HEZKUNTZAKO SAILBURUAK (Uriarte Toledo) (EAJ, 2019-02-22):
Legebiltzar presidente andrea. Legebiltzarkideok egun on.
Ubera andrea, ez bakarrik legealdi honetan, baina batez ere honetan, hezkuntza Gobernu honen erronka bat da, eta ez bakarrik Gobernuarena, bazik eta denona, hezkuntza herri erronka delako. Eta hori da gidatzen gaituena denoi.
Horregatik, uste dut gauza batzuetan ados egon gaitezkeela eta batez ere hainbeste aldiz errepikatu dituzunak. Guztientzat hezkuntza da gizarte baten oinarrian dagoen eskubide garrantzitsuenetakoa, bai gizarte aurrerapenerako, bai kohesiorako. Baina askoz gehiago, eta ez bakarrik teorian.
Baina egia da ere batzuk erabiltzen dutela bata bestearen kontra leporatzeko aitzakia bezala eta interes ezberdin edo beste redito batzuk ateratzeko, batez ere momentu honetan gauden garaietan. Oso erraza da erabiltzea hezkuntza komeni zaigun moduan baina, nahiz eta zuk esan oso gaizki dagoela dena  - eta ez da egia - , agian beste betaurreko batzuk jarri behar zenituzke.
Sistema denon artean eraiki behar dugu, sistemak adostasunean oinarritu behar du eta sistema denok zaindu behar dugu. Hezkuntza guztion erantzukizuna da. Inoiz ez naiz aspertuko esaten gure Gobernua oreka sozial handiagoan oinarritutako giza garapenaren aldeko apustu erabakigarria egiten duela, ongizate Estatua uko egin ezin zaion lehentasun argia izan dadin gizarte babeseko gure sistema, inor bidean utzi gabe aurrera egitea.
Hezkuntza funtsezko elementua da pertsonen artean aukera berdintasuna sustatzeko eta elkarbizitza demokratiko solidario eta arduratsua eraikitzeko. Hezkuntza eskubide unibertsala da eta alde horretatik guk uste dugu ondasun publikotzat hartu behar dela, elementu komunen, hala nola, ekitatearen, elkarbizitzaren, kohesioaren, kalitatearen inguruan garatu behar dela.
Legebiltzar honek ere abalatu duen moduan, ondasun publikoaren kontzeptu hori euskal hezkuntza sistema publikoa egituratzen eta informatzen duten balioen eta printzipioen batura da. Hezkuntza garrantzitsuegia da interes alderdikoien helburu izateko.
Ondo dakizuenez, hezkuntzan aldaketak edo aurreratzeak egiteko bereizgarria denbora da. Ez dira egun batetik bestera lortzen. Eta hori dela eta, egonkortasunerako esparrua ireki behar da. Eta egonkortasun hori bermatzeko, gure sistema hobetzeko, aukera emango duten printzipioak landu behar dira. Baina era berean, kontziente gara eta ez dugu ezkutatzen, hobetu egin behar dugu.
Gure hezkuntza sistemak adierazle onak ditu. Ebaluazioak hobetzera garamatzaten eta, halaber, hezkuntzari garrantzi handia ematen dien gizartea eta Gobernua ditu.
Una sociedad que ha evolucionado, en la que las nuevas tecnologías, las nuevas metodologías y la propia estructura social nos indican que nos debemos avanzar, que es necesario un cambio. Debemos seguir dando pasos para promover la equidad y la cohesión social, mejorar la calidad y la eficacia de nuestro sistema educativo para avanzar de este modo hacia la excelencia: Modernizar nuestro sistema educativo. Pero la base de partida no es la que usted dibuja. Usted habla de inclusión, equidad, igualdad de oportunidades, euskaldunización, autonomía, condiciones laborales. Y demos poner en valor nuestro sistema educativo.
Gure sistema ez da eten. Haur Hezkuntzan eskolatze tasarik handiena dugu, batez ere 0-2 adin tartean. 2013tik hazi egin du. Estatuan eskola uzten duten ikasleen tasarik baxuena dugu, Estatuko tasaren erditik behera gabiltza eta jaisten joan da, orain % 6,9a izanik. Errepikatzen duten ikasleen tasari dagokionez, portzentai baxuena duten hiru erkidegoen artean gaude. Baina, hala ere, datu hau hobetu beharra dago, noski.
Gazteak lan munduan sartzearen esparruan 2017an goi-mailako Lanbide Heziketa Duala egin zuten ikasleen % 96ak lana aurkitu zuen formakuntza hori amaitu ondoren.
Euroestaten 2016ko datuen arabera, unibertsitateko ikasketak amaitzea lan munduan sartzen diren gazteen tasa Estatuko eta Europar Batasun 28ko batezbestekoaren gainetik dago nabarmen: Euskadiko % 74,3 da, Espainiako % 58,8 eta Europakoa % 73.
