EGIBAR ARTOLA (EAJ, 2015-10-08):
Egun on berriro ere.
Ekimena bultzatu duen alderdi politikoak eta berak nik uste dut bere lehenengo hitzetan kokatu duela zein den helburua. Berak esaten du denuntzia bat badago epaitegietan. Horrek bere bidea jarraituko du, justizia egingo da, bainan bitartean elikatu egin behar da tesia.
Orduan zer gerta dakioke antzera dabilen bati? Ba tesia elikatu nahian egungo datuekin ez baldin badu alderatzen, ba agian ez du asmatzen. Eta hemen auzitan jarri da Gobernuaren edo gobernuburuaren, lehendakariaren hitza edo jarduera.
Nik uste dut lehendakariak 2014. urteko uztailean Ganbararen aurrean hartutako bost konpromisoak bete egin dituela, aitortuaz bazegoela zer zuzendua, bai gardentasunarekin hartu zuen konpromisoa, bestalde barne-prozedurak berritzeko hartu zuen konpromisoa, barne-prozedurak hobetzeko, kontrola baita ere etikarekin konpromisoa eta instituzioekin hartzen zuen konpromisoa, bostak bete egin ditu.
Gardentasunari dagokionez, lau hilabetean behin Ganbara honetara etortzen da informazioa. Lehen ez zen hori gertatzen, hau nobedade bat da, baina lau hilabetean behin etortzen da informazio...
...etortzen da informazioa.
Lehen ez zen hori gertatzen  - hau nobedade bat da - , baina lau hilabetean behin etortzen da informazio guztia, xehetasun guztiekin. Eta txostena begiratu edo aztertu baduzue, 300 orritik gora, hor azaltzen da zehatz-mehatz zer, non publizitatu den eta, kasuan, ze irizpide erabili diren ere.
Irizpideei dagokionez, bigarrengo konpromisoa: "Departamentuen arteko batzorde baten eskutik egiten da eta egingo da", esaten da. Ze irizpide erabiliko dira? Ba kanpainak zer helburu orokorrak dituen kontutan edukita, zer helburu zehatz izango dituen kontutan edukita. Hori da irizpideetako bat. Zer publikoengana zuzentzen den, zer tarifa dituen. Irizpide erregelatu batzuek. Departamentu ezberdinetako arduradunek erabakitzen dute zer eta nola, eta zeini.
Orduan, irizpide horiek ere ez dakit nobedade diren, baina behintzat parte hartzeko bidean bai. Zeren eta lehengo Gobernuek ez zuten egiten. Bidaltzen zen, esaten zen "plan bat dago" eta urtearen amaieran "plana bete da". Eta hauek izan dira konpromiso zehatzak.
Kontrolari dagokionez, aipatzen zena; patrozinioek behar beharrezko diren baldintza horiek betetzea ere. Hori ere aurrerapen bat izan da. Erakundeekin baita ere lanean jardutea, Justiziari bidali beharreko guztiak bidali zaizkio. Eskatutakoak eta eskatu ez zituenak ere, jakin dezan behintzat epaile horrek epaia emateko garaian zertaz ari garen Parlamentu honetan.
Baina beno, hemen dagoena da, nik uste dut, publizidadea, patrozinioa, irizpideak. Hori da debatea. Horrek aterkia ematen du, baina badirudi hemen dagoela Noticias Taldearen jazarpen bat edo jarraipen bat, oso zehatza, oso tematia. Eta ez dago datu bat bera ere  - berdin zait, Estudio General de Medios, CIES - , hartu nahi duzun neurgailua, hartu ezazue, eta inork ez dio Noticias Taldeari % 10etik behera ematen.
Bere sarrera, bere penetrazioa, bere irakurle, bere entzule, bere audientzia, inork ez dio % 10etik behera ematen. Jaurlaritzak kontratatu duen, edo Noticias Taldearekin eduki duen harreman horretan, ez da txanponetan, ez da euroetan, % 10era iristen. Gutxigatik, baina ez da iristen. Ez da iristen.
Orduan, Legebiltzarrak guzti hori aztertu nahi baldin badu, esaten da bueno, agian hori izan daiteke bidea, ez? Zeren nik ikusi dut Beitialarrangoitia andereak egin duen hizketaldia, amaiera bat ematen dio. Amaiera bat ematen dio zein den, beraien ustez  - eta emendakinean jasotzen dituzun irizpideen artean -  ez bakarrik zabalkundea, erabiltzen den euskara maila, parekidetasunaren alde eta gizarte aniztasuna.
