Lescha dal dretg da burgais dal chantun Grischun (LDBchant)    130.100   Lescha dal dretg da burgais dal chantun Grischun  (LDBchant)  dals 13-06-2017 (versiun dals 01-07-2018)  Il cussegl grond dal chantun Grischun1),    sa basond sin l'art. 31 al. 1 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 21 da favrer 20173),  concluda:  1. Basas  Art.  1 Champ d'applicaziun 1 Questa  lescha  regla  l'acquist  e  la  perdita  dal  dretg  da  burgais  chantunal  e  communal, uschenavant che la confederaziun n'ha relaschà nagina regulaziun.  Art.  2 Relaziun tranter il dretg da burgais chantunal ed il dretg da burgais  communal  1 Il  dretg da burgais  communal  ed il  dretg da burgais  chantunal sa premettan  in  l'auter.  Art.  3 Dretg communal 1 Uschenavant che las legislaziuns da la confederaziun e dal chantun na cuntegnan   naginas disposiziuns, ston las vischnancas burgaisas relaschar prescripziuns davart   la concessiun, davart la garanzia e davart la refusa dal dretg da burgais communal. 2 En spezial ston ellas reglar las cumpetenzas, la procedura e las taxas.  1) PCG 2016/2017, 980 2) DG 110.100 3) pagina 723  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   130.100    3 L'artitgel 86 alinea 2  da  la  lescha  da  vischnancas4) vegn  applitgà  correspundentamain. *  2. Acquist dal dretg da burgais  2.1. ACQUIST TRAS NATIRALISAZIUN ORDINARIA  2.1.1. Premissas  Art.  4 Persunas estras 1. premissas da domicil  1 L'acquist  dal  dretg  da  burgais  chantunal  e  communal  premetta  –  ultra  da  la  permissiun  da  domicil  –  in  domicil  d'almain  5  onns  en  la  vischnanca  da  natiralisaziun; 2 da quests 5 onns directamain avant l'inoltraziun da la dumonda. 2 Sche la durada totala dal domicil en la vischnanca na surpassa betg 12 onns, pon  las  vischnancas  burgaisas  pretender  in  domicil  nuninterrut  da  fin  5  onns  avant   l'inoltraziun da la dumonda. 3 Per persunas che vivan cun ina burgaisa svizra u in burgais svizzer en in partenadi  registrà ch'exista dapi almain 3 onns, basta en mintga cas in domicil da 2 onns en la   vischnanca da natiralisaziun directamain avant l'inoltraziun da la dumonda.  Art.  5 2. premissas materialas 1 Per acquistar il dretg da burgais sto la petenta u il petent parair adattà per quai,   suenter che sias relaziuns persunalas èn vegnidas examinadas. 2 Quai premetta en spezial ch'ella u el: a) saja integrà cun success en la communitad chantunala e communala; b) enconuschia las modas da viver chantunalas e communalas; e c) haja restituì ils daners da l'agid social ch'ella u el ha retratg durant ils ultims   10 onns.  Art.  6 3. criteris d'integraziun 1 Ina integraziun da success sa mussa en spezial tras quai che la persuna estra: a) resguarda la segirezza publica e l'urden public; b) respecta las valurs da la constituziun federala; c) è  abla  da  communitgar  en  il  mintgadi  a  bucca  ed  en  scrit  en  ina  lingua   chantunala; d) è  participada  en moda  segira  a  la  vita  economica  u è  en  scolaziun ed  ha   relaziuns finanzialas ordinadas; ed  4) DG 175.050  2    https://www.gr-lex.gr.ch/data/175.050/rm    130.100   e) promova e sustegna l'integraziun da la consorta u dal consort, da la partenaria  registrada u dal partenari registrà ubain dals uffants minorens che stattan sut  l'atgna tgira genituriala.  Art.  7 Persunas svizras 1 Burgaisas svizras e burgais svizzers che n'èn betg vegnids en conflicts gravants cun  il  dretg  penal  e  ch'adempleschan  lur  obligaziuns  finanzialas,  pon  dumandar  da  survegnir il dretg da burgais chantunal e communal, sch'ellas ed els abitan durant  almain 2 onns en la vischnanca da natiralisaziun. 