ARRONDO ALDASORO (EH Bildu, 2013-10-03):
Eskerrik asko. Arratsalde on.
Ekainean pentsioen gaiarekin interpelazioa egin genuenean adituak deiturikoen txostena ezagutzen genuen eta bagenekien, esan genuen bezala, ondoren txostenean oinarrituta pentsioen erreforma berria etorriko zela.
Itxurakeriaz beteriko pauso hori gertatu ondoren, benetako errealitatea eta neurri gordinak berriro ere helduko zirela. Horregatik, orduan galdetzen genion Jaurlaritzari zer neurri hartuko zituen euskal pentsionistak babesteko.
Jasotako erantzuna, gure ustez, ez zen nahikoa izan eta etorri da erreforma. Madrilgo Gobernuak onartu du eta aste honetan Toledoko Ituneko Jarraipen Batzordean eztabaida ireki da.
Berriro ere itxurakeriaz beteriko eztabaida ireki da. Emaitza aldez aurretik jakiterik dugulako ezbairik gabe, beste murrizketa latz baten aurrean gaude, esparru honetan gauzatu izan den enegarrena.
Izan ere, azken urteetan murrizketa ugari eman dira pentsio sistema publikoan. Zapaterok hasi zuen bidea eta PPko Gobernuak gupidarik gabeko erasoa burutzen ari da azkenaldian.
Pentsio erreforma honek ondorio larriak izango ditu Euskal Herrian gaur egun pentsionistak direnentzat eta baita bereziki etorkizunean izango direnentzat. Ez da soilik beste urrats bat ezagutu ditugun murrizketen bidetik, sakoneko aldaketa suposatzen du orain arte ezagutu dugun pentsio sistema publikoan.
Pentsioak, Kontsumo Prezio Indizearen, IPCren arabera ez berritzea onartezina iruditzen zaigu. Praktikan, pentsioa jasotzeko eskubidea dutenen erosteko ahalmenaren gutxitzea dakar neurri horrek. Eta erosteko ahalmen gutxitze progresibo hori are eta larriagoa da kontuan hartuz gero pentsioak jasotzen dituzten herritar asko eta asko larrialdi egoeran daudela, egoera honek pobrezia eta gizarte bazterketa maila handiagoetara eramango gaituela, batzuk behin eta berriz ari dira iraunkortasun faktorea termino ekonomikoetan kokatzen.
Dirudienez iraunkortasun faktorea izaera soziala izan behar duela horiek. Guk eskubideaz, eskubideez eta justiziaz hitz egin nahi dugu. Nabarmentzeko da ere pentsioei dagokionean Alderdi Popularraren helburua, horiek zalantzarik gabe pentsio publikoak ahultzea dela.
Ondorioz, jendea beharturik egongo da, ahal dutenak noski, pentsio funts pribatuetara jotzea, hemendik aurrera sistema publikoak izango dituen gabeziak orekatzeko asmoz. Osasungintzan zein Hezkuntza eta Gizarte Zerbitzuetan gertatzen ari den bezala, eremu horietan lanean ari diren enpresa pribatuak indartu nahi ditu Espainiako Gobernuak. Sorpresarik ez, beraz.
Ildo horretatik jadanik iragarri dute 2014eko aurrekontuetan pentsioak % 0,25eko, hau da, 1.000 euroko pentsioa dutena 2,5 euro igoko zaie hilean, igoera hori izango dutela: 0, 25ekoa. Beraz pentsionisten, lehen aipatu bezala eroste ahalmenak eta bizi baldintzak okerrera egingo dute berriro ere eta pobrezia arriskua areagotu egingo da.
Hala ere gauza bat gogorarazi nahi diogu Alderdi Popularrari eta zera da: pentsioen erreforma honek ez duela inolako zilegitasunik Euskal Herrian. Batetik, gure herrian gutxiengo nabarmena duen alderdi politiko batek sustaturiko erreforma delako. Bestetik, gure herrian gutxiengoak diren sindikatuekin negoziatu izan dutelako. Eta azkenik gure herria den gehiengo osoa eragile politiko, sozial eta sindikaleen barne kontra dagoelako. Hor dauzkagu eragile nagusiek urriaren 19rako deitutako protestaldiak adibide gisara.
Le queremos recordar al Partido Popular que su reforma de las pensiones no tiene ninguna legitimidad en Euskal Herria, aquí no tiene ni la mayoría política, ni la mayoría social, ni la mayoría sindical para legitimar este atropello.
Hori guztia kontuan hartu dugu gure proposamenean. EH Bilduren ustez pentsio sistema publikoa oinarrizko zutabea gizarte eredu justu eta solidario batean. Pentsioen duintasuna bermatzea lehentasun soziala izan behar da, hezkuntza eta osasun sistema bezala.
Gure ustez, euskal pentsio sistema publiko eta justua izatea posiblea da eta bideragarria da. Horregatik aldarrikatzen dugun gure sistema propio justizian oinarritzen da. Gure nagusien bizi kalitatea ziurtatzeko bide desberdinak erabil ahal dira, enplegu duina sortuz, kotizazioak igoaraziz edo aurrekontuak erabiliz, esate baterako.
