mais digno, pois "augustos" sao chamados os locais sagrados, nos quais sao consacrados os agouros, seja pela palavra auctus [aumento] ou pela expressao auium gestu gustuue [segundo o mover ou comer das aves]2, como ensina Enio neste verso: quando em agouro augusto foi Roma fundada.*V. natus est Augustus M. Tullio Cicerone C. Antonio css. VIII. Kal. Octob. paulo ante solis exortum, regione Palati ad Capita bubula, ubi nunc sacrarium habet, aliquanto post quam excessit constitutum. nam ut senatus actis continetur, cum C. Laetorius, adulescens patricii generis, in deprecanda grauiore adulterii poena praeter aetatem atque natales hoc quoque patribus conscriptis allegaret, esse possessorem ac uelut aedituum soli, quod primum Diuus Augustus nascens attigisset, peteretque donari quasi proprio suo ac peculiari deo, decretum est ut ea pars domus consecraretur. VI. nutrimentorum eius ostenditur adhuc locus in auito suburbano iuxta Velitras permodicus et cellae penuariae instar, tenetque uinicitatem opinio tamquam et natus ibi sit. huc introire nisi necessario et caste religio est, concepta opinione ueteri, quasi temere adeuntibus horror quidam et metus obiciatur, sed et mox confirmata. nam cum possessor uillae nouus seu forte seu temptandi causa cubitum se eo contulisset, euenit ut post paucissimas noctis horas exturbatus inde subita ui et incerta paene semianimis cum strato simul ante fores inueniretur. VII. Infanti cognomen Thurino inditum est, in memoriam maiorum originis, uel quod regione Thurina recens eo nato pater Octauius aduersus fugitiuos rem prospere gesserat. Thurinum cognominatum satis certa probatione tradiderim nactus puerilem imagunculam eius aeream ueterem ferreis et paene iam exolescentibus litteris hoc nomine inscriptam, quae dono a me principi data inter cubiculi Lares colitur. sed et a M. Antonio in epistulis per contumeliam saepe Thurinus appellatur et ipse nihil amplius quam mirari se rescribit pro obprobrio sibi prius nomen obici. postea Gai Caesaris et deinde Augusti cognomen assumpsit, alterum testamento maioris auunculi, alterum Munati Planci sententia, cum quibusdam censentibus Romulum appellari oportere quasi et ipsum conditorem urbis, praeualuisset, ut Augustus potius uocaretur, non tantum nouo sed etiam ampliore cognomine, quod loca quoque religiosa et in quibus augurato quid consecratur augusta dicantur, ab auctu uel ab auium gestu gustuue, sicut etiam Ennius docet scribens:AVGVSTO AVGVRIO POSTQVAM INCLVTA ROMA CONDITA EST.(1) Eram os Lares deuses domiciliares, zelosos pelo ambiente domestico; cada familia, casa, individuo, tinha o seu ou muitos. O costume perdurou pela Idade Media e chegou ate nos nas estatuazinhas de santos que adornam os lares das familias cristas. O imperador e Adriano.(2) Os romanos usavam o substantivo avis tambem para agouro, por inserir grande importancia a observacao destes seres, em especial a aguia, Jupiter animalesco e elo entre o mundo terreno e os ceus, cf. alba avis em Tito Livio. Herodes nao esta de todo certo.* * * * ** * * * *A traducao hoje foi tripartite: contou com tres excertos, agora pormenorizados em conjunto.O epigrama 58 do livro quinto dos Epigrammata de Marco Valerio Marcial (ca. 38-ca. 102) foi vertido a partir da impressao da Oxoniensis, ed. W. M. Lindsay (Londres, 2007). O estudante de latim encontrara traducoes confiaveis via Belle Lettres (H. J. Izaak em 3 vols., 1970) e na