UBERA ARANZETA (EH Bildu, 2017-02-17):
Legebiltzarkideok, sailburuak, Zubiria jauna, egun on guztioi.
Gaurkoan, sailburuari eskertuko genioke argitzen badigu zein egitasmo dituen 20 urtetik beherako gazteen 100 % euskaraz jakiteko, zeren logikoena eta naturalena litzateke XXI. mendean aipaturiko belaunaldian, guztiak, 100 %, euskaraz jakitea eta elebidunak izatea, XXI. mendean jaiotako herritar berriak euskaldunak izanik, ahaztu gabe guregana bizitzera hurbiltzen diren jatorri anitzeko herritarrak.
Logikoena eta naturalena litzateke horretarako zure sailak, Administraziotik hizkuntza politikak ezartzea euskara erabiltzeko eta ondorioz hizkuntza eskubideak bermatzeko espazioak ahalbidetzeko. Eta hori zuen ardura da, hori Administrazioaren ardura da.
Baina harrituak eta kezkatuak geratu ginen Hizkuntza Politikarako sailburua batzordera etorri zenean legegintzaldiko egitasmoak aurkeztera. Kezkatuak geratu ginen ezarritako helburuarekin eta jarrerarekin. Azalduko naiz.
Batetik, azaldu zenuen literalki "para el periodo 2017-2020, nuestra intención es que el 75 % de la ciudadanía menor de 20 años sea bilingüe".
Ez dugu zalantzarik jatorrizko euskaldun guzti guztiak erdaraz ikasi eta elebidun bilakatu direla. Hori hizkuntza politikaren ondorio zuzena da.
Kontua da 2011ko zentzua aztertuta eta Eustateko datuen arabera, Eustaten datuak azkeneko datuak dira eta datu ofizialak dira, 20 urtetik beherakoen % 78a elebidunak zirela. Beraz, ez dakit nahastu egin zinen, zenbakien dantza bat egon zen, edo benetan planteatzen duzuena da murrizketa bat eta benetan planteatzen duzu...
...ez dakit, nahastu egin zinen, zenbakien dantza bat egon zen edo benetan planteatzen duzuena da murrizketa bat, eta benetan planteatzen duzuena da atzera egitea. Eskertuko genuke argituko bazenigu zein den benetan zuen intentzioa.
Eta, bestetik, esan zenuen ekimena legebiltzar talde ona zela, ekimena Legebiltzarrarena zena. Guk ez diogu uko egiten ekimena hartzeari eta hainbat ekimen hartu ditugu eta hartuko ditugu, baina ez al dagokio ekimena hartzea Gobernuari. Iruditzen zaigu zuen ardura dela ekimena hartzea, proposamenak egitea eta hizkuntza politikak bideratzea. Beraz, eskertuko genuke ere gaurkoan ba hori argituko bazenigu.
Zalantzarik gabe aurrera egin nahi badugu eta guk aurrera egin nahi dugu eta ez atzera eta espero dugu Gobernu honek ere aurrera egitea nahi izatea, ba funtsezkoa da identifikatzea zeintzuk diren neurri inportanteak, funtsezkoak, alor gakoak izan daitezkeenak ba benetan hizkuntza politika eraginkor bat bideratzeko, baldin eta herritar guztion hizkuntza eskubideak bermatu nahi baditugu.
Horregatik asmo horrekin gure ustez funtsezkoak diren orriak identifikatzen saiatu gara, bai euskarari dagokion estatusa bermatzeko, ze iruditzen zaigu oraindik ere euskara ez duela dagokion estatusa, eta estatusaren garapenean ere sakontzeko, oraindik esan dudan bezala, hankamotz aurkitzen baita euskararen estatusa.
Gure ustez adostu, hartu eta garatu behar diren neurriak ondorengoak dira, esango diguzu ea aukerarik dugun bide horretan elkarrekin aurrera egiteko, eta bide bat egiteko. Gure ustez ba Euskararen Legea garai berrietara egokitu behar da, bai? Gure ustez Administrazio Publikoa euskalduntzeko lan eskaintza guztietan hizkuntza koofizial bien eskakizuna berbera izan behar da. Gure ustez murgiltze eredua ezarri behar da hezkuntza ez unibertsitarioan.
Laugarrena, unibertsitatean euskarazko titulazioa mapa indartu behar da gabezia ikaragarriak ditugulako, ikustea besterik ez Medikuntzan eta Erizaintzan zer gertatzen ari dan. Gure ustez helduen euskalduntzearen doakotasuna bilatu behar dugu. Gure ustez Lanbideren ikastaroak euskeraz ere eskaini beharko lirateke, ez direla egiten, ingelesari lehentasun handiagoa ematen zaio euskerari baino.
Zazpigarrena, euskararen (...) aitortu, babestu eta indartzeko araudi bat egin beharko genuke. Zortzigarrena, hiriguneetan eta eremu ez euskaldunetan plan estrategikoak martxan jartzea, tokiko administrazioekin hitzarmenak sinatuz, protokoloak garatuz. Iruditzen zaigu dagoeneko nahiko ekimen politak, interesgarriak daudela eta horiek probestu genitzake erkidego osora zabaltzeko.
Gure ustez ere inportantea litzateke harrera protokoloak eta plan espezifikoak migratzaileentzat eta, nola ez, aisialdia. Euskarazko produktuen eskaintza zabaltzea, zinema, hedabideak, jokoak. Hor ere kriston eremu handia eta zabala dugu.
Beraz, Zupiria jauna, anbizioa izanez gero eta prestutasuna legegintzaldi honetan urrats eraginkorrak emateko euskararen normalizazioan, zuen helburua baldin bada 20 urtetik beherako gazteen % 100ak euskaraz jakitea, adierazi nahi dizugu gu prest gaudela. Prest gaudela esango diguzu gaurkoan, argituko diguzu ea zein den zuen egitasmoa, ea zein den zuen prestutasuna.
Bueno hortxe gure eskaintza, eta euskararen bidaiarako prestutasuna argituko diguzu ea zein den zuen egitasmoa legegintzaldi honetarako.
Eskerrik asko.