Lescha davart la surveglianza da las finanzas (LSFi)    710.300   Lescha davart la surveglianza da las finanzas (LSFi)  dals 19-10-2011 (versiun dals 01-01-2017)  Il cussegl grond dal chantun Grischun1),  sa basond sin l'art. 31 al. 1 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da  la missiva da la regenza dals 21 da zercladur 20113),  concluda:  1. Posiziun giuridica ed organisaziun da la controlla da finanzas  Art.  1 Incumbensa ed organisaziun 1 La controlla da finanzas è l'organ suprem da la surveglianza da las finanzas. Ella   sustegna: a) il cussegl grond e sia cumissiun da gestiun exequind la surveglianza da las   finanzas  sur  da  l'administraziun,  sur  da  la  dretgira  chantunala  e  sur  da  la  dretgira administrativa sco er sur dals instituts autonoms da dretg public;  b) la regenza ed ils departaments exequind la surveglianza da las finanzas sur da   l'administraziun;  c) la dretgira chantunala e la dretgira administrativa en connex cun ils aspects  finanzials da la surveglianza da la giustia.  2 La controlla da finanzas è professiunalmain independenta ed è autonoma. En sia   activitad  da  controlla  è  ella  obligada  mo  a  la  constituziun  ed  a  la  lescha.  Ella  fixescha annualmain ses program da controlla ed al suttametta a la cumissiun da  gestiun dal cussegl grond, a la regenza ed – en extracts – a la dretgira chantunala ed  a la dretgira administrativa per laschar prender enconuschientscha. 3 La regenza e la cumissiun da gestiun concludan ina cunvegna da finamiras e da  prestaziun cun la controlla da finanzas. 4 La  controlla  da  finanzas  è  suttamessa  administrativamain  al  departament  da  finanzas e vischnancas.  1) PCG 2011/2012, 259 2) DG 110.100 3) pagina 533  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   http://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   710.300    Art.  2 Champ da surveglianza 1 A la surveglianza da las finanzas tras la controlla da finanzas èn suttamess – cun   resalva d'ina regulaziun divergenta en leschas spezialas: a) la contabilitad dal cussegl grond; b) l'administraziun chantunala; c) * l'administraziun da las dretgiras e da las autoritads da mediaziun; d) ils instituts da dretg public dal chantun; e) las  organisaziuns  e  las  persunas ordaifer  l'administraziun  chantunala,  a  las   qualas il chantun surdat incumbensas publicas; f) organisaziuns  e  persunas  che  survegnan  contribuziuns  chantunalas   considerablas. 2 La controlla da finanzas surveglia las finanzas er là, nua ch'igl è vegnì endrizzà in  agen  post  da  revisiun  u  da  controlla  tenor  la  lescha  u  tenor  ils  statuts.  Ella  coordinescha sia activitad cun auters organs che han incumbensas da controlla. 3 L'activitad da surveglianza tenor l'alinea 1 literas d ed e sa restrenscha da princip al   rapport da gestiun, al quint annual ed al rapport da revisiun. Ulteriuras controllas  pon vegnir fatgas da la controlla da finanzas mo per incumbensa da la cumissiun da  gestiun u da la regenza. 4 L'activitad da surveglianza tenor l'alinea 1 litera f vegn fatga en coordinaziun cun il   departament ch'è cumpetent per la surveglianza.  Art.  3 Gremi paritetic 1 Il gremi paritetic consista mintgamai da 2 represchentantas e represchentants da la  regenza e da la cumissiun da gestiun. El prenda sias propostas cun maioritad simpla  e senza decisiun da tagl da la presidenta u dal president. Il presidi alternescha mintga   onn chalendar da la regenza a la cumissiun da gestiun.  Il  secretariat  dal cussegl   grond maina il secretariat. 