วันอังคารที่ 30 มีนาคม 2564
สรุปข่าวการประชุมคณะรัฐมนตรี  30 มีนาคม 2564
พลเอก ประยุทธ์  จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี  เป็นประธานการประชุมคณะรัฐมนตรี ณ ตึกสันติไมตรี (หลังนอก) ทำเนียบรัฐบาล
http://www.thaigov.go.th
(โปรดตรวจสอบมติคณะรัฐมนตรีที่เป็นทางการจากสำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีอีกครั้ง)
วันนี้ (30 มีนาคม 2564) เวลา 09.00 น. พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เป็นประธานการประชุมคณะรัฐมนตรี ณ ตึกสันติไมตรี (หลังนอก) ทำเนียบรัฐบาล ซึ่งสรุปสาระสำคัญดังนี้
กฎหมาย
1.  เรื่อง  ร่างกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการเป็นกองบังคับการหรือส่วนราชการอย่างอื่นในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. .... (แก้ไขเพิ่มเติมการแบ่งส่วนราชการในกอง     บังคับการในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง และแก้ไขเพิ่มเติมอำนาจหน้าที่ของส่วนราชการดังกล่าว)
2.  เรื่อง  ร่างพระราชบัญญัติคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... และร่างพระราชบัญญัติกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... รวม 2 ฉบับ
3.  เรื่อง  ร่างพระราชบัญญัติการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. ....
4.  เรื่อง  ร่างประมวลจริยธรรมของข้าราชการการเมือง พ.ศ. ....
5.  เรื่อง  ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุย วิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏ     เชียงใหม่ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. ....
6.  เรื่อง  ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุย  วิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. ....
7.  เรื่อง  ร่างกฎกระทรวงการรับฟังความเห็นของประชาชน สำหรับโครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อ พ.ศ. ....
8.  เรื่อง  ร่างพระราชกฤษฎีกากำหนดหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... (กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน)
9.  เรื่อง  ร่างกฎกระทรวงการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว  พ.ศ. ....
10.  เรื่อง  ร่างกฎกระทรวงระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. ....
11.  เรื่อง  ร่างกฎกระทรวงกำหนดลักษณะของเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. ....
12.  เรื่อง  การจัดทำเหรียญเฉลิมพระเกียรติ ในโอกาสพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี 4 พฤษภาคม 2562
13.  เรื่อง  ผลการประชุมคณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศ (กบส.) ครั้งที่ 2/2563 และร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี จำนวน 2 ฉบับ
เศรษฐกิจ สังคม
14.  เรื่อง  ผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออกครั้งที่ 1/2564 เรื่อง โครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน (งานจัด     กรรมสิทธิ์ที่ดิน)
15.  เรื่อง  (ร่าง) แผนปฏิบัติการด้านการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคมระยะที่ 1 (พ.ศ. 2564 – 2565)
16.  เรื่อง  ขอทบทวนมติคณะรัฐมนตรีเกี่ยวกับการจัดสรรเงินอุดหนุนโครงการพัฒนาไม้ผลและไม้ยืนต้น และโครงการศูนย์เฉพาะกิจป้องกันปราบปรามการบุกรุกทำลายป่า
17.  เรื่อง  สรุปผลการประชุมคณะหัวหน้าส่วนราชการระดับกระทรวงหรือเทียบเท่า ครั้งที่ 1/2564
18.  เรื่อง  โครงการประกันภัยข้าวนาปี ปีการผลิต 2564
19.  เรื่อง  การให้สิทธิขั้นพื้นฐานด้านสาธารณสุขกับบุคคลที่มีปัญหาสถานะและสิทธิเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษา ครั้งที่ 2
20.  เรื่อง  ขออนุมัติ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทย พ.ศ. 2563 - 2565
21.  เรื่อง  ผลการพิจารณารายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง ยุทธศาสตร์และแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ของคณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง สู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน วุฒิสภา
22.  เรื่อง  รายงานผลการดำเนินการโครงการจิตอาสาพระราชทาน
23.  เรื่อง  รายงานสรุปผลการพิจารณาต่อข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริม และคุ้มครองสิทธิมนุษยชน รวมตลอดทั้งการแก้ไขปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือคำสั่ง เพื่อให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชน กรณีขอให้ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรง
24.  เรื่อง  รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2562
25.  เรื่อง  ผลการพิจารณาการรายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง การส่งเสริม เพิ่มขีดความสามารถและสร้างความเป็นธรรมทางการแข่งขันของธุรกิจพาณิชย์     อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ของคณะกรรมาธิการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม วุฒิสภา
26.  เรื่อง  การเลือกรับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ผู้รับสัมปทานจะส่งมอบให้รัฐบาลไทยเมื่อสิ้นอายุสัมปทาน
27.  เรื่อง  การขยายระยะเวลาประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขตท้องที่ทั่วราชอาณาจักร
28.  เรื่อง  รายงานความเสี่ยงทางการคลังประจำปีงบประมาณ 2563
29.  เรื่อง  ผลการพิจารณาของคณะกรรมการกลั่นกรองการใช้จ่ายเงินกู้ ในคราวประชุม
ครั้งที่ 10/2564
30.  เรื่อง  แนวทางการแก้ไขปัญหาตู้คอนเทนเนอร์ขาดแคลนในธุรกิจขนส่งสินค้าทางทะเลของการท่าเรือแห่งประเทศไทย
ต่างประเทศ
31.  เรื่อง  ผลการประชุมรัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียน ครั้งที่ 24 และการประชุมที่เกี่ยวข้องผ่านระบบการประชุมทางไกล
32.  เรื่อง  ผลการประชุมสภารัฐมนตรีสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดีย ครั้งที่ 20
33.  เรื่อง  การประชุมระดับรัฐมนตรีบิมสเทค ครั้งที่ 17
34.  เรื่อง  การขอความเห็นชอบต่อร่างถ้อยแถลงร่วมสำหรับการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 (Joint Statement of the  Twenty-Fifth ASEAN Socio-Cultural Community (ASCC) Council)
แต่งตั้ง
35. เรื่อง  การแต่งตั้งข้าราชการพลเรือนสามัญให้ดำรงตำแหน่งประเภทบริหารระดับสูง  (กระทรวงแรงงาน)
36.  เรื่อง  แต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการประเมินผลการดำเนินงานของ     กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
37.  เรื่อง  แต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการนโยบายการจัดซื้อจัดจ้างและการ บริหารพัสดุภาครัฐ
38.  เรื่อง  การแต่งตั้งผู้อำนวยการสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน
39.  เรื่อง  การแต่งตั้งข้าราชการการเมือง (กระทรวงคมนาคม)
*******************
สำนักโฆษก สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรี โทร. 0 2288-4396
กฎหมาย
1. เรื่อง ร่างกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการเป็นกองบังคับการหรือส่วนราชการอย่างอื่นในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. .... (แก้ไขเพิ่มเติมการแบ่งส่วนราชการในกองบังคับการในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง และแก้ไขเพิ่มเติมอำนาจหน้าที่ของส่วนราชการดังกล่าว)
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการเป็นกองบังคับการหรือ ส่วนราชการอย่างอื่นในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. .... ตามที่สำนักงานตำรวจแห่งชาติ (ตช.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา แล้วดำเนินการต่อไปได้ โดยให้ ตช. รับความเห็นของสำนักงาน ก.พ. สำนักงาน ก.พ.ร. และสำนักงบประมาณไปพิจารณาดำเนินการต่อไป และให้สำนักงาน ก.พ.ร. รับความเห็นของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาไปพิจารณาดำเนินการต่อไป
ทั้งนี้ ร่างกฎกระทรวงที่ ตช. เสนอ เป็นการจัดตั้งศูนย์ฝึกอบรม สังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง เป็นหน่วยงานระดับกองบังคับการ และกำหนดอำนาจหน้าที่ของส่วนราชการดังกล่าว แก้ไขการแบ่งส่วนราชการภายในกองบังคับการอำนวยการ รวมทั้งแก้ไขเพิ่มเติมอำนาจหน้าที่ของกองบังคับการปฏิบัติการพิเศษ ในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง ให้สอดคล้องกับภารกิจที่เพิ่มขึ้นและเหมาะสมกับสภาพของงานที่เปลี่ยนแปลงไป อันจะทำให้การปฏิบัติภารกิจตามอำนาจหน้าที่มีประสิทธิภาพและประสิทธิผลยิ่งขึ้น
สาระสำคัญของร่างกฎกระทรวง
แก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการเป็นกองบังคับการหรือส่วนราชการอย่างอื่นในสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ. 2552 ดังนี้
1. กำหนดให้จัดตั้งศูนย์ฝึกอบรม ในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง ประกอบด้วย
1.1 ฝ่ายอำนวยการ
1.2 ฝ่ายฝึกอบรม
1.3 ฝ่ายวิชาการ
1.4 ฝ่ายวิทยบริการ
2. กำหนดให้ศูนย์ฝึกอบรม มีอำนาจหน้าที่ดังต่อไปนี้
2.1 เป็นศูนย์กลางการฝึกอบรมข้าราชการตำรวจ โดยเน้นการฝึกอบรมพัฒนาทักษะในภารกิจถวายความปลอดภัยและอารักขาบุคคลสำคัญ การต่อต้านการก่อการร้าย การป้องกันปราบปรามอาชญากรรมเฉพาะด้านและอาชญากรรมองค์กร และทักษะทางยุทธวิธีและการปฏิบัติการต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้อง
2.2 บริหารและพัฒนาการศึกษาตามระเบียบแบบแผนและหลักสูตร ตลอดจนปรับปรุงพัฒนาหลักสูตร ระบบการเรียนการสอน และกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง
2.3 ฝึกอบรมเพิ่มพูนความรู้ และทักษะในการปฏิบัติงานเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของข้าราชการตำรวจ พนักงานราชการ และลูกจ้างของกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง
2.4 ฝึกอบรมเฉพาะด้านเกี่ยวกับการต่อต้านการก่อการร้าย การป้องกันปราบปราม และการสืบสวนสอบสวนคดีอาชญากรรมทางเศรษฐกิจ อาชญากรรมทางเทคโนโลยี การค้ามนุษย์ ความผิดเกี่ยวกับทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม การทุจริตและประพฤติมิชอบของเจ้าหน้าที่ของรัฐ ความผิดเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภค การปฏิบัติงานป้องกันปราบปรามทางน้ำ การอำนวยความสะดวกและจัดการจราจร และการป้องกันปราบปรามอาชญากรรมบนทางหลวงและทางพิเศษ และความผิดอื่นที่เกี่ยวข้อง
2.5 ติดต่อและประสานความร่วมมือกับสถาบันการศึกษาหรือองค์กรอื่น เพื่อมีส่วนร่วมในการจัดการศึกษาและการฝึกอบรมเกี่ยวกับการป้องกันและปราบปรามการกระทำความผิดทางอาญา การรักษาความสงบเรียบร้อย การอำนวยความยุติธรรม และการรักษาความปลอดภัยของประชาชน
3. แก้ไขการแบ่งส่วนราชการภายในกองบังคับการอำนวยการ ในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง และแก้ไขเพิ่มเติมอำนาจหน้าที่ของส่วนราชการดังกล่าว
4. แก้ไขเพิ่มเติมอำนาจหน้าที่ของกองบังคับการปฏิบัติการพิเศษในสังกัดกองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง
2. เรื่อง ร่างพระราชบัญญัติคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... และร่างพระราชบัญญัติกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... รวม 2 ฉบับ
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติและรับทราบ ดังนี้
1. อนุมัติหลักการร่างพระราชบัญญัติคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... และร่างพระราชบัญญัติกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... รวม 2 ฉบับ ตามที่กระทรวงการคลัง (กค.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาอีกครั้งหนึ่ง โดยให้รับความเห็นของกระทรวงแรงงาน สำนักงาน ก.พ. สำนักงาน ก.พ.ร. และธนาคารแห่งประเทศไทย ไปประกอบการพิจาณาด้วย แล้วดำเนินการต่อไปได้
2. รับทราบแผนในการจัดทำกฎหมายลำดับรอง กรอบระยะเวลา และกรอบสาระสำคัญของกฎหมายลำดับรองที่ออกตามร่างพระราชบัญญัติดังกล่าว รวม 2 ฉบับ ตามที่กระทรวงการคลังเสนอ
3. ให้กระทรวงการคลังรับความเห็นของสำนักงบประมาณ กระทรวงการพัฒนาสังคมและ ความมั่นคงของมนุษย์ และธนาคารแห่งประเทศไทยไปพิจารณาดำเนินการต่อไป
ทั้งนี้ ร่างพระราชบัญญัติรวม 2 ฉบับ ที่ กค. เสนอ เป็นการกำหนดให้มีคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ (คนบ.) โดยมีหน้าที่และอำนาจในการจัดทำนโยบายระบบบำเหน็จบำนาญของประเทศในภาพรวมเพื่อให้สอดคล้องและเป็นไปในแนวทางเดียวกัน รวมทั้งเป็นการจัดตั้งกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ (กบช.) ซึ่งเป็นกองทุนสำรองเลี้ยงชีพภาคบังคับแก่ลูกจ้างในระบบ โดยให้ได้รับผลประโยชน์เป็นบำเหน็จหรือบำนาญ และกำหนดให้มีคณะกรรมการกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติทำหน้าที่กำกับดูแลการบริหารกิจการกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ ให้เป็นไปโดยเรียบร้อยและมีประสิทธิภาพ
สาระสำคัญของร่างพระราชบัญญัติ
1. ร่างพระราชบัญญัติคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... เป็น การตั้งคณะกรรมการนโยบายบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ (คนบ.) มีองค์ประกอบ 13 คน มีนายกรัฐมนตรีเป็นประธานกรรมการ และผู้อำนวยการสำนักงานเศรษฐกิจการคลังเป็นกรรมการและเลขานุการ โดยมีอำนาจหน้าที่เสนอแนะนโยบาย แผนแม่บท และแนวทางการพัฒนาระบบบำเหน็จบำนาญให้ครอบคลุมผู้พ้นวัยทำงานทั้งหมด ให้เพียงพอ ต่อการดำรงชีพ รวมทั้งกำกับดูแลให้มีการประสานงานระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับระบบบำเหน็จบำนาญ เพื่อให้มีการเชื่อมโยงระบบฐานข้อมูลของภาครัฐและเอกชน และเพื่อให้นโยบายด้านบำเหน็จบำนาญเป็นไปในแนวทางเดียวกัน และให้สำนักงานเศรษฐกิจการคลังทำหน้าที่เป็นสำนักงานเลขานุการของคณะกรรมการ
2. ร่างพระราชบัญญัติกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ พ.ศ. .... มีสาระสำคัญดังนี้
2.1 กำหนดบทนิยาม เช่น “สมาชิก” “เงินสะสม” “เงินสมทบ” “ค่าจ้าง” “ลูกจ้าง” “นายจ้าง” “บำเหน็จ” “บำนาญ” เป็นต้น
2.2 กำหนดให้จัดตั้งกองทุนบำเหน็จบำนาญแห่งชาติ (กบช.) เป็นหน่วยงานของรัฐและ มีฐานะเป็นนิติบุคคลที่ไม่เป็นส่วนราชการหรือรัฐวิสาหกิจ มีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมการออมทรัพย์ของสมาชิก และเพื่อเป็นหลักประกันการจ่ายบำเหน็จบำนาญแก่สมาชิก รวมทั้งเป็นศูนย์กลางในการบูรณาการ รับ เก็บรวบรวม แลกเปลี่ยน เชื่อมโยงข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับระบบบำเหน็จบำนาญทั้งระบบ ทั้งนี้ รายได้ของ กบช. ไม่ต้องนำส่งคลัง
2.3 กำหนดองค์ประกอบของคณะกรรมการ กบช. และกำหนดคุณสมบัติ ลักษณะต้องห้าม วิธีการแต่งตั้ง และวาระการดำรงตำแหน่งของกรรมการผู้รับบำนาญ กรรมการฝ่ายนายจ้าง กรรมการฝ่ายลูกจ้าง หรือกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการ กบช.
2.4 กำหนดหน้าที่และอำนาจของคณะกรรมการ กบช. เช่น กำหนดนโยบาย และออกระเบียบ ข้อบังคับ ประกาศ และคำสั่งในการบริหารกิจการของ กบช. กำหนดนโยบายการลงทุนของ กบช. และกำกับดูแลการบริหารกิจการของ กบช. เป็นต้น
2.5 กำหนดหลักเกณฑ์การเข้าเป็นสมาชิก กบช. รายละเอียดการจ่ายเงินสะสมของลูกจ้าง และการส่งเงินสมทบของนายจ้าง โดยให้ส่งเงินสมทบแต่ละฝ่ายในอัตราร้อยละ 3 ของค่าจ้างสูงสุด แต่ไม่เกิน 1,800 บาทต่อเดือน และกำหนดสิทธิประโยชน์ของสมาชิกกองทุน
2.6 ในกรณีที่เกิดวิกฤตเศรษฐกิจ สาธารณภัย หรือเหตุการณ์ใดที่ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจ ให้รัฐมนตรีโดยความเห็นชอบของคณะรัฐมนตรีมีอำนาจประกาศกำหนดประเภทธุรกิจ ระยะเวลา หรือเงื่อนไขใด เพื่อให้ลูกจ้างหรือนายจ้างงด ลดหย่อน หรือเลื่อนการส่งเงินสะสมหรือเงินสมทบเข้า กบช. ได้คราวละไม่เกินหนึ่งปี
2.7 กำหนดหลักเกณฑ์กรณีสมาชิกสิ้นสมาชิกภาพ และหลักเกณฑ์การจ่ายเงินแก่บุคคล ผู้จะพึงได้รับเงินจาก กบช.
2.8 กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับการเงินและการบัญชีของ กบช. รวมทั้งการตรวจสอบและรายงานฐานะการเงินของ กบช. โดยให้สำนักงานการตรวจเงินแผ่นดินเป็นผู้สอบบัญชีของ กบช. หรืออาจมอบหมายให้ผู้สอบบัญชีซึ่งสำนักงาน ก.ล.ต. ให้ความเห็นชอบเป็นผู้สอบบัญชีของ กบช. ก็ได้
2.9 กำหนดให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตามร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้เป็นเจ้าพนักงาน ตามประมวลกฎหมายอาญา มีอำนาจสอบสวน เช่น เข้าไปในสถานประกอบการ หรือสถานที่ทำงานของลูกจ้าง เพื่อตรวจสอบให้การเป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้ มีหนังสือสอบถามหรือเรียกบุคคลที่เกี่ยวข้องมาให้ถ้อยคำ หรือให้ส่งเอกสาร ค้นสถานที่เพื่อตรวจสอบเอกสารหรือหลักฐานที่เกี่ยวกับการจ้าง การจ่ายค่าจ้าง ทะเบียนลูกจ้าง การจ่ายเงินสะสมและเงินสมทบ รวมทั้งเอกสารอื่นที่เกี่ยวข้อง ยึดหรืออายัดเอกสารหรือหลักฐาน เป็นต้น
2.10 กำหนดบทกำหนดโทษ เช่น กรณีนายจ้างไม่ยื่นแบบรายการต่อ กบช. ภายในกำหนด หรือยื่นแบบรายการอันเป็นเท็จ และกรณีขัดขวางพนักงานเจ้าหน้าที่ตามร่างพระราชบัญญัตินี้ เป็นต้น
2.11 กำหนดบทเฉพาะกาล เช่น ให้รัฐบาลจัดสรรเงินเพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานของ กบช. ในวาระเริ่มแรก กำหนดระยะเวลาใช้บังคับพระราชบัญญัตินี้แก่นายจ้าง ลูกจ้าง บุคคล สถานประกอบการ และหน่วยงานต่าง ๆ กำหนดให้นายจ้างและสมาชิกจ่ายเงินสะสมและเงินสมทบเข้า กบช. ตามอัตราที่กำหนด เป็นต้น
3. เรื่อง ร่างพระราชบัญญัติการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. .... ตามที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเสนอ และให้ส่งคณะกรรมการประสานงานสภาผู้แทนราษฎรพิจารณา ก่อนเสนอรัฐสภาต่อไป โดยให้แจ้งประธานรัฐสภาทราบด้วยว่าร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้ได้ตราขึ้นเพื่อดำเนินการตามหมวด 16 การปฏิรูปประเทศ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
ทั้งนี้ ร่างพระราชบัญญัติตามที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเสนอ เป็นการกำหนดให้มีกฎหมายกลางในการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อส่งเสริมให้การทำงานและการให้บริการของภาครัฐปรับเปลี่ยนไป สู่ระบบดิจิทัลและสามารถใช้วิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์เป็นหลักได้ และเพื่อให้เป็นไปตามรัฐธรรมนูญ แห่งราชอาณาจักรไทย มาตรา 258 ข. ด้านการบริหารราชการแผ่นดิน (1) ที่บัญญัติให้มีการนำเทคโนโลยีที่เหมาะสมมาประยุกต์ใช้ในการบริหารราชการแผ่นดินและการจัดทำบริการสาธารณะ เพื่อประโยชน์ในการบริหารราชการแผ่นดินและเพื่ออำนวยความสะดวกให้แก่ประชาชน รวมทั้งแผนการปฏิรูปประเทศด้านการบริหารราชการแผ่นดิน (ฉบับปรับปรุง) กิจกรรมปฏิรูปที่ 1 กำหนดให้มีการปรับเปลี่ยนรูปแบบการบริหารงานและการบริการภาครัฐไปสู่ระบบดิจิทัลโดยแก้ไขกฎหมายและกฎระเบียบที่เป็นอุปสรรคให้เอื้อต่อการพัฒนาหน่วยงานของรัฐไปสู่องค์กรดิจิทัล และส่งเสริมให้เกิดระบบข้อมูลดิจิทัลของภาครัฐ ตลอดจนเป็นการดำเนินการให้เป็นไปตามมติคณะรัฐมนตรี (8 ธันวาคม 2563)
สาระสำคัญของร่างพระราชบัญญัติ
ให้มีกฎหมายกลางในการปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์เพื่อส่งเสริมให้การทำงานและ การให้บริการของภาครัฐปรับเปลี่ยนไปสู่ระบบดิจิทัลและสามารถใช้วิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์เป็นหลักได้ รายละเอียดดังนี้
1. กำหนดขอบเขตการใช้บังคับของร่างพระราชบัญญัติฯ ให้ใช้บังคับแก่หน่วยงานของรัฐทุกหน่วย เว้นแต่
(1) รัฐวิสาหกิจที่เป็นบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด
(2) หน่วยงานของรัฐในฝ่ายนิติบัญญัติ
(3) หน่วยงานของรัฐในฝ่ายตุลาการ
(4) องค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ
(5) องค์กรอัยการ และ
(6) หน่วยงานอื่นของรัฐที่กำหนดในกฎกระทรวง
ทั้งนี้ ในกรณีที่จะใช้ร่างพระราชบัญญัตินี้แก่หน่วยงานตาม (2) (3) (4) หรือ (5) ให้ตราเป็นพระราชกฤษฎีกา โดยพระราชกฤษฎีกาดังกล่าวจะกำหนดให้ใช้แก่หน่วยงานนั้นทั้งหมดหรือบางหน่วยงาน หรือ งานบางประเภทก็ได้
2. กำหนดบทนิยามคำว่า “หน่วยงานของรัฐ” หมายความว่า ราชการส่วนกลาง ราชการส่วนภูมิภาค ราชการส่วนท้องถิ่น รัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน และหน่วยงานอื่นของรัฐทุกหน่วย แต่ไม่รวมถึงรัฐวิสาหกิจที่เป็นบริษัทจำกัดหรือบริษัทมหาชนจำกัด
3. เมื่อพระราชบัญญัติใช้บังคับแล้ว การปฏิบัติราชการทางอิเล็กทรอนิกส์ให้ดำเนินการ ตามพระราชบัญญัตินี้ โดยไม่ต้องปฏิบัติตามหมวด 4 ธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ภาครัฐ แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 เว้นแต่คณะรัฐมนตรีจะมีมติกำหนดเป็นอย่างอื่น
4. กำหนดให้ประชาชนสามารถยื่นคำขอ จ่ายเงิน หรือติดต่อราชการโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ได้ โดยให้ถือว่าเป็นการชอบด้วยกฎหมาย และเจ้าหน้าที่ของรัฐจะปฏิเสธไม่รับคำขอนั้นเพียงเพราะเหตุที่ผู้ขออนุญาตใช้วิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์มิได้
5. กำหนดให้หน่วยงานของรัฐอาจกำหนดวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อให้ผู้ยื่นคำขอทางอิเล็กทรอนิกส์ปฏิบัติเพิ่มเติมด้วยก็ได้ แต่วิธีการดังกล่าวต้องเป็นไปเพื่ออำนวยความสะดวกแก่ประชาชน หรือ เพื่อการยืนยันตัวตน เช่น การสร้างแบบฟอร์มคำขออิเล็กทรอนิกส์ให้ประชาชนสามารถกรอกในระบบและยื่นทางอิเล็กทรอนิกส์ได้โดยไม่ต้องเขียนในแบบที่เป็นกระดาษแล้วสแกนส่งทางอีเมล เป็นต้น
6. ในกรณีที่ประชาชนได้ยื่นคำขอหรือติดต่อกับหน่วยงานของรัฐโดยใช้วิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ การติดต่อหรือออกเอกสารหลักฐานใด ๆ ที่เกี่ยวข้องกับผู้นั้น ให้หน่วยงานของรัฐทำโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ เว้นแต่ผู้นั้นจะได้ระบุไว้เป็นประการอื่นในการยื่นคำขอหรือในการติดต่อ
