URKOLA IRIARTE (EAJ, 2016-06-30):
Bai, eskerrik asko, batzordeburu andrea. Eguerdi on denoi.
Batzuetan, horrelako gaiak ekartzen direnean, hemen atril honetatik esaten da errepikakorrak direla, jada eztabaidatu ditugula, berriro hau ekartzen da eta egia da gai hau beste batzuetan ere eztabaidatu dugula.
Niri gustatzen zait, kuriositateagatik behintzat, ikustea zein izan den gaiaren ibilbidea eta horren inguruan aurkeztu diren talde bakoitzeko posizioa nolakoa izan den, ikusteko sekuentzia osoa eta ikusteko ia horretan inolako mugimendurik badagoen.
Topatu nuen orain dela urtebete hau, gaia tratatu zela, PPk protesta bat egiten zuen EAJk justizia kritikatu zuelako, egotzitako ustelkeri kasu batengatik eta orduan, PP, PSE eta UPyDk justiziaren babesa erakusten zuten, botereen banaketaren alde agertzen ziren eta sententzia kritikatzearen kontra sinatzen zuten.
Orduko posizio hura, matizatzen da kasu batzuetan oraingo ekimen honekin, eta pentsatzen nuen gutxienez oraingo honetan bai, justizia babestetik justiziari kritika bat egitera pasatzen ginela, edo hori zela behintzat Maneiro jaunaren helburua.
Eta pentsatzen nuen egokia zela eta mugimendua...
...bat egitera pasatzen ginela edo hori zela behintzat Maneiro jaunaren helburua.
Eta pentsatzen nuen egokia zela, eta mugimendua nolabait ona edo txalotzen nuen. PPren lehenengo oposizioarekin pentsatzen nuen kea saldu nahi zigutela. Orain esan da euren kanpaina elektoralean ekarritako estrategia bat ekartzen dute, gomendioetaz, "recomendaciones oportunas" esaten dute. PSE eta EAJren jatorrizko oposizioan ikusten nuen nolabait beste lege aldaketak planteatzen zituzten.
Pentsatzen nuen horretan Gallastegi anderea inkluso adoretsuagoa edo ausartagoa zela; izan ere, argi eta garbi aipatzen zuen Konstituzioaren meloia zabaldu behar zela eta aldaketa konstituzionalak egin behar zirela. Ondo dago, hau kendu da azkeneko erdibideko horretatik, eta ez dakit erdibideko horretan Gallastegi andereak ikusten duen bere posizioa islatua edo ez, esango digu hurrengo txandan.
Guk sekuentzia horretan, mugimendu horretan, nolabait ez genuen gauza handirik aportatzen. Izan ere, orain dela urtebeteko posizio berdina ekartzen genuen. Guk pentsatzen dugu justizia ona bada, gertukoa eta eraginkorra izan behar dela. Hau da, hemengo justizia bultzatu eta hemengo justizia eraiki egin behar dugula.
Hori da gure posizioa eta esaten dudan eztabaida hartan, orain dela urtebete, gainera esan behar dut babes handiena jaso zuela. Gure 21 boska horiek eta EAJren aldetik abstentzioa eman baitzitzaion. Eta nik hortik interpretatzen dudana da Legebiltzar honetatik, 75 kide horietatik, gutxienez 48 prest egongo zirela euskal justiziaren alde agertzeko, edo behintzat ez daudela euskal justizia eraikitzearen kontra.
Esan behar dut ekimen hau interesez hartu nuela eta baita ere jarraitu nuela Maneiroren esposizioa bere interpelazioan Erkoreka jaunarekin interesez. Eta esan behar dut, agian ez daude aurrekari handirik azken urte hauetan, baina azken pleno arrunt honetan esan behar dut Maneiroren posizioaren hainbat punturekin adostasuna baneukala. Ados nengoen berak esaten zituen gauza batzuekin, ados nengoen diagnostikoarekin, baina ez nengoen ados gero proposatzen zuen konponbidearekin.
Berak ekarri zuen jatorrizko posizioaren bi zati ikusten nituen, atal expositiboan nolabait esaten zuen Espainian justizia alderdi politikoekiko independentea izatea eskatzen du  - beraz, esaten du dependientea dela -  eta esaten zuen baita ere funtsezkoa dela Botere Judizialaren Kontseilu Nagusia, Auzitegi Gorena, Konstituzio Auzitegia eta Estatuko Fiskaltza Nagusia despolitizatzea  - hau da, politikoa dela - . Eta ados nago, ados nago posizio horrekin.
