GURRUTXAGA URANGA (EAJ, 2017-05-11):
Eskerrik asko, legebiltzar-buru anderea, sailburua, legebiltzarkideak, eguerdi on guztiori.
Gaurkoan genero indarkeriaren biktima diren emakumeentzako ordainketa bakarraren prestazio ekonomikoa aldatzeari buruzko legez besteko daukagu eztabaidagai. Emakume askorentzako hain garrantzitsua den laguntza ekonomiko bat eztabaidatzea dagokigu.
Egia esan, legez besteko honen jatorrizko testuan dekretuaren aldaketa proposatzen zen, baina ez genuen hasiera batean ulertzen zein zen aldaketa horren zergatia, edo ez zegoen zehaztuta. Beraz, hasiera batean erdibidekoa planteatzerakoan guri ere zehaztasun hori lortzea kostatu zitzaigun.
En esta proposición se exige el cambio de requisitos para las solicitantes de dicha prestación siendo el objeto de la misma la concesión y el pago de la ayuda económica prevista dirigida a las mujeres víctimas de violencia de género que residen en la Comunidad Autónoma vasca y que carezcan de suficientes recursos económicos y tengan especiales dificultades para encontrar empleo.
Beraz, guk uste genuen dekretuaren helburua argia zela, azkenean dela baliabide ekonomiko urriak dituztenentzat eta lana topatzea zaila egiten zaien haientzat. Hasiera batean dekretuak eskatze zituen betekizunak horretara mugatzen zirela.
Hasiera batean ere, lehen aipatu den bezala, ez genuen ulertzen zein zen dekretu horretan zeintzuk betekizun ziren soberan zeudenak edo zeintzuk aldatu behar ziren. Orain zuk Eukene Arana anderea, zuk azaldu dituzu zeintzuk diren, eta beno, argiago gelditu zaigu.
Hala ere, uste dugu laguntza unibertsala izate hori, guk ez dugula hain argi ikusten. Guk uste dugu behar duenak jaso behar duela, behar duenak eta behar ez duenak ez duela berdin jaso behar diru-laguntza hori. Diru-laguntza bat den heinean, betekizun ekonomiko batzuen barruan sartzen diren pertsonak beharko dutela.
Eta unibertsalak diren laguntza horiek gehiago izan beharko liratekeela gaur egun dauzkagun adibidez babes poliziala, asistentzia psikologikoa, aholkularitza juridikoa, osasun asistentzia, guzti horiek. Baina beno, hala ere, azterketa bat eskatzen diogu Gobernuari eta ikusiko dugu ze behar dauden, zeintzuk diren aldatu behar direnak eta zein egoeratan aurkitzen garen.
Gero ere bai, zuk gaur ere esan duzu eta zuen jatorrizko testuan azaltzen dena da, que es fundamental contar con un apoyo económico temporal para iniciar un proceso de reparación de los daños sufridos a nivel físico, pero también a nivel autoestima, psicológico, emocional, patrimonial, sexual, en definitiva en todos los ámbitos de la vida cotidiana.
Eta nik ere hitz horiek nire gain hartzen ditut. Uste dut horrela dela eta benetan ados gaudela horrekin. Zoritzarrez biktima diren emakume hauek laguntza ekonomiko horretaz gain, beste laguntza asko ere behar dituzte dauden egoera horretatik irten eta aurre egiteko.
Eta horregatik Eusko Jaurlaritzak ere honen inguruan lana egiten du. Alde batetik badaukagu (...) zerbitzu telefonikoa, Gobernu mailan ere bai genero indarkeriaren biktima diren materian, errekurtsoen gestio integratua daukagu, informazio eta aholkularitza zerbitzua genero indarkeriaren biktima diren emakumeak artatzen dituztenak.
Segurtasun Sailetik ere Ertzaintzaren eskutik Bortxa dago. Lanbidetik ere bulego bakoitzean tutore bat dago emakume hauentzat, indarkeriaren biktima diren emakume hauentzako. Ibilbide pertsonalizatu bat eskaintzen zaielarik.
