ETXEBARRIETA LEGRAND (EH Bildu, 2017-06-22):
Eskerrik asko. Egun on guztioi.
"Herrian armairu bat erretzea ekintza sinbolikoa baina gehiago izan zen. Izugarri lagundu zidan ahalduntze prozesuan. Herrietan etxeko ezkutalekutik kalera ateratzea pauso handia da".
Hitz hauek duela ez hainbeste baina 20 bat urte egin zirela esan genezake. Baina duela bi aste Argia aldizkarian argitaratutako elkarrizketa batean esandakoak dira, 26 urteko gazte batek esandako hitzak dira.
Honek argi erakusten digu oraindik ere egiteko asko daukagula hiri eta herrien arteko ezberdintasunei heltzeko, elkartegintza sustatu edo babesteko, jendartean agerikoa den homofobiari heltzeko, hezkuntzan ematen diren egoerei heltzeko, besteak beste, bullying homofobikoari helduko dion ekintza plana garatzeko.
Instituzionalki, beraz, badugu oraindik zeregina, zer hobetu eta zeri heldua. Hain zuzen, aipatu berri dudan hezkuntza alorrean zentratu dugu legez besteko proposamen hau hezkuntzan dauden planen arteko koordinazioa eskatuz, besteak beste.
Hasteko, eskerrak eman nahiko nizkioke Arana andereari proposamen hona ekartzeagatik eta bereziki Gurrutxaga anderea eta Arana andereari egin duten esfortzu eta lanagatik, adostasunetara heldu eta benetan eskuartean plazerra ematen duen akordio horietako bat badaukagulako.
Puta edo marika. Horiek dira jendarteak eragiten dituen bi mugak. Emakume onak edo gizon onak noraino heldu ahal diren eta nolakoak izan behar duten akotatzen eta mugatzen duten bi estereotipoak.
...nolakoak izan behar duten akotatzen eta mugatzen duten bi estereotipoak.
Gizonezko guztiei, guzti guztiei eragiten dien muga da: ez zaitez emozionalegia izan, ez zaitez panpinekin jolastu, indartsua izan zaitez; bestela, marika bat izango zara. Ziur hemen bati baino gehiagori ezaguna egiten zaion istorioa dela hau. Eta muga hori pasatzeak zigorrak eragingo ditu askotan.
Identitateak eta orientazioak nahastearen eraginetako bat da hau.
Nire baitan elementu maskulino eta femeninoak baditut, aurkitzen ditut, ordena guztietako maskulino eta femeninoak. Kontua da horiek nola bizi ditudan. Emakume femeninoa izateak, nolabait esatearren, ez zaitu heterosexual bihurtzen ezin bestean; eta, alderantziz, gizon oso maskulinoa orientazio homosexualak izan ditzake eta dituzte.
Tamalez, identitatea eta orientazioa nahastu eta identitatea konkretu batzuk esleitzen dizkiegu homosexualitateei, honela, identitatea batzuk gutxiesteko, orientazio batzuk erabiltzen dira, eta orientazio batzuk gutxiesteko identitatea batzuk esleitzen zaizkio. Nahaspila honetan zergatik sartzen ari zen? Ba zapalketa anitzen aurrean aurkitzen garela adierazteko.
Alde batetik bullying homofobikoa denoi eragiten digula esateko da, gizon zein emakumeei. Identitateak mailakatzen diren heinean, onak eta txarrak banatzen gaituzten heinean, denoi eragiten digulako. Eta muga pasatzen dituztenek, obedienteak nortzuk garen agerian uzten digutelako.
Hala ere, eskola eremuan, bullying honek mutil gazteei eragiten diela azpimarratu beharko genuke, mutil guztiei, baina ikusezintasun lesbikoa ezin dugu ahaztu.
Baina esan bezala, denoi eragiten digun sistema zapaltzaile baten aurrean gaude, horregatik da hain garrantzitsua heteropatriarkatuaz hitz egitea.
Beste batzorde batzuetan jadanik aipatu dugun ustezko heterosexualitateak, patriarkatuarekin zer ikusi handia dauka, identitateak eta orientazioak nahastu eta muga anitz sortzen dizkiolako gure jendarteari.
Horregatik Elkarrekin Podemosek egindako proposamenari egin genion osatzeko zuzenketetako bat, zentsu horretan zihoan. Hezkidetza plan integral honen baitan ikuspuntu LGTBIQfobikoa sartzea. Konpartimentatzen eta banatzen ibili beharrean, ditugun baliabideak elkartu eta honela indartsuago bilakatzen lan egin beharko genukeela, lotura zuzena dutelako, elkar aberasten dutelako eta txapel orokorrari heltzen diogulako.
Finean, uste dugulako hezkidetza dela genero roletatik at hezteko dugun tresnarik eraginkorrenak eta, beraz, edozein aniztasun sexual, identitario, familiar, funtzional, sozial edo dena delakoari modu pedagogiko eraikitzailean erantzuteko mekanismorik egokienak ematen dizkigulako dela hezkidetza.
LGTBIQ+, geroz eta gehiago luzatzen den terminoa mahai gaineratzen dugu ere, ezinbestekoa delako akronimo horien bidez, identitatea eta orientazio anitzak mahai gaineratzea; lesbianak, bollerak, gayak, maritxuak, transak, bisexualak, intersexualak, queerrak...
Denborarekin adieraziz joan gara zer ari garen aldarrikatzen, eta aniztasun horri guztiari buruz hitz egiten dugu norbera nahi duen lekuan koka dadin.
Beraz, izendatu dezagun, aniztasunari heldu diezaiogun eta horrek eskatzen dituen neurriak ipini ditzagun, gaurkoan hezkuntzan. Nafarroako Kattalinguneko kideek esaten duten bezala, letrako alfabeto osoak hartu behar baditugu, eginen dugu.
Abiapuntu egokia da gaurkoa, hori baino gehiago akaso. Hasiera oso ona. Aipatzen ari garen hezkidetza plan integral honek, ordea, babes juridiko normatiboa ere behar du, horregatik etor litezkeen hezkuntza planetan, zein LGTBIQ legeetan ikuspuntu hau presente edukitzea oso garrantzitsua izango da hemendik aurrera, izan ere, prebentzioa da tresnarik eraginkorrena edozein bazterkeriari aurre egiteko, edozein. Prebentzioa eta heziketa.
Norabide horretan lortu beharko genuke Hodeiren irakasleak genero, familia eta sexu aniztasunean formatzea. Ioritzen gurasoak, ikasleen jenero, familia eta sexu aniztasunean formatzea ere. Ibonen eskolan, LGTBIQ+ jazarpenari aurre egiteko protokoloak zehaztea. Urrek berak erabakitako komuna eta aldagela erabiltzeko aukera izatea. Liernik berak aukeratutako izenez identifikatua izateko eskubidea izatea. Iraitzen klasean errespetuan eta aniztasunean oinarritutako material didaktikoa zabaltzea. Eta abar, eta abar, eta abar.
Azken finean, inork ez dezan inoiz inon armairu batetik irteteko beharra izan. Armairuan inor sartuko ez duen hezkuntza sistema eta jendartea izango dugulako. Eta Chrysalliseko lagunek ondo baino hobeto erakutsi diguten bezala  - Saila, Marcos, Mikele, Leo edo Naiane -  gainontzeko gazteak bezala direna izaten aske eta zoriontsu izan daitezen.
Eskerrik asko.