MAEZTU PEREZ (EH Bildu, 2013-10-31):
Eskerrik asko legebiltzarburu anderea eta egun on guztioi.
Rojo andereak esan duen bezalaxe, eztabaida hau ez da berria Ganbara honetan. Uste dut nahiko garbi dagoela ikusita zein zen Alderdi Sozialistaren jatorrizko testua, zein izango zen gure jarrera kontuan izanik aurreko legealdian Aralarrek, gaur egun EH Bildu barruan dagoen Aralarrek, aurkeztutako testu berdina aurkeztu zuela Rojo andreak.
Baina esan behar dut ere, 2010. urtean legez besteko hori onartu zenean, oso originalak ez ginela izan 2005ean onartutako legez besteko baten kopia edo antzeko testu baten kopia izan zelako guk aurkeztutakoa.
Azken finean, 20 urte gutxi gorabehera Ganbara honetan eman den eztabaida baten inguruan ari gara eta nire aurretik Rojo andreak esan du 20 urte pasata edo 21 urte pasata antzera gaudela.
Baina guretzako kasu honetan askoz txarrago gaude 20 urte ibili garelako eztabaidatzen beharrezko zela harrobiak antolatzea, lurralde antolamenduaren ikuspuntu batetik antolatzea, baina hainbat urte pasa dira, hainbat azpiegitura eraiki egin dira, hainbat lurzoru erabili egin da eta ez daukagu lurralde arloko plan hori. Harrobiak edo kareharrien agregakina arautzeko planik.
Orduan, eztabaida honetara gatoz galdera batekin. Orain dela 20 urte beharrezkoa zena, gerora gainera lurralde antolaketako gida-lerroetan jasota dagoen plan bat beharrezkoa da eta beharrezkoa baldin bada, zertarako? Hori da guretzako erantzun behar dugun galdera.
Guk bai testu bat sinatu dugu eta baiezko bozka emango diogu legez besteko proposamen horri guretzako egin dugun galdera hori erantzuterako orduan hiru gai jarri behar direlako mahai gainean.
Lehenengo eta behin, ingurugiroak bere mugak dituela orain arte jarraitutako mugagabeko hazkundeak bere ondorioak utzi dituelako lurraldean eta mota honetako plan bat eztabaidatzen dugunean, eztabaida hori ere mahai gainean jarri behar dugulako: Zein den nahi dugun hazkundeen eredua, zer-nolako ondorioak dituen lurraldean eta hori jasangarria den ala ez. Hori da guretzako mahai gainean jarri behar den lehenengo eztabaida.
Eztabaida hori daukagunean, noski eta beharrezkotzat jotzen baldin badugu azpiegitura batzuk ezarri behar direla eta azken finean, harria edo kareharriaren agregakinak beharrezkoak direla, jakin egin behar dugu nondik atera. Uste dugu ingurua suntsitu baino lehen beste aukera batzuk aztertu behar direla eta gaur egun aztertu behar den lehenengo aukera da eraikuntzak uzten dituen hondakinen berrerabilpena. Ezinbestekoa da.
Hainbat planetan jasota dago betebehar bezala baina ez daukagu inondik inora datu zehatzak edo helburu zehatzak jakiteko zer potentzialidade dagoen berrerabilketa honetan. Azken finean, berrerabiltzen dugun guztia horrekin lortuko dugula lurraldea eta ingurua askoz gutxiago suntsitzea.
Eta azkenik, azken eztabaida. Azken finean, harrobiak beharrezkoak jotzen baldin baditugu, kontutan izanik azpiegitura batzuk beharrezkoak direla, kontutan izanik zer-nolako aukera ematen duen berrerabilpena, azken finean erabakitzen baldin badugu harrobiak beharrezkoak direla, eztabaidatu behar dugu non kokatu behar dira eta zer baldintzetan kokatu behar diren harrobi horiek. Adibide bategaz azalduko dut ideia hau.
(...) Burgosen harria ere behar dutela hainbat azpiegitura egiteko. Ziur nago ere, ez zaiela okurrituko Burgoseko Katedrala botatzea harri hori erabiltzeko. Hori hemen gertatu da. Euskal Herrian hori gertatu da hemen harrobiak ondare naturalean eta ondare kulturala diren guneetan kokatu izan direlako eta gaur egun kokatuta daudelako.
Euskal Herrian parke naturalen barruan, alegia, bere balore ekologikoak direla eta, babestu behar diren lekutan onartu egin da ingurua suntsitzea helburua duen eta harria ateratzeko helburua duten jarduerak, harrobiak.
Herri honetan ere parke natural batzuen (eta kasu honetan Urkiolaz ari naiz( mugak baldintzatuak izan dira harrobiengatik. Ez gune horren helburu ekologikoengatik, ez. Harrobi batzuk zeudelako, jarduera batzuk zeudelako eta orduan inguruaren mugak aztertu behar zirelako.
Eta azkenik ere, herri honetan ere, ondare kultural babestua izan beharko litzatekeen lekuetan harrobiak daudelako momentu honetan eta kasu honetan Praileaitzen inguruan ari naiz. Beste edozein munduko lekuan babestu behar izango litzatekeen gune bat eta gaur egun hemen, Euskal Herrian, bere gainean harrobi bat daukan gune bat eta bere iraunkortasuna zalantzan jartzen duen harrobi batekin.
Orduan, esaten dugunean eztabaida hau beharrezkoa dela, beti ere zertarako galdera horri erantzuten badiogu.
Horregatik, uste dugu beharrezkoa dela eztabaida hori hona ekartzea. Horregatik, sei hilabeteko epean, hilabete bat gora edo behera, horretan ez dugu jarriko hainbeste garrantzirik, baina azken finean eztabaida hori Legebiltzar honetara baldin badator, uste dugu beharrezkoa izango dela eta hor uste dugu ikusiko dugula talde bakoitzaren jarrera zein den harrobien arlo honetan.
Besterik ez.