OGASUN ETA FINANTZAKO SAILBURUAK (Gatzagaetxebarria Bastida) (EAJ, 2014-06-27):
Eskerrik asko legebiltzarburu andrea. Eskerrik asko Maneiro jauna.
Aurreko batean ere eztabaidatu genion, genuen hemen gai honi buruz. Gaur aipatu duzu zein ekimen daukan Jaurlaritzak herri kontuen epaitegia modernizatzeko, aldatzeko, baita ere erabili duzu despolitikatzeko zein asmo daukagun.
Jaurlaritzak, aurreko baten ere esan nizun, errespetatzen du Herri Kontuen Epaitegia Ganbara honetatik sortutakoa da. 26 urte dira Herri Kontuen Epaitegia Ganbara honek sortu zuena".
Begira, Herri Kontuen Epaitegia ez dago Jaurlaritzaren menpe. Herri Kontuen Epaitegia erakunde publiko bat da, herri erakunde bat eta menpekotasun bakarra da osoko bilkura honena.
Berezitasun hori dauka. Ez gaude hitz egiten autonomiadun erakunde bat, baltzu publiko bat, zuzenbide pribatuko erakunde bat, baizik eta Ganbara honetatik sortutako erakunde bat, gainera erakunde garrantzitsu bat, bere helburua da gure herri arduralaritza guztien kudeaketa finantziero ekonomikoa aztertzea eta arakatzea. Hori da egiten duena.
Hemendik sortu zen, Ganbara honetatik orain dela 26 urtean. Legebiltzarrak berak sortu zuen, Legebiltzarraren menpe dago, herri funtzio garrantzitsu horiek egiten ditu eta Jaurlaritzak ez dauka inolako eraginkortasunik eta ahalmenik Herri Kontuen Epaitegiaren gainean.
Bai beste hainbat erakunde autonomiadun baltzu erakundeetan, baina Herri Kontuen Epaitegia ez hain zuzen. Alderantziz, Maneiro jauna, erakunde bakarra beregain ahalmena daukana Herri Kontuen Erakundeari aginduak emateko Legebiltzarra da.
Eta adibide moduan esango dizut Herri Kontuen Epaitegiaren urteko eta bere urteko egitaraua Ganbara honek bi erataz baldintzatu ahal du. Alde batetik, urteko egitaraua, bere lanen egitaraua, gomendioak ematen eta eskatzen zer herri arduralaritzaren kudeaketa arakatu behar duen eta bestetik, osoko bilkurak zehatzean enkarguak ematen eta aginduak ematen zein esparru arakatu behar duen.
Eta hori ezin du egin Jaurlaritzak. Hori legebiltzarkideon gain daude. Zure gain eta gainontzeko legebiltzarkideen gain dago, eta zuek daukazue askatasun osoa eta ahalmen guztiak Herri Kontuen Epaitegiaren bere barne antolaketa, bere eginkizunak, bere eguneroko jarduna eta bere funtzionamendua antolatzeko, arautzeko, kontrolatzeko eta jarraitzeko.
Jaurlaritzak ez dauka. Aldiz, Jaurlaritza daukana da Herri Kontuen Epaitegiak Ganbara honek eman diodan ahalmenen arabera, bere menpe egon behar eta bere aginduetara eta berak eskatzen duen informazio guztia arakatze lanak egitekoan, egin. Eta hola antolatuta gaude.
Begira, hain hola antolatuta gaude Herri Kontuen Epaitegiak bere bulegoen zati bat ere Jaurlaritzan dauka, aztertzeko nahi duen informazio guztia eta ez dagoelako inolako arazorik. Bere menpe dago. Ezin da izan beste era batera. Hola erabaki zuen Legebiltzarrak Herri Kontuen Epaitegiari indar hori eta ahalmenak ematea Gobernuaren eguneroko jarduna eta urteko bere finantzario eta ekonomi ekintzak arakatzeko.
Baina beste gauza bat ere esango dizut. Begira, zalantzan ipintzen duzu, eta hori eztabaida garrantzitsua da, erakunde horren goi karguen izendapenaren zilegitasuna eta guk, Jaurlaritzak ikusten du hobeago dela Legebiltzarraren bidez hautaketa egitea zilegitasun demokratikoa ematen diolako.
Orduan, ez dugu ikusten beste erarik Jaurlaritzatik izendapenak etortzea, zeren horrek berme bat ematen dio, zilegitasun demokratikoa ematen dio, herri ordezkaritzaren ordezkaritza nagusia Ganbara honetan dagoelako.
