Tejeria Otermin LEHENDAKARIA (EAJ, 2017-12-21):
Eskerrik asko, Becerra jauna.
Zuzenketak aurkeztu dituzten taldeen txandara pasatuz, EH Bildu taldearen ordezkaria, Ugarte andrea, zurea da hitza.
UGARTE ZUBIZARRETA, jaunak: Egun on guztioi.
Bueno, erabat suskribitzen dut Becerra jaunak esan duena. Eztabaia hau ez da berria, jada aztertu da aurretik ere eta badirudi Eusko Jaurlaritzak entzungor egiten diola ba langileen eskariari eta alderdi ezberdinetatik Legebiltzar honek esaten dionari.
Gauza batean ez nago ados eta gauza hori da ez dela 112 zerbitzuaren afera bakarrik, kudeaketa eredu baten kontu bat da eta egungo Eusko Jaurlaritzak, egungo Eusko Jaurlaritzak eta bereziki EAJren kudeaketa eredua beraiei hainbeste gustatzen zaien kolaborazio publiko-pribatu eredu hori, hain zuzen ere da bermatzea legez enpresek izango dituzten irabaziak, eta entzungor egitea eta erantzukizunik ez asumitzea ematen dituzten zerbitzu horien inguruan dauden langileena.
Eta nik uste dut hori dela elementurik inportantenak eta nolabait ere aztertu beharko genukeela, ezta. Horregatik erabat ados nago zuek planteatu dituzuen puntuekin eta EH Bilduk guztiak abestuko ditu, eta gainera gehikuntzako emendakin egin dugu uste dugulako afera hau konpondu bai, baina afera honetaz aparte ere Administrazio publikoak EAE mailan egiten dituen kontratazio guztietan, nolabait ere, mota honetako klausula sartu beharko lituzkeela.
Hau da, berez, Eusko Jaurlaritzak ematen dituen zerbitzu publiko guztiak edo Administrazioak egunerokotasunean 24 orduz, 365 egunetan ematen dituen zerbitzu guztiak publikoak izan beharko lirateke, ezkerrak beti defenditzen du sektore publiko indartsu bat edukitzea eta EH Bilduk sektore publiko indartsu baten aldeko autoa egiten du.
Ez da ulertzekoa zergatik zerbitzu batzuk erabat publikoak diren eta Administrazioak zuzenean ematen dituen, ba Ertzaintza izan daitekeena, suhiltzaile zerbitzuak izan daitezkeena edo emergentziekin lotutakoa, baina baita ere beste hainbat, ez dakit, osasungintzako zerbitzua, hezkuntza eta abar, nola ematen dituen modu zuzenean eta zergatik erabakitzen duen Administrazioak zerbitzu batzuk modu pribatuan eman, hau da, zerbitzu horiek externalizatzea.
Ba dago Administrazioaren historian ibilbide bat zerbitzu horiek externalizatzeko, kostuak gutxitu egiten dira, baina kostua gutxitzen dira langileen lepo, langileen eskubidek ez beteta, langileen kontratazioak hala-moduzkoak izan da eta Administrazioak beste alde batetara begiratuta.
Bestela kostu horiek ez lirateke izan beharko hain baxuak eta ez litzateke errentagarria izango zerbitzu horiek pribatizatzea edo zerbitzu horiek externalizatzea, eta hori da atzean dagoena, hau da, Administrazioak eman ditzake zerbitzu gehiago modu...
...errentagarria izango, zerbitzu horiek pribatizatzea edo zerbitzu horiek esternalizatzea.
Eta hori da atzean dagoena. Hau da, administrazioak eman ditzake zerbitzu gehiago modu pribatu batean, baina egiten duena da legez enpresa pribatuen etekina bermatu, % 3a, % 6 ofizialki dena, baina gero, denok dakigula handitu egiten dela. Zergatik? Enpresa pribatu horiek margena daukatelako, kudeaketa margena daukatelako eta kudeaketa margen horren barruan erabaki dezaketelako langileei bat-batean estatuko konbenio bat aplikatzea, ez aplikatzea lurraldeko konbenioa eta abar.
Orduan, administrazioak behin erabakitzen baldin badu zerbitzu horiek pribatizatu egingo dituela, bi aukera ditu: Bata orain egiten duena, eta aurrekoan kontseilariak argi esplikatu zuen, hau da, hau ez da nire erantzukizuna. Nik plegu batzuk ateratzen ditut eta santas pascuas hor gertatzen dena. Eta hori da pixkat Eusko Jaurlaritzak gai honetan daukan jarrera, eta lehen aipatu dudan bezala, beste arlo guztietan.
Edo bestea da, besoak erremangatu, eta erabakitzea zer egingo duen kontratazio pribatu horrekin, ea zerbitzu publiko hori ematen duten enpresa pribatuetako langile horiek bere langiletzat hartzen dituen edo ez.
Eta juridikoki bere langileak izan ez arren, praktikan bere langileak dira. Hau da, 112 zerbitzua ematen duten langileak, langile publikoak dira. Eta langile publikoa diren heinean, Eusko Jaurlaritzak erantzukizunak asumitu egin behar ditu.
