Lescha da finanzas dal chantun Grischun (lescha da finanzas, LFC)    710.100   Lescha da finanzas dal chantun Grischun (lescha da  finanzas, LFC)  dals 19-10-2011 (versiun dals 01-01-2017)  Il cussegl grond dal chantun Grischun1),  sa basond sin l'art. 31 al. 1 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da  la missiva da la regenza dals 12 d'avrigl 20053),  concluda:  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Champ d'applicaziun 1 Questa lescha vala  per las autoritads chantunalas e per l'administraziun,  per lur   instituts dependents per las dretgiras sco er per las autoritads da mediaziun. * 2 Per ils instituts chantunals autonoms da dretg public sco er per la cassa chantunala  da dischoccupaziun valan las directivas davart la gestiun da las finanzas confurm al   senn, nun ch'i valian disposiziuns spezialas. 3 Per las vischnancas politicas vala  questa lescha,  uschenavant ch'i  na valan betg  disposiziuns chantunalas divergentas u uschenavant che questa lescha na regla betg  expressivamain causals chantunals. 4 Per las regiuns e per las corporaziuns da vischnancas sco er per las vischnancas  burgaisas  vala  questa  lescha  confurm  al  senn,  nun  ch'i  valian  disposiziuns  spezialas. *  Art.  2 Facultad finanziala ed administrativa 1 La  facultad  finanziala  cumpiglia  quellas  valurs  da  facultad  che  pon  vegnir  alienadas senza periclitar l'adempliment d'incumbensas publicas.  1) PCG 2011/2012, 237 2) DG 110.100 3) pagina 355   * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   710.100    2 La  facultad  administrativa  cumpiglia  quellas  valurs  da  facultad  che  servan  ad  ademplir directamain e durant in temp pli lung incumbensas publicas. 3 Sch'ina valur da facultad na vegn permanentamain betg pli duvrada per ademplir  ina incumbensa publica, transporta l'executiva quella – en cumpetenza definitiva –  en la facultad finanziala.  Art.  3 Entradas, expensas ed investiziuns 1 Entradas èn pajaments da terzas persunas che augmentan la facultad finanziala u  che vegnan prestads per finanziar la facultad administrativa. 2 In'expensa è l'utilisaziun da facultad finanziala cun l'intent d'ademplir incumbensas   publicas. * 3 Ina  investiziun  è  in  process  finanzial,  cun  il  qual  vegn  creada  ina  valur  ch'è  realisabla libramain.  Art.  4 Expensas fixablas libramain ed expensas liadas 1 In'expensa vala sco fixabla libramain, sch'igl exista ina libertad d'agir relativamain   gronda areguard ses import, areguard il termin da sia realisaziun u areguard autras   circumstanzas essenzialas. 2 In'expensa vala sco liada, sch'ella na po betg vegnir fixada libramain.  2. Gestiun da las finanzas  Art.  5 Gestiun da las finanzas e budgetaziun 1 La gestiun da las finanzas sa drizza tenor ils princips da la legalitad, da l'equiliber   da  las  finanzas,  da  la  spargnusadad,  da  l'urgenza,  da  la  rentabilitad,  dal  chaschunader, da la cumpensaziun d'avantatgs, dal scumond da la destinaziun fixa  da taglias principalas e da l'orientaziun als resultats. 2 La budgetaziun sa drizza tenor ils princips da l'annualitad, da la specificaziun, da la   cumplettadad,  da  l'essenzialitad,  da  la  cumparegliabladad  e  da  la  preschentaziun  brutta.  Art.  6 Equiliber da las finanzas 1 Il resultat dal quint economic duai esser gulivà a media vista. 2 A  media  vista  na  dastgan  las  expensas  dal  chantun  betg  s'augmentar   procentualmain pli fitg che l'economia generala. 3 En  temps  da  buna  conjunctura  duain  vegnir  cuntanschids  surplis  en  il  quint  economic, uschenavant che quests surplis èn necessaris per cuvrir deficits en temps  finanzialmain critics.  2       710.100   Art.  7 Deficit da bilantscha 1 Sche la bilantscha preschenta in deficit, sto quel vegnir amortisà annualmain per   almain 20 pertschient da la valur cudeschada restanta. Ils  imports correspundents  ston vegnir resguardads en il budget.  Art.  8 Basa legala per expensas 1 Mintga  expensa  premetta  ch'ella  saja  la  consequenza  directa  u  previsibla  da  leschas, da concordats, da conclus dal pievel, da decisiuns giudizialas u da conclus  da credit ch'èn suttamess al referendum.  Art.  9 Plan da finanzas 1 Il  plan  da  finanzas  vegn  duvrà  per  planisar  e  per  diriger  a  media  vista  las  prestaziuns  e  las  finanzas.  El  sto  vegnir  repassà  annualmain  en  il  senn  d'ina  planisaziun successiva.  