2 Las  vischnancas  burgaisas  pon  prevair  ulteriuras  premissas;  quellas  na  dastgan  dentant betg esser pli severas che las premissas per persunas estras.  Art.  8 Excepziuns 1 Sch'ina persuna na po – pervia d'in impediment u pervia d'ina malsogna u pervia  d'autras circumstanzas persunalas relevantas – betg ademplir singulas premissas da  natiralisaziun u po ademplir singulas premissas da natiralisaziun mo sut cundiziuns  pli difficilas, stoi vegnir tegnì quint commensuradamain da sias abilitads.  2.1.2. Procedura  Art.  9 Persunas estras 1. inoltraziun da la dumonda  1 La dumonda da natiralisaziun sto vegnir inoltrada cun ils documents necessaris a  l'uffizi chantunal cumpetent. 2 L'uffizi  chantunal  cumpetent  surdat  la  dumonda  a  la  vischnanca  burgaisa  cumpetenta, suenter ch'el ha examinà ils termins da domicil, la reputaziun penala e   l'integraziun linguistica.  Art.  10 2. dretg da burgais communal 1 Entaifer  6  mais  suenter  avair  survegnì  la  dumonda  da  natiralisaziun  fa  la  vischnanca burgaisa las retschertgas ch'èn necessarias per giuditgar las premissas da  natiralisaziun. 2 Entaifer 6 ulteriurs mais decida la radunanza da burgais en in conclus da maioritad  davart la concessiun u davart la refusa dal dretg da burgais communal. 3 Cuntrapropostas ston vegnir motivadas. La motivaziun sto sa referir a las premissas  giuridicas da natiralisaziun che tutgan al champ da giudicament da la vischnanca  burgaisa. 4 La vischnanca burgaisa po surdar questas cumpetenzas a la suprastanza da burgais  u ad ina cumissiun speziala.   3     130.100    Art.  11 3. dretg da burgais chantunal 1 Suenter avair  procurà la permissiun federala  da natiralisaziun decida la regenza  davart  la  concessiun  u  davart  la  refusa  dal  dretg  da  burgais  chantunal.  Ella  po  delegar questas cumpetenzas al departament cumpetent. 2 Tras la concessiun dal dretg da burgais chantunal survegn er il dretg da burgais   communal vigur giuridica.  Art.  12 Persunas svizras 1 La dumonda da natiralisaziun sto vegnir inoltrada cun ils documents necessaris a la  vischnanca burgaisa. 2 En  cas  da  burgaisas  chantunalas  e  da  burgais  chantunals  decida  la  vischnanca  burgaisa  cun vigur  giuridica davart  la concessiun u davart  la refusa dal dretg da   burgais communal. 3 Dal rest valan ils artitgels 10 ed 11 confurm al senn.  Art.  13 Midada da domicil 1 Sche la garanzia dal dretg da burgais communal è avant maun, vala vinavant la  cumpetenza vertenta  er en cas d'ina midada en in'autra  vischnanca u en in auter   chantun. 2 La procedura daventa obsoleta, sch'il domicil vegn transferì a l'exteriur.  2.2. ACQUIST EN AUTRA MODA  Art.  14 Uffant chattà 1 In uffant minoren da derivanza nunenconuschenta, chattà en il chantun, survegn il   dretg da burgais da quella vischnanca, sin il territori da la quala el è vegnì chattà.  Art.  15 Dretg da burgais d'onur cun effect sin il stadi civil 1. premissa  1 A persunas ch'èn sa fatgas spezialmain meritaivlas per la publicitad u per il bainstar   public  po  la  vischnanca  burgaisa  garantir  il  dretg da burgais  communal  honoris  causa  respectivamain  conceder  tal  a  persunas  che  han  gia  il  dretg  da  burgais  chantunal.  Art.  16 2. renunzia a premissas da domicil 1 Premissas da domicil na ston vegnir ademplidas naginas. 2 Davart la renunzia a las premissas chantunalas da domicil decida la regenza en il   rom da la concessiun dal dretg da burgais chantunal.  4       130.100   Art.  17 3. effect e procedura 1 Il dretg da burgais d'onur ha il medem effect sco il dretg da burgais obtegnì en la  procedura da natiralisaziun ordinaria. 2 Per  persunas  estras  resta  resalvada  la  concessiun  da  la  permissiun  federala  da  natiralisaziun. 