PINEDO BUSTAMANTE (EH Bildu, 2017-03-03):
Eskerrik asko, mahaiburu andrea. Egun on guztioi.
Gaurko honetan, pentsio duinen gaia jartzen dugu beste behin mahai gainean., gizarte orekatuago eta justuago bat eraikitzeko bidean pentsioak arlo garrantzitsua direlako, nagusien duintasuna bermatzeko, oinarrizko tresna direlako pentsioak.
Gaurkoan gaia hau izanik, San José sailburuari bideratu genion interpelazioa, hori dela pare bat aste pentsio sistemaren bideragarritasunaren inguruko galderan egin genuen moduan. Baina lana eta enplegua eta gizarte politikak banaketa dela eta, badirudi pentsio sistemaren bideragarritasunaz aritzea sail baten gaia dela, eta, aldiz, sistema horrek ordaintzen dituen pentsioak nolabait osatzeko eta duintzeko beste sail batena. Eta gaur San José sailburuaren ordez, Artolazabal sailburuak erantzungo omen digu.
Gauzak horrela, benetan gero eta agerikoagoa da gai banaketa horren arrazoia eraginkortasuna baino bestelakoa dela. Baina gu gurean jarraituko dugu. Gu gurean, pentsioen duintasunaren alde egin beharreko bidea aldarrikatzen pentsionistekin batera.
Behin baino gehiagotan esan dugu gure gizartearen arazo nagusienen aldean  - desberdintasunak, haustura soziala, aberastasunaren banaketa bidegabea -  politika publikoak indartsuak izan behar direla, besteak beste, babes sistema osoa eta trinkoa elikatzeko.
Eta honetarako behin eta berriz aldarrikatu dugu diru-sarrera publikoen inguruko hausnarketa, zerga politikaren garrantzia adibidez, hauek izango direlako politika publikoak sustatzeko oinarrizko baliabideak ziurtatzeko iturri. Eta politika publiko indartsu horien barruan Gizarte Segurantza eta pentsio sistema publikoa ezinbesteko elementuak dira, funtsezko elementuak dira.
Gaurko gure errealitatea denok ezagutzen dugu. Estatuak kontrolatutako pentsio sistema itota dagoen Segurtasun Sozialeko sisteman. Hori da. Hori da gaurko errealitatea. Espainiako sistemak pentsio guztien duintasuna ez bermatzeaz gain, gaur gaurkoz ez du ezta bere izaera propioaren iraunkortasuna ere bermatua. Hau ez da guk esaten dugulako, Estatu mailako hainbat adituk aspaldi ohartarazi izan dute sistemaren ezegonkortasunaz.
Eta agerikoa da kezka hor dagoela Toledoko Paktuaren barnean izaten ari diren agerraldiek argi uzten dutenez, eta denetarik entzuten ari gara sistema hori iraunkor edo egiteko: Pentsio adina atzeratu, pentsioak gero eta txikiagoak aldarrikatu, denetarik. Azken finean, duintasunetik aldentzen dituzten neurriak entzuten ari gara behin eta berriz.
Porque hoy en día la situación de las pensiones es de sobra conocida. A nivel estatal casi 5 millones de pensionistas cobran una pensión por debajo del Salario Mínimo Interprofesional, es decir, el 51 % de los pensionistas del Estado cobran menos de 707 euros de pensión y siete de cada diez son mujeres.
Y me dirán "ya, pero en la Comunidad Autónoma vasca la media de pensión es más alta". Sí, es cierto. Pero aun así, hay más de 192.000 pensionistas, es decir, un  35,67 % del total, que cobran una pensión por debajo del Salario Mínimo Interprofesional.
No podemos olvidar que como consecuencia de la crisis económica estas pensiones son el sustento muchas veces no solo del o de la pensionista, sino de los hijos y de las hijas o de familias completas. Y esto nos preocupa, nos preocupa y mucho.
Ya hemos dejado claro en este Parlamento que para EH Bildu es prioritaria la vía a un sistema de pensiones propio como parte de un sistema de protección social que haga posible una vida y unas pensiones dignas, y en el camino hemos dejado claro que más pronto que tarde debemos tener la competencia sobre la gestión económica de la Seguridad Social sin recortes, sin cepillados sobre lo estipulado en el propio Estatuto de Gernika.
