ROJO SOLANA (PSE-EE, 2014-02-06):
Eskerrik asko, presidente andrea, eta arratsalde on guztioi gai-zerrendako azken puntuan.
Lehenik eta behin, eskerrak eman nahi dizkiet eztabaidaren berri izatera etorri diren pertsonei, uste dudalako ezen, hainbeste denboran egin duten lanaren ondoren, legez besteko proposamen honetan pozik hartuko dutela bozketaren emaitza.
Izan ere, dakizuen bezala, gai hau ez da legegintzaldi honetan sortutakoa (hainbat aldiz eztabaidatu da, baita aurreko legegintzaldian ere), baina egia da gaur eztabaidatuko dugun legez besteko proposamena, modu honetan behintzat, guraso batzuen kezkatik eta guraso horiek mugitzearen ondorioz sortu zela, hain zuzen ere, Gasteizko Ibaiondo ikastolako gurasoak mugitzearen ondorioz. Gurasook indarreko legeria bete dadin eta Europako gomendioak bete daitezen egiten dute lan, eta espero dute Euskadin legeria espezifikoa garatuko dela, kutsadura elektromagnetikoarekin zerikusia duten neurketa, kontrol eta zehapenen gaian sakonduko duena. IGE horren jardueretan eta Bilduk eskatutako agerraldietan oinarrituta, sozialistok ekimen hori aurkeztea erabaki dugu.
Ibaiondo ikastolaren problematika denok ezagutzen dugu Ganbera honetan, eta, gainera, orain Bilbon ere badugu problematika bera duen beste ikastetxe bat, Ibaiondoko IGErekin elkarlanean ari dena. Beraz, arazo zehatz baten aurrean gaude, politikaren bitartez ebatz dezakeguna eta ebatzi behar duguna.
Oreka bilatu behar dugu osasunaren eta onura publikoaren artean, baina ez dugu onartu behar osasuna zapaldu dezaten inoren onura ekonomikoengatik. Hainbat zientzialari eta katedradunek adierazi duten bezala, guk ere esan genezakeen ebidentzia zientifikorik ez dagoela; baina zalantzak zentzuzkoak dira aurkakoa adierazi zuten zientzialari nahiz katedradunentzat.  Beraz, zuhurtzia-printzipio horren aldeko apustua egin behar dugu, hori delako gizarteak eskatzen duena.
Igor daitezkeen erradiazio-mailak kalkulatuta daude, eta kontrolatuta egon beharko lukete. Eta zehatu egin beharko litzateke araua ez betetzea. Estatuan indarrean dagoen araudiak segurtasun-mugak ditu ezarrita, eta operadoreek egindako neurketak eta ziurtagiriak ematea Industria Ministerioaren eskumena da.
Egia da oso gai zientifikoa dela, eta oso zaila azaltzen; baina, bestalde, denok dakigu administrazioak direla erantzuleak, eta orain arte pilota baten teilatutik bestearen teilatura erortzen zen, eta hemen inork ez zion konponbiderik jarri nahi arazoari. Beraz, sozialistok uste dugu aurkeztu dugun legez besteko proposamenak oinarrizko bi puntu zituela, denetan azken helburua lortu nahi zela uste badugu ere.
Batetik, eskatzen dugu Gobernu zentralak legeria espezifikoa egitea. Funtsezkoa da Komunikazioen Lege Orokorra erregelamenduz garatzen duen errege lege-dekretua aldatzea Salzburgoko ebazpeneko prebentziozko irizpideak jaso daitezen, hain zuzen ere, pertsonen osasuna kutsadura elektromagnetikotik babesteari buruzko irizpideak. Eta sozialistok ulertuko genuke lege bat egin eta garatu behar izatea, kutsadura elektromagnetikoak osasunean dituen eraginak ikertzeko plan nazional batez gain.
Bigarren puntu gisa, eta sozialistontzat gaur hemen bozkatuko dugun akordioaren lorpen handiena, irrati-komunikazioen azpiegiturak arautuko dituen araudi autonomikoa onartzeko premia da, ingurumena eta pertsonen osasuna babesteko helburuarekin.
Eusko Jaurlaritzak ere badu eskumena gai horretan, eta ez luke alde batera utzi beharko  - eta badirudi ez duela utziko - , are gutxiago bere idearioko gai nagusitzat eskumenen erreklamazioa duen gobernu nazionalista batetik etorrita. Zeren eta Eusko Jaurlaritzaren eskumena da araudian xedatutako irizpideak hirigintza- eta lurralde-plangintzako tresnetan txertatzea ere.