7. กำหนดให้หน่วยงานของรัฐมีหน้าที่จัดทำสำเนาและรับรองความถูกต้องของสำเนานั้นเองโดย ไม่เรียกเก็บค่าใช้จ่ายใด ๆ จากประชาชน และจะอาศัยเหตุที่ต้องจัดทำสำเนาดังกล่าวมาเป็นข้ออ้างในความล่าช้ามิได้
8. ในกรณีที่กฎหมายกำหนดให้ผู้รับอนุญาตต้องแสดงใบอนุญาตใดไว้ในที่เปิดเผย ผู้รับอนุญาตจะแสดงใบอนุญาตนั้นโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ตามที่ผู้อนุญาตประกาศกำหนดก็ได้ และหน่วยงานผู้อนุญาตต้องเปิดเผยข้อมูลการอนุญาตที่เป็นปัจจุบันให้ประชาชนทั่วไปสามารถตรวจสอบผ่านช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ได้โดยสะดวกโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย นอกจากนั้นประชาชนสามารถแสดงภาพทางอิเล็กทรอนิกส์ของใบอนุญาตหรือเอกสารหลักฐานที่ต้องพกติดตัวเพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบก็ได้
9. กำหนดให้การติดต่อระหว่างหน่วยงานของรัฐด้วยกัน และระหว่างเจ้าหน้าที่ของรัฐกับหน่วยงานของรัฐ รวมทั้งเจ้าหน้าที่ของรัฐกับเจ้าหน้าที่ของรัฐ ที่ได้กระทำโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ให้ถือว่าชอบด้วยกฎหมายและใช้เป็นหลักฐานตามกฎหมายได้ ซึ่งรวมถึงการใช้เป็นหลักฐานในการเบิกจ่ายเงินแผ่นดินด้วย
10. กำหนดให้คณะรัฐมนตรีจะมีมติให้สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีจัดทำและเผยแพร่ ราชกิจจานุเบกษาโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์แทนการจัดพิมพ์เป็นเล่มก็ได้ และให้ สคก. จัดให้มีและปรับปรุงฐานข้อมูลทางกฎหมายและระบบการสืบค้นกฎหมายโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ ให้เกิดความสะดวก รวดเร็ว และง่ายต่อการเข้าถึงของประชาชนโดยเร็ว
11. กำหนดให้คณะรัฐมนตรีมีมติกำหนดวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ซึ่งรวมถึงมาตรฐานข้อมูล ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารที่หน่วยงานของรัฐจะต้องใช้และปฏิบัติตามร่างพระราชบัญญัตินี้ ให้สอดคล้องกันและเชื่อมโยงถึงกันได้ โดยให้สำนักงาน ก.พ.ร. สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ และสำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน) ร่วมกันจัดทำวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ดังกล่าวเสนอต่อคณะรัฐมนตรีภายใน 240 วัน นับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ
12. กำหนดบทเฉพาะกาลเพื่อเร่งรัดการดำเนินการต่าง ๆ ที่จำเป็นตามร่างพระราชบัญญัตินี้ เช่น การประกาศช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ที่ประชาชนสามารถติดต่อหน่วยงานของรัฐนั้น ๆ ได้ การกำหนดระบบภายในหน่วยงานสำหรับการปฏิบัติราชการของเจ้าหน้าที่ของรัฐโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ นอกจากนั้น ได้กำหนดให้คณะรัฐมนตรีพิจารณากำหนดหน่วยงานที่มีหน้าที่แจ้งเตือน ติดตาม และเร่งรัดให้หน่วยงานของรัฐต่าง ๆ ดำเนินการตามร่างพระราชบัญญัตินี้
4. เรื่อง ร่างประมวลจริยธรรมของข้าราชการการเมือง พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างประมวลจริยธรรมของข้าราชการการเมือง พ.ศ. .... ที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาแล้ว ตามที่สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีเสนอ และให้สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีเสนอร่างประมวลจริยธรรมดังกล่าวต่อคณะกรรมการมาตรฐานทางจริยธรรม แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ สำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีเสนอว่า
1. รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 76 วรรคสาม บัญญัติให้รัฐพึงจัดให้มีมาตรฐานทางจริยธรรม เพื่อให้หน่วยงานของรัฐใช้เป็นหลักในการกำหนดประมวลจริยธรรมสำหรับเจ้าหน้าที่ของรัฐในหน่วยงานนั้น ๆ ซึ่งต้องไม่ต่ำกว่ามาตรฐานทางจริยธรรมดังกล่าว ประกอบกับพระราชบัญญัติมาตรฐานทางจริยธรรม พ.ศ. 2562 มาตรา 6 วรรคสอง บัญญัติให้คณะรัฐมนตรีเป็นองค์กรผู้จัดทำประมวลจริยธรรมสำหรับข้าราชการการเมือง
2. โดยที่ระเบียบคณะกรรมการมาตรฐานทางจริยธรรม ว่าด้วยหลักเกณฑ์การจัดทำประมวลจริยธรรม ข้อกำหนดจริยธรรม และกระบวนการรักษาจริยธรรมของหน่วยงานและเจ้าหน้าที่ของรัฐ พ.ศ. 2563 กำหนดแนวทางให้องค์กรกลางบริหารงานบุคคล องค์กรตามมาตรา 6 วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติมาตรฐานทางจริยธรรมฯ และหน่วยงานของรัฐใช้ระเบียบดังกล่าวเป็นหลักเกณฑ์สำหรับการจัดทำประมวลจริยธรรมและข้อกำหนดจริยธรรม รวมทั้งกำหนดกระบวนการรักษาจริยธรรมของเจ้าหน้าที่ของรัฐ และข้อ 6 ของระเบียบฯ กำหนดให้องค์กรที่มีหน้าที่จัดทำประมวลจริยธรรมดำเนินการจัดทำประมวลจริยธรรมให้แล้วเสร็จ ภายใน หนึ่งร้อยแปดสิบวันนับตั้งแต่วันที่ระเบียบฉบับนี้มีผลใช้บังคับ (ซึ่งจะครบกำหนดในวันที่ 6 เมษายน 2564)
3. นายกรัฐมนตรีมีคำสั่งมอบหมายให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเป็นผู้ยกร่างประมวลจริยธรรมของข้าราชการการเมือง ซึ่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาได้ดำเนินการในเรื่องดังกล่าวเรียบร้อยแล้ว และสำนักเลขาธิการนายกรัฐมนตรีได้จัดโครงการ “การรับฟังความคิดเห็นต่อร่างประมวลจริยธรรมสำหรับข้าราชการการเมือง” ระหว่างวันที่ 19 – 28 กุมภาพันธ์ 2564 โดยมีผู้แสดงความคิดเห็นและข้อเสนอแนะ 56 ราย ซึ่งประเด็นสำคัญที่เห็นว่าควรเพิ่มเติม คือ ควรมีบทลงโทษ หากมีการกระทำผิดประมวลจริยธรรมฯ ควรมีการปฏิบัติ ตามประมวลจริยธรรมฯ อย่างเคร่งครัด และควรเป็นตัวอย่างที่ดีแก่ประชาชน
4. นายกรัฐมนตรีพิจารณาแล้ว มีคำสั่งให้นำร่างประมวลจริยธรรมของข้าราชการการเมือง พ.ศ. .... เสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบต่อไป
จึงได้เสนอร่างประมวลจริยธรรมดังกล่าวมาเพื่อดำเนินการ
สาระสำคัญของร่างประมวลจริยธรรม
กำหนดหลักเกณฑ์ในการประพฤติปฏิบัติอย่างมีคุณธรรมของข้าราชการการเมือง รายละเอียดดังนี้
1. กำหนดนิยามคำว่า ข้าราชการการเมือง หมายความว่า ข้าราชการการเมืองตามกฎหมายว่าด้วยระเบียบข้าราชการการเมือง และให้หมายความรวมถึงกรรมการผู้ช่วยรัฐมนตรีตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยคณะกรรมการผู้ช่วยรัฐมนตรีด้วย
2. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องยึดมั่นในสถาบันหลักของประเทศอันได้แก่ ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข
3. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องปฏิบัติหน้าที่ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต มีจิตสำนึกที่ดีและรับผิดชอบต่อหน้าที่
4. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องกล้าตัดสินใจและกระทำในสิ่งที่ถูกต้องชอบธรรม
5. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องยึดถือประโยชน์ส่วนรวมของประเทศชาติและความผาสุกของประชาชนโดยรวม และมีจิตสาธารณะ
6. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องปฏิบัติหน้าที่โดยมุ่งผลสัมฤทธิ์ของงาน โดยต้องดำรงตน ปฏิบัติหน้าที่อย่างเต็มกำลังความสามารถ ปฏิบัติตามกฎหมายและระเบียบแบบแผนของทางราชการ โดยคำนึงถึงผลประโยชน์ของประเทศชาติและประชาชนเป็นสำคัญ
7. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องปฏิบัติหน้าที่อย่างเป็นธรรมและไม่เลือกปฏิบัติ
8. กำหนดให้ข้าราชการการเมืองต้องดำรงตนเป็นแบบอย่างที่ดีและรักษาภาพลักษณ์ของทางราชการ
5. เรื่อง ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ตามที่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาที่สาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ตามที่ อว. เสนอ เป็นการแก้ไขเพิ่มเติมพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ พ.ศ. 2553 เพื่อเป็นการกำหนดปริญญาในสาขาวิชาและอักษรย่อสำหรับสาขาวิชาสาธารณสุขศาสตร์เพิ่มขึ้น ซึ่งสภามหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่ได้มีมติเห็นชอบด้วยแล้ว
สาระสำคัญของร่างพระราชกฤษฎีกา
กำหนดปริญญาในสาขาวิชาและอักษรย่อสำหรับสาขาวิชาสาธารณสุขศาสตร์
6. เรื่อง ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ตามที่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ ร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... ตามที่ อว. เสนอ เป็นการแก้ไขเพิ่มเติมพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยปริญญาในสาขาวิชา อักษรย่อสำหรับสาขาวิชา ครุยวิทยฐานะ เข็มวิทยาฐานะ และครุยประจำตำแหน่งของมหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ พ.ศ. 2552 และที่แก้ไขเพิ่มเติม เพื่อเป็นการกำหนดปริญญาในสาขาวิชาและอักษรย่อสำหรับสาขาวิชาศิลปกรรมศาสตร์ รวมทั้งสีประจำสาขาวิชาดังกล่าวเพิ่มขึ้นและสภามหาวิทยาลัยราชภัฏราชนครินทร์ได้มีมติเห็นชอบด้วยแล้ว
สาระสำคัญของร่างพระราชกฤษฎีกา
กำหนดปริญญาในสาขาวิชาและอักษรย่อสำหรับสาขาวิชาศิลปกรรมศาสตร์ รวมทั้งสีประจำสาขาวิชาของสาขาดังกล่าว
7. เรื่อง ร่างกฎกระทรวงการรับฟังความเห็นของประชาชน สำหรับโครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อ พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างกฎกระทรวงการรับฟังความเห็นของประชาชน สำหรับโครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อ พ.ศ. .... ที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาแล้วตามที่กระทรวงพลังงาน (พน.) เสนอ และให้ดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ ร่างกฎกระทรวงการรับฟังความเห็นของประชาชน สำหรับโครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อ พ.ศ. .... ที่ พน. เสนอ ซึ่งคณะรัฐมนตรีได้เคยมีมติอนุมัติหลักการและสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาได้ตรวจพิจารณาแล้ว เป็นการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไข ให้เจ้าของโครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อที่เข้าข่ายต้องจัดทำรายงานด้านสิ่งแวดล้อมตามกฎหมายของกรมธุรกิจพลังงาน ต้องจัดให้มีการรับฟังความเห็นของประชาชนที่อยู่อาศัยหรือประกอบอาชีพอยู่ในบริเวณซึ่งอาจได้รับความเดือดร้อนหรือ ความเสียหายโดยตรงจากการดำเนินงานของโครงการ
สาระสำคัญของร่างกฎกระทรวง
1. กำหนดบทนิยามคำว่า “โครงการ” หมายความว่า โครงการระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อที่ต้องจัดทำรายงานด้านสิ่งแวดล้อมตามกฎกระทรวงว่าด้วยระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อ และคำว่า “เจ้าของโครงการ” “รายงานด้านสิ่งแวดล้อม” “รายงานผลการปฏิบัติตามมาตรการ” “พื้นที่ที่ไวต่อผลกระทบสิ่งแวดล้อม”
2. กำหนดให้ก่อนเริ่มดำเนินโครงการ เจ้าของโครงการต้องจัดให้มีการรับฟังความเห็นของประชาชนตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงนี้ และต้องเผยแพร่ให้ประชาชนทราบ
3. กำหนดให้เจ้าของโครงการจัดทำสรุปผลการรับฟังความเห็นของประชาชน และประกาศให้ประชาชนทราบภายใน 15 วัน นับแต่วันที่เสร็จสิ้นการรับฟังความเห็นของประชาชน และจะต้องรวบรวมประเด็นและข้อคิดเห็น รวมทั้งกรณีที่อาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อประชาชนมากกว่าข้อมูลที่เผยแพร่แก่ประชาชน มาพิจารณาในการกำหนดมาตรการป้องกัน แก้ไข ลด ติดตาม และตรวจสอบผลกระทบสิ่งแวดล้อมที่จะผนวกไว้กับรายงาน
4. กำหนดให้เจ้าของโครงการต้องนำข้อมูลผลการดำเนินการ และการปรับปรุงแก้ไขประเด็นที่เกี่ยวข้อง ผนวกไว้กับรายงานสิ่งแวดล้อมของโครงการหรือรายงานผลการปฏิบัติตามมาตรการที่เสนอกรมธุรกิจพลังงาน
5. กำหนดบทเฉพาะกาล เป็นข้อยกเว้นให้ระบบการขนส่งก๊าซธรรมชาติทางท่อที่ได้ดำเนินการอยู่แล้วก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ไม่ต้องปฏิบัติตามกฎกระทรวงนี้
8. เรื่อง ร่างพระราชกฤษฎีกากำหนดหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... (กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน)
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างพระราชกฤษฎีกากำหนดหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... (กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน) ตามที่กระทรวงการคลัง (กค.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาโดยให้ รวมพิจารณาร่างพระราชกฤษฎีกาในเรื่องนี้กับร่างพระราชกฤษฎีกาฯ ที่เป็นเรื่องทำนองเดียวกัน ซึ่งอยู่ระหว่างสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาให้เป็นฉบับเดียวกัน แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ กค. เสนอว่า
1. คณะกรรมการกฤษฎีกา (คณะพิเศษ) ได้มีคำวินิจฉัยเกี่ยวกับสถานภาพของกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินและธนาคารกรุงไทย จำกัด (มหาชน) (เรื่องเสร็จที่ 1397/2563) ดังนี้ กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินจัดตั้งขึ้นตามมาตรา 29 ตรี แห่งพระราชบัญญัติธนาคารแห่งประเทศไทย พุทธศักราช 2485 และที่แก้ไขเพิ่มเติม เป็นกองทุนที่มีฐานะเป็นนิติบุคคลในธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) มีวัตถุประสงค์เพื่อฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินให้มีความมั่นคงและเสถียรภาพ และมีหน้าที่และอำนาจในการชำระคืนต้นเงินกู้และการชำระดอกเบี้ยเงินกู้ตามมาตรา 4 วรรคหนึ่งแห่งพระราชกำหนดปรับปรุงการบริหารหนี้เงินกู้ที่กระทรวงการคลังกู้เพื่อช่วยเหลือกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน พ.ศ. 2555 รวมทั้งดำเนินการตามแผนการแก้ไขปัญหาสถาบันการเงินตามมาตรา 43/2 แห่งพระราชบัญญัติธนาคารแห่งประเทศไทย พุทธศักราช 2485 โดยมิได้มีลักษณะเป็นการประกอบวิสาหกิจหรือกิจการเชิงพาณิชย์เช่นเดียวกับรัฐวิสาหกิจอื่น ๆ กองทุนฯ จึงไม่เป็นองค์การของรัฐบาลตามกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งองค์การของรัฐบาล ไม่เป็นกิจการของรัฐซึ่งมีกฎหมายจัดตั้งขึ้น และไม่เป็นหน่วยงานธุรกิจที่รัฐบาลเป็นเจ้าของ อย่างไรก็ตามกองทุนฯ ได้ตั้งขึ้นใน ธปท. ซึ่งตามมาตรา 5 แห่งพระราชบัญญัติธนาคารแห่งประเทศไทย พุทธศักราช 2485 และที่แก้ไขเพิ่มเติม บัญญัติให้ ธปท. มีฐานะเป็นหน่วยงานของรัฐที่ไม่เป็นส่วนราชการ หรือรัฐวิสาหกิจตามกฎหมายว่าด้วยวิธีการงบประมาณและกฎหมายอื่น กองทุนฯ จึงมีสถานภาพเช่นเดียวกับ ธปท. และไม่เป็นรัฐวิสาหกิจตาม (1) แห่งบทนิยามคำว่า “รัฐวิสาหกิจ” ตามมาตรา 4 แห่งพระราชบัญญัติวิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2561
2. โดยที่พระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 บัญญัติให้ “หน่วยงานของรัฐ” หมายความว่า กระทรวง ทบวง กรม หรือส่วนราชการที่เรียกชื่ออย่างอื่นและมีฐานะเป็นกรม ราชการส่วนภูมิภาค ราชการส่วนท้องถิ่น และรัฐวิสาหกิจที่ตั้งขึ้นโดยพระราชบัญญัติหรือพระราชกฤษฎีกา และให้หมายความรวมถึงหน่วยงานอื่นของรัฐที่มีพระราชกฤษฎีกากำหนดให้เป็นหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัตินี้ด้วย
3. ดังนั้น เพื่อให้เจ้าหน้าที่ของกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินซึ่งปฏิบัติหน้าที่โดยสุจริตได้รับความคุ้มครองตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 สมควรกำหนดให้กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินเป็นหน่วยงานของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่
จึงได้เสนอร่างพระราชกฤษฎีกากำหนดหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... (กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน) มาเพื่อดำเนินการ
สาระสำคัญของร่างพระราชกฤษฎีกา
กำหนดให้ “กองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน” เป็นหน่วยงานของรัฐตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. 2539 เพื่อให้เจ้าหน้าที่ของกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงินซึ่งปฏิบัติหน้าที่โดยสุจริตได้รับความคุ้มครองตามพระราชบัญญัติดังกล่าว
9. เรื่อง ร่างกฎกระทรวงการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างกฎกระทรวงการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. .... ที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาแล้ว ตามที่กระทรวงพลังงาน (พน.) เสนอและให้ดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ ร่างกฎกระทรวงการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. .... ที่ พน. เสนอ ซึ่งคณะรัฐมนตรีได้เคยมีมติอนุมัติหลักการและสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาได้ตรวจพิจารณาแล้ว เป็นการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการประกอบกิจการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่ง ก๊าซปิโตรเลียมเหลว เพื่อให้เกิดความเหมาะสมและสอดคล้องกับสภาพการประกอบกิจการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวในปัจจุบัน
สาระสำคัญของร่างกฎกระทรวง
1. กำหนดบทนิยามคำว่า “ก๊าซปิโตรเลียมเหลว” “ถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว” “รถขนส่ง ก๊าซปิโตรเลียมเหลว” “รถไฟขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว”
2. กำหนดให้การออกแบบ การผลิต และลักษณะของถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว รวมทั้ง การทดสอบและตรวจสอบขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว ให้เป็นไปตามกฎกระทรวงว่าด้วยภาชนะบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลว
3. กำหนดให้ถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวต้องมีแบบแสดงรายละเอียดและรายการคำนวณ ได้แก่ แบบถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว และแบบแสดงรายละเอียดการติดตั้งระบบท่อก๊าซปิโตรเลียมเหลวและอุปกรณ์
4. กำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการติดตั้งถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวบนรถขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวกับรถไฟขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว ได้แก่ รถขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวต้องติดตั้งเครื่องดับเพลิงชนิดผงเคมีแห้งหรือน้ำยาดับเพลิง หรือเครื่องดับเพลิงชนิดอื่นที่ไม่ใช่เครื่องดับเพลิงชนิดฟองก๊าซ ซึ่งสามารถใช้ดับเพลิงอันเกิดจากน้ำมันเชื้อเพลิงได้ ในส่วนรถไฟขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวระบบปิดก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่ใช้ในการรับและจ่ายก๊าซปิโตรเลียมเหลวต้องไม่มีส่วนหนึ่งส่วนใดโผล่พ้นผิวถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว
5. กำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการในการรับหรือจ่ายก๊าซปิโตรเลียมเหลวและการขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว ได้แก่ การบรรจุก๊าซปิโตรเลียมเหลวเพื่อการขนส่งให้บรรจุได้ไม่เกินร้อยละแปดสิบห้าของปริมาตรของถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลว
6. กำหนดหลักเกณฑ์การกู้ภัยและชุดปฏิบัติการกู้ภัย โดยกำหนดให้เมื่อเกิดอุบัติเหตุที่ทำให้ถังขนส่งก๊าซปิโตรเลียมเหลวหรือระบบท่อก๊าซปิโตรเลียมเหลวและอุปกรณ์ชำรุดเสียหาย หรือเกิดก๊าซปิโตรเลียมเหลวรั่วไหล หรือเกิดเพลิงไหม้ผู้ประกอบกิจการควบคุมต้องแจ้งการเกิดอุบัติเหตุต่ออธิบดีกรมธุรกิจพลังงานหรือผู้ซึ่ง อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานมอบหมายโดยพลัน
10. เรื่อง ร่างกฎกระทรวงระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบร่างกฎกระทรวงระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว พ.ศ. .... ที่สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาแล้ว ตามที่กระทรวงพลังงาน (พน.) เสนอ และให้ดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ ร่างกฎกระทรวงดังกล่าวตามที่ พน. เสนอ คณะรัฐมนตรีได้เคยมีมติอนุมัติหลักการและสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาได้ตรวจพิจารณาแล้ว เป็นการกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการปฏิบัติเกี่ยวกับระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว เพื่อให้มีความเหมาะสมและสอดคล้องกับสภาพการประกอบกิจการในปัจจุบัน
สาระสำคัญของร่างกฎกระทรวง
1. กำหนดให้ระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าครอบคลุมเฉพาะบริเวณที่อยู่ในเขตสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว
2. กำหนดให้การออกแบบ การเดินสายไฟฟ้า การติดตั้งระบบไฟฟ้า และการติดตั้งระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าให้เป็นไปตามมาตรฐานการติดตั้งไฟฟ้า มาตรฐานการป้องกัน หรือมาตรฐานอื่นที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนด
3. กำหนดลักษณะบริเวณอันตรายของสถานที่ประกอบกิจการ ก๊าซปิโตรเลียมเหลว สิ่งปลูกสร้าง อุปกรณ์ และบริภัณฑ์ที่ยอมรับให้ใช้ในบริเวณอันตรายของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว
4. กำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการติดตั้งระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าในสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลว รวมถึงลักษณะและขนาดของวัสดุที่ใช้ในระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า
5. กำหนดให้สถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่มีการรับหรือจ่ายก๊าซปิโตรเลียมเหลวโดยระบบการขนส่งทางท่อ ที่มีอยู่ในวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ถือว่าระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าเป็นไปตามกฎกระทรวงนี้
11. เรื่อง ร่างกฎกระทรวงกำหนดลักษณะของเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. ....
