ORBEGOZO URIBE (EAJ, 2016-07-08):
Egun on guztioi, eskerrik asko, presidente andrea.
Guk uste dut argi utzi genuela hasiera hasieratik gure jarrera lege proposamen honen inguruan eraikitzailea izango zen, eta zentzu horretan eragozpenik ez dugu izan lege hau onartzeko bidean eta benetan uste dugu lege ona adostu dugula eta gaurkoan lege ona onartuko duela Ganbara honek.
Benetan pentsatzen dugu ere bai Osasun Sailak eta Osakidetzak aspaldidanik eta batez ere azkeneko urteetan hasitako bidea osatuko duela, bide hori osatzen eta hobetzen lagunduko duela eta, izan ere, hor dauzkagu, adibidez, ba Legealdi honetan bertan Osasun Sailak hartutako konpromisoak bai Osasun Planean, 2013-2020 Osasun Planean, baita ere iaz onartutako Eskubide eta Betebeharren Dekretuan, eta baita ere Ganbera honetan ezagutzeko aukera izan genuen Zaintza Aringarrien Planean bertan.
Beraz, gure ustez, lege honek lagunduko du bizitzaren bukaerako eskubide, betebehar eta berme horietan sakontzen, berme horietan aurrera egiten.
Ondorioz, gure taldeak ere bai eskertu nahi du, alde batetik, beste taldeetako ordezkariek izan duten jarrera, oso eztabaida luzeak, oso, lan taldea bi urtez luzatu da, oso eztabaida luze eta sakonak izan ditugu, oso aberasgarriak, ikuspuntu ezberdinak aurkaratzeko aukera izan da eta zentzu horretan, eskerrak eman beste taldeei izandako jarreragatik eta, batez ere, gaur emango dioten babesagatik, azkenean onartuko dugun testuari.
Baita ere eskerrak eman agerraldietan parte hartu duen hainbat eta hainbat adituri, eta batez ere bere lanagatik eta bakoitzak eman duen ikuspuntuagatik.
Gu saiatu gara agerraldi horietan entzundako gomendioak, egindako hausnarketak... kontuan hartzen eta, zentzu horretan, guk aurkeztu izan ditugun zuzenketetan agerian geratu da behintzat ahalik eta ondoen saiatu garela hausnarketa, gogoeta horiek kontuan izaten gure zuzenketak aurkezterakoan.
Uste dugu, eta benetan esaten dut, han esandakoa, gehienak behintzat, testu honetan isla daukatela eta lortu dugula behintzat han jasotakoa edo han esandakoa jasotzea testu honetan.
Lantaldean eta baita ere azkeneko batzordean esan genuen bezala, legea egungo errealitateari, egungo beharrei erantzuteko baliagarria izatea nahi genuen, hori zen gure helburu nagusia, eraginkorra, betetzeko modukoa eta mugak eta eskumen banaketak errespetatuz, egon daitezkeen mugak errespetatuz, segurtasun juridikoa bermatzea.
Hasieratik ezagutzen genituen mugak, eta horrela gogorarazi ziguten baita ere aditu batek baino gehiagok, horrela gogorarazi zigun, mugak existitzen zirela, eta gu saiatu gara behintzat hori guztia kontuan izanda ahalik eta lege onena adosten.
Horregatik berretsi nahi dut gure benetako asmoa izan dela pertsonen osasun arreta, bizitzaren bukaerako prozesu horretan eman beharreko osasun arreta ahalik eta onena izatea eta...
...bizitzaren bukaerako prozesu horretan eman beharreko osasun arreta ahalik eta onena izatea eta osasun arreta hori hobetzen jarraitzeko lagunduko duen legea onartzea. Pertsonen sufrimendua arintzen lagunduko duen lege on bat adostea, hori izan da gure benetako nahia.
Bide batez, goraipatu nahiko genuke ere bai helburu horrekin eta konpromiso horri lotuta egunero Osakidetzan lan egiten duen hainbat eta hainbat profesionalen lana eta daukaten konpromisoa, eta bereziki eskertu eta aitortu nahiko genuke horien guztien eguneroko inplikazioa.
Lege honetan hainbat eskubide, betebehar eta berme jasotzen ditu eta hori guztia segurtasun juridikoarekin. Ezin dugu ahaztu gure eginkizuna dela legeak onartzea eguneroko egoera hobetzeko, egungo araudia, egungo lege-esparrua hobetzen saiatzeko. Hasiera-hasieratik aitortu dugun bezala, esparru honetan bizitzaren bukaeran eman beharreko atentzioari dagokionean, asko dago egiteko. Hau beste urratsa da, ez gara hutsetik hasten baina ez dugu bidea amaitu.