3 Il dretg da burgais d'onur tutga mo a quella persuna, a la quala el vegn concedì. 4 La procedura e la cumpetenza sa drizzan confurm al senn tenor las disposiziuns da  la natiralisaziun ordinaria.  Art.  18 Dretg da burgais d'onur senza effect sin il stadi civil 1 A persunas ch'èn sa fatgas spezialmain meritaivlas per la publicitad u per il bainstar   public, èn la vischnanca burgaisa e la regenza libras da conceder in dretg communal  respectivamain chantunal da burgais d'onur senza consequenzas per il stadi civil.  Art.  19 Natiralisaziun privilegiada 1 En moda privilegiada po vegnir natiralisà, tgi che ademplescha las premissas da  l'artitgel 7 alinea 1, è collià stretgamain cun la vischnanca burgaisa ed: a) ha pers  il  dretg da burgais  chantunal  e/u communal  tras  relaschada u tras   lescha; b) ha cartì durant 5 onns en buna fai d'avair il dretg da burgais d'ina vischnanca   grischuna ed è effectivamain vegnì tractà durant quest temp da las autoritads  chantunalas  e  communalas  sco  burgaisa  u  burgais  da  la  vischnanca  correspundenta; u  c) porta il num da nubil d'in genitur che posseda il dretg da burgais communal  tras derivanza.  2 I n'è betg necessari d'avair il domicil en il chantun u en la vischnanca burgaisa. 3 La procedura e la cumpetenza sa drizzan tenor l'artitgel 12.  3. Relaschada or dal dretg da burgais  Art.  20 Premissas 1 Tgi che posseda u ha survegnì la garanzia per in auter dretg da burgais chantunal u  communal, po vegnir relaschà or dal dretg da burgais chantunal u communal, sch'el   dumonda quai en scrit.  Art.  21 Cumpetenza 1 L'uffizi  chantunal  cumpetent  dispona  la  relaschada  or  dal  dretg  da  burgais  chantunal u communal.   5     130.100    4. Disposiziuns cuminaivlas  Art.  22 Persunas minorennas 1. integraziun  1 Ils  uffants  minorens  da  la  petenta  u  dal  petent  vegnan  per  regla  inclus  en  la   natiralisaziun u en la relaschada or dal dretg da burgais, sch'els vivan ensemen cun la  petenta u il petent. 2 L'inclusiun vala er per ils uffants minorens senza dretg da burgais grischun, en cas   nua  ch'il  genitur  grischun  dumonda  da  survegnir  in  ulteriur  dretg  da  burgais   communal. 3 Per  persunas  minorennas  sur  16  onns  vala  quai  mo,  sch'ellas  dattan  lur   consentiment en scrit. 4 Per uffants da 12 onns e dapli ston las premissas materialas dals artitgels  5 fin 7  vegnir examinadas en moda independenta e resguardond la vegliadetgna.  Art.  23 2. dumonda independenta 1 Uffants minorens pon inoltrar independentamain ina dumonda da natiralisaziun u  da relaschada or dal dretg da burgais il pli baud cur ch'els han cumplenì 12 onns, e la  dumonda sto vegnir inoltrada da la represchentanta legala u dal represchentant legal.  Persunas minorennas sur 16 onns ston dar lur consentiment en scrit. 2 Per  examinar  las  premissas  materialas  dals  artitgels 5  fin  7  resguardond  la  vegliadetgna, poi vegnir tegnì quint da las relaziuns finanzialas dals geniturs.  Art.  24 Elavuraziun da datas persunalas 1 Per ademplir lur incumbensas tenor questa lescha pon las autoritads chantunalas e  communalas cumpetentas sco er ils posts ch'ellas  han incumbensà elavurar datas,   inclusiv  ils  profils  da  persunalitad e  las  datas  persunalas  spezialmain  protegidas  davart: a) vistas religiusas ed ideologicas; b) activitads politicas; c) la sanadad, uschenavant ch'i vegnan fatgas valair excepziuns da las premissas   da natiralisaziun; d) la negligientscha d'obligaziuns da mantegniment envers la famiglia; e) mesiras da l'agid social; f) proceduras da scussiun e da concurs; g) actas fiscalas, spezialmain taglias betg pajadas e chastis fiscals; h) persecuziuns e sancziuns administrativas u penalas. 