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างกฎกระทรวงกำหนดลักษณะของเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. .... ตามที่กระทรวงการคลัง (กค.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ กค. เสนอว่า
1. เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม 2562 สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้อาลักษณ์อ่านประกาศสถาปนา พลเอกหญิง สุทิดา วชิราลงกรณ์ ณ อยุธยา เป็นสมเด็จพระราชินี ความตอนหนึ่งว่า สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร มีพระราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่า โดยที่ทรงประกอบพระราชพิธีราชาภิเษกสมรสกับพลเอกหญิง สุทิดา วชิราลงกรณ์ ณ อยุธยา ถูกต้องตามกฎหมาย และราชประเพณีโดยสมบูรณ์ทุกประการแล้ว จึงมีพระราชโองการให้สถาปนา พลเอกหญิง สุทิดา วชิราลงกรณ์ ณ อยุธยา พระอัครมเหสี เป็น สมเด็จพระราชินีสุทิดา ทรงดำรงตำแหน่งพระอิสริยยศ ฐานันดรศักดิ์แห่งพระราชวงศ์ ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป ประกาศ ณ วันที่ 1 พฤษภาคม 2562 เป็นปีที่ 4 ในรัชกาลปัจจุบัน ซึ่งเป็น วันประวัติศาสตร์ที่พสกนิกรชาวไทยได้ชื่นชมยินดีนำความปลาบปลื้มปิติมาสู่ปวงพสกนิกรชาวไทย
2. กค. ได้ดำเนินการยกร่างกฎกระทรวงกำหนดลักษณะของเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาส พระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. .... เพื่อจัดทำเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 ดังกล่าว โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติและน้อมสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินี ที่ทั้งสองพระองค์ทรงตั้งมั่นพระราชปณิธาน “สืบสาน รักษา ต่อยอด” แนวพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพล อดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เพื่อทรงแก้ไขและบรรเทาปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนให้มีความร่มเย็นเป็นสุข ด้วยน้ำพระราชหฤทัยอันเต็มเปี่ยมไปด้วยความรักที่มีต่อพสกนิกรชาวไทย และเพื่อเผยแพร่พระเกียรติคุณของทั้งสองพระองค์ ให้แผ่ไพศาลไปทั้งภายในประเทศและนานาประเทศ ซึ่ง กค. ได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดทำเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสดังกล่าวตามรูปแบบที่ได้นำความกราบบังคมทูลพระกรุณาทรงทราบฝ่าละอองธุลีพระบาท และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพระบรมราชานุญาตแล้ว
3. กค. พิจารณาแล้วเห็นควรจัดทำเหรียญกษาปณ์ทองคำ ชนิดราคา 20,000 บาท เหรียญกษาปณ์เงิน ชนิดราคา 1,000 บาท เหรียญกษาปณ์โลหะสีขาว (ทองแดงผสมนิกเกิล) ประเภทขัดเงา ชนิดราคา 20 บาท และเหรียญกษาปณ์โลหะสีขาว (ทองแดงผสมนิกเกิล) ประเภทธรรมดา ชนิดราคา 20 บาท รวม 4 ชนิด เพื่อเป็นที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 สำหรับค่าใช้จ่ายในการจัดทำเหรียญกษาปณ์ดังกล่าวมาจากเงินทุนหมุนเวียนการบริหารจัดการเหรียญกษาปณ์ ทรัพย์สินมีค่าของรัฐและการทำของประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564
จึงได้เสนอร่างกฎกระทรวงกำหนดลักษณะของเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. .... มาเพื่อดำเนินการ
สาระสำคัญของร่างกฎกระทรวง
กำหนดชนิด ราคา โลหะ อัตราเนื้อโลหะ น้ำหนัก ขนาด อัตราเผื่อเหลือเผื่อขาด ลวดลาย และลักษณะอื่น ๆ ของเหรียญกษาปณ์ทองคำ ชนิดราคา 20,000 บาท เหรียญกษาปณ์เงิน ชนิดราคา 1,000 บาท เหรียญกษาปณ์โลหะสีขาว (ทองแดงผสมนิกเกิล) ประเภทขัดเงา ชนิดราคา 20 บาท และเหรียญกษาปณ์โลหะสีขาว (ทองแดงผสมนิกเกิล) ประเภทธรรมดา ชนิดราคา 20 บาท รวม 4 ชนิด เพื่อเป็นที่ระลึกเนื่องในโอกาสพระราชพิธีราชาภิเษกสมรส 1 พฤษภาคม 2562
12. เรื่อง การจัดทำเหรียญเฉลิมพระเกียรติ ในโอกาสพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี 4 พฤษภาคม 2562
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติหลักการร่างพระราชกฤษฎีกาเหรียญเฉลิมพระเกียรติ ในโอกาสพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี 4 พฤษภาคม 2562 พ.ศ. .... ตามที่กระทรวงการคลัง (กค.) เสนอ และให้ส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณา แล้วดำเนินการต่อไปได้
ทั้งนี้ กค. เห็นควรจัดทำเหรียญเฉลิมพระเกียรติ ในโอกาสพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี 4 พฤษภาคม 2562 ซึ่งคณะกรรมการเหรียญเฉลิมพระเกียรติและเหรียญที่ระลึก ตามพระราชบัญญัติเหรียญเฉลิมพระเกียรติและเหรียญที่ระลึก พ.ศ. 2548 มาตรา 3 และมาตรา 4 มีมติให้ความเห็นชอบให้จัดทำแล้ว และตามพระราชบัญญัติดังกล่าว มาตรา 3 วรรคสอง กำหนดให้การมีเหรียญเฉลิมพระเกียรติให้ตราเป็นพระราชกฤษฎีกา
การจัดทำเหรียญเฉลิมพระเกียรติ มีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นการเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี และเผยแพร่พระเกียรติคุณของพระองค์ท่าน ให้แผ่ไพศาลไปทั้งภายในประเทศและนานาประเทศ ตลอดจนน้อมนำจิตใจของปวงชนชาวไทย ให้แสดงความกตัญญูกตเวทีและความจงรักภักดี อีกทั้งสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณที่ทรงมีต่อประชาชนทุกหมู่เหล่า โดย กค. ได้ขอพระราชทาน พระบรมราชานุญาตจัดทำเหรียญเฉลิมพระเกียรติในโอกาสดังกล่าว ตามแบบที่ทูลเกล้าฯ ถวาย ซึ่งได้รับพระราชทาน พระบรมราชานุญาตแล้ว
สาระสำคัญของร่างพระราชกฤษฎีกา
เป็นการกำหนดให้มีเหรียญเฉลิมพระเกียรติ ในโอกาสพระราชพิธีสถาปนาสมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี 4 พฤษภาคม 2562
13. เรื่อง ผลการประชุมคณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศ (กบส.) ครั้งที่ 2/2563 และร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี จำนวน 2 ฉบับ
คณะรัฐมนตรีมีมติรับทราบและเห็นชอบ ดังนี้
1. รับทราบผลการประชุมคณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศ (กบส.) ครั้งที่ 2/2563 เมื่อวันที่ 25 ธันวาคม 2563 และมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการตามมติคณะกรรมการดังกล่าว และรายงานให้สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เพื่อนำเสนอคณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศตามขั้นตอนต่อไป ตามที่คณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศเสนอ
2. เห็นชอบในหลักการร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... และร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการเชื่อมโยงข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์สำหรับการนำเข้า การส่งออก การนำผ่าน และโลจิสติกส์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... จำนวน 2 ฉบับ ตามที่คณะกรรมการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศเสนอ และให้ส่งคณะกรรมการตรวจสอบร่างกฎหมายและร่างอนุบัญญัติที่เสนอคณะรัฐมนตรีตรวจพิจารณา โดยให้รับข้อสังเกตของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาไปประกอบการพิจารณาด้วย แล้วดำเนินการต่อไปได้
สาระสำคัญของร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี
1. ร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการพัฒนาระบบการบริหารจัดการขนส่งสินค้าและบริการของประเทศ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... มีสาระสำคัญ ดังนี้
1.1 ปรับปรุงชื่อสำนักงาน เพื่อให้เป็นปัจจุบันตามพระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ. 2561 จากเดิม “สำนักงานคณะกรรมการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ” เป็น “สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ”
1.2 ปรับปรุงองค์ประกอบ เพื่อให้เป็นปัจจุบันตามพระราชบัญญัติปรับปรุง กระทรวง ทบวง กรม พ.ศ. 2545 และที่แก้ไขเพิ่มเติม และพระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ 2561 โดยปรับเปลี่ยน ดังนี้
1.2.1 ปรับปรุงองค์ประกอบ จากเดิม “รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร” เป็น “รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม” และจากเดิม “เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ” เป็น “เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ”
1.2.2 เพิ่มองค์ประกอบใน กบส. ได้แก่ เลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา
1.2.3 เพิ่มอำนาจหน้าที่ให้มีความเป็นเอกภาพและสอดคล้องกันอย่างเป็นระบบ โดยให้ กบส. มีอำนาจหน้าที่ในการกำกับ ดูแล ตรวจสอบ ติดตาม และประเมินผลการดำเนินการของหน่วยงานของรัฐ เพื่อการเชื่อมโยงข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ ณ จุดเดียว (NSW) ตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีฯ พ.ศ. 2557 ลงวันที่ 4 กันยายน 2557
2. ร่างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการเชื่อมโยงข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์สำหรับการนำเข้า การส่งออก การนำผ่าน และโลจิสติกส์ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. .... มีสาระสำคัญ ดังนี้
2.1 ให้หน่วยงานของรัฐโดยความเห็นชอบของคณะอนุกรรมการฯ มีอำนาจออกระเบียบ ประกาศหรือคำสั่งที่เกี่ยวข้องกับ ใบอนุญาต/ใบรับรองในการนำเข้าส่งออกสินค้า
2.2 กำหนดให้ในกรณีที่มีการเปลี่ยนแปลงหรือเพิ่มเติมข้อมูลรายการสินค้าแตกต่างจากที่แจ้งไว้เป็นเหตุให้ต้องมีการแก้ไขปรับปรุงระบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ ให้หน่วยงานของรัฐขอความเห็นชอบจากคณะอนุกรรมการฯ และร่วมกับกรมศุลกากรดำเนินการโดยเร็วต่อไป เว้นแต่ในกรณีมีเหตุจำเป็นเร่งด่วน ให้หน่วยงานของรัฐสามารถเปลี่ยนแปลงหรือเพิ่มเติมข้อมูลรายการสินค้า แล้วรายงานคณะอนุกรรมการฯ ทราบโดยพลัน
2.3 กำหนดให้ในกรณีที่มีการเปลี่ยนแปลงหรือเพิ่มเติมข้อมูลรายการสินค้าแตกต่างจากที่แจ้งไว้ ให้หน่วยงานของรัฐดำเนินการแก้ไขปรับปรุงระบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อให้สามารถรับส่งข้อมูลผ่านระบบการเชื่อมโยงข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ ณ จุดเดียว ได้โดยเร็ว
เศรษฐกิจ สังคม
14. เรื่อง ผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก ครั้งที่ 1/2564 เรื่อง โครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน (งานจัดกรรมสิทธิ์ที่ดิน)
คณะรัฐมนตรีมีมติรับทราบและเห็นชอบตามที่สำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (สกพอ.) เสนอดังนี้
1. รับทราบผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (กพอ.) ครั้งที่ 4/2564 เมื่อวันที่ 1 มีนาคม 2564
2. เห็นชอบการขอทบทวนมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 27 มีนาคม 2561 เรื่อง ขออนุมัติโครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน และการกำหนด “พื้นที่ระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก” เพิ่มเติม โดย ขอขยายกรอบวงเงินค่างานที่เกี่ยวข้องกับการจัดกรรมสิทธิ์ที่ดินและค่าสำรวจอสังหาริมทรัพย์โครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน จากกรอบวงเงินจำนวน 3,570.29 ล้านบาท เป็น จำนวนไม่เกิน 5,740.44 ล้านบาท
สาระสำคัญของเรื่อง
เรื่องดังกล่าวเป็นการเสนอผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (กพอ.) ครั้งที่ 1/2564 เมื่อวันที่ 1 มีนาคม 2564 ซึ่งมีนายกรัฐมนตรีเป็นประธานการประชุม โดย กพอ. มีมติอนุมัติให้ขยายกรอบวงเงินสำหรับงานจัดกรรมสิทธิ์ที่ดินและค่าสำรวจอสังหาริมทรัพย์ (งานจัดกรรมสิทธิ์ฯ) ในโครงการรถไฟความเร็วสูงเชื่อมสามสนามบิน จากเดิม 3,570.29 ล้านบาท (ตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 27 มีนาคม 2561) เป็นจำนวนไม่เกิน 5,740.44 ล้านบาท โดยเพิ่มขึ้น 2,170.15 ล้านบาท เพื่อให้เป็นไป ตามความเห็นของคณะกรรมการกำหนดราคาเบื้องต้นและจำนวนเงินทดแทนค่าอสังหาริมทรัพย์ และให้ครอบคลุม ค่างานจัดกรรมสิทธิ์ฯ สำหรับช่วงดอนเมือง – พญาไท ซึ่งไม่ได้รวมอยู่ในกรอบวงเงินที่คณะรัฐมนตรีเคยอนุมัติไว้ข้างต้น ทั้งนี้ กพอ. ได้อนุมัติให้การรถไฟแห่งประเทศไทยขอรับจัดสรรงบประมาณส่วนที่เพิ่มขึ้น 2,170.15 ล้านบาท แบ่งเป็น (1) งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 งบกลาง รายการเงินสำรองจ่าย เพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น จำนวน 607.56 ล้านบาท และ (2) งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 จำนวน 1,562.59 ล้านบาท
15. เรื่อง (ร่าง) แผนปฏิบัติการด้านการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม ระยะที่ 1 (พ.ศ. 2564 – 2565)
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบในหลักการ (ร่าง) แผนปฏิบัติการด้านการส่งเสริมและพัฒนาองค์กร ภาคประชาสังคม ระยะที่ 1 (พ.ศ. 2564 – 2565) [(ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ] และมอบหมายส่วนราชการและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำไปปฏิบัติต่อไป ตามที่กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เสนอ
สำหรับภาระค่าใช้จ่ายที่อาจจะเกิดขึ้นในปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 เห็นควรให้กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะต้องคำนึงถึงความครอบคลุมของงบประมาณ โดยพิจารณาแหล่งเงินที่จะใช้ในการดำเนินการเป็นลำดับแรก ส่วนกรณีที่มีความจำเป็นที่จะต้องใช้จ่ายจากงบประมาณรายจ่าย ก็เห็นควรให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องพิจารณาปรับแผนการปฏิบัติงานและแผนการใช้จ่ายงบประมาณ โอนเงินจัดสรรหรือเปลี่ยนแปลงเงินจัดสรรแล้วแต่กรณี ตามระเบียบว่าด้วยการบริหารงบประมาณ พ.ศ. 2562 ในโอกาสแรก สำหรับค่าใช้จ่ายในปีต่อไป เห็นควรให้จัดทำแผนการปฏิบัติงานและแผนการใช้จ่ายงบประมาณ เพื่อเสนอขอตั้งงบประมาณรายจ่ายประจำปีตามความจำเป็นและเหมาะสมตามขั้นตอน ตามความเห็นของสำนักงบประมาณ
สาระสำคัญของเรื่อง
พม. ได้จัดทำ (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ (พ.ศ. 2561 - 2564) เสนอคณะกรรมการส่งเสริมและ พัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม (คสป.) ซึ่งในการประชุม คสป. ครั้งที่ 2/2561 เมื่อวันที่ 2 สิงหาคม 2561 โดยมี พลเอก ฉัตรชัย สาริกัลยะ รองนายกรัฐมนตรี (ขณะนั้น) เป็นประธาน มีมติเห็นชอบในหลักการ พม. จึงได้เสนอ (ร่าง) แผนปฏิบัติการดังกล่าวต่อสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) ซึ่ง สศช. แจ้งว่า สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สภาพัฒนาฯ) ได้ประชุมเมื่อวันที่ 13 พฤศจิกายน 2562 มีมติเห็นชอบในหลักการ โดยให้ปรับระยะเวลาการดำเนินงานของ (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ ให้อยู่ในช่วงปี พ.ศ. 2563 - 2565 เพื่อให้สอดคล้องกับแผนแม่บทภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติ ระยะ 5 ปีแรก (พ.ศ. 2561 - 2565) โดยมีประเด็นข้อคิดเห็นและข้อเสนอแนะที่ต้องให้ความสำคัญ ได้แก่ (1) ควรมีการจัดหมวดหมู่ฐานข้อมูลองค์กรภาคประชาสังคมที่สอดคล้องกับประเด็นทางสังคม ศักยภาพ ความเชี่ยวชาญขององค์กรทั้งในส่วนกลางและระดับพื้นที่/จังหวัด (2) ควรให้ความสำคัญกับพลังสังคมออนไลน์ และ (3) ควรพิจารณาความเหมาะสมของการส่งเสริมการมีส่วนร่วมขององค์กรภาคประชาสังคม ซึ่งอาจดำเนินการภายใต้ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการส่งเสริมและพัฒนาองค์กร ภาคประชาสังคม พ.ศ. 2558 โดยไม่มีความจำเป็นต้องตราเป็นพระราชบัญญัติ ซึ่ง พม. ได้ปรับปรุง (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ ตามความเห็นของสภาพัฒนาฯ และนำเสนอต่อ คสป. ในการประชุมครั้งที่ 1/2563 เมื่อวันที่ 12 กุมภาพันธ์ 2563 โดยมีนายวิษณุ เครืองาม รองนายกรัฐมนตรี เป็นประธาน โดยที่ประชุมมีมติรับทราบแล้ว
2. ต่อมา พม. ได้พิจารณาทบทวน (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และปรับระยะเวลาการดำเนินงานให้อยู่ในช่วงปี พ.ศ. 2564 – 2565 ซึ่งไม่กระทบต่อสาระสำคัญตามที่ คสป. และสภาพัฒนาฯ ได้มีมติเห็นชอบไว้แล้ว
3. สาระสำคัญของ (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ สรุปได้ ดังนี้
หัวข้อ
รายละเอียด
กรอบแนวคิด
กระแสการพัฒนาโลกให้ความสำคัญกับองค์กรภาคประชาสังคมในการเป็นหุ้นส่วน การพัฒนามีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายและขับเคลื่อนงานระดับพื้นที่ โดยเฉพาะเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืน (SDGs) ที่ 17 ซึ่งทุกประเทศทั่วโลกรวมถึงประเทศไทยได้ยอมรับที่จะร่วมกันทำงานเพื่อให้บรรลุเป้าหมายภายในปี ค.ศ. 2030 จึงถือเป็นโอกาสที่สำคัญขององค์กรภาคประชาสังคมไทยได้ร่วมมือกับองค์กรต่าง ๆ ในการเป็นหุ้นส่วนการพัฒนา ทั้งหน่วยงานภาครัฐ องค์การพัฒนาเอกชนและภาคธุรกิจ
วัตถุประสงค์
1) เพื่อสนับสนุนองค์กรภาคประชาสังคมให้มีศักยภาพและมีบทบาทเป็นหุ้นส่วน การพัฒนาประเทศ
2) เพื่อศึกษาและยกร่างข้อเสนอด้านกฎหมาย นโยบาย กลไก ที่เกี่ยวข้องกับ การส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง
3) เพื่อส่งเสริมสนับสนุนการจัดการความรู้และพัฒนาฐานข้อมูลองค์กร ภาคประชาสังคม
4) เพื่อสร้างกรอบทิศทางการส่งเสริมองค์กรภาคประชาสังคม ให้ภาคีภาครัฐ ภาคธุรกิจ และภาคประชาสังคมใช้เป็นแนวทางในการดำเนินงาน
เป้าหมาย
1) องค์กรภาคประชาสังคมมีขีดความสามารถเป็นองค์กรธรรมาภิบาล สามารถเป็นหุ้นส่วนในการพัฒนาประเทศ ขับเคลื่อนสังคมให้เป็นธรรมและยั่งยืน
2) มีกฎหมาย นโยบาย และกลไกที่สนับสนุนการส่งเสริมและพัฒนาองค์กร ภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง
3) เกิดนวัตกรรมการสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม เพื่อส่งเสริมความเข้มแข็งองค์กรภาคประชาสังคม
4) ภาคีทุกภาคส่วนสนับสนุนให้เกิดการสื่อสารสังคม เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจถึงความสำคัญของบทบาทภาคประชาสังคมในการพัฒนาประเทศ
ตัวชี้วัดตามเป้าหมาย
1) จำนวนองค์กรภาคประชาสังคมที่เข้าร่วมเป็นคณะกรรมการร่วมกับภาครัฐทุกระดับ ซึ่งมีบทบาทในการพัฒนาชุมชนและสังคมอย่างยั่งยืน
2) จำนวนงบประมาณและทรัพยากรที่องค์กรภาคประชาสังคมได้รับการสนับสนุน จากภาครัฐ ภาคธุรกิจ สถาบันวิชาการ และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
3) จำนวนกฎหมาย/ระเบียบ/มาตรการที่ได้รับการปรับปรุง และมีการพัฒนากฎหมายให้เอื้อต่อการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง
4) มีระบบบริหารงาน ระบบพัฒนาบุคลากร ระบบฐานข้อมูล ระบบการระดมทุนโดยใช้เทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อนำมาใช้ประโยชน์ในการส่งเสริมการมีส่วนร่วมขององค์กรภาคประชาสังคม
5) มีกลไกและรูปแบบการรวมตัวขององค์กรภาคประชาสังคมที่เข้มแข็งและสอดคล้องกับบริบทที่เปลี่ยนแปลง
หน่วยงานรับผิดชอบ
หน่วยงานรับผิดชอบหลัก : พม. โดยกรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ
หน่วยงานร่วม : กระทรวงการคลัง กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดศ.) กระทรวงมหาดไทย สศช. สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.) สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) และสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.)
การติดตามและประเมินผล
ระดับชาติ : คสป. รับผิดชอบในการติดตามประเมินผลการดำเนินงานตามแผนปฏิบัติการโดยการจัดทำโครงการติดตามประเมินผล รวมทั้งแต่งตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อทำหน้าที่ติดตามประเมินผล โดยใช้หลักการประเมินเพื่อพัฒนาศักยภาพ รวมทั้งกำกับ ติดตามความก้าวหน้าในทุก ๆ ครึ่งปี ครึ่งระยะเวลาแผนและสิ้นสุดแผน นอกจากนี้ ยังทำหน้าที่สร้างความเข้าใจในหน่วยปฏิบัติตามแผนงานให้เข้าใจหลักการติดตามและประเมินผลที่สามารถแสดงถึงความก้าวหน้า ข้อจำกัด ผลผลิต ผลลัพธ์ และผลกระทบของการดำเนินงานตามแผนคู่ขนานร่วมด้วย
ระดับจังหวัด : มีกลไกของเครือข่ายศูนย์ประสานส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคมระดับจังหวัด ตามนโยบายจิตอาสาประชารัฐ (E6) ที่รัฐบาลได้สนับสนุนให้จัดตั้งขึ้นมา และกลไกองค์กรภาคประชาสังคมระดับจังหวัด ที่สนับสนุนโดย สสส. และ สช. โดยใช้หลักการประเมินผลเพื่อพัฒนาศักยภาพ เน้นกระบวนการมีส่วนร่วมของภาคีที่เกี่ยวข้อง และพัฒนาศักยภาพไปพร้อมกัน และรายงานความก้าวหน้ามายัง คสป. ทุกปี โดยเปรียบเทียบผลที่ได้จากการดำเนินงานตามตัวชี้วัดที่ตั้งไว้
ผลที่คาดว่าจะได้รับ
(ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ ฉบับนี้จะเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยทำให้องค์กรภาคประชาสังคมมีขีดความสามารถเป็นองค์กรธรรมาภิบาล สามารถเป็นหุ้นส่วนในการพัฒนาประเทศ ขับเคลื่อนสังคมให้เป็นธรรมและยั่งยืน ตลอดจนการผลักดันกฎหมาย นโยบาย กลไกที่สนับสนุนการส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง รวมถึงการเกิดนวัตกรรมการสร้างความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคมเพื่อส่งเสริมความเข้มแข็งองค์กรภาคประชาสังคม อันเป็นส่วนสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศไทยให้มีความมั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน โดยเพิ่มโอกาสให้ทุก ภาคส่วนเข้ามาเป็นกำลังของการพัฒนาประเทศในทุกระดับ
4. แผนงาน โครงการที่สำคัญ หน่วยงานรับผิดชอบ ภายใต้ (ร่าง) แผนปฏิบัติการฯ สรุปได้ ดังนี้
แผนงาน/โครงการที่สำคัญ/หน่วยงานรับผิดชอบ
แผนงานที่ 1 พัฒนาศักยภาพและขีดความสามารถขององค์กรภาคประชาสังคมให้มี ความเข้มแข็ง และมีธรรมาภิบาล
1) โครงการพัฒนาระบบฐานข้อมูลออนไลน์องค์กรภาคประชาสังคม และฐานข้อมูลนักวิจัย/นักวิชาการด้านการพัฒนาศักยภาพประชาสังคม เพื่อนำข้อมูลเหล่านั้นมาใช้พัฒนาศักยภาพ และ ขีดความสามารถองค์กรภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง (หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : ดศ. สศช. สกสว. วช. สช.)
2) โครงการพัฒนาศักยภาพผู้นำองค์กรบุคลากรในองค์กรภาคประชาสังคมให้มีความเข้มแข็ง โดยใช้ระบบออนไลน์และสร้างบุคลากรกลุ่มใหม่ที่มีจิตอาสาพร้อมปฏิบัติงานเพื่อส่วนรวม (หน่วยงานหลัก : สช. พม. หน่วยงานรอง : สสส.)
3) โครงการศึกษาและพัฒนาเกณฑ์สมรรถนะขั้นพื้นฐานขององค์กรภาคประชาสังคม (หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : สช.)
4) โครงการถอดบทเรียนผู้นำและบุคลากรในองค์กรภาคประชาสังคมที่ผ่านการพัฒนาศักยภาพและมีการดำเนินงานเป็นเลิศ (best practice) [หน่วยงานหลัก : สช. หน่วยงานรอง : สสส. พม. สกสว. มท. ศูนย์คุณธรรม (องค์การมหาชนในกำกับดูแลของกระทรวงวัฒนธรรม)]
แผนงานที่ 2 พัฒนากฎหมาย นโยบาย กลไก มาตรการ เพื่อสนับสนุนและส่งเสริมองค์กร ภาคประชาสังคม
1) โครงการศึกษาวิจัยและพัฒนากฎหมาย กลไก มาตรการเพื่อสนับสนุนและส่งเสริมองค์กร ภาคประชาสังคมให้เกิดความเข้มแข็ง การมีส่วนร่วม และธรรมาภิบาล [หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (สคก.) มท. (กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น : สถ.) วช.]
2) โครงการเวทีบูรณาการปัญหาความต้องการและข้อเสนอแนะเชิงนโยบายของภาคประชาสังคมต่อรัฐบาล (หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : สศช. สช. ศูนย์คุณธรรม สสส. สกสว.)
3) โครงการศึกษามาตรการทางภาษีการเงินการคลังเพื่อการสนับสนุนองค์กรภาคประชาสังคม [หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : กค. (กรมสรรพากร) สกสว. มท. (สถ.)]
4) โครงการศึกษาการบริหารจัดการกองทุนหมุนเวียนเพื่อส่งเสริมและพัฒนาองค์กรภาคประชาสังคม [หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : กค. มท. (สถ.) สกสว. วช.]
แผนงานที่ 3 พัฒนาองค์ความรู้ การศึกษาวิจัยเพื่อการส่งเสริมและพัฒนาความเข้มแข็งองค์กรภาคประชาสังคม
1) โครงการศึกษาและถอดบทเรียนรูปแบบการพัฒนาศักยภาพและการบริหารจัดการองค์กร ภาคประชาสังคม (หน่วยงานหลัก : สช. สสส. พม. หน่วยงานรอง : สกสว. มท. ศูนย์คุณธรรม)
2) โครงการสำรวจความคิดเห็นของภาคส่วนต่าง ๆ ต่อบทบาทภาคประชาสังคมในการพัฒนาประเทศ (หน่วยงานหลัก : สช. สสส. พม. หน่วยงานรอง : สกสว. มท. ศูนย์คุณธรรม)
3) โครงการสร้างและพัฒนานักวิจัยชุมชนด้านการพัฒนาศักยภาพและส่งเสริมความเข้มแข็ง ภาคประชาสังคม (หน่วยงานหลัก : สกสว. หน่วยงานรอง : สช. สสส.)
แผนงานที่ 4 ส่งเสริม สนับสนุน องค์กรภาคประชาสังคมให้เป็นหุ้นส่วนในการพัฒนาประเทศ และเชื่อมโยงการทำงานในระดับภูมิภาคและประชาคมโลก
1) โครงการสื่อสารสังคมให้เห็นความสำคัญขององค์กรภาคประชาสังคมในการเป็นหุ้นส่วนรัฐพัฒนาประเทศและสร้างความสัมพันธ์กับภาคส่วนต่าง ๆ (หน่วยงานหลัก : พม. สช. หน่วยงานรอง : สสส.)
2) โครงการสนับสนุนกิจกรรมรณรงค์ของภาคประชาสังคมในพื้นที่ (หน่วยงานหลัก : พม. หน่วยงานรอง : สช. สสส. สกสว.)