Osasun Sailetik ere bai osasun protokolo bat daukagu Osakidetzaren sarean genero indarkeriaren biktima diren emakumeak artatzerako orduan. Etxebidetik ere bai etxebizitza genero indarkeriaren biktima diren emakumeentzako zuzeneko esleipen bat egiten da alokairuan. Hezkuntzatik ere badaukagu, beka sistemak. Emakundetik koordinazio, sustapen, aholkularitza, planifikazio eta ebaluazioa egiten da. Eta Emakunderen lanekin ez nuke besteekin batera aipamen soil batean utzi nahi, eta uste det Emakundetik egiten den lana garrantzitsua dela, kontuan izanda daukagun gaia korapilatsua dela eta politika ekintza integralak eskatzen dituela. Eta horregatik legealdi honetan Landaida anderea Legebiltzarrera etorri zenean azaldu zizkigun zeintzuk ziren Legealdiak zeuzkan hiru mugarri nagusiak.
Lehenengoa zen emakumeen aurkako indarkeriaren desagertzerako lege proiektu horri buruzko lana egitea; bigarrena zen hirugarren akordio interinstituzional hori atera; eta hirugarrena indarkeriaren biktima diren emakumeei eskaintzen zaizkien zerbitzu horiek hobetzeko ebaluazio bat. Eta bueno beste hainbat gauza ere aipatu gabe uzten ditudanak.
Eta guzti hau horrela egiten da benetan sinesten dugulako emakume guztion eskubidea dela indarkeriarik gabe bizitzea, zoritxarrez emakume asko ditugulako indarkeria matxista jasaten dutenak. Eta hauek bakarrik ez daudela jakin behar dute. Horregatik bai instituzioetatik eta bai bakoitzak dugun erantzukizunetik babesa eman behar diegu eurei.
Egia da hasierako jatorrizko testuan azaltzen guretzako etxea teilatutik hastea bezala zela. Modifikazioa eskatu eta ondoren ia irekiko genuen partaidetza edo erreflexiorako ate hori. Eta guk uste dugu azkenean lortu den erdibideko honetan, bai nik uste dut zentzu handi hau ematen diogula benetan lehengo azterketa bat egin eta bertan ikusiko ditugu zein behar dauden, zein egoera dauden kolakan eta orduan aurre egingo diogu egoerari.
Bigarren puntuan ere bai, sinatu erdibidekoan bigarren puntuan ere bai, ba azaltzen da elkarteek, Arartekoak eta daukaten garrantzia. Eta baita ere foru aldundiek eta udalek daukaten garrantzia. Eta horren inguruan goraipatu nahiko nuke bai udalek eta bai aldundiek egiten duten lana, azkenean bakoitzak ba tokian tokiko errealitatea kontuan edukita lan handia egiten dutelako berdintasunaren inguruan. Eta horrela eremu zabalago batera iristea lortzen dutelako.
Eta hori horrela dela erakusten du ba Emakumeen Aurkako Biolentziaren Estatuko Behatokiak egindako bederatzigarren txostenean ikusten dugu nola Euskal Autonomia Erkidegoko emakumean diren, beno Euskal Autonomia Erkidegoa den laguntza gehien ematen duen erkidegoa. 2006tik 2015era ikusi dezakegu 850 laguntza eman direla. Eta gure hurrengoak valentziarrak dira eta hauek 560 laguntza eman dituzte.
Beraz, nik uste dut hori ere bai aipatu behar dela, sare on bat daukagula eta emakume askorengana iristea lortzen dugula.
Eta beno besterik gabe, eskerrak eman lortu dugun erdibidekoagatik. Uste dut talde guztiak prest egon garela hitz egiteko. Bakoitzak gure posizioa zein den argi esan dugu eta denok horretarako prestu egon gara.
Beraz eskerrik asko eta besterik gabe.