2 En quai  che concerna l'engaschament,  la  desditga e  tut  las  autras  chaussas  dal   persunal che pertutgan persunalmain la manadra u il  manader  da la controlla da   finanzas fa il gremi paritetic proposta a la regenza.  Art.  4 Persunal 1 Il dretg da persunal dal chantun vegn applitgà, nun che questa lescha reglia insatge  auter  u  sch'il  cussegl  grond  prenda  ina  regulaziun  divergenta  cun  approvar  il  preventiv. 2 En il  rom dal preventiv approvà è  la  manadra  u il  manader  da la controlla da  finanzas cumpetent per tut las fatschentas da persunal da la controlla da finanzas, en  spezial er per engaschaments, per promoziuns e per relaschadas.  2       710.300   Art.  5 Collavuraziun cun terzas persunas 1 La  controlla  da  finanzas  po  consultar  expertas  ed  experts,  sch'i  basegna  enconuschientschas professiunalas  spezialas  per  realisar  sias  incumbensas  u sche  quai na po betg vegnir garantì tras ses persunal regular. 2 Per  ademplir  sias  incumbensas  po  ella  collavurar  cun  instituziuns  privatas  u  publicas.  Art.  6 Gestiun da las finanzas e preventiv 1 Areguard las cumpetenzas d'expensas ed areguard ils surpassaments da credits ha  la controlla da finanzas il medem status sco in departament. 2 La controlla da finanzas fa ses preventiv che vegn surpiglià da la regenza senza  midadas en il sboz per il preventiv. Ella suttametta directamain a la cumissiun da   gestiun las dumondas per surpassaments da credits e per credits posteriurs.  Art.  7 Post da revisiun extern 1 La cumissiun da gestiun incumbensescha in post da revisiun extern da giuditgar   periodicamain la qualitad e la prestaziun sco er d'examinar il quint da la controlla da   finanzas. *  Art.  8 Correspundenza 1 La controlla da finanzas è en correspundenza directa cun quels posts che stattan sut   sia surveglianza. 2 Ella è en correspundenza directa cun la cumissiun da gestiun, cun la regenza sco er  cun  la  dretgira  chantunala  e  cun  la  dretgira  administrativa.  Questas  instanzas  envidan periodicamain il manader da la controlla da finanzas ad ina discussiun.  Art.  9 Sustegn ed infurmaziun da la cumissiun da gestiun 1 La controlla da finanzas sustegna l'activitad da surveglianza da la cumissiun da  gestiun en il rom da sias pussaivladads ed a norma da l'incarica ch'è vegnida surdada  a questa cumissiun. 2 Ella dat a la cumissiun da gestiun tut las infurmaziuns che servan per exequir la  surveglianza suprema. Sin dumonda metta ella a disposiziun tut ils conclus da la  regenza,  dals  departaments  sco  er  da  la  dretgira  chantunala  e  da  la  dretgira  administrativa  che pertutgan  la  surveglianza  dals  credits  tenor  il  preventiv  e  las  finanzas  dal  chantun.  Plinavant  suttametta  ella  a  la  cumissiun  da  gestiun  tut  ils  rapports da revisiun e la correspundenza respectiva e la trametta las decisiuns davart   la liquidaziun da reclamaziuns e da propostas. 3 Ella  suttametta  a  la  cumissiun  da  gestiun  mintgamai  in  register  davart  tut  ils  rapports da revisiun ch'èn vegnids fatgs sco er la correspundenza respectiva. Davart  revisiuns che duran pli ditg sto la cumissiun da gestiun vegnir orientada cun agid da  rapports intermediars.   3     710.300    2. Princips  Art.  10 Cuntegn da la surveglianza da las finanzas 1 La surveglianza da las finanzas da la controlla da finanzas cumpiglia la controlla da  la regularitad, da la legalitad, da la rentabilitad, da l'utilitad, da la spargnusadad e da  l'effizienza da la gestiun da las finanzas.  Art.  11 Princips da controlla 1 La controlla da finanzas pratitgescha sia activitad tenor las disposiziuns da questa  lescha e tenor princips renconuschids.  