BERRIOZABAL BÓVEDA (EAJ, 2019-09-26):
Eskerrik asko, legebiltzar-burua. Egun on berriro ere.
Bueno, Ubera andreak itunpeko sareko hainbat ikastetxeetan dagoen gatazkaren inguruko ekimena ekarri digu, Hezkuntza Saila bitartekari lanetan aritzea eskatuz eta, ekarri duenez eztabaidatuko dugu, baina dagoeneko Legebiltzar honek emana du bere iritsia kontu honi dagokionez.
Hezkuntza Batzordean eztabaidagai izan genuen honekin zerikusi zuzena duen kontu bat. Ekimena, orduan ere EH Bildurena zen. Orduko hartan, Sailari eskatzen zion gizarte ekimeneko zenbait ikastetxeetan bizi zen lan gatazka konpontze aldera bitartekari lanak egitea.
Eta Hezkuntza Batzordeak hartutako erabakia honako hau izan zen: "Legebiltzarrak Sailari eskatzen dio, beren erantzukizuna oinarri hartuta eta bere eskumenen esparruan, elkarrizketa eta negoziazioa areagotu ditzala, hezkuntza komunitateko eragile desberdinekin hezkuntza sistema osoa hobetze aldera.
"Halaber, eskatzen dio gizarte ekimeneko itundutako zenbait ikastetxeetan sindikatu eta patronalaren arteko elkar ulertze handiagoa ahalbidetu dezaketen aukera desberdinak aztertzeko.
"Era berean, Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio, gatazkaren bi aldeek egokioz gero, Lan eta Justizia Sailaren bitartekaritza lideratu dezala".
Gaurkoan, gatazkan dauden bi aldeen artean Hezkuntza Sailaren gidaritza eta bitartekaritza eskatzeaz gain, gai zehatzen inguruko adostasunak bilatzeko erantzukizuna egotzi nahi dio Hezkuntza Sailari: Langileen birkokapena, soldatak, norberaren lana garatzeko orduak eta abar.
Gure taldeak argi asko azaldu du zein den bere iritzia kontu honi dagokionez; aipatutako ekimenaren eztabaidan egin genuen, zein gatazkaren alde biek Batzordean egindako agerraldi desberdinetan ere, baita sindikatuek eurek gure taldearekin eskatutako batzarretan ere.
Argi dagoena da lan gatazka baten aurrean gaudela, hezkuntza alorrean diharduten eragileen arteko gatazka, baina azken finean lan gatazka bat dela. Hezkuntza sistemarengan, ikasleengan, ikastetxeengan, familiengan eta oro har gizartearengan nabarmen eragiten duen gatazka da, zalantzarik gabe. Eta Euzko Alderdi Jeltzaleak kezka handiz bizi duen gatazka.
Aldeen artean komunikatu eta akordioetara iristeko dagoen gaitasun ezak kezkatu egiten gaitu, gabezia horregatik eta, nola ez, honek dituen ondorioengatik. Aspertu arte errepikatu dugu ezinbestekoa dela...
...ezak kezkatu egiten gaitu. Gabezia horregatik eta nola ez honek dituen ondorioengatik.
Aspertu arte errepikatu dugu ezinbestekoa dela patronalaren eta langileen ordezkarien arteko elkarrizketa. Ondo dakite batzuk zein besteek orain arte erakutsitako jarrera eta posizio hori amaierarik gabeko blokeo eta gatazka egoerara garamatzatela eta kale itsuan sartuta dagoela gatazka.
Gainera, jarrera eta posizio horiek mantentzeak, hain denbora luzean mantentzeak, ahalegin, neke, haserre eta sufrimendu handia suposatu du batzuentzat zein besteentzat. Baina greba egun horiek guztiak elkarrizketa eta negoziazio ezaren isla dira, komunikazioaren porrotaren isla dira.
Gure taldearen ustez, bada garaia gai honi beste modu batean heltzeko. Ezinbestekoa da berandu baino lehen inflexio puntu bat egotea euskal hezkuntza sistemak ez duelako merezi etengabeko tentsio egoera hori jasatea. Enegarren aldiz elkarrizketaren eta negoziazioaren bideari ekin diezaiotela eskatzen diegu langileen ordezkariei eta patronalei.
Hezkuntza Sailak izan behar duen edo ez duen rolari dagokionez, ekimenaren zioak zera dio: "Kezkagarriena Hezkuntza Sailaren jarrera izaten ari da, edo hobeto esanda, haren ekimen falta, bere erantzukizunen utzikeria egiteraino". Ez da egia eta proposatzaileak ondo baino hobeto daki hori ere.
Hezkuntza ondare publikoa da eta sailak etengabeko harremana izan behar du hezkuntza komunitatea osatzen duten eragile guztiekin, azken hilabeteetan egin duen moduan.
