ARRIZABALAGA OLAIZOLA (EAJ, 2013-11-28):
Beno, nik López de Munain jaunak aurkeztutako ekimenaren esaldi batzuk irakurtzeko asmo nuen, hasteko eta, egia esan, bere interbentzioa entzun eta gero, ba ez dakit gehiegi merezi duen ere.
Gaur, ez baldin badakizue ere, nire taldekide den Luisja Telleríaren urtebetetzea da eta, egia esan, nahiago nuke bera balego ni nagoen leku honetan, denok ezagutzen diogun bere ironia fin horrekin, gaur eskuartean daukagun gaia honi tratamendu egoki emango liokeelako.
Baina tira, neuri tokatzen zait hemen behian egotea eta neu ere, ironika samarra naizela esaten badidate ere, aitortzen dizuet badaudela zenbait erregistro gainditu egiten nautenak.
Ni ez naiz hona etorri Banku Mundiala defendatzera, ez naiz hona etorri bela nazioarteko diru funtsa defenditzera, ez dut hori egin nahi eta gainera ez daukat hori egiteko beharrik ere. Ez da nire asmoa FMIko izan diren azkeneko presidenteen jarrera defenditzea, ezta urrutik ere. Ez dut nik defendituko Lagarde eta bere, nola da?, bidegabe erabilitako fondoen afera. Ez dut nik bela defendituko Strauss Kahn eta bere proxenetismo era. Ez dut bela nik defendituko Rodrigo Ratok Bankiarekin egindakoa, adibidez.
Aitortu beharra daukagu hiruak ere ez direla eredugarri somatzen. Ez dut nik esango mundua justua denik, sistemak zapalkuntzarik ez duenik eragiten. Ez dut nik esango bidegabekeria izugarriak ez direla gertatzen mundu honetan. Guk asko edo dezente daukagun bitartean, milioika eta milioika lagun miseria gorrienean ahal dutena egitera kondenatuta ikusten direla. Ez dut hori ukatuko, horrela da eta.
Baina Naomi Kleinen liburua irakurri nuenean, galdera asko erantzunik gabe geratu zitzaizkidan eta aspertu eta utzi aurretik, izan nuen inpresioa hauxe izan zen, gertakizunen arteko arrazoibidea aurrez erabakitako tesi bat elikatzeko forzatzen zuela idazleak gehiegitan. Eta galdetuko didazue, eta zer ikusi dauka shockaren teoriarenak gaurko eztabaida honetan? Ba ez dakit zerikusirik badaukan, baina ekimena irakurri nuenean, horixe bururatu zitzaidan aurreneko gauza.
Hasteko, La Hayako Epaitegiak, epaitegi jakin bat sortu dezala eskatzen du Euskal Herria Bilduk. Eta bere horretan, eta bestelako baloraziorik gabe, eskari xelebre samarra egin zait, zeren beste batzuk egiten dugun bezala, ezker abertzaleak bera, askotan somatu izan dudalako, epaitegi jakin edo ez-ohiko epaitegi edo eszepzioko epaitegien kontra egiten.
Bigarrenik, La Hayako Nazioarteko Zigor Epaitegiak bere ikerketak hasteko eskatzen dio ikertu ditzala, Fondo Monetario Internacional eta Banco Mundial erakunde horietan izan diren agintari guztiak.
Eta La Hayako Nazioarteko Zigor Epaitegiak hiru era ditu nonbait, ikerketa gauza horiek hasteko, bat, parte den estatu batek adierazita.
Erromako Estatutua sinatutako estatuak dira parte omen diren estatu horiek. Eta zoritxarrez, Lopez de Munain, ba guk ez dugu baldintza hori betetzen. Seguru nago eta hala espero dut, seguru nago, egunen batean beteko dugula baldintza hori. Bigarrena, Estatu Batuen Segurtasun Kontseiluak eskatuko balio eta hirugarrena, Gortearen fiskalak, de oficio erabakiko balu, inbestigazio hori, ikerketa hori hastea.
Eta nik, Lopez de Munain jaunari gomendatuko nioke, telefonoa har dezala, deitu diezaiola La Hayako Epaitegiko fiskal orokorrari edo dena delakoari, eta saiatu dadila edukiaren inguruan hura motibatzen.
Lortuko balu eta konbentzituko balu La Hayako fiskala, ez luke La Hayako Tribunal berezitu horrek lan makala edukiko, zeren, nik Banku Mundialekoak ez ditut begiratu ere egin, ez baitzuen merezi, baina Fondo Monetario Internazionalek, honez gero, dagoeneko 13 presidente izan dituelako.
La Hayako Zigor Epaitegiak oso krimen konkretuak eta garrantzi handikoak epaitzen ditu. Gerra krimenak, genozidioak eta gizateriaren kontrako krimenak.
Bale, orduan, gizateriaren kontrako krimen horiek zertan ote diren jakiteko, gaurko ekimenaren ziora jo dugu, eta horrela dio: "Erakunde hauetako arduradun askok eragin handia eta ekonomia kapitalistarekin zerikusia izan zuten". Eta litekeena da, baina itxura batera, horrek ez dauka bere horretan hainbesterainoko entitaterik.
Bi, "ekimen horien gehienak, merkatu askearen hedapen kriminalaren alde egin dira". Eta kasu honetan, zein da krimena, merkatu askea? Merkatu askearen hedapena edo hedapen kriminala? Ez zait iruditzen baieztapen horrek ere, nahiko entitate daukanik.
Eta jarraitu dezagun: "Gizakiekiko desberdintasunak sortuz, goseteak eta muturreko pobrezia babestuz, gerra zibilak eta nazioarteko gatazkak piztuz". Honek bai, honek krimen larriaren itsura guztia dauka. Berez, krimen larriaren itsura duten itxuragabekeria galanta iruditzen zait.
