UBERA ARANZETA (EH Bildu, 2017-03-16):
Egun on berriro.
Gure helburua, EH Bilduren helburua, herritar euskaldun eleanitzak lortzea da. Gure helburua, herri euskaldun eleanitza delako. Eta hori, beno, ez dugu ezkutatuko. Eta bide horretan, anbizioz jokatu nahi dugu.
Eta iruditzen zaigu, askotan eleaniztasuna dela jartzen dena eztabaidan eta iruditzen zaigu eleaniztasuna ez dagoela eztabaidan, ez da arazoa edo ez da eztabaida eleaniztasuna bai edo eleaniztasuna ez.
Iruditzen zaigu, modu maltzurrean, zikinean erabiltzen dela, instrumentalizatzen dela askotan eleaniztasuna, euskara ahultzeko, euskara baztertzeko eta elebakartasuna inposatzeko. Zelofan eta lazo polit batez estali nahi dute batzuek hizkuntza inposaketa eta hori da guk pentsatzen duguna edo askotan ematen duena. Batzuen helburua, edozein aitzakia dela erabiltzea, euskararen kontra egiteko. Eta bost axola zaiela ingelesa, frantsesa edo bestelako hizkuntzak edo bost axola zaiela eleaniztasuna.
Beraz, hemen gauden talde politiko guztiok erabaki beharko genuke non kokatzen garen. Hau da, bakoitzak erabaki beharko luke bere burua non kokatzen duen.
Herritar guztien hezkuntza eskubideen alde kokatzen duen ala ez. Ditugun bi hizkuntza ofizialen estatus eta estatus horren garapen berberaren alde eremu horretan kokatzen duen bere burua edo ez. Edo euskaldunduko duen hezkuntza baten alde kokatzen duen bere burua edo ez.
Guk argi daukagu gure burua non kokatzen dugun, eta gabi daukagu, gure burua kokatzen dugula baiezkoaren eremuan. Eta eskertuko genuke ere gainerakoen aldetik, diskurtso politikoetatik haratago, diskurtso politetatik haratago, txantxangorriaren egun zoragarrietatik haratago, gorrotoa, inposizioaren kiratsa zabaltzen duten kanpaina edota eztabaida faltsuetatik haratago, guztiok argitzea, eta argi hitz egitea eta behingoagatik arduraz jokatzea eta esatea, benetan zer den nahi duguna eta zer den nahi den helburua eztabaida faltsu eta hitz politetatik haratago.
Iruditzen zaigulako arduraz jokatzeko momentua dela, gorrotorik ez dagoen tokian, gorrotorik ez sortzeko. Eztabaidarik ez dagoen tokian, eztabaidarik ez sortzeko, eta inportanteena, euskaraz bizitzen uzteko eta euskarari bidea ez ixteko.
Bakoitzaren hizkuntza dena delarik, errespetutik eta aitortzatik, ze nekatuak gaude, oso nekatuak gaude, Legebiltzar honetatik hasita, guztiok ezin dugu berdintasunean lan egin, nabarmena da eta etengabe gure eskubideak aldarrikatu behar ditugu.
Nekatuak gaude ere hainbat diskurtso entzutearekin eskubideak zonifikatzeaz ari direnak. Ez dakit norbaiti bururatzen zaion beste eskubide batzuk, esaterako berdintasuna zonifikatzea, ez? Eskualde bakoitzean emakume gehiago edo gutxiago bizi diren tokiaren arabera, edo osasun gehiago edo gutxiago izatea bakoitza bizi den tokiaren arabera.
Horregatik askotan ez dugu ulertzen zergatik hizkuntza eskubidea ere zalantzan jartzen den eta nekatuak gaude euskararen lurraldeko administrazioan lan egiteko euskara jakitea etengabe zalantzan jartzea. Ez dakit norbaiti okurrituko litzaiokeen gaztelera jakitea edo gaztelera perfilak zalantzan jartzea. Eta ikusten duguna da askotan eztabaida hauek mahai gainera ateratzen direnean, atzean gauza guzti horiek ezkutatzen direla. Eta horregatik guk lehenik eta behin errespetua eskatu nahi dugu; errespetua eta aitortza, gainerako hizkuntzak errespetatu eta aitortzen ditugun bezala.
Eta horrek eskatzen du arduraz lan egitea, zorroztasunez lan egitea eta euskararen lurraldean bizi garenez, honi egokitutako hizkuntza politikak bideratzea gainerako hizkuntzak ere kontutan hartuz, mundura irekiak...
Gure ikasleak zenbat eta gaitasun gehiago izan hobeto. Ze azkenean elebitasuna ez da oztopo bat. Elebitasuna ez da zailtasun bat. Elebitasuna da berme bat gainerako hizkuntzak hobeto ikasteko eta gaitasun horiek hobeto eskuratzeko.