Hauek izango dira, seguruenik  - nik ez dauzkat datuak, baina zuk izango dituzu - , Gipuzkoako datuak izango dituzu. Lau urtetan Bilduk, agintean zegoen garai horietan, agian irizpide hauek erabili izanak emango du ez dakit zer emaitza ekonomikoa.
Badituzu datuak, irizpide hauen eskutik Garak edo Berriak edo beste komunikabide batzuek  - Info7-k, adibidez -  zenbat izan duen eta Onda Vascak zenbat izan duen? Nik Onda Vascak zenbat izan duen badakit: zero.
Agian nik ez dauzkat datuak; zuk izango dituzu, eta eskertuko nizuke bigarren txandan esango bazenigu Gipuzkoan, mailaka mailaka, irizpide hauek tarteko, zeinek zenbat diru jaso duen. Gipuzkoan, adibidez.
Berriro esaten dizut, nik ez dauzkat datuak. Agian eskatu egin beharko genituzke Batzar Nagusietan. Baina ez dauzkat. Zeren eta ez zait iruditzen oso txukuna denik Legebiltzar batean, kasu honetan, edo Batzar Nagusietan, Exekutiboak bere beharretan lege baten mantupean eta lege horrek dioena betez, noski, egin behar duten lana, hemen eztabaida batean guzti hori eztabaidatua izatea ere. Agian oso aberasgarria izango da etorkizunari begira, baina gustatuko litzaidake, zuk behintzat datu horiek mahai gainean jarriko bazenitu. Agian argitu egiten ditugu irizpideen aplikazioa non amaitzen den.
Baita ere Jaurlaritzak egin duena da, ahal den neurrian, espazio horiek edo publizitate horiek kontratatzerako garaian, murriztu ahal den gehiena.
Baino muga batzuk dauzkazu, muga batzuk dauzkazu, hori baldin bada adibidez 2014. urtean inbertitu den guzti horretatik % 85a, badirudi, beste 15a izan daitekeela patrozinioak edo halako ebento batzuk laguntzeko. Baita ere, jakin beharko dugu hori posible den ala ez.
Hau da, patrozinioak egitea ala ez. Zeren komunikabide asko daude, euskararen aldeko kontuak ere badaude, edo agian Zinemaldia eta beste esponsorizazio batzuk alde batera utzi beharko genituzke. Orduan, beno, guzti hori ere argitzea komenigarria litzateke.
Baina gaia da, lehendakariak hartzen dituen bost konpromisoak bete egin dituela. Gardentasunaren bidean, sistema partekatuak, departamentuen arteko batzorde baten eskutik egitea, kontrola, atal guzti horiek betetzen ditu, emaitzak memoria batean jasotzen dira, eta ondorioak, guztiz kontrakoak dira.
Orduan, bi hitzetan neurtu daiteke alde batetik Maneirok bere ekimenarekin lortu nahi duena. Bat, elikatu egin behar du gaia, epaitegietan daukalako lokartuta, eta Parlamentura ekartzen du eztabaida. Eta bi, Noticias-ekin daukazuen fijazioa. Eta niri esaten badidate, eta agian gezurra esan didate ere, baina bi aldiz, neronek konprobatu det, begiratu det, eta ez Estudio General de Mediosek, ez CIESek, ez gainontzekoek, ez dute Noticias Taldea inork, % 10etik behera jartzen.
Eta Jaurlaritzak hitzartu duen publizitate guztia % 10era iristen, irizpideak irizpide, non dago tranpa? Non dago gakoa? Esplika iezadazue, zeren nik behintzat ditudan datuen arabera, eta txostena, hitz ematen dizuet, ez dena, baina behar-beharrezkoak zirenak aztertu eta irakurri ditudala. Eta niretzako da izugarrizko gardentasun ariketa Gobernua egiten ari dena, eta badirudi Legebiltzar honek ez dakit zer ebazpen bozkatuko den azkenean edo bozkatuko duzuen, badirudi instrukzio baten eskutik edo dena delakoan eskutik irizpideak hemen eztabaidatu behar ditugula.
Ez al dago lege bat? Ez al dauzkagu irizpideak jarrita? Hemen instrukzio baten eskutik, irizpideak jarriko ditugu, eztabaidatuko ditugu, ondoren ebatzi eta Gobernuari lotesle moduan jarri behar dizkiogu irizpide batzuk?