Sozialisten iritziz, bidezkoa da esatea Ibaiondori buruzko gaia sutu egin dela, eta, seguruenik, gizarteak egin izan ez balu Administrazioaren gainean egin duen presioa, lorpena, agian, txikiagoa izango zen.  Beraz, zorionak eman nahi dizkiot IGEri beste behin ere.
Beraz, honela laburbil liteke euskal sozialiston legez besteko proposamena.
Leku jakin bateko errepikagailuen igorpen-arazo baten aurrean gaude, ikastetxe bateko gurasoen artean kezka eta ziurgabetasuna eragiten dituen arazo baten aurrean.
Herritarren mobilizazioak aspaldikoak dira, eta jarduketa politikoek hainbat ildo egin dituzte. Zientzialariek hitz egin dute, unibertsitateko irakasleek hitz egin dute, Arartekoak hitz egin du, sindikoak hitz egin du, eta gaur Ganbera honetan gauden alderdi politiko guztiok hitz egin dugu. Eta argi dagoena da Administrazio publikoak zerbait egin behar duela arazo horri konponbideren bat emateko eta antzekoak sortzea saihesteko; izan ere, hasieran esan dugun bezala, ez da Euskadik duen arazo bakarra.
Sozialistok herritar guztiek teknologia berriak eskura izatearen alde gaude, dudarik gabe; baina kontrol publiko egokiak egon daitezen nahi dugu, eta baita osasunaren gaineko arrisku posibleak murrizteko mugapenak ere. Baina gaur-gaurkoz arau-esparru zehatz bat daukagu. Estatuan, lehen esan dugun bezala, Telekomunikazioen Lege Orokorra dago, eta eguneratzea merezi duen errege-dekretu bat. Autonomiei dagokienez, Balearrek, Errioxak eta Madrilek estatukoen muga berdinak dituzte, eta Kataluniak, Gaztela-Mantxak, Gaztela eta Leonek eta Nafarroak araudi autonomiko murriztaileagoa. Beraz, Euskadik ere bere lana bete behar du.
Udalei dagokienez, azken datuen arabera eta Osasun eta Kontsumo Ministerioaren arabera, ehun eta hirurogeita hamar ordenantza baino gehiagok jorratzen dute gai hori.
Beraz, badirudi administrazioek herritarrekiko duten kezka erantzunak izaten hasi dela, bidezkoa den arren aspaldiko kontua dela esatea.  Baina argi dago Estatuko araudia ez zela nahikoa.  Euskadik araudi propioa izan behar du Ibaiondo ikastetxearen arazoak eta antzekoak konpondu ahal izateko, eta Gasteizko Udalak bere eskumenak izan behar ditu.
Egia da sentsibilizazio- eta informazio-kanpainak ondo daudela, eta bidezkoa da herritarrak egiten denari buruz, egiten ez denari buruz eta horien ondorioez informatuta egotea; baina kanpainek soilik ez dituzte arazoak konpontzen. Lehen esan dudan bezala, bakoitzak bere erantzukizunak hartu behar ditu, eta kontsekuente izan behar du administrazio bakoitzaren eskumenekin.
Nolanahi ere, gaurko gauzarik garrantzitsuena da erdibideko zuzenketa hau Ganberak aho batez babestuko duela; eztabaida honen hasieran, hitz egiten ari zaizuen bozeramaile honi ezin pentsatuzkoa iruditzen zitzaion akordio hori.
Euskadik dagokion erantzukizuna beteko du dituen eskumenak bere gain hartuta, zeinek posible egingo baitute arazo zehatz bat konpontzea eta etorkizunean beste batzuk sortzea saihestea. Europatik gomendioak jasoz joan gara; baina egia da gomendioak baino ez direla, eta asko falta zaiela estatuko legea izateko.
Azkenik, azaldu nahi dut, batzuetan Ganbera honetan eztabaidatzen diren gai handi horietatik urrun geratu arren, politika arazoak konpontzeko tresna dela frogatzen duten legez besteko proposamen horietako bat dela hau. Eta amaitzeko, bai IGE eta bai gainerako kolektiboak zoriondu nahi ditut, alderdi politikook begiak gure ahaleginetatik harago zabal ditzagun lortzen dutelako azkenean, eta lortu dutelako arazo hori izatea soluzioaren bila egingo dugun lehen urratsak.
Besterik ez. Eskerrik asko.