AGIRREZABALA MANTXOLA (EH Bildu, 2016-03-10):
Bai, eskerrik asko, mahaiburu andrea.
Yes, yes eta yes, Oyarzabal jauna, aurrekoan ere esan nizun bezala. Non gelditzen dira bai, sí, oui? Izan ere horixe da gaur Partidu Popularrak eztabaidara dakarkiguna eta Partidu Sozialistak eta UPyDk txalotuko dutena edo txalotu dutena. Eta legealdi honetan zehar bezala gaurko eztabaida erreproduzitu egingo da inongo aurrerapausorik eman gabe.
Izan ere aurrekoan esan genuen partzeoa zela planteatzen zena eta oraingoan ere gauza bera izango da. Ez da aurrerapenik egin 2013an legez bestekoa onartu zenetik hona, eta nahiz eta denok esan genuen ados jartzeko bidea jarri jarriko genuela. Eta gaurko eztabaidan sakoneko aztergaia ez da ukituko, zeren sakoneko galdera hauxe da, zein eskola nahi dugu eta zein ikasle nahi ditugu derrigorrezko eskolaldia bukatzean hizkuntzei dagokienez? Hori da gure ikuspuntutik galdera.
Aurrekotan bezala eztabaida sesgatua dakarkigute Partidu Popularrak, Partidu Sozialistak eta UPyDk. Partidu Popularrak berriro luzatuko digu bere mezua edo luzatu digu bere mezua ingelesa eta erdara hezkuntza sisteman direla inportanteak, Partidu Sozialistak ere luzatu digu marko hirueleanitza dala hemen ideala, MET izenekoa. Eta UPyDri entzun besterik ez dago non esaten duen "no a la recuperación del euskera como objetivo, se gasta mucho y en inglés no se gasta nada". Eta Partidu Nazionalistak berriz indefinizioa.
Guk ezaguna den bezela euskaldun eleanizdunak nahi ditugu, izan ere bat gatoz Hezkuntza Sailarekin, "plurilingüismo sobre el eje del euskera", hori horrela dio bere web orrian eta Mendizabal andreak ere aipatu du, baino beno kontraesanean uste det erori zarela gero beste bat aipatu duzulako, esan duzulako ereduak bijente jarraituko dutela eta orain arte bezala jarraituko dutela. Eta gero datuei erreparatuko diet, izan ere METeko ikerketa honek nik uste det datu oso interesgarriak eman dituela.
Hay que leerse también señor Oyarzabal los datos del MET de aquí, no solamente los datos de fuera.
Bat gatoz "plurilingüismo sobre el eje del euskera" esaten duenean. Are gehiago esaten dut, de acuerdo con lo establecido en la Carta Europea de las Lenguas Regionales o Minoritarias de 1992, teniendo en cuenta que las condiciones del entorno y la interacción social favorecen el uso del castellano y que las evaluaciones han demostrado que la utilización del euskera en el proceso de enseñanza-aprendizaje resulta fundamental para adquirir una competencia comunicativa oral y escrita suficiente, que es lo que dice la ley pero no se consigue,  - esto no solo lo digo yo sino todas las investigaciones y evaluaciones que se han hecho - .
"Este sistema plurilingüe tendrá como eje el euskera, con el fin de superar el desequilibrio actual entre las dos lenguas oficiales, hoy en día desfavorable para el euskera, y promover la igualdad social de ambas lenguas y la igualdad de oportunidades para el alumnado".
Horixe da web orrian, Hezkuntza Saileko web orrian azaltzen dena eta gu guztiz bat gatozena.
Y este es el debate para nosotros. Este es el debate. Solamente que el Gobierno no ha tenido la valentía de llevar esto que dice adelante. Desde Euskal Herria Bildu se lo hemos dicho mil y una veces, y hemos mostrado nuestra voluntad de llegar a acuerdos. Pero el Gobierno se ha amilanado desde nuestro punto de vista.
Hoy mismo hemos oído por parte de la señora Mendizabal diciendo, que por una parte el eje va a ser el euskera, pero por otra parte van a seguir con los modelos vigentes, cuando sabemos que los modelos vigentes actuales no garantizan que el eje sea el euskera.
Izan ere, euskal hezkuntza sistemak argitu behar duen lehenengo gauza hauxe da. Nola lortu ikasle euskaldun eleanitzak.
Gaur egungo egoera ikusita, hauxe da duguna. A ereduak ez du euskalduntzen. B ereduan ikasleen bi hirutik, ez dira euskalduntzen. D ereduan, hirutik bi euskalduntzen dira. Datuak oso kezkagarriak dira. Oso gutxi egin dute gobernu honek eta Partidu Sozialistakoek euskalduntzen duen marko bakarraren alde. Honetan oinarrituta, guk behin baino gehiagotan jarri dugu mahai gainean proposamena. Murgiltze sistema ezartzea.