3) โครงการสร้างความร่วมมือ ภาควิชาการ ภาคธุรกิจ และภาคประชาสังคมในการขับเคลื่อนงานภาคประชาสังคม (หน่วยงานหลัก : พม. สช. สสส. องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หน่วยงานรอง : - )
4) โครงการประสานความร่วมมือทางสังคมและวัฒนธรรมในกลุ่มประเทศอาเซียน
(หน่วยงานหลัก : พม. กต. สช. สสส. หน่วยงานรอง : สกสว. มท. ศูนย์คุณธรรม)
16. เรื่อง ขอทบทวนมติคณะรัฐมนตรีเกี่ยวกับการจัดสรรเงินอุดหนุนโครงการพัฒนาไม้ผลและไม้ยืนต้น และโครงการศูนย์เฉพาะกิจป้องกันปราบปรามการบุกรุกทำลายป่า
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติตามที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) เสนอดังนี้
1. ยกเลิกมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม 2521 (เรื่อง การดำเนินการโครงการพัฒนา ไม้ผลและไม้ยืนต้น และขออนุมัติแต่งตั้งคณะกรรมการดำเนินการตามโครงการ) ในส่วนข้อที่ 1 ที่กำหนดให้องค์การอุตสาหกรรมป่าไม้จัดสรรเงินกำไรปีละ 20 ล้านบาท ทุกปี นับตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2522 เป็นต้นไป เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในโครงการพัฒนาไม้ผลและไม้ยืนต้น และเห็นชอบให้องค์การอุตสาหกรรมป่าไม้ได้รับยกเว้นการปฏิบัติตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม 2521 โดยไม่ต้องจ่ายค่าใช้จ่ายค้างจ่ายที่เกี่ยวข้อง ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2534 จนถึงปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 รวมถึงค่าใช้จ่ายค้างจ่าย จำนวน 15 ล้านบาท
2. ยกเลิกมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 14 เมษายน 2525 (เรื่อง การป้องกันแก้ไขการบุกรุกทำลายป่าไม้ของชาติ) ในส่วนข้อที่ 3 ให้องค์การอุตสาหกรรมป่าไม้จัดสรรเงินรายได้โดยไม่ต้องนำส่งคลังจำนวน 20 ล้านบาทต่อปี ตั้งแต่ปีงบประมาณ 2525 เป็นต้นไป เนื่องจากเป็นนโยบายพิเศษเร่งด่วนเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานเกี่ยวกับการป้องกันปราบปรามการบุกรุกทำลายป่าไม้แก่กรมป่าไม้ และมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2526 (เรื่อง การป้องกันแก้ไขการบุกรุกทำลายป่าไม้ของชาติ) และเห็นชอบให้องค์การอุตสาหกรรมป่าไม้ได้รับยกเว้นการปฏิบัติตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 14 เมษายน 2525 และมติคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 8กุมภาพันธ์ 2526 โดยไม่ต้องจ่ายค่าใช้จ่ายค้างจ่ายที่เกี่ยวข้อง ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2534 จนถึงปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 รวมถึงค่าใช้จ่ายค้างจ่าย จำนวน 17.942 ล้านบาท
17. เรื่อง สรุปผลการประชุมคณะหัวหน้าส่วนราชการระดับกระทรวงหรือเทียบเท่า ครั้งที่ 1/2564
คณะรัฐมนตรีรับทราบตามที่สำนักงาน ก.พ. เสนอสรุปผลการประชุมคณะหัวหน้าส่วนราชการระดับกระทรวงหรือเทียบเท่า ครั้งที่ 1/2564 เมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2564 ซึ่งมีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน โดยมีข้อสั่งการสำคัญใน 12 ประเด็น เพื่อคณะรัฐมนตรีจะได้กำกับและติดตามการดำเนินงานของหัวหน้าส่วนราชการระดับกระทรวงหรือเทียบเท่าได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อไป สรุปได้ ดังนี้
ข้อสั่งการ/การมอบหมายงาน
ส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง
1. ให้พิจารณาข้อเสนอแนวทางการขับเคลื่อน กระตุ้น และฟื้นฟู เศรษฐกิจและสังคม รวมถึงการใช้ชีวิตวิถีใหม่ของประชาชนภายใต้บริบทการบริหารจัดการควบคุมสถานการณ์การแพร่ระบาดของ โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด - 19) ที่มีแนวโน้มดีขึ้น มีจำนวน ผู้ติดเชื้อภายในประเทศลดลงและเริ่มฉีดวัคซีนให้กับประชาชนแล้ว ทั้งนี้ ให้พิจารณาปรับเปลี่ยนรูปแบบการปฏิบัติงานและการให้บริการประชาชนให้สอดคล้องกับชีวิตวิถีใหม่
ทุกส่วนราชการ
2. ให้จัดทำวิดีทัศน์นำเสนอผลงานของหน่วยงานที่สอดคล้องกับนโยบายรัฐบาลให้มีรูปแบบการนำเสนอที่น่าสนใจ ทันสมัย เพื่อเผยแพร่ ประชาสัมพันธ์และสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องต่อประชาชนอย่างต่อเนื่อง
3. ให้นำระบบเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ปฏิบัติงาน การอำนวยความสะดวกในการให้บริการประชาชน โดยอาจพิจารณาสร้างความร่วมมือกับภาคเอกชนที่มีความรู้ ความชำนาญ และประสบการณ์ด้านเทคโนโลยีดิจิทัล
4. ให้เร่งแก้ไขปัญหาเรื่องราวร้องทุกข์ของประชาชน ตามที่ได้รับการประสานจากศูนย์รับเรื่องราวร้องทุกข์ของสำนักงานปลัด สำนักนายกรัฐมนตรี (สปน.) ด้วยความรวดเร็ว
5. ให้พิจารณาจัดส่งข้อมูลให้กับ สปน. ตามที่ได้รับการร้องขอตามแนวทางที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540 โดยเคร่งครัด
6. ให้การสนับสนุนการจัดกิจกรรมจิตอาสา โดยเฉพาะการจัดกิจกรรมจิตอาสาในพื้นที่ชุมชนต่าง ๆ
7. ให้เตรียมแนวทางในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำอย่างเป็นองค์รวมภายใต้สถานการณ์ต่าง ๆ ที่เกิดขึ้น เช่น ภัยแล้ง และปัญหาน้ำ ทะเลหนุน
ส่วนราชการที่เกี่ยวข้องกับการบริหารจัดการน้ำ เช่น กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (กษ.) กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) และสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ
8. ให้พิจารณาแนวทางการแก้ไขปัญหาราคาสินค้าเกษตร รวมถึง การสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสินค้าทางการเกษตร เช่น 1) สร้างห้องเย็นเพื่อให้สามารถจัดเก็บสินค้าทางเกษตรได้นานขึ้น 2) ควบคุมความสมดุลระหว่างความสามารถในการเพาะปลูกพืชผลสินค้าทางการเกษตร และความต้องการผลผลิตทางการเกษตร 3) นำเทคโนโลยีทางการเกษตรมาใช้ในการควบคุมปริมาณการใช้น้ำสำหรับการเพาะปลูกพืชพันธุ์แต่ละชนิดให้เหมาะสม เพื่อลดปริมาณการใช้น้ำลง และ 4) สนับสนุนความรู้ และสร้างความเข้าใจให้กับประชาชน เพื่อการใช้ประโยชน์พื้นที่ได้อย่างเหมาะสมตามแนวทางของปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง
กระทรวงการคลัง กษ.
กระทรวงการอุดมศึกษา
วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม
กระทรวงพาณิชย์
กระทรวงอุตสาหกรรม
สำนักงบประมาณ
และสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
(สศช.)
9. ให้สนับสนุนการขับเคลื่อนนโยบายการพัฒนาอย่างยั่งยืนและเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจใหม่แบบองค์รวม (Bioeconomy, Circular Economy and Green Economy: BCG) ทั้งนี้ ให้ สศช. นำนโยบายดังกล่าวไปพิจารณาประกอบการจัดทำแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 ด้วย
กระทรวงมหาดไทย และ สศช.
10. ให้จัดทำข้อเสนอรูปแบบการจ้างงานที่หลากหลาย รวมถึงแนวทางการจ่ายค่าตอบแทนและการจัดสวัสดิการที่เหมาะสมเพื่อดึงดูด จูงใจ และรักษาไว้ซึ่งกำลังคนที่มีความรู้ความสามารถให้อยู่ในระบบราชการ
สำนักงาน ก.พ.
11. ให้เร่งรัดดำเนินการสรรหา สอบคัดเลือก และบรรจุแต่งตั้งบุคคล เข้ารับราชการหรือปฏิบัติงานในหน่วยงานของรัฐให้แล้วเสร็จโดยเร็ว เพื่อทดแทนอัตราว่างจากการเกษียณและอัตราตั้งใหม่ที่ได้รับการจัดสรรไว้แล้วแต่ยังไม่ได้รับการบรรจุแต่งตั้ง เพื่อเพิ่มโอกาสในการมีงานทำของประชาชนและบรรเทาผลกระทบของการว่างงานจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด - 19
ทุกส่วนราชการ
12. ให้กวดขันและเข้มงวดในการปฏิบัติงานของข้าราชการและเจ้าหน้าที่รัฐให้เป็นไปด้วยความซื่อสัตย์ สุจริต โปร่งใส ตรวจสอบได้ และเป็นไปตามหลักธรรมาภิบาล เพื่อลดโอกาสในการทุจริตประพฤติมิชอบ
18. เรื่อง โครงการประกันภัยข้าวนาปี ปีการผลิต 2564
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบตามที่กระทรวงการคลัง (กค.) เสนอดังนี้
1. เห็นชอบการดำเนินโครงการประกันภัยข้าวนาปี (โครงการฯ ) ปีการผลิต 2564 ตามสาระสำคัญที่คณะกรรมการนโยบายและบริหารข้าวแห่งชาติ (นบข.) มีมติให้ความเห็นชอบการดำเนินโครงการฯ ปีการผลิต 2564 ซึ่งมีพื้นที่เป้าหมายรวม ส่วนที่ 1 การรับประกันภัยพื้นฐาน (Tier 1) และส่วนที่ 2 การรับประกันภัยภาคสมัครใจ (Tier 2) จำนวน 46 ล้านไร่ ภายใต้วงเงินงบประมาณ จำนวน 2,873.010 ล้านบาท
2. เห็นชอบให้ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) ทดรองจ่ายเงินอุดหนุน ค่าเบี้ยประกันภัยแทนรัฐบาลและเบิกเงินชดเชยตามจำนวนที่จ่ายจริงพร้อมด้วยอัตราต้นทุนเงิน ในอัตราดอกเบี้ยเงินฝากประจำ 12 เดือน ธ.ก.ส. บวก 1 (เท่ากับร้อยละ 2.2) ในปีงบประมาณถัดไปให้กับ ธ.ก.ส. ซึ่งคิดเป็นจำนวนเงินรวม 2,936.216 ล้านบาท
3. มอบหมายให้ ธ.ก.ส. ดำเนินการ ดังนี้
3.1 ขายกรมธรรม์ประกันภัยข้าวนาปี (กรมธรรม์ฯ) ปีการผลิต 2564 ให้ได้ตามเป้าหมายและตามกำหนดเวลาการเอาประกันภัยของเกษตรกรทั้งใน Tier 1 และ Tier 2
3.2 บริหารจัดการความเสี่ยงในแต่ละพื้นที่ให้สอดคล้องกับหลักการ
ประกันภัย
3.3 ร่วมกับสมาคมประกันวินาศภัยไทย (สมาคมฯ) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องประชาสัมพันธ์โครงการฯ ปีการผลิต 2564 รวมทั้งให้ความรู้ด้านการประกันภัยให้แก่เกษตรกรและบุคคลที่เกี่ยวข้องเพื่อสร้างความตระหนักรู้ในความสำคัญของการประกันภัย
4. มอบหมายให้กรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (กษ.) ประสานงานกับ ธ.ก.ส. และสมาคมฯ ดำเนินการเชื่อมโยงข้อมูลเอกสารทะเบียนเกษตรกรแบบประมวลรวบรวมความเสียหายและการช่วยเหลือเกษตรกรผู้ประสบภัย (แบบ กษ 02) แบบรายงานข้อมูลความเสียหายจริงของเกษตรกร (แบบ กษ 02 เพื่อการประกันภัย) และข้อมูลผังแปลงเกษตรกรรมดิจิทัลที่ขึ้นทะเบียนเกษตรกร ตลอดจนดำเนินการปรับปรุงประสิทธิภาพของระบบฐานข้อมูลสารสนเทศที่เกี่ยวข้องกับโครงการฯ ปีการผลิต 2564 เพื่อรองรับการจ่ายค่าสินไหมทดแทนให้รวดเร็วและถูกต้องมากขึ้น พร้อมทั้งเก็บข้อมูลพื้นที่ประสบภัยตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2562 และรายงานข้อมูลดังกล่าวให้สำนักงานเศรษฐกิจการคลัง (สศค.) กค. เพื่อใช้ประโยชน์ต่อไป
5. มอบหมายให้สมาคมฯ พิจารณากำหนดรูปแบบการประเมินความเสียหายแก่เกษตรกรที่ได้รับความเสียหายแต่มิได้อยู่ในเขตพื้นที่ที่มีการประกาศเขตการให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน ตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2562 ร่วมกับ ธ.ก.ส. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อพิจารณาดำเนินการช่วยเหลือเยียวยาต่อไป ทั้งนี้ ให้พิจารณานำวิธีการประเมินความเสียหายในรูปแบบเชิงวิทยาศาสตร์หรือเทคโนโลยีมาใช้ร่วมด้วย
6. มอบหมายให้สำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (สำนักงาน คปภ.) ปรับปรุงกรมธรรม์ฯ ให้เป็นไปตามรูปแบบและหลักเกณฑ์ของการรับประกันภัยของโครงการฯ ปีการผลิต 2564 รวมทั้งอนุมัติกรมธรรม์ฯ และอัตราเบี้ยประกันภัยให้แล้วเสร็จและสามารถเริ่มรับประกันภัยในปีการผลิต 2564 ได้ทันทีภายหลังคณะรัฐมนตรีได้ให้ความเห็นชอบ รวมทั้งดำเนินการสร้างความรู้ความเข้าใจและประชาสัมพันธ์โครงการฯ ปีการผลิต 2564 ในภาพรวมและเชิงรุกร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อไป
สาระสำคัญของเรื่อง
กค. รายงานว่า
1. กค. โดย สศค. ได้รับมอบหมายให้เป็นหน่วยงานหลักในการดำเนินโครงการฯร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องประกอบด้วย กษ. (กรมส่งเสริมการเกษตร และสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร) สำนักงาน คปภ. ธ.ก.ส. และ สมาคมฯ ตั้งแต่ปีการผลิต 2554 – 2563 ซึ่งโครงการฯ มีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกษตรกรมีเครื่องมือในการบริหารจัดการความเสี่ยงด้านภัยพิบัติผ่านระบบการประกันภัย และเป็นการต่อยอดความช่วยเหลือของภาครัฐตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2562 เพื่อรองรับต้นทุนในการเพาะปลูกข้าวให้กับเกษตรกรเมื่อประสบเหตุการณ์ภัยพิบัติทางธรรมชาติ รวมทั้งเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพในการใช้จ่ายงบประมาณของภาครัฐ ซึ่งการดำเนินงานปีการผลิต 2563 ที่ผ่านมา ณ วันสิ้นสุดการจำหน่าย กรมธรรม์ฯ เมื่อวันที่ 31 ธันวาคม 2563 มีจำนวนเกษตรกรผู้เอาประกันภัยใน Tier 1 3.30 ล้านราย จำนวนพื้นที่เข้าร่วมโครงการฯ 44.36 ล้านไร่ หรือคิดเป็นร้อยละ 99.24 ของจำนวนพื้นที่เป้าหมายสูงสุด 44.70 ล้านไร่ นอกจากนี้มีเกษตรกรเอาประกันภัยเพิ่มเติมใน Tier 2 จำนวน 33,398 ราย พื้นที่ 479,152.25 ไร่ คิดเป็นร้อยละ 47.92 ของจำนวนพื้นที่เป้าหมายสูงสุด 1 ล้านไร่ เบี้ยประกันภัยรับรวมทั้ง Tier 1 และ Tier 2 คิดเป็นจำนวน 4,041.60 ล้านบาท โดยมีคำขอรับค่าสินไหมทดแทนจากเกษตรกรแล้ว 36,754 ราย เป็นจำนวนเงินทั้งสิ้น 516.66 ล้านบาท (การขอรับและจ่ายค่าสินไหมทดแทนจะเสร็จสิ้นประมาณเดือนตุลาคม 2564) (ข้อมูล ณ วันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2564)
2. กค. ได้ดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องกับโครงการฯ ปีการผลิต 2564 ดังนี้
2.1 กค. ได้ประชุมหารือร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อกำหนดแนวทางการดำเนินโครงการฯ ปีการผลิต 2564 เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม 22563 โดยหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้นำข้อมูลสถิติและความเสี่ยงภาคการเกษตรต่าง ๆ มาใช้ประกอบการเจรจาต่อรองค่าเบี้ยประกันภัยกับสมาคมฯ ซึ่งต่อมาสมาคมฯ ได้มีหนังสือแจ้ง กค. (สศค.) เพื่อเสนอเบี้ยประกันภัยและรายละเอียดโครงการฯ ปีการผลิต 2564
2.2 กค. ได้นำเสนอการดำเนินโครงการฯ ปีการผลิต 2564 ให้ นบข. พิจารณาในการประชุม ครั้งที่ 1/2564 เมื่อวันที่ 10 กุมภาพันธ์ 2564 ซึ่งที่ประชุมฯ ได้มีมติเห็นชอบการดำเนินโครงการฯ ปีการผลิต 2564 ตามที่ กค. เสนอและมอบหมายให้ กค. นำเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบต่อไป ซึ่งโครงการฯ ปีการผลิต 2564 มีรายละเอียดสรุปได้ ดังนี้
หัวข้อ
โครงการฯ ปีการผลิต 2564
อัตราดเบี้ยประกันภัย Tier 1 (ไม่รวมอากรแสตมป์และภาษีมูลค่าเพิ่ม) และพื้นที่เป้าหมาย
1) ลูกค้าสินเชื่อ ธ.ก.ส. 96 บาท/ไร่ (พื้นที่เป้าหมาย 28 ล้านไร่)
2) ลูกค้าเกษตรกรทั่วไป/ลูกค้าสินเชื่อ ธ.ก.ส. ซื้อเพิ่ม (พื้นที่เป้าหมาย 17 ล้านไร่)
พื้นที่ความเสี่ยงต่ำ 55 บาท/ไร่ (16 ล้านไร่)
พื้นที่ความเสี่ยงปานกลาง 210 บาท/ไร่ (1 ล้านไร่)
พื้นที่ความเสี่ยงสูง 230 บาท/ไร่
อัตราเบี้ยประกันภัย Tier 2 (ไม่รวมอากรแสตมป์และภาษีมูลค่าเพิ่ม) และพื้นที่เป้าหมาย
พื้นที่ความเสี่ยงต่ำ 24 บาท/ไร่
พื้นที่ความเสี่ยงปานกลาง 48 บาท/ไร่ (พื้นที่เป้าหมาย 1 ล้านไร่)
พื้นที่ความเสี่ยงสูง 101 บาท/ไร่
ความคุ้มครอง Tier 1
ภัยธรรมชาติ [(1) น้ำท่วมหรือฝนตกหนัก (2) ภัยแล้ง ฝนแล้งหรือฝนทิ้งช่วง (3) ลมพายุ หรือพายุไต้ฝุ่น (4) ภัยอากาศหนาว หรือน้ำค้างแข็ง (5) ลูกเห็บ (6) ไฟไหม้ (7) ช้างป่า] 1,260 บาท/ไร่
ภัยศัตรูพืชหรือโรคระบาด 630 บาท/ไร่
ความคุ้มครอง Tier 2
ภัยธรรมชาติ 240 บาท/ไร่
ภัยศัตรูพืชหรือโรคระบาด 120 บาท/ไร่
อุดหนุนเบี้ยประกันภัยเฉพาะ Tier 1
1) ธ.ก.ส. อุดหนุนเบี้ยประกันภัยสำหรับลูกค้าสินเชื่อ ธ.ก.ส. 38 บาท/ไร่ (ไม่เกิน 28 ล้านไร่)
2) รัฐบาลอุดหนุนเบี้ยประกันภัย ดังนี้
- สำหรับลูกค้าสินเชื่อ ธ.ก.ส. 58 บาท/ไร่ รวมทั้งให้การอุดหนุนอากรแสตมป์และภาษีมูลค่าเพิ่มที่เกิดขึ้นทั้งหมด หรือคิดเป็น 65.79 บาท/ไร่
- สำหรับเกษตรกรทั่วไป 55 บาท/ไร่ รวมทั้งให้การอุดหนุนอากรแสตมป์และภาษีมูลค่าเพิ่มที่เกิดขึ้นทั้งหมด หรือคิดเป็น 59.92 บาท/ไร่ (พื้นที่ความเสี่ยงต่ำ) 70.77 บาท/ไร่ (พื้นที่ความเสี่ยงปานกลาง) 72.17 บาท/ไร่ (พื้นที่ความเสี่ยงสูง)
ภาระงบประมาณ
2,936.216 ล้านบาท
[เงินต้น 2,873.010 ล้านบาท + ต้นทุนเงิน (ร้อยละ 2.2) 63.206 ล้านบาท]
การพิจารณาค่าสินไหมทดแทน
การประกาศเขตการให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน ตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. 2562
ระยะเวลาจำหน่าย
เริ่มจำหน่ายกรมธรรม์ประกันภัยตั้งแต่วันที่คณะรัฐมนตรีมีมติให้ความเห็นชอบโครงการฯ และกำหนดวันสิ้นสุดการขายกรมธรรม์แตกต่างกันตามภูมิภาค ดังนี้
1) ภาคกลาง ภาคตะวันออก และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (กลุ่มที่ 1) จำนวน 42 จังหวัด กำหนดวันสิ้นสุดการขายกรมธรรม์ไม่เกินวันที่ 30 เมษายน 2564
2) ภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (กลุ่มที่ 2) จำนวน 16 จังหวัด กำหนดวันสิ้นสุดการขายกรมธรรม์ไม่เกินวันที่ 31 พฤษภาคม 2564
3) ภาคตะวันตก จำนวน 5 จังหวัด กำหนดวันสิ้นสุดการขายกรมธรรม์ไม่เกิน วันที่ 30 มิถุนายน 2564
4) ภาคใต้ จำนวน 14 จังหวัด กำหนดวันสิ้นสุดการขายกรมธรรม์ไม่เกินวันที่ 31 ธันวาคม 2564
ทั้งนี้ เกษตรกรสามารถซื้อกรมธรรม์ประกันภัยได้ที่ ธ.ก.ส. ทุกสาขา
3. กค. แจ้งว่า ณ สิ้นวันที่ 5 มีนาคม 2564 ภาระที่รัฐต้องรับชดเชยตามมาตรา 28 แห่งพระราชบัญญัติวินัยการเงินการคลังของรัฐ พ.ศ. 2561 มียอดคงค้างจำนวน 946,503.735 ล้านบาท หรือคิดเป็นอัตราร้อยละ 28.80 ของงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 (วงเงิน 3,285,962.480 ล้านบาท) ดังนั้น หากมีการดำเนินโครงการฯ ปีการผลิต 2564 จำนวน 2,936.216 ล้านบาท จะส่งผลให้ภาระที่รัฐต้องรับชดเชย ซึ่งเมื่อรวมกับยอดของโครงการอื่น ๆ ที่อยู่ระหว่างการดำเนินการเพื่อเสนอคณะรัฐมนตรีด้วยแล้ว จะมียอดคงค้างเพิ่มขึ้นเป็นจำนวน 954,282.641 ล้านบาท หรือคิดเป็นอัตราร้อยละ 29.04 ของงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 ซึ่งยังคงไม่เกินอัตราร้อยละ 30 ตามที่คณะกรรมการนโยบายการเงินการคลังของรัฐกำหนดไว้
4. ทั้งนี้ สำนักงาน คปภ. พิจารณาแล้วเห็นว่า โครงการฯ ปีการผลิต 2564 เป็นการสนับสนุนให้เกษตรกรได้ใช้การประกันภัยเป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการความเสี่ยงจากภัยธรรมชาติ ต่อยอดความช่วยเหลือของภาครัฐเพื่อรองรับต้นทุนในการเพาะปลูกข้าว ซึ่งสำนักงาน คปภ. ได้ดำเนินการปรับปรุงกรมธรรม์ประกันภัยให้เป็นไปตามรูปแบบและหลักเกณฑ์การรับประกันภัยของโครงการฯ โดยได้มีคำสั่งนายทะเบียนเห็นชอบแบบ กรมธรรม์ฯ ปีการผลิต 2564 จำนวนทั้งหมด 4 แบบ ได้แก่ 1) กรมธรรม์ฯ เพื่อกลุ่มลูกค้าสินเชื่อเพื่อการเพาะปลูกข้าวของ ธ.ก.ส. 2) กรมธรรม์ฯ เพื่อกลุ่มเกษตรกรพื้นที่เสี่ยงต่ำ 3) กรมธรรม์ฯ สำหรับกลุ่มเกษตรกรรายย่อย และ 4) กรมธรรม์ฯ สำหรับกลุ่มเกษตรกรรายย่อยส่วนเพิ่ม ซึ่งสามารถเริ่มรับประกันภัยโครงการดังกล่าวได้ทันทีภายหลังที่คณะรัฐมนตรีได้ให้ความเห็นชอบ ทั้งนี้ เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจแก่เกษตรกรและเจ้าหน้าที่จากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินโครงการดังกล่าว สำนักงาน คปภ. จะได้จัดทำโครงการ “อบรมความรู้ประกันภัย” สำหรับการประกันภัยข้าวนาปีขึ้นต่อเนื่องเป็นปีที่ 6 และจะได้มีการประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อประชาสัมพันธ์โครงการในภาพรวม ซึ่งรูปแบบการดำเนินการอาจมีการปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมตามสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดต่อเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID - 19) ต่อไป
19. เรื่อง การให้สิทธิขั้นพื้นฐานด้านสาธารณสุขกับบุคคลที่มีปัญหาสถานะและสิทธิเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษา ครั้งที่ 2
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบในหลักการการให้สิทธิขั้นพื้นฐานด้านสาธารณสุข (สิทธิฯ) กับบุคคลที่มีปัญหาสถานะและสิทธิเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษา ครั้งที่ 2 ที่กระทรวงมหาดไทย (มท.) ได้ตรวจสอบความซ้ำซ้อนและกำหนดเลขประจำตัว 13 หลัก เรียบร้อยแล้ว และกระทรวงสาธารณสุข (สธ.) ได้ตรวจสอบคัดกรองข้อมูล จำนวน 5,203 คน ซึ่งครอบคลุมบริการด้านสาธารณสุข ได้แก่ การสร้างเสริมสุขภาพ การป้องกันโรค การรักษาพยาบาล และการฟื้นฟูสมรรถภาพ นับตั้งแต่วันที่คณะรัฐมนตรีได้มีมติอนุมัติ ตามที่กระทรวงสาธารณสุขเสนอ
สาระสำคัญของเรื่อง
สธ. รายงานว่า
1. สธ. ได้ดำเนินการตามมติคณะรัฐมนตรี (วันที่ 23 มีนาคม 2553 วันที่ 20 เมษายน 2558 และวันที่ 22 กันยายน 2563) ในการตรวจสอบข้อมูลเพื่อยืนยันความถูกต้องและรับรองการขึ้นทะเบียนของกลุ่มบุคคลกลุ่มอื่น ๆ ที่ยังไม่สามารถพิสูจน์ได้เพราะขาดหลักฐานซึ่งจำนวนที่แท้จริงยังไม่ชัดเจนและอาจมีความซ้ำซ้อนของข้อมูล โดยในส่วนของกลุ่มบุคคลดังกล่าวที่เป็นเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษา สธ. ได้ประสานกับ มท. เพื่อขอข้อมูลกลุ่มเป้าหมายเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษาที่ได้รับการกำหนดเลขประจำตัว 13 หลักเรียบร้อยแล้ว ซึ่ง สธ. ได้คัดกรองรายชื่ออีกครั้งหนึ่งเพื่อไม่ให้ซ้ำซ้อนกับผู้ที่เคยได้รับสิทธิฯ หรือได้รับสัญชาติไทยแล้ว โดยข้อมูลกลุ่มเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษาที่ได้รับการคัดกรองแล้วในครั้งนี้มีจำนวน 5,203 คน (ข้อมูล ณ วันที่ 13 มกราคม 2564)
2. สธ. เห็นว่าการจัดระบบสวัสดิการด้านสาธารณสุขให้กับเด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษาจะทำให้เด็กและบุคคลที่เรียนอยู่ในสถานศึกษาที่ประสบปัญหาการเข้าไม่ถึงระบบหลักประกันสุขภาพเพื่อให้ได้รับบริการสาธารณสุขที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต จะช่วยแก้ปัญหาภาระค่าใช้จ่ายด้านสุขภาพของหน่วยบริการที่ต้องให้การบริการด้านสาธารณสุขที่จำเป็นตลอดจนช่วยควบคุมและป้องกันโรคอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งการดำเนินการดังกล่าวตามที่ สธ. เสนอในครั้งนี้ ต้องใช้งบประมาณ จำนวน 12,767,901.85 บาท โดยกำหนดกรอบวงเงินตามจำนวนผู้มีสิทธิในอัตรางบประมาณเหมาจ่ายรายหัวเท่ากับสิทธิหลักประกันสุขภาพแห่งชาติปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 (อัตรา 2,453.95 บาทต่อคน x 5,203 คน) โดยใช้จ่ายจากงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ 2565 ทั้งนี้ สธ. รายงานเพิ่มเติมว่าสิทธิฯ ที่กลุ่มเป้าหมายจะได้รับครอบคลุมบริการด้านสาธารณสุข เช่น บริการผู้ป่วยนอกทั่วไป บริการผู้ป่วยนอกเจ็บป่วยฉุกเฉิน การฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม การให้ยารักษาผู้ป่วยติดเชื้อเอชไอวี/เอดส์ และกรณีผู้ป่วยโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 เป็นต้น1
--------------------------------------------
1 ข้อมูลจากเอกสาร แนวทางการดำเนินงานกองทุนประกันสุขภาพบุคคลที่มีปัญหาสถานะและสิทธิ ปีงบประมาณ พ.ศ. 2564
20. เรื่อง ขออนุมัติ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทย พ.ศ. 2563 - 2565
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติในหลักการ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทย พ.ศ. 2563 - 2565 [(ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ] ตามที่คณะกรรมการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลเสนอ เพื่อกำหนดกรอบและทิศทางการบริหารงานภาครัฐและการจัดทำบริการสาธารณะในรูปแบบของเทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อการพัฒนาประเทศต่อไป
สาระสำคัญของเรื่อง
คณะกรรมการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลรายงานว่า
1. สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน) (สพร.) ในฐานะฝ่ายเลขานุการคณะกรรมการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลได้จัดทำ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ เพื่อสนับสนุนการปรับเปลี่ยนรูปแบบการทำงานและการให้บริการภาครัฐของประเทศไทย ซึ่งเป็นไปตามนัยพระราชบัญญัติการบริหารงานและการให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล พ.ศ. 2562 รวมทั้งสอดคล้องและเชื่อมโยงกับนโยบายและแผนระดับชาติต่าง ๆ เช่น แผนยุทธศาสตร์ชาติ แผนแม่บทยุทธศาสตร์ชาติ และแผนปฏิรูปประเทศ ซึ่ง (ร่าง) แผนดังกล่าวมีวิสัยทัศน์ “รัฐบาลดิจิทัล เปิดเผย เชื่อมโยง และร่วมกันสร้างบริการที่มีคุณค่าให้ประชาชน” และให้ความสำคัญ ใน 6 ประเด็น ได้แก่ การศึกษา สุขภาพและการแพทย์ การเกษตร ความเหลื่อมล้ำทางสิทธิสวัสดิการประชาชน การมีส่วนร่วม โปร่งใสและตรวจสอบได้ของประชาชน และการส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SME)
2. (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ มีสาระสำคัญสรุปได้ ดังนี้
ประเด็น
สาระสำคัญ
วัตถุประสงค์
- เพื่อบูรณาการการดำเนินงานร่วมกันระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชน
- เพื่อให้มีกรอบการขับเคลื่อนกิจกรรม/โครงการที่ชัดเจนมุ่งสู่จุดหมายเดียวกัน
-เพื่อกำหนดกรอบการขับเคลื่อนการบูรณาการรัฐบาลดิจิทัลที่สำคัญ สำหรับกำหนดประเด็นแผนบูรณาการประจำปีงบประมาณ
- เพื่อกำหนดหน่วยงานหลักและหน่วยงานรองในการขับเคลื่อนประเด็นที่เกี่ยวข้องพร้อมกรอบงบประมาณในการดำเนินงาน
- เพื่อเป็นกรอบแนวทางให้หน่วยงานภาครัฐจัดทำแผนการดำเนินงานที่สอดคล้องกับพระราชบัญญัติการบริหารงานและการให้บริการภาครัฐผ่านระบบดิจิทัล พ.ศ. 2562
เป้าหมาย
- ลดความเหลื่อมล้ำในการเข้าถึงบริการและสวัสดิการของประชาชน
- เพิ่มขีดความสามารถทางการแข่งขันให้กับผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมของไทย
- การทำงานของภาครัฐมีความโปร่งใส ตรวจสอบได้
- สร้างการมีส่วนร่วมของประชาชนในการพัฒนาและกำหนดนโยบายสำคัญของประเทศ
งบประมาณ
รวมทั้งสิ้น 6,504.69 ล้านบาท
แนวทาง
การดำเนินงาน
ประกอบด้วย 4 ยุทธศาสตร์ ดังนี้
ยุทธศาสตร์ที่ 1 ยกระดับคุณภาพการให้บริการแก่ประชาชนด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล
จำนวนมาตรการ/ แผนงาน/โครงการ
4 มาตรการ 7 แผนงาน 17 โครงการ
ตัวอย่างกลไก/มาตรการ
- เพิ่มประสิทธิภาพภาครัฐด้วยเทคโนโลยีดิจิทัลที่ประชาชนเข้าถึงได้
- พัฒนานวัตกรรมดิจิทัลภาครัฐในการให้บริการประชาชน
ตัวอย่างโครงการ
- การพัฒนาแพลตฟอร์มการให้บริการประชาชนแบบเบ็ดเสร็จ
- การพัฒนาแพลตฟอร์มเพื่อการแลกเปลี่ยนข้อมูลภาครัฐ
- การพัฒนาแพลตฟอร์มสำหรับจัดเก็บข้อมูลสิทธิสวัสดิการประชาชนในพื้นที่
- การพัฒนาระบบฐานข้อมูลเกษตรกร
งบประมาณ
4,879.87 ล้านบาท
หน่วยงานรับผิดชอบ
เช่น กระทรวงการคลัง สำนักงาน ก.พ.ร. สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร
ยุทธศาสตร์ที่ 2 อำนวยความสะดวกภาคธุรกิจไทยด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล
จำนวนมาตรการ/ แผนงาน/โครงการ
5 มาตรการ 6 แผนงาน 8 โครงการ
ตัวอย่างกลไก/มาตรการ
- จัดให้มีระบบดิจิทัลอำนวยความสะดวกผู้ประกอบการ
- ทบทวน ปรับปรุง และพัฒนากฎหมาย กฎ ระเบียบ มาตรการ ที่เอื้อต่อผู้ประกอบการในการดำเนินธุรกิจ
ตัวอย่างโครงการ
- ระบบรับคำขออนุญาตเพื่ออำนวยความสะดวกให้ภาคธุรกิจ
- ศูนย์พัฒนานวัตกรรมดิจิทัลภาครัฐ เพื่อการบริการดิจิทัลสำหรับภาคธุรกิจ
งบประมาณ
518.46 ล้านบาท
หน่วยงานรับผิดชอบ
เช่น สำนักงาน ก.พ.ร. สพร. และสำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจดิจิทัล
ยุทธศาสตร์ที่ 3 ผลักดันให้เกิดธรรมาภิบาลข้อมูลภาครัฐในทุกกระบวนการทำงานของภาครัฐ
จำนวนมาตรการ/ แผนงาน/โครงการ
3 มาตรการ 4 แผนงาน 11 โครงการ
ตัวอย่างกลไก/มาตรการ
- จัดให้มีระบบดิจิทัลสนับสนุนการเปิดเผย แลกเปลี่ยน เชื่อมโยงข้อมูลภาครัฐอย่างบูรณาการ
- พัฒนากลไกการเปิดเผยข้อมูลการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐให้โปร่งใสป้องกันการทุจริตทุกขั้นตอน
ตัวอย่างโครงการ
- การพัฒนาศูนย์กลางการเปิดเผยข้อมูลภาครัฐ
- การพัฒนาแพลตฟอร์มสนับสนุนการบริหารจัดการหน่วยงานภาครัฐ
งบประมาณ
946.36 ล้านบาท
หน่วยงานรับผิดชอบ
เช่น กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดศ.) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ และ สพร.
