EGIBAR ARTOLA (EAJ, 2015-10-16):
Egunon guztioi. Egun on lehendakari eta sailburuak. Legebiltzarkide guztioi ere bai.
Interpelazioa gauzatzea dagokit, lehendakariari zuzendua, baina garbi dagoena da ez dela ez lehendakariak, ez Jaurlaritzak, ez gure taldeak sustatutako debatea.
Oraintxe nire aurrekoak aipatu duen bezala, baina ezin dut eztabaidara sartu, garbi dago beste batzuk, bozeramaile batzuk jarri dutela mahai gainean Kontzertu Ekonomikoa, baita ere Nafarroako Konbenioaren pribilegioaren izaera, ez eskubideena. Beno, guzti hori hala sustatu da. Ez da berria ere, baina badirudi mundu hau erabat aldrebestu dela. Guk ez dugu sustatu debate hau, beste batzuk piztu dute sua, eta garbi dago sua piztu den toki horietan egin behar dela pedagogia handia. Eta zein hobeago alderdi bereko kideak baino pedagogia hori egiteko. Pentsatzen dut, horretan ahaleginduko zaretela.
Bere garaian, baita ere orain bi urte erdi pasa, Kataluniatik sortu zen nolabaiteko sua, Pérez Navarro berak, sozialisten idazkari nagusiak sortu zuen eztabaida, berriro ere, Kontzertua, pribilegioa, ez eskubidea. Baita insolidarioaren gaia. Eta nik uste dut, aipatu da momentu honetan, baina benetako arrazoia aurkitu nahiko bagenu, garbi dagoela erkidego autonomoek duten finantzazio arazoa hortxe dagoela. Garbi dago.
Denak agerian uzten dute beraien ezintasuna. Eta aurkitzen da halako chivo expiatorio bat esaten dena, ba beno, jo dezagun Kontzertu eta konbenioaren aurka. Hori errazena da. Baina nik pentsatzen dut, bai momentu honetan agintean dagoen, Espainian agintean dagoen alderdi politikoak eta baita ere urte askotan agintean egon den Alderdi Sozialista, beste azterketa bat egin behar dutela. Zergatik komunitateen finantzazioak porrot egin du? Azkenean estatu ereduak porrot egin duelako. Porrot egin du eredu horrek. Lurralde ereduak egin du porrot. Eta finantzazioa da agerian gelditzen den ondorioetako bat.
Horregatik Kontzertu Ekonomikoaren ezaugarriak direnak, solidaritatea alde batetik, gero alde bakarreko arriskua. Diru-sarrerak kontrolatzen dituzu baina tamainan sartzen ez baldin badira, zuk aztertu beharko dituzu eta hartu beharko dituzu erabakiak, gastua non eta nola egiteko. Baina dago diferentzi handi bat niretzako, alderdi bezala guk ikusten dugu baina historiak hala ezagutzen du eta demostratzen du, Kontzertu Ekonomikoak bere sorreran foruen desagertze baten ondorio bat izan zen. Eta ez dugu aipatuko hemen, Cánovas del Castillok esandakoak eta gainontzekoak, baina garbi dago nolabaiteko zutabe ekonomikoa zeukan instrumentu horrek, autogobernuarekin eduki duela lotura.
Eta autogobernuak eta Kontzertuaren joskera horrek ematen diola benetan indarra Kontzertu Ekonomikoari. Eta horregatik erasoak hasten direnean, komenigarria izaten da norberak bere burua defenditzea modu egokian, errespetuz noski. Eta Ganbara honek zeresana izango du eta beno, hemen proposamen bat luzatu da ea alderdi politiko guztien artean posible den defentsa hori egitea.
