UBERA ARANZETA (EH Bildu, 2017-06-15):
Egun on berriro.
Hau Legebiltzarra da, hau ez da taberna bat, hau ez da taberna batetako eztabaida, eta gauzak irakurrita etorri behar da eta jakinda bakoitzak zer aurkezten duen eta zer ez duen aurkezten.
Baina hemen edozer gauza ez du balio. Hau ez da serioa.
Hitz egiten zaigu euskarak sortzen duen sufrimenduaz. Barkatu? Barkatu? Inguruaren arabera. Eta matematikak? Eta gaztelerak? Eta heziketa fisikoak? Eta arte plastikoak? A, eske nire inguruan ez daude matematikoak. Eske matematikak sortzen dizkit buruko min batzuk, a eske nire ingurunea ez da ingelesa, jo ingelesak sortzen dizkit buruko min batzuk, zelako sufrimendua. Mesedez, mesedez!
Zertaz ari gara hitz egiten? Ez duzuela nahi euskara izatea gure herriko hizkuntza ofiziala? Bueno, ba planteatu eztabaida hori, goazen planteatzera, ez dugu nahi euskara erkidegoko hizkuntza ofiziala izatea. Goazen hori eztabaidatzera eta punto! Baina ez ekarri behin eta berriro eztabaida mozorrotuak, zuek euskararekiko duzuen gorrotoagatik. Mesedez!
Eta gero gainera, lezioak ematen dizkiguzue euskararekiko atxikimenduaz eta maitasuna. Zuen helburu bakarra euskara desagertzea denean, zuen aurrekoak saiatu ziren bezala.
Eta argi ikusten den bezala, faxista horien ondorengoak izaten jarraitzen duzuela, faxismo berdinarekin eta euskara desagertzea besterik ez duzuela helburu.
Orduan, mesedez, planteatu argi eta garbi eztabaida, ez gara ibiliko ez dakit inguru abarretatik eta hori, eta lehenago bukatuko dugu.
Baina honetara iritsi baldin bagara da, EAJk baimendu dielako horrelako eztabaidak bideratzea eta horrelako haizea eman diolako eta azken finean, eztabaidatu behar ez den gaietaz eztabaidatzen ari garelako. Eta gauza batzuk onartezinak direlako. Euskara ofiziala da bai ala ez? Ofiziala da eta punto! Ba ofiziala baldin bada, gaztelera bezalako maila berbera eduki beharko du. Eske ez dut ulertzen zertara gatozen.
Orain, gaia, zergatik egon behar da euskara salbuetsia ebaluaziotik? Zergatik ez da gaztelera salbuetsia izan behar ebaluaziotik? Eta matematikak, edo beste konpetentziaren bat? Zergatik ez ditugu salbuetsita uzten gure ebaluaziotik?
Berriro ere gaude euskararen aurkako proposamen politiko baten aurrean. Hezkuntza ikuspegitik ikuspegi pedagogikotik ez duena inondik heldu ere. Hezkuntza sistemak bere baitan aurreikusia dituelako erabiltzen dituelako berariazko egokitzapenak egitea. Hezkuntzak bere baitan, bere araudian aurreikusia duelako egokitzapen kurrikularrak egitea, berariazko plan bati lotuta, ebaluazioari lotuta eta titulazioari lotuta, baina salbuespenik gabe. Ebaluatzen da eta titulatzen da, baina aukera dago egokitzapenak egiteko plan bati lotuta.
Ikasle batek matematikan berariazko egokitzapena behar duela? Ba egiten zaio. Eta horri lotuta, egokitzapen horri lotuta, ebaluatzen da eta titulazioa lortzeko ere aukera dauka. Eta gauza bera euskaran, gazteleran eta gainerako arloetan.
Gero, nola da posible ikasgai guztiak euskaraz ikasi eta gainditu ondoren euskara salbuetsia izatea? Hori da planteatzen ari zarena eta hori gertatzen da D ereduko ikasleen kasuan. Hori gertatzen da. Horrek ez dauka ez bururik eta ez hankarik eta gure sisteman gehienak D eredukoak dira.
Curriculum dekretuan komunikaziorako konpetentzia eta hizkuntzen trataera bateratuta sustatzen dira. Beraz, ikuspegi pedagogiko eta logiko batetatik nola da posible konpetentzia osatzen dutenen hizkuntza bakar batean salbuespena egotea? Eske ez dauka zentzurik. Ez dauka zentzurik.
Arazoa noiz eta nola sortzen da? Ba arazoa sortzen da Celaá Hezkuntza sailburua zenean, hezkuntza komunitatearen irizpideen aurka eta arrazoi politikoengatik  - zuen arrazoi berberengatik baina ez arrazoi hezitzaileengatik -  47/2012 Dekretua, apirilaren 3koa, Euskaraz Egindako Ikasketa Ofizialak Aintzat Hartzeko eta Euskara Maila Hizkuntza Tituluetan eta Ziurtagirien Bidez Egiaztatzetik Salbuesteko dena onartu zenean. Dekretu hori onartu zenean hasten dira arazoak eta esplikatuko naiz.
