810.110 - Ordinaziun tar la lescha davart il dretg da las auas dal chantun Grischun (ODAG)    810.110   Ordinaziun tar la lescha davart il dretg da las auas dal  chantun Grischun (ODAG)  dals 01-12-1994 (versiun dals 01-09-2009)  sa basond sin l'art. 78 da la lescha davart il dretg da las auas dal chantun Grischun  (LDAG)1)  relaschada dal cussegl grond il 1. da december 19942)  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 1. dretg d'obtegnair infurmaziuns e dretg d'access 1 Il  concessiunari  sto  –  sin  dumonda  –  dar  a  las  vischnancas  ed  al  chantun  respectivamain a lur organs: a) scleriment  davart  las  dumondas  tecnicas  e  giuridicas  da  l'utilisaziun  da  la   forza  idraulica  e  dal  provediment  d'energia  che stattan en  connex  cun  ses  manaschi  b) access liber a ses stabiliments ed a ses indrizs.  Art.  2 2. cataster da las ovras idraulicas a) cuntegn  1 Davart tut las ovras idraulicas e tut ils implants da pumpadi en il chantun Grischun   vegn fatg cuntinuadamain in cataster. 2 Il cataster cumpiglia tut ils documents essenzials, giuridics e tecnics da las ovras   idraulicas  e  dals  implants  da  pumpadi.  Quests  documents  vegnan  rimnads  cumplettamain da l'uffizi  d'energia  e  preschentads en cartotecas,  tabellas  e plans  survesaivels. 3 Ils  concessiunaris  e  las  vischnancas  èn  obligads  da  metter  a  disposiziun  gratuitamain ils documents correspundents  1) DG 810.100 2) M dals 13 da zercladur 1994, 193; PCG 1994/95, 334 (1. lectura), 733 (2. lectura)  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm   810.110    Art.  3 b) prender invista 1 Dal cataster da las ovras idraulicas pon ins prender invista suandantamain: a) da documents ch'èn vegnids exponids publicamain en il rom da la procedura    da concessiun; b) d'ulteriurs documents a norma da las obligaziuns dal secret professiunal legal. 2 Per prender invista tenor l'alinea 1 litera b decida l'uffizi d'energia.  Art.  4 3. archivaziun dals documents 1 Ils  exemplars  originals  dal  contract  da  concessiun  inclusiv  ils  documents  correspundents (plans, rapports e.u.v.) vegnan archivads en l'archiv dal stadi ed en il   cataster da las ovras idraulicas  2. Utilisaziun da la forza idraulica  2.1. CUMPETENZAS  Art.  5 Departament cumpetent 1 Il  departament  cumpetent  en  il  senn  da  la  lescha  e  da  questa  ordinaziun  è  il   Departament d'infrastructura, energia e mobilitad.  Art.  6 Midadas da concessiun da natira subordinada 1 Midadas da concessiun da natira  subordinada èn talas  midadas,  che na vegnan  tutgadas  ni  la  dimensiun  dal  dretg  d'utilisaziun  ni  las  prestaziuns  economicas  concludidas da las partidas. 2 Midadas minimalas da la dimensiun d'utlilisaziun, ch'èn necessarias per motivs da  la segirezza valan medemamain sco midadas da concessiun da natira subordinada.  Art.  7 Surveglianza 1 En cas singuls po la regenza delegar la surveglianza davart l'utilisaziun da las auas  publicas al departament cumpetent.  2.2. CONCESSIUNARI E CUNTEGN DA LA CONCESSIUN  Art.  8 Represchentanza chantunala 1 La  regenza  fixescha  la  represchentanza  dal  chantun  en  l'administraziun  da  las   societads d'ovras electricas.  2       810.110   Art.  9 Valitaziun da la participaziun 1 Sch'il  chantun  sa  participescha  a  societads  che  mainan  gia  atgnas  ovras  en  il   chantun, po – tar la valitaziun da las aczias che ston vegnir surpigliadas – vegnir   tegnì quint adequatamain da las reservas avertas e zuppadas da l'interpresa.  Art.  10 Dimensiun dal dretg d'utilisaziun concedì 1 Per  fixar  la  dimensiun  dal  dretg  d'utilisaziun  concedì  en  il  senn  da  l'artitgel 23 litera b LDAG1) èn decisivas e ston vegnir menziunadas en la concessiun  las suandantas datas: a) la capacitad d'absorpziun da l'implant en meters cubic per secunda u en liters   per secunda; sco er b) las cotas per retrair e per restituir aua vi da l'aua concessiunada.  