ARZUAGA GUMUZIO (EH Bildu, 2014-06-05):
Eskerrik asko. Tratu txarrak eta jipoiak ugaldu ziren eta osasun asistentzia eza ezarri zen.
Politika honek ez zuen begiratzen presoen onura edo gartzelaratze helburua den birgizarteratzea, baizik eta terrorismoaren kontrako borrokaren zutabe bat bezala planteatu da. Zentzu horretan, salbuespeneko politika izan da, berezia, berdintasun printzipioa urratu duena, helburu orokorren eta legalitate irizpideen arabera diseinatua baino, kartzela politika honek beste interes batzuei erantzun die.
Las consecuencias de esta política de dispersión que acaba de cumplir ahora 25 años son ciertamente trágicas. En este periodo de tiempo, 24 presos han muerto en prisión o fueron puestos en libertad in extremis a las puertas de su muerte.
Quiero recordar asimismo, ante la nutrida presencia de representantes de miembros de la asociación de familiares de presos y presas políticas vascas Etxerat, las circunstancias a las que los propios familiares se ven injustamente sometidos.
Relación de causa-efecto, consecuencia directa y sangrante de ese alejamiento forzoso, es que 16 familiares se han dejado la vida en esos interminables viajes.
En 1982, Rosa y Arantxa Amezaga de Tolosa. En 1990 Pili Arzuaga y Fontxo Isasi de Laudio. En el 97, Antxoni Fernández de Getxo. En el 98, Jose Mari Maruri de Zierbana, un año después Mari Carmen Zalbide de Ugao.
En el 2000 sería Rubén Garate de Otxandio quien fallecería en accidente, como en el 2001 Iñaki Sáez y Asier Heriz de Soraluze. Argi Iturralde, Iñaki Balerdi de Lasarte, en el 2003, como la irundarra Sara Fernández.
Los familiares de Leo Esteban, de Tolosa, rememoraron este mismo martes el décimo aniversario de su muerte. Karmele Solaguren, en el 2004, de Barañain, o Natividad Junco de Oñati, en el 2007.
Supone la escalofriante cifra total de casi 300 accidentes graves de tráfico de familiares o amigos, a consecuencia de los cuales más de un centenar ha resultado con heridas de consideración.
El único objetivo de estas personas era, es, romper el destierro impuesto por medio de su esfuerzo y sacrificio. Romper el aislamiento con la fuerza del cariño a sus familiares presos.
Porque, ¿en qué puede facilitar al preso la distancia física, la separación anímica, personal, humana, de su espacio vital? ¿En qué le beneficia su aislamiento social? ¿En qué ayuda la impotencia de ver a sus familiares de mayor edad, a niños, jugarse la vida en la carretera antes y después de cada visita? ¿De qué le sirve al preso la coacción semana tras semana, día tras día, que esta política le acarrea?
EH Bilduren bankadan ezagutzen dugu ondo zer den bidai horiek egitea, badakit beste talde parlamentariotako kide batzuk ere ezagutzen dutela zer den bidai hauek egitea, ehundaka kilometroak egitea minutu gutxiko bisita bat egiteko.
Nik neuk, abokatu moduan edo lagun moduan, ehundaka bisita egin izan ditut espainiar eta frantziar geografi osoan, kartzela turismo madarikatu horretan.
Behin bakarrik izan dut aukera hemengo kartzela batean bisita bat egiteko, Euskal Herrian. Behin bakarrik utzi dut etxean kotxea, motxila, mapak, GPSa, hemen bertan Basauriko kartzelan bisita bat egin ahal izateko.
Eta zin egiten dizuet dena aldatzen dela. Etxe parean aldiriko trena hartu eta minutu batzuetako bidaia egin, zentimo batzuetako ticketa ordaindua, presoa hor, eskura, gertu, edozein gauzarako. Dena aldatzen du.
Esandakoagatik, politika honek oinarrizko eskubideen zapalketa iraunkorra suposatzen duelako urte hauetan zehar, presoen eskubideen urraketetarako markoa izan da sakabanaketa politika. Eta ez hori bakarrik, eskubideen zapalketa horren apologia egin da, urraketen bandera altxatu da, beste interes politiko batzuk lortze aldera.
La política penitenciaria excepcional que los Estados español y francés han aplicado a un colectivo concreto de presos no se ha proyectado conforme a criterios de legalidad. Por supuesto no se ha realizado en interés del preso, no se ha preocupado por establecer justicia, sino que ha perseguido otras necesidades de esa todopoderosa política antiterrorista de la cual las medidas penitenciarias son pilar fundamental, como se ha repetido hasta la saciedad. Presos y familiares son por tanto, objeto de intereses espurios, de intereses ilegítimos.
