MAEZTU PEREZ (EH Bildu, 2014-11-14):
Egun on guztioi edo eguerdi on guztioi. Egun on lehendakari jauna, egun on sailburuak.
Momentu erabakigarria da Garoñaren auzian, beharbada ausartuko nintzateke esatera erabakigarriena dela momentu honetan. Gaur egun geldirik dago Garoñako zentral nuklearra baina mehatxua jarraitzen du.
Mehatxua, kasu honetan, errege dekretuaren izena dauka eta errege dekretuaren forma dauka, 102/2014 Errege Dekretua. Hain zuzen ere, errege dekretu hori da ahalbideratzen duena Garoña berriro zabaltzea, gaur egun 43 urte duen zentral nuklear bat beste 17 urte zabalik mantentzea. Guztira, 60 urteko mehatxu nuklearra, Fukushimaren zentral bikia 60 urte zabalik mantentzea. Hori da errege dekretu honek ahalbideratzen duena.
Erabakia orain Espainiako Segurtasun Nuklearraren Kontseiluaren eskuetan dago. Garoñaren jabeak, kasu honetan Nuclenorrek, jarri du dokumentazio guztia Segurtasun Nuklearren Kontseiluaren eskuetan. Beraz, Kontseilu honek dauka orain erabakia eta badakigu azken erantzukizuna eurena dela eta Gobernu espainolarena.
Baina Eusko Jaurlaritzak guretzako askoz gehiago egin dezake auzi honetan eta horregatik interpelazio hau. Lehen esan dudan bezalaxe, azken erantzukizuna ez da izango Eusko Jaurlaritzarena, baina eduki ahal du erantzukizuna auzi honetan. Gainera, uste dugu badakigula zergatik gertatzen den hori edo zergatik ez duzuen egiten egin ahal den guztia. Hor ere izen bat dago eta izen hori Iberdrola da; Iberdrola da Nuclenorren % 50aren jabea, alegia Garoñaren erdiaren jabea.
Azaltzeko zergatik pentsatzen dugun ez duzuela egin ahal den guztia egiten, lehenengo eta behin irakurriko ditut Ganbara honetan hartutako akordio batzuk, aurten hartutako erabakiak.
Lehenengo erabakia aurtengo otsailean hartutako erabaki bat Alderdi Sozialistak, EH Bilduk eta Euzko Abertzaleak taldeek sinatuta: El Parlamento insta al Gobierno a solicitar nada más aprobarse esta proposición no de ley, una reunión a los consejeros delegados…
...Bildu eta Euzko Abertzaleak taldeek sinatuta.
"El Parlamento insta al Gobierno a solicitar, nada más aprobarse esta proposición no de ley, una reunión a los consejeros delegados de las empresas Iberdrola y Endesa, propietarias de la central de Garoña, a fin de trasladarles el contenido de la proposición no de ley y de darles a conocer la opinión contraria a la reapertura de Garoña de la mayoría política de la Comunidad Autónoma Vasca representada en esta Cámara".
Egon da batzar hori? Badakigu gutun batzuk bialdu zirela, hori badakigu. Galdetu zuzenean batzarra egon den ala ez, idatziz galdetu dugu. Atzo bukatzen zen epea galdera hori erantzuteko. Gobernuak epearen luzapen bat eskatu du, ez dut pentsatzen beharrezkoa dela epe luzapen hori esateko bai ala ez, batzar hori egon den bai ala ez.
Eta bigarren galdera bat zegoen, eta batzar egon baldin bada, zein izan da Gobernuak helarazitako mezua, Iberdrolari eta Endesari helarazitako mezua?
Egun hartan, otsailean, beste akordio bat hartu zen Ganbera honetan:
"El Parlamento insta al Gobierno a utilizar todos sus recursos institucionales y jurídicos para que la central nuclear de Garoña no se reabra".
Erabili ditu bere baliabide instituzional eta juridiko guztiak Eusko Jaurlaritzak? Guk ez dakigu, uste dugu ezetz ez dugulako ikusi inongo ekimenik arlo honetan bide honetatik baina nahi dugu jakitea.
Azkenik ere, aurtengo ekainean beste akordio bat: "El Parlamento Vasco solicitará el amparo de la Comisión Europea ante una posible reapertura de la central nuclear de Garoña".
Jakin nahi dugu ere zer egin da bide honetatik, ildo honetatik zer edo zer egin den ala ez, ez daukagulako inongo informaziorik gai honetan. Ez dugu sinesten gobernu batek ezin duela gehiagorik egin, ezin duela Iberdrolarekin kasu honetan jezarri, beste batzuetan egin duzuen bezalaxe eta presionatu Garoña berriro ez zabaltzeko.