Eta ezin duena esan da ez duela bitartekaritza lan bat egingo kontratu honetan, eta utziko diola enpresari kudeaketa margen guztia. Eta zerbitzu hau ematen duten langileen lan baldintzak ez zaizkiolako inporta, ez direlako bere afera. Gauza bera egin du Bizkaiko erresidentzien kasuan, gauza bera egin du Gipuzkoan EH Bildu zegoenean Aldundian, erresidentzien zerbitzuan, afera horretan, gatazka horretan EH Bilduk parte hartzea eta Diputazioak parte hartzea erabaki zuenean. Edo beste hainbat gatazketan erabakitzen denean interbentzio bat egitea. Egiten dituztelako fiskaltzaren bitartez demandak sartu, ikerketak zabaldu, eta abar.
Hau da, lema izan behar da enpresa eta langileen artean dauden gatazketan Administrazioa kanpo dago eta hau ez da ez etikoa, ez politikoki estetikoa, ez ezer.
Orduan, hori eginda, eta hori nik uste dut argazki hori garbi edukita, anbiziosoak izan behar gara. Kontratu hau esleituta dago, pleguak desastre hutsak dira eta orain geratzen zaigun bidea da, bitartekaritzarena, zuen mozioan planteatzen duzuen bezala.
Nolabait ere partxeatzea langile hauek behintzat bermatu ditzaten dituzten baldintza txar horiek hobetu daitezen eta beraien eskari guztiak bete daitezen.
Baina etorkizunera begira eta nik uste dut hori dela egin behar duguna, ze klaro 112ko langileak datoz orain, baina gero etorriko dira ez dakit ze zerbitzutako langileak eta gero bestekoak eta beti afera berdina edukiko dugu. Nik uste dut egin behar duguna dela prebentzio lan bat eta prebentzio lan hori da, foru arau bat bere garaian Gipuzkoan onartu genuena bezalako lege bat onartzea, administrazio publiko guztian, EAEKo administrazio publiko guztian, pleguak egiten direnean eta kontratazio publikoak egiten direnean, lan baldintzak betetzeko ardura hartuaz.
Hau da, plegu horietan klausula administratiboetan sartzea, behar beharrezkoak diren klausula sozialak, langile horiek ez daitezen desanparatuta, babes gabe egon, eta Administrazioak izan ditzan mekanismoak nolabait ere, enpresa horiei behartzeko kontratu horrek irauten duen denbora guztian baldintza horiek beteko direla.
Zeren hori da bigarrena, bata da atera daitezke pleguak esanaz, beno, baldintza sozialak bete daitezela, hitzarmena bete dadila eta abar, baina gero kontratua bizirik dagoen bitartean ez dut ezertan parte hartuko, ez diot jarraipenik egingo eta enpresa horiei zero koste suposatzen die.
Hau da, enpresa horiek ez daukate inolaz ere, inolako hertsapenik, edo daukate autonomia osoa eta hori da ekidin behar dena. Ekidin behar dena da, Administrazio publikoarentzat diharduten enpresek nahi dutena egitea.
Nik uste dut hori dela ekidin behar dena, eta hori ekiditeko, guk egiten dugun proposamena da hain zuzen ere hori, lege bat egitea, eta lege horrek jasotzea klausula horiek.
Badakit agian argudioetako bat izango dela juridikoki ez dela segurua, ze hau Gipuzkoako Aldundiak proposatu zuenean Gipuzkoako Batzar Nagusietan, PSEk aprobatu zuen, Bilduk ere eta Aralarrek ere, momentu horretan horien babesarekin egin zen eta sindikatu guzti guztien babesarekin, ez soilik batzuen babesarekin, sindikatu guzti guztien babesarekin. Eta PP eta EAJren abstentzioa egon zen, baina gaiaz, afera zen inseguritate juridikoa.
Egia da, Consejo Vasco de la Competenciak errekurritu egin zuela eta Urquijok ere, Urquijoren errekurtsoa garaiz kanpo aurkeztu zen eta beraz, ez zuen errekorridorik eduki, baina Consejo Vasco de la Competenciak egin zuen helegite bat esanez, konpetentziaren aurka zihoala, enpresak ez direla konpetitiboak horrela lehiatzen bazuten eta abar.
Eta TSJk, Euskal Herrian daukagun organo gorenenak arrazoia eman zion Foru Aldundiari eta arrazoia eman zuen Gipuzkoako Batzar Nagusiei. Beraz gaur badakigu segurua dela egin daitekeela, posible dela, erreala dela eta nik uste dut Administrazioari dagokiola erantzukizun hori hartzea.
Esaten dut kontu politiko bat da, borondate politikoaren kontua da eta borondate politikoa baldin badago posible izango da 112ko langileek euren lan baldintzak bermatzea eta enpresa konbenio egitea beraiek nahi duten terminoetan Eusko Jaurlaritzaren mediazioarekin eta posible izango da ere hona lege bat ekartzea EAEko Administrazioan dagoen azpikontratazio guzti-guzti hori benetan baldintza egokietan eman dadin, Administrazio publikoko langileek dituzten baldintza beretan.
Eskerrik asko.