BREÑAS GONZÁLEZ DE ZÁRATE (EH Bildu, 2013-06-06):
Arratsalde on. Urkullu lehendakari, sailburu andrea, legebiltzarkideak.
Radio Vitoriarekiko iragarritako murrizketen aurrean Gasteizko udala eta Arabako Biltzar Nagusiek sinatutako adierazpen instituzionalarekin hasiera eman nahi diot nire diskurtsoari. Bertan, batetik Radio Vitoria-Gasteiz Irratiak betetzen duen zerbitzu publikoa aitortzen da eta bestetik, EITBren zuzendaritzari eta Eusko Jaurlaritzari eskatzen zaie langile kopurua murrizteko erabakia berraztertzeko.
Orotara, 10 langile izango dira kalean geratuko direnak, baina zuzendaritzak desagertuko diren sei kontratuz hitz egiten du iritzi publikoa nahastu nahian eta hori ez da horrela inolaz ere 2014 urteari 10 langile gutxiagorekin hasiera emango baitzaio, sei kontratu bertan behera utziko baitira ekainaren 30etik uztailaren 13ra bitartera, beste bi abenduaren 31an eta azken biak 2014ko urtarrilaren 31an.
Murrizketa hauek EITBren aurrekontu doikuntzaren baitan kokatzen dira, non lehen neurria behin-behineko kontratuak ez berritzea izan den. Horietako batzuk 10 urteko behin-behineko kontratuak direnak, bestetik.
Ente publiko batean egoera guztiz salagarria, bestetik hainbestetik mantentzeagatik hainbeste urteetan zehar erregularizatu gabeko kontratuak, hau da, guztiona den diruarekin ebentualitate egoerak luzatzeagatik. Ondorioz, Euskadi Irratian lau langile kaleratuko dira, sei Radio Euskadin eta esan bezala 10 Radio Vitorian, kasu honetan plantillaren % 25 delarik plantilla txikiena delako. Neurri horrek Radio Vitoriaren etorkizuna kolokan jarriko duelarik.
EITBren zuzendaritzak darabilen aitzakia da behin-behineko kontratu hauek egoeraren araberakoak direla eta ez direla egiturazkoak, eta ildo horretatik, egiturazko plantillari eutsiko zaiola.
Baina esan bezala aitzaki merke hau oso urruti dago errealitatetik. Esan bezala behin-behineko kontratu hauetako batzuk 10 urte baino gehiago luzatu dira eta gainera batzuk jubilazioaren ondorio dira. Honek esan nahi du lan eta funtzio estrukturala betetzen duten neurrian, egiturazko lanpostuak direla, bai ebentualak bai formakuntzazkoak. Eta ildo horretatik, guztiz beharrezkoak irrati honen arrazoizko funtzionamendurako zuzendari orokorrak darabilen aitzakiaren kontra.
Egoera honetan, non dago Urkullu lehendakariak aipatutako pertsonengan pentsatutako politika? Enplegu publikoa suntsitzen duten bitartean, enplegu plan bereziak iragartzen dituzte. Zer sinesgarritasun du honek? Radio Vitoriaren kasuan, hiru dira bertan behera geratuko diren praktiketako kontratuak eta honi deitzen zaio gazte enplegua desegitea. Eta azken batean, arrazionalizatzea aipatzen den bakoitzean, langileak kaleratzen dituzte eta oso larria da aldi berean plan estrategikoa amaitu barik langileak kaleratzen hastea, hau da, etxea teilatutik hastea.
Horregatik guztiagatik, gure proposamenean ondorengoa eskatzen dugu: Berriki iragarritako Radio Vitoriaren pertsonen murrizketa ez onartzeko, Radio Vitoriak egun duen langile kopuruari eutsiz Arabako kalitatezko irrati eta enplegu publikoaren defentsan, Araban ere Euskal irrati publikoa berma dadin.
Gure ustez arduragabea da egitasmoari eta langileei iseka egiteaz gain, Maite Iturbe zuzendari orokorrak esatea kontratu hauek ez berritzeak ez duela apenas irratia kaltetuko, esan bezala, irratiaren etorkizuna kolokan egon daitekeelako, neurri honek irratia kaltetuko baitu, eta asko gainera. Ezin izango baitzaio ez egungo programazioari eutsi ez eta gaur egun heltzen den txokoetara heldu ere. Hamar langile gutxiagorekin ez da egongo gaurkotasunari, hurbiltasunari eta berehalakotasunari eusterik. Eta horrek EITB gizartetik urruntzen du.
Non geratzen da, beraz, zuzendari orokorrak bere izendapenarekin batera aipatutako EITBren gertutasuna eta EITBrekiko atxikimendua bilatzea? Neurri honekin ez du bakarrik Gasteiz Irratiak galtzen, Arabako gizarte osoak galtzen du.
Ildo horretatik, denona den EITB irrati telebista publikoak agerian geratuz EITBren zuzendaritzak neurri honekin Araba eta arabarrak baztertzen dituela bizkarra emanez, eta era berean, bada gizartearen elkarbizitzarako eta kohesiorako oztopoa.
