PINEDO BUSTAMANTE (EH Bildu, 2018-06-22):
Eskerrik asko. Egun on guztioi. Egun on, Azpiazu jauna.
Pasaden ekainaren 12an, 2019ko Aurrekontuen jarraibide nagusiak aurkeztu zenituen, zure hitzen arabera pertsona guztientzako oinarrizko zerbitzuak eta kalitate handiagoko enplegu aukerak sortuko dituen giza garapen iraunkorraren aldeko euskal apustua indartu nahi du Jaurlaritzak.
Esaldi borobila eta erronka handia, sailburu jauna. Erronka oso handia.
Jakin badakigu, hau dela aurrekontu lege berrirako lehen urrats publikoa eta, beraz, guretzat badu bere garrantzia.
Jarraibideak garrantzitsuak dira bai, nahiz eta egian esanda aurreko urtekoen ia berberak izan, eta nahiko orokorrak esango nuke.
Baina azpimarratzekoa da jarraibide horiek lau erronka dituztela aurrean agerraldiak zuk zeuk esandako hitzen arabera, demografiaren erronka, hezkuntzaren erronka, digitalizazioaren erronka eta nazioartekotzearen erronka, hain zuzen ere.
Hau da, guretzat aurreko oro jarraibide hauen aurkezpenaren nobedade aipagarriena eta horretatik 2019rako Aurrekontuei begira gaur, zure argibideak entzun nahi ditugu, Azpiazu jauna.
Hurrengo Aurrekontuek herri honetan dauden erronka nagusiei erantzuteko Jaurlaritzak hartuko dituen neurriak ezagutu nahi ditugu.
Euskal Herria Bilduk 2018an jada erronka batzuk jarri zituen Aurrekontuen aurrean, eta gogoratu duzu zuk. Herria aurreratu eta ikasia, kalitatezko hezkuntza sistemaren beharra azpimarratuz, Europako herrialde aurreratuenen mailara heltzeko akordio eta adostasuna helburutzat jarriz.
Industria eta berrikuntza, Barne Produktu Gordinaren % 2tik behera jarraitzen duen ekonomiaren garapenerako hain funtsezkoa den (...) egindako inbertsioa handitzea eskatuz.
Lanaren prekarizazioa, kalitatezko enplegua helburu duten neurriak habian jartzeko beharra azpimarratuz. Ezberdintasun sozialen kronifikazioa, murrizketak ezabatzeaz gain babes sistema zabaldu eta trinkotzeko neurrian mahai gaineratuz.
Eskubideak bermatzeko kalitatezko zerbitzu publikoak indartzea, murrizketen ondorioz ahulduta dauden zerbitzu publikoak indartzeko beharra azaleratuz.
Eta, azkenik, belaunaldien erreleboa, gizarte eredu iraunkor eta bidezkoa eraikitzeko...
...zerbitzu publikoak indartzeko beharra azaleratuz. Eta azkenik, belaunaldien erreleboa, gizarte eredu iraunkor eta bidezkoa eraikitzeko politika publiko guztien inplikazioa eskatuz.
Hauek ziren eta gaur egun izaten jarraitzen dute Euskal Herria Bilduren ustez herri honek etorkizuna irabazteko heldu beharreko erronkak, norabide zuzenean aurre egiteko giltzarriak diren erronkak.
Eta ikusita aurten Jaurlaritzak erronkak finkatzearen bideari jarraitu diola, ikusten dugu badagoela guk markatutako erronkekin lerrokatzeko bide bat.
Euskal Herria Bildu 2018an zehar ezarri genituen erronkei jarraituz lan egin izan dugu Legebiltzarrean, proposamenak mahaigaineratuz eta akordioak irmoki bilatuz.
Enpleguaren inguruko akordioen bidez enplegu politika orokorra zuzentzen duena, gazteen emantzipazioaren bidea markatzen duena, edota iraupen luzeko langabetuak egoki artatzeko neurri sorta, demografiaren inguruko monografikoak markatutako norabide aldaketaren bidez edo (...) helburu berriak eskatzen dituzten adostasunen bidez, besteak beste.
Badaude beste hainbat gai indartu beharrekoak, eta horretan gaude. Norabide egokian doan helburuak betetzeko hutsala den etxebizitza indartzeko beharra, babes sistema osatu eta trinkotzeko premia, baita bertan gizarte zerbitzuak eta pentsioak sartuz, kalitatezko zerbitzu publikoak indartzeko eta murrizketak ezabatzeko edo energia eredua aldatzeko eta berriztagarrien aldeko apustua egiteko premia.
Hainbat gai non erantzukizunez proposamenak egin ditugun, batzuetan Legebiltzar honen konpromiso interesgarriak lortu ditugu, baina oraindik Jaurlaritzaren pauso sendo eta ukaezinen zain gaude.
