ARRONDO ALDASORO (EH Bildu, 2015-06-18):
Arratsalde on guztioi.
Esan den bezala gaur eztabaidatzen ari den gai honek, gure ikuspuntutik lotura zuzena dauka LOMCErekin. LOMCE indarrean ez balego Araban, Bizkaian eta Araban, ez balitz ezarriko LOMCE, ez ginateke gai honetaz eztabaidatzen egongo.
Azken batean, ebaluazioa eta ebaluazio diagnostikoak hezkuntza sistema eta ikaskuntza prozesuak ebaluatzeko tresnak dira. Eta tresna horiek baldintzatu dezakete, baldintzatzen dute zalantzarik gabe, sistema bera.
LOMCEk ez du, hori askotan esan dugu ere, zerikusirik gure hezkuntza sistemaren errealitatearekin, ez dio erantzuten dauden beharrei eta, are okerragoa dena, atzera pauso garrantzitsua suposatzen du.
Gainera, dauden beharretatik habiatuta eta adostasunean oinarrituta gure hezkuntza sisteman eraikitzeko oztopo ikaragarria da. Guk ez dugu Madrilen erabakitako legerik nahi. Guk gure hezkuntza sistema bertatik arautzea, interferentziarik gabe egitea nahi dugu. Baina, zoritxarrez, LOMCE hasita dago ezartzen gure ikastetxeetan. Hezkuntza Sailak aukera paregabea izan du eta oraindik du LOMCEri benetan aurre egiteko, hezkuntza komunitatearen babesa duelako horretarako.
Baina errealitatea gaur egun ez da hori. Badaude beste herrialde batzuk, aipatu da hemen, azken hauteskundeen emaitzak medio, hainbat pauso hasi direnak ematen LOMCEren ezarpenari aurre egiteko. Hor dago Aragoi, Asturias, bainan baita ere dugu Kataluoniako Hezkuntza sailburuak LOMCE geldiarazteko hezkuntzako batzorde sektoriala deitzeko emandako pausuak. Eta espero dugu Cristina Uriartek egin ditu, sailburuak ere egin ditu adierazten batzuk, orain arte ez duena egin egitea eta beharrezkoak diren pausoak ematea LOMCEren ezarpena gelditzeko.
Baina orain arte, esan dudan bezala, hori ez da errealitate bat. Beste bide bat aukeratu da eta bide hori LOMCE ezartzea suposatzen du eta bide hori Heziberri da. Heziberri, hasieratik esan genuen, LOMCE ezartzeko tresna bat dela eta ez LOMCEri aurre egiteko. Eta hori ikasturte honetan bertan argi ikusten ari gara.
Eta ari gara ikusten Lehen Hezkuntzan bereziki. Hor dago Erlijioari ematen zaion trataera, hor daude ikasturte amaieran orain bete beharreko aktak LOMCEren arabera aldatu direnak eta hor daude, besteak beste, hirugarren mailako frogak, ez zegoena inolako beharrik egiteko eta, hala eta guztiz, aurrera joan dena hezkuntza saila egitasmo horrekin.
Sailburuak errepikatu izan ohi du behin eta berriz azken boladan hezkuntza komunitatearekin adostuta dagoela hau dena. Heziberriz adostasunez egindako egitasmoa dela eta, beraz, hirugarren mailako frogak ere bai. Eta nik galdetuko nioke berarentzat, orduan, sailburuarentzat, zeintzuk osatzen duten hezkuntza komunitatea. Zeren nik uste dut publikoki behintzat itunpenko Kristau Eskolako titularrak izan direla bakarrak bat egiten sailburuarekin. Beste guztiak planto egin dute.
Eta ebaluazio diagnostikoaren eztabaida errealitate honetan, kontestu honetan kokatzen da. Guretzat behintzat ez da soilik eztabaida teoriko bat, non da egokiagoa egitea, non da ebaluazio diagnostikoak, non pasatu behar dira, zein adinetan, zein mailatan. Ez da eztabaida teoriko pedagogiko soil bat.
Zerikusia du orain arte aipatutako guztiaren, LOMCEren ezarpenarekin. Eta ebaluazio diagnostikoaren eztabaida hor kokatzen dugu eta orain arte adostasun maila handiarekin, gero aipatutako ditut dauden gabeziak ere eta hobetu beharrak, gaur egun arte edo gaur egun oraindik indarrean egon diren laugarren mailako eta DBHko bigarren mailako froga ebaluazio diagnostikoan, baina adostasun handiarekin egin dira.
Egin diren ebaluazio diagnostikoek, froga estandarizatuak errespetatu izan da hezkuntza munduan adostasun handiak dituzten ezaugarri batzuk. Aipatu dira lehen ere: izaera hezigarria eta orientagarria izatea ikastetxeentzako, ondorioz egiten dira ikastetxeetako hobekuntza planak. Informatiboa familientzako, isilpekotasuna, ikastetxeen arteko sailkapena egitea eragotzi da eta ez du eragin akademikorik, ez du curriculumaren etengabeko ebaluazio ordezkatzen, besteak beste.
Gainera, orain arte Lehen Hezkuntza hiru zikloetan antolatuta zegoen eta derrigorrezko Bigarren Hezkuntza bi zikloetan. Eta logika guztia zuen laugarren mailan, bigarren zikloaren amaieran, froga hauek, ebaluazio hauek egitea.
