EGIBAR ARTOLA (EAJ, 2015-04-30):
Galdera pare bat egin hasi nahi nuke. Gauzak hain gaizki daude? Hain gaizki zaudete? Edo biak.
Izugarrizko analisi ezkorra entzun dut zure mozioa aurkezteko garaian. Eta gainera, hasi zara gezur handi bat esaten, atzera berriz ba PNVk eta Alderdi Sozialistak itzartuta dutela ponentziaren ibilbidea, edukiak, noiz, zer.
Gogora datorkit zure aurretik bozeramaile zen Laura Mintegik hilabete pare bat jardun zuela esaten baita ere akordio bat genuela itxita gobernua osatzeko, PNV eta PSOEren artean, sailburuak ere jada banatuta zeuden. Eta gero denbora pasa zen, eta zer? Gezurretan ezin da oinarritu tesi bat, eta tesi horren hasiera gezurrezkoa da eta zuk argitasuna eta konpromisoak eskatzen dituzu. Begiratu, ba zintzoak izan gaitezen, zintzoak, edo ez dakit, leialak, gardenak.
Begiratu, joan den urtean apirilaren 14ean, zure parlamentari kide den Pello Urizarrek aurkeztu zion, egin zion interpelazioa eta gero mozioa aurkeztu zuen, estatus politiko berriaren inguruan. Lehendakariari galdetu, lehendakariak erantzun, mozioa aurkeztu eta eduki duzue zortzi hilabeteetan hortxe lokartuta eta abenduaren 23an, Olentzero datorrela eta, Olentzerok zer ekarri ez, Olentzerori eman eta Ganbara honen eztabaidetatik kanpo utzi zenuten.
Berdin geratu da Eskoziarekin, hau da, badago zuen egutegi eta beharren artean eta egoera politikoaren artean halako uztarketa bat. Noiz duen Bilduk edo Sortuk bere euskal ibilbide edo guztion arteko edo guztiei begira eraiki beharreko etxe hori, non daukazuen ekitaldi bat, ekimen bat sartzen duzue Parlamentu honetara.
Eta gainera, begiratu zer erabilera egin duzuen. Bat, hartzen duzue nolabaiteko euskarri bezala Katalunian gertatutakoa, CiU eta Ezquerrak eta baita CUPek ere, baina CiU eta Ezkerrak egindako ibilbide orria eta sinatutako ibilbide orria.
Nik galdera bat egingo dizut. Zuk pentsatzen duzu ibilbide orri hura, beraiena, posible izango zela beraien artean ika-mika ibilita, zuek zabiltzaten bezala? Zeini noiz hartu aurre, zeini noiz hartu atzealdea, edo izkina egin, edo noiz deserosoa izan daitekeen egoera bat sortu.
Hori pentsatzen duzue fundamentuzko estrategi bat dela? Heldutasun politikoa erakusten du horrek? Zerk egiten du Bilduk Legebiltzar honetara proposamenak aurkeztea? Non dago zioa edo motibazioa?
Zergatik aurkeztu, zortzi hilabetetan gordeta eduki, gero gabonetan desagertarazi, beste proposamenekin ere berdin. Eta orain egiten diozu lehendakariari proposamen bat Kataluniari buruz eta justu zure interpelazioko azken lerroetan galdeketaren inguruan galdera egiten duzu eta mozioa aurkezten duzu ea galdeketa egingo den edo ez erabakitzeko.
Zer presa daukazu? Zeren zure mozioan lau puntu daude. Bizkaitar, arabar, gipuzkoar, euskal herritarrei zuzendua, etorkizun politikoaren jabe egiteko, bigarren mezua. Hirugarrena, legebiltzarrean akordio politiko demokratikoa gauzatu eta laugarren, herritarrei galdeketa egitea.
Falta zaizu nagusiena, printzipalena. Legebiltzar honetako akordioa. Edo ez? Edo ez? Ez da behar akordiorik? Eta gero egiten duzu bide ziurretik bota eta esaten duzu: "75etik 48 bagaituk. Bagaituk. Edo ez?" Esaten zenuen bezala, edo ez? Habrá que preguntar uno a uno porque igual no somos los 48.
Zuri iruditzen zaizu zintzoa dela hori? Niri pena ematen dit. Begira, Legebiltzar honetan, legebiltzar honetan, en este Parlamento no ya una moción, que también tiene su importancia y relevancia, o con una proposición no de ley, no, votando ley, ley.
Que nos es que hayamos estado cerca de una votación, no, hemos protagonizado una votación. Todos los miembros del Partido Nacionalista Vasco, también algunos de EA, que están ahí representados, no son ellos, pero sí el señor Matute. Todos votamos que sí.
