ZABALA ARTANO (EP, 2017-06-15):
Mahaiburu andrea, legebiltzarkideok, egun on denoi.
Gaur, haur-obesitatea tratatuko dugun mozioa, ekainak 2an Garrido andreak, Darpón kontseilariari egindako interpelazio batetik dator.
Datu batzuk mahai gainean ipini nahi dizuet. 2013-2020ko Osasun Plana Euskadin datu hauek publikatu zituen:
Gehiegizko pisua eta obesitatea 4 eta 18 urte bitarte osasun adierazle gisa emaitza hauek ematen ditu: Gehiegizko pisua nesketan handiagoa da, % 16,6koa eta mutiletan, aldiz, % 15,3koa. Obesitatearen kasuan, % 12,7 nesketan eta % 11,7 mutiletan.
Datu hauen informazio iturria 2005eko osasun inkestatik datoz. Zoritxarrez, 2005etik hona portzentaje horiek igotzen ari dira eta horrek esan nahi du osasun publikoko arazo larri baten aurrean gaudela. Azken ikerketa epidemiologikoen emaitzek argi uzten dute gai honi irtenbide egokia eman behar diogula.
Como sabemos, existen múltiples factores de riesgo para que un niño o adolescente desarrolle sobrepeso u obesidad.
El primer factor de riesgo es la conducta. Así, las influencias conductuales suelen perdurar entre generaciones, puesto que los hijos heredan tanto el nivel socioeconómico como los comportamientos, normas culturales, hábitos familiares alimenticios y de práctica de actividad física.
También podemos hablar del entorno construido, lo que la Organización Mundial de la Salud llama entorno obesogénico. Es decir, la disponibilidad a comprar alimentos malsanos, altos en grasas saturadas, azúcares o sal y/o la falta de infraestructuras y oportunidades para practicar actividad física en el lugar de residencia junto, además, a la mayor tendencia al sedentarismo desde temprana edad.
Osasun Mundu Erakundeak aholkatzen duen moduan, gobernuek arrisku faktore horiek guztiak kontuan hartu behar dituzte orientazio egokiak eskainiz, osasun publikoan formazioa emanez eta araudiak ezarriz ingurugiro eta garapen arriskuak kontra eginez.
Familiek, zaintzaileek eta hezitzaileek paper garrantzitsua jokatu behar dute jarrera osasuntsuak sustatzeko.
Aurrekari hauek kontuan hartuta, talde parlamentario guztiok beharrezkoa ikusten dugu gai honi irtenbide egoki bat eman behar zaiola, denon artean adostasun batera iritsiz. Horregatik guztiagatik aurrean duzuen erdibideko zuzenketaren lehenengo puntuan hala aipatzen dugu:
"Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio urte hau bukatu aurretik burutu eta aurkeztu dezala elikadura osasuntsuari buruzko estrategia, lan ildo eta neurri anitzekin".
Hain zuzen ere, osasuntsu diren elikagai eta edariak ez ezik, elikagai kaltegarrien profilak ere identifikatu behar ditu arazoa non dagoen ondo ezagutzeko gero prebentzio neurri egokiak ipini ahal izateko.
Horrela, kontsumitzaileok elikagaiak aukeratu behar ditugunean nahiz eta informazio iturri desberdinetatik mezu kontrajarriak iritsi, elikagai osasuntsuak aukeratzen ditugula zalantzarik ez edukitzeko. Eusko Jaurlaritzak oso argi zehaztu beharko lituzke inongo murrizketarik gabe sustatu daitezkeen produktu osasuntsuak.
Argi dago osasuntsu ez diren elikagaiak eta azukredun edariak haur-gizentasunekin lotura estura dutela. Ume eta nerabeak elkartzen diren eremuetan  -- hala eskoletan nola polikiroldegietan --  edota ikusten dituzten programak, ez lituzkete osasunaren aurkako elikagaiak eta azukredun edarien inguruan iragarkirik egin behar.
Haur-gizentasunaren prebentzioa belaunaldien arteko onura ekonomiko garrantzitsuak izango ditu, nahiz eta egun oraindik ere modu zehatz batean koantifikatzerik ezin izan.
Gehiegizko pisua eta haur obesitatearen...