ยุทธศาสตร์ที่ 4 พัฒนากลไกการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนร่วมขับเคลื่อนรัฐบาลดิจิทัล
จำนวนมาตรการ/ แผนงาน/โครงการ
3 มาตรการ 3 แผนงาน 5 โครงการ
ตัวอย่างกลไก/มาตรการ
- จัดให้มีระบบดิจิทัล เปิดโอกาสให้ทุกภาคส่วนได้แสดงความคิดเห็นต่อการพัฒนาประเทศ
- เปิดเผยข้อมูลข่าวสารสาธารณะของหน่วยงานรัฐในรูปแบบดิจิทัล
ตัวอย่างโครงการ
- การพัฒนาระบบรับฟังความคิดเห็นประชาชนผ่านช่องทางดิจิทัล
- การปรับปรุงหรือแก้ไขกฎหมาย กฎระเบียบ ข้อบังคับ เพื่อเพิ่มการมีส่วนร่วมในการตัดสินใจนโยบายของรัฐ
งบประมาณ
160 ล้านบาท
หน่วยงานรับผิดชอบ
เช่น สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ สำนักงาน ก.พ.ร. และ สพร.
แนวทาง
การขับเคลื่อน
และติดตาม
ประเมินผล
- กลไกเชิงนโยบาย โดยคณะกรรมการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลและอนุกรรมการที่ได้รับการแต่งตั้ง
- กลไกการดำเนินงานและการพิจารณากลั่นกรองงบประมาณ ผ่านการแต่งตั้งคณะอนุกรรมการภายใต้คณะกรรมการพัฒนารัฐบาลดิจิทัล
- กลไกการมีส่วนร่วมจากหน่วยงานภาคีและภาคเอกชน
- กลไกการปรับปรุงโครงสร้างระบบราชการด้านบุคลากรภาครัฐ
3. สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ในการประชุมครั้งที่ 11/2563 เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2563 มีมติเห็นชอบ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ เพื่อเป็นเครื่องมือสำหรับกำหนดทิศทาง และบูรณาการการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลของประเทศ โดยมีข้อสังเกตเพิ่มเติมว่า เนื่องจากกรอบระยะเวลาของ (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ ที่กำหนดไว้คือปี พ.ศ. 2563 - 2565 ซึ่งขณะนี้กระบวนการพิจารณางบประมาณในปี พ.ศ. 2563 และ พ.ศ. 2564 ได้เสร็จสิ้นไปแล้ว ดังนั้น เพื่อให้เป็นไปได้ในทางปฏิบัติ สพร. ควรพิจารณาคัดเลือกโครงการที่มีความสำคัญที่จำเป็นต้องได้รับการจัดสรรงบประมาณในปี พ.ศ. 2565 และเห็นควรให้ สพร. เริ่มกระบวนการยกร่างแผนฉบับต่อไป โดยควรกำหนดระยะเวลาที่เหมาะสม ไม่สั้นเกินไป เช่น 5 ปี เป็นต้น เพื่อให้สามารถดำเนินการอย่างต่อเนื่องและทันกับช่วงเวลาของกระบวนการงบประมาณ โดยมีข้อสังเกตในการยกร่างแผน เช่น ควรศึกษาความครอบคลุมของการพัฒนารัฐบาลดิจิทัลและออกแบบแผนให้มีบริบทที่ครบองค์ประกอบมากขึ้น ควรจัดลำดับความสำคัญของโครงการที่มีจุดมุ่งเน้นตามเป้าหมายที่กำหนดไว้ให้ชัดเจน ควรกำหนดรายละเอียดให้ชัดเจนว่ามีแนวทางและขั้นตอนการดำเนินการอย่างไร และไม่ควรมองมิติเฉพาะเรื่องการนำเทคโนโลยีมาใช้เพียงอย่างเดียวเท่านั้น ทั้งนี้ สพร. ได้ปรับปรุง (ร่าง) แผนพัฒนารัฐบาลดิจิทัลฯ ตามข้อสังเกตดังกล่าวเรียบร้อยแล้ว
21. เรื่อง ผลการพิจารณารายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง ยุทธศาสตร์และแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ของคณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง สู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน วุฒิสภา
คณะรัฐมนตรีรับทราบผลการพิจารณารายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง ยุทธศาสตร์และ แนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ของคณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง สู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน วุฒิสภา ตามที่สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) เสนอ และแจ้งให้สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภาทราบต่อไป
เรื่องเดิม
1. สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา (สว.) ได้เสนอรายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง ยุทธศาสตร์และแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ของคณะกรรมาธิการวิสามัญศึกษาแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง สู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน วุฒิสภา มาเพื่อดำเนินการ ซึ่งสามารถแยกเนื้อหาสาระและประเด็นตามลำดับความสำคัญได้ 3 ส่วน ส่วนที่ 1 รายงานการพิจารณา เรื่อง ยุทธศาสตร์และแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ส่วนที่ 2 แผนยุทธศาสตร์การสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน ส่วนที่ 3 คู่มือแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า และโอกาสสู่สังคมเพื่อพัฒนาชาติไทยอย่างยั่งยืน โดยคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ ได้มีข้อเสนอแนะในภาพรวม 2 ประเด็น ได้แก่ 1) ข้อเสนอแนะในด้านการดำเนินการ เช่น ควรมีการศึกษาวิจัยและพัฒนา (research & development) ผลกระทบหรือผลลัพธ์จากกระบวนการในการสร้างคนดี คนเก่ง และคนกล้า ในมิติต่าง ๆ ที่มีต่อการพัฒนาความเป็นอยู่ของคนในชาติและความเจริญมั่นคงของชาติ 2) ข้อเสนอแนะในด้านการส่งเสริมและการบูรณาการ เช่น รัฐบาลควรกำหนดให้การสร้างคนดี คนเก่ง และคนกล้าเป็นวาระแห่งชาติ เพื่อผลักดันให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม โดยทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชนต้องร่วมมือกันดำเนินการอย่างจริงจัง
2. รองนายกรัฐมนตรี (นายวิษณุ เครืองาม) สั่งและปฏิบัติราชการแทนนายกรัฐมนตรี พิจารณาแล้วมีคำสั่งให้ สศช. เป็นหน่วยงานหลักรับรายงานพร้อมทั้งข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ ไปพิจารณาร่วมกับกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา (กก.) กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) กระทรวงมหาดไทย (มท.) กระทรวงวัฒนธรรม (วธ.) กระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาศึกษาแนวทางและความเหมาะสมของรายงานและข้อเสนอแนะดังกล่าว และสรุปผลการพิจารณาหรือผลการดำเนินการเกี่ยวกับเรื่องดังกล่าวในภาพรวม แล้วส่งให้สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีภายใน 30 วัน นับแต่วันที่ได้รับแจ้งคำสั่ง เพื่อนำเสนอคณะรัฐมนตรีต่อไป
ข้อเท็จจริง
สศช. ได้ประชุมหารือร่วมกับหน่วยงานตามข้อ 2. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กรมกิจการเด็กและเยาวชน สำนักงานกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว และศูนย์คุณธรรม (องค์การมหาชน) โดยที่ประชุมเห็นด้วยกับข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ สรุปได้ดังนี้
ข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ
ผลการพิจารณาศึกษา
1. ข้อเสนอแนะในการดำเนินการ
- ควรจัดทำระเบียบ ข้อบังคับ กฎ กฎหมาย และคู่มือในการปฏิบัติ ทั้งในส่วนที่เป็นการสร้าง การส่งเสริม การปกป้อง การคุ้มครอง การสร้างโอกาสและการสร้างความยั่งยืนให้สอดคล้องกับคนไทย สังคมไทย ในปัจจุบันและอนาคต
- เห็นด้วยกับข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการวิสามัญดังกล่าว โดย วธ. แจ้งว่า ได้ดำเนินการเพื่อสร้างคนดี มีคุณธรรม จริยธรรม มีความพอเพียง วินัย สุจริต และ จิตอาสา ภายใต้แผนแม่บทส่งเสริมคุณธรรมแห่งชาติ ฉบับที่ 1 (พ.ศ. 2559 – 2564) ซึ่งสอดคล้องและสนับสนุนการขับเคลื่อนงานตามแนวทางการสร้างคนดี คนเก่ง คนกล้า ดังนี้ ยุทธศาสตร์สร้างคนดี ประเด็น การสร้างสังคมคุณธรรม และการสร้างครอบครัวคุณธรรม ยุทธศาสตร์การสร้างโอกาส ประเด็นการสร้างองค์กรคนดี การสร้างโอกาสให้คนดี คนเก่ง คนกล้า การสร้างโอกาสใน การเรียนรู้ตลอดชีวิต และการสร้างให้คนไทยมีศิลปะและภูมิใจในวัฒนธรรมไทย ยุทธศาสตร์การสร้างความยั่งยืน ประเด็นกลไกทางเครือข่าย องค์กร มูลนิธิชุมชน และการบริหารจัดการ
- ศธ. ยุทธศาสตร์การสร้างคนดี คนเก่งฯ มีแนวทางที่เป็นประโยชน์ในการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ของประเทศและมีความสอดคล้องกับแผนปฏิบัติราชการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 และ 2565 อย่างไรก็ดี การขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ให้บรรลุเป้าหมายจำเป็นต้องสร้างการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน และกำหนดหน่วยงานรับผิดชอบรายยุทธศาสตร์ที่ชัดเจน
2. ข้อเสนอแนะในด้านการส่งเสริมและการบูรณาการ
- รัฐบาลควรกำหนดให้การสร้างคนดี คนเก่ง และคนกล้าเป็นวาระแห่งชาติ เพื่อผลักดันให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม โดยทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน และประชาชนต้องร่วมมือกันดำเนินการอย่างจริงจัง โดยมีการจัดตั้งคณะกรรมการระดับชาติเพื่อกำหนดนโยบายที่นำไปสู่การปฏิบัติ
- รัฐบาลและทุกภาคส่วน ควรสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อให้เกิด “การให้โอกาส การเปิดโอกาส การสร้างโอกาส” ในทุกมิติอย่างเสมอภาคทั้งในระดับบุคคลและองค์กร เพื่อให้คนไทยทุกช่วงวัยสามารถเข้าถึงการศึกษาเรียนรู้ที่ตนถนัด
- ปัจจุบันประเทศไทยมีแผนแม่บทส่งเสริมคุณธรรมแห่งชาติที่กำหนดเรื่องการสร้างคนดี การส่งเสริมให้สังคมเป็นสังคมคุณธรรม เป็นเป้าหมายภายใต้แผนแม่บทส่งเสริมคุณธรรมแห่งชาติ โดย วธ. มีการดำเนินการโครงการที่สำคัญ เช่น การขับเคลื่อนแผนแม่บทส่งเสริมคุณธรรมแห่งชาติ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 โดยคณะอนุกรรมการส่งเสริมคุณธรรมระดับกระทรวง ระดับจังหวัด และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องร่วมขับเคลื่อนแผนแม่บทฯ จัดเวทีการประชุมเพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้แนวทางในการดำเนินงานขับเคลื่อนแผน รวมทั้งข้อเสนอแนะเพื่อนำไปประกอบการจัดทำแผนแม่บทฯ ฉบับที่ 2
- อว. ได้มุ่งเน้นหลักสูตรที่ส่งเสริมทักษะในศตวรรษที่ 21 และตอบสนองต่อตลาดแรงงาน อาทิ การสร้างบัณฑิตพันธุ์ใหม่ การให้ความสำคัญกับการผลิตกำลังคนเพื่อรองรับนโยบายไทยแลนด์ 4.0 โดยโครงการบัณฑิตพันธุ์ใหม่ ได้มีการสอดแทรกความรู้ทางด้านคุณธรรม จริยธรรม เข้าไปในกระบวนการเรียนการสอนด้วย
22. เรื่อง รายงานผลการดำเนินการโครงการจิตอาสาพระราชทาน
คณะรัฐมนตรีรับทราบรายงานผลการดำเนินการโครงการจิตอาสาพระราชทาน ประจำเดือนตุลาคม - ธันวาคม 2563 ตามที่สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี (สปน.) เสนอ สรุปสาระสำคัญได้ ดังนี้
1. การจัดฝึกอบรมชุดปฏิบัติการจิตอาสาภัยพิบัติประจำองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ปัจจุบัน อปท. ทุกแห่งได้จัดตั้งชุดปฏิบัติการจิตอาสาภัยพิบัติฯ ครบเรียบร้อยแล้ว และมีการบันทึกรายชื่อผู้สมัครในระบบรายงานแบบอิเล็กทรอนิกส์ (e-Report) ของกรมการปกครองที่ได้รับการยืนยันข้อมูลจากศูนย์อำนวยการจิตอาสาพระราชทานอำเภอแล้ว 454,832 คน และมีการฝึกอบรมชุดปฏิบัติการจิตอาสาภัยพิบัติฯ ใน 24 จังหวัด มีผู้ผ่านการอบรม 225,042 คน
2. การจัดกิจกรรมจิตอาสาพัฒนาเพื่อสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณในโอกาสวันสำคัญของชาติไทยเพื่อร่วมกันแสดงออกถึงความจงรักภักดี และสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณ สรุปได้ ดังนี้
เดือน
วันที่/กิจกรรม
ตุลาคม 2563
- จัดกิจกรรม “ปณิธานความดี ทำดีเริ่มได้ที่ใจเรา” ด้วยการพัฒนาหรือทำความสะอาดสถานศึกษา ปลูกป่า ปลูกต้นไม้ เก็บขยะ และปรับปรุงภูมิทัศน์ เมื่อวันที่ 13 ตุลาคม 2563 ซึ่งเป็นวันคล้ายวันสวรรคต พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และวันที่ 23 ตุลาคม 2563 ซึ่งเป็นวันคล้ายวันสวรรคตพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
พฤศจิกายน 2563
- จัดกิจกรรมจิตอาสาพัฒนาโรงพยาบาล สถานพยาบาล ภายในจังหวัดในวันที่ 25 พฤศจิกายน 2563 ซึ่งเป็นวันสมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า (วันคล้ายวันสวรรคต พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว)
ธันวาคม 2563
- จัดกิจกรรมพัฒนาภูมิทัศน์ ทำความสะอาดลำน้ำ คู คลอง ชุมชนที่อาศัยอยู่ริมแม่น้ำ คู คลอง และกิจกรรมจิตอาสาพัฒนาสิ่งแวดล้อมหรือกิจกรรมจิตอาสาอื่น ๆ ตามความเหมาะสมของพื้นที่ในวันที่ 5 ธันวาคม 2563 ซึ่งเป็นวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร วันชาติ และวันพ่อแห่งชาติ
3. การจัดนิทรรศการ “ความสุขที่พ่อให้” และนิทรรศการ “ความดีที่แบ่งปัน” โดยรัฐบาลได้จัดกิจกรรม “วันพ่อแห่งชาติ” ระหว่างวันที่ 1-6 ธันวาคม 2563 เพื่อเป็นการรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณและเพื่อสืบสานพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดย สปน. เป็นหน่วยงานหลักร่วมกับหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และศูนย์อำนวยการใหญ่จิตอาสาพระราชทาน
4. การฝึกอบรมหลักสูตรจิตอาสา 904 “หลักสูตรประจำ” รุ่น 5/63 “เป็นเบ้า เป็น แม่พิมพ์” ระยะเวลาการฝึกอบรม 6 สัปดาห์ ระหว่างวันที่ 10 พฤศจิกายน - 29 ธันวาคม 2563 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อให้ผู้สำเร็จการฝึกอบรมสามารถเป็นตัวอย่างให้กับประชาชนจิตอาสาในการสร้างอุดมการณ์ สร้างจิตสำนึก สร้างระเบียบวินัย สามารถเป็นผู้นำสำคัญในการประสานความร่วมมือแก้ไขปัญหาความเดือดร้อนให้กับประชาชนในพื้นที่ และนำความรู้ที่ได้รับไปช่วยเหลือผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนจากสถานการณ์วิกฤตและภัยพิบัติได้อย่างมีประสิทธิภาพ
5. ข้อมูลจำนวนจิตอาสาและกิจกรรมจิตอาสา ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2563 มีจิตอาสาลงทะเบียน 6,739,796 คน [แยกตามพื้นที่ (ภูมิลำเนา) ได้แก่ กรุงเทพมหานคร 455,784 คน ส่วนภูมิภาค 6,284,012 คน แยกตามเพศ ได้แก่ เพศชาย 3,001,280 คน และเพศหญิง 3,738,516 คน] และจัดกิจกรรมจิตอาสาพัฒนา 53,695 ครั้ง กิจกรรมจิตอาสาภัยพิบัติ 703 ครั้ง และการบรรยายขยายผลให้ความรู้เกี่ยวกับสถาบันพระมหากษัตริย์กับประเทศไทย 1,039 ครั้ง
23. เรื่อง รายงานสรุปผลการพิจารณาต่อข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน รวมตลอดทั้งการแก้ไขปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือคำสั่ง เพื่อให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชน กรณีขอให้ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรง
คณะรัฐมนตรีรับทราบรายงานสรุปผลการพิจารณาต่อข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชนรวมตลอดทั้งการแก้ไขปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือคำสั่ง เพื่อให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชน กรณีขอให้ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรงของคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ตามที่กระทรวงแรงงาน (รง.) เสนอ และแจ้งให้คณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติทราบต่อไป
เรื่องเดิม
1. กสม. ได้รับเรื่องร้องเรียนจากผู้แทนของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงที่ทำงานอยู่ในบริษัท ฮิตาชิ คอนซูมเมอร์ โปรดักส์ (ประเทศไทย) จำกัด ขอให้ตรวจสอบกรณีกล่าวอ้างว่า บริษัทฯ ได้จ้างลูกจ้างบางส่วนโดยวิธีการเหมาค่าแรงมาตั้งแต่ปี 2544 ปัจจุบันได้จ้างลูกจ้างรับเหมาค่าแรงโดยมอบหมายให้บริษัทรับเหมาค่าแรง 4 แห่ง เป็นผู้จัดหาคนเข้ามาทำงาน ทั้งนี้ ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงมีลักษณะการทำงานเช่นเดียวกันกับลูกจ้างตามสัญญาจ้างโดยตรง โดยสามารถทำงานทดแทนกันได้ในทุกกรณีเมื่อได้รับมอบหมาย อีกทั้งอัตราส่วนของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงกับลูกจ้างตามสัญญาจ้างโดยตรงนั้นใกล้เคียงกัน แต่สิทธิประโยชน์และสวัสดิการแตกต่างกันมาก ในกรณีนี้พนักงานตรวจแรงงานได้ทำการตรวจสภาพการจ้างและการทำงานของบริษัทฯ แล้วมีคำสั่งให้บริษัทฯ จัดสิทธิประโยชน์และสวัสดิการให้แก่ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงตามหลักเกณฑ์เช่นเดียวกับลูกจ้างที่บริษัทฯ จ้างเองโดยตรง แต่บริษัทฯ ได้อุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อผู้ว่าราชการจังหวัดปราจีนบุรี ซึ่งการที่บริษัทฯ ยังคงเพิกเฉยไม่ปฏิบัติตามคำสั่งพนักงานตรวจแรงงานดังกล่าว ทำให้ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงไม่ได้รับสิทธิอันพึงมีพึงได้ตามกฎหมาย
2. กสม. ได้พิจารณาแล้วเห็นว่า การที่บริษัทฯ มิได้จัดให้ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงซึ่งทำงานในลักษณะเดียวกันกับลูกจ้างตามสัญญาจ้างโดยตรง ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่เป็นธรรมโดยเท่าเทียมกันนั้นเป็นการปฏิบัติที่แตกต่างกันต่อบุคคล ซึ่งทำงานในลักษณะเดียวกันด้วยเหตุแห่งสถานะและรูปแบบการจ้างแรงงานที่แตกต่างกัน ก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมในการจ้างแรงงาน ผู้ทำงานที่มีคุณค่าเท่ากันกลับไม่ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่เท่าเทียมและเป็นธรรม จึงเป็นการเลือกปฏิบัติและลดทอนคุณค่าความเป็นมนุษย์ของแรงงานอันเป็นการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรง แต่ในระหว่างการตรวจสอบลูกจ้างรับเหมาค่าแรงบางส่วนได้ยื่นฟ้องต่อศาลแรงงานภาค 2 ในกรณีที่นายจ้างฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ซึ่งต่อมาได้มีการไกล่เกลี่ยและยอมความกันในชั้นศาลแล้ว กสม. จึงได้สั่งให้ยุติเรื่อง อย่างไรก็ตาม แม้ปัจจุบันพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 และที่แก้ไขเพิ่มเติม จะบัญญัติรับรองและคุ้มครองสิทธิของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงให้ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่เป็นธรรมโดยไม่เลือกปฏิบัติ ซึ่งสอดคล้องกับรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยและหนังสือสัญญาที่ประเทศไทยเป็นภาคีและมีพันธกรณีที่จะต้องปฏิบัติตามแล้วแต่ยังไม่สามารถคุ้มครองและเป็นหลักประกันสิทธิของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีข้อสังเกตเกี่ยวกับบทกำหนดโทษกรณีที่ผู้ประกอบกิจการไม่สามารถปฏิบัติตาม ซึ่งกฎหมายได้บัญญัติให้ระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาท แต่หากพิจารณาถึงสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่ผู้ประกอบการซึ่งถือเป็นนายจ้างจะต้องจ่ายให้แก่ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงตามความเป็นจริงอาจมีมูลค่าสูงกว่าจำนวนเงินค่าปรับที่กฎหมายกำหนด เมื่อคำนวณจากฐานของจำนวนลูกจ้างรับเหมาค่าแรงที่แตกต่างกันในแต่ละสถานประกอบกิจการ โดยเฉพาะสถานประกอบกิจการขนาดใหญ่ที่มีการจ้างลูกจ้างโดยวิธีการเหมาค่าแรงเป็นจำนวนมาก ผู้ประกอบกิจการอาจยินยอมให้เปรียบเทียบและชำระค่าปรับในชั้นพนักงานเจ้าหน้าที่ ด้วยเหตุนี้จึงทำให้กลไกทางกฎหมายที่มุ่งคุ้มครองลูกจ้างรับเหมาค่าแรงให้ได้รับความเท่าเทียมและเป็นธรรมดังกล่าว ไม่สามารถบรรลุผลตามเจตนารมณ์ได้อย่างแท้จริง
3. นอกจากนี้ ยีงมีปัญหาในการตีความและบังคับใช้กฎหมาย เนื่องจากไม่ระบุถึงลักษณะความผูกพันทางสัญญาระหว่างผู้ประกอบกิจการ ผู้รับเหมาค่าแรง และลูกจ้างรับเหมาค่าแรงให้ชัดเจนและไม่มีการกำหนดถึงขอบเขตหรือมูลเหตุแห่งความจำเป็นในการจ้างเหมาค่าแรง ทำให้ผู้ประกอบกิจการนำการจ้างเหมาค่าแรงมาบิดเบือนและนำไปใช้กับการจ้างแรงงานระยะยาวหรือมีลักษณะเป็นการประจำ เพื่อหลีกเลี่ยงความรับผิดที่ผู้ประกอบกิจการมีต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรงอันเป็นการลิดรอนสิทธิของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงโดยตรง บทบัญญัติดังกล่าวอาจมีประสิทธิภาพในเชิงบริบทแต่ไม่มีประสิทธิผลในการใช้บังคับ ทำให้เกิดความสับสนและคลาดเคลื่อนไปจากเจตนารมณ์ที่แท้จริงของกฎหมาย อีกทั้งยังไม่มีการบัญญัติถึงเกณฑ์มาตรฐานกำหนดการใช้ดุลยพินิจของพนักงานตรวจแรงงานหรือศาลให้มีความชัดเจน แต่ปรากฎเพียงในคำชี้แจงพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2551 ของกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน รง. ซึ่งมิได้มีสถานะเป็นกฎหมาย จึงอาจทำให้เกิดการใช้ดุลยพินิจที่แตกต่างกันและไม่เป็นเอกภาพ ประกอบกับไม่มีการเผยแพร่หลักเกณฑ์หรือแนวปฏิบัติในการจัดสิทธิประโยชน์และสวัสดิการแก่ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงสำหรับผู้ประกอบกิจการอย่างทั่วถึง ซึ่งหากจะอาศัยแต่เพียงกลไกการตรวจสอบโดยพนักงานตรวจแรงงานคงไม่อาจปกป้องคุ้มครองสิทธิของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงได้อย่างมีประสิทธิภาพและเป็นไปตามเจตนารมณ์ของกฎหมายคุ้มครองแรงงาน กสม. จึงได้มีข้อเสนอแนะมาตรการหรือแนวทางในการส่งเสริมและคุ้มครองสิทธิมนุษยชน รวมตลอดทั้งการแก้ไขปรับปรุงกฎหมาย กฎ ระเบียบ หรือคำสั่ง เพื่อให้สอดคล้องกับหลักสิทธิมนุษยชนกรณีขอให้ตรวจสอบการละเมิดสิทธิมนุษยชนต่อลูกจ้างรับเหมาค่าแรงต่อคณะรัฐมนตรี
4. รองนายกรัฐมนตรี (นายวิษณุ เครืองาม) สั่งและปฏิบัติราชการแทนนายกรัฐมนตรีได้มอบหมายให้ รง. เป็นหน่วยงานหลักรับเรื่องนี้ไปพิจารณาร่วมกับกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) กระทรวงมหาดไทย (มท.) กระทรวงยุติธรรม (ยธ.) กระทรวงอุตสาหกรรม (อก.) สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (สคก.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อการศึกษาแนวทางและความเหมาะสมของข้อเสนอแนะดังกล่าว โดยให้ รง. สรุปผลการพิจารณาหรือผลการดำเนินการดังกล่าวในภาพรวม แล้วส่งให้สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีภายใน 30 วัน นับแต่วันที่ได้รับแจ้งคำสั่ง เพื่อนำเสนอคณะรัฐมนตรีต่อไป
สาระสำคัญของเรื่อง
รง. รายงานว่า ได้ประชุมหารือร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้แก่ พม. มท. ยธ. อก. และ สคก. แล้ว เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2564 ซึ่งมีผลการพิจารณาในภาพรวมสรุปได้ ดังนี้
ข้อเสนอแนะของ กสม.