FMI eta Banku Mundiala 1944. urtean sortuak izan ziren eta ordurarte munduan berdintasuna handiagoa al zen eta desberdintasun gutxiago al zegoen? Ordurarte munduan ez ote da inoiz goseterik egon? Ordurarte munduan ez al da gerrarik egon?
Bigarren Gerra Mundiala 60 milioi lagun hil da, Espainiako Gerra Zibilean 400.000, Lehenengo Gerra Mundialean 20.000. Napoleonen gerratan, bost milioi hildako. Taipingen, altxamenduan Txinan, XIX. erdialdean, 20 milioi. Errusiako Gerra Zibilean edo Iraultzan, berdin zait, 10 milioi lagun. Egun osoa pasako nuke gerra eta goseteen zerrenda esanez eta ez nuke sekula bukatuko.
Baina goseteen artean badago bat, eta ordurako FMI eta Banku Mundialak existitzen zuten, eta atentzioa deitu didana eta izan zen 1960. urtearen inguruan, Txinan eman zena, 15 milioi lagun hil zen gosez Txinan pare bat urte haietan, eta nahiz eta FMI...
...urtearen inguruan Txinan eman zena. 15 milioi lagun hil ziren gosez Txinan pare bat urte haietan.
Nahiz eta FMI eta Banku Mundiala egon, aipatu nahi izan dut Txinako komunismoa pil-pilean zegoelako momentu horretan eta azkenean bertako arduradunek onartu dutelako % 30ean errua hondamendi naturalek izan zutela. Beste gainontzeko guztiaren errua aurrerako (...) izan omen zen. Izen hori jarri zioten kolektibizazioa aginduetatik eta ekoizpen pribatuaren debekuaren ondorioz gertatutako hondamendia izan zela aitortuz.
Desberdintasunen errudun omen dira bi erakunde horiek. Nik uste dut Munain jaunak ez duela UNDPk egindako azkeneko txostena irakurri. Honela dio: "Aurrerapen handienak giza garapen indizea apala zutenek egin dute". Beraz, balioak parekatuz joan dira mundu osoan azkeneko urteetan. Mundua lekuko izaten ari da 40 nazioetan bereziki gertatzen ari den gorakadaz. Ehunka milioi pertsona ari dira pobreziatik irteten. Sekula historian ez da ikusi horrelako bilakaera ikaragarririk hain epe laburrean eta ez dut nik esango hori FMI edo Banku Mundialaren meritua denik, ezta gutxiagorik ere, baizik eta bertako herritarrena.
Zorraren bitartez sortu dituzte estatu batzuen menpe dauden estatu morroiak. Kapitalismo erraietan izan duten estatu pseudodemokratiko faxistak sortu dira eta horretan ados nago zurekin. Zorpetuta dagoena ez da libre, ez nazioek, ez familiak. Hori horrela da. Baina orain dela gutxi irakurri dudanez, gure hartzekodun printzipala Txina da. Denok Txinaren zordun gara.
Nik galdetuko nizuke Txina nola klasifikatzen ote duzun. Estatu morroi? Estatu borrero? Sasi-demokrazia faxista? Sasi-diktadura komunista? Diktadura sasi-komunista? Nahiko nuke zure erantzuna jakin.
Azken esaldi batek dio: "Banku mundiala eta Nazioarteko Diru Funtsa Europar Batasunarekin eta Europako Banku Zentralarekin elkarlanean ongizate Estatua suntsitzen ari dira". Nik ikusten dut salaketa ez zeniokeela mugatu behar FMIri eta Banku Mundialera, baizik eta por supuesto Europar Batasuna bere osotasunean salatu beharko zenukeela, noski Europako Bankua barne.
Eta OCDE ez? OCDEk Espainiari eman izan dizkion aholkuak ikusi ezkero, nik uste dut guztiz kriminalak izan daitezkeela eta baita OCDE ere. Eta FAO? FAOk gomendatu diela pobreei intsektuak eta marmokak jan ditzaten. Ez al da hori gomendio kriminal samarra? Eta Liga Árabe deritzona? Ez al da giza garapenaren baldintza inportanteenetariko bat berdintasunarena? Nik uste dut Liga Árabe horrek ere meritu nahikoa badaukala La Hayan salatua izateko.
Eta zer esaten didazu OPEPari buruz? Kapitalismoaren motorra den petrolio ekoizlea eta dudarik gabe beroketa globalaren errudun nagusia? Eta UNESCO? Akaso UNESCO ere bai zeren eta orain dela gutxi –jada bukatzen ari naiz– Kordobako arzobispoak aipatu zuen kardinal bati entzun ziola –eta egunkari batetan irakurrita– que la UNESCO quiere que la mitad del mundo sea gay en 20 años. Claro, eso tiene que ser algo así como mediatizar y teledirigir las preferencias sexuales de la gente. Eso sin duda también merece ir a al Tribunal de La Haya. Y ya puestos, también llevamos a la Conferencia Episcopal por decir tonterías o por vender libros de sumisión.
Aquí el único que se va a librar es Nicolás Maduro que, aunque tiene 16.000 crímenes al año, aunque se espera que vaya a terminar el año con un 50 % de inflación, aunque esté en las puertas de la enésima devaluación de su moneda, aunque tiene las tiendas desabastecidas de productos básicos, ha creado un viceministerio de la suprema felicidad social. Y claro, ante un viceministerio de la suprema felicidad social, hay que plegarse.
Yo, sin más, también a los proponentes les pediría que voten a favor de la enmienda, que por lo menos tiene buena voluntad y es razonable –no sé si será efectiva– que hemos transado con el Partido Socialista.