MATUTE GARCÍA DE JALÓN (EH Bildu, 2013-12-19):
Bai, interbentzioen txandari jarraituz, ados gaude UPyDren ordezkariak ondoz ondoko eraikuntzen edo azpiegitura erraldoien atzean ezkutatzen zen asmoari buruz egin dituen gogoeta batzuekin, hor finantza-espekulazioa izan baitzen nagusi, eta, batez ere, gutxi batzuen etekina. Baina harritu egiten gaitu aldi berean AHTa bukatu egin behar dela esateak. AHTa 2.200 milioi euro kostatu da  - badakizu gainkostuekin 8.000 milioi eurora irits daitekeela - , eta gero ikusi beharko da ea lehen aipatu dugun bideragarritasunak zentzurik baduen ala ez.
Hau da, 2.000 gastatu direnean esatea "tira, 2.000 gastatu ditugunez, gasta ditzagun 8.000, zeren, zer axola du", jakin gabe ea gero zentzurik izango duen... Baina, tira, horretaz harago, behintzat uste dut adostasun-puntu gehiago eduki ditzakegula eztabaidan gainerako taldeekin baino.
EAJren ordezkariari gauza pare bat aipatu behar diot. Gainera, horietako batek Alderdi Sozialistaren ordezkariarentzat ere balio du. Inork ez digu burua berotu; Zaballos jaunak adierazi dizu. Ni, tribuna honetan, hainbatetan agertu naiz abiadura handiko trenaren kontra, baita EAJrekin gobernatzen genuenean ere! Eta EAJko legebiltzarkideek esan ahal izango dizute gobernu-akordioaren barruan bazegoela klausula bat AHTarekiko jarrera-askatasuna onartzen zuena eta gure desadostasuna adierazten zuena. Hori Ezker Batuarena zen; ni AHTaren kontra nagoela ondo baino hobeto dakite hemen dauden batzuek, eta, hemerotekara jotzen baduzu, ikusiko duzu. Beraz, hor ezin daiteke bururik berotu.
Eta, dena den, zuk eta zure alderdikideek hemen askotan esaten duzuen gauza bera esango dizut: programa betetzen ari gara. Ez dago jarrera-aldaketarik; Euskal Herria Bilduren programa betetzen ari gara, eta hura oso argia eta irmoa da abiadura handiko trenarekin. Oso argia eta oso irmoa.
Eta galdera bat egin didazu: nola hobetu hiriburuen arteko garraioa. Baina hori da AHTaren benetako arazoa? Hori da AHTaren benetako arrazoia? Izan ere, hori bada, bihar bertan jarriko gara ados.
Zure benetako arazoa baldin bada nola lotu Gasteiz eta Bilbo, eta nola lotu hiriburuak modu egokiagoan, bihar bertan jar gintezke ados, baina zuk badakizu hori ez dela arazoa, arazoa ez dela hiriburuak hobeto lotzea. Izan ere, jakingo bazenu, prest bazeundete gutxienez zuen jarrera aldatzeko, hor duzue unibertsitateko laurogei irakaslek egin duten eta tren sozialaren aldeko sareak babesten duen txostena; txoten horrek adierazten du badaudela lotura-modu hobeak ingurumena gutxiago suntsitzen dutenak eta eragin ekonomiko txikiagoa dutenak zuek tematu zareten abiadura handiko trenak baino. Lehen ez duzue kasurik egin, eta beldur naiz orain ere ez duzuela egingo.
Alderdi Popularraren ordezkariari nik ez dut esan, ordea, eztabaida hau Marmotaren Eguna iruditzen zaidanik! Esan dut zure alderdiko ordezkari batek, kasu honetan Semper jaunak, askotan aipatzen duela film hori. Baina, tira, dena den, ez dit minik ematen zu nirekin Marmotaren Egunaz gogoratzeak. Ikusiko duzu nola, hitzaldi honen amaierarako, gordea dizudan niri ekarri didazun hau baino askoz ere pelikula kitzikagarriagoa eta elektrikoagoa.
Hala ere, esan behar dizut, hurrengo eztabaidetan ez dezazun amua bota beharrik izan ea harrapatzen nauzun, bere horretan jarraitzen duela uharte batekiko dudan sinpatiak; Kubarekikoak, alegia. Beraz, ez daukazu berriro amua botatzen ibili beharrik ea harrapatzen nauzun uhartearen kontuarekin, eta egin diezadakezu beste hitzaldi tipiko eta topiko hori, Berlingo Harresiarena, txintxorren eta komunismoarena, zeina Barrio jaunak buruz baitaki. (Risas)
Horretaz aparte, gauza bat adierazi nahi diot Alderdi Sozialistaren ordezkariari. Guk zalantzan jartzen dugu abiadura handikoaren bide guztia, ez bakarrik haren bideragarritasunagatik, baizik eta atzean ezkutatzen duenagatik, hots, ingurune naturala suntsitzen duen eredu desarrollista  - ez ordea progresista -  baten aldeko apustua, gehienen bizkar gutxi batzuen poltsikoak aberasteko. Eredu horri eutsi egin zaio planetaren muga amaikorrak zalantzan jartzen ez ziren bitartean, baina, planetaren muga amaikor horiek halakoxeak  - hau da, amaikorrak -  direla frogatu denean, apustu megalomano horri eustea, batez ere ezkerrak, zantarkeria bat da, gure ustez. Eta hau esaten dizut hitzaldi honetan orain arte erabili dudan baino tonu serioagoarekin.
Izan ere, nahi duzuena esango diguzue guri. Tribuna honetatik atzerakoi eta primitibo deitu diguzue, aurrerapenik eza nahi dugula  - eta orain dator filmarena - , aurrerapenaren kontra gaudela, modernitatearen kontra gaudela. Eta zuek hegazkinik gabeko aireportuak, autorik gabeko errepideak, trenik gabeko bideak eta pertsonarik gabeko zementua sortzen dituen eredu baten alde egiten duzue. Horrek "Mad Max" edo "The Road" pelikulen dekoratua dirudi, beste ezer baino gehiago.
Baina, nolanahi ere, esango dizut oso zaila iruditzen zaidala denok gai izatea ezertarako balio ez zuten baina ez-dakit-zer beharretan justifikatzen ziren azpiegitura erraldoiak eraikitzea lotsagarria dela ikusteko, hala nola Castellóko aireportua, eta, gainera, gai izatea behin eta berriz esateko horrelako burugabekeria baten aurrean behintzat epaitegitik pasatu behar luketela hori egitea ahalbidetu duten guztiek, eta, aldiz, abiadura handiko trenarekin gogoeta bera ez egitea. Izan ere, horren atzean gauza bera dago: burugabekeria, gutxi batzuen mesederako.