Partei: SPD
Verehrter Herr Vörsitter ! Leeve Fruunslüüd un Mannslüüd ! Fief Johr is dat her , dor is de Europäische Charta för Regional- un Minderheitenspraken Gesetz worrn . Von dorum snackt oder praat wi över den tweeten Staatenbericht von de Spraken-Charta . Mit de Ünnerschrift ünner de Charta gifft dat ok för de plattdüütsche Spraak - för de snack ik vandagen oder vanavend so'n beten - en Regelwark , wor nipp un nau binnen steiht : Plattdüütsch is en Stück Kultur un dit Stück Kultur is wichtig för de Minschen in'n Noorden vun Düütschland ; un us Bundesregerung un de Bundeslänner staht dor dankenswerterwies för in .  Man so'n lüttjes beten hett dor för de Plattdüütschen een Uul seten . De Minschen hebbt wiss und wohrhaftig dacht , wenn dat Gesetz eerst dor is un wenn dat ok noch vun Europa kümmt , denn müss dat doch egentlich bannig vörangahn . Denn warrt wat doon för us Spraak . Denn maakt wi Projekte mit Plattdüütsch in'n Kinnergoorn , in de School - ganz wichtig - , an'n Arbeitsplatz . Un beter warrt dat ok in de Kultur : bi de plattdüütschen Böker , bi de Musikgruppen , bi de Theaters . Man wenn wi nipp un nau henkiekt , denn warrt wi wies : so richtig röögt hett sik för de Plattdüütschen noch gor nix . Snacken is een Ding ; Doon is 'n anner . Wo liggt dat nu an ? De wichtigste Punkt is woll düsse : In de Spraken-Charta steiht Platt blangen de Minderheitenspraken . De Minderheiten- oder Autochtonenspraken höört ethnische Gruppen to . Se hebbt to'n Bispill gemeensame Traditionen , ehre Trachten un so wieder . De Plattdüütschen sünd avers blots över ehre Spraak verbunnen . In de Charta gellt för Freesch , Sorbisch , Däänsch un de Spraken vun de Sinti un Roma un ok för Platt desülvigen Regeln . Un ik meen , wenn dat een Gesetz geven deit , denn schullen ja woll ok desülvigen Regeln gellen för all de Sprakengruppen , üm de dat hier geiht . Se hört doch all de Regional- oder Minderheitenspraken to . Man dat is ok bloots wedder de halve Wohrheit . Denn dat gifft opstunns nich een politisch Gremium , wo de Plattdüütschen gliekberechtigt mit de Minderheiten in een Boot sitt . De Charta will egentlich wat doon för de ganze Grupp vun de lütten Spraken . Un dorüm geiht mien Appell eerstmaal villicht ok an de Minderheiten , dat se de Plattdüütschen nich länger minnachtig ankieken un utgrenzen doot . Wi mööt uns fragen , wat us Bundesregierung noch doon kann , dat wi vun düssen Missstand wegkaamt . De lüttjen Kulturen in uns Land sünd eenfach to wichtig , as dat dat dor ok noch en Ünnscheed opböört warrt twüschen de lüttjen Kulturen : de ut de eerste Klass un de ut de tweete Klass . Ok de Bund will hier nu sien Part övernehmen . De Plattdüütschen hebbt nu twors en Bundesraat , mit Lüüd , de wählt sünd sogar . Man recht wat rieten köönt de nich . Düt Gremium warrt nich anerkannt un he hett reinweg nix in de Melk to krömen . Dorum is dat ganz wichtig , dat de Bundesregerung den Bundesraat für Nedderdüütsch bi allens , wat an is - was anliegt seggt wi in hoochdüütsch - , estemeert . Un dat jüst so , as dat bi de Maten vun de autochtonen Minnerheiten begäng is . Dormit he dat kann , bruukt de Bundesraat för Nedderdüütsch en institutionelle oder offitschelle Form . In de nu vörliggenden tweeten Staatenbericht to de Spraken-Charta , de nu op'n Disch liggt , geiht dat dorüm , woans dat denn ümsett warrt , wat in de Charta allens binnen steiht . Meist 500 