Art.  10 Budget 1 Il budget vegn duvrà per diriger a curta vista las prestaziuns e las finanzas. El sto  vegnir approvà fin ils 31 da december da l'onn precedent. 2 Sch'i  n'è  betg avant  maun in budget  approvà  u sch'igl  è  avant  maun in budget  approvà mo parzialmain il 1. da schaner, dastgan vegnir fatgas en ils secturs betg  approvads  mo  quellas  expensas  ch'èn  indispensablas  per  in'activitad  statala  ordinaria.  Art.  11 Quint annual 1 Il quint annual cuntegna ils suandants elements. a) la bilantscha; b) il quint economic; c) il quint d'investiziun; d) il quint da la circulaziun dals daners; e) l'agiunta. 2 La bilantscha, il quint economic ed il quint d'investiziun èn structurads tenor il plan  dals contos dal model armonisà da contabilitad 2 (MAC2).  Art.  12 Fatschentas extraordinarias 1 Ils  custs  ed il  retgav sco er  las expensas e  las entradas d'investiziun  valan  sco   extraordinaris, sch'els n'èn betg stads previsibels e sch'els n'èn betg influenzabels e  controllabels u sch'els n'appartegnan betg al sectur operativ. 2 Sco custs extraordinaris valan er: a) amortisaziuns supplementaras sin la facultad administrativa; b) prefinanziaziuns; c) la reducziun d'in deficit da bilantscha.   3     710.100    Art.  13 Agiunta 1 L'agiunta cuntegna: a) ils princips da rendaquint inclusiv ils princips essenzials da la bilantschaziun e   da la valitaziun; b) la cumprova da l'agen chapital; c) la glista da las retenziuns; d) la glista da las participaziuns e la glista da las garanzias sco er ina glista da las    retschavidras e dals retschaviders da contribuziuns grondas; e) la glista da las investiziuns; f) indicaziuns supplementaras ch'èn impurtantas per giuditgar la situaziun da la   facultad, da las finanzas e dal retgav, las obligaziuns e las ristgas finanzialas. 2 En la glista da las participaziuns ston vegnir menziunads tut ils instituts da dretg  public  che  vegnan  purtads  da  la  communitad  publica.  Plinavant  ston  vegnir  menziunadas  tut  las  organisaziuns,  vi  da  las  qualas  igl  exista  ina  participaziun  considerabla u las qualas pon vegnir influenzadas en moda decisiva. 3 En la glista da las garanzias ston vegnir menziunadas tut las organisaziuns, envers   las qualas il maun public ha obligaziuns essenzialas.  3. Dretg da credits  Art.  14 Credit 1 In credit è l'autorisaziun da pudair surpigliar obligaziuns finanzialas per in tschert   intent fin ad in tschert import. 2 Credits ston vegnir dumandads avant che surpigliar novas obligaziuns e ston vegnir  fixads sin basa da valitaziuns accuratas dal basegn probabel. 3 Credits  ston  vegnir  concludids  en  furma  da  credits  d'obligaziun,  da  credits  supplementars, da credits tenor budget u da credits posteriurs.  Art.  15 Credit d'impegn 1 Il credit d'impegn sto vegnir concludì sco credit d'object u sco credit general. 2 Las prestaziuns annualas sa drizzan tenor ils credits singuls. 3 Il credit d'impegn scroda, sch'el na vegn betg duvrà u sche ses intent è ademplì. 4 Il credit d'impegn po cuntegnair ina clausula concernent il stadi dals pretschs.  Art.  16 Credit brut e credit net 1 In credit d'impegn sto per regla vegnir concludì cun ina summa brutta. El po vegnir  concludì cun ina summa netta, sche contribuziuns da terzas persunas e l'import da   questas contribuziuns èn garantids valaivlamain u sch'el vegn permess cun resalva  da tschertas prestaziuns da terzas persunas.  4       710.100   Art.  17 Credit supplementar 1 Il credit supplementar cumplettescha in credit d'impegn, sche quel na tanscha betg. 2 Sch'i  sa  mussa  avant  u  durant  la  realisaziun  d'in  project  ch'il  credit  d'impegn  approvà na tanscha betg,  sto vegnir  dumandà senza retard in credit supplementar   avant che surpigliar novas obligaziuns. 3 In credit supplementar n'è betg necessari per realisar il project permess: a) per expensas supplementaras betg previsiblas, sche lur intent, lur dimensiun e   lur termin èn fixads tras lescha u tras ina decisiun giudiziala; u b) sch'igl è da far quint cun in donn en cas ch'ina expensa supplementara betg   previsibla vegn suspendida fin a la permissiun dal credit.  Art.  18 Credit tenor budget 1 Credits tenor budget pon vegnir concludids sco credits singuls ed – en cas d'unitads  administrativas cun ina incarica da prestaziun – sco budgets globals. 2 L'executiva decida davart il diever dals credits tenor budget approvads. 3 Credits  tenor  budget  che na  vegnan  betg  duvrads  scrodan a  la  fin  da l'onn  da  gestiun.  