Arestian aipatu bezala, osasun planean bertan esparru honetako konpromiso zehatzak jasotzen dira, besteak beste, zerbitzu erakunde guztiek izan dezatela Zaintza Aringarrietako Plana, aurretiazko borondateen adierazpen kopurua handitzen joatea eta abar. Era berean, 147/2015 Dekretuan lehen aldiz Euskadin jasotzen da zeintzuk diren herritarren osasun arloko eskubide eta betebeharrak. Eta hor agertzen dira ere bai zaintza aringarrietarako plangintza egokiaren beharra, aurretiazko borondateei sor zaien errespetua, gaixoen autonomia bermatzea, informazio eskubidea eta abar.
Beraz, ez da gara hutsetik hasten eta hau ez da azken urratsa. Etengabe hobetzen jarraitu beharreko esparrua dugu eta gure konpromisoa horretarako irmoa da. Honi lotuta eta Barrio jaunak lehen aipatu duen bezala 4. paragrafoari buruz, nik uste dut honi buruz ari ginela. Hau da, etengabeko lana dela. Bere momentuan onartu zen lege bat baina lege hori hobetzen jarraitzeko konpromisoa behar dela eta lege honetan hori jaso nahi genuen behintzat.
Por lo tanto, esta ley es positiva porque completa y afianza el trabajo que lleva desarrollando tanto el Departamento de Salud como la propia Osakidetza durante años, porque para nuestro grupo es fundamental garantizar el respeto de la autonomía de la voluntad, de las personas enfermas, garantizar también su dignidad en todo momento y especialmente en el proceso final de la vida, garantizar su derecho a recibir información y a prestar el consentimiento informado, el derecho para acceder a los tratamientos, cuidados paliativos que requiera su situación y le ayuden a aliviar el sufrimiento y le ayuden a paliar el dolor, y el derecho también a poder manifestar su voluntad mediante instrucciones previas que deberán respetarse, así como sus valores o creencias, su intimidad y el derecho al acompañamiento de los familiares en esos últimos momentos.
Todo eso desde un punto de vista práctico, con un objetivo práctico, que sea una ley realista y realizable, que realmente sirva para mejorar la atención, la calidad de la atención a las personas en el proceso final de la vida.
Se hablaba aquí de que estamos caminando a pasito lento. Es cierto, como hemos dicho, es un paso lento pero firme. Tenía dudas respecto a la garantía del respeto a la voluntad de los pacientes. Yo creo que en esta ley queda garantizado suficientemente este respeto.
Y preguntaba qué ha cambiado respecto a la proposición no de ley que se aprobó prácticamente hace un año en esta Cámara. Yo creo que es muy importante conocer cuál ha sido la visión o las aportaciones que hicieron en su día las personas que comparecieron aquí, precisamente una persona como fue Pablo Simón, uno de los que participó en la primera ley en esta materia que se aprobó en Andalucía. Es verdad que para mejorar la vida de las personas no es los discursos bonitos, defendidos con vehemencia, está muy bien pero también se hacen con leyes eficaces y realizables.
Usted reconoció en el debate de esa PNL, reconoció que existe una serie de límites. Unos límites competenciales. De hecho, el objeto de la PNL era instar al Congreso a que se modificara el Código Penal, precisamente para intentar abolir esos límites.
Reconozco que ha hecho un buen discurso, pero no ha quedado claro el contenido de las enmiendas que mantiene. No ha explicado el contenido de las enmiendas que mantiene, y que son precisamente las que nos suscitan muchas dudas.
La 238 y la 268 hablan de que los cuidados consistentes en ayuda médica para morir se garantizarán una vez que se reforme el Código Penal, despenalizando la eutanasia y el denominado suicidio asistido.
No nos ha quedado claro el contenido de la enmienda. Es una enmienda ad futurum, es que creo que es muy importante que quede claro cómo es posible en cuanto a técnica legislativa, cómo es posible defender esa enmienda. Razonado también con el planteamiento que hacía el señor Maneiro, que planteaba que iba a apoyar estas tres enmiendas. Yo creo que es necesario conocer el contenido de la enmienda para poder conocer de qué estamos realmente hablando.
Beraz, gustatuko litzaiguke azaltzea zer esan nahi duen edo zer nahi duen esan, nahi duzun esan, edo Alderdi Sozialistak zer nahi duen esan zuzenketa horietan, izan ere, zergatik da hobeto hipotesi hori, zuk defendatzen duzuna, aldaketa hori egin arte itxarotea, zergatik den hori hobeto. Eta bitartean zer? Zer gertatzen da bitartean?
Hori behintzat gustatuko litzaiguke azaltzea.
Eta besterik gabe. Mila esker.