Hezkuntza Sailak parte guztiekin  - patronalekin, langileen ordezkariekin, familiekin - , hartu-eman estua izan du gatazkaren hasieran, erdian eta une honetan ere. Hori da gure taldeak Hezkuntza Sailari eskatzen diona, elkarrizketari eutsi diezaiola eta harreman zuzena izan dezala inplikatutako eragile guztiekin: Patronalarekin, langileen ordezkariekin eta baita familiekin ere.
Eta horrela izan da orain arte, Ubera andrea. Zuk ondo dakizu patronalekin batzarrak izan dituela etengabe, familien ordezkari ezberdinak hartu dituela eta baita sindikatu ezberdinak ere. Baina ez dezagun ahaztu lan hitzarmenaren baitan legitimatuta daudenak langileen ordezkariak eta Patronala direla, eta hortik kanpo inferentzia hutsa litzatekela beste edozein horretan aritzea.
Beste kontu ezberdin bat da bitartekaritza lanetan jardutea. Patronalak zein langileek ondo baino hobeto dakite euren egunerokoan horretan jarduten dutelako, Hezkuntza Sailak ez duela eskumenik lan gatazken bitartekaritzari dagokionez. Eta guk ere ondo dakigu, guk guztiok ondo dakigu hori. Beste kontu bat da onartu nahi ez izatea edo, desesperazioak jota, bide hori urratu nahi izatea.
Guztiok dakigu bitartekaritza behar izatekotan, aldeek Lan eta Justizia Sailari eskatu behar diotela eta orain arte behintzat egin ez dutela. Benetan uste dugu negoziazio prozesuek aurrera egingo ez balute, mereziko lukeela ahalegin bat egin eta bitartekaritzaren bide hori ere jorratu ahal izatea. Legeak eskaintzen duen aukera bat da, tresna bat da, benetan uste dugu gauden egoeran ezin diogula uko egin inolako tresnari. Erabili gabeko tresna bat daukagu mahai gainean eta oraindik ez da ahaleginik egin horri dagokionez.
Legebiltzarkide, arbitro, bitartekari, epaile izateko proposamen edo burutazio horri dagokionez, iruditzen zait nahikoa zailtasun daukagula gure artean egunerokoan gai ezberdinen inguruan posizioak adosteko, baita gai zehatz honetan ere, eta uste dut ez dagokigun eta menperatzen ez dugun egiteko bat izango litzatekela, kasu honetan ere beste injerentzia berri bat.
Euzko Abertzaleak eta Sozialistak legebiltzar-taldeok aurkeztutako zuzenketa errealista bideragarria eta eskumenen esparruarekin errespetuzkoa dela uste dugu. Batetik, Jaurlaritzari eskatzen diogu gizarte ekimeneko lan hitzarmenaren parte direnekin Lan Sailaren bitartekaritza bultzatzea. Bigarrenik, sailari eskatzen diogu aurrekontu legearen testuinguruan moduluen eguneratzea azter dezala. Eta azkenik, eskatzen dugu bilakaera demografikoa kontuan izanda, enplegua mantentze aldera eta kalitatea bermatuz, birkokapen akordio bat bultza dezala. Dagoeneko egin dira lehenengo proposamenak zentzu horretan.
Urkullu lehendakariak berak joan den ostiralean esan zuenez, Jaurlaritzak ez ditu begiak ixten zerbitzu publikoetako lan gatazken aurrean. Horregatik, Jaurlaritza neurriak jartzen hasia da gure hezkuntza sistema hobetu eta gatazkan dagoen itunpeko sarearen zatiari aterabidea laguntzen saiatzeko.
Etengabeko harremana dago eragile guztiekin, sare publikoko zein itunpeko irakasleei lansaria igotzeko erabakia gauzatu da. Hezkuntza premia berezia dituzten itunpeko ikastetxeentzako, ikasleentzako diru-laguntzak areagotu dira 2,3 milioi gehiago bideratuz. Jaiotze-tasaren beherakadaren ondorioz itxi litezken gelen ondorioz irakasleak birkolokatzeko proposamena landu da.
Gure ustez, bada garaia Legebiltzar honek kontu honi buruz, parentesi bat egiteko eta benetan, hitz egiteko, eztabaidatzeko eta adosteko betebeharra duten horiei behingoz hitza emateko.
Gure aldetik esan beharrekoak esanda zeuden eta esanda daude. Atzo, zuri esaten nizun moduan, ez dut uste eztabaida honek aurrekoekin gertatu bezala, lan gatazkaren konponbideari gehiegi lagundu diotenik, esango nuke, guztiz kontrako izango dela.
Gure ustez, bada garaia alferreko zarataren bolumen jaitsi eta nahasmena areagotzeari usteko. Orain artekoa ez da batere eredugarria izan eta eman diezaiegun benetan hitza gaitasuna eta betebeharra dutenei.
Eskerrik asko.