UBERA ARANZETA (EH Bildu, 2013-05-16):
Legebiltzarburu anderea, lehendakari jauna, sailburuak, legebiltzarkideok, egun on guztioi.
Gure taldeak legegintzaldi hasieran esan zuen gure kezka nagusienetakoa zela Osakidetzaren antolakuntza eredua hobetzea, bai langileentzat eta bai herritarrontzat, kalitatezko osasun sistema publikoa nahi dugulako. Gardena eta eraginkorra bai barrura begira eta bai kanpora begira, alegia, bai egunerokoan berorren funtzionamenduan eragina duten langileen esparruan, egituran eta bai kanpora begira herritarroi begira ere informazio zuzena, argia eta eskuragarria izan dezagun guztiok. Horrela osasun babesa, arreta, zaintza, publikoa, unibertsala, doakoa eta kalitatezkoa bermatzeko.
Egia esan horretan bat etor gaitezke Gobernuarekin asko dagoela hobetzeko, urrats asko daudela emateko Osakidetzaren hobekuntzan. Eta zenbat eta gehiago ezagutu Osakidetza, iruditzen zaigu gero eta ente egitura konplexuagoa dela, opakoagoa dela eta benetan egitura konplexu eta opako baten aurrean gaudela. Ez dakiguna da egitura hori nahita edo nahigabe bilatutako ondorio bat den. Baina errealitatea da, laburbilduz, ondo antolatutako desorganizazio baten aurrean gaudela. Gainera momentu honetan bere egitura, bere zutabe nagusienetako bat, langileriarena deuseztatzen ari dena.
Ikustea besterik ez zein den bereziki behin-behineko langileen egoera: Ordezkapenak ez dira betetzen, bakanteak egon daitezkeen plazak ere ez dira betetzen. Adibidez, Basurton iaz baino 270 langile gutxiago daude edota hainbat kirurgia atzeratu dira pertsonal gabeziagatik, guzti hori larriagotuz 35 orduak bertan behera uzten dituen eta bereziki Osakidetzako langileei eragiten dien martxoak 5eko 173/2013 Dekretuarekin. Ondorioz, lan sama handiagoak, baldintzak kaskarragoak eta osasun arretaren kalitatea sartatzen. Eta ez soilik behin-behineko langileei eragiten die, baita langile finkoei ere zalantzarik gabe.
Baina hori bai, guzti hau urtetan zehar eraikitzen joan den egitura opako eta konplexu horrek mozorrotzen du eta benetan oso zaila da jakitea zer gertatzen ari den egitura horren barruan, oso zaila baita informazio gardena eta argia izatea eta eskuratzea. Oso zaila da egituraren barruan bai langileak eta bai herritarrok murgiltzea, argi izanez momentu bakoitzean herritar zein langileek zeintzuk diren beraien eskubide eta betebeharrak.
Gaurkoan hizpide dugun gaiak proposamenarekin bilatzen ditugun helburuak oso zehatzak dira. Bilatzen duguna da Osakidetzako egitura eguneroko funtzionamenduko (…) bat, hau da, zerrenden kudeaketa eta zerrenden funtzionamendua erabateko gardentasuna bilatzen dugu. Sinplifikazioa bilatzen dugu eta eskuragarritasuna bilatzen dugu. Pertsona guztiei, baita behin-behineko langileei ere, dagokien duintasuna eta errespetua bilatzen dugu.
Gure ustez, ardura politikoak horrela eskatzen duelako, funtzio publikoak horrela eskatzen duelako eta Administrazio publikoaren erantzukizuna delako azkenean gardentasuna, informazioa dena argi eta garbi izatea eta eskuragarri izatea funtzionamendu egoki bat ahalbidetu ahal izateko. Eta azkenean, eguneroko kudeaketan gardentasun osoz jokatzeko.
Azkenean Administrazioko beste esparru batzuetan ere egiten den bezala, eta adibidez zerrenden kasuan, Administrazioko beste esparru batzuetan jokatzen den bezala, esateko, hezkuntzan, gaztediako zerrendetan, internetez agertzen dira, argi eta garbi. Bakoitzak, pertsona bakoitzak, langile bakoitzak eskuragarri ditu zerrendak, momentu oro jakin dezake beraz, zein egoeratan dagoen, bere aurretik zeintzuk dauden, bere atzetik, perfilak, egoera. Eta Osakidetzan ez dago horrelakorik jakiterik.
Orduan, ez dugu ulertzen. Uler genezake Osakidetzaren egitura konplexuagoa dela, baina iruditzen zaigu gauzak sinplifikatu daitezkeela eta Osasun Saileko kontrol publikotik, zerrenden kudeaketa ere, zerrenden irizpideak eta egunerokotasuneko antolaketa hobetu daitekeela.
Eta iruditzen zaigu, Administrazio publikoan ezinbesteko jokabide bat eta funtzionamendu eredu bat dela. Eta ikusten duguna da ez dagoela argudiorik, horren kontrakorik justifikatu dezakeenik.
Momentu honetan, 2011ko maiatzaren 9an, Osakidetzako Kontseiluak onartutako akordio bat daukagu. Akordio horrek kudeatzen ditu behin behineko zerrenden...