ESTARRONA ELIZONDO (EH Bildu, 2019-06-27):
Bai, eskerrik asko, legebiltzar-buru andrea eta egun on guztioi.
Herritarren betebehar, baina baita ere eskubide eta askatasunak arautu beharko lituzkeen erakunde honetan sarritan debeku eta oztopoen erakundean gaudela dirudi, debekuen sorta handia izaten da bertan, ezin eragile ezberdinak, batzorde geletan egon zuzenean jarraitzeko, ezta ere ondoko gela batean jarraitu, ezin da txalorik egin osoko bilkura aretoan printzipioz, edo kanpotik datozenek ezin dute 20 minutu baino gehiagoko esposaketarik egin.
Eta erregelamendua beharrezkoa da, guk ez dugu kontrakorik esaten, arauak behar ditugulako bizitzako esparru guztietan funtzionamendu egoki baterako, baina Legebiltzarreko Erregelamenduak orokorrean mugak eta oztopoak ezartzen ditu, eta beti ere norabide zehatz batean.
Baina dena ezin denez erregelamendu batean jasoa izan, ba presidenteak izaten du azkeneko hitza, bai Legebiltzarreko presidentea izan edo batzordeetako. Eta lege proiektu honen prozedura, estatistika planaren prozedura Ogasuna eta Aurrekontuen Batzordean izan da, eta bertako presidenteak erabaki zuen, besteak beste, taldeok eskatutako agerraldi guztiak egun bakar eta zehatz batean egitea, 2019ko otsailaren 27an.
Eta egun horretan norbait etortzerik ezin bazuen, ba idatziz bidaltzeko bere ekarpenak eskaini zuen, nahiz eta agerraldia egin behar zutenek eskatu egunez aldatzea ezin zutelako etorri beste zeregin batzuetan egon behar zutelako ezin bestean.
Eta hala eta guztiz ere talde honi ukatu egin zitzaion eskatutako agerraldiak burutzea. Eta ez dugu salaketa hau egiten talde honek eskatu zituelako, ez gara hain sinpleak, baizik eta Eustatek neurtzen dituenen artean oso ekarpen kualitatibo inportanteak egiteko aukera galdu dugulako Legebiltzar bezala eta gizarte bezala, eta hori ez da gure ustez onargarria, eta pertsona edo presidente baten burugogorkeriarengatik.
Hiru agerraldi eskatu genituen, ez genituen 30 agerraldi eskatu. Eta Azpiazu sailburuak esan duen bezala, guretzat bai inportantea dela askotan plan estatistikoa eta lege proiektu hau.
Pasatzen da hirugarren mailako lege bat izango balitz, baina guk uste dugu inportantea dela hemengo errealitateko datu estatistikoak izatea, hemengo informazioa izatea, eta sailburuak berak esan duen bezala, plan estrategikoak ebaluatu ahal izateko eta politika publiko eraginkorrago batzuk diseinatu ahal izateko.
Eta horregatik aurkeztu genituen hiru agerraldi eskaera. Alde batetik, euskararen erabileraren inguruan soziolinguistika klusterrekoekin jarri ginen harremanetan eta euren agerraldia eskatzeko; ongi iruditu zitzaien hasiera batean, baina gero beraien organo iraunkorrean erabaki zuten uko egitea, oraindik lanean ari direlako eta ez dutelako emaitzik ekarpen zehatzak egiteko hain teknikoa den lege honi.
Baita ere genero ikuspegitik Euskal Herriko Unibertsitateko irakaslea den Marta Luxan etortzekoa zen, baina Batzordeko presidenteak inposatutako egun horretan indarkeria matxistaren aurkako protokoloaren aurkezpena zuen eta, beraz, ulertzekoa denez, ezinezkoa zuen etortzea.
Eta inportantea zen berak talde parlamentarioaren aurrean azalpenak ematea gure aburuz, zeren genero ikuspegitik, esaterako, sexu aldagaia estatistiketan sartzea garrantzitsua bada ere, ez du bermatzen eta, Becerra jaunak esan duen bezala, estatistiketan genero ikuspegia txertatzen ari denik.
Eta beraz ez da nahikoa emakumeen eta gizonen berdintasuna bultzatzeko, eta horretaz ari gara, besteak beste.
Sexu aldagaiak txertatzeaz gain, genero adierazleak eraiki ahal izateko galdesortetan beharrezkoak diren aldaketak sartzea litzateke helburua. Berez, dagoeneko Eusko Jaurlaritzak horrelako berrikuste lanak abian ditu, eta berrikuste lan horien beharra legean ere jasotzea gomendagarria litzateke, eta ez da jasoko gaur onartuko den lege honetan.
Eta Podemoseko ordezkariak esan duen bezala, adierazi du bere emendakinaren bitartez iturri estatistikoen diseinuan aldaketak sartzeaz gain, estatistiken esplotazioari ere erreparatuko diola orain lege honek, esan dudan bezala bere emendakinaren bitartez.
Hau da, estatistiken emaitzak genero ikuspuntutik aztertuko direla eta balizko ezberdinkerien berri txostenetan jasoko direla ziurtatu beharko luke hemendik aurrera legeak, eta hori ere ikusi beharko dugu egiten den, zeren, adierazi duzun moduan, Emakundek egindako txosten prezeptiboak ez dira aintzat hartu eta ez dira sartu horretan. Beraz, itxaron beharko dugu ea hauek jasoak diren azkenean.
Hauek adibide soilak dira, baina beste lau urte galdu ditugu hauek estatistika planean txertatzeko eta genero ikuspegitik adierazle eraginkorrak izateko eta berdintasun politiketan aurrera egiteko herri...
...galdu ditugu hauek Estatistika Planean txertatzeko eta genero ikuspegitik adierazle eraginkorrak izateko eta berdintasun politiketan aurrera egiteko herri honetan.
Eta hirugarren agerraldi bat ere eskatu genuen, hau biodibertsitatearen inguruan, zeren Estatistika Plan honek ez du biodibertsitatea, gure herriko biodibertsitatea neurtzen eta pertsona honek, aditu honek, proiektuburua dena IHOBEn eta urte askotan Gipuzkoako Aldundian egondakoa, egun horretan epaiketa batzuen eta testigu moduan zitazio judizial batzuen baina presidenteak ere esan zion ezetz, ez zuela aldatuko eta horren meiak eta baditut eta, beraz, ere ezin izan zen hona etorri eta ekarpen kualitatibo inportante hau ere egin.
Eta zergatik diobertsitatea? Ba diodan bezala, Eustatek ez duelako neurketarik egiten honen inguruan eta biodibertsitateari buruz, pues bueno, ez naiz hemen gehiegi luzatuko, pues badakigulako honen garrantzia zer-nolakoa den.
Eta amaitzen noa, presidente anderea. Batzuk anakronismo instituzionalean giltzatuta jarraitzen dute eta horrek bere ondorioak ditu zoritxarrez. Horietako bat gau salatzen duguna, kanpoko jendea eragile eta adituen parte hartzeak Legebiltzarrean erraztasunak izan beharrean oztopoak izaten ditu. Eta guretzat, gure taldearentzat, EH Bildurentzat, hori onartezina da. Ukatu egin zitzaigun nolabait lege-proiektu honetan parte hartzea eta, horregatik, modu koherentean gero ez dugu parte hartu ondorengo tramitazioan.
Eta gaur onartuta izango da Plan Estatistiko berri hau baina garbi izan EH Bilduk hona ekarri nahi zituen aditu ekarpenen ondorioz ,estatistika plan hobeago bat izango zuela euskal gizartean datozen lau urteetarako eta aukera hori galdu izan dugu.