Art.  19 Clausula da bloccada 1 Expensas  u  entradas  previsiblas  che  n'èn  betg  anc  approvadas  valaivlamain  il   mument  ch'il  budget  vegn  concludì,  ston vegnir  integradas en il  budget  cun ina  clausula da bloccada. Ellas restan bloccadas, fin che la basa giuridica è en vigur.  Art.  20 Credit posteriur 1 Il credit posteriur cumplettescha in credit tenor budget, sche quel na tanscha betg. 2 Sch'ina incumbensa duai anc vegnir ademplida durant l'onn current, ma sch'i manca  in credit tenor budget u sche quel na tanscha betg,  sto vegnir  dumandà in credit  posteriur mintgamai avant che surpigliar novas obligaziuns. 3 In credit posteriur n'è betg necessari: a) per expensas, da las qualas l'intent, la dimensiun ed il termin èn fixads tenor il    dretg federal, tenor in conclus dal pievel, tenor ina lescha, tenor in'ordinaziun  u tenor in conclus dal cussegl grond;  b) per expensas sin fundament d'ina decisiun giudiziala; c) sch'igl è da far quint cun in donn en cas che l'expensa vegn suspendida fin a   l'approvaziun dal credit; d) per  spustaments  da  credits  tranter  unitads  administrativas  en il  sectur  dals   custs da persunal; e) per expensas che l'executiva po concluder en atgna cumpetenza.   5     710.100    Art.  21 Liberaziun da l'obligaziun da dumandar in credit posteriur per il  chantun  1 Per credits singuls dal chantun n'è in credit posteriur plinavant betg necessari: a) per expensas supplementaras fin a 50 000 francs u, sche quai importa dapli,   fin a 2 pertschient per mintga credit singul; b) per expensas supplementaras annualas fin 20 pertschient d'in credit d'impegn; c) per expensas supplementaras, uschenavant ch'ellas vegnan gulivadas il medem   onn da gestiun tras entradas supplementaras u tras expensas pli pitschnas che  sa refereschan a la medema chaussa;  d) * per spustaments da credits entaifer ils credits da renovaziun da las singulas  categorias da vias sco er tranter contos da contribuziuns dal medem num dal  quint economic e dal quint d'investiziun.  Art.  22 Finanziaziuns spezialas 1 Finanziaziuns spezialas vegnan manadas, sche meds finanzials èn liads tras lescha  a l'intent d'ademplir tschertas incumbensas publicas. 2 Ils custs ed il retgav da las finanziaziuns spezialas vegnan cudeschads en il quint  economic,  las  expensas  e  las  entradas  d'investiziun  en  il  quint  d'investiziun.  Ils  saldos da las finanziaziuns spezialas vegnan bilantschads. 3 Pajaments anticipads dastgan vegnir prestads mo transitoricamain a finanziaziuns  spezialas, nun che la lescha disponia insatge auter.  Art.  23 Fundaziuns 1 L'executiva prenda encunter fundaziuns dependentas sco legats, testaments e fonds  da terzas persunas. 2 Sche lur intent scroda u na po betg pli vegnir persequità adequatamain u sch'ina  fundaziun dependenta ha mo pli paucs meds finanzials, la fusiunescha l'executiva   cun auters legats u cun autras fundaziuns dependentas u la schlia. 3 Il  chantun  po  installar  ina  fundaziun  collectiva  independenta.  El  po  transferir   fundaziuns  dependentas  che  han  paucs  meds  finanzials  en  questa  fundaziun  collectiva. 4 Las fundaziuns dependentas vegnan manadas entaifer la bilantscha.  4. Rendaquint  Art.  24 Intent e standards 1 Il rendaquint dat in maletg da las finanzas che correspunda a la situaziun effectiva   da la facultad, da las finanzas e dal retgav. 2 Per  instituziuns  che  survegnan  contribuziuns  da  gestiun  considerablas  po  l'executiva fixar ils princips da rendaquint che vegnan renconuschids en general e  che valan per ellas.  6       710.100   Art.  25 Princips 1 Il  rendaquint  sa  drizza  tenor  ils  princips  da  la  preschentaziun  brutta,  da  la   limitaziun da periodas, da la cuntinuaziun, da l'essenzialitad, da la chapaivladad, da   la fidaivladad, da la cumparegliabladad e da la cuntinuitad. 2 Tut  ils dabuns e tut  las obligaziuns ston vegnir  registrads currentamain tenor il  princip dal duair. 3 … *  Art.  26 Valitaziun da la facultad finanziala e dal chapital ester 1 La facultad finanziala vegn valitada tenor princips commerzials. 2 Investiziuns en la facultad finanziala vegnan bilantschadas per la valur da martgà.   Bains immobigliars ed edifizis vegnan valitads almain mintga 10 onns per la valur  da martgà che vala il di da la bilantschaziun. 3 Transports da la facultad finanziala en la facultad administrativa vegnan fatgs per  la valur da martgà. 4 Il chapital ester vegn valità per la valur nominala.  