3. Incumbensas  Art.  12 Incumbensas generalas 1 La controlla da finanzas è cumpetenta per controllar tut las finanzas dal chantun, en   spezial: * a) * per controllar il quint annual, ils quints separads dals posts da servetsch, dals    instituts da dretg public, dals departaments, da las dretgiras e da las autoritads  da mediaziun;  b) per controllar ils sistems da controlla interns; c) per far controllas da sistems, da projects e dals quints tenor ils resultats; d) per far controllas per incumbensa da la confederaziun; e) per controllar – sco post da revisiun – organisaziuns, sch'igl exista in interess   public. 2 La controlla da finanzas vegn consultada per elavurar las prescripziuns davart il   servetsch da pajament e davart la gestiun da las finanzas sco er per sviluppar e per  cumprar sistems da contabilitad. 3 La controlla da finanzas n'ha naginas incumbensas executivas.  Art.  13 Incumbensas spezialas e cussegliaziun 1 Las cumissiuns d'inquisiziun parlamentaras, la cumissiun da gestiun, la regenza, ils  departaments  sco  er  la  dretgira  chantunala  e  la  dretgira  administrativa  pon  dar  incumbensas da controlla spezialas a la controlla da finanzas e la pon consultar – sco  organ consultativ – per dumondas da la surveglianza da las finanzas. 2 Il  rapport  survegn  en  quests  cas  mo  l'organ  incumbensader  che  decida  tenor  princips generals davart l'infurmaziun d'ulteriurs posts. 3 La controlla da finanzas po refusar incumbensas, sch'i vegn periclità l'andament dal  program  da  controlla  regular.  Incumbensas  da  cumissiuns  d'inquisiziun  parlamentaras na pon betg vegnir refusadas.  4       710.300   4. Rapport ed infurmaziun  Art.  14 Rapport e propostas 1 La controlla da finanzas communitgescha sias constataziuns a bucca u en scrit. Ella  fa  en mintga  cas in  rapport  en scrit  davart  ils  resultats  da revisiuns  da posts  da   servetsch e d'ulteriuras controllas impurtantas sco er en cas da reclamaziuns che han  ina impurtanza considerabla. 2 Il  rapport che po vegnir collià cun propostas, vegn tramess al post da servetsch   chantunal cumpetent, a la dretgira regiunala cumpetenta, a l'autoritad da mediaziun  cumpetenta,  al  departament  cumpetent,  a  la  chanzlia  chantunala,  a  la  dretgira  chantunala  u  a  la  dretgira  administrativa  ed  al  departament  da  finanzas  e   vischnancas. En cas da mandats sco post da revisiun vegn il rapport tramess a l'organ  cumpetent. * 3 Ils rapports da la controlla da finanzas ed ils documents appartegnents n'èn betg   accessibels publicamain en il senn da la lescha davart il princip da transparenza. *  Art.  15 Contestaziuns 1 Fatschentas  che  na  correspundan  betg  als  princips  da  l'artitgel 10,  sco  er  irregularitads  ed  insuffizienzas  da  la  contabilitad,  ston  vegnir  contestadas  da  la  controlla da finanzas. 2 Sche la controlla da finanzas constatescha – exequind sia activitad da surveglianza   – mancanzas da l'organisaziun, da la moda da lavurar u da l'engaschament da lavur   che na pertutgan betg directamain las finanzas e la contabilitad, communitgescha  ella quai en scrit  al  departament  superiur,  a la chanzlia chantunala,  a la dretgira   chantunala  u  a  la  dretgira  administrativa  sco  er  al  departament  da  finanzas  e  vischnancas. Ella po recumandar mesiras da meglieraziun.  Art.  16 Liquidaziun e decisiun 1 La controlla da finanzas fixescha per regla in termin per il post da servetsch, per la  dretgira  regiunala  u  per  l'autoritad  da  mediaziun.  Entaifer  quest  termin  sto  la   contestaziun  vegnir  liquidada  u  sto  vegnir  dà  suatientscha  ad  ina  proposta.  