ORBEGOZO URIBE (EAJ, 2017-04-06):
Eskerrik asko, presidente andrea, eta egun on guztioi.
Ba gure taldeak aurkako taldea emango du eta saiatuko naiz azaltzen zeintzuk izan diren gure arrazoi nagusiak horretarako.
Alde batetik, hor daukagu Eusko Jaurlaritzaren iritzia, eta guk bat egiten dugu horrekin, lege proposamena aintzat ez hartzeko erabakiaren eta horretarako emandako argudio eta arrazoiekin.
Bestetik, ez gatoz bat ekimenean bertan azaltzen diren aurrekari, zioen adierazpen eta proposamenaren edukiarekin, eta esan beharra daukagu ere bai, talde proposatzailearengandik ez dugula inongo azalpenik jaso, ez direla harremanetan jarri gurekin ekimena aurrera ateratzeko aukerak aztertzeko edo beste ezertarako, beraz, alde horretatik behintzat ez dugu motibo berezirik aurkitu proposamenaren alde egiteko eta uste dut beste taldeen kasuan ere antzeko zerbait gertatu dela.
Horretaz aparte, kontra bozkatzeko arrazoi nagusiak hurrengoak dira.
Lehenengo eta behin, zioen adierazpenean esaten da azken urteotan behin baino gehiagotan Legebiltzarrera proposamenak ekarri direla, Ganbera honek bere zerga esparruko eskumenak balia ditzan diru sarrerak handitzeko helburuarekin. Eta aipatzen ditu, bereziki, Euskadiko Ogasun Nagusiaren Antolarauei Buruzko Legearen 35. artikuluan aurreikusten diren zerga nagusien gaineko errekarguak ezartzeko aukera. Eta hori ez da zuzena.
Izan ere, aurrekari bakarra daukagu, behin besterik ez da erabili aukera hori. Eta erabaki hori hartu behar izan zen 1983ko abuztuko uholdeek eragindako kalte ordainei edo kalteei aurre egin ahal izateko. Hortaz, erabat apartekoa zen gertakizun baten ondorioz, eta argi geratu zen errekarguaren izaera iragankorra eta apartekoa zela.
Ordea, gaur eztabaidagai izan dugun lege proposamenaren zioetan ez da inondik inora horrelako egoerarik justifikatzen eta gure taldeak behintzat ez deritzo 1983ko egoeraren pareko gaudenik.
Bestalde, guk ez daukagu eragozpenik aitortzeko gustatuko litzaigukeela askoz ere diru sarrera gehiago izatea. Eta nori ez? Baina ez dugu uste errekarguen bide hori egokiena denik. Izan ere, guretzako zerga politikaren helburu bakarra ezin da izan gero eta diru sarrera handiagoak izatea, beste hainbat inguruabar kontuan izan gabe. Eta horrekin esan nahi dut helburu horrez gain, ehun produktiboaren lehiakortasuna indartzen laguntzeko edo aberastasuna eta enplegua sortzeko ere balio behar duela.
Horren harira, gure Legebiltzar taldean prest gaude zerga sistemaren inguruko hausnarketa eta eztabaida burutzeko. Baina horretarako lehenengo urratsa izan behar da 2014. urtean egindako zerga araudiaren erreforma ebaluatu eta ondorioak ateratzea, hain zuzen ere, datu zehatzetan eta emaitza objektiboetan oinarritutako erabakiak hartu ahal izateko.
Edozein kasutan, ez dugu uste errekarguak ezartzea egokiena denik. Are gutxiago proposatzen diren portzentajeak nondik atera diren ere ez dagoenean zehaztuta. Ez dakigu zertan oinarritzen den batean % 20 igotzea, bestean % 6, hurrengoan % 2... Zergatik portzentaje horiek eta ez beste batzuk, adibidez?
Gure aburuz, horrelako proposamen batek askoz ere hausnarketa sakonagoa eskatzen du, ariketa serioagoa eskatzen du eta ez da nahikoa esatea diru gehiago behar dugunez, foru zerga itunduen gainean errekarguak ezarriko ditugu. Are gutxiago Euskal Autonomia Erkidegoko erakunde eta zerga sistemaren aurkakoa denean. Izan ere, instituzioen arteko adostasunean, koordinazioan eta lankidetzan oinarritutako ereduaren kontra egiten du proposamen honek.
Ezin da albo batera utzi Euskadiko zerga koordinazioko organoa. Hura da gure ordenamenduko zerga araudien balizko erreformak adosteko eskumenduna.
Horiek guztiez gain, atentzioa eman digu 35. artikuluko errekarguak ezarriko zaizkiela batez ere enpresen irabazien, aurrezkien, bigarren etxebizitzen salerosketen edo jokoaren gaineko zergei.
Ez dut errepikatu nahi aurreko txandetan eman dituzten azalpenak, baina egia da atentzioa eman digula enpresen mozkinei buruzko aipamen horrek. Eta zergatik diot hori? Ba, 35. artikuluan ez delako errekargurik agertzen Sozietateen Zergen gainean. Baina egia da ere bai Elkarrekin Podemos taldeak aurreikusi duela gabezia hori eta euren ekimeneko azken xedapena 35. artikulua aldatzeko erabiltzen du Sozietateen Gaineko Zerga gehituz ere bai.
Ba, kasu horretan guk, nahita ere, ezingo genuke hori babestu, proposamenean plazaratutakoa babestu. Izan ere, horrelako ekimena aurkeztu aurretik, esan dugun bezala, komeni da aurretik azterlana egitea eta baita ere aldatu nahi den lege testuaren aurrekari eta nondik norakoak ezagutzea.
Agerian denez, talde proposatzaileak ez du ariketa hori egin. Bestela jakingo luke iraganean Sozietateen Zergaren Gaineko errekarguaren aukera ere jasotzen zuela Antolarauen Legeak. Baino kendu behar izan zela, hain zuzen ere, Konstituzio Auzitegiak beren beregi Konstituzio hartakotzat jo zuelako.
Beraz,...