Art.  27 Valitaziun ed amortisaziun da la facultad administrativa 1 La  facultad  administrativa  vegn  bilantschada  per  ils  custs  d'acquisiziun  u  da  producziun. Sch'i n'èn resultads nagins custs, vegn ella bilantschada per la valur da  martgà. 2 La facultad administrativa ch'è suttamessa ad ina sminuziun da la valur, perquai   ch'ella vegn utilisada, vegn amortisada ordinariamain en moda lineara per mintga   categoria d'investiziun tenor la durada d'utilisaziun supponida. I sto vegnir manada  ina contabilitad da la facultad investida. 3 Las contribuziuns d'investiziun  e las investiziuns nettas dal chantun entaifer  las   finanziaziuns spezialas vegnan amortisadas a 100 pertschient. 4 Sch'ina  reducziun  permanenta  da  la  valur  che  surpassa  l'utilisaziun  ordinaria  è  previsibla tar ina posiziun da la facultad administrativa, vegn rectifitgada sia valur   cudeschada. 5 Transports da la facultad administrativa en la facultad finanziala vegnan fatgs per  la valur cudeschada.  Art.  28 Amortisaziuns supplementaras per las vischnancas 1 Las  vischnancas  pon  duvrar  surplis  dal  retgav  en  il  quint  economic  per  far  ulteriuras amortisaziuns.   7     710.100    5. Contabilitad e gestiun publica  Art.  29 Princips da la contabilitad 1 La contabilitad sa drizza tenor ils princips da la cumplettadad, da l'essenzialitad, da  la correctadad, da la punctualitad e da la verifitgabladad.  Art.  30 Contabilitad dals custs e da las prestaziuns per l'administraziun  chantunala  1 Ils posts da servetsch dal chantun ston manar ina contabilitad adequata dals custs e   da las prestaziuns.  Art.  31 Sistem da controlla intern 1 Resguardond la  situaziun da ristga  sco er  la  relaziun tranter  ils  custs  ed il  niz  prendan las autoritads ch'èn responsablas per las unitads administrativas las mesiras  necessarias e relaschan las directivas correspundentas per: a) proteger la facultad; b) garantir ch'ils meds finanzials vegnian duvrads en moda cunvegnenta; c) evitar u scuvrir sbagls ed irregularitads en la contabilitad; sco er d) garantir in rendaquint regular ed in rapport fidà. 2 Il  sistem da  controlla  intern  cumpiglia  mesiras  regulatoricas,  organisatoricas  e  tecnicas. 3 Las direcziuns da las unitads administrativas èn responsablas per introducir e per  applitgar  en  moda  cunvegnenta  il  sistem  da  controlla  entaifer  lur  champ  da  cumpetenza.  6. Statistica da finanzas  Art.  32 Attest da la statistica da finanzas 1 Il quint annual cuntegna in attest da la statistica da finanzas. Quest attest cumpiglia   ina  cumparegliaziun  da  la  perioda  e  sto  esser  accordà  a  las  prescripziuns  da  la  statistica federala da finanzas; el sto er esser cumparegliabel tranter communitads   dal medem plaun e tranter communitads da differents plauns. 2 Las  vischnancas  politicas,  las  corporaziuns  regiunalas  e  las  corporaziuns  da  vischnancas sco er las vischnancas burgaisas èn obligadas da furnir al chantun las   datas ch'èn necessarias per ina statistica da finanzas cunvegnenta.  8       710.100   7. Cumpetenzas chantunalas  Art.  33 Cumpetenzas d'expensas dal cussegl grond 1 Senza basa giuridica po il cussegl grond: a) concluder expensas periodicas fin  a 50 000 francs per unitad e per onn ed   expensas  unicas  fin  a  100 000  francs,  sche  quellas  vegnan  duvradas  per  ademplir ina incumbensa constituziunala;  b) concluder  expensas  en  il  rom  da  la  collavuraziun  e  da  la  coordinaziun  interchantunala,  sche  almain  la  mesadad  dals  chantuns  pertutgads  coopereschan;  c) concluder  expensas  en  il  rom  da  la  collavuraziun  e  da  la  coordinaziun  internaziunala.  2 Expensas  liadas  vegnan  permessas  dal  cussegl  grond  sur  il  budget,  e  quai  independentamain da lur dimensiun. Avant po el er concluder credits d'impegn. 3 Per la cumpetenza da permetter expensas fixablas libramain valan las disposiziuns  davart  il  referendum da  finanzas.  Sche  las  limitas  dal  referendum  facultativ  da  finanzas vegnan cuntanschidas, sto vegnir inoltrada ina missiva al cussegl grond.  Art.  34 Cumpetenza per la facultad finanziala e per il chapital ester 1 La decisiun d'investir e d'alienar facultad finanziala sco er d'emprestar nov chapital  ester tutga tar la cumpetenza definitiva da la regenza.  Art.  35 Program da la regenza e plan da finanzas 1 Il  plan da finanzas sto vegnir fatg mintga 4 onns ensemen cun il program da la   regenza. 