ARRONDO ALDASORO (EH Bildu, 2013-06-27):
Presidente andrea. Arratsalde on denoi.
Proposatu den edo Talde Popularraren izenean proposatu den legez besteko proposamenaren aurrean, osoko zuzenketa aurkeztu dugu gure iritziz errealitatea proposamen horretan eta argudioak entzunda oraindik are gehiago, aipatzen dena baino errealitatea konplexuagoa delako edo guk horretan horrela pentsatzen dugulako behintzat.
Etorkinak nortzuk diren eta nortzuk ez zehazterako orduan ere eztabaida ugari egon izan da hezkuntza komunitatean, definizioan soilik ere bai. Baina azken batean, gure hezkuntza sistemara beste leku batzuetatik etortzen diren ikasleak integraziorako tresna eta baliabide egokiak eskolatik eskaintzea da guztion helburua.
Proposamenean eskola arrakasta handia lortzea edo lortzean ipintzen da helburu nagusi bat. Faltan botatzen dugu aniztasuna edo integrazioaren aipamena, gure ikuspuntutik garrantzi handia dutenak eskolatze prozesuetan.
Azken ikasturteetan, eta hau behin baina gehiagotan aipatu izan dugu ere etxe honetan, baliabideak murrizten ari dira hezkuntzan eta gure ikastetxeetan egunetik egunera zailtasun gehiago daude dauden beharrei dituzten beharrei erantzun egokia emateko. Eta hori azken urteetako aurrekontuetan argi ikusten da eta hor daude hori frogatzeko nolabait murrizketak egon direla hezkuntzarako.
Orain dela gutxi eta adibide bat besterik ez da, eskola publikoetan funtzionamendu gastuei sartutako guraizea ikaragarria izan da adibidez eta hori oraindik ere konpondu gabe dago. Beraz, baliabide nahikorik gabe zaila da integrazioa, inklusioa edo eta aniztasunari erantzun egokia ematea. Guretzat hezkuntza inbertsioa bat da eta ez da gastu bat bezala kontsideratu behar eta baliabide gehiago aurreikusi beharko lituzke erantzun egokia emateko dagoen behar guztiei.
Bestalde, kanpotik etorritako ikasleak ikastetxe zehatz batzuetan pilatu izan dira azken urteetan eta integraziorako ez zaigu egokia iruditzen errealitate hori. Ikastetxe batzuetan kanpotik etorritako ikasleen hain handia da ehunekoa benetako ghettoak bihurtu direla edo arriskuan dago bihurtzeko. Uste dugu administraziotik gai honi serioski heldu behar zaiola hurrengo hilabeteetan.
Hala ere, kanpotik etorritakoen artean, egoera ezberdinak daude: Batzuk ez dira etorri arazo ekonomikoengatik, beste batzuk bi hizkuntza ofizialetatik bat ezagutzen dute, beste batzuk ez bata ez bestea. Azken finean, behar eta errealitate ezberdinen aurrean gaude.
Baina badaude ere desabantaila sozial eta ekonomikoen ondorioz ikasketetarako zailtasunak dituzten ikasle portzentaje altuak dituzten ikastetxeak. Askotan, ikastetxe hauetan kanpotik etorritakoak dauden ikastetxe berberak dira.
Ikaskuntza prozesu egokia ziurtatzeko, denei bermatu behar zaie baliabide nahiko izatea baina ezin dugu tranparik egin. Gaur egun, errealitateak eta datuak esaten digute aurretik aipatutako ikasleen portzentaje eta kopuru handienak sare publikoan ematen direla. Desabantaila sozialean dauden ikasle kopurua handiagoa dago sare publikoan inolako zalantzarik gabe.
Horrek ez du esan nahi itunpeko ikastetxeetan ez dagoenik eta bereziki ikastetxe jakin batzuetan. Hori ere horrela da. Baina horrekin ezin da guztia borobildu eta adierazi errealitatean portzentaiak berdintsuak direla eskola mota batean edo beste eskola mota batean.
Eskola Kontseiluko azken txostenean, 2011-2012 ikasturtean, Lehen Hezkuntzako eta DBHko ikasle etorkinen, kanpotik etorritakoak, ehunekoak hauek dira: Irakaskuntza publikoan % 10,3; kristau eskola barnean dauden ikastetxeetan % 6,7; partaide eskolan % 2,7; eta gainerako pribatuetan % 3. Noski, zonaldeka datuak aldakorrak dira baina betez bestekoak sare batetik bestera oraindik indize hori 2,1ekoa da 2011-2012an.
Hori esatea inportantea da jakiteko ere errekurtsoak denek izan behar dituztela, baina Administrazio Publikoak lehentasunak non ipini behar dituen. Hartzen badugu azken ebaluazio diagnostiko adibidez emaitzak eta ICE indizea begiratzen baldin baditugu, sareen arabera daude adierazita eta ereduaren arabera (A, B eta D ereduak( eta hor ICE indizeak ere oso argiak dira.
Publikoan, irakaskuntza publikoan A ereduan, indize horiek oso baxuak dira; B ereduan ertaina izan daiteke baina baxua, ertain- baxua; eta D ereduan publikoan, ertain- altua. Irakaskuntza pribatura baldin bagoaz, A ereduan altua da ICE indizea, eta B eta D ereduan ertain- altuak.
Beraz, hori da eta errealitate horretatik abiatuta ipini behar dira edo hasi behar gara gai hauek aztertzen, kontutan hartuta betiere erantzun egokia ikasle guztiek behar eta merezi dutela baina errealitatea ezkutatu gabe.
Eta hori errealitatea izanda, adostu dugu EAJrekin erdibideko bat non egoera hauek jasotzen diren edo hemen aipatu ditugun garrantzitsuenak jasota gelditzen diren.
Alde batetik, bai kanpotik etorritako ikasleak eta baita ere desabantaila sozial eta ekonomikoak dituzten ikasleak kontutan hartu behar direla. Beste alde batetik, ghettoak saihesteko edo horren alde lan egin behar dela, baliabide nahikoak ipini behar direla aniztasunean oinarritutako integrazioa lana egiteko eta hizkuntza lantzeko.
Guri komenigarria iruditzen zaigu aurrera begira ere bai ikasturte honetan hartutako neurriak hartu baldin badira, edota hurrengo ikasturteetarako begira Hizkuntza Sailak hartzeko edo hartuko dituen neurriak, Legebiltzar honetako Hezkuntza Batzordean azaltzea aukera dagoenean.
Hezkuntzarako argi dugu baliabideak behar direla eta aipatutako ikastetxe horietarako bereziki portzentaia altua dituztenak, bai kanpotik etorritako ikasleena eta baita ere desabantaila soziala eta ekonomikoa dutenak, are gehiago.
Guzti honen adibide bat besterik ez da, baina Gasteizen gaudenez uste dut ezaguna dugula denok Alde Zaharrean kokatuta dagoen Ramón Bajo ikastetxeko irakasle, guraso eta langileek behin eta berriro Administrazioari eskatu eta eskatzen diotena. Azken batean adibide bat da Gasteiz erdian duguna, etorkinez eta desabantaila sozial handia duen ikastetxe bat, D eredukoa kasu honetan, lan izugarria egiten ari dena eta askotan baliabide nahikorik gabe.
Eskerrik asko.