Sieden un en Drüttel dorvun geiht över Platt . Faktisch steiht Plattdüütsch hier blangen de annern lüttjen Spraken in Düütschland . Un vun'n Grundsatz her - hebbt wi faststellt - is dat genau richtig so . Goot is , dat de Länder överhaupt Bericht geven mööt över ehr Doon . Man so wunnerbor , as dat hier op't Papier to lesen is , so wunnerbor steiht dat för dat Plattdüütsche - bit op een poor Utnahmen in Oostfreesland - denn doch nich . In Oostfreesland kann man jeden Dag op de Straat Platt hören : an'n Arbeitsplatz , in'n Kinnergaarn . Un dor maakt se ok 'n Barg för de Regionalspraak . Man , wo süht dat in de annern Regionen vun Neddersassen ut ? In de Lünborger Heid oder in't Ossenbrügger Land ? Wenn för uns Plattdüütsch en Stück vun de noorddüütsche Kultur is , denn langt dat nich , wenn bloots dor wat makt warrt , wo dat noch mehr oder weniger goot leven deit . Wenn wi nämlich noch teihn Johr mehr töövt , denn bruukt wi villicht gor nix mehr to maken . Nee , Sprakenschutz heet ja doch , dat de Spraak dor to ehr Recht kümmt , wo se to Huus is . Un dat is se nu maal in ganz Noorddüütschland : in nich weniger as acht Bundeslänner bit hin to Nordrhein-Westfalen . Wo man hört , 8 Millionen Minschen snackt noch Platt . Man dat warrt Johr för Johr bedrohlich weniger . De Charta will nu helpen , dat düt Stück Spraakkultur nich egaalweg lütter un minner warrt .  Wenn wi aver vun de plattdüütsche Kultur snackt , denn meent wi 'n beten mehr as snacken . Denn meent wi ok en Stück Geschichte vun us Land . Un wi meent Leder , Gedichten , Romane , Theater :  ok dat Plattdüütsche in't Radio , in't Fernsehn oder in de Zeitung . Dat allens tohoop gifft de Minschen dat , wat man hüüt Levensqualität nöömt . Wi all weet , dat düsse Deel vun de Kultur in de Hand vun de Länder liggt . Un in'n Staatenbericht hebbt se dat allens opschreven . Man ok hier wedder mütt ik faststellen , de Würklichkeit süht 'n beten anners ut : In Neddersassen hett de Landesregerung jüst de institutionelle Förderung för den Nedderdüütschen Bühnenbund üm rund een Veertel tosamenstreken . Desülvige Landesregerung seggt Ja dorto , dat an de Göttinger Universität de eenzige Lehrstuhl Nedderdüütsche Philologie ganz streken warrt - un dat , wo düsse Punkt extra in de Charta opföhrt is un dat Land dor ok sien Krüüz maakt hett . Klor , de Länner mööt sporen . Wenn bi de Kultur spoort warrt , denn is dat Plattdüütsche jümmers mit dorbi in de eerste Reeg . Dor gifft dat keen extra Schutz . Man wi schüllt ok bedenken : De plattdüütsche Kultur hett al jümmers veel weniger Geld kregen as de Kultur vun de anner Minderheiten - un as dat Hoochdüütsche al lang . Un wenn vun düt lütt Beten nu ok noch wat wegstreken warrt , denn deit dat hier besunners weh . Dat gellt übrigens nich bloots för Neddersassen , nee , in Schleswig-Holsteen is dat jüst so , nich ganz so schlimm , aver dor hebbt wi ok 'n paar Dinge to beklogen .  Wi weet all , dat de Bundesregerung un de Länner nich in Geld swemmen doot . Dorüm mutt de Bundesregerung - se will dat ja ok - dorför sorgen , dat bi de EU de Geller , de in'n Huusholt för de Regional- un Minnerheitenspraken vörsehn sünd , utbetahlt warrt . Un wenn se dat dennoch schafft , to verklaarn , dat dat Johr 2008 to'n Sprakenjohr warrt in Düütschland , denn hett de Bundesregerung veel für uns nedderdüütsche Spraak doon . Un dorför segg ik in Naam von all de Nedderdüütschen Dank .