2 Resguardond ils princips per las finanzas fixescha il cussegl grond mintga 4 onns   directivas  budgetaras  per  far  ils  budgets.  En  cas  da  midadas  fundamentalas  adattescha il cussegl grond las directivas budgetaras per ils onns correspundents dal  plan da finanzas. 3 Ils resultats da la repassada annuala ston vegnir communitgads al cussegl grond.  Art.  36 Credits tenor budget e credits posteriurs 1 Resguardond  sias  prescripziuns  davart  ils  resultats  fixescha  il  cussegl  grond  preventivs globals per ils posts da servetsch. Quests preventivs globals na cuntegna  betg ils credits individuals. 2 Sco credits individuals concluda el en spezial: a) contribuziuns ad instituziuns e contribuziuns dal quint d'investiziun; b) credits da rubricas d'expensas e d'entradas ordaifer ils posts da servetsch; c) expensas  d'investiziun  per  construcziuns  autas  dal  chantun  e  per  la   construcziun da vias; d) emprests e participaziuns.   9     710.100    3 Davart  credits  posteriurs  decida da princip la  cumissiun  da gestiun  dal  cussegl   grond.  Ella  po  suttametter  dumondas  al  conclus  dal  cussegl  grond.  En  mintga   sessiun  orientescha  ella  il  cussegl  grond  davart  ils  credits  posteriurs  ch'ella  ha  concludì.  Art.  37 Cunvegnas da program e da prestaziun cun la confederaziun, cun ils  chantuns e cun las vischnancas  1 La regenza è autorisada da far cunvegnas da program cun la confederaziun; questas  cunvegnas cuntegnan incaricas da prestaziun dad 1 u da plirs onns. Per quest intent  po ella prender las mesiras necessarias, far acts giuridics e surpigliar obligaziuns. 2 Sch'i basegna la cooperaziun da plirs chantuns per ademplir ina incumbensa, è la   regenza  autorisada  da  far  las  cunvegnas  correspundentas  u  ils  concordats  correspundents. 3 La regenza è autorisada da far cunvegnas cun las vischnancas, e quai analogamain   e supplementarmain a las cunvegnas da program tenor l'alinea 1. Las contribuziuns  federalas ch'ella ha survegnì per quest intent trametta ella a las vischnancas. 4 Il cussegl grond fixescha en atgna cumpetenza ils credits per ils custs dal chantun  en  il  rom da  cunvegnas  da program cun la  confederaziun  sco  er  ils  credits  per   cunvegnas cumplementaras cun las vischnancas.  Art.  38 Meds finanzials da la lottaria naziunala 1 Da  la  part  chantunala  annuala  vi  dal  gudogn  net  da  la  lottaria  naziunala   interchantunala vegnan attribuids 30 pertschient a la finanziaziun speziala "sport".   Davart il diever dals meds finanzials da la finanziaziun speziala "sport" decida la  regenza definitivamain. * 2 70  pertschient  da  la  part  chantunala  annuala  van  en  la  finanziaziun  speziala  "lottaria naziunala". En cas da basegn stat la part chantunala mintgamai almain per   30 pertschient a disposiziun per la promoziun da la cultura sco er per la protecziun  da la natira e da la patria. Davart l'import da questas duas quotas sco er davart la   summa restanta decida la regenza definitivamain. *  Art.  39 Dretgira chantunala e dretgira administrativa 1 Areguard las cumpetenzas da decider davart ils credits han la dretgira chantunala e   la dretgira administrativa il medem status sco la regenza. 2 Per expensas indispensablas che stattan en in connex direct cun la giurisdicziun na  dovri betg in credit posteriur. 3 Uschenavant  che  quai  è  necessari  per  il  sectur  da  la  giustia,  pon  la  dretgira   chantunala e la dretgira administrativa relaschar disposiziuns finanzialas divergentas  tras ordinaziuns, suenter avair tadlà il departament da finanzas e vischnancas sco er  la controlla da finanzas.  10       710.100   Art.  39a * Dretgiras regiunalas ed autoritads da mediaziun 1 La  dretgira  chantunala  regla  en  in'ordinaziun  la  cumpetenza  da  las  dretgiras   regiunalas  e  da  las  autoritads  da  mediaziun  da  decider  davart  ils  credits  sco  er   ulteriuras disposiziuns areguard las finanzas, suenter avair tadlà il departament da  finanzas  e  vischnancas,  la  controlla  da  finanzas,  las  dretgiras  regiunalas  e  las   autoritads da mediaziun.  8. Contribuziuns chantunalas  Art.  40 Furma giuridica per conceder contribuziuns 1 Uschenavant che la lescha na fixescha betg las retschavidras ed ils retschaviders  sco er l'import da las contribuziuns, vegnan las contribuziuns da princip concedidas  tras in conclus u tras ina disposiziun da l'instanza cumpetenta. 