Oso larria da zuen jarrera guretzako eta egoera bera, edo hobeto esanda, egoera oso larria denez ezer ere ez egitea Garoña betirako ixteko oso larria da jarrera hori, ari garelako milaka pitzadura duen erreaktore batetaz, lehen esan dudan bezalaxe, Fukushimaren bikia.
Eta uste dut gogoratu behar dela orain dela gutxi jakin izan dugun informazio bat, Belgikan, bi erreaktore itxi dira agertutako pitzadurengatik, milaka pitzadurak ere erreaktoretan. Fabrikazio arazoak zirela medio esan zuten gelditu zituztela.
Ba, erreaktore horiek fabrikatu zuen enpresa, enpresa holandarra, hain zuzen ere, da Garoñako erreaktorea fabrikatu zuen enpresa berdina, eta geldirik daude Belgikan. Eta Belgikako agentzia nuklearrak gomendatu du 20 erreaktore betirako ixteko, besteak beste, Garoña. Eta hau ere kontutan hartzeko datu bat da.
Iberdrola Garoñaren berrirekiarekin soilik helburuk bat dauka –zilegia da bere kasuan, enpresa pribatu bat direlako– dirua egitea, ahalik eta diru gehien egitea eta onartu behar zaie, onak dira dirua egiten.
Azken bederatzi hilabeteetan, testuinguru ekonomiko honetan, 1.831 milioi euro etekin garbietan irabazi ditu Iberdrolak. Etekin gordinetan 5.000 milioi eurotik gora.
Bere presidenteak, bere kontseiluko presidenteak, Ignacio Galán jaunak 2014. urtean 42.000 euro irabazten ditu egunean, ez astean, ez hilabetean, ez, ez, egunean irabazten ditu.
Beraz, dirua irabazten oso onak dira, oso onak dira. Asuntoa da, zer egin behar dugu guk? Zer egin behar du Gobernuak? Alfonbra gorria jarri edo gorriak pasarazi mehatxu nuklearra beste 60 urte iraunaraztea nahi duen enpresa bateri? Hori da gakoa, alfonbra gorria jarri edo gorriak pasaraztea.
Arabarren bizitza eta Euskal Herriko hainbat herritarren bizitza eta osasuna arriskuan jarriz negozio egitea gura du Iberdrolak. Utzi behar diozue? Utzi behar diogu Iberdrolari gure osasuna, gure bizitza arriskuan jarri gura dutenei ez dugu arriskuan jarri behar bere etekin ekonomikoan? Ez dugu behintzat ahalegina egin behar?
Horregatik irmotasuna exigitzen dizuegu. Orain arte guretzako erakutsi ez duzuen irmotasuna eta Iberdrolarekin zuzenean ari gara, berriro ere gogoratu nahi dudalako Garoñaren erdiaren jabea delako.
Eta gainera baditugu froga batzuk pentzetako irmotasun hori ez duzuela erabil eta hain zuzen ere da Segurtasun Nuklearraren Kontseiluaren eskutan geratzen da erabaki hori. Segurtasun Nuklearraren Kontseiluak aholku batzorde bat du. Aholku batzorde horretan Eusko Jaurlaritzak ordezkari bat du.
Hiru batzar egin ditu legealdi honetan zehar Segurtasun Nuklearren Kontseiluaren aholku batzordeak. 2013ko apirilean eta urrian eta 2014eko apirilean.
Zein izan da Eusko Jaurlaritzaren ordezkaritzak kontseilu horretan mantendutako jarrera Garoñarekiko? Begiratu ditugu aktak jakin ahal izateko.
Juan Ignacio García de Motiloa da benetan paperetan agertzen den ordezkaria, behintzat paperetan. Ba bere jarrera jakin ahal izateko aktak begiratu izan dugu eta gure sorpresa izan da ikusterakoan pira egin duela.
Ez da joan batzordetara. Behintzat 2013 apirilean eta 2013ko urrian egondako batzordetara ez da agertu, eta Garoñaren inguruan eztabaidatu da aholku batzorde horretan, hor daude aktak ikusteko, sutsuki gainera talde ekologisten ordezkarien partetik. Eta non egon da Gobernua? Pira egiten.
Ez dakigu 2014eko apirilean egindako batzarrean egon zen ala ez. Eskatuko dugu akta, gainera eskatuko dugu bere agerraldia Legebiltzar honetan jakiteko zein izan den bere jarrera. Gustatuko zaigu jakitea.
Honek zantzuak dira, frogak dira ikusteko guretzako Gobernu honek ez duela egiten bere eskuetan dagoen guztia Garoña betirako ixteko.