ARRONDO ALDASORO (EH Bildu, 2014-11-06):
Eskerrik asko.
Oker zabiltza Arregi andrea, eskutitz horiek modu kolektiboan egindako bidalketak bi gauza lortu dituzte.
Lehena, ezinegona, urduritasuna eta beldurra sortzea. Eta bigarrena, larriagoa dena oraindik, susmopean ipintzea berriro ere diru-sarrerak bermatzeko errenta jasotzaileen inguruan iruzurgileak izango balira bezala. Bi gauza horiek lortu dira, lortu duzue horrelako bidalketa kolektiboarekin.
Aukera izan dugu kaltetuekin hitz egiteko, luze hitz egiteko, ez batekin, ez birekin, asko, milaka direlako. Ez dakit zuk hitz egin duzun, ez dakit benetan entzun duzun zeren aurrean topatu diren horrelako gutuna jaso dutenean eta nola bizi izaten ari diren une honetan ere egoera hori.
Atzo bertan jaso genituen Kamara honetako kide guztiok Talde Popularrak egindako galdera baten erantzuna. Galdera zen zergatik ez dira berreskuratu ordainketa horiek eta erantzunean hiru arrazoi nagusi ematen ziren.
Lehena, esaten zen: "Lanbide asumió la competencia sin medios informáticos y un equipo humano recién incorporado. Esto provocó en Lanbide una acumulación de tareas en la tramitación de solicitudes y en 2012 el objetivo fue reducir los retrasos en la tramitación. En 2013 la prioridad, el cumplimiento, plazos legales de la resolución".
Ulertzen dugu baina horregatik diogu diru-sarrera bermatzeko errenta jasotzen dutenak ez dute egoera honen ardura. Ardura Lanbiderena eta Gobernuarena da. Nork demostratu dezake ikusita nola kudeatu den Lanbide eta nola kudeatzen den oraindik hainbat jasotzaileek helbide aldaketak, adibidez, ez dituztela, horren berri ez dutela eman bulegoetan? Edo aurkeztu beharreko paperak ez dituztela aurkeztu?
Kasu batzuetan horrela izango da, seguro baietz, baina horrek ezin du ondorioztatu eta eraman horrelako prozedura bat irekitzea modu horretan. Eta esaten da ere erantzun horretan, lau urteko epea duela Administrazioak horrelako gauzak berriro berreskuratzeko eta eskari horiek egiteko.
Hau ere harrigarria da, badakigu horrela dela. Horregatik, Administrazioa beti lasai ibiltzen da. Harrigarria da zeren jasotzaileek atzerapenak eskatzeko hilabeteko epea dute eta hau ere ez zaigu batere justua iruditzen, eta horren erabilpena egitea are gutxiago.
Kudeaketa desegokia esaten dugu eta txar baten ondorioz, oker ordaindutako kantitateak aipatzen direnean –lehen esan dudan bezala– pertsona horiek batzutan ere ematen du aberastu egin direla eta pertzeptzio horrekin ere amaitu egin behar da, gure ikuspuntutik.
Bizi daiteke modu duinean 600 eurorekin hilabetero? 700 eurorekin? 800 eurorekin? Eta orain esaten baldin bazaie, 1.000 euro itzuli behar dutela, edo 2.000, edo 3.000? Nondik aterako dute?
Beraz, soluzionatu beharko da. Ipini beharko dira irtenbideak egoera horri. Ez dut uste kantitate horiekin gaitasuna izango dutenik aurrezteko hilabetero eta gordetzeko aurrezki bezala bere poltsetan.
Mundu injustu batean bizi gara, guztiz injustua. Globalizazio eta neoliberalismo garaian bizi gara eta gutxi batzuk krisi garaian irabaziak ere handitu egiten dituzte. Asko dute. Beste batzuk, egunetik egunera gutxiago dute. Lotsa puntu bat izan beharko genuke hemen, gai honetan, indarra ipintzeko, benetako iruzurra eta benetako dirua beste toki batzuetan dagoenean eta hortik lehentasunez berreskuratu behar denean.
Garrantzitsua dena guretzat da gaizki egin dena onartzea, dauden arazoak konpontzea.
Guk aldarrikatu nahi dugu Euskal Herrian bizi diren pertsona guztiak oinarrizko bizi baldintza duinak bermatuta izan behar dituztela. Beraz, politika publikoen ardura eta eginkizun nagusia eskubide hori ahalbideratzea da, eta ezin dugu ahaztu sistematik kanpo pertsona asko daudela babesik gabe gaur egun eta helburu nagusia, guretzat ere, sistema indartzea eta zabaltzea dela.
Ez dakit gaur erdibideko hau edo proposamen hau onartuko den. Ez dakit zer gertatuko den, baina, edozein kasutan, guk behintzat bai espero dugu gauza bat: Egoera hau ez errepikatzea, oker egindakoa konpontzea, momentu honetan gaizki pasatzen ari diren pertsona horiei soluzioak ematea bizitza duinik gabe ez uztea eta dauden 20.000 gutun horiek probetxuzko zerbaitetan erabiltzea edo erreziklatzea.