2 Sche quai è cunvegnent, pon las contribuziuns er vegnir concedidas tras in contract  da dretg public e vegnir cumbinadas cun ina incarica da prestaziun. Tals contracts   ston cuntegnair ina clausula da desditga u avair ina durada limitada. *  Art.  41 Reducziuns linearas da contribuziuns 1 Sco mesira supplementara per sanar las finanzas chantunalas po il cussegl grond  concluder tras in'ordinaziun da reducir las tariffas da contribuziun ch'èn fixadas en  relaschs chantunals,  e quai durant maximalmain 3 onns per maximalmain  fin  20  pertschient. 2 El designescha las contribuziuns ch'èn pertutgadas da la reducziun e fixescha la  dimensiun da la reducziun.  Art.  42 Princips da concepziun 1 Las tariffas per contribuziuns chantunalas ston vegnir tegnidas flexiblas entaifer ina  tscherta dimensiun. 2 Sch'igl exista in spazi giuridic: a) ston  la  capacitad  finanziala  e  l'agen  interess  da  las  retschavidras  e  dals   retschaviders da las contribuziuns vegnir resguardads adequatamain, cur che  las contribuziuns vegnan calculadas;  b) ston vegnir  garantidas atgnas prestaziuns suffizientas  da las retschavidras  e  dals retschaviders da las contribuziuns;  c) ston las  garanzias  da survegnir  contribuziuns u las  incaricas  da prestaziun  vegnir limitadas areguard il temp.  Art.  43 Custs imputabels e pauschalisaziun 1 Imputabels èn mo custs ch'èn absolutamain necessaris per ademplir adequatamain  ed economicamain las incumbensas.   11     710.100    2 Il  chantun  po  pajar  contribuziuns  sin  fundament  da  custs  normads.  Ils  custs  normads ston sche pussaivel vegnir fixads ordavant. 3 Empè da pajar  contribuziuns als  custs  imputabels  resultads po il  chantun pajar   contribuziuns pauschalas che s'orienteschan a la prestaziun che sto vegnir furnida,  uschenavant ch'i sa mussa che questa furma è pli efficazia e pli economica. 4 Per  instituziuns  che  survegnan  contribuziuns  chantunalas  d'ina  dimensiun  considerabla, las qualas dependan da las expensas u dal deficit, valan – areguard il   svilup dals custs – criteris analogs a quels da l'administraziun chantunala.  Art.  44 Pretensiuns e cundiziuns 1 Las contribuziuns ston correspunder a l'intent u a l'incarica da prestaziun e ston  vegnir impundidas observond las pretensiuns e las cundiziuns. 2 Il chantun po: a) cumbinar contribuziuns cun cundiziuns e las far dependentas da l'observanza   da termins; b) far dependentas las contribuziuns d'in dretg da cogestiun commensurà sco er   da prestaziuns da las retschavidras e dals retschaviders da las contribuziuns e  da terzas persunas;  c) pretender  pled  e  fatg  da  las  retschavidras  e  dals  retschaviders  da  las  contribuziuns  davart  il  diever  dals  meds  finanzials,  davart  l'applicaziun  spargnusa ed economica e davart l'effect cuntanschì.  3 Tgi che dumonda differentas contribuziuns per il medem project, sto communitgar   quai a las instanzas cumpetentas.  Art.  45 Scadenza dal dretg da survegnir contribuziuns 1 Il dretg da survegnir contribuziuns scada, sch'il cumenzament da las lavurs u da la  construcziun  u  sche  l'empustaziun  ha  lieu  avant  la  garanzia  da  survegnir  contribuziuns u avant la permissiun tenor ils alineas 2 e 3 ubain sch'i vegnan fatgas  durant la realisaziun midadas essenzialas cun u senza consequenzas per ils custs,   senza  che  questas  midadas  sajan  vegnidas  approvadas  ordavant  da  l'instanza  cumpetenta. 2 L'instanza ch'è cumpetenta per conceder las contribuziuns po excepziunalmain dar  liber  anticipadamain  las lavurs  da construcziun,  sche quai  è previs  en in relasch  giuridic. Questa permissiun na dat nagin dretg da survegnir contribuziuns. 3 Sch'ina  acquisiziun  cumpensatorica  betg  previsibla  sto  vegnir  fatga  immediatamain,  po il  post  da servetsch  cumpetent  permetter  in'empustaziun  cun  resalva da la garanzia da survegnir contribuziuns.  Art.  46 Reducziun e restituziun 1 En  cas  d'in  adempliment  u  d'in  adempliment  manglus  da  las  pretensiuns  e  cundiziuns ston las  contribuziuns vegnir  scursanidas adequatamain  u pretendidas  enavos.  12       710.100   2 Contribuziuns ch'èn vegnidas retratgas senza dretg u ch'èn vegnidas utilisadas per  in auter intent u che n'èn betg vegnidas duvradas ston vegnir restituidas cun tschains. 3 La restituziun po vegnir fatga valair entaifer 1 onn dapi la constataziun. Il dretg da   pretender  la  restituziun  surannescha  20  onns  suenter  il  pajament  da  las  contribuziuns. Resalvads restan termins legals da surannaziun pli lungs.  