สรุปผลการพิจารณา
1. ทบทวนและปรับปรุงแก้ไขกฎหมายว่าด้วยการคุ้มครองแรงงานที่ยังมีช่องว่างระหว่างกฎหมายและทางปฏิบัติ โดยพิจารณาแก้ไขเพิ่มเติมบทบัญญัติมาตรา 11/1 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2551 ให้มีความชัดเจนทั้งในเรื่องลักษณะความสัมพันธ์ของการจ้างแรงงานในรูปแบบการจ้างเหมาค่าแรง ขอบเขต และมูลเหตุจำเป็นในการจ้างเหมาค่าแรง และหลักเกณฑ์ในทางปฏิบัติ
บทบัญญัติตามมาตรา 11/1 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มีความชัดเจนและไม่มีประเด็นปัญหาเกี่ยวกับการตีความตัวบทกฎหมาย จึงยังไม่ควรปรับปรุงแก้ไขบทบัญญัติดังกล่าว แต่ควรนำมาตรา 11/1 เข้าสู่กระบวนการประเมินผลสัมฤทธิ์ทางกฎหมายต่อไป และให้กำหนดแนวปฏิบัติหรือมาตรการให้นายจ้าง ลูกจ้าง มีความเข้าใจเกี่ยวกับบทบัญญัติตามมาตรา 11/1 มากขึ้น
2. ควรพิจารณาถึงความเหมาะสมของบทกำหนดโทษตามมาตรา 144/1 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2551 ให้ได้สัดส่วนกับความเสียหายจากการที่ลูกจ้างรับเหมาค่าแรงไม่ได้รับสิทธิประโยชน์และสวัสดิการตามสิทธิที่พึงมีพึงได้ตามกฎหมาย โดยคำนึงถึงความสมดุลระหว่างการคุ้มครองสิทธิของลูกจ้างรับเหมาค่าแรงและผลกระทบต่อการประกอบธุรกิจของผู้ประกอบกิจการ
บทกำหนดโทษที่กำหนดไว้มีความเหมาะสมแล้ว เนื่องจากการกำหนดโทษดังกล่าวสอดคล้องกับหลักเกณฑ์ในการกำหนดโทษทางอาญาตามมติคณะรัฐมนตรีในเรื่องแนวทางการกำหนดโทษตามมาตรา 77 แห่งรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2560 ประกอบกับพระราชบัญญัติหลักเกณฑ์การจัดทำร่างกฎหมายและการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย พ.ศ. 2562 ที่กำหนดให้มีการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมายทุกรอบระยะเวลาห้าปี ทั้งนี้ เมื่อครบรอบกำหนดระยะเวลาที่จะต้องนำพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ทั้งฉบับเข้าสู่กระบวนการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน รง. จะนำข้อเสนอแนะในประเด็นที่ 1 และประเด็นที่ 2 (มาตรา 11/1 และมาตรา 144/1 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 และที่แก้ไขเพิ่มเติม) เข้าสู่กระบวนการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมายด้วย เพื่อพิจารณาว่าสมควรมีการแก้ไขปรับปรุงหรือไม่อย่างไรต่อไป
3. เผยแพร่หลักเกณฑ์ที่เป็นรูปธรรมในการจัดสิทธิประโยชน์และสวัสดิการที่เป็นธรรม โดยไม่เลือกปฏิบัติตามมาตรา 11/1 แก่ผู้ประกอบกิจการอย่างทั่วถึงเพื่อเป็นการแก้ไขปัญหาในเชิงป้องกัน
มอบหมายให้กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน รง. ดำเนินการเผยแพร่แนวปฏิบัติ ตามมาตรา 11/1 ให้หน่วยปฏิบัติ นายจ้าง ลูกจ้าง และผู้ที่เกี่ยวข้อง (องค์กรพัฒนาเอกชน ภาคประชาสังคม ฯลฯ) ได้ทราบอย่างทั่วถึงในการปฏิบัติที่ถูกต้องตามกฎหมาย รวมถึงให้นำไปเขียนไว้ในคู่มือพนักงานตรวจแรงงาน และหลักสูตรฝึกอบรมพนักงานตรวจแรงงาน เพื่อให้การปฏิบัติเป็นไปในทิศทางเดียวกัน
24. เรื่อง รายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2562
คณะรัฐมนตรีรับทราบรายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2562 และมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องขับเคลื่อนในเชิงนโยบายต่อไป ตามที่กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เสนอ โดยให้ พม. รับความเห็นของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องไปประกอบการพิจารณาดำเนินการด้วย
สาระสำคัญของเรื่อง
พม. รายงานว่า คณะกรรมการผู้สูงอายุแห่งชาติ (กผส.) ได้ประชุมครั้งที่ 5/2563 เมื่อวันที่ 7 ธันวาคม 2563 มีมติเห็นชอบรายงานสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2562 และให้เสนอต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อทราบข้อมูลสถานการณ์เกี่ยวกับผู้สูงอายุของประเทศไทย และมอบหมายหน่วยงานที่เกี่ยวข้องขับเคลื่อนในเชิงนโยบายต่อไป สรุปสาระสำคัญได้ ดังนี้
1. บทสรุปผู้บริหารและข้อเสนอแนะ ปี 2562 ประชากรรุ่นเกิดล้าน (คนที่เกิดในช่วงปี 2506-2526) มีอายุ 36-56 ปีแล้ว อีกเพียง 4 ปีข้างหน้า เริ่มตั้งแต่ปี 2566 จะมีคนไทยอายุถึง 60 ปี ปีละล้านคน ในขณะที่จำนวนการเกิดในประเทศไทยปี 2562 ลดต่ำลงเหลือเพียง 6.1 แสนคน ดังนั้น การส่งเสริมและพัฒนากลไกการดำเนินงานด้านสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุให้ดียิ่งขึ้น อาจทำได้โดยดำเนินการตามข้อเสนอแนะสำคัญ 3 ประการ ดังนี้
1.1 ทบทวนและคำนึงถึงความยั่งยืน และภาระทางด้านงบประมาณอย่างจริงจังต่อการจัดสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุผ่านโครงการต่าง ๆ ของภาครัฐ เช่น การให้เบี้ยยังชีพผู้สูงอายุที่เป็นหนึ่งในสวัสดิการด้านการทำงานและการมีรายได้สำหรับผู้สูงอายุ แม้ว่าจะช่วยบรรเทาความทุกข์ยากทางการเงินให้แก่ผู้สูงอายุเฉพาะหน้า แต่ขณะเดียวกันความท้าทายของภาระทางด้านงบประมาณของประเทศและวิธีการนำเงินที่ได้รับเพื่อไปสร้างประโยชน์หรือต่อยอดเพื่อให้เกิดความมั่นคงทางอาชีพและการดำรงชีวิตส่วนบุคคลในระยะยาวยังเป็นสิ่งที่ภาครัฐและสังคมต้องพิจารณาด้วย
1.2 ปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ เกี่ยวกับปรัชญาในการจัดสวัสดิการสังคมให้ก้าวทันกับการเปลี่ยนแปลงในบริบทของสังคม และมีความเป็นสากลมากยิ่งขึ้น ด้วยการก้าวให้พ้นจากแนวคิดที่มุ่งเน้น “การสงเคราะห์” ซึ่งมีกลุ่มเป้าหมายที่ค่อนข้างเฉพาะเจาะจงเพื่อเดินหน้าไปสู่การยอมรับแนวคิดการจัดสวัสดิการสังคมบนพื้นฐานของ “สิทธิพลเมือง” ดังนั้น ในฐานะที่เป็นพลเมืองไทยไม่ว่าจะเป็นเพศใด วัยใด หรือมีเศรษฐฐานะใดต่างควรมีสิทธิในการเข้าถึงและได้รับการจัดสวัสดิการสังคมขั้นพื้นฐาน ทั้งจากภาครัฐและทุกภาคส่วนในสังคมอย่างทั่วถึง และถ้วนหน้า
1.3 กระจายความรับผิดชอบในการจัดสวัสดิการสังคมผ่านการสร้าง “หุ้นส่วน” ด้วยการให้ภาคส่วนต่าง ๆ ที่มีศักยภาพในสังคม ทั้งจากครอบครัว อาสาสมัคร ชุมชน ท้องถิ่น สถาบันศาสนา และภาคประชาสังคม รวมถึงภาคเอกชน เข้ามามีส่วนร่วมและสนับสนุนการจัดสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุอย่างเป็นรูปธรรม การลดบทบาทการเป็น “เจ้าของ” และ การเพิ่มบทบาทการเป็น “เจ้าภาพ” ในการจัดสวัสดิการของรัฐไม่เพียงจะช่วยแบ่งเบาภาระงบประมาณของภาครัฐ แต่ยังเป็นการส่งเสริมขีดความสามารถในการจัดสวัสดิการสังคมของประเทศไทยให้เป็นไปตามแนวนโยบาย “สวัสดิการแห่งรัฐ”
2. ส่วนที่ 1 : สถานการณ์ทั่วไป
หัวข้อ
สาระสำคัญ
สถานการณ์โลก
- ปี 2562 โลกมีผู้สูงอายุครบ 1,000 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 13 ของประชากรทั้งโลก
- ประชากรโลกกำลังเพิ่มขึ้นด้วยอัตราที่ช้าลง แต่ประชากรสูงอายุกลับเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะอย่างยิ่ง “ศตวรรษิกชน” หรือคนที่มีอายุ 100 ปีขึ้นไป กำลังมีสัดส่วนสูงขึ้นอย่างเร็วมาก
สถานการณ์ในภูมิภาค
- ทวีปเอเชียมีผู้สูงอายุมากที่สุด 586 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 13 ของประชากรทั้งทวีป
- รองลงมาทวีปยุโรปมีผู้สูงอายุ 189 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 19 ของผู้สูงอายุทั้งโลก
- อาเซียนมีประชากรสูงอายุ 70 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 11 ของประชากรอาเซียน
- ญี่ปุ่นเป็นประเทศที่มีอัตราผู้สูงอายุสูงสุดในโลก คิดเป็นร้อยละ 34 จากประชากรทั้งหมด 127 ล้านคน
สถานการณ์ในไทย
- ประชากรผู้สูงอายุไทยมีจำนวน 11.6 ล้านคน หรือคิดเป็นร้อยละ 17.5 ของประชากรทั้งหมด
- ภาคเหนือเป็นภาคที่มีอัตราผู้สูงอายุสูงสุดถึงร้อยละ 22
- ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ร้อยละ 20
- ภาคกลางและภาคใต้มีอัตราผู้สูงอายุต่ำสุด ร้อยละ 15
- ปี 2565 ไทยจะเป็นสังคมสูงอายุอย่างสมบูรณ์ คือ มีประชากรสูงอายุร้อยละ 20
- ปี 2576 ไทยจะเป็นสังคมสูงอายุระดับสุดยอด คือ มีประชากรสูงอายุร้อยละ 28
3. ส่วนที่ 2 : สวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุ การเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วของประชากรสูงอายุทำให้การจัดสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุกลายเป็นอีกประเด็นที่ท้าทายของสังคมไทย รัฐจึงต้องทำให้คนในสังคมได้รับสวัสดิการอย่างทั่วถึงและเป็นธรรม โดยการจัดสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุ (Social Welfare for Elderly) จำแนกตามสิทธิผู้สูงอายุตามพระราชบัญญัติผู้สูงอายุ พ.ศ. 2546 โดยในปี 2562 มีการดำเนินการ ดังนี้
1) การศึกษา เช่น โรงเรียนผู้สูงอายุ โดยมีการกำหนดเนื้อหาที่เหมาะสมเพื่อเป็นแนวทางในการเรียนรู้ 4 มิติ คือ มิติสุขภาพ มิติสังคม มิติเศรษฐกิจ และมิติสภาพแวดล้อมและบริการสาธารณะที่สถาบัน หน่วยงาน หรือชุมชนจัดตั้งขึ้น โดยมีโรงเรียนผู้สูงอายุ 1,555 แห่งทั่วประเทศ
2) สุขภาพอนามัย เช่น สวัสดิการรักษาพยาบาลข้าราชการ กองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติหรือบัตรทอง โดยมีผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงได้รับการดูแล จำนวน 219,518 คน
3) สวัสดิการด้านที่อยู่อาศัย มีการปรับปรุงซ่อมบ้านให้แก่ผู้สูงอายุ 3,200 หลัง และสถานที่สาธารณะให้เอื้อต่อการเข้าถึงบริบทของผู้สูงอายุและคนทุกวัย 20 แห่ง
4) การทำงานและการมีรายได้ รัฐบาลออกมาตรการจูงใจเพื่อส่งเสริมให้ภาคเอกชนจ้างแรงงานผู้สูงอายุเข้าทำงานมากขึ้น เช่น มีศูนย์พัฒนาคุณภาพชีวิตและส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุ (ศพอส.) 1,489 แห่ง การสนับสนุนเงินทุนกู้ยืมเพื่อประกอบอาชีพผู้สูงอายุผ่านกองทุนผู้สูงอายุ 8,991 คน เบี้ยยังชีพผู้สูงอายุ 9.09 ล้านคน การจ่ายเงินช่วยเหลือเพื่อการยังชีพแก่ผู้สูงอายุที่มีรายได้น้อย ตามโครงการลงทะเบียนเพื่อสวัสดิการแห่งรัฐ ประมาณ 4 พันล้านบาทและสวัสดิการขั้นพื้นฐานอีกรูปแบบหนึ่งคือ บำเหน็จบำนาญข้าราชการ กองทุนประกันสังคม กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ และกองทุนการออมแห่งชาติ
5) นันทนาการ เป็นบริการที่เกี่ยวกับการสร้างความรู้สึกส่วนหนึ่งของสังคมให้แก่ผู้ใช้บริการ โดยมีการจัดการแข่งขันกีฬาอาวุโสแห่งชาติ การส่งเสริมกีฬาสำหรับผู้สูงอายุ และการท่องเที่ยวสำหรับผู้สูงอายุ
6) กระบวนการยุติธรรม โดยการส่งเสริมให้ผู้สูงอายุเข้าถึงสิทธิและสวัสดิการอย่างทั่วถึงและเป็นธรรม รวมทั้งปกป้องและคุ้มครองผู้สูงอายุจากการทารุณกรรม หรือ แสวงหาประโยชน์โดยมิชอบด้วยกฎหมายหรือถูกทอดทิ้ง
7) บริการทางสังคม เช่น การช่วยเหลือการจัดการศพผู้สูงอายุตามประเพณี การช่วยเหลือผู้สูงอายุในภาวะยากลำบาก อีกทั้งมีกลไกในระดับพื้นที่ให้บริการ คือ อาสาสมัครพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (อพม. เชี่ยวชาญด้านผู้สูงอายุ) และอาสาสมัครบริบาลท้องถิ่น
4. ส่วนที่ 3 : สถานการณ์เด่นในรอบปี 2562
4.1 คณะกรรมการผู้สูงอายุแห่งชาติ ได้ประกาศเกียรติคุณยกย่องให้นายแพทย์บรรลุ ศิริพานิช เป็นผู้สูงอายุแห่งชาติ พุทธศักราช 2562 เพื่อเป็นเกียรติและแบบอย่างที่ดีให้กับผู้อื่นเจริญรอยตาม
4.2 กรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม ได้ประกาศแต่งตั้งศิลปินแห่งชาติเพื่อยกย่องเชิดชูเกียรติ จำนวน 12 คน เป็นศิลปินแห่งชาติประจำปี 2562 โดยทั้ง 12 คน เป็นผู้สูงอายุ ซึ่งควรค่าแก่การศึกษาต่อเยาวชนรุ่นหลัง
4.3 กรอบแนวคิดธนาคารเวลา ได้ถูกพัฒนาขึ้นเพื่อรองรับส่งเสริมให้คนในสังคมดูแลซึ่งกันและกัน โดยเฉพาะดูแลกลุ่มที่ต้องการความช่วยเหลือ เช่น ผู้สูงอายุ และเด็ก
4.4 นวัตกรรมเพื่อผู้สูงอายุ ได้แก่ 1) แอปพลิเคชัน เช่น สูงวัย Fighting FFC Airsync 4.0 และ Young Happy และ 2) สิ่งประดิษฐ์ เช่น อุปกรณ์ตรวจจับการล้มของผู้สูงอายุ และรถเข็นแบบปรับยืนได้
4.5 การใช้อินเทอร์เน็ตของผู้สูงอายุในเขตเทศบาลสูงกว่านอกเขตเทศบาล 3 เท่าตัว ในปี 2561 และในหมู่ผู้สูงอายุที่ใช้อินเทอร์เน็ต มีผู้สูงอายุใช้อินเทอร์เน็ตเป็นประจำทุกวันเพิ่มจากร้อยละ 31 ในปี 2551 คิดเป็นร้อยละ 88 ในปี 2561
4.6 ผู้สูงอายุใช้สื่อสังคมออนไลน์ เช่น ยูทูป เว็บไซต์ เฟซบุ๊ก และ อินสตาแกรม เป็นช่องทางเผยแพร่เรื่องราว ความสามารถ และธุรกิจของตนเอง เช่น “ตาแก้ว ยายเสริม-ตายายสอนหลาน” “ป้าเกษ-สูงวัยลุยไปทั่ว” “ลุงใจกับอ้ายแซม-ศิลปินเพลงพื้นบ้าน” “มนุษย์ต่างวัย” และ “คุณป้าปอมปอม-ครัวมนุษย์ป้า” รวมทั้งมีรายการโทรทัศน์ที่นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับผู้สูงอายุ เช่น “ลุยไม่รู้โรย” “SUPER 60+ ซุปเปอร์ซิกตี้ อัจฉริยะพันธุ์เก๋า” และ “เดอะวอยซ์ ซีเนียร์ The voice senior”
4.7 ภาวะสมองเสื่อมโดยสภาพร่างกายที่เสื่อมถอยเมื่ออายุเพิ่มขึ้นภาวะสมองเสื่อมเป็นอีกโรคหนึ่งที่พบว่า ยิ่งอายุยืนมากก็ยิ่งเสี่ยงอาการสมองเสื่อม ไม่ใช่การเจ็บป่วยทั่วไป แต่เป็นการที่ไม่สามารถช่วยเหลือตัวเองได้ ดังนั้น การมีกลไกการดูแลช่วยเหลือในชุมชนจึงเป็นเรื่องสำคัญที่ช่วยให้ทั้งผู้สูงอายุสมองเสื่อมและผู้ดูแลมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น
4.8 ศูนย์ฟื้นฟูสุขภาพผู้สูงอายุในชุมชน เป็นไปตามแนวคิดของการดูแลระยะกลางมุ่งให้ผู้สูงอายุที่มีข้อจำกัดในการทำหน้าที่ของร่างกายจากสาเหตุต่าง ๆ ได้รับการฟื้นฟูสุขภาพในศูนย์บริการที่ดี ตั้งอยู่ในชุมชนใกล้บ้าน เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับผุ้สูงอายุและครอบครัว ซึ่งเกิดจากความร่วมมือร่วมใจของชมรมผู้สูงอายุกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่
4.9 การดูแลแบบประคับประคองเพื่อผู้ป่วยจากไปอย่างสงบและสมศักดิ์ศรี มีเป้าหมายเพื่อให้ผู้ป่วยและญาติสามารถใช้ชีวิตร่วมกันอย่างมีความสุข มีคุณภาพชีวิตที่ดีที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ทางร่างกายและจิตใจ จนกระทั่งจากไปอย่างสงบ
4.10 รถพุ่มพวงตลาดที่เคลื่อนเข้าถึงบ้านผู้สูงอายุ คือตลาดเคลื่อนที่ในรูปแบบของรถยนต์หรือรถจักรยานยนต์ที่นำสินค้าอาหารสดและอาหารแห้งนานาชนิดไปยังบ้านของผู้สูงอายุ ซึ่งเป็นกลไกสำคัญที่ทำให้ผู้สูงอายุอาศัยอยู่ในที่เดิมให้นานที่สุด เพื่อลดปัญหาและอุปสรรคในการเดินทางของผู้สูงอายุ
5. ส่วนที่ 4 : งานวิจัยที่เกี่ยวข้องกับสวัสดิการสังคมเพื่อผู้สูงอายุไทย ได้แก่ การพัฒนาระบบสวัสดิการสังคมสำหรับผู้สูงอายุเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางสังคม การวิจัยเพื่อพัฒนาระบบการดูแลระยะยาวสำหรับผู้สูงอายุที่มีภาวะพึ่งพิงภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ การประเมินผลระบบการให้บริการการดูแลระยะกลาง (Intermediate Care) ข้อเสนอการพัฒนาการดำเนินงานส่งเสริมศักยภาพผู้สูงอายุ และข้อเสนอเชิงนโยบายการพัฒนาระบบหลักประกันถ้วนหน้าการดูแลระยะยาวในประเทศไทย
25. เรื่อง ผลการพิจารณาการรายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง การส่งเสริม เพิ่มขีดความสามารถและสร้างความเป็นธรรมทางการแข่งขันของธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ของคณะกรรมาธิการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม วุฒิสภา
คณะรัฐมนตรีรับทราบผลการพิจารณารายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง การส่งเสริม เพิ่มขีดความสามารถ และสร้างความเป็นธรรมทางการแข่งขันของธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ของคณะกรรมาธิการการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม วุฒิสภา ตามที่กระทรวงพาณิชย์เสนอ และแจ้งให้สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภาทราบต่อไป
เรื่องเดิม
1. สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา ได้เสนอรายงานการพิจารณาศึกษา เรื่อง การส่งเสริม เพิ่มขีดความสามารถ และสร้างความเป็นธรรมทางการแข่งขันของธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ของคณะกรรมาธิการการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม วุฒิสภา มาเพื่อดำเนินการ โดยคณะกรรมาธิการการพาณิชย์และการอุตสาหกรรม เห็นว่าระบบการค้าในประเทศไทยได้ปรับเปลี่ยนจากระบบการค้าแบบเดิม (traditional) เป็นระบบการค้ารูปแบบใหม่ (modern trade) โดยมีการพัฒนาของเทคโนโลยีให้เป็นการค้าผ่านระบบพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ซึ่งมีการขยายตัวอย่างกว้างขวาง และมีมูลค่าการค้าเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว และเพื่อให้การปรับปรุงแก้ไขกฎหมายและกฎระเบียบต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องสามารถรองรับการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวได้ จึงมีข้อเสนอแนะว่าควรเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการไทย และเพิ่มโอกาสของผู้ผลิต เกษตรกรและผู้ประกอบการขนาดเล็กและขนาดกลางให้มีช่องทางในการขยายตลาดและเพิ่มรายได้ให้แก่เศรษฐกิจของชุมชน ควรสร้างความเป็นธรรมในการแข่งขันให้แก่ผู้ประกอบการไทยและส่งเสริมธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ ควรพิจารณาแก้ไขเพิ่มเติมหรือปรับปรุงพระราชบัญญัติการแข่งขันทางการค้า พ.ศ. 2560 เพื่อให้สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบัน และควรศึกษาติดตามแนวทางการจัดเก็บภาษีรายได้จากการประกอบการที่ให้บริการทางอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อให้มีการจัดเก็บรายได้จากผู้ประกอบการแพลตฟอร์มต่างประเทศ
2. รองนายกรัฐมนตรี (นายจุรินทร์ ลักษณวิศิษฏ์) สั่งและปฏิบัติราชการแทนนายกรัฐมนตรีพิจารณาแล้วมีคำสั่งให้ พณ. เป็นหน่วยงานหลักรับรายงานพร้อมทั้งข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการดังกล่าว ไปพิจารณาร่วมกับกระทรวงการคลัง (กค.) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดศ.) กระทรวงอุตสาหกรรม (อก.) สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม สำนักงานคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาศึกษาแนวทางและความเหมาะสมของรายงานพร้อมทั้งข้อเสนอแนะดังกล่าว และสรุปผลการพิจารณาหรือผลการดำเนินการเกี่ยวกับเรื่องดังกล่าวในภาพรวม แล้วส่งให้สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรีภายใน 30 วัน นับแต่วันที่ได้รับแจ้งคำสั่ง เพื่อนำเสนอคณะรัฐมนตรีต่อไป
ข้อเท็จจริง
1. พณ. เสนอว่าได้ดำเนินการรวบรวมข้อเสนอแนะของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กค. ดศ. อก. สำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม สำนักงานคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า สคบ. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และได้พิจารณาข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการฯ แล้ว โดยในภาพรวมไม่มีข้อขัดข้อง แต่มีข้อสังเกตและข้อเสนอแนะเพิ่มเติม สรุปผลการพิจารณาได้ ดังนี้
ข้อเสนอแนะของคณะกรรมาธิการฯ
ผลการพิจารณาตามข้อเสนอแนะฯ
1. การสร้างความเป็นธรรมในการแข่งขันให้แก่ผู้ประกอบการไทย เช่น ควรพิจารณากำหนดแนวปฏิบัติ (Guideline) การประกอบธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) เพื่อความโปร่งใสและสร้างความรู้ความเข้าใจแก่ผู้ประกอบการ
- เห็นว่าการส่งเสริมการแข่งขันทางการค้าเป็นประเด็นที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการพัฒนาพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ เนื่องจากจะช่วยสนับสนุนให้ผู้ประกอบการสามารถเข้าไปมีส่วนร่วมในพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ได้อย่างทั่วถึงและยั่งยืนขึ้น อย่างไรก็ดี การกำหนดแนวปฏิบัติสำหรับการประกอบธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ควรตั้งอยู่บนหลักไม่เลือกปฏิบัติและใช้บังคับเป็นการทั่วไปทั้งผู้ประกอบการในประเทศและต่างประเทศ