Goi-mailako hezkuntza duen 30 urtetik 34 urtera bitarteko biztanleria % 48,9ra iritsi da eta Estatuan...
...duen 30 urtetik 34 urtera bitarteko biztanleria, % 48,9ra iritsi da eta Estatuan % 42ra eta Europan % 37,9ra.
Ez ditugu ahaztu behar haurreskolen hedapena eta hobariak eta ikasleei ematen zaizkien beken estaldura. Badakit hauek ez direla adierazle guztiak, baina hauek ere dira gure hezkuntza sistemaren argazkiaren zati garrantzitsu bat, zeren emaitza akademikoak ez dira argazki bakarra, beharrezkoak baina ez nahikoak. Bekak, zerbitzu osagarriak, behar bereziko ikasleak gelatan egotea, guzti hori ere gure sistemaren zati garrantzitsu bat da.
Legealdi honetako Gobernu programaren esparruan garatzen ari garen ekimen sorta zabala dugu, 59 ekimen, 451 jarduera zehatz une hauetan. Sail hau ez dago beste aldera begira, gure seme-alaben heziketaz arduratzen ari da. Hezkuntza da Gobernu honen lehentasunetako bat. Hezkuntza gure herriak dituen lau erronketako bat da, eta erronka horiek ekintza publiko eta instituzionala behar dute baina baita inplikazio kolektiboa ere, guztiona. Urte hauetan guztietan hezkuntza lege bakarra izan dugu Euskadin, adostasunean, araubidean zutarria den adostasunean oinarrituta, eta 1993ko Euskal Eskola Publikoaren Legearen biran.
Gizarte errealitateak goitik behera aldatu da denbora honetan, teknologia ikaskuntza prozesuan zati garrantzitsua bihurtu da, metodologiak aldatzen joan dira. Hezkuntzako erronka berriak aditzera eman digute beharrezko bezain konplexua den berrikuntzari ekin beharra dagoela. Jabetzen naiz horretaz, jabetzen gara. Denok ikusten dugu zailtasun horrek hala ere ezin gaituela kikildu eta berez ez gaitu kikiltzen.
Nos enfrentamos a nuevos retos educativos y esto implica volver a sentar las bases, los pilares fundamentales que garanticen que nuestro sistema se adapte a los mismos con garantías de estabilidad. Es nuestro compromiso trabajar sobre un nuevo proyecto de ley vasco de educación sobre la base del acuerdo alcanzado, que estructure y refuerce la estabilidad y la calidad de la educación vasca, avanzando hacia la excelencia en las próximas décadas. Debemos demostrar que aunque existen diferentes visiones, somos capaces de construir consensos que respondan a los retos de nuestro sistema educativo.
Usted ha hecho referencia también a las condiciones laborales. No me gustaría terminar mi primera intervención sin referirme al conflicto existente en los centros de iniciativa social de la educación concertada. El Gobierno, este departamento, está en permanente contacto, está trabajando con las partes implicadas, sindicatos, patronal, asociaciones de familias... El Gobierno no mira hacia otro lado, señora Ubera. Como responsable educativa, nuestra implicación e interés de resolución del conflicto es máxima. Compartimos la preocupación y desesperación de las familias.
Me gustaría desde aquí instar de nuevo a las partes a que saquen el conflicto de las aulas. Es perfectamente compatible seguir negociando sin causar un mayor daño a los más de 100.000 niños y niñas, alumnos y alumnas de los 215 colegios afectados. Ellos y ellas son los únicos perjudicados. Es necesario seguir trabajando para buscar una solución sin tener que perjudicar al alumnado.
Apelo a la responsabilidad de todos y todas para crear un clima de diálogo y acercamiento que posibilite la desconvocatoria de las nuevas jornadas de huelga planteadas.
Deituta dauden greba guztian bertan behera utzi ahal izateko elkarrizketa eta hurbilketa giroa sortzeko, guztion erantzukizuna eskatzen dut. Eta berriro diot, gatazka geletatik atera behar da eta negoziatzen jarraitu behar da, eskola publikoan egiaztatu dugu posible dela.
Gogoarazi nahi nuke puntu honetan, pasaden urtea sailaren kolektiboak ordezkatzen dituzten gehiengo sozialekin akordioak adosteko urtea izan dela. Pasaden martxoan akordioak lortu ziren sukaldaritzako eta garbiketako kolektiboen mailetan eta Haurreskolak Partzuergoaren mahaian. Pasaden apirilean akordioa sinatu zen Hezkuntza Bereziko mahaian eta maiatzean lortu zen irakasle funtzionarioen mahai sektorialean.
Dudarik gabe, adostutako neurriek eragina izan dute hezkuntza sistemaren eta kolektiboaren lan baldintzen hobekuntzan. Akordioa posiblea da eta guztion erantzukizuna da.