Art.  47 Garanzia e pajament 1 Contribuziuns  dastgan  vegnir  garantidas  mo,  per  quant  che  lur  amortisaziun  è  garantida en il rom dal preventiv e dal plan da finanzas. En quest connex ston vegnir   resguardadas l'urgenza e l'impurtanza dals projects. * 2 … * 3 La regenza fixescha  l'import  minimal  da la contribuziun per  retschavidra  u per   retschavider e per sectur e fixescha las ulteriuras modalitads d'execuziun.  Art.  48 Controlling da las contribuziuns 1 La regenza procura per in controlling adequat da las contribuziuns. Il cussegl grond  sto vegnir orientà regularmain davart ils resultats.   13     710.100    9. Disposiziuns finalas e transitoricas  Art.  49 Aboliziun dal dretg vertent 1 Cun l'entrada en vigur da questa lescha vegn abolida la lescha davart las finanzas e   davart la surveglianza da las finanzas dal chantun Grischun dals 30 d'avust 2007.  Art.  50 Midada dal dretg vertent1)  Art.  51 Midada dal dretg vertent per adattar noziuns 1 Las  leschas  che  ston  vegnir  adattadas  a  las  novas  noziuns  dal  MAC2 vegnan  midadas en l'agiunta2). 2 Ordinaziuns dal  cussegl  grond che na correspundan betg a las  prescripziuns da  l'artitgel  32  alinea  1  da  la  constituziun  chantunala  pon  vegnir  adattadas  tras  il   cussegl  grond,  uschenavant  che quai  è necessari  per ch'ellas  correspundian a  las  noziuns dal MAC2.  Art.  52 Transferiment da posiziuns da la bilantscha 1 Ils transferiments da valurs da la facultad finanziala en la facultad administrativa,   ch'èn necessaris suenter che questa lescha è entrada en vigur,  vegnan fatgs sur la  bilantscha senza ulteriura procedura da permissiun d'expensas. Resalvà resta per il  chantun l'artitgel 16 cifra 4 da la constituziun chantunala.  Art.  53 Nova valitaziun da la bilantscha 1 Il  mument che questa lescha entra en vigur  vegnan valitadas da nov la facultad  finanziala, las retenziuns, las posiziuns transitoricas e la facultad administrativa dal   chantun, cun excepziun da las contribuziuns d'investiziun e da las vias. 2 Gudogns  da  revalitaziun  or  da  la  facultad  finanziala  ed  administrativa  sco  er  gudogns  e perditas  or da la  nova valitaziun  da las retenziuns e da las  posiziuns   transitoricas vegnan attribuids u indebitads directamain a l'agen chapital. 3 Las vischnancas na fan betg ina nova valitaziun da la facultad administrativa.  Art.  53a * Incumbensa dal princip da la limitaziun da taglia 1 La  dissoluziun  da  la  cudeschaziun  transitorica  activa  pervia  dal  princip  da  la  limitaziun da taglia vegn messa a quint directamain a l'agen chapital durant l'onn da  l'entrada en vigur da la revisiun parziala da l'artitgel 25 alinea 3.  1) Las midadas dal dretg vertent na vegnan betg inditgadas. 2) L'agiunta n'è betg cuntegnida en il DG, vesair FUC 2011, p. 3662 ss.   14       710.100   Art.  53b * Dissoluziun da retenziuns da contribuziuns 1 La  dissoluziun  da  las  retenziuns  fatgas  pervia  da  garanzias  da  survegnir  contribuziuns  vegn  messa  a  quint  directamain  a  l'agen  chapital  il  mument  da  l'entrada en vigur da la revisiun parziala da l'artitgel 47 alinea 1.  Art.  54 Termin transitoric per las vischnancas 1 A las vischnancas vegn concedì in termin transitoric fin ils 31 da december 2017  per adattar lur finanzas a questa lescha.  Fin a questa adattaziun resta valaivla  la   lescha davart las finanzas e davart la surveglianza da las finanzas en la versiun dals   30 d'avust 2007. 2 Il transferiment da posiziuns da la bilantscha e la nova valitaziun da la bilantscha  han mintgamai lieu il mument da l'adattaziun. 3 La regenza po prolungar il termin transitoric per 1 onn en il rom d'in project da   fusiun current.  Art.  55 Termin transitoric per il chantun 1 Il  quint annual che curra il mument da l'entrada en vigur da questa lescha vegn  serrà tenor la lescha davart las finanzas e davart la surveglianza da las finanzas dals  30 d'avust 2007.  Art.  56 Referendum ed entrada en vigur 1 Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ1). 2 La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur da questa lescha2).  1) Il termin da referendum è scadì ils 25 da schaner 2012. Entaifer quest termin n'èn vegnids  inoltrads nagins referendums.   2) Messa en vigur cun CR dals 25 da settember 2012 per il 1. da schaner 2006 cun excepziun   da l'artitgel 50; l'art. 50 vegn mess en vigur per il 1. da schaner 2013.    