2. การแก้ไขกฎหมาย หรือระเบียบข้อบังคับที่เกี่ยวข้อง เช่น ปรับปรุงพระราชบัญญัติการแข่งขันทางการค้า พ.ศ. 2560 และพิจารณายกร่างพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยธุรกิจบริการเกี่ยวกับธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ตามความมาตรา 32 แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2562
- เห็นว่าการตราพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยธุรกิจบริการเกี่ยวกับธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์อาศัยอำนาจตามมาตรา 32 แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. 2544 และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2562 ควรตั้งอยู่บนหลักการไม่เลือกปฏิบัติและหลีกเลี่ยงการออกมาตรการที่จะนำไปสู่การสร้างภาระให้กับผู้ประกอบธุรกิจซึ่งสำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (สพธอ.) อยู่ระหว่างการศึกษากฎหมายของต่างประเทศที่เกี่ยวข้องกับการกำกับดูแล Digital Service Platform รวมถึง e-Commerce Platform ทั้งนี้ หากมีการตราพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยธุรกิจบริการเกี่ยวกับธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ พณ. โดยกรมพัฒนาธุรกิจการค้า มีความเห็นว่า 1) การขึ้นทะเบียนผู้ประกอบการควรเป็นการรับแจ้งข้อมูลการประกอบธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์และให้มีการต่ออายุการประกอบธุรกิจ และไม่ควรมีค่าธรรมเนียมในการขึ้นทะเบียนเพื่อให้ข้อมูลเป็นปัจจุบัน 2) ช่องทางการขึ้นทะเบียนและต่ออายุการประกอบธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ให้ใช้ระบบอิเล็กทรอนิกส์ทั้งหมด 3) กรณีผู้ประกอบการไม่แจ้งการขึ้นทะเบียนจะไม่อยู่ในเกณฑ์ที่จะได้รับการสนับสนุนให้เข้าร่วมโครงการต่าง ๆ ทั้งจากภาครัฐและภาคเอกชน
3. การส่งเสริมธุรกิจพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ (e-Commerce) ของคนไทย เช่น สนับสนุนและส่งเสริมแพลตฟอร์มของคนไทยทั้งที่เป็นแพลตฟอร์มกลาง โดยความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชน
- ปัจจุบันได้มีการพัฒนาความรู้ความเข้าใจให้แก่ผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม SME โดยมีข้อสังเกตดังนี้
1. การอบรม SME ให้ความรู้เรื่อง e-Commerce บางหลักสูตรมีผู้เรียนที่มีศักยภาพต่างกันเข้ามาเรียนร่วมกันทำให้เกิดการเรียนรู้ที่ไม่เท่าทันกัน ผู้เรียนบางคนก็ไม่ประสบความสำเร็จ ไม่สามารถดำเนินการต่อได้ด้วยตัวเอง
2. การอบรม SME ให้ความรู้เรื่อง e-Commerce ควรได้มีการติดตามผลว่า SME แต่ละรายเมื่อนำสินค้าขึ้นขายของในออนไลน์แล้วสามารถขายได้จริงหรือไม่
3. การที่ยอดขาย e-Commerce ของประเทศไทยมีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง จำเป็นต้องมีการติดตามว่าการขายของที่เป็นสินค้าไทยหรือของ SME มีสัดส่วนเท่าไร เพื่อให้มั่นใจว่าการเติบโตของยอดขายที่เกิดขึ้นจะเป็นประโยชน์กับประเทศไทย
4. การจัดเก็บรายได้จากผู้ประกอบการที่ให้บริการทางอิเล็กทรอนิกส์ต่างประเทศ เช่น ควรมีการศึกษาและติดตามแนวทางการจัดเก็บภาษีรายได้จากการประกอบการที่ให้บริการทางอิเล็กทรอนิกส์จากองค์การระหว่างประเทศ
- กค. โดยกรมสรรพากรได้เข้าร่วมการประชุม Inclusive Framework on BEPS (Inclusive Framework) ของ OECD และ G20 เพื่อร่วมกันกับประเทศสมาชิกจำนวน 137 ประเทศ เพื่อพิจารณาแนวทางการจัดเก็บภาษีจากผู้ประกอบการในเศรษฐกิจดิจิทัล (Digital Economy) เมื่อได้ข้อยุติแล้ว จะนำมาพิจารณาแก้ไขกฎหมายให้สอดคล้องกับแนวปฏิบัติระหว่างประเทศต่อไป ทั้งนี้ ประเด็นการจัดเก็บรายได้กรณีการนำเข้าสินค้าผ่านแดนที่มีมูลค่าต่ำกว่า 1,500 บาท นั้น กค. โดยกรมศุลกากรอยู่ระหว่างการกำหนดแนวทางและรูปแบบที่เหมาะสมต่อไป
ข้อเสนอแนะเพิ่มเติม
- กลไกการคุ้มครองผู้บริโภค ปัจจุบันการซื้อขายสินค้าออนไลน์เป็นที่นิยมของผู้บริโภค ส่งผลต่อการแก้ไขปัญหาเรื่องราวร้องทุกข์ของผู้บริโภค เนื่องจากผู้ประกอบธุรกิจบางส่วนมีเว็บไซต์อยู่ต่างประเทศ การนำสินค้ามาขายไม่มีกระบวนการตรวจสอบคุณภาพ ไม่ทราบแหล่งที่มาของสินค้า จึงมีความยุ่งยากในการสืบสวนและติดตามผู้ประกอบธุรกิจมาแสดงความรับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้นได้ จึงเห็นควรมีกลไกการแก้ไขปัญหาการซื้อขายสินค้าออนไลน์ ดังนี้
1.) สร้างความรับรู้ให้กับร้านคู่ค้าเกี่ยวกับแนวทางการโฆษณาส่งเสริมการขายทางสื่ออินเทอร์เน็ตและกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
2.) จัดทำฐานข้อมูลแอปพลิเคชัน OCPB CONNECT เชื่อมโยงฐานข้อมูลกับหน่วยงานต่าง ๆ
3.) การบังคับใช้กฎหมาย โดยใช้กลไกการเจรจาไกล่เกลี่ยข้อพิพาทจนได้ข้อยุติ และดำเนินการสอบสวนข้อเท็จจริงเพื่อเปรียบเทียบปรับความผิดทางอาญา รวมทั้งดำเนินคดีแพ่งแทนผู้บริโภค
4.) การเผยแพร่ประชาสัมพันธ์ โดยจัดทำฐานข้อมูลและข่าวสารเพื่อสร้างความตระหนักรู้แก่ผู้บริโภคผ่านช่องทางหลากหลาย เช่น Facebook, Line, Website และ YouTube เป็นต้น
26. เรื่อง การเลือกรับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ผู้รับสัมปทานจะส่งมอบให้รัฐบาลไทยเมื่อสิ้นอายุสัมปทาน
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบ รับทราบ และอนุมัติตามที่กระทรวงพลังงานเสนอ ดังนี้
1. เห็นชอบรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งของสัมปทานปิโตรเลียมเลขที่ 1/2526/23 แปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC ที่ผู้รับสัมปทานต้องส่งมอบให้แก่รัฐบาลไทยเมื่อสัมปทานสิ้นอายุ      2.  รับทราบรายงานผลการทบทวนกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องเกี่ยวกับสัมปทานก๊าซธรรมชาติ
3. อนุมัติในหลักการให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานในฐานะเป็นคู่สัญญาสัมปทานปิโตรเลียมเป็นผู้ให้ความเห็นชอบรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้ง รวมทั้งเปลี่ยนแปลงแก้ไขรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งแทนคณะรัฐมนตรีของสัมปทานปิโตรเลียมที่จะสิ้นสุดในอนาคตได้ตามที่เห็นสมควร และให้สามารถเปลี่ยนแปลงแก้ไขรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งแทนคณะรัฐมนตรีสำหรับการดำเนินการตามสัมปทานปิโตรเลียมนี้
เรื่องเดิม
1. กระทรวงอุตสาหกรรม (หน่วยงานที่ออกสัมปทานในขณะนั้น ปัจจุบันคือ กระทรวงพลังงาน) โดยอนุมัติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 17 สิงหาคม 2525 ได้ออกสัมปทานปิโตรเลียมเลขที่ 1/2526/23 เพื่อสิทธิสำรวจและผลิตปิโตรเลียมสำหรับแปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC (บริเวณจังหวัดกำแพงเพชรและสุโขทัย) ให้แก่บริษัท MGF Oil Corporation เมื่อวันที่ 12 เมษายน 2526 และได้มีการเปลี่ยนแปลงผู้ถือสิทธิ ประโยชน์ และพันธะในสัมปทาน และจดทะเบียนเปลี่ยนชื่อบริษัทมาเป็นลำดับ ปัจจุบันมีผู้ถือสิทธิฯ ในสัมปทาน ดังนี้
ซิโน-ยู. เอส. ปิโตรเลียม อิงค์ ร้อยละ 33.33 (ผู้ดำเนินงาน)
บริษัท Central Place Company Ltd. ร้อยละ 33.33
บริษัท ไทย ออฟชอร์ ปิโตรเลียม จำกัด ร้อยละ 16.67
บริษัท Sino Thai Energy Ltd. ร้อยละ 16.67
ปัจจุบันสัมปทานปิโตรเลียมดังกล่าวอยู่ในช่วงต่อระยะเวลาผลิตปิโตรเลียม 10 ปี โดยมีระยะเวลาการผลิตที่ได้รับการต่อตั้งแต่วันที่ 12 เมษายน 2554 จนถึงวันที่ 11 เมษายน 2564 (ซึ่งเป็นวันสิ้นอายุสัมปทาน)
2. ตามข้อกำหนดในสัมปทานข้อ 15 (4) ประกอบกับข้อ 22 แห่งกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559 ซึ่งกรณีแปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC กำลังจะสิ้นอายุสัมปทานในวันที่ 11 เมษายน 2564 และพื้นที่ตามสัมปทานดังกล่าวยังคงมีศักยภาพปิโตรเลียมอยู่ กระทรวงพลังงานจึงมีความจำเป็นที่จะต้องเลือกรับมอบทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่มีอยู่เดิมที่ยังใช้ประโยชน์ได้เพื่อการประกอบกิจการปิโตรเลียมในพื้นที่ดังกล่าวหลังสิ้นอายุสัมปทาน เพื่อให้มีการดำเนินการนำทรัพยากรมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด
3. เนื่องจากแปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC มีประเด็นที่ต้องดำเนินการตรวจสอบเอกสารกรรมสิทธิ์ที่ดินที่อยู่ในข่ายต้องส่งมอบให้กับรัฐบาล ก่อนที่จะดำเนินการตามข้อกำหนดข้อ 22
แห่งกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559 ที่กำหนดให้แจ้งผู้รับสัมปทานทราบล่วงหน้าอย่างน้อยสองปีก่อนสิ้นระยะเวลาผลิตปิโตรเลียมที่ได้รับการต่อว่ามีสิ่งติดตั้งใดที่รัฐจะรับมอบและให้ผู้รับสัมปทานส่งมอบสิ่งติดตั้งดังกล่าวให้แก่รัฐโดยไม่คิดมูลค่าภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่ทำข้อตกลงระหว่างหน่วยงานผู้รับมอบกับผู้รับสัมปทานปิโตรเลียม ดังนั้น ในช่วงสองปีที่ผ่านมากระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติได้เร่งดำเนินการแก้ไขประเด็นเกี่ยวกับรายการที่ดินที่ผู้รับสัมปทานได้ใช้ประโยชน์เพื่อทำการผลิตปิโตรเลียม แต่ยังมิได้ดำเนินการขอถือครองกรรมสิทธิ์ตามมาตรา 65 แห่งพระราชบัญญัติปิโตรเลียม พ.ศ. 2514 มาโดยตลอด โดยให้ผู้รับสัมปทานดำเนินการรับโอนกรรมสิทธิ์ในที่ดินจากเจ้าของที่ดินที่ได้ทำสัญญาจะซื้อจะขายไว้แล้ว เพื่อให้เป็นกรรมสิทธิ์ของผู้รับสัมปทานอย่างสมบูรณ์ และให้สามารถดำเนินการส่งมอบที่ดินนั้นให้แก่รัฐได้เมื่อสิ้นอายุสัมปทาน และผู้รับสัมปทานได้ดำเนินการถือครองกรรมสิทธิ์ในที่ดินเสร็จสิ้นสมบูรณ์เมื่อเดือนธันวาคม 2563
4. ตามข้อกำหนด ข้อ 22 แห่งกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559 ที่กำหนดให้ผู้รับสัมปทานส่งมอบสิ่งติดตั้งดังกล่าวให้แก่รัฐโดยไม่คิดมูลค่าภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่ทำข้อตกลงระหว่างหน่วยงานผู้รับมอบกับผู้รับสัมปทานปิโตรเลียม กระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติจึงได้จัดทำร่างข้อตกลงการส่งมอบสิ่งติดตั้งโดยได้มีการหารือร่วมกับผู้รับสัมปทาน และจะได้นำร่างข้อตกลงที่ผ่านการพิจารณากลั่นกรองจากคณะกรรมการปิโตรเลียมนำส่งให้สำนักงานอัยการสูงสุดตรวจพิจารณาก่อนลงนามในข้อตกลงการส่งมอบสิ่งติดตั้งกับผู้รับสัมปทานต่อไป
5. กระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติอยู่ระหว่างเตรียมการเปิดให้ยื่นขอสิทธิสำรวจและผลิตปิโตรเลียมเพื่อสรรหาผู้ดำเนินการรายใหม่ โดยการเปิดประมูลเป็นการทั่วไป
ทั้งนี้ คณะรัฐมนตรีในการประชุมเมื่อวันที่ 24 มีนาคม 2563 ได้พิจารณาการเลือกรับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ผู้รับสัมปทานจะต้องส่งมอบให้รัฐบาลไทยเมื่อสิ้นอายุสัมปทาน (สำหรับสัมปทานปิโตรเลียมของแหล่งก๊าซธรรมชาติกลุ่มเอราวัณและกลุ่มบงกช) โดยมีมติให้กระทรวงพลังงานรับความเห็นของกระทรวงการคลังและสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติไปพิจารณาดำเนินการต่อไป และให้กระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติเร่งทบทวนกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวกับสัมปทานก๊าซธรรมชาติ โดยควรกำหนดแนวปฏิบัติที่ชัดเจนในทุกขั้นตอน เพื่อให้เกิดความโปร่งใสและเป็นธรรมกับทุกฝ่าย โดยให้กระทรวงพลังงานรับความเห็นของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาไปประกอบการพิจารณาด้วย
สาระสำคัญ
1. การดำเนินงานของกระทรวงพลังงาน
1.1โดยที่กระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติ ในฐานะส่วนราชการในการกำกับดูแลการประกอบกิจการปิโตรเลียมภายใต้พระราชบัญญัติปิโตรเลียม พ.ศ. 2514 และที่แก้ไขเพิ่มเติม พิจารณาเห็นว่า พื้นที่ตามสัมปทานปิโตรเลียมดังกล่าวยังคงมีศักยภาพปิโตรเลียมอยู่ และเพื่อให้มีการดำเนินการที่สามารถนำทรัพยากรมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด จึงได้ดำเนินการพิจารณาและศึกษาเพื่อเลือกรับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งในกรณีที่รัฐเห็นสมควรนำสิ่งติดตั้งทั้งหมดหรือแต่บางส่วนไปใช้ประโยชน์ต่อไปตามข้อกำหนดในสัมปทาน ข้อ 15 (4) และข้อ 22 แห่งกฎกระทรวงฯ โดยได้วิเคราะห์ถึงความแข็งแรงปลอดภัยของสิ่งติดตั้ง และยังคงมีศักยภาพสำหรับการผลิตและสนับสนุนการผลิตปิโตรเลียม โดยได้นำเสนอรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่สามารถใช้ประโยชน์ได้และจำเป็นต่อการประกอบกิจการปิโตรเลียมที่ผู้รับสัมปทานจะต้องส่งมอบให้แก่รัฐดังกล่าวต่อคณะกรรมการปิโตรเลียมพิจารณากลั่นกรองและให้คำแนะนำแก่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน โดยมีประเด็นดังนี้
1) รายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งของสัมปทานปิโตรเลียมเลขที่ 1/2526/23 แปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC ที่ต้องส่งมอบให้แก่รัฐบาลไทยเมื่อสัมปทานสิ้นอายุตามที่กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติได้ กลั่นกรองมา
2) กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติจะเป็นหน่วยงานของรัฐผู้รับมอบตามข้อ 22
แห่งกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559 และเป็นผู้ดูแลรักษาและบริหารทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งดังกล่าวเป็นการใช้ประโยชน์ ในกิจการปิโตรเลียมในอนาคตตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 24 มีนาคม 2563 ที่ได้อนุมัติกรอบแนวปฏิบัติ ในการรับมอบทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งสำหรับสัมปทานอื่นที่จะสิ้นอายุในอนาคต โดยให้กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติเป็นหน่วยงานของรัฐผู้รับมอบ ทั้งนี้ แนวทางการดูแลและบริหารทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่จะตกเป็นของรัฐตามกฎหมายว่าด้วยปิโตรเลียม สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (เรื่องเสร็จที่ 176/2564 เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2564) ได้ตีความเกี่ยวกับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ใช้ในการประกอบกิจการปิโตรเลียมโดยสรุปได้ว่า ทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียมที่ตกเป็นของรัฐไม่เป็นที่ราชพัสดุตามพระราชบัญญัติที่ราชพัสดุ พ.ศ. 2562 เนื่องจากทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่ใช้ในการประกอบกิจการปิโตรเลียมนอกเหนือจากที่ดินไม่มีลักษณะเป็นการปลูกสร้างติดอยู่กับที่ดินอย่างถาวรจึงไม่เป็นอสังหาริมทรัพย์ ส่วนที่ดินที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียมให้กระทรวงพลังงานในฐานะหน่วยงานของรัฐที่มีหน้าที่และอำนาจโดยตรงตามกฎหมายว่าด้วยปิโตรเลียมถือกรรมสิทธิ์ไว้เพื่อใช้ตามวัตถุประสงค์เท่านั้น และเมื่อไม่มีความจำเป็นต้องใช้ที่ดินดังกล่าวนั้นในการประกอบกิจการปิโตรเลียมอีกต่อไปแล้ว กระทรวงพลังงานมีหน้าที่ต้องส่งมอบที่ดินและส่วนควบของที่ดินให้กระทรวงการคลังเป็นที่ราชพัสดุต่อไป
3) สำหรับรายการทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่รัฐเลือกรับมอบมาข้างต้น กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติจะต้องทำข้อตกลงการส่งมอบสิ่งติดตั้งกับผู้รับสัมปทานตามข้อ 22 แห่งกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559 ซึ่งกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติได้มีการหารือร่วมกันกับผู้รับสัมปทานในการจัดทำร่างข้อตกลงดังกล่าว และได้นำร่างข้อตกลงที่ผ่านการพิจารณากลั่นกรองจากคณะกรรมการปิโตรเลียมเสนอต่อสำนักงานอัยการสูงสุดตรวจพิจารณา และเมื่อผ่านการพิจารณาจากสำนักงานอัยการสูงสุดแล้ว กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติในฐานะหน่วยงานผู้รับมอบจะได้ลงนามในข้อตกลงรับมอบสิ่งติดตั้งกับผู้รับสัมปทานต่อไป
1.2 สำหรับการดำเนินงานตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 24 มีนาคม 2563 กระทรวงพลังงานโดยกรมเชื้อเพลิงธรรมชาติ รับความเห็นของกระทรวงการคลัง สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกามาประกอบเพื่อทบทวนกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวกับสัมปทานก๊าซธรรมชาติ โดยได้ดำเนินการ ดังนี้
1) ดำเนินการตามข้อสังเกตของกระทรวงการคลังโดยได้หารือกับกรมธนารักษ์และกรมบัญชีกลางเกี่ยวกับวิธีปฏิบัติและการดำเนินงานสำหรับทรัพย์สินหรือสิ่งติดตั้งที่รัฐรับมอบมา
2) รับข้อสังเกตของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ไปประกอบในการดำเนินการตรวจสอบสภาพและความพร้อมของทรัพย์สินและสิ่งติดตั้งที่จะนำไปใช้ในปี 2565 โดยจะคำนึงถึงความคุ้มค่าเชิงพาณิชย์ ความแข็งแรงปลอดภัยตามหลักวิศวกรรม และการใช้ประโยชน์ในอนาคตประกอบด้วย
3) ดำเนินการตามข้อสังเกตของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา โดยอยู่ระหว่างการศึกษาข้อมูลและพิจารณาทบทวนเกี่ยวกับกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องกับการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในการประกอบกิจการปิโตรเลียม โดยมีการศึกษาข้อมูลของประเทศอื่น ๆ ที่ใช้ระบบสัมปทาน เพื่อทำการเทียบเคียง จึงจำเป็นต้องใช้เวลาในการรวบรวมและศึกษาข้อมูล อย่างไรก็ตาม เพื่อให้การปฏิบัติและดำเนินการเกี่ยวกับสัมปทานอื่นที่จะสิ้นอายุ ซึ่งคือสัมปทานปิโตรเลียมเลขที่ 1/2526/23 แปลงสำรวจบนบกหมายเลข NC ที่นำเสนอในครั้งนี้ สามารถดำเนินการได้ทันการก่อนสัมปทานสิ้นอายุ จึงได้มีการหารือต่อคณะอนุกรรมการในคณะกรรมการปิโตรเลียม และคณะกรรมการปิโตรเลียม เพื่อให้พิจารณากลั่นกรองและให้คำแนะนำแก่กรมเชื้อเพลิงธรรมชาติที่จะนำไปกำหนดเป็นแนวทางปฏิบัติ ดังต่อไปนี้
3.1) ประเด็นแนวทางปฏิบัติในกระบวนการจัดทำข้อตกลงระหว่างหน่วยงานของรัฐผู้รับมอบกับผู้รับสัมปทาน ซึ่งได้แก่ ขั้นตอนการประกาศในราชกิจจานุเบกษา ขั้นตอนการลงนาม ในข้อตกลงการ ส่งมอบสิ่งติดตั้ง และการตรวจสภาพอุปกรณ์และสิ่งติดตั้ง
3.2) ประเด็นการปฏิบัติตามข้อกำหนดในสัมปทานข้อ 15 (4) และข้อกำหนดในกฎกระทรวงกำหนดแผนงาน ประมาณการค่าใช้จ่าย และหลักประกันในการรื้อถอนสิ่งติดตั้งที่ใช้ในกิจการปิโตรเลียม พ.ศ. 2559
3.3) การใช้สิทธิตามมาตรา 69 และมาตรา 70 แห่งพระราชบัญญัติปิโตรเลียม พ.ศ. 2514 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ภายหลังสัมปทานสิ้นอายุ
3.4) ประเด็นอำนาจหน้าที่ผู้อนุมัติอนุญาตเกี่ยวกับการดำเนินงาน ของสัมปทานที่จะสิ้นสุดระยะเวลาผลิตปิโตรเลียมที่เกี่ยวข้องกับการรื้อถอนสิ่งติดตั้ง
3.5) ประเด็นการพิจารณาให้ความเห็นชอบแผนงานการรื้อถอนเบื้องต้นและประมาณการค่าใช้จ่ายของแหล่งก๊าซธรรมชาติกลุ่มเอราวัณและกลุ่มบงกชจะมีผลกระทบต่อการดำเนินการระงับข้อพิพาทโดยวิธีอนุญาโตตุลาการระหว่างราชอาณาจักรไทยกับผู้รับสัมปทาน
27. เรื่อง การขยายระยะเวลาประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขตท้องที่ทั่วราชอาณาจักร
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบให้ขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขตท้องที่ ทั่วราชอาณาจักร ทั้งนี้ ให้มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2564 และสิ้นสุดในวันที่ 31 พฤษภาคม 2564 ตามที่สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ (สมช.) เสนอ
เรื่องเดิม เมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2564 นายกรัฐมนตรีโดยความเห็นชอบของคณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบให้ขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขตท้องที่ทั่วราชอาณาจักร (คราวที่ 10) ตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 2564 และสิ้นสุดในวันที่ 31 มีนาคม 2564 เพื่อขยายระยะเวลาการบังคับใช้อำนาจตามพระราชกำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 ในการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของเชื้อโควิด-19 ที่เกิดขึ้น ในประเทศ