Hace dos semanas mi compañera Eva Blanco interpeló a la consejera San José sobre ello y nos vino a decir que suavecito, que ella opta por mejorar el actual sistema, por apuntalarlo. Esas fueron sus palabras. Les recuerdo que ese actual sistema es el sistema español y este sistema hace aguas.
Respecto a la dignidad de las pensiones, contestó  - cito - : "Nuestra prioridad es que todos los ciudadanos y ciudadanas vascas perciban unas pensiones dignas, que les permitan satisfacer sus necesidades vitales. Ese es nuestro objetivo. Y, en este sentido, predicamos con el ejemplo y por eso tenemos establecido sistema a través de la renta de garantía de ingresos para complementar las pensiones" cuando estas no alcanzan para asegurar una vida digna.
Eta honekin ados egon gaitezke. Guk ere herritarrek pentsio duinak izatea...
...una vida digna.
Eta honekin ados egon gaitezke. Guk ere herritarrek pentsio duinak izatea nahi dugu, baina tamalez jende gehiago dago miserableak diren pentsioak kobratzen. Gaur egun pobrezia arriskuan dauden askok pentsionistak dira eta hori da gaur gaurkoz daukagun errealitatea. Egia da (...) gaur gaurkoz tresna erabilgarria da Estatuko pentsio sistemaren ondorioz dauden pentsio ez duinak duintzeko bidean, hori bera delako eman beharko lukeena ematen ez duen pentsio sistema baten zuloak betetzeko tresna. Hori besterik ez.
Baina, hala ere, ez da pentsionista guztiongan heltzen. Izatez, 16.000 pentsionista inguru kobratzen dute euren pentsioa osatzeko osagarrian EAEn eta, beraz, 166.700 pentsionista inguru ez dute inolako osagarririk kobratzen nahiz eta euren pentsioa gutxieneko soldata baino txikiagoa izan. Honek bi hausnarketa ekartzen dizkigu: osatzeko baldintzak oso gogorrak edo eta balizko onuradunek ez dute ezagutzen eskubidea, ez dute beren eskubidea ezagutzen.
Baina ondorioa bat bakarra da. Pentsio baxuak osatzeko ahalegin horrek, txalogarria den ahalegin horrek ez du inolaz ere betetzen bere helburua, eta hori aldatzeko beharra dago. Hemen neurriak hartu beharra dago eta Gobernu honek erantzukizun nagusia du. Gaurko pentsionisten eta geroko pentsionisten duintasuna bermatzen aldera neurriak hartu behar dira, ez unean uneko neurriak soilik, ez Estatuko sistemaren gabeziak nolabait konpontzeko neurriak, baizik eta neurri iraunkorrak, gaurko eta biharko arazoei erantzuteko gai zaingo diren neurriak.
Duintasunaren inguruan ere, jakina, eztabaida izan dezakegu. 710 euro bada zerbait, badakigu, baina guretzat iparra eta helburua Europako gutun sozialak markatzen duen bidea jarraitzea da, hau da, bataz besteko soldataren % 60a. Eskakizun honekin denetarik entzun dugu, baina ez da gure burutazioa, Europako estatuek sinatu duten gutuna da.
Legebiltzar honetan behin baino gehiagotan aldarrikatu egin dugu, pentsionistek ere horrela egin izan dute. Pentsionistek horretarako herri ekimen legegilea ere aurkeztu egin zuten hemen baina, jakina denez, hemen, Legebiltzar honetan ezetza esan zenioten euren proposamenari. Gu, Euskal Herria Bildu, izan ginen bakarrak bide emateko prest agertu ginenak. Ondoren, pentsionisten proposamen horri jarraituz, gure proposamena aurkeztu genuen eta honi ere ezezko borobila.
Beraz, Legebiltzar honetan gure herritarren pentsioak hobetzeko, pentsioak duintzeko bidean egindako azken proposamenei ezetza eman diozue. Horregatik gure gaurko interpelazioa, gizarte justuago baten bidean pentsio duinen gaia funtsezkoa delako, gaurko egoerari aurre egin behar zaiolako eta, tamalez, Espainiako sistemaren parte izaten jarraitzen badugu, egoerak ez duelako ematen hobera egingo duenik.
Beraz, sailburu andrea, zuen hitzen zain geratzen gara, jakiteko zein neurri hartuko dituen Jaurlaritzak EAEko milaka pentsionisten jasotzen dituzten pentsio baxuak osatzeko eta duintzeko.
Eskerrik asko.