Beraz, egin beharko litzatekeena da dekretu hori indargabetu. Dekretu hori indargabetu eta normaltasun osoz funtzionatu gaur Hezkuntza Sistemak arauz eta legez dituen gainerako sistema eta bitarteko eta mekanismo guztiak. Horrela, azken urteotan dekretu horrek sortutako arazo guztiak bukatuko lirateke behingoz.
Eta horri gehitzen zaio LOMCEren eraginez Batxilergoko titulua lortzeko euskara edo gaztelania eta matematikak gainditu behar direla eta lehengo eta bigarren batxilergoko dena gainditu behar dela. Beraz, arazoa ez da euskara. Arazoa ez da euskara.
Orain, zuek arazoren bat baldin baduzue euskararekin, planteatu eta goazen hori eztabaidatzera, baina ez beste gauza batzuk. Ezin duguna da gobernu desberdinak sorturiko ondorioen errua euskararengan utzi eta euskarari leporatu, baizik eta araudi aldrebes eta okerrean dago hemen arazoa. Beraz, eta ikusteko indarrean sartu diren eta dekretu honen ondorioz zer gertatzen ari den ikastetxeetan egunerokoan.
Hainbat ikaslek bi urteko ebaluazioaren salbuespena daukate eta gero, zuk oso ondo esan duzun bezala, Bengoechea andrea, hori prorrogatu egiten da beste bi urtetan. Zer gertatzen ari da ebaluazio salbuespen horrekin? Ba salbuespen hori erabiltzen ari direla euskara ikasteaz salbuetsita egoteko, askotan ikastetxeen eta irakasleen konplizitatearekin. Beraientzat erosoagoa da ikasle horiek klasetara ez etortzea. Orduan euskara ez dute ikasten. Eta ebaluazio salbuespen hori ikasteko salbuespen bilakatzen ari da eta hori da gertatzen ari dena egunerokoan ikastetxeetan.
Gero, zer gertatzen da? Ikasleen adinaren arabera, klaro, sartzen baldin badira ikasleak DBHko bigarren mailan ba klaro, bi urtez salbuetsita izanda eta beste bi urteko luzapena, ba ondoren titulazioak lortzeko zailtasunekin aurkitzen dira.
Eta gainera honi beste perbertsio batzuk ere gehitu behar zaizkio: Hezkuntza Sailak, hizkuntza errefortzuko irakasleen hornidura salbuespenei lotzen die. Hau da, errefortzuko irakasle gehiago bideratzea salbuespenei lotzen die eta ez egokitzapen kurrikularrei edo berariazko kurrikulumari.
Eta horrek zer ekarri du? Ba azken urteotan, esaten diguzuenean ez daudela murrizketak eta murrizketak egiten ari dira, eta (...) plazak Hizkuntza Indartzeko Irakasleen Plazak, murriztu egin dira. Eta ez hori bakarrik: Kulturartekotasun dinamizatzaileena ia guztiz desagerrarazi egin da.
Eta orain esango dudana ez da politikoki zuzena, baina esango dut. Badakizue salbuespenak nortzuk eskatzen dituzte? Ba salbuespenak eskatzen dituzte A ereduko maila altuko klase...
...zuzena baina esango dut. Badakizue salbuespenak nortzuk eskatzen dituzten? Salbuespenak eskatzen dituzte A ereduko klase ekonomiko altuko familiek. Bakarrik horiek. A ereduko maila baxukoek eta familia ertainek, hainbeste defendatzen dituzuen familia ertainek ez dute salbuespenik eskatzen. Eta guzti hau egunerokoan ikastetxeetan sortzen ari da dekretu horren ondorioz.
Beraz, izan gaitezen serioak eta arazoak ez ditzagun ikusi ez dauden tokian. Eta beste eztabaida batzuk planteatu nahi baldin badira, planteatu argi eta garbi eta goazen horretaz eztabaidatzera. Ikusten den bezala, hori delako hemen fondoan dagoena.
Euskararen ofizialtasunaren inguruan hitz egin nahi duzuela? Goazen hitz egitera, goazen eztabaidatzera. Euskara ofiziala izan behar da bai ala ez? Eta EAJk bere iritzia eman beharko du eta ea behingoagatik Alderdi Popularra hauspoari eta arnasa emateari uzten dion. Horrelako eztabaidak bakoitzak izan ditzake bere iritziak, bakoitzak izan dezake bere ideologia.
Baina iruditzen zait munduko hizkuntza guztiei, munduko kultura guztiei aniztasuna, hainbeste aldarrikatzen den aniztasun hori errespetatu egin behar dela. Eta euskaldunok errespetatuak izan behar gara espainolak  - gazteleraz hitz egiten dutenak -  errespetatzen ditugun bezala.
Hori iruditzen zaigu dela oinarrizkoa eta Ganbera honetan minimoetako bat.