Lehendakariak, Jaurlaritzak, hiru foru aldundiak eta udalen ordezkaritza duen Eudelek egin dute amankomunean, helarazi diote herritarrei eta alderdi politiko eta eragile guztioi zer pentsatzen duen Kontzertu Ekonomikoaren inguruan. Nik uste dut hori hor dagoela, batetik defenditu beharrekoa. Ez daukagu ezer ezkutatu beharrik, ez solidaritza arloan, ez geure burua gobernatzeko arloan edo gaian. Baina bai badago, eta nik interpelazioan esaten dudan bezala, defentsarik egokiena egin behar dugula eta kanpaina gauza bat da, kanpainari aurre egin behar zaio. Baina Gobernuak berak igorri duen txosten batean...
En el documento que se ha remitido a la ponencia de autogobierno, en la que se ha hace la valoración del autogobierno, y específicamente también se habla del Concierto Económico, y se aludió también aquí pues que el año base, el último que tenemos acordado es el 2007, la necesidad de volver a aprobar una ley quinquenal, teniendo en cuenta que el Concierto y el Cupo son indisociables a los efectos. Sí en ese informe subraya la necesidad de introducir ese carácter evolutivo, respetar ese carácter evolutivo que tiene el Concierto Económico.
Y se habla en ese informe de que lo mismo que el 2014 se modifica la ley del 12, cuando se entra a contemplar nuevas figuras tributarias, y se incorpora ya en lo que es el engarce del Concierto Económico, se habla del progreso normativo, pero se advierte, se dice expresamente "deja visibles algunos signos de fragilidad", el Concierto Económico. ¿En lo que se refiere a qué? Que carece del mecanismo que garantice que el Estado negociará ese carácter evolutivo del Concierto Económico. Ese mecanismo, que vincule también al Estado a tener que sentarse.
Claro, la bilateralidad tiene sus ventajas políticas, pero también tiene su rigideces. Y, en definitiva, si una de las dos partes no quiere sentarse, pues te puede proyectar en el tiempo en el desacuerdo.
Bueno, yo creo que esa circunstancia que se advierte en ese informe, así como otras circunstancias que afectan a ese intento de progresiva devaluación del alcance potencial que tiene la Disposición Adicional según dos sentencias que han salido con respecto al convenio de Navarra, todo eso también tiene que ser contemplado en la defensa del Concierto que vayamos a hacer.
Horregatik esaten denean aldebikotasunak bere bentajak dituela eta baita ere bere hutsuneak edo akatsak, edo ezintasunak, hemen daukagu aldebakarreko arriskua diru-sarreretan, baina harremanetan bai tributuak edo harreman finantzarioak gauzatzeko aldebikotasunaren harremana.
Klaro, hori mantendu egin behar da, hori elikatu egin behar, hori gaurkotu egin behar da. Eta gaurkotze prozesu horretan, nik uste dut guk uztartu behar ditugula, bat, Kontzertuaren defentsa. Espainian zehar pedagogia egin behar duenak egin dezala, gu ez gara joango Andaluziara sozialistak konbentzitzera. Zuek joan behar zarete, zuek joan harantz, guk hemen defendituko dugu defenditu beharrekoa.
Eta hemen aho batez aterako bagenu proposamenen bat Kontzertuaren alde eta defentsan, argi dago ere beste hori, hau da, Kontzertuaren gaurkotze prozesua, Kupoaren negoziazioa eta ahal bada akordioa, lehenbailehen behar duela erkidego autonomo honek ere, eta seguritaterik gehiena eskaini behar diegula Kontzertu Ekonomikoari.
Horregatik, lehendakariak eman dituen pausuak, egindako adierazpenak tarteko, eta aipatu dut foru aldundi eta udalen ordezkariekin hitzartutako deklarazioa, nik pentsatzen dut funtsezkoa dela...
...egindako adierazpenak tarteko eta aipatu dut foru aldundi eta udalen ordezkariekin hitzartutako deklarazioa, nik pentsatzen den funtsezkoa dela, ez dakit denak gustura ikusten dugun geure burua deklarazio horretan baino abiapuntu egokia litzateke.
Eta hori da interpelazioaren zioa, azkenean Kontzertuaren defentsan errespetu osoz bainan bertan sakontasunarekin eta tinkotasunarekin zein pauso emango ditu Jaurlaritzak, zuk burutzen duzun Jaurlaritzak.