Els  orienteschan la controlla da finanzas entaifer il termin fixà davart la liquidaziun da   las contestaziuns u da las propostas. * 2 Sch'ina  contestaziun  u  sch'ina  proposta  na  po  betg  vegnir  liquidada  entaifer  il  termin fixà u sche las contestaziuns e sche las propostas èn dispitaivlas, suttametta la  controlla da finanzas la fatschenta per la decisiun definitiva: a) a la regenza, en cas che na pertutgan betg las dretgiras; b) a la cumissiun da surveglianza cumpetenta, per mauns dal cussegl grond, en   cas che pertutgan la dretgira chantunala u la dretgira administrativa; c) * a  la  dretgira  chantunala,  en  cas  che  pertutgan  ina  dretgira  regiunala  u    in'autoritad da mediaziun.   5     710.300    3 Fin a la liquidaziun definitiva d'ina contestaziun u d'ina proposta da la controlla da   finanzas  na dastgan  ni  vegnir  fatgs  pajaments  ni  vegnir  surpigliadas obligaziuns  ch'èn chaussa da la procedura.  Art.  17 Rapport da gestiun 1 La controlla da finanzas fa annualmain in rapport da gestiun per la cumissiun da  gestiun e per la regenza, en il qual ella infurmescha davart la dimensiun e davart ils   accents da sia activitad da controlla sco er davart constataziuns impurtantas e davart   giudicaments impurtants. 2 Quest rapport po vegnir suttamess per part u dal tuttafatg al cussegl grond; el sto  dentant tegnair quint dal secret d'uffizi e dals dretgs persunals. Almain ina giada per   perioda da legislatura sto vegnir fatg in rapport. *  5. Procedura  Art.  18 Acts chastiabels 1 Sch'i  dat indizis per in act chastiabel,  annunzia la controlla da finanzas quai al  departament  cumpetent,  a  la chanzlia chantunala,  a la  dretgira  chantunala u a la   dretgira administrativa. Las instanzas infurmadas procuran immediatamain per las  mesiras dumandadas. 2 En cas  ch'i  vegn  fatg  ina denunzia  penala,  vegnan  infurmadas  la  regenza  e  la   cumissiun da gestiun. 3 Sch'i  na vegnan betg prendidas mesiras suffizientas, infurmescha la controlla da  finanzas la regenza sco er la cumissiun da gestiun davart ils indizis ch'ella ha scuvrì.  Art.  19 Documentaziun 1 Conclus  e  disposiziuns  da  la  regenza,  da  las  dretgiras,  da  las  autoritads  da   mediaziun, dals departaments e dals posts da servetsch che pertutgan las finanzas dal  chantun, ston vegnir mess a disposiziun a la controlla da finanzas senza ch'i stoppia   vegnir dumandà. *  Art.  20 Access a las datas 1 La controlla da finanzas ha il dretg da consultar las datas ch'èn necessarias per  ademplir  la  surveglianza  da  las  finanzas  inclusiv  las  datas  da  persunas  or  da  collecziuns  da  datas  dals  departaments  e  dals  posts  da  servetsch  sco  er  da  las  dretgiras e da las autoritads da mediaziun. Sche las datas èn adattadas e necessarias   per ademplir  las incumbensas,  vala  il  dretg d'access  er per las datas da persunas  ch'èn spezialmain degnas da vegnir protegidas. *  6       710.300   2 La controlla da finanzas dastga tegnair en salv u arcunar las datas da persunas, da   las qualas ella ha prendì enconuschientscha en tala moda, mo fin che la procedura da  revisiun è terminada. Ils access a las differentas collecziuns da datas ed ils intents  che duain vegnir cuntanschids cun quai ston vegnir documentads. 3 Per  las  dretgiras  e  per  las  autoritads  da  mediaziun  sa  restrenscha  l'access  als  documents ed a las datas sin conclus e sin disposiziuns che stattan en connex cun la  surveglianza da la giustia. *  Art.  21 Cooperaziun ed obligaziun d'annunzia 1 Tgi ch'è suttamess a la surveglianza tras la controlla da finanzas, la gida ad exequir   sias incumbensas. En spezial preschenta ella u el – sin dumonda – ils documents   necessaris e dat las infurmaziuns necessarias. 