ISASI BALANZATEGI (EH Bildu, 2014-11-06):
Legebiltzarreko presidente andrea.
Atzekoz aurrera hasteko, Berriozabal andreari gogoraraztea nondik datorren gaurko mozioa. Interpelazio batetik dator, interpelazioa hori lotuta zegoen sinatutako akordio horretan.
Akordio horretan nola izendatzen den euskara gogoratzen zaizu, ez dela ezta aipatzen ere euskara. Aipatzen da gaztelania eta koofiziala den hizkuntza. Orduan, zentzua badu guk aurkezten dugu, zuzenketaren lehendabiziko puntua gogoraraztekoa da.
Iraingarria da. Nik ez dut ulertzen nola Jaurlaritzak onartzen duen zain zitekeen kontu hori eta niretzat bereziki mingarria da. Baina horren atzean eta hemen nik esan ez ditudan gauzak inputatzea ez dut uste zuzena denik, nik pentsa nezakeen koofizial izendapen horretan euskararenganako gutxiespena ezkutatu egiten dela eta badakit ez dela ez Jaurlaritzarena ez zuen taldearen asmorik. Eta hemen nik ez dut aipatu eskola hizkuntza bakarra izan behar denik euskara baina euskara izan behar dela eskola hizkuntza dudarik ez daukat.
Eskertu nahi diot berezik Isabel Celaá andreari izan duen gogoetagatik. Iruditzen zait inportante dela, ohar bat (...) irakurtzeko hizkuntzen arteko transferentzia berak esaten duen gutxituetatik besteetara igarotzen dela baina nagusietatik hizkuntz gutxituetara ez dela transferentziak ematen. Eta herri honetan ikusten dugu euskaldun guztiek erdaraz dakigula, haurretatik ematen den ezagumenduen transferentzia hori, baina aldrebes ez dela gertatzen. Laborategi honetan hori ikus daiteke.
Edozein kasutan, bai eskertu nahi ditut Isabel Celaá andrea egin duen eta egiten duen ahalegin nik partitu egiten dut. Iruditzen zait maizago nahiz eta errepikatu, behintzat ni horretan tematia izango naiz eta ekarriko dut behar beste bider iruditzen zaidalako eztabaida oraindik pendiente dagoela. Nik uste hitz egin dugun guztiok aitortu dugu gizartearen hautua zein den, eta berriz, Legebiltzar honek eta Jaurlaritzak autua beste nonbaitetik eramaten du.
Isabel Celaá andrea, berdintasuna. Zu zerorri izan zera hezkuntza sailburua, irakaskuntza publikoaren defendatzaile sutsua. Zuk derrigorrezko irakaskuntzaren 16 urte bitarteko defendatu egiten duzu, zuk defendatzen duzu Administrazioak bermatu behar duela curriculum jakin bat edukietan. Ez dut ulertzen zergatik ez duzu bermatu nahi euskara ikasle guztientzat izatea molde eta maila beran.
Ez zenuke onartuko inondik inora ere matematika erdi-ipurdiz irakastea irakaskuntza publikoan eta utzi. Matematikan eskatzen duzun maila ikasle guztientzat, hori da guk planteatzen duguna euskararen kasuan, ikasle guztientzako. Isabel anderea, badakizu hizkuntza ereduak bazterketak sortarazten dituela, diferentziak sortarazten ditu ikasleen artean. Ez zenuke onartu behar horrelako bereizketarik.
Hemen euskaraz normaltasunez bizitzea eskatzea eta mundu mailan esperimentu bat izan zen hizkuntza ereduena hemen egin izan zena. Aitor dezaket ondo atera dela orain arte baina aldatzeko garaia iritsi da. Katalunian gertatzen den moduan, gertatzen zen moduan edo Finlandian edo herri guztietan edo Hawaiin edo hizkuntza gutxituak dauzkaten herri guztietan murgiltze ereduaren aldeko apustua egiten dute.
Eta hemen egoskortu egiten gara arrazoi politikoen hutsagatik. Inertzia batzuek euskararen kontrako amorratuak zirelako aitonak debekatu egiten zielako beren bilobei euskaraz egitea, hari jarraituaz egiten ari gara zirrikitu horiek. Ez, ikasle guztiak berdinak dira, ikasle guztiak euskaldunak, hizkuntza aniztasuna eta hizkuntza maila jasoa denontzat.
Eta malgutasun horren baitan, Celaá anderea, prest naukazue malgutzeko hizkuntza ereduen diseinua. Baina horretarako, gainditu behar dugu euskararen kontrako bazterkeria.
Eskerrik asko.