ARZUAGA GUMUZIO (EH Bildu, 2012-12-12):
Maneiro jauna, Hitlerrek ere irabazi zituen hauteskundeak alderdi komunista ilegalizatuz, horra hor beste konparazio bat egin nahi baduzu hemen instituzioetara nola heldu garen ulertzeko. Guk eskubide guztien jabe heldu izan gara hona, herritarren babesa jaso izan dugulako.
Una parte no puede decidir por el todo, esan du, ez dugu nahi besteengatik erabakitzea, guk bakarrik gugatik erabaki nahi dugu. Guk gure etorkizuna erabaki nahi dugu, ez beste batzuena. Eta kontua da beste horiek prest egongo ziren gure etorkizuna gure kabuz, guk geuk aurrera eramateko, bestela zer egongo zen? Bortizkeria? Inposizioa etorriko zen?
PP-k esaten digu behin eta berriro, kondenatu behar dugula, baina ETAren ekintzak amaituta daude, amaitu da fase hori, akabu. Arazoak (...) daukagu hor gertatutako guztia aitortzeko? Biktima guztiak onartzeko prest, sufrimendu anitzak egon izan direla herri honetan onartzeko prest agertzen gara.
Ematen du gertuago gaudela onarpen horretatik, dezente gertuago zuek baino. Biktima guztiak errekonozituz, eskubide guztien urraketak mahai gainean jarri nahi ditugu.
López jaunak esaten digu 6.000 eurotako zorra erabili izan duela modeloa sostengatzeko, baina datu batzuen arabera zerbitzu sozialetan zerbitzuak ez dira mantendu, ez dira sostengatu, % 7a gutxienez gutxiago dago, eta 3.000 pertsona gutxiago zerbitzu horietaz gaur egun benefiziatu daitezkeenak.
Paroa aspaldi batean laurogeigarren hamarkadatik ostean inoiz baino gehiago daukagu gaur egun, 171.000 pertsonekin. Pobreziaren maila 83.000 pertsonetan.
Quiere que todo lo que ha sucedido, todas las páginas que pasemos estén escritas para que las podamos leer.
Guk ere horixe bera nahi dugu. Ez dugu ezer ahaztea nahi. No olvidaremos recordar. Ezta ere, batzuk horretan eduki izan duzuen iharduna eta erantzukizuna. Burura etortzen zait, uste dut Ciudad Realeko kartzela batean GAL-eko lotura zeukaten PSOE-ko dirigente batzuei nola ematen zitzaien babes politikoa. Denetaz oroituko gara.
Urkullu jauna, eskubide historikoak aipatzen dituzu eta horrekin bat gatoz. Arazoa ez da historiarekin, arazoa da gaur, orainaldiko bete beharrekin, hori da arazoa. Diagnostiko katastrofista esan dugu bai, horrela sentitu izan dugu, baina ez demagogia egiteko. Zuk zeuk marraztu duzu diagnostiko bat larria baino gehiago dena.
Eta ikusi nahi genuena zen horretan zeuek ere zein ardura daukazue nola lagundu izan dozue diagnostiko petral horretara heldu ahal izateko. Baina autokritikarik ez dugu entzun, horregatik esaten genuen zuen politikak jarraikortasuna isladatzen dutela. Horregatik pentsatzen dugu lehen aplikatu zenutena eta krisi eta diagnostiko petral honetara eraman gaituena berriro ere aplikatuko duzuela.
Hitz egin izan dozue errezeta batzuen inguruan, planak, programak, noski, lehenago ere egon izan dira enplegu planak, lehenago ere egon izan dira zerbitzu sozialetan hobetzeko programak. Eskatu nahi genizuen hori pixka bat gehiago zehaztea, ez dugu lortu.
Nahi genuen jakin RGI-ren benefizioa daukaten pertsonak ia mantenduko duten diru hori jasotzea. Entzun nahi genizuen Lanbidean dauden pertsonak ia plan bat, ia diru txertaketa bat egongo den kontratazioak egin ahal izateko, ez dugu ezer entzun horretaz.