2 Mancanzas d'ina impurtanza finanziala fundamentala e considerabla, ston vegnir   annunziadas immediatamain a la controlla da finanzas.  6. Disposiziuns finalas  Art.  22 Aboliziun dal dretg vertent 1 Cun l'entrada en vigur da questa lescha vegn abolida la part V. Surveglianza da las   finanzas (art. 38 fin  57) da la lescha davart  las finanzas e la surveglianza da las   finanzas dals 30 d'avust 2007.  Art.  23 Midada dal dretg vertent1)  Art.  24 Referendum ed entrada en vigur 1 Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ2). 2 La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur da questa lescha3).  1) Las midadas dal dretg vertent na vegnan betg inditgadas. 2) Il termin da referendum è scadì ils 25 da schaner 2012. Entaifer quest termin n'èn vegnids   inoltrads nagins referendums. 3) mess en vigur cun CR dals 13 da favrer 2012 per il 1. da mars 2012   7     710.300    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 19-10-2011 01-03-2012 relasch emprima versiun - 20-10-2015 01-01-2017 Art. 2 al. 1, c) midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 7 al. 1 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 12 al. 1 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 12 al. 1, a) midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 14 al. 2 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 16 al. 1 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 16 al. 2, c) midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 17 al. 2 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 19 al. 1 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 20 al. 1 midada 2016-001 20-10-2015 01-01-2017 Art. 20 al. 3 midada 2016-001 19-04-2016 01-11-2016 Art. 14 al. 3 integraziun 2016-019  8       710.300   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 19-10-2011 01-03-2012 emprima versiun - Art. 2 al. 1, c) 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 7 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 12 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 12 al. 1, a) 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 14 al. 2 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 14 al. 3 19-04-2016 01-11-2016 integraziun 2016-019 Art. 16 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 16 al. 2, c) 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 17 al. 2 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 19 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 20 al. 1 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 20 al. 3 20-10-2015 01-01-2017 midada 2016-001   9    	1. Posiziun giuridica ed organisaziun da la controlla da finanzas 	Art. 1 Incumbensa ed organisaziun 	Art. 2 Champ da surveglianza 	Art. 3 Gremi paritetic 	Art. 4 Persunal 	Art. 5 Collavuraziun cun terzas persunas 	Art. 6 Gestiun da las finanzas e preventiv 	Art. 7 Post da revisiun extern 	Art. 8 Correspundenza 	Art. 9 Sustegn ed infurmaziun da la cumissiun da gestiun  	2. Princips 	Art. 10 Cuntegn da la surveglianza da las finanzas 	Art. 11 Princips da controlla  	3. Incumbensas 	Art. 12 Incumbensas generalas 	Art. 13 Incumbensas spezialas e cussegliaziun  	4. Rapport ed infurmaziun 	Art. 14 Rapport e propostas 	Art. 15 Contestaziuns 	Art. 16 Liquidaziun e decisiun 	Art. 17 Rapport da gestiun  	5. Procedura 	Art. 18 Acts chastiabels 	Art. 19 Documentaziun 	Art. 20 Access a las datas 	Art. 21 Cooperaziun ed obligaziun d'annunzia  	6. Disposiziuns finalas 	Art. 22 Aboliziun dal dretg vertent 	Art. 23 Midada dal dretg vertent1) 	Art. 24 Referendum ed entrada en vigur   		2018-06-06T05:08:22+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"