta D - , guk ere hori gainditzeko proposamen bat egin genuen eta hor zuek betiko bezala ere atea itxi zenuten.
Edozein ekarpen blokeatu egiten duzue, eztabaida minimorik gabe. Zuena ez den edozeri ezezkoa ematen diozue eta hori ez da demokratikoa. Hori ez da demokratikoa.
Eta esango dizut gauza bat, Uriarte andrea: Gu hemen ez gaude inori min egiteko, ez gaude erasotzeko. Gu hemen lanerako gaude. Gaude erantzukizunak partekatzeko, eztabaidak eztabaida, desberdintasun desberdintasun. Batzuetan iritsiko gara akordioetara, beste batzuetan ez. Baina, a! Zergatik? Gu lanerako gaude, herri hau maite dugulako. Herri hau maite dugulako eta benetan sinesten dugulako hezkuntza dela gizarte baten eta herri baten orubea.
Eta bi ideia nagusirekin bukatu dut, a ver horrela hobeto ulertzen duzuen.
Begira. Nik niretzat izan dudana nahi dut besteentzat ere, edo saiatzen naiz, behintzat. Gure aitona-amonek  - nire aitona-amonek, beste batzuek bezala eta hemengo gainerakoen bezala -  ez zuten ezer. Ezer. Lan asko egin behar izan zuten. Asko. Lan eta lan. Borroka eta borroka. Ez zuten aukerarik izan gure aitei eta amei ikasketak emateko. Ba asko borrokatu zuten. Eta guk beraiei esker ikasteko aukera izan dugu eta euskaraz ikasteko aukera izan dugu eta hezkuntza eskubide bilakatu da.
Eta orain zer? Galdu behar dugu guzti hori? Lortu dugun guzti hori galdu behar dugu? Irabazi dugun guzti hori galdu behar dugu?
Eta beste ideia, bukatzeko, a ver horrela hobeto ulertzen duzuen. Begira: Hezkuntzan inbertitzeak esan nahi du segregazioari aurre egitea. Zertarako?
Gaur hemen ez dago, baina Artolazabal andreak gidatzen duen Departamentuan gastu gutxiago egin ahal izateko; hezkuntzan inbertitzeak esan nahi du Bingen Zupiria jaunak aho bizi gehiago izatea, bai.
Eta segregazioari aurre egiten baldin badiogu ere...
...esan nahi du, Bingen Zupiria jaunak "Ahobizi" gehiago izatea, bai, eta segregaziori aurre egitea edo egiten baldin badiogu ere Tapia andreak herritar prestatuagoak izango ditu 5.0 garatzeko, eta Hezkuntzan inbertitzen jarraitzen baldin badugu, herritar guztiek aukera izango dute, Erkoreka jauna bezala aste bukaeretan Euskal Herriko mendi zoragarriak ezagutu ahal izateko.
Eta jarraitzen badugu aurre egiten, inklusioaren alde, kohesioaren alde, Urkullu jaunak, herritar gehiago izango dute herria hau bere sentituko dutenak, prest egongo direnak ekarpena egiteko Euskadi, Basque Countryren estatus politikoa aurrera egin ahal izateko.
(Berbotsa)