Ez nago ados hau lege erreforma baten bitartez egon daitekeenik, pentsatzen dudalako indar-harremanek ez dutela horretarako ematen. Hau Madrilen egin behar da, badakigu Senatua nola dagoen, badakigu Kongresua nola geratu den, eta pentsatzen dut lege erreforma hauek ezin direla egin benetako borondate bat ez dagoelako. Eta nik pentsatzen dut gainera hori hemen argi eta garbi aurreko interbentzioetan geratu dela.
Decía que escuché con interés la interpelación del señor Maneiro, porque estoy de acuerdo que no es una tacha de origen solamente la que existe. Es decir, cómo se eligen los que van a conformar distintos órganos del Poder Judicial; es decir, que te tienes que preocupar más por si en esa especie de sorteo te van a tocar una mayoría de jueces conservadores, de magistrados progresistas; las posiciones, más que las razones o los argumentos jurídicos que puedas incorporar.
Decía el señor Maneiro, y yo ya he repetido, están tomados por los partidos políticos; estoy de acuerdo. Incapacidad para dejar el Poder Judicial fuera de la lucha partidista y de sus intereses particulares, correcto. Los partidos lo contaminan todo, estoy de acuerdo. Esta politización ha provocado un deterioro muy grave del sistema judicial, bien.
Además introducía el dato este interesante de que la Justicia española se encuentra por detrás de países como Namibia o Botsuana; estoy de acuerdo. Han terminado provocando que la democracia en España sea de baja calidad, correcto.
Pero yo iría un poco más allá. Iría un poco más allá. Hay una tacha de origen y una tacha en su objetivo, es decir, al poner esos puestos en los órganos de decisión de los tribunales, o en sus órganos de control, no creo que se está buscando impartir justicia, sino que se está buscando mediar en decisiones de justicia pero altamente politizadas, o mediar, en definitiva, en política y es algo que en este pueblo hemos conocido de manera intensa y de manera profunda, es algo sobre lo que este Parlamento también ha discutido, sobre lo que hemos debatido y no voy a traer otra vez ese catálogo de agravios o de agresiones de la justicia española a (...) a derechos civiles o políticos básicos que han sido en los últimos años vulnerados y sobre los cuales, como digo, hemos debatido y sobre los cuales también hemos adoptado resoluciones.
Pero decía que coincidía en el análisis, porque no parece lógico poner gente dependiente parcial de parte de partido para un servicio que se denomina, o que se llama, o que se intitula independiente, imparcial o neutral.
Lo que yo no sé es que si de una vez hechas estas explicaciones el señor Maneiro ve que con los compañeros de viaje que se ha topado para hacer esta resolución que hoy nos trae, ¿hay posibilidad real de esas reformas que él plantea? ¿Usted cree que lo harán? ¿Está todo resuelto? Sin mera cosmética, nos ha dicho en el primer turno ¿Está satisfecho? Porque a mí no me satisface.
Yo creo que la posición que ustedes hoy nos traen no llevará a nada, no va a tener ningún tipo de objetivo y, además, le diría, señor Maneiro, que parece que los cofirmantes no tienen tampoco el objetivo que usted presentaba.
Esan behar nuen, baita ere, sorpresa handiz hartu nuela nola erantzun zuen Erkoreka jaunak Maneirok ekarritako posizio edo interpelazio horri. Erkoreka jaunak erantzun zion Maneiro jaunari, egia dela eskumen urriak ditugula hemen justizian eta eskumen ertzi horiekin, hau da, Justizia Administrazioren zerbitzurako baliabide materiala eta giza baliabideen probisio horrekin, politizatzea gauza zaila zela.
Beraz, nolabait Erkokera jaunak esaten zuena zen ez da nire arazoa, hemen guk daukagun konpetentziarekin nahiko daukagu eta hori beste nonbaiten sustantziatsu egin beharko den. Nik pentsatzen dut Erkoreka jaunak galdu zuela aukera polit bat, azken finean, eskumen gehiago eskatzeko; ez zuen aprobetxatu orduko eztabaida hura esateko baietz, Eusko Jaurlaritzak ere nahi duela justizia administrazio independente bat, inpartziala, eraginkorra, sinesgarria eta euskalduna.
Eta nik pentsatzen dut hori ez dela bakarrik posible, baizik eta urgentea dela, eta pentsatzen dut ez zuela aprobetxatu Erkorekak posizio hori agertzeko aukera ba benetan ez daukalako. Eta pentsatzen dut gaur EAJk horren alde egin ordez pasatzea pasatu den albora eta hau erdibidekoa babestera ondo baina hobeto azaltzen duela zein posizioan dagoen eta bestela, Zorrilla jauna, zu jaitsiko zara eta mesedez azaldu egidazu.
Eskerrik asko.