Armada eta Errege Etxeak nondik ateratzen dituzte beraien diruak? Beraien kotizazioetatik? Militarren kotizazioetatik? Monarkikoen kotizazioetatik? Edo aurrekontuetatik? Beraz, aukera desberdinak daude nahi baldin bada, borondatea baldin badago, pentsioei aurre egiteko.
Eta elkartasunean sinesten dugulako, gure sistema propio izateko tresna guztiak aldarrikatzen ditugu, ez bakarrik hainbat eskuduntza kudeatzeko ahalmena, norabidean eta edukietan erabakitzeko aukera izango duen eskuduntza eta burujabetasuna eskatzen dugu.
Guk esparru horretan ere, esan dudan bezala, Euskal Herriarentzako burujabetza osoa eskatzen dugu. Euskal Herriak bere segurantza sozial eta pentsio sistema propioa behar ditu, hau da, euskal erakundeei eta euskal...
Euskal Herriak bere segurantza sozial eta pentsio sistema propioak behar ditu. Hau da, euskal erakundeei eta euskal gizartearen erabakitze ahalmenari dagokie gure pentsio sistema propioak kudeatzea.
Zehazki, gure proposamenean bi puntu nabarmentzen dira. Alde batetik, Madrilen erabakitako murrizketak konpentsatzeko, Jaurlaritzak pentsio osagarria ordaintzea eskatzen dugu. Euskal pentsionistek ez dute zertan ordaindu behar PPren eta Gobernu espainolaren arduragabekeria eta haiekiko sentsibilitate falta. Eta beste aldetik, burujabetza ariketa praktikoa eginez, pentsioen sistema publiko propioa izateko bidea egiten hastea eskatzen dugu. Eta hori guztia eragile sozial eta sindikatuekin elkarlanean. Nahi dugun sistema denon artean eta denon ahaleginekin osatzeko beharra dugulako.
Puntu zehatzak proposatzen ditugu argi geratzen denez eta betetzeko ere epe zehatzak dituztenak, 2013. urtea bukatu baino lehenago Funtsa gauzatzea alde batetik, eta sistema eskuratzeko ibilbide orria Legebiltzarrera ekartzera, bestetik.
Beste taldeek egindako zuzenketak ezagutu genituen atzo. Gaur, orain dela minutu gutxi ezagutu dugu proposatzen duzuen erdibidekoa bai Alderdi Sozialistak eta PNVk.
Ez duzue bi proposamen horietatik bat beraren inguruan ere ezer esaten. Hau da, hitzetan esaten duzue bai batak bai besteak murrizketa hauen kontra zaudetela baina hitzetatik ekintzetara pasatzeko eskatzen dugunean ez zaudete ados, ez zaudete prest. Jarraitzen duzue baloia kanpora botatzen, errua Rajoyrena omen da. Ardurak beste batengan jartzea aitzaki merkea da momentu hauetan.
Hemen, aukera duzue ere nahi izan ezkero Gobernu espainolak hartutako erabakiari buelta emateko eta hau ez dugu ikusten ez atzoko zuzenketetan eta ezta ere gaurko erdibidekoan eta aurkeztutako proposamenean.
PNV y el Partido Socialista habéis declarado estar en contra de la reforma. Pensamos que es hora de que paséis de las palabras a los hechos. Nosotros os seguimos invitando a que aprobéis las iniciativas que hemos puesto encima de la mesa. Pensamos que son de justicia, que son las que necesitan los pensionistas y las pensionistas de este país y que además, podemos hacerlo entre todos y todas porque es posible hacerlo y es justo, sobre todo. Es justo.
Pentsio osagarria onartuz, Euskal Herrian bizi diren pentsionistei beste aukera bat emango genieke beraien eroste-ahalmena eta bizi kalitatea mantentzeko eta indartzeko. Helburua, lehen esan dudan bezala, pentsioen euskal sistema sortzea izan behar du zalantzarik gabe. Baina bien bitartean, eskura ditugun baliabideak erabili behar ditugu Gobernu espainolaren bidegabekeriari aurre egin eta irtenbideak bilatzeko. Ezer ez du eragozten pentsio osagarria sortzea. Borondate politiko kontua da.
Arrazoia ezin da izan ez dagoela dirurik, herenegun edo egun hauetan Erkoreka jaunak aipatu zuen prest zegoela Gobernu hau dirua aurreratzeko AHTko obrekin jarraitzeko, lanekin aurrera egiteko. Atzo entzun genuen ere enpresei argindarra ordain dezaten dirulaguntzak emateko aukera ikusten duela Gobernu honek. Beraz, zergatik ez pentsionistei justua dena emateko? Hori da planteatzen dizueguna argi eta garbi.
Gu, lehen esan dudan bezala, burujabetza osoa lortu bitartean, burujabetza maila batzuk praktikara eraman ditzakegu borondatea balego. Eta, besteak beste, borondatea da murrizketa horiek hemen ez aplikatzea, beste neurri batzuk hartzea eta kasu honetan, proposamen zehatz honi baiezkoa ematea.