Orain arte egindako ikerketa ebaluazio guztien arabera, honek bermatzen baitu ondoen, euskararen maila komunikatibo nahikoa izatea, bai ahozkoan zein idatzizkoan. Honek argi eta garbi esan nahi du, gaur egungo ereduen markoa bertan behera utzi eta beste bide berri bat hasi behar dela. Eta hau ez dio Euskal Herria Bilduk soilik, hortxe daude hezkuntza eragileak, ikastetxeak, ikastolak, gurasoak, Euskadiko Eskola Kontseiluak eta abar luze bat gauza bera esaten dutenak.
Eta hau ez du MET programa bezalako batek bermatzen. Esperimentatu den MET programa horretan aurrerapen oso txikia ematen dela euskaran ikusi da, beraz, helburua lortzeko ez da baliagarria.
Behin murgiltze programa martxan jarrita, hurrengo galdera hauxe da. Nola lortu Europak 2020rako jarritako helburuak? Eta bi dira, ikasleen % 50ek lortzea B1 edo maila altuagoa lehenengo atzerriko hizkuntzan; eta bestetik, nola lortu ikasleen % 75a bi atzerriko hizkuntzetan matrikulaturik egotea. Horiek dira hain zuzen Europak markatzen dituenak.
Ildo honetan, saiaketa izan zen 2007 urteko kurrikulum dekretuetan, europar markoaren B1ko maila erreferentziala ezartzen, atzerriko hizkuntzarako, eta B2, euskara eta gaztelaniarako. Hau hezkuntza eragile guztien adostasunarekin egin zen.
Zuetako batzuk hala ere, Partidu Popularra alde batetik, ez zenuten hori onartu. Partidu Sozialista gobernura zenean, kurrikulum hura eta erreferentzi mailak jartzen zituen tokietan kendu egin zituen.
Denborak erakutsi du, y esto me lo reconocerá señor Oyarzabal, que nos adelantamos por lo menos a lo que es la decisión que tomó el Consejo de Ministros de Europa en el 2009 diciendo, que el nivel referencial tenía que ser el B1, eso nosotros lo hicimos en el 2007, y usted no estaba en absoluto de acuerdo, esto por lo menos nos lo reconocerá.
Denborak erakutsi du jarritako helburu hura bidezkoa eta errealista zela. Ikusi besterik ez dago, aurreko astean, Hezkuntza Batzordean sailburuak aurkeztutako MET 2011-2014ko ebaluazioa. Ongi etorria beraz, berandu bada ere.
Eta nire ustez, hau oso inportantea da. Nora iritsi nahi dugun derrigorrezko eskolaldia bukatzean. Eta gero, bigarren partean erreparatuko diot gehiago honi, baina guk erreferentzia mailan jartzen genituenean B2a euskararako, B2a gaztelaniarako eta B1a atzerriko hizkuntzarako, nagusiki, non hemen ingelesa den. Horretan adostasuna bilatzen baldin badugu, nik uste dut, oso aurrera pauso handia eginda izango dugula.
Zeren hau definitu ondoren, eta helburua hori izanik, hurrengo galdera da hau nola lortu da. Horretarako, gure ikuspuntutik ez dago errezeta magikorik eta ez dago adostasunik ere.
Euskal Hezkuntza Sistemak ibilbide luzea du atzerriko hizkuntzak eskoletan txertatzeko garaian...
...adostasunik ere.
Euskal hezkuntza sistemak ibilbide luzea du atzerriko hizkuntzak eskoletan txertatzeko garaian, ez bakarrik MET, soluzioa beraz adostasunean dago. Ez da METetik pasatzen soluzioa.
Hezkuntza eragileek, guraso, hezkuntza adituek zeresan handia dutela honetan iruditzen zaigu. Jarri gaitezen beraiekin lanean eta zehaztu dezagun denon artean hartu beharreko neurriak, helburuak, lehen esandako helburu erreferentzial horiek erdiesteko.
Eta Euskal Herria Bilduk gaurko legezbestekoari edo gaurko erdibidekoari ezetza emango dio. Ezetza emango dio arrazoi batengatik, hau ez delako legezbestekoan eskatzen dena. Legesbestekoan gauza bakarra eskatzen da nagusiki, plangintza bat, plangintza bat zuek dakizuenean oso gutxi gelditzen dela kurtsoa amaitzeko eta datorren ikasturtean plangintza hori martxan jarri ezingo dena inolaz ere, hezkuntza sisteman prozesuak hauek baino mantsoagoak direlako.
Beraz, ezetza esango diogu. Bata, ez diolako gure ikuspuntutik benetako edukiari heltzen, hori batetik, eta beste alde batetik, denborarik, inongo denborarik ematen ez duelako plan estrategikoa datorren ikasturteari edo datorren ikasturtean martxan jartzeko.
Beraz, iruditzen zaigu que es un brindis al sol hemen Partidu Popularrak, Partidu Sozialistak eta UPyDk planteatu planteatzen duena.
Besterik ez, eskerrik asko.