La izquierda abertzale que estuvo tan cerca no, protagonizando aquella votación, tan tenían claro el derecho a decidir que tres votaron a favor y tres en contra. Tres a favor y tres en contra. Arnaldo Otegi, Joseba Permach y Salaberria a favor, Jone Goirizelaia, Raquel Peña y Joseba Alvarez en contra. Y el séptimo se volvió a reorganizar ETA, Josu Urrutikoetxea.
Tres a favor, tres en contra, el resultado es 0. Ley. Pero hubo otra ley. La ley de consulta, consulta, a la que usted se refiere, consulta en junio del 2008. ¿Cuántos votos a favor de la izquierda abertzale a favor de la consulta? Seguro que ni recordáis. ¿A que no? ¿Alguien sabe? Un voto, un voto.
¿Ésa es la memoria política que tenéis vosotros? ¿Y venís con una encomienda, un emplazamiento, para que decidamos como pueblo, etcétera, etcétera? Pues me parece muy bien, pero yo solamente dos reflexiones.
Esaten duzunean, "alderdiaren interesak nagusitzen direnean, burujabetza galtzaile eta kaltetua gertatzen da". Ados. Ba utzi alderdi interesak alde batera. Utzi alderdi interesak alde batera.
Esaten duzu gero, "herri gisa gure bidea egingo dugu bai ala ez?". Hasier jauna, herri hau bere bidea egiten urte askotan dabil, zer esan nahi du? Zuek bide politiko eta demokratikoen hautua egin duzuen egun horretatik hasi dela herria hau bere ibilbidea egiten? Horrelakorik ez duzue esan nahi.
Ba herri honek pausuak eman ditu, pausu ugari gainera. Horregatik nik eskatzen dizut, berriro esaten dizut, ez zintzotasuna eta leialtasuna, baizik eta benekotasuna, izan benetakoak, izan garbiak. desadostasunak desadostasun, zergatik guk gure iritziak dauzkagu, iritziak dauzkagu,bai, bai, baina zuek ikusi duzuena da zein den gure osoko emendakina eta zuk zerorrek hirugarren puntuari buruz zerbait esan duzu, halako nahasmenaren zera bat izan daiteke hau, tesi bat.
Ez, ez, hau da Quebec, hau da Kanada. Klaro, ez da alde bakarreko estrategiaren lekukoa ematen duena zergatik hemen alde bakarreko estrategiaren hautua orain gutxi egin duzue politikoki, zergatik orain urte gutxi arte alde bikoa zen, baina ez alderdi politikoen artekoa, baizik eta Espainiako Gobernua eta ETA. Herri ordezkaritza non zegoen? Hura bai alde bikoa, eraginkorra izango zelakoan. Eta orain alde bakarrekoa.
Beno, guk esaten duguna da eta hauek dira gure hiru oinarriak, porque después también hay gente que dice que el PNV se tiene que aclara, que tiene que decir, vuelvo a referir, páginas 255 a 261 del programa.
Decimos, "el Parlamento Vasco  - proponemos -  que en un nuevo tiempo de convivencia político tocaría compartir". Ésta es nuestra posición, compartir con el resto de formaciones políticas, "que el pueblo vasco constituye un sujeto político con derecho y capacidad para decidir sobre su futuro, a ser consultada y a que su voluntad democráticamente expresada sea respetada". ¿Esto es difuso? ¿No se entiende lo que es el derecho a decidir? ¿La constitución y el reconocimiento de un sujeto político? ¿No se entiende? Seguro que sí.
Segundo punto, "el método de resolución de los conflictos se asienta en el diálogo, en la negociación, en los más amplios acuerdos entre las fuerzas políticas o, en su defecto, en el respeto a la voluntad mayoritaria libre y democráticamente expresada".
¿No se entiende que es la búsqueda desde el diálogo, la negociación, el consenso más amplio posible, pero que tampoco cabe la capacidad o posibilidad de veto, de lo que libre y democráticamente y mayoritariamente defina este Parlamento o el conjunto de la ciudadanía, es tiene que ser la guía de comportamiento y de respeto que las instituciones y los partidos políticos tenemos que profesar?
Y el tercer punto, evidentemente, no es una glosa de la unilateralidad. Lo que dice es que el principio democrático más básico que ha habido, bastantes comparecientes en la ponencia de autogobierno que se han referido a este principio democrático machaconamente y no necesariamente por ponentes llamados por fuerzas nacionalistas, que también ha habido gente de otra obediencia ideológica que han subrayado el principio democrático, que dice que "el principio democrático más básico exige dotar a la voluntad mayoritaria de la ciudadanía de un valor normativo relevante, lo que conlleva a que los actores políticos e institucionales concernidos deban negociar los ajustes necesarios que den respuesta a la expresión clara de esa voluntad".