Ordez Egibar jaunak atera da gure posizioa erridikulizatzera. Ematen du molestatu diola gaur egun saio hau egitea, bi eredu hona ekarri ahal izatea. Bi hautagai, nahiz eta batek ez zuen gobernatzeko alternatiba eduki, baina proposatu nahi zuen zeintzuk diren bere lineak. Eta hori gutxietsi egin izan dozu. Ez al da Parlamentua hitz egiteko gunea? Ez al da hau lekua hitz guztiak bota ahal izateko eskenatokia?
Frogatu nahi genuen bi eredu zeudela eta hori uste dut benetan egin izan dugula. Saiatu da berriro ere gutxiesten esaten Europan gure eredua ez daukala inolako isladarik, no tenemos parangón en Europa. Hori ez dakit txarra den, hori ez dakit txarra ikusita nola dagoen Europa, Europan ez edukitzea norekin erreflexu hartu ez dakit txarra den. Baina esango nuke bai begiratzen dugula interes handiz Islandiaren modeloari, konstituzio herritar bat egin izan dutela. Botere finantzieroa esku gogorrez tratatu izan duena.
Baina baita ere Europaz gaindiko beste eredu batzuk interes handiz begiratzen dugu. Ez dugu eurozentrismo batetik gure proposamenak, gure planteamenduak abiatzen.
Eta egia da, Hego Amerikan badaude leku batzuk non balore asko oso interesgarriak izango zirenak hemen gure gizartean berriro ere txertatzeko; lurrarekiko lotura, auzolana, ekitatea, elkartasuna, matriarkadoa, balore batzuk ez daukagula inolako pegarik hona ere inkorporatzeko.
Esaten zenuen gu garela nolabait estrategia politiko bortitz baten herederoak. Ez da horrela. Ez da horrela eta gainera hori bakarrik horrela esatea agian exzitatzen du beste batzuk nahi izango duten kontadoreak eta kontrol horiek aktibatzeko nahia EH Bilduren gainean.
Baina nork esan dezake inoiz ez duela errentagarritasun politikoa atera bortizkeriari? Batzuk frankismoaren loturarekin, beste batzuk –esan dudan moduan– GAL-en jarduerarekin, PNV-ek gestionatu duen Ertzantzak inoiz ez ahal du giza eskubide bat ere ez bortzatu?
Guztien frakasoa, guztien frakasoa lehenago bortizkeriaren espirala ez dugulako jakin etetea. Lehenago ez gara kapazak egiteko, orain antza denez da momentua. Bakea eta normalizazioa nahi dugu.
Trantsizio fase bat, trantsizioa leku batetik bestera, beste egitura batera. Eskuduntza berriak behar ditugu, atribuzio berriak. Non dago arazoa? Abentura da hori? Abentura liluragarria gure ikuspegitik.
Herri honek erabakitzearen eskubidea, abentura bat da? Gaur egun Konstituzioa heren batek bakarrik babestuko luke estatistiken arabera. Estatutuak heren batek baietza bozkatu luke, beste heren batek ezetza eta beste bat abstentzioa.
Adinagatik, gure taldean behintzat bai, ez dakit Legebiltzar honetan, baina adinagatik Legebiltzar honetan gauden asko eta asko ezin izan gara gure burua erreferentzia egin, gure burua kokatu, gure bozka eman gaur egungo andamiaje politiko honen alde edo kontra. Ez genuen bozkatu Konstituzioa gazteak garelako horretarako, ez genuen bozkatu Estatutua.
Atxikimendua duen marko honek, andamiaje honek, ez al du behar berrikuntza bat? Atxikimendu berri batekin, herritarrek emango dioten atxikimendu berri batekin? Hori da hain zuzen ere guk proposatzen duguna egitea.
Arnaldo Otegi atera da eztabaidan. Ziega ilun, urrun batean dagoen Arnaldo Otegik, oraingo momentu honetan esango liguke irribar batekin ezpainetan, Laura Mintegik defendatu duen programari bihar goizean bozka ematea.
Eskerrik asko.
(Txaloak)