Baina Heziberrik zer egin du. Ba bai autonomia utzi du ikastetxeen autonomia pean utzi du zikloak egon ez egon, eta abar, baina bai onartu du LOMCEk arautzen duen gauza bat. LOMCEk arautzen du bi ziklo egongo direla, lehen zikloa hirugarren mailan amaitzen dela eta hirugarren mailan egiteko aukerak, aukera planteatzen du.
Ez du, aurrekoan gauza bera esan nizun, ez dira bi ziklo, dira mailaka, ez dago zikloak, baina praktikan bi zikloen aukera Heziberrin ere erreferentzia bezala ipintzen dena martxan ipintzen da.
Eta gure ikuspuntutik ez dago arrazoi pedagogikorik hori egiteko, LOMCEk esaten duena egiteko. Eta ez gatoz bat, eta horregatik guk sartu genuen zuzenketan lehenik, Jaurlaritzari eskatzen diogu hirugarren mailan ezartzen diren frogak baztertzeko, baztertu ditzala, babes zabala duela horretarako eta posible dela gainera.
Hezkuntza eragileekin batera lan egitea eta adostea. Eta hezkuntza eragileez, eta hau ere gogoratu nahi diot, hitz egiten dugunean, irakaskuntzako langileen, irakasleen ordezkariak, sindikatuek ere hor kokatzen ditugula argi esan nahi diot. Zeren hau sarritan Hezkuntza Sailari ahaztu egiten zaio irakasleen ordezkariak zeintzuk eta non dauden.
Bigarrenik, orain arteko ebaluazio diagnostikoak mantendu ditzala eskatu nahi dugu, Jaurlaritzak, Hezkuntza Saila mantendu ditzala, egindako ibilbideari jarraipena ematea garrantzitsua da eta ez dago arrazoirik, pedagogikoak oraindik gutxiago, horrela ez egiteko.
Hala ere, uste dugu hobetu daitezkeela. Gaur egun egiten dena laugarren mailan, DBH bigarren maila hobetu daitekeela eta ezinbestekoa dela, kasu honetan ere, ikastetxeetatik egiten diren hausnarketak eta proposamenak jasotzea.
Lehen aipatu dut ebaluazio diagnostikoa tresna bat dela hobekuntzarako, balio behar duena horretarako, baina badituela bere arriskuak ere bai eta horietako arrisku bat, eta gaur egun ikastetxeetan ikusten ari dena eta hausnartzen ari dena da denbora gehiegi eramaten duela froga horiek prestatzen ere, denbora asko pasatzen dela, kasu honetan laugarren mailan, froga horiek prestatzen eta denak dakigu hori ez dela positiboa.
Denok ezagutzen ditugu azterketak, errebalidak daudenean zer egiten den klaseetan eta nola baldintzatzen duen egunerokotasuna eta benetan curriculumaren garapena. Beraz, kontutan hartzeko gai bat dela uste dugu.
Badaude beste proposamen batzuk ere bai. Ikasleen adina kontutan izanda, frogen iraupena ba zalantzan ere edo bueno kezkak sortu ditu ikastetxeetan, ikasle batzuk gaizki pasatzen dutelako horrelako frogen aurrean, eta iruditzen zaigu merezi duela ere bueltatxo bat ematea.
Ordenagailuen erabileraren inguruan, maila honetan ikasleek ez dute ordenagailurik bere egunerokotasunean, ordenagailuaz egiteaz beste zailtasun ipintzen du mahai gainean eta ekartzen du aurreko egunetan horrelako presa eta korrika ikasketa berezi batzuk egitea ordenagailuen erabilpen inguruan, eta ez du logika gehiegirik.
Bestalde batetik, kanpo ebaluazioa bada, ez du zentzurik adibidez ikasturte honetan egin dena, zati bat irakasleek, barneko irakasleek zuzendu behar da eta kasu askotan ez da ulertu zergatik hori egin behar zen, ez baldin bada dirua aurrezteko, ez baldin bada, ez da, ez dakit, ez dakit.
Eta beste alde batetik horrelako ebaluazioetan bakarrik instrumentalak deitutakoak ebaluatzen dira, eta guk uste dugu ba igual beste batzuk ere sartu behar direla, zergatik ez ebaluatu sormena, elkartasuna, izaera kritikoa, adibidez, besteak beste.
Horregatik diot, ebaluazio diagnostikoak defendatzea edo gaur egunean indarrean dagoena defendatzeak guk planteatzen dugu ere hobetu daitekeela. Eta azkenik, etengabeko ebaluaketa da azken batean egiten duena funtzionatzea benetan ikastetxe bat, ikasleei beharrei erantzuten diena, bakoitzaren ikasketa prozesua ahalbideratzen duena eta iruditzen zaigu hor, ebaluazioaz hitz egiterakoan ezinbestekoa dela etengabeko ebaluazioa oinarri bezala hartzea gure egunerokotasunean.
Adostu dugu Alderdi Sozialistarekin, hau dena, nik hemen aipatutako guztia ez da sartzen erdibidekoa, adibidez, guk nahi genuen sartzea hirugarren mailako frogak baztertu behar zirela.
Baina aipatutakoarekin, adostutakoarekin bat egiten dugu, zeren azken batean ez dago inolako arrazoirik ez egiteko edo frogak orain arte egin diren mailetan.