Como ve, señor consejero, desde Euskal Herria Bildu hemos seguido la senda que marcamos con los retos que definimos para el 2018 y para el futuro del país. Retos que observamos que diferentes encuestas muestran que están entre las principales preocupaciones de la sociedad vasca: Desempleo, condiciones laborales dignas, pensiones y un largo etcétera.
En Euskal Herria Bildu nos preocupamos por las llamadas cosas de comer, por el día a día de las personas, y seguiremos en ello, no le quepa duda. Porque creemos firmemente en las potencialidades de la sociedad vasca, porque es nuestro deber y porque es nuestro compromiso con la ciudadanía.
Ustedes han definido cuatro grandes retos a los que deberán enfrentarse en los presupuestos del 2019, retos de envergadura, muchos de ellos alineados con los que ya para 2018 indicábamos desde Euskal Herria Bildu, lo cual nos muestra a las claras un camino para hacer de este un país mejor.
Envejecimiento de la sociedad, pobreza, necesidad de vivienda, conciliación, emancipación, educación, I+D+i, empleo de calidad, reforzamiento de los servicios públicos, energías renovables, transporte sostenible y eficiente, y gestión sostenible y pública del agua son algunas de las cuestiones a abordar sin demora alguna.
Son muchas de estas cuestiones las que desde Euskal Herria Bildu hemos traído a esta Cámara en busca de acuerdos de país, acuerdos que en algunas ocasiones también hemos conseguido lograr.
Son retos, señor consejero, ante los que se requiere liderazgo político y una actitud proactiva por parte de todos, retos que requieren pasos firmes, visión de país y un rumbo claro; retos ante los que este Gobierno deberá definirse.
Herri ikuspuntua, lidergoa eta norabide argia erronkei aurre egiteko beharrezko baliabideak izateko ere, baliabide politiko eta ekonomikoak, sailburu jauna.
Zuk ondo baino hobeto dakizu zein garrantzitsua den erabakiak hartzeko ahalmena izatea. Zenbat gastatu eta zenbateraino zorpetu ez da txikikeri bat; aurrekontuen sarreren zati handi bat definitzen duten zerga politika ez da txikikeri bat.
Azken finean, herri honek dituen erronkei aurre egiteko funtsezkoa da baliabide ekonomikoak definitzea ere, eta honetarako burujabetzaren bidean sakondu beharra dugu.
Beste hainbat gaietan bezala, adostasuna bilatzeak lagun diezaioke gure herriari etorkizun hobe eta propio bat eraikitzeko Madrilen menpe bizi gabe.
Sailburu jauna, nola egingo diezu aurre zuk zeuk definitutako erronkei? Zein baliabiderekin egingo diezu aurre erronka oso handiak diren horiei? Madriletik etorritako defizit eta zor mugak mugiezintzat hartuko dituzue Jaurlaritzan, ala gure ekonomiaren errealitateari eta gizartearen beharrei erantzuten dion zorpetze bidea adosteko prest egongo zarete, autogobernu ponentzian aurreratzen ari den moduan?
Estatuan erkidegoei, dakizue eta badakizu, zorrak kentzeaz hitz egiten ari dela. Zer egingo dugu hor? Zerbait esan beharko dugu. Gutaz, zer? Tokatzen zaigun zerbait edo zer?
Eta gastu sabaiarekin zer gertatuko da, sailburu jauna? Gobernu berri bat dago Madrilen, bai, ustez politika ekonomiko ezberdinak egingo dituen Gobernu berri bat, eta epe laburrean gastu sabaia finkatu beharko du eta hor ikusiko dugu benetan Gobernu berri horren norabide ekonomikoa.
Baina niretzat kezkagarriena da zein jarrera izango duen Jaurlaritzak gai honekiko. Zein mezu eramango du datorren astelehenean Urkullu lehendakariak Sánchez presidentearekin izango duen bilerara, hain garrantzitsua den eta aurrekontuen potentzialitateak mugatzen dituen gai honen inguruan?
Balorean jarri behar duzue gure burujabetza ekonomikoaren sendotzearen beharra, gure gizartearen beharrei erantzuteko hemen lortutako baliabideak erabiltzearen beharra defendatzea oinarrizkoa da, sailburu jauna.
Eta zerga politika. Zer esango dizut nik zerga politikaz! PPk aurreko aurrekontu akordioaren ostean behin eta berriz esan zuen bezala, (...) ere atzerako bidea jorratuko duzue? Orain arte bidelagun izan dituzuen horien bide-orria jarraituko duzue? Zer egingo da? Zer gertatuko da zerga politikarekin?
Badakit sailburu jauna, galdera asko direla. Badakit galdera asko direla. Galdera asko Jaurlaritza honen norabide ekonomikoa zehaztuko dutenak, orain arteko bidelagunen norabidea jarraitu edo herri honen erronkei erantzuteko mugimenduak egin?
Sailburu jauna, EH Bildu hor izango duzu beti ere izan duzun bezala herri honen erronkei erantzuteko, mugimenduak egiteko prest.