ORBEGOZO URIBE (EAJ, 2014-03-06):
Eskerrik asko presidente andrea. Eguerdi on legebiltzarkide guztioi.
Legez besteko proposamen honen inguruan, Euzko Abertzaleak taldearen izenean, ideia nagusi hauek agerian jarri nahi izan ditugu egin genuen hasierako zuzenketan eta baita ere EH Bildu eta Alderdi Sozialistarekin erdietsitako akordioan.
Alde batetik, inondik inora ez dugu bat egiten espainiar Gobernuak hartutako erabakiarekin. Kasu honetan, lehenago aipatu den bezala, espainiar Gobernuak adierazi zuen neurri berri bat sartzeko asmoa, hau da, osasun txartela kentzea estatutik kanpora 90 egun baino gehiago igarotzen dituenei eta langabezia prestazioa galdu dutenei.
Beste neurri bat, osasun arloan neurri murriztaileak ezartzeko eta gu ez gatoz bat ez honekin ezta aurrekoarekin ere, alegia, botiken tratamenduetarako ordainketa berria sartzearekin, atzerritarrei errolda baldintzak ezartzearekin eta abar.
Neurri horiek ez datoz bat Euskal Osasun Sisteman oinarri diren unibertsaltasun eta ekitate printzipioekin. Horrez gain, ez dugu uste neurri horiek eraginkorrak direnik gure osasun sistemaren bideragarritasuna, eraginkortasuna eta iraunkortasuna bermatzeko. Ekonomia krisiaren aitzakipean hartutako erabakiak dira eta egoera ahulenean daudenek pairatzen dituzte bereziki. Eta hori ez dugu guk bakarrik esaten.
Joan den urtarrilean ezagutu genuen Europako Eskubide Sozialen Batzordeak bere urteroko txostenean ere gogor salatzen eta kritikatzen dituela neurriok, eta norabidea aldatzeko eskatu diola Espainiako Gobernuari. Beraz, hau ez da Eusko Legebiltzarretik egiten diogun eskaera bakarrik. Nazioarteko hitzarmenak gainbegiratzen dituen organo horrek ere aurpegiratzen dio Espainiar Gobernuari krisi ekonomikoaren aitzakipean hartutako neurri horiek diskriminatzaileak direla eta, ondorioz, bertan behera utzi behar dituela.
Bestalde, Euzko Abertzaleak taldeak salatu nahi du beste behin ere neurri horiek aldebakartasunez hartu dituela Espainiako Gobernuak. Aldaketa hori egikaritzeko euskal osasun agintarien iritzirik ez da kontuan hartu inondik inora. Ez da inon eztabaidatu eta ez da inongo komunikaziorik egon asmo horien inguruan.
Osasun sailburuak berak behin baino gehiagotan salatu du hori. Izan ere, hartutako neurriek gure eskumenak urratsen dituzte osasun arloan eta gainera Euskal Osasun Sisteman eragin kaltegarria dute.
Gure Autonomia Erkidegoa ez da beste zenbait autonomia erkidegotan bizi duten finantza edo ekonomia egoera latzaren erantzule. Hemen gai izan gara gure eskumenak erantzukizunez kudeatzeko eta euskal osasun sistema publikoaren iraunkortasuna bermatzeko.
Beraz, ez dugu onartzen gure eskumenak urratuz beste autonomia erkidegoei aplikatu nahi zaizkien politika murriztaile berberak inposatzea alde bakarrez. Gainera, ez dugu hori onartuko, susmoa baitaukagu ea benetako asmoa ez ote den osasun arloko gure eskumenak txikitzea edo ezereztea, ea benetako asmoa ez ote den Estatua berzentralizatzeko nahia. Eta gu behintzat hori ez dugu onartuko.
Zentzu horretan, azpimarratu nahi izan dugu Jaurlaritzak eta Osasun sailburuak bereziki erabaki edo asmo horien berri izan zuenetik argi agertu duen desadostasuna. Osasun sailburuak publikoki adierazi du Jaurlaritzak ez duela bat egiten horiekin eta gure taldeak ere ez.
Hasieratik hartu du konpromisoa euskal osasun sisteman horiek ez aplikatzeko eta gure eskumenak defendatzeko eskura dituen baliabide guztiekin. Guk ere berretsi egiten dugu jarrera hori eta gure zuzenketaren bitartez Legebiltzarraren babesa adierazi nahi izan diogu erabaki horri eutsi diezaion.
Horregatik adostu dugu erdibideko zuzenketa hau, Eusko Jaurlaritzari adierazteko Osasun sailburuaren jarrerak Eusko Legebiltzarraren babesa izango duela, Euskal Autonomia Erkidegoko herritarrek bermatuta izan dezaten osasun asistentzia.
Baina hori guztiaz gain, beste irakurketa bat ere egin beharra daukagula deritzogu. Izan ere, beste behin ere, agerian geratu baita gaur egungo esparru juridikoak ez dituela asebetetzen Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren beharrak. Eta osasun arloan, azken boladan, gero eta argiago ari da geratzen hori.
Legebiltzarreko talde guztiek, Alderdi Popularrak izan ezik, uste dute egungo eredua ez dela nahikoa eta ez dela zilegi espainiar Gobernuak autogobernuarekiko erakutsitako errespetu falta. Ez ditu gure eskumenak errespetatzen eta alde bakarreko erabakien bitartez gogoz kontra behartu nahi gaituzte osasun arloan euren neurriak aplikatzera. Kasu honetan osasun arloan, baina baita beste esparru eta euskal erakundeen kasuan ere bai.
Eta horren aurka aurrerapausoak emateko garaia dela uste dugu. Autogobernuari buruzko ponentzia osatu berri da eta hor urratsak eman beharko ditugu egun jasaten dugun egoera bidegabe honi irtenbideak bilatzeko. Izan ere, gaur zerbait argi beratu baldin bada izan da osasun arloan ez dela errespetatu gure autogobernua, ez dira errespetatu gure eskumenak.
Eta Espainiako Gobernuak oinarrizko izaera duen legediaren bitartez inposatu nahi izan du berriro hainbat eta hainbat neurri euskal osasun sistemaren kalterako. Eta Jaurlaritza eta Osasun Saila ingenieritza juridikoa erabiltzera behartzen dutela, gure eskumenak defendatu eta ordenamendu juridikoaren barruan neurriak hartu ahal izateko.
Eta hori ezin daiteke jasan gehiago. Ez da normala, gure ustez, etengabeko gatazka juridikora murgilduta egotea. Eta horrek guztiok bultzatu beharko gintuzke hausnarketara eta egungo marko juridikoak azalarazten dituen gabezia eta mugak gainditzeko lanari ekitera. Baita ere Alderdi Popularrari, Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren benetako interesak...
...dituen gabezia eta mugak gainditzeko lanari ekitera.
Baita ere Alderdi Popularrari, Euskal Autonomia Erkidegoko herritarren benetako interesak defendatu nahi baldin baditu behintzat.
Besterik gabe, mila esker.