การดำเนินการที่ผ่านมา เมื่อวันที่ 17 มีนาคม 2564 สำนักงานฯ ได้จัดการประชุมส่วนราชการที่เกี่ยวข้องเพื่อประเมินความเหมาะสมในการขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินเพื่อแก้ไขสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด - 19) ที่ประชุมมีมติเห็นชอบให้เสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินออกไปเป็นคราวที่ 11 ตั้งแต่วันที่ 1 เมษายน 2564 ถึงวันที่ 31 พฤษภาคม 2564 โดยมีเหตุผลและความจำเป็น ตามสรุปผลการประชุม ดังนี้
1. ปัจจุบันสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด – 19) ในภาพรวมทั่วโลกยังพบผู้ติดเชื้อจำนวนมากในหลายภูมิภาค โดยมีจำนวนผู้ติดเชื้อยืนยันสะสมประมาณ 120 ล้านคน ทั่วโลก และปัจจุบันมีความน่ากังวลเกี่ยวกับไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ชนิดกลายพันธุ์ในสหราชอาณาจักรซึ่ง
มีความรุนแรงสามารถแพร่ระบาดได้ง่าย และทำให้มีผู้เสียชีวิตมากกว่าสายพันธุ์เดิมประมาณร้อยละ 30 นอกจากนี้ สถานการณ์ในหลายประเทศมีการเตรียมประกาศปิดเมือง (Lock Down) เพิ่มเติมเพื่อควบคุมสถานการณ์ในห้วงเทศกาลอีสเตอร์ในช่วงต้นเดือนเมษายน เช่น ประเทศอิตาลี และประเทศญี่ปุ่นมีการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินบริเวณกรุงโตเกียวและพื้นที่โดยรอบ
2. สถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด –19) ในประเทศ
เพื่อนบ้านของไทย แม้ว่าจะมีจำนวนผู้ติดเชื้อลดลงแต่ยังคงต้องเฝ้าระวังสถานการณ์ เนื่องจากในประเทศกัมพูชายังพบ ผู้ติดเชื้อในจังหวัดพระสีหนุและบริเวณชายแดนติดกับเวียดนามอีกทั้งตรวจพบชาวกัมพูชาที่หลบหนีเข้ามาในประเทศไทย ติดเชื้อโควิด – 19 นอกจากนี้ สถานการณ์ในประเทศเมียนมาภายหลังการรัฐประหารทำให้มีการชุมนุมเพื่อประท้วงรัฐบาล รวมถึงมีการปะทะกับเจ้าหน้าที่และการใช้ความรุนแรงอย่างต่อเนื่อง จนส่งผลให้มีผู้ลักลอบข้ามแดนมายังประเทศไทยในเดือนมีนาคมสูงขึ้นถึงร้อยละ 50 เมื่อเทียบกับช่วงเดือนกุมภาพันธ์ อีกทั้งการผละงานเพื่อประท้วงรัฐบาลของบุคลากรด้านสาธารณสุขของเมียนมาทำให้ไม่สามารถตรวจสอบจำนวนผู้ติดเชื้อที่แน่นอนได้ ในขณะที่ประเทศมาเลเซีย แม้ว่าสถานการณ์โดยภาพรวมมีแนวโน้มดีขึ้น แต่ยังคงต้องเฝ้าระวังเนื่องจากจำนวนผู้ติดเชื้อใน 4 รัฐ ที่ติดกับชายแดนประเทศไทยยังคงมีจำนวนเพิ่มขึ้น
3. สถานการณ์ในประเทศไทยห้วงเดือนมีนาคมยังคงพบการระบาดเป็นกลุ่มก้อน (Cluster) หลายจุด ที่สำคัญได้แก่ ตลาดบางแค ตลาดพรพัฒน์ และตลาดสุชาติ ประกอบกับการแพร่ระบาดของโรคภายในประเทศในแหล่ง ที่พักอาศัยและในชุมชนอย่างต่อเนื่อง รวมถึงการชุมนุมทางการเมืองของกลุ่มต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นภายในประเทศอาจเป็นปัจจัยเสี่ยงให้เกิดการแพร่กระจายของเชื้อในหลายพื้นที่เป็นวงกว้าง นอกจากนี้ แม้ว่าในหลายประเทศ รวมถึง
ประเทศไทยจะมีการฉีดวัคซีนให้แก่ประชาชนแล้ว แต่จากข้อมูลทางการแพทย์พบว่าการได้รับวัคซีนไม่สามารถป้องกัน การติดเชื้อ เพียงแต่จะช่วยให้ผู้ป่วยมีอาการที่ไม่รุนแรงหรืออาจไม่แสดงอาการแต่ยังสามารถแพร่เชื้อไปยังบุคคลอื่นได้
4.มติของที่ประชุม ที่ประชุมมีความเห็นพ้องกันว่ายังมีความจำเป็นจะต้องใช้อำนาจตามพระราชกำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 ต่อไป เพื่อเฝ้าระวังและควบคุมสถานการณ์การแพร่ระบาด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในห้วงเทศกาลสงกรานต์ที่มีคนไทยจากต่างประเทศและชาวต่างชาติแจ้งความประสงค์จะเดินทางเข้าประเทศเป็นจำนวนมาก และจะมีการเดินทางข้ามจังหวัดในห้วงวันหยุดยาว ซึ่งเป็นพฤติการณ์ที่เสี่ยงต่อการแพร่ระบาดของโรค จึงเห็นควรให้มีการขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินออกไปจนถึงเดือนพฤษภาคมเพื่อประโยชน์ในการบูรณาการการปฏิบัติงานให้เจ้าหน้าที่มีอำนาจอย่างเพียงพอในการดำเนินมาตรการที่จำเป็นในการป้องกันการแพร่ระบาดของโรคได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง 1) การเฝ้าระวังและสอบสวนโรคเพื่อหาแหล่งที่มาของการติดเชื้อ 2) การบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพเพื่อควบคุมการแพร่ระบาดของโรคภายในประเทศได้อย่างรวดเร็วและเท่าทันต่อสถานการณ์ และ 3) การคัดกรองบุคคลที่เดินทางเข้ามาในประเทศไทยได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทั้งนี้ เพื่อสร้างความมั่นคงและปลอดภัยในระบบสาธารณสุขของประเทศเพื่อรองรับสถานการณ์ดังกล่าว ควบคู่กับการเตรียมผ่อนคลายมาตรการต่าง ๆ เพื่อประโยชน์ด้านการขับเคลื่อนระบบเศรษฐกิจของประเทศ
5. สำนักงานฯ ได้นำผลการประชุมดังกล่าวเสนอต่อที่ประชุมคณะกรรมการศูนย์บริหารสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด – 19) ครั้งที่ 4/2564 ในวันที่ 19 มีนาคม 2564 เพื่อพิจารณา ซึ่งที่ประชุมได้ให้ความเห็นชอบผลการประชุม และมีมติให้นำเสนอที่ประชุมคณะรัฐมนตรีให้ความเห็นชอบการขยายระยะเวลาการประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินในทุกเขตท้องที่ทั่วราชอาณาจักรต่อไป
28. เรื่อง รายงานความเสี่ยงทางการคลังประจำปีงบประมาณ 2563
คณะรัฐมนตรีมีมติรับทราบรายงานความเสี่ยงทางการคลังประจำปีงบประมาณ 2563 ตามที่กระทรวงการคลังเสนอ
สาระสำคัญของเรื่อง
รายงานความเสี่ยงทางการคลังประจำปีงบประมาณ 2563 มีสาระสำคัญสรุปได้ ดังนี้
1. ความเสี่ยงทางการคลังจากภาครัฐบาล
1.1 ด้านรายได้
1) สถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ได้ส่งผลกระทบต่อการจัดเก็บรายได้รัฐบาล โดยผลการจัดเก็บรายได้สุทธิในปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 อยู่ที่ 2,391,570 ล้านบาท (ข้อมูล ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2563) ต่ำกว่าปีก่อนร้อยละ 6.80 ซึ่งมีสาเหตุสำคัญมาจากรายได้ภาษีที่ลดลง ในขณะที่รายได้ของหน่วยงานอื่นและเงินนำส่งของรัฐวิสาหกิจยังคงขยายตัวจากปีก่อน
2) สัดส่วนรายได้รัฐบาลสุทธิต่อผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (Gross Domestic Product: GDP) มีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยค่าเฉลี่ยเคลื่อนที่ (Moving Average) 3 ปี ของสัดส่วนดังกล่าวลดลงจากร้อยละ 16.51 ในช่วงปีงบประมาณ พ.ศ. 2554 - 2556 เหลือร้อยละ 15.30 ในช่วงปีงบประมาณ พ.ศ. 2561 - 2563 และยังคงมีแรงกดดันต่อเนื่องในระยะสั้นจากผลกระทบของสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรค COVID-19
3) การจัดเก็บภาษีเงินได้นิติบุคคลยังคงมีแรงกดดันจากผลประกอบการในปี 2563 ที่จะใช้เป็นฐานในการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลในปีงบประมาณ 2564 และการนำผลขาดทุนสุทธิที่เกิดขึ้นไปหักค่าใช้จ่ายสำหรับการคำนวณภาษีเงินได้นิติบุคคลได้ต่อเนื่องในระยะเวลา 5 ปี ข้างหน้า (Loss Carry Forward) รวมถึงแรงกดดันจากปัจจัยภายนอกในการพิจารณาปรับลดอัตราภาษีเงินได้นิติบุคคล หากต่างประเทศมีนโยบายปรับลดอัตราเพิ่มเติมในอนาคต
4) การจัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาและภาษีมูลค่าเพิ่มอยู่ในระดับต่ำเมื่อเทียบกับต่างประเทศ นอกจากนี้ การจัดเก็บภาษียาสูบและรายได้นำส่งคลังของโรงงานยาสูบมีแนวโน้มลดลงต่อเนื่องจากโครงสร้างตลาดและพฤติกรรมผู้บริโภคที่เปลี่ยนแปลงไป
5) การจัดเก็บภาษีจากฐานรายได้อยู่ในระดับต่ำ โดยสัดส่วนภาษีจากฐานรายได้ต่อ GDP ลดลงอย่างต่อเนื่อง ในขณะที่ภาษีจากฐานบริโภคขยายตัวใกล้เคียงกับอัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจ นอกจากนี้ สัดส่วนภาษีจากฐานรายได้ต่อภาษีจากฐานบริโภคของประเทศไทยยังอยู่ในระดับต่ำเมื่อเทียบกับต่างประเทศ สะท้อนถึงกลไกการกระจายรายได้และการสร้างเสถียรภาพในตัวเอง (Automatic Stabilizer) ของระบบภาษีของประเทศไทยที่อาจไม่สามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพเท่าที่ควร
1.2 ด้านงบประมาณรายจ่าย
1) อัตราการเบิกจ่ายงบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 อยู่ที่ร้อยละ 92 ซึ่งลดลงจากปีก่อน โดยเฉพาะรายจ่ายลงทุนเบิกจ่ายได้เพียงร้อยละ 66.28
2) สัดส่วนรายจ่ายที่ยากต่อการลดทอนต่องบประมาณรายจ่ายประจำปีปรับตัวเพิ่มสูงขึ้น โดยมีสาเหตุสำคัญมาจากรายจ่ายที่เกี่ยวข้องกับสวัสดิการบุคลากรภาครัฐและสวัสดิการสำหรับประชาชนทั่วไปที่เพิ่มขึ้นต่อเนื่องตามการเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุของประเทศไทย และรายจ่ายดอกเบี้ยที่คาดว่าจะปรับตัวเพิ่มสูงขึ้นจากความจำเป็นในการกู้เงินของรัฐบาล
3) จากแผนการคลังระยะปานกลาง (Medium Term Fiscal Framework: MTFF) ปีงบประมาณ พ.ศ. 2565 - 2568 รัฐบาลวางแผนในการจัดทำงบประมาณแบบขาดดุลต่อเนื่องในอีก 5 ปีงบประมาณข้างหน้า โดยกำหนดให้งบประมาณรายจ่ายประจำปีขยายตัวในระดับต่ำที่เฉลี่ยร้อยละ 1.40 ต่อปี ซึ่งอาจส่งผลให้เม็ดเงินรายจ่ายลงทุนปรับตัวลดลง
1.3 ฐานะการคลังและหนี้สาธารณะ
1) รายได้รัฐบาลที่ลดลงจากผลกระทบของการแพร่ระบาดของโรค COVID-19 ส่งผลให้รัฐบาลขาดดุลงบประมาณ ทั้งสิ้น 822,533 ล้านบาท โดยระดับเงินคงคลัง ณ สิ้นปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 อยู่ที่ 572,104 ล้านบาท สะท้อนถึงระดับกระแสเงินสดสำหรับการเบิกจ่ายงบประมาณยังอยู่ในระดับที่สามารถบริหารจัดการได้ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 อย่างไรก็ดี ความไม่แน่นอนของการจัดเก็บรายได้รัฐบาลท่ามกลางสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรค COVID-19 อาจสร้างความตึงตัวด้านสภาพคล่องทางการคลัง
2) สัดส่วนหนี้สาธารณะต่อ GDP ณ สิ้นปีงบประมาณ พ.ศ. 2563 เพิ่มขึ้นจากปีก่อนอยู่ที่ร้อยละ 49.34 จากความจำเป็นในการกู้เงินเพื่อชดเชยการขาดดุลงบประมาณ และการกู้เงินตามพระราชกำหนดให้อำนาจกระทรวงการคลังกู้เงินเพื่อแก้ไขปัญหา เยียวยา และฟื้นฟูเศรษฐกิจและสังคมที่ได้รับผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 พ.ศ. 2563 (พ.ร.ก. กู้เงินฯ) อย่างไรก็ดี ประมาณการสัดส่วนหนี้สาธารณะต่อ GDP ตาม MTFF ปีงบประมาณ 2565 - 2568 จะเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง โดย ณ สิ้นปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 คาดว่าจะอยู่ที่ร้อยละ 58.72 แต่ยังคงไม่เกินร้อยละ 60 ตามที่คณะกรรมการนโยบายการเงินการคลังของรัฐกำหนด ทั้งนี้ ประมาณการสัดส่วนภาระดอกเบี้ยต่อรายได้มีแนวโน้มปรับตัวสูงขึ้นทั้งจากเม็ดเงินของดอกเบี้ยที่เพิ่มขึ้นตามระดับหนี้ และจากความสามารถในการจัดเก็บรายได้ของรัฐบาลที่ลดลง
1.4 ความเสี่ยงของการเกิดวิกฤตการคลัง
ณ สิ้นปีไตรมาส 3 ปี 2563 ดัชนีรวมเตือนภัยทางการคลังภายใต้แบบจำลองระบบสัญญาณเตือนภัยทางการคลัง (Fiscal Early Warning System) มีค่าสูงขึ้นมาอยู่ที่ 2.47 แต่ยังอยู่ในระดับปกติ สอดคล้องกับอันดับความน่าเชื่อถือของพันธบัตรรัฐบาลไทยที่ยังคงอยู่ในระดับเดียวกับช่วงก่อนเกิดการแพร่ระบาดของโรค COVID-19 แต่มีการปรับมุมมอง (Outlook) ลงจากเชิงบวก (Positive) เป็นมีเสถียรภาพ (Stable) นอกจากนี้ อัตราผลตอบแทนของพันธบัตรรัฐบาลไทยในปี 2563 ที่อยู่ในระดับต่ำต่อเนื่อง สะท้อนถึงสภาพคล่องของตลาดตราสารหนี้ที่ยังอยู่ในระดับมีเสถียรภาพ
1.5 ข้อเสนอแนะ
1) ข้อเสนอระยะสั้นถึงปานกลาง
1.1) รัฐบาลจะต้องพิจารณาแนวทางในการเสริมสร้างสภาพคล่องเพื่อรองรับความไม่แน่นอนของการจัดเก็บรายได้รัฐบาลที่ยังคงมีอยู่ต่อเนื่องในอนาคต ประกอบการติดตามและประเมินการจัดเก็บรายได้และฐานะการคลัง
1.2) รัฐบาลควรพิจารณาชะลอการเบิกจ่ายงบประมาณของหน่วยรับงบประมาณต่าง ๆ โดยให้เบิกจ่ายเท่าที่จำเป็นต้องใช้จ่ายจริง และพิจารณาอนุมัติการใช้งบกลาง รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น และรายการค่าใช้จ่ายในการบรรเทา แก้ไขปัญหา และเยียวยาผู้ที่ได้รับผลกระทบจากการแพร่ระบาดของโรค COVID-19 เท่าที่จำเป็น โดยพิจารณาใช้แหล่งเงินจาก พ.ร.ก. กู้เงินฯ เป็นลำดับแรก
1.3) รัฐบาลควรติดตามสถานการณ์ตลาดตราสารหนี้อย่างใกล้ชิด พร้อมทั้งพิจารณามาตรการรองรับเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดความผันผวนของตลาดตราสารหนี้ภาครัฐ
1.4) รัฐบาลจะต้องให้ความสำคัญสูงสุดกับการจัดสรรงบประมาณรายจ่ายเพื่อชำระดอกเบี้ยอย่างพอเพียง เพื่อป้องกันการผิดนัดชำระหนี้ของรัฐบาล
1.5) รัฐบาลควรมีการติดตามและประเมินสถานการณ์การบริโภคยาสูบประกอบการพิจารณาปรับเพิ่มอัตราภาษีและการจัดทำประมาณการรายได้รัฐบาล รวมทั้งเพิ่มความเข้มงวดในการตรวจจับการบริโภคยาสูบที่ผิดกฎหมาย
2) ข้อเสนอระยะปานกลางถึงระยะยาว
2.1) รัฐบาลควรพิจารณาดำเนินการปฏิรูปโครงสร้างภาษี และเพิ่มประสิทธิภาพการจัดเก็บภาษี เพื่อเพิ่มสัดส่วนรายได้ต่อ GDP ของรัฐบาล รวมถึงเพิ่มสัดส่วนภาษีฐานเงินได้ให้เพิ่มขึ้น เพื่อเป็นการเสริมสร้างกลไกการกระจายรายได้และการสร้างเสถียรภาพในตัวเอง (Automatic Stabilizer) ของระบบภาษีของประเทศไทย
2.2) รัฐบาลควรพิจารณาปฏิรูประบบสวัสดิการสำหรับประชาชน โดยบูรณาการข้อมูลและการทำงานของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้มีความเชื่อมโยงกัน เพื่อลดความซ้ำซ้อนในการจัดทำสวัสดิการระหว่างหน่วยงาน และเพิ่มประสิทธิภาพและความคุ้มค่าของงบประมาณด้านสวัสดิการสำหรับประชาชน
2.3) รัฐบาลควรพิจารณาขับเคลื่อนโครงการลงทุนภาครัฐที่ไม่เป็นภาระงบประมาณ เพื่อให้โครงการลงทุนภาครัฐยังสามารถเป็นเครื่องกลสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้อย่างต่อเนื่อง
2. ความเสี่ยงทางการคลังจากภาคอื่น ๆ ที่ควรติดตาม
2.1 ระดับเงินกองทุนประกันสังคมที่ได้รับผลกระทบจากมาตรการปรับลดอัตราเงินสมทบของนายจ้างและลูกจ้าง และการจ่ายประโยชน์ทดแทนในกรณีว่างงาน ซึ่งเป็นผลมาจากการแพร่ระบาดของโรค COVID-19 รวมถึงยังมีแรงกดดันในอนาคตจากการเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์ของประเทศไทย
2.2 การชะลอการจ่ายเงินสงเคราะห์เพื่อการยังชีพให้แก่ผู้สูงอายุที่มีรายได้น้อยของกองทุนผู้สูงอายุ เนื่องจากจำนวนผู้สูงอายุที่เข้าข่ายได้รับการช่วยเหลือมีจำนวนเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง ส่งผลให้รายได้ของกองทุนผู้สูงอายุที่มีแหล่งเงินหลักมาจากภาษีสุราและยาสูบไม่เพียงพอ
2.3 ผลประกอบการของรัฐวิสาหกิจ (ที่ไม่ใช่สถาบันการเงิน) (รัฐวิสาหกิจฯ) ที่ลดลง และคาดว่าจะยังไม่ฟื้นตัวในระยะสั้นถึงปานกลาง เป็นปัจจัยเสี่ยงที่ส่งผลกระทบต่อเงินนำส่งรายได้แผ่นดินของ รัฐวิสาหกิจฯ ในปี 2564
2.4 ระดับหนี้เสียของภาคการเงินทั้งสถาบันการเงินเฉพาะกิจ (Specialized Financial Institutions: SFIs) และธนาคารพาณิชย์ที่อาจปรับตัวสูงขึ้น หลังจากมาตรการพักต้นเงิน ลดดอกเบี้ย และขยายระยะเวลาชำระหนี้แก่ลูกหนี้ที่ได้รับผลกระทบจากโรค COVID-19 สิ้นสุดลงในไตรมาสที่ 2 ปี 2564 เป็นต้นไป
2.5 ผลการดำเนินงานตามพระราชกำหนดการให้ความช่วยเหลือทางการเงินแก่ผู้ประกอบวิสาหกิจที่ได้รับผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 พ.ศ. 2563 และพระราชกำหนดการรักษาเสถียรภาพของระบบการเงินและความมั่นคงทางเศรษฐกิจของประเทศ พ.ศ. 2563 ที่มีการกำหนดให้รัฐบาลต้องชดเชยความเสียหายบางส่วน
2.6 การเตรียมความพร้อมในการปฏิบัติตามมาตรฐานการรายงานทางการเงิน ฉบับที่ 9 เรื่อง เครื่องมือทางการเงิน (Thai Financial Reporting Standards 9: TFRS 9) ในกรณีของ SFIs ซึ่งกระทรวงการคลังมีนโยบายเลื่อนการปฏิบัติตามมาตรฐาน TFRS 9 ออกไปจนถึงวันที่ 1 มกราคม 2568
2.7 รายได้ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ได้รับผลกระทบจากการลดภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง
29. เรื่อง ผลการพิจารณาของคณะกรรมการกลั่นกรองการใช้จ่ายเงินกู้ ในคราวประชุมครั้งที่ 10/2564
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบตามที่คณะกรรมการกลั่นกรองการใช้จ่ายเงินกู้ สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติเสนอผลการพิจารณาของคณะกรรมการกลั่นกรองการใช้จ่ายเงินกู้ ในคราวประชุมครั้งที่ 10/2564 เมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2564 ที่ได้พิจารณากลั่นกรองข้อเสนอแผนงานหรือโครงการเพื่อขอใช้จ่ายเงินกู้ตามพระราชกำหนดให้อำนาจกระทรวงการคลังกู้เงินเพื่อแก้ไขปัญหา เยียวยา และฟื้นฟูเศรษฐกิจและสังคมที่ได้รับผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 พ.ศ. 2563 (พระราชกำหนดฯ) และพิจารณากลั่นกรองความเหมาะสมของการขอเปลี่ยนแปลงรายละเอียดที่เป็นสาระสำคัญของโครงการที่ได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรีให้ใช้จ่ายจากเงินกู้ตามพระราชกำหนดฯ พิจารณาความเหมาะสมของการขอยกเลิกโครงการที่ได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรีให้ดำเนินโครงการโดยให้ใช้จ่ายจากเงินกู้ตามพระราชกำหนดฯ และพิจารณาจัดทำคู่มือการเสนอโครงการพัฒนาและเสริมสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจฐานราก ตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 23 พฤศจิกายน 2563 รวมทั้งการรายงานผลการดำเนินการตามข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริต กรณีศึกษาการใช้จ่ายงบประมาณตามพระราชกำหนดการเงิน เพื่อแก้ไขปัญหาการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ของสำนักงาน ป.ป.ช. เสนอคณะรัฐมนตรี พิจารณาตามมาตรา 8 (1) ของพระราชกำหนดฯ ข้อ 18 ของระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการดำเนินการ ตามแผนงานหรือโครงการภายใต้พระราชกำหนดให้อำนาจกระทรวงการคลังกู้เงินเพื่อแก้ไขปัญหา เยียวยา และฟื้นฟูเศรษฐกิจและสังคมที่ได้รับผลกระทบจากการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 พ.ศ. 2563 พ.ศ. 2563 (ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีฯ) และมาตรา 4 (1) แห่งพระราชกฤษฎีกาว่าด้วยการเสนอเรื่องและการประชุมคณะรัฐมนตรี พ.ศ. 2548 รวมถึงมติคณะรัฐมนตรีที่เกี่ยวข้อง ดังนี้
1. อนุมัติโครงการค่าบริการสาธารณสุขภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ของสำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ กระทรวงสาธารณสุข กรอบวงเงินรวม 3,752.7050 ล้านบาท (ปรับลดจากข้อเสนอ จำนวน 90.5600 ล้านบาท) โดยใช้จ่ายจากเงินกู้ภายใต้แผนงานที่ 1.3 ตามบัญชีท้ายพระราชกำหนด ฯ ประกอบด้วย ค่าบริการสาธารณสุขสำหรับโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 วงเงิน 3,652.385 ล้านบาท (ปรับลด 80.0000 ล้านบาท) และค่าบริการอื่นที่เกี่ยวข้องกับบริการโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 กรอบวงเงิน 100.3200 ล้านบาท (ปรับลด 10.5600 ล้านบาท) ทั้งนี้ สำหรับค่าบริการอื่นที่เกี่ยวข้องกับบริการโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ให้เบิกจ่ายได้ตามข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นและไม่ให้ถัวจ่ายกับรายการอื่น
2. มอบหมายให้กระทรวงสาธารณสุขและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เร่งพิจารณาจัดหาแหล่งเงินสำหรับเป็นค่าใช้จ่ายในการจัดซื้อวัคซีนโควิด - 19 ในช่วงเดือนตุลาคม - ธันวาคม 2564 ที่เหมาะสม โดยกรณีที่พิจารณาแล้วเห็นว่ามีความจำเป็นต้องใช้จ่ายจากเงินกู้ตามพระราชกำหนดฯ ให้เร่งจัดทำข้อเสนอโครงการฯ ที่มีข้อมูลครบถ้วนและเพียงพอ เสนอคณะกรรมการฯ พิจารณาตามขั้นตอนของกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องโดยเร็ว เพื่อให้ทันกับกรอบระยะเวลาการดำเนินการตามพระราชกำหนดฯ ซึ่งจะช่วยให้การจัดหาวัคซีนโควิด - 19 ของประเทศเป็นไปตามแผนงานที่กำหนดไว้
3. อนุมัติโครงการค่าตอบแทน เยียวยา ชดเชย และเสี่ยงภัย สำหรับการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ในการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในชุมชน ของกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข เพื่อเป็นการจ่ายค่าตอบแทนเสี่ยงภัยให้กับ อสม. ในการสนับสนุนการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโควิด - 19 ที่ยังคงแพร่ระบาดในหลายพื้นที่ เป็นระยะเวลา 3 เดือน (เมษายน - มิถุนายน 2564) กรอบวงเงินรