OTERO GABIRONDO (EH Bildu, 2017-04-06):
Bai, eguerdi on guztioi.
Ez zen inondik inora gure asmoa berriro Garoñaren eztabaida Ganbara honetara ekartzea, gaurkoan halabeharrez egin dugu, zeren aurreko otsailaren 2an onartutako erabakien ondorioz eratorritako hainbat kontu aurrera behar bezala eramateko, ba beharrezkoa suertatu zaigulako hemen urgentziazko legez besteko proposamen hau ekartzea.
Helburua, beraz, gaur ez da hainbeste Garoñari buruz eztabaidatzea, baizik Legebiltzarreko mahaia eta Ganbara honetako zerbitzu juridikoak ahalduntzea Garoñaren aurkako hurrengo ekimenak aurrera eramateko.
Aurreko otsailaren 2an, Alderdi Sozialistaren jatorrizko proposamen batetik eratorritako erdibideko zuzenketaren ondorioz, honako testu hau onartu zen.
Bosgarren puntuan, hain zuzen, esaten zen Eusko Legebiltzarrak erabaki duela Ganbarako zerbitzu juridikoei eskatzea, ezen Espainiako Gobernuak erabakitzen baldin badu Garoña berriz irekitzea, azter dezatela beharrezkoak izan daitezkeen instantzia judizial guztietara jotzeko aukerak, eta txosten bat ere egin dezatela hilabeteko epean, aztertuko duena zer aukera juridiko, administratibo izan daitezkeen, edozein eremu juridiko eta administratiboetan jarduteko Garoña behin betiko ixteko.
Ordutik gaurdaino, hainbat kontu gertatu dira, eta beno, pixka bat errepasatzearen eta azaltzearen zergatik gauden gaur hemen hau esanez.
Lehendabizi esan behar da otsailaren 8an, Segurtasun Nuklearreko Kontseiluaren ebazpena etorri zela, eta gure iritziz, eta ez bakarrik gure iritziz, gero zerbitzu juridikoek egindako txostena irakurriz ikusten da, bueno arduragabekeria bat izan dela ebazpen hori, gaizki egindako ebazpen bat izan dela, izugarrizko hutsuneak dituela eta kontraesanak badaudela. Beraz, helegiteak jartzeko aukera ere ematen zuela.
Hori jakin izan genuen otsailaren 31ean, zerbitzu juridikoen txostena iritsi zenean, eta txosten hori ikusita, bai iruditzen zaigula, iruditu zitzaigun bere momentuan badaudela hainbat kontu garrantzitsu egiteke, jendarteak eskatzen digun bezala, adierazpenez haratago joateko.
Eta hiru kontu nagusietan laburbilduko nuke txostena. Alde batetik, eta lehenik, Legebiltzarrak zilegitasun osoa duela Garoñako zentral nuklearraren balizko berrirekitzearen buruz administrazio prozeduran parte hartzeko, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoa herritarren ordezkari gisa, interes orokorra defendatze aldera. Bigarrenik, helegitea jarri daitekeela Segurtasun Nuklearreko Kontseiluak otsailaren 8an ebatzi zuenaren aurka. Eta hirugarrenik, Legebiltzarrak ohiko helegitea aurkeztu dezakeela baldin eta azkenean Espainiako Energia Ministerioak Garoña berriro irekitzeko baimena ematen badu; beraz, Ministerioaren kontra egin lezake berraztertzeko errekurtso baten bitartez edo zuzenean administrazioarekiko auzi jurisdikziora joaz.
Hori horrela izanda, gaia martxoaren 7an pasa zen Legebiltzarreko mahaitik, eta ikusirik presa edo urgentzia zegoela, helegiteak sartzeko denbora agortzen ari zela, martxoaren 14ko mahaiaren bilkuran agiri bat prestatu genuen mahaiak pasea, mahaiak zerbitzu juridikoak ahalbidetzeko helegite hauek jartzeko.
Baina prozedura aldetik ezinezkoa izan zenez, martxoaren 16an aurkeztu genuen gaur hemen eztabaidatzen ari garen eta espero dut onartuko den urgentziazko lege proposamen hau.
Eta, azken finean, gaur eskatzen duguna da Legebiltzarrak Garoñako zentral nuklearraren berrirekitzea galarazteko eskura dituen baliabide guztiak erabiltzeko konpromisoa hartzea, aurreko legezbesteko proposamenean hartu zen bezala eta konkretuki, zehazki, CSNaren ebazpenaren aurrean azter dezatela zerbitzu juridikoek zer egin daitekeen eta baita bidea ematea mahaiari ere berriro Osoko Bilkuran ez eztabaidatzeko Espainiako Gobernuak Garoñaren berrirekitzeari pasea ematen baldin badio.