Uste dut hori dela eta usten dugu Jaurlaritzatik legeak hori ondo bermatuta daukala. Gero zuk aipatzen duzu: "Ba, hautaketako sasoian beste formularen bat topatzea". Beno, formulak ere badaude, gehiengo osoa behar da.
Beno, gehiengo osoa baldintza garrantzitsua da. Adibidez, Jaurlaritza honen babesten duen talde parlamentarioak ez dauka gehiengo osorik, gutxiengo batetan gobernatzen ari gara, 27 daukagu 75etik.
Gero, aipatu duzuna. Hor dauden arazoak edo eztabaidak egon direla. Bai, baina zenbat erakunde kolegiatuetan egoten dira. Sarritan ba erakundeetako partaideak gutxiengo batean geratzen dira eta gu ez gara Jaurlaritza moduan eta nik Ogasun sailburu moduan, ezin naiz eztabaida horretan sartu, ze nire funtzioa da ahal denik eta erraztasun gehien egotean eta lankidetza gehien edukitea, Herri Kontuen Epaitegiak Jaurlaritzako gure ekonomi kontroleko bulegoak ba laguntzeko. Eta hori da egin behar duguna.
Baina, erakunde kolegiatuetan hori da sarritan gertatzen dena. Batzutan, gutxiengo bat egoten da eta gehiengo bat eta hori pasatzen da ere bai auzitegietan eta epaitegi kolegiatuetan.
Orduan, gutxiengoa ados ez dagoenean gehiengoaren iritziarekin, bere iritzia ematen du boto partikular baten bidez. Hor daude ipinita, gero horrek sortu duela Legebiltzarrean eztabaida politikoa, beno zilegia da, Legebiltzarra horretarako dago, eztabaida politikoak egiteko.
Baina guk ikusten dugu zilegitasun demokratiko horren arabera Legebiltzarrak izendatzean bertako partaideak edo bertako bokalak demokratikoki irtenbiderik onena dela. Ez dugu ikusten besterik eta zentzu horretan, usten dugu beno Herri Kontuen Epaitegiak, beste gainontzeko erakunde kolegiatuen moduan, eztabaidak egoten direnean, beno gehiengoak erabakitzen du eta gutxiengo bere iritzia ematen du.
Kasu honetan zuk aipatu duzu gutxiengoan geratu dela bertako presidentea, baina beno, guk errespetatu behar dugu, eta Jaurlaritzak errespetatu behar du une honetan Herri Kontuen Epaitegia nola araututa dagon eta zuek, legebiltzarkide jaun andreok, daukazue ahalmen guztia arautzeko Herri Kontuen Epaitegia nola nahi duzuen antolatu.
Zergatik? Erakunde publiko bate delako, Legebiltzarraren menpe dagoena. Ez da baltzu publiko bat edo autonomiadun erakunde bat. Zuek, Legebiltzar honek, dauka ahalmen osoa hori arautzeko eta guk aipatuko genuke, Jaurlaritzak usten du antolatu behar dela Herri Kontuen Epaitegia? Sartuko ginateke beharbada besteen funtzioetan, bere autonomian, bere independentzian, bere...
...Jaurlaritzak uste du antolatu behar dela Herri Kontuen Epaitegian sartuko ginateke behar bada besteen funtzioetan, bere autonomian, bere independentzian, bere kideen mugiezitasunean, bere ezgaitasunak zalantzan ipintzen, uste dugu errespetuz, instituzionalki horrela delako, erantzukizun politikoa guk ematen dugu, holako demokrazian ipinita Ganbararen aurrean, zuen aurrean. Baina kasu honetan erakunde honen inguruz, Ganbararen menpe dago, Ganbaran izendatzen du, bere funtzio Ganbarak ipinita dauka eta Jaurlaritza bere barne funtzionamenduan, bere izendapenaren arauketan sartzea, esango litzateke, arriskutsua eta gainera, legez urraketa bat, azkenean menpekotasun hori ez dagokigulako guri, baizik eta Legebiltzarrari.
Esan dugu errespetu horrekin jokatu behar dugula, guk egiten duguna da lankideentza eta elkar lan guztiak bete, bete behar dugulako eta gure betebeharra da politikoki zuen aurrean eta administratiboki eta arakatzea ikuspegitik Herri Kontuen Epaitegian eta hori da Jaurlaritzaren ikuspuntutik, nola ikusten dugun Herri Kontuen egoera eta funtzionamendua.
Gero barnean egon leikezen gehiengo bat, gutxiengo bat hori ez da Jaurlaritzaren iritziz sartu behar garen eztabaida batetan.
Eskerrik asko.