2 Las autoritads chantunalas e communalas sco er terzas persunas èn obligadas da  dar las infurmaziuns necessarias per quest intent.  6       130.100   Art.  25 Taxas 1 Per lur lavur e per lur decisiuns pon il chantun e las vischnancas burgaisas incassar  taxas che cuvran ils custs. 2 Las taxas dal chantun e da las vischnancas burgaisas dastgan mintgamai importar  maximalmain 2000 francs per persuna estra e 1000 francs per persuna svizra. 3 Il chantun e las vischnancas burgaisas pon pretender pajaments anticipads adequats  per ils custs. 4 Per conceder il dretg da burgais d'onur e per conceder en quest connex il dretg da   burgais chantunal na dastgan vegnir incassadas naginas taxas.  Art.  26 Protecziun giuridica 1 Decisiuns negativas ston vegnir motivadas. 2 Cunter decisiuns da la vischnanca burgaisa poi vegnir fatg recurs tar la dretgira   administrativa. 3 Cunter decisiuns da l'uffizi u dal departament chantunal cumpetent poi vegnir fatg  recurs  administrativ.  Cunter decisiuns da la regenza poi  vegnir  fatg recurs tar  la   dretgira administrativa.  5. Disposiziuns finalas  Art.  27 Disposiziuns transitoricas 1. adattaziun da l'urden communal dal dretg da burgais  1 Entaifer  1  onn suenter  l'entrada  en vigur  da questa  lescha ston las  vischnancas   burgaisas adattar lur urdens existents dal dretg da burgais u relaschar novs urdens e   consegnar quels a l'uffizi cumpetent per laschar prender enconuschientscha.  Art.  28 2. natiralisaziuns 1 Las proceduras ch'èn pendentas il mument che questa lescha entra en vigur vegnan  tractadas tenor las disposiziuns dal dretg vegl. 2 Dumondas inoltradas da persunas svizras durant l'emprim onn suenter l'entrada en  vigur da questa lescha, ma avant l'entrada en vigur da l'adattaziun u dal nov urden   communal  dal dretg da burgais,  ston vegnir  giuditgadas en applicaziun dal dretg  vertent.   7     130.100    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 13-06-2017 01-01-2018 relasch emprima versiun 2017-045 17-10-2017 01-07-2018 Art. 3 al. 3 midada 2018-002  8       130.100   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 13-06-2017 01-01-2018 emprima versiun 2017-045 Art. 3 al. 3 17-10-2017 01-07-2018 midada 2018-002   9    	1. Basas 	Art. 1 Champ d'applicaziun 	Art. 2 Relaziun tranter il dretg da burgais chantunal ed il dretg da burgais communal 	Art. 3 Dretg communal  	2. Acquist dal dretg da burgais 	2.1. Acquist tras natiralisaziun ordinaria 	2.1.1. Premissas 	Art. 4 Persunas estras 1. premissas da domicil 	Art. 5 2. premissas materialas 	Art. 6 3. criteris d'integraziun 	Art. 7 Persunas svizras 	Art. 8 Excepziuns  	2.1.2. Procedura 	Art. 9 Persunas estras 1. inoltraziun da la dumonda 	Art. 10 2. dretg da burgais communal 	Art. 11 3. dretg da burgais chantunal 	Art. 12 Persunas svizras 	Art. 13 Midada da domicil   	2.2. Acquist en autra moda 	Art. 14 Uffant chattà 	Art. 15 Dretg da burgais d'onur cun effect sin il stadi civil 1. premissa 	Art. 16 2. renunzia a premissas da domicil 	Art. 17 3. effect e procedura 	Art. 18 Dretg da burgais d'onur senza effect sin il stadi civil 	Art. 19 Natiralisaziun privilegiada   	3. Relaschada or dal dretg da burgais 	Art. 20 Premissas 	Art. 21 Cumpetenza  	4. Disposiziuns cuminaivlas 	Art. 22 Persunas minorennas 1. integraziun 	Art. 23 2. dumonda independenta 	Art. 24 Elavuraziun da datas persunalas 	Art. 25 Taxas 	Art. 26 Protecziun giuridica  	5. Disposiziuns finalas 	Art. 27 Disposiziuns transitoricas 1. adattaziun da l'urden communal dal dretg da burgais 	Art. 28 2. natiralisaziuns   		2018-06-06T12:00:50+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"