Beraz, hori da gaur eztabaidan daukaguna eta gaia mahai gainean dudanez, utzidazue beste bizpahiru kontu esaten hitza utzi aurretik.
Alde batetik, garrantzitsua da azpimarratzea gure prozesu honen parean beste hainbat prozesu eman direla eta garrantzitsua dela azpimarratzea aurreko martxoaren 31ean, hau da, aurreko astean, Iberdrolaren Akziodunen Batzar Orokorrean, alde batetik, Garoñaren aurkako foroak eta, beste alde, batetik Greenpeacek, Ignacio Sánchez Galani galdera egin ziotela batzar horretan ea Garoña berrirekitzeko asmorik bazuten edo behin betiko itxi eta eraisten, desmantelatzen hasteko asmoa zegoen.
Ignacio Sánchez Galanek esan zuen Iberdrolaren aldetik ez dagoela asmorik, Endesari esango diotela, Nuclenor biltzeko eskaera egingo dutela eta iruditzen zaiela Garoña ez dela ireki behar. Beraz, nolabait esatearren, albiste ona izan daiteke. Guri ez zaigu iruditzen Sánchez Galanek eman zituen arrazoiak direla arrazoi onenak, zeren berak bakarrik aipatu zituen kontu ekonomikoak eta guri iruditzen zaigu gaur egun segurtasun nuklearraren inguruko aipu bat gutxienez merezi zuela eta merezi duela gaiak, ezta?
Bestalde, atzo bertan izan genuen aukera agerraldi bat izateko Ingurumen Batzordean zeren Euskal Herria Bilduren konpromisoa izan zen eta da ahal dugun guztia egitea, berriro diot, deklarazioetaz haratago ahal dugun guztia egitea Garoñari harriak jartzeko ez berrirekitze aldera, eta atzo argi ikusi genuen nola gaur egun ematen den prozesuan hainbat hutsune badaudela eta hainbat egiteko ere jarri zizkiguten, bai Greenpeace taldeak bai Nuclear Transparency Watch taldeak eta beraiek esaten dute  - eta aurrerantzean hitz egingo dugu honetaz, beste taldeak ere ados baldin bazaudete -  nola baditugun hainbat aukera, besteak beste, Legebiltzar honetara Segurtasun Nuklearrerako Kontseilurako presidentea bere agerraldi bat eskatzea.
Eta bestalde, esan ziguten baita beste bide bat ireki daitekeela, baldin eta Espainiako Gobernuak Garoñari pasea ematen baldin badio eta da Aarhuseko Konbentzioa eta (...) Konbentzioa aipatzea, aurrera eramatea eta horren inguruan akzio juridikoak ere eman daitezkeela, Europako beste hainbat lekuetan gertatu den bezala. Beraz, iruditzen zait hor ere aukera polita ireki zaigula eta lanean jarraitu behar dugula hartu genuen konpromisoa betetzeko.
Eta hirugarrenik, eta bukatzeko ere, iruditzen zait ba otsailaren 2tik gaurdaino ere beste interesezko gertakari batzuk izan direla eta kalean izan dira zeren, bueno, bi mobilizazio ba izugarrik izan dira, lehendabizi Gasteizen otsailaren 23an giza kate erraldoi bat egon zen eta martxoaren 18an berriro gasteiztarrak, arabarrak, euskaldunak bete genituen Gasteizko kalea (...) Zuriaren Plaza bete genuen eta, bueno, kale mobilizazio erakustaldi izugarria izan genuen.
Eta berriro han ere eskakizuna guretzako iruditzen zait hemen ere kaleko oihartzuna entzutea oso interesgarria dela, izan zen egin dezagun ahal dugun guztia eta gaurko gure urgentziazko legez besteko proposamena ba zentzu horretan doa, ea egiten dugun ahal dugun guztia eta onartzen dugun legez besteko proposamen hau eta hortik aurrera bueno harreman emankor bat izaten dugun Ganbera honetako, Legebiltzar honetako zerbitzu juridikoekin hurrengo pausuak zeintzuk izan behar diren aztertzeko, ondo emateko eta behingoz eta betiko Legebiltzar honek ere bere interesezko izaera hori, pertsonatzeko aukera hori izan dezan, berma dezan eta hortik aurrera erabil dezan.
Besterik gabe.