ARRIZABALAGA ARRUZA (EAJ, 2015-06-04):
Eskerrik asko presidente andrea. Lehendakaria, legebiltzar kideok arratsalde on denoi.
Esan den moduan, gai honen inguruan badago Legebiltzar honetan lege proposamen bat martxan eta hilabeteak daramatzagu aurkezturiko testuan zein batzordetik pasatzen ari diren adituen agerraldiak entzuten eta aztertzen.
Legezbesteko hau aurkeztu zela jakin genuenean, ez genuen egoki ikusi guk ere ez. Zergatik? Ba esan dudan moduan, jada gaiari buruzko lege proposamena aztertzen eta lantzen ari ginelako Legebiltzarrean eta, beraz, gauzak aurreratzen genbiltzala uste genuen.
Hala ere, egia da Legebiltzar honetan lantzen ari garen lege proposamena onartua izanez gero balitekeela mugak konpetentzialekin topo egitea. Eta zeintzuk dira muga horiek? Ba esan den moduan Kode Penalak eutanasia eta lagunduriko suizidioa arautzen duen artikuluen ingurukoak.
Horretara dator legezbesteko hau, guk Legebiltzar honetan onartzea espero dugun legearen aspektu batek izan ditzakeen mugak ezabatzea eskatzera. Taldeen intentzioa argia da gaurko honetan eta adostasun maila garrantzitsua, eta gure ustetan hori azpimarragarria eta oso positiboa da.
Oraindik ez gara heldu lege proposamenaren inguruko zuzenketak aurkezteko epera. Hala ere, Euskadikoa oso gizarte aurreratua eta irekia da, barkatu, erratu egin naiz, hori egia izan arren, jarraituko dut atzetik, esan dudan moduan zuzenketa epea oraindik heldu ez arren, gure taldeak zein ildo jarraituko duen ba jada badauka oinarri bat eta, horri helduz, aurkeztu genion zuzenketa legezbesteko honi. Eta sinatu dugu erdibidekoa talde Sozialista eta EH Bilduri.
Askotan entzun gaituzue Euzko Abertzaleak taldeko legebiltzarkideei, baita lehendakariari ere, esaten gure alderdiko printzipio humanistek bultzatzen dutela, edota pertsona helburu duela Gobernu honek. Eta honi jarraituz, ezin dezakegu beste albo batera begiratu gure gizarteak eskari zehatz bat egiten duen bitartean.
Esan dudan moduan, ezin dezakegu albo batean utzi gero eta gehiago aintzat hartzen direla bizitza amaierako egoeran egon daitezkeen pertsonen beharrak. Lehen esan dudan moduan, Euskadikoa oso gizarte aurreratua eta irekia da. Halako egoera guztiei aurre egiteko eta erabakiak hartzeko, gaitasun osoa dauka.
Zentzu horretan Eusko Alderdi Jeltzalea, alderdi demokratikoa, anitza, parte hartzailea, konfesiorik gabea eta humanista den neurrian, eta pertsonen bizitza kalitatea hobetzen lagunduko duten aurrera egiteko mugimenduak onartzeko prest dagoen heinean, beharrezko eta egokia jotzen dugu euskal hiritar guztiak ukituko dituen gai horien guztien inguruko jarrera ezartzea.
Administrazioaren aldetik, bizitza amaitzeko prozesu osoan harretako egokia bermatzeko printzipioak irizpideak eta baldintzak ezartzera lagunduz. Beraz, guzti honetan oinarrituta eta askoz gehiago sakondu ahal genuke, baina lege proposamenaren zuzenketetarako utziko ditugu sakontasun horiek, ez baita soilik lagundutako suizidioan oinarritzen, bizitzaren amaieran egokitu daitezkeen hainbat esparru ezberdin lantzen ari bai gara.
Esaten nuen moduan, honetan oinarrituta, ulertzen dugu zenbait egoera eman ezkero. Adibidez adinez oso nagusia den pertsona batena, gaixotasun larri bat izanda senda ezina eta tratamendu bereziei erantzuten ez diena, denboran bizitzeko esperantza laburra izan dezakeena gaixoarena, sendaezinak diren eta ondorio degeneratibo eta latzak eta ezintasun handiak dakartzan gaixotasunak dituzten pertsonak.
Kasu hauetan pertsonaren autonomia errespetatzea, bere duintasuna eta borondatea bermatzea, asistentziaren informazioa jasotzeko eskubidea, minaren beste sintomen kontrako tratamendua eta zainketa paliatiboak jasotzeko eskubidea, hil aurreko borondatea adierazteko eta testamentu bitala egiteko eskubidea eta prozesu horietan guztietan segurtasun juridikoak bermatzea.
Guzti hori behar beharrezkoa da. Eta administrazioak bizitza amaitzeko prozesu osoan arreta egoki hori ahalbidetu behar du. Guzti hau bermatzeko printzipioak ezarri behar ditugu, eta hau horrela bada beharrezkoa da Kode Penalak gai honetan zehazten dituen tipoak aldatzea.
Por eso pedimos al Gobierno de España que modifique la legislación relaciona con el suicidio asistido y la eutanasia, a fin de despenalizar el tipo recogido en el artículo 143 del código penal, sin frivolidades, buscando consensos, siendo muy conscientes de cual es la realidad que la sociedad nos demanda.
Somos conscientes de que diferentes aspectos han supuesto un aumento de la esperanza de vida, con el consiguiente envejecimiento de la población y aumento de las enfermedades crónicas e irreversibles.
También ha cambiado el tipo de atención sanitaria. Y frente a un modelo de relación médico-enfermo de carácter paternalista, caracterizado por un total protagonismo del profesional sanitario, paulatinamente se ha ido abriendo paso a un modelo de responsabilidad compartida, en el que la persona enferma participa cada vez mas de la toma decisiones de su proceso de curación, tratamiento o final la vida.
Estamos asistiendo a una mayor toma de conciencia y consideración de las necesidades de las personas en situación de final de la vida. Es decir, de toda persona de edad muy avanzada o de aquella a la que se ha diagnosticado con certeza un padecimiento avanzado, incurable, progresivo, que no responde a tratamientos específicos y que tiene una expectativa de vida limita en el tiempo.
Y también de las necesidades de quienes padecen enfermedades incurables, degenerativas, muy penosas o gravemente invalidantes.
Todo este conjunto de antecedentes y circunstancias constituyen una buena oportunidad para reflexionar sobre cuáles son las dimensiones éticas de la idea de muerte digna, qué derechos tienen las personas en la ultima etapa de su vida, y cuáles son las obligaciones de las administraciones publicas y del sistema sanitario para con ellos, así como para aportar la mayor seguridad jurídica a pacientes, familiares y profesionales, a la hora de aplicar sus contenidos, tanto en la vida diaria como en la practica sanitaria.
Eta guzti hau aurrera eraman ahal izateko, Kode Penala....
...a la hora de aplicar sus contenidos, tanto en la vida diaria como en la práctica sanitaria.
Eta guzti hau aurrera eraman ahal izateko, Kode Penala aldatzea beharrezkoa da esan dugun moduan. Eta horrexegatik sinatu dugu erdibideko hau.
Bukatzeko, eskerrak eman nahi dizkiet EH Bilduko eta Talde Sozialistako ordezkariei erdibide hau egoterakoan izan duten prestutasunagatik baita ere.
Eskerrik asko.