Ze, begira, 2014ko maiatzean, ez baldin banago oker, aurkeztu zen marko hiru eledunaren ebaluazioa. Eta ez banago oker, bertan ondorio nagusi bat jasotzen zen: Zenbat eta gehiago jakin bi hizkuntza ofizialetan, orduan eta hobe hirugarren hizkuntza ikasteko. Zenbat eta euskara eta zenbat eta gaztelera gehiago, orduan eta ingeles gehiago jakitera iritsiko dira.
Eta zoritxarrez azken urteotan, zer gertatu da? Atzera egin dugula. Atzera egin dugula euskaran, atzera egin dugula gazteleran. Orduan lehenik eta behin elebitasuna bermatu behar dugu, elebitasuna eleaniztasunaren bidean. Eta kontutan izan behar dugu ere Euskal Herrian hiru hizkuntza ofiziala ditugula: Gaztelera, Hego Euskal Herrian gaztelera eta euskara; Ipar Euskal Herrian frantsesa. Euskara ez da ofiziala.
Orduan, ingelesaz gain ere frantsesa kontutan hartu beharko genuke bereziki Donostia, Irun, eskualde horretan ere kontutan hartzeko hizkuntza bat izan beharko litzateke edo, zergatik ez, alemana edo zergatik ez txinatarra. Iruditzen zaigu hizkuntza guztiak inportanteak direla. Zenbat eta gaitasun gehiago eskuratu gure herritarrek, gure ikasleek, hobeto.
Baina beti ere euskararen kaltetan gabe eta gazteleraren kaltetan gabe. Bai, euskararen eremuan bizi gara, euskararen lurraldean bizi gara, bi hizkuntza ditugu ofizialak eta elebitasuna bermatu beharko genuke. Zeren ikusten dugu askotan eztabaida hauek maltzurki erabiltzen direla euskararen gutxiespenerako, euskararen kaltetarako.
Nazioarteko azken txosten batetan  - pentsatzen dut beste eztabaida batetan ere mahai gaineratu nuela - , agerian geratzen zen euskaldunok, Nafarroan eta EAEn bizi garenok, asturiarrekin batera, estatu espainiarreko mailarik hoberena genuela ingelesean. Zure datuak eta nire datuak ez dute kointziditzen, baina azken nazioarteko txosten batetan horrela jasotzen zen. Espainiar Estatuko mailarik hoberena ingelesean euskaldunok genuen.
ISEI-IVEI-ren azken txostenean ikusten da euskaran atzera egiten ari garela. LHko laugarren mailan lau puntu atzera egin dugu eta DBH bigarren mailan bi puntu atzera egin dugu. Esaten dut, datu guzti horiek kontuan hartu behar ditugu gure hizkuntza proiektuak gure ikastetxeetan bideratzerako orduan. Nabarmen geratzen ari delako orain arte indarrean daukagun hizkuntza eredua goia jo duela, eta kendu gabe egin duten lana eta aitortzarik kendu gabe zertan lagundu duten...
...goia jo duela eta kendu gabe egin duten lanak, eta aitortzarik kendu gabe ba zertan lagundu duten ba momentua iritsi dela daukagun hizkuntza eredu horien inguruko hausnarketa bat egiteko eta beste planteamendu bat egiteko benetan garai berrietara egokitzeko.
Baina guk ez daukagu zalantzarik planteamendu horretan euskara izan behar dela ardatza eta euskara bermatu behar dela benetan gure herritarrak euskaldunduko dituenak, herritar euskaldun eleanitzak behar ditugulako. Euskal Herrian bizi garelako, Euskadin bizi garelako. Ez garelako bizi Espainian, esaterako, ez? Askotan arro esaten dugu, Eusko Legebiltzarra, Eusko Jaurlaritza, eusko labela, ba euskararik barik ez litzateke egongo Eusko Jaurlaritza, Eusko Legebiltzarra eta hainbat eta hainbat. Orduan, gure perspektiba ez galtzeko.
Eta pentsatzen dugu ba hori, garaia iritsi dela gai honen inguruan ere patxadaz eta seriotasunez hitz egiteko, eta ba gure egoerak eskatzen duen mailako hezkuntza proiektuak garatzeko, ba ingurunean kontutan hartuta, familiaren lehentasunezko hizkuntza kontutan hartuta eta horien errespetu eta aitortzatik.
Gainera, hizkuntza ereduak ere agerian geratu da orain indarrean ditugunak segregatzaileak direla, beste arrazoi bat gehiago hori ere gainditzeko. Eta arrazoi horregatik aurreko legegintzaldian egin genuen proposamen bat, lege proposamen bat guzti horri buelta bat emateko.
Eta gaur esan behar da urrats inportante bat eman dugula, iruditzen zaigu adostasun inportante bat lortu dugula aspaldiko partez, poztekoa dela, balorean jarri beharrekoa dela eta sinatzaileak izan diren gainerako taldeen baimenarekin, irakurriko nuke bozketan jarriko dugun erdibidekoa.
"Eusko Legebiltzarrak Eusko Jaurlaritzari eskatzen dio EAEko hezkuntza zentro guztietara zabal ditzala proiektu eleaniztunak".