Eta Radio Vitoriak indarra du Araban. Nire aurreko ordezkariak aipatu bezala Radio Vitoria Arabako eta arabarron irratia da, irrati hurbila, askotarikoa, konprometitua eta berehalakoa. Arabar gizartearen funtsezko gertaeretan presente dagoena, gertakariez puntualki informatzen duena, elur, ekaitza, trafikoa, kaleko lanak, auzoetako kezkak, kolektibo sozialak, bertako kultur egitasmoak eta agenda, udalaren informazioa, herrialdeko herriena, kirola, etab. Milaka arabarrek, adibidez, Alaves eta Baskoniaren partidak Radio Vitoriaren bitartez jarraitzen dituzte, bertako jaiak, etab.
Eta Radio Vitoria ez da bakarrik askotan irudi hori eman nahi izan zaion arren, San Prudentzio edo Andra Mari Zuriaren jaiak, edo Farolen prozesioa edota Alaves eta Baskonia ere. Hori baino gehiago da. Gasteiz Irratia Arabako euskal irrati publikoa da gizarte oso bati erantzuten diona garai berrietara egokituta eta gainera aipatu den bezala defizitarioa ez dena.
Ildo horretatik, azken asteotan agerian geratu...
...garai berrietara egokituta eta gainera, aipatu den bezala, defizitarioa ez dena. Ildo horretatik azken aste honetan agerian geratu da arabarron atxikimendua irratiarekiko, egun hauetan hainbat eta hainbat gizarte, kolektibo, erakunde, entzule eta herritarrek oro har Gasteiz Irratiari adierazitako elkartasuna eta babesarekin agerian geratu da Arabak eta Vitoria-Gasteizek bere irratiari ematen dioten balorea.
Eta Radio Euskadi eta Euskadi Irratia benetan irrati nazionalak balira, eta ez dira, beste ikuspegi bat legoke Araban. Radio Euskadik batez ere Bilbori begiratzen dio eta Euskadi Irratiak Gipuzkoari, Arabarekiko gertutasuna eta ezagutza galduz.
Eta antzeman daitekeen bezala, Radio Euskadik denborarekin era batean edo bestean Radio Vitoria zurgatu nahi badu gertutasuna hutsaren hurrengoa izango da eta Arabar gizartearen EITBrekiko atxikimendua berdin, EITBk Araba baztertzeko bidea ireki duelako.
Horregatik guztiagatik EH Bilduk uste du ez dela ez zuzena ez bidezkoa entzuleek eta Arabar gizarteak dagokien zerbitzu publiko hau galtzea. Egunez egun euren kale, auzo eta herrietan gertatutakoa etxeraino ekartzen diena, izan ere irratiak zentzua eta etorkizuna badu tokiko informazioari esker baita.
Zuzendari orokorrak mina eta kaltea iragarri ditu eta dagoeneko Radio Vitoriako langileak pairatzen ari dira, eta hitz hauek oso kezkagarriak dira, susmatu daitekeelako hau Gasteiz Irratiaren programazioaren murrizketa eta Radio Euskadirekin konexio gehiago ekarriko dituen prozesu etengabe baten lehen urratsa baino ez dela, Arabako irrati zaharrenaren desagerpena ekar lezakeena.
EH Bilduk ez dio egungo krisi egoerari uko egiten, baina, behin eta berriro defendatu dugun bezala, egoera zail honi aurre egiteko alternatibak egon badaudela uste dugu eta kasu honetan ere alternatibak egon badaudela seguru gaude. Formulak daude Radio Vitoriaren enplegu eta zerbitzu publikoari eusteko ondorengoa esaterako eta gaur ere aipatu da. EITBk egun 98 gestore dauzka zuzendariaz gain, izendapen askeko erdi-mailako karguak dira eta gehienak langileen hitzarmenetik kanpokoak, orotara aurrekontu osotik 4,6 milioi euro bideratzen dira kargu hauetara.
Eta 98 izateak esan nahi du EITBn hamar langileko gestore bat dagoela, eta datu hau prestigioa duen eredu batekin alderatzearren BBCn 43 langileekiko gestore bat dago eta hemendik gutxira ratio hori 1/115era igoko da. Gauzak horrela EH Bildu garbi dauka gaurko lanpostuei aurre egin dakiekeela egun dauden eta guztionak diren baliabide publikoak beste era batera kudeatuta.
Aurrekontua hobeto antolatu eta banatu daitekeelakoan gaude, modu horretan egungo lanpostuei eta zerbitzuaren kalitateari eutsiz. Eta berriro diogu, Radio Vitoriaren murrizketa honekin kaltetuak ez dira bakarrik langabezian geratu diren langileak eta hori da larriena, Araban era batean edo bestean denok galtzen dugun informazio askatasunaren garapen osorako eskubidea.
Gauzak horrela, EH Bildutik eskatzen dugu zerizan eta herrialde oso bat ordezkatzen duen Radio Vitoria- Gasteiz Irratiak gaur egun den Arabako irratia izaten jarrai dezan, egungo lanpostuei eustea. Gainera, ezin dira hainbat pausu eman adostasun barik eta proiektua adostu zehatz bat egon gabe, EITB osoa kontuan izanda.
Eta amaitzeko jada, baiezkoa emango diogu PP eta PSEk sinatutako erdibidekoari, non ezin izan garen sartu PPren joko politiko, gure ustez arduragabea eta kafkianoagatik, ez baitu sinatzen EH Bildu badago, baina beno.
Besterik ez, eskerrik asko.