URKOLA IRIARTE (EAJ, 2014-02-13):
Legebiltzarreko mahaiburu andrea, lehendakari jauna, legebiltzarkideok, egun on.
Eskuartean dugun mozioak enplegu-zentro berezien erregistroa eta kalifikaziorako marko administratiboa bi hilabeteko epean eratu eta abian jar dadila eskatzen du. Hau urtarrilaren 1eko atzeraezinezko efektuarekin.
Mozio hau arrazoitzeko eginiko interpelazioan, Aburto sailburuak adierazi zuen zeintzuk diren Enplegu eta Gizarte Politiketako Departamentuak gai honetan jorratzen ari den bidea eta ematen ari diren pausuak. Gure aldetik, bide horretan eta pausu horiekin bat egiten dugu.
Ondorioz, aurreratzen dut bi hilabeteko epean eta orain lau hilabetera pasa den horietan, guk ezezkoa emango dugula. Lehenik eta behin, epeei dagokionez, bi hilabete esatea agian forma aldetik ere posible ez izatea edo ez jakitea izango litzatekeelako, baina hori bezain besteko garrantzia ematen diogulako sailburuak interpelazioari erantzutekoan markatzen zuen bidea garatzea horrek berarekin dakarren denbora eskainiz.
Egokia eta ezinbestekoa iruditzen zaigu esparruaren azterketa eta arauketa orokorragoa egitea. Behin eta berriz aipatzen da euskal eredua gai honetan eredugarria dela. Datuak ere hor daude. Hemen batzuk aipatu dira. ELHABEko ordezkariak ematen zituen datuak eta aipatzen zuen nola hau Estatu mailan urritasun bat duten enpleguaren % 12a erkidegoan ematen den biztanlegoa % 6a denean; langabezia-tasa 22koa da, egia da orokorraren goitik dagoela baina Estatuan orokorra denaren azpitik legoke hala ere. Eta lan munduan txertatzeko zailtasun gehienak dituzten urritasunak dituzten pertsonen enplegutasunean ere, Nafarroarekin batera, erkidegoa buru da.
Hau horrela izanik eta orain arte egindakoa zerutik erori den zerbait dela pentsatzen ez badugu bederen, azterketa horretan eredugarri izatera eraman duen bideko ezaugarri nagusiak kontuan hartzea ere komenigarria izango litzateke.
Enplegu-zentro bereziekin batera, zentro okupazionalak eta sostenguekin lagundutako ohiko enpleguak osatzen duen eredua, funtzionatzen duen eredua da eta araudi egokia merezi duena. Hau da, urritasunen bat duten pertsonen enplegua arautuko lukeen markoa bere orokortasunean aztertzeari egoki deritzogu.
Kontutan izan beharko da ere, enplegu-zentro berezien inguruan zehazten den modeloa: Irabazi xedea dutenak, irabazi xederik gabekoak, zer eragin duen etorkizunera gaur egun dauden zentroetan, izan daitezkeenetan, aipatu den Euskadi osorako prozedura bakarra ezartzen den edo orain arte izan den lurraldeetako beharko lukeen, horrek zer ondorio sortzen dituen, laguntzak araudi horretan jaso behar diren. Argi dagoena da eremu juridiko eta ekonomikoaren aldetik, azterketa sakona eskatzen duen kontuak direla.
Erregistro bat bihar lematik edo nahietatik haratago doazen azterketa egokia da, zentro berezien izaera eta egiten duten lana erregistro batetik haratago doan moduan eta arlo honetan politika aktiboak egikaritzea ere erregistro bat izatetik haratago doan moduan.
Zentro berriak izateaz gain, daudenak mantentzea eta horretarako eta batez ere bizi ditugun larritasun ekonomikoko egoeran eguneroko arazoak leuntzeko, tresna guztiak artikulatzea egoera zailagoak ez egiteko ez da ahalegin makala eta politika aktibo makala. Esaterako, zentro bereziei dagozkien dirulaguntzen ordainketan epe barruan egitea ahalbideratu eta zentroei gastu finantzieroak ez gehitzeko. Bide horretan Gobernuak eginiko ahaleginak balorean jarri nahiko nituzke.
Bestalde eta epeak gora eta epeak behera, sailburuak berak ia horrek izan dezakeen epe horizontea ere nahiko zehatz aipatu zuen, nahiz eta entzun nahi ez duenak eperik ez dela ipintzen esan. Bere borondatea agertu zuen 2014. urtean arautze hori burutzeko.
Hau guztia kontutan izanda, guk azterketa hori ahalik eta epe laburrenean egitea eskatzen dugu baina eskatzen duen denbora eskainiz, egin beharreko azterketak eginez eta izan ditzaketen eraginak ikusiz.
Ulertzen dut Aburto sailburuak bere interpelazioan adierazi eta emaniko argudioak eta epearen inguruan zehaztutakoak, elementu nahiko beharko zukeela aurkeztutako mozio hau ez aurkezteko ere. Baina behin honaino iritsita, adierazitako eta emaniko argudioak nahiko beharko lukete gai honi buruz Legebiltzar honetako taldeek gure konfidantza eskaintzeko. Argi dago, ordea, agian epeen lasterketa batean sartzeak joko gehiago ematen duela, lana ondo egitearena baino gehiago dirudienez.
Azken saiakera bat egin nahiko nuke, ondo eginiko lana azkar egiteari gailendu dagokion, eta beraz, Enplegu eta Gizarte Politika Departamenduari 2014 urteko epe hau eman diezaiogun.
Zeharkako adostu den erdibideko horri dagokionez, deciros que al final se ha planteado en una cuestión de plazos. Una cuestión de plazos, que por lo visto, señor Itxaso no ha sido capaz de convencer al resto que en dos meses es posible hacerlo. Ustedes planteaban dos meses, ustedes planteaban tres, y al final firman entre ustedes dos, una que llega a cuatro meses más o menos.
Llama la atención, no sé, es cierto que es un plazo que el Partido Popular mantenía, que no sé si sigue manteniéndolo puesto que no ha firmado. Y entiendo que si no la ha firmado, alguna diferencia habrá con la enmienda transaccionada.
Y un segundo dato también llama la atención: El hecho de que se haga referencia a los agentes. Es cierto. Nosotros entendemos y el propio consejero dijo que este tema era un tema que se estaba hablando y que había que hablar con los agentes, con los agentes entendiendo, en un sentido amplio. Se especifica con los sindicatos y los agentes.
Llama la atención que se haga referencia a los sindicatos y no se haga referencia ni siquiera a una entidad como es el (...), que viene a recoger el 90 % del empleo que hoy en día se está ofreciendo en Euskadi, con un modelo que ellos mismos reconocen que es y ha sido ejemplo.
Besterik ez. Eskerrik asko.