BREÑAS GONZÁLEZ DE ZÁRATE (EH Bildu, 2013-06-06):
Eskerrik asko. Egun on sailburuak, legebiltzarkideak.
Batzordean luze eta zabal hitz egin genuen duela gutxi gai honetaz. Horregatik, saiatuko naiz gure jarrera laburki azaltzen eta era berean PSEk, PPk eta UPyDk adostutako erdibidekoari erantzuten.
Batetik, Blas de Otero Fundazioaz, egitasmoa interesgarria iruditu arren, datuekin argudiatu genuen duen aktibitate eskasa, ikusi genuelarik kasu honetan jarduera ez zetorrela bat partida izenduna izatearekin eta ondorioz, egokiagotzat jo genuen dagokien ohiko diru-laguntza deialdira aurkeztea.
Bigarrenik, Liburu-denden Federazioaz ez geneukan daturik, baina batzordetik hona kontrastea egin dugu eta ondorio berera iritsi gara. Aktibitate puntuala du eta sektorea ordezkatzen duena Ganbara da.
Hirugarrenik, Euskadiko Idazleen Elkartea daukagu. Kasu honetan ere, berdin gertatzen da. Hau da, egokiagoa deritzogu dagokien ohiko diru-laguntza deialdira aurkezteari eta argudioak ondorengoak dira.
Unean uneko jarduera du eta ez jarraitua, horretan bat egiten dugu Gobernuaren ikuspegiarekin. Bestetik, salbuespenak salbuespen, elkarte honen helburu nagusia gaztelera sustatzea da y no lo consideramos un problema como se intentó confundir en la Comisión. Soilik utzi nahi genuen garbi euren helburua hori dela, besterik ez.
Ildo honetatik, ulertzen dugu diruz lagundu bai baina euskararen egoera ahulagoaren aurrean desberdin lagundu behar dela. Zergatik? Bat, lehenengo arrazoia. Euskal Herrian euskara da hizkuntza gutxitua, hau da, hizkuntza ahulena, eta beraz, ahulenari gehiago lagundu behar zaio. Bigarrena, erkidegoan bi hizkuntz ofizial dauzkagu: Euskera eta gaztelera eta ildo horretatik biak dira gureak, bai. Baina euskara da Euskal Herriko berezko hizkuntza eta gainera hizkuntza egoera desorekatu batean bizi gara non handiak txikia jaten duen. Horregatik, hori ez gertatzeko txikiari lagundu behar zaio handitu eta indartu dadin.
Hau esanda, uste dut komenigarria dela azaltzea polemika sortu eta gauzak nahastearren, hedabide batzuetan agertu denaren kontra EH Bildu ez dagoela ez gazteleraren aurka, ez gaztelerazko literatura sustatzearen aurka. Zelako astakeria!
Hablamos de subvencionar ambas lenguas y ambas literaturas pero de diferente manera porque no están en la misma situación, ez baita justua biak berdin tratatzea eta are gutxiago krisialdi egoeran.
Se trata de una cuestión de supervivencia eta oso adibide xumea jarriko dut. Bi ume mendian galduta egun batzuetarako, bata argaltxoa eta ahula, eta bestea potoloagoa eta indartsuagoa esne eta janari gutxi banatzeko. Nola banatuko zenukete dagoen esnea eta jana? Logika eta sen onaren arabera, apur bat gehiago argalari eta gutxiago potoloari biak bizirik ateratzeko, txikia gaixotu eta denborarekin hil ez dadin.
Hori da, hain zuzen, kasu honetan ere eskatzen duguna. Dauden baliabideak daude eta oreka lortu arte banaketa desorekatua egin behar da bidezkoena delako.
Ildo horretatik, gure planteamendua ez da ez inor ez ezer baztertzea baina bai lehentasunak markatzea eta euskara Euskal Herrian lehentasuna da gaur egun existitzen ez den hizkuntzen eta kulturen arteko benetako oreka eman dadin. Eta are gehiago esan nahi nuke. Arazoa ez da gaztelera, jakina, inolaz ere. Batzuek etiketa hori jarri nahi badigute ere, hau ere astakeria galanta! Baizik eta gazteleraren izenean, mendeetan aurrera eramandako politika ezarle, ukatzaile eta desorekatuak gaztelera hizkuntza nagusi eta bakarra bihurtzeko.
Hori da arazoa eta orain horren adibide zehatza legean dugu non, besteak beste, euskararen esparrua hutsaren hurrengoa bilakatu nahi den herri honen gehiengoaren nahiaren kontra.
Eso sí que es talibanismo y laxismo lingüístico y xenofobia cultural. Y esto es lo que el señor (…) nos está proponiendo.
Hau esanda, EH Bilduk aldarrikatzen du euskal kultura indartu eta indar-gunean kokatuko duen plan integrala eta arrazoia oso sinplea da eta berriro errepikatuko dut. Vicente Reyesek ia esan du baina berriro esango dut: "Non izango da bestela euskal kultura nagusi Euskal Herrian ez bada?"
Eta ondorioz, hauxe zen gure osoko zuzenketen 1. puntuan adierazten genuena, bat eginez sailburuaren azalpenekin eta jeltzaleen osoko zuzenketarekin, irizpide teknikoak eta baliabideen optimizazioa oinarri.
Batetik, Eusko Jaurlaritzak bermatzea Euskadiko idazleen elkartea: Blas de Otero fundazioa eta Euskadiko Liburu dendetako elkarteen federazioa sarbidea duten dirulaguntza deialdia, euren jarduera programa garatze aldera dirulaguntza eskuratzeko aukera izan dezaten. Hori batetik.
2. puntuan ez gentozen bat Gobernuaren ikuspegiarekin. Bertan eskatzen genuen euskal produktoreen elkarteari partida izenduna emateko aukera berraztertzea bere jarduera eta helburuei erreparatuz. Baina bide horretan, azkenean EAJrekin erdibidekoa sinatzea lortu dugu euren 1. puntua eta gure 2.a baturik.
Beraz, alde horretatik eskerrak eman jeltzaleen ordezkariari gai honetan adostasuna topatzeko agertutako prestasunagatik eta ondorioz erdibidekoa horrela geratu delarik.
Eskatzen diogu Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura Sailari jarrai dezala kultur eragile desberdinei ematen zaizkien diru-laguntzak prozedura arruntaren bitartez eta saila aplikatzen ari den kriterio objektiboen bitartez gauzatzen eta diru-laguntzak izandunak finkatutako proiektuetara mugatuz, baldin eta diru-laguntza mota hauek…
...aplikatzen ari den kriterio objektiboen bitartez gauzatzen eta diru-laguntza izan duenak finkatutako proiektuetara mugatuz baldin eta diru-laguntza mota hauek hartzeko beharrezko baldintzak betetzen baitituzte proiektuak.
Eta bigarren puntuan, onartu denez Euskal Produktoreen Elkartearena elkarteari partida izan duena emateko berraztertu dezala bere jarduera normaltasunez garatu ahal dezan baldin eta diru-laguntza mota hauek hartzeko beharrezko baldintzak betetzen baditu.
Besterik ez, eskerrik asko.