El trato dado a los presos de este colectivo ha priorizado esos intereses a las garantías que contempla la legislación. Los derechos de las personas presas no pueden ser condicionados a intereses políticos, menos aún como se reconoce, para incidir en otras personas, en otros grupos, en otras organizaciones. Menos aún, para conseguir mediante el chantaje a los presos, lo que no se puede o no se quiere conseguir por otros medios más adecuados, tales como el diálogo o la negociación.
Son derechos fundamentales y deben ser siempre respetados. En todo momento, en todo lugar. No se puede jugar con ellos, manipularlos ni someterlos a cambalaches o contrapartidas. Y mucho menos se pueden establecer medidas o leyes que hagan de esos derechos papel mojado, que los anulen. No al menos en algo que todavía pretenda llamarse o reclamarse Estado de Derecho.
Politika honek, ez du legedian edo nazioarteko gomendio eta printzipioetan inolako babesik edo euskarririk. Behin baino gehiago aipatu dut atxilotu eta espetxeratuen babeserako Nazio Batuetako printzipio multzoa eta hainbat adituk, hainbat errelatorek, hainbat batzordek eta nazioarteko batzordeek esan dutena. Presoak bere gune sozial eta familiarretik gertu egon behar duela, alegia.
Euskal presoek, orain dela gutxi ere azaldu dute, euren borondatea, Euskal Herriko kartzeletara leku aldatuak izateko.
EPPKak eskatu du, hain zuzen ere, Zaballara ekartzea. Eskaera indibidualak egin dituzte, hala izan dadin galdegiten. Ez bakarrik presoen berauek, asko izan dira ekimen herritarrak, euskal presoen oinarrizko eskubideen defentsan agertu direnak.
Inkesten arabera, euskal presoak euskal herriratzearen eskaera gizartean gehiengo handi batek babesten du. Adskripzio ideologikoen gainetik. Aldekotasun horiek, termino positibo eta eraikitzaileetan ulertu behar dira aurrera egiteko moduan.
Horregatik guztiagatik, 25 urte ostean, EH Bildun pentsatzen dugu sakabanaketa politikarekin amaitu behar dela. Oportunitate politikoagatik. Lehenago ez bazen ere, orain baita momentu egokiena. Beranduago, okerrago. Ez dezagun itxoin, beste istripu, beste heriotza kartzeletan gertatzea gu mugitzeko.
Aitzakia legalik ez dagoelako, kontrara, legeak onesten du presoa bere jatorrian egotea. Eragozpen teknikorik ez dagoelako. Euskal kartzeletan, Zaballan kasu, espazio nahiko dagoelako preso hauek jasotzeko. Eta giza ikuspegi batengatik: Giza kondizioari lotutako sentimendu batengatik.
Horregatik guztiok ezagutzen duzuen legez besteko proposamena dakartzagu gaur. Legebiltzar honetan ekimen asko egin dira sakabanaketaren kontra 200 baino gehiago. Gutxienez, zazpi aldiz aprobatu dira politika hori aldatzeko ekimenak. Ñabardura askorekin eta alderdien babes ezberdinarekin.
Hala ere, gogora ekarri nahi dut, etxe honetan hartu izan den azken erabakia, 2009ko azaroan eztabaidatutakoa. Erabaki hark, ez zuen bat egiten aurretik etxe honetan erabakitakoekin. Erabaki hark ez du bat egiten gizartearen gehiengoak pentsatzen duenarekin. Orduko Parlamentuaren osaketa, ez zetorrelako bat gizartearen gehiengoarekin, guztiok dakizkigun arrazoiengatik.
2009ko azaroko legez besteko proposamen hartan, ondokoa ebatzi zen: "El Parlamento Vasco muestra su apoyo a la política penitenciaria llevada acabo por el Gobierno de España, como uno de los pilares de la lucha contra el terrorismo". Hemen, aitorpen bat.
"Respetuosa con los derechos humanos". Hemen gezur bat. "Y facilitadora de la autonomía y la reinserción del preso." Hemen, beste gezur bat.
Gaur, proposatzen dugu, aldatzea posizio hura. Legebiltzarrean egondako aurreko posizioetara atxikiko gara berriro ere. Gaur irauliko dugu erabaki hura eta gizarteren gehiengoaren erabakiarekin bat egingo dugu.
Gaur hemen dagoen ordezkaritzarekin, gaur hemen...
...erabaki hura eta gizartearen gehiengoaren erabakiarekin bat egingo dugu. Gaur hemen dagoen ordezkaritzarekin, gaur hemen dagoen indar korrelazioarekin, sakabanaketarekin amaitzeko aurrerapauso sendo bat emango dugu.
Besterik ez, eskerrik asko.