Art.  11 * Prestaziuns economicas dal concessiunari 1 Prestaziuns economicas dal concessiunari en il senn da l'artitgel 23 litera g LDAG2)   èn spezialmain: a) il tschains d'aua; b) las taxas da concessiun; c) l'energia da concessiun (energia gratuita ed energia da preferenza).  Art.  12 Cuntegn facultativ da la concessiun 1 Las concessiuns pon cuntegniar disposiziuns supplementaras davart: a) ils quints da construcziun ed ils quints da gestiun annuals; b) la  dividenda  minimala,  premess  che  las  vischnancas  sa  participeschian  a   l'interpresa idraulica; c) la participaziun dal gudogn da la societad,  premess che las vischnancas sa   participeschan vi a l'interpresa idraulica. d) prestaziuns en natiralias; e) la furniziun d'energia supplementara; f) la surpigliada d'incumbensas da provediment tras il concessiunari; g) la participaziun dal concessiunari al mantegniment ed a la correcziun da l'aua; h) il destin d'eventualas prestaziuns da cumpensaziun ad auters concessiunaris u   ad auters usufructuaris a la fin da la concessiun; i) l'utilisaziun da parts da l'implant tras la communitad; k) l'obligaziun dal concessiunari da construir lingias electricas ed il cundiever da   quellas tras las vischnancas; l) ulteriuras  cundiziuns  ed  obligaziuns  che  vegnan  fixadas  sin  basa  d'autras   leschas, cunzunt en l'interess da la protecziun da l'ambient.  1) DG 810.100 2) DG 810.100   3   https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm   810.110    2.3. EXECUZIUN DA LA CONCESSIUN  Art.  13 Utilisaziun raziunala 1 L'utilisaziun da la forza idraulica vala sco raziunala, sche: a) ina part uschè gronda sco pussaivel dal potenzial legalmain permess sin in   traject d'auas vegn tratga a niz e transfurmada en energia; b) ulteriurs  potenzials  d'utilisaziun  en  il  territori  vischin  èn  integrads  en   l'utilisaziun  planisada,  premess  ch'els  na  pon  betg  vegnir  utilisads  independentamain en il rom d'auters projects;  c) ovras situadas ina suenter l'autra vegnan manadas uschia, che lur producziun  d'energia è accordada uschè bain sco pussaivel.  Art.  14 Collaudaziun 1 Il  cumenzament  e  la  fin  da las  lavurs da construcziun da l'implant ston vegnir  communitgadas al departament cumpetent. 2 Quel examinescha l'implant finì ed al collada, premess che l'implant correspunda a   las disposiziuns d'approvaziun. 3 Eventualas divergenzas subordinadas dal project approvà ston vegnir inditgadas en  ils plans. 4 Sche  las  divergenzas  èn  considerablas,  sto  l'implant  vegnir  adattà  confurm  al  project.  Art.  15 Metter en funcziun l'implant 1 In  implant  vala  sco  mess  en  funcziun  en  moda  ordinaria  il  mument  ch'el   producescha permanentamain energia electrica per la rait. Quest termin vegn fixà dal  departament cumpetent en il rom da la collaudaziun.  2.4. PRESTAZIUNS DAL CONCESSIUNARI  Art.  16 1. indrizs da mesiraziun 1 Sch'il  chantun  pretenda  sto  il  concessiunari  construir,  mantegnair  e  tegnair  en  funcziun ils indrizs da mesiraziun necessaris per eruir la prestaziun brutta suttamessa  a las taxas. Ils custs vegnan purtads dal concessiunari.  Art.  17 2. energia dals custs annuals a) obligaziun da pajar taxas d'energia  1 L'obligaziun da pajar taxas d'energia  cumenza per implants novs cur che l'ovra   vegn messa en funcziun, en ils auters cas a norma dal conclus d'approvaziun.  4       810.110   Art.  18 b) part dals custs annuals 1 Sco part dals custs annuals en il senn da l'artitgel 36 LDAG1) ston vegnir attribuids: a) custs per l'administraziun, per il manaschi, per il mantegniment cuntinuant,    per las assicuranzas e per las prestaziuns da provediment per il persunal tenor   statuts u tenor contract  b) prestaziuns tenor concessiun per l'utilisaziun da la forza idraulica, la taglia; c) il  pajament dals tschains dals meds finanzials esters inclusiv l'amortisaziun   dals custs per procurar daners; il tschains dals agens meds finanzials per la  tariffa applitgabla per la taxaziun da la taglia chantunala. A la communitad   vegn messa a quint la facultad, per la quala i vegn pajà taglia a la vischnanca,   sco agens meds finanzials. Per la part restanta vegnan applitgadas las tariffas  da tschains usitadas per emprests d'in implant electric;  d) retensiuns ed amortisaziuns tenor las tariffas correspundentas per la taxaziun  da la taglia chantunala; attribuziuns en ils fonds da reserva legals.  Art.  19 c) diever 1 L'energia  dals  custs  annuals  po  vegnir  impundida  en  emprima  lingia  per  vischnancas  che  n'han  naginas  atgnas  ovras  idraulicas  u  che  n'han  betg  dretgs  avunda  per  retrair  energia.  I  pon  vegnir  resguardads  er  auters  utilisaders  d'electricitad en il chantun. 2 Davart la repartiziun da l'energia decida la regenza.  Art.  20 3. relaziuns midadas 1 Sco relaziuns midadas en il senn da l'artitgel 31 alinea 3 e da l'artitgel 34 alinea 5  LDAG2) valan spezialmain: a) la chareschia dals pretschs da consum per l'electricitad; b) mintga midada dal maximum dal tschains d'aua tenor dretg federal. 2 Relaziuns midadas en il senn da l'artitgel 32 alinea 2 LDAG èn avant maun, sche  l'index naziunal dals pretschs da consum èn sa midads per diesch puncts da l'index.  Art.  21 4. pussaivladads da reducziun 1 Sco  disturbi  considerabel  dal  manaschi  da  las  ovras  electricas  en  il  senn  da  l'artitgel 35 LDAG3) valan eveniments che na resultan betg pervia da mancanzas tar   il mantegniment u pervia d'in ulteriur cuntegn culpabel e che han per consequenza  ina interrupziun relevanta dal manaschi.  1) DG 810.100 2) DG 810.100 3) DG 810.100   5   https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm   810.110    Art.  22 Stabiliments per transportar energia electrica 1 Sco stabiliments destinads per transportar energia electrica valan spezialmain las  lingias che tanschan davent da l'ovra da producziun fin la rait da distribuziun u fin  ad in stabiliment da transport a lunga distanza. Decisivas èn las relaziuns a la fin da   la concessiun.  2.5. FIN DA LA CONCESSIUN  Art.  23 Ovras per il provediment local 1 Sco ovras per il provediment local en il senn da l'artitgel 42 alinea 3 LDAG2) valan  ovras idraulicas che vegnan construidas e manadas per cuvrir il basegn fundamental  d'energia electrica da la vischnanca u da singulas vischnancas. 2 Sch'ina'ovra producescha – cumpareglià cun il basegn annual d'energia electrica da  las vischnancas pertutgadas – regularmain dapli energia electrica, na vala ella betg  sco ovra en il senn da l'artitgel 42 alinea 3 LDAG. Decisivas èn las relaziuns durant  la segunda mesadad da la durada da la concessiun.  2.6. PROCEDURA  Art.  24 Direcziun da la procedura 1 La direcziun e la coordinaziun da la procedura d'approvaziun da la concessiun e dal  project ha il departament cumpetent.  Art.  25 Dumonda per l'approvaziun da la concessiun 1 Cun la dumonda per approvar la concessiun ston vegnir inoltradas per regla las  suandantas indicaziuns: a) ina descripziun dals implants e da lur manaschi; b) ina charta da survista; c) in plan da situaziun dals implants ils pli impurtants; d) in profil da lunghezza; e) in  preventiv  dals  custs  da  construcziun,  la  cumprova  da  la  finanziaziun   correspundenta sco er ina calculaziun dals custs; f) in rapport geologic cumplessiv; g) in  rapport  davart  l'examinaziun  ecologica  u  –  sch'igl  è  inditgà–  ulteriuras   indicaziuns davart consquenzas per l'ambient; h) indicaziuns davart l'utilisaziun ed il transport da l'energia electrica. 2 Il departament cumpetent fixescha per mintga singul cas il gener ed il dumber dals  documents che ston vegnir inoltrads.  2) DG 810.100  6    https://www.gr-lex.gr.ch/data/810.100/rm    810.110   Art.  26 Exposiziun publica dal project 1 Suenter che l'exposiziun è vegnida realisada ston las vischnancas concessiunarias  attestar en scrit al departament cumpetent che l'exposiziun da la dumonda inclusiv  ils ulteriurs documents saja succedida confurm a l'urden. 2 Protestas  ch'èn  vegnidas  inoltradas  durant  il  termin  d'exposiziun  tar  las  vischnancas, ston vegnir tramessas vinavant al departament cumpetent ensemen cun  l'attest da l'exposiziun.  Art.  27 Approvaziun dal project 1 Las vischnancas concessiunarias ston avair la pussaivladad da prender posiziun en  scrit, e quai avant la decisiun davart l'approvaziun dal project. 2 La  regenza  resguarda  questa  posiziun  en  connex  cun  sia  decisiun  davart  l'approvaziun dal project.  3. Provediment cun energia electrica  Art.  28 * …  Art.  29 * …  Art.  30 * …  4. Disposiziuns finalas  Art.  31 Aboliziun dal dretg vertent 1 L'ordinaziun executiva tar la lescha davart  l'utilisaziun da las auas publicas dal   chantun Grischun per consturir ovras idraulicas dals 12 da november 1907 1) vegn  abolida.  Art.  32 Entrada en vigur 1 Questa ordinaziun entra en vigur ensemen cun la lescha davart il dretg da las auas  dal chantun Grischun2).  1) vDG 1024 e midadas en la CUL tenor il register da materias dal DG 2) messa en vigur cun CR dals 20 da zercladur 1995 per il 1. da fanadur 1995   7     810.110    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 01-12-1994 01-07-1995 relasch emprima versiun - 23-04-2009 01-09-2009 Art. 11 revisiun totala - 23-04-2009 01-09-2009 Art. 28 aboliziun - 23-04-2009 01-09-2009 Art. 29 aboliziun - 23-04-2009 01-09-2009 Art. 30 aboliziun -  8       810.110   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 01-12-1994 01-07-1995 emprima versiun - Art. 11 23-04-2009 01-09-2009 revisiun totala - Art. 28 23-04-2009 01-09-2009 aboliziun - Art. 29 23-04-2009 01-09-2009 aboliziun - Art. 30 23-04-2009 01-09-2009 aboliziun -   9    	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 1. dretg d'obtegnair infurmaziuns e dretg d'access 	Art. 2 2. cataster da las ovras idraulicas a) cuntegn 	Art. 3 b) prender invista 	Art. 4 3. archivaziun dals documents  	2. Utilisaziun da la forza idraulica 	2.1. Cumpetenzas 	Art. 5 Departament cumpetent 	Art. 6 Midadas da concessiun da natira subordinada 	Art. 7 Surveglianza  	2.2. Concessiunari e cuntegn da la concessiun 	Art. 8 Represchentanza chantunala 	Art. 9 Valitaziun da la participaziun 	Art. 10 Dimensiun dal dretg d'utilisaziun concedì 	Art. 11 * Prestaziuns economicas dal concessiunari 	Art. 12 Cuntegn facultativ da la concessiun  	2.3. Execuziun da la concessiun 	Art. 13 Utilisaziun raziunala 	Art. 14 Collaudaziun 	Art. 15 Metter en funcziun l'implant  	2.4. Prestaziuns dal concessiunari 	Art. 16 1. indrizs da mesiraziun 	Art. 17 2. energia dals custs annuals a) obligaziun da pajar taxas d'energia 	Art. 18 b) part dals custs annuals 	Art. 19 c) diever 	Art. 20 3. relaziuns midadas 	Art. 21 4. pussaivladads da reducziun 	Art. 22 Stabiliments per transportar energia electrica  	2.5. Fin da la concessiun 	Art. 23 Ovras per il provediment local  	2.6. Procedura 	Art. 24 Direcziun da la procedura 	Art. 25 Dumonda per l'approvaziun da la concessiun 	Art. 26 Exposiziun publica dal project 	Art. 27 Approvaziun dal project   	3. Provediment cun energia electrica 	Art. 28 * … 	Art. 29 * … 	Art. 30 * …  	4. Disposiziuns finalas 	Art. 31 Aboliziun dal dretg vertent 	Art. 32 Entrada en vigur   		2020-04-01T18:27:01+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"