15     710.100    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 19-10-2011 01-12-2012 relasch emprima versiun - 04-12-2012 01-01-2013 Art. 38 al. 1 midada - 04-12-2012 01-01-2013 Art. 38 al. 2 midada - 13-01-2015 01-01-2016 Art. 1 al. 4 midada 2015-005 15-12-2015 01-01-2016 Art. 3 al. 2 midada 2015-049 15-12-2015 01-01-2016 Art. 21 al. 1, d) midada 2015-049 15-12-2015 31-12-2015 Art. 25 al. 3 aboliziun 2015-049 15-12-2015 01-01-2016 Art. 40 al. 2 midada 2015-049 15-12-2015 01-01-2016 Art. 47 al. 1 midada 2015-049 15-12-2015 01-01-2016 Art. 47 al. 2 aboliziun 2015-049 15-12-2015 31-12-2015 Art. 53a integraziun 2015-049 15-12-2015 01-01-2016 Art. 53b integraziun 2015-049 02-02-2016 01-01-2017 Art. 1 al. 1 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 39a integraziun 2016-001  16       710.100   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 19-10-2011 01-12-2012 emprima versiun - Art. 1 al. 1 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 1 al. 4 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 3 al. 2 15-12-2015 01-01-2016 midada 2015-049 Art. 21 al. 1, d) 15-12-2015 01-01-2016 midada 2015-049 Art. 25 al. 3 15-12-2015 31-12-2015 aboliziun 2015-049 Art. 38 al. 1 04-12-2012 01-01-2013 midada - Art. 38 al. 2 04-12-2012 01-01-2013 midada - Art. 39a 02-02-2016 01-01-2017 integraziun 2016-001 Art. 40 al. 2 15-12-2015 01-01-2016 midada 2015-049 Art. 47 al. 1 15-12-2015 01-01-2016 midada 2015-049 Art. 47 al. 2 15-12-2015 01-01-2016 aboliziun 2015-049 Art. 53a 15-12-2015 31-12-2015 integraziun 2015-049 Art. 53b 15-12-2015 01-01-2016 integraziun 2015-049   17    	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Champ d'applicaziun 	Art. 2 Facultad finanziala ed administrativa 	Art. 3 Entradas, expensas ed investiziuns 	Art. 4 Expensas fixablas libramain ed expensas liadas  	2. Gestiun da las finanzas 	Art. 5 Gestiun da las finanzas e budgetaziun 	Art. 6 Equiliber da las finanzas 	Art. 7 Deficit da bilantscha 	Art. 8 Basa legala per expensas 	Art. 9 Plan da finanzas 	Art. 10 Budget 	Art. 11 Quint annual 	Art. 12 Fatschentas extraordinarias 	Art. 13 Agiunta  	3. Dretg da credits 	Art. 14 Credit 	Art. 15 Credit d'impegn 	Art. 16 Credit brut e credit net 	Art. 17 Credit supplementar 	Art. 18 Credit tenor budget 	Art. 19 Clausula da bloccada 	Art. 20 Credit posteriur 	Art. 21 Liberaziun da l'obligaziun da dumandar in credit posteriur per il chantun 	Art. 22 Finanziaziuns spezialas 	Art. 23 Fundaziuns  	4. Rendaquint 	Art. 24 Intent e standards 	Art. 25 Princips 	Art. 26 Valitaziun da la facultad finanziala e dal chapital ester 	Art. 27 Valitaziun ed amortisaziun da la facultad administrativa 	Art. 28 Amortisaziuns supplementaras per las vischnancas  	5. Contabilitad e gestiun publica 	Art. 29 Princips da la contabilitad 	Art. 30 Contabilitad dals custs e da las prestaziuns per l'administraziun chantunala 	Art. 31 Sistem da controlla intern  	6. Statistica da finanzas 	Art. 32 Attest da la statistica da finanzas  	7. Cumpetenzas chantunalas 	Art. 33 Cumpetenzas d'expensas dal cussegl grond 	Art. 34 Cumpetenza per la facultad finanziala e per il chapital ester 	Art. 35 Program da la regenza e plan da finanzas 	Art. 36 Credits tenor budget e credits posteriurs 	Art. 37 Cunvegnas da program e da prestaziun cun la confederaziun, cun ils chantuns e cun las vischnancas 	Art. 38 Meds finanzials da la lottaria naziunala 	Art. 39 Dretgira chantunala e dretgira administrativa 	Art. 39a * Dretgiras regiunalas ed autoritads da mediaziun  	8. Contribuziuns chantunalas 	Art. 40 Furma giuridica per conceder contribuziuns 	Art. 41 Reducziuns linearas da contribuziuns 	Art. 42 Princips da concepziun 	Art. 43 Custs imputabels e pauschalisaziun 	Art. 44 Pretensiuns e cundiziuns 	Art. 45 Scadenza dal dretg da survegnir contribuziuns 	Art. 46 Reducziun e restituziun 	Art. 47 Garanzia e pajament 	Art. 48 Controlling da las contribuziuns  	9. Disposiziuns finalas e transitoricas 	Art. 49 Aboliziun dal dretg vertent 	Art. 50 Midada dal dretg vertent) 	Art. 51 Midada dal dretg vertent per adattar noziuns 	Art. 52 Transferiment da posiziuns da la bilantscha 	Art. 53 Nova valitaziun da la bilantscha 	Art. 53a * Incumbensa dal princip da la limitaziun da taglia 	Art. 53b * Dissoluziun da retenziuns da contribuziuns 	Art. 54 Termin transitoric per las vischnancas 	Art. 55 Termin transitoric per il chantun 	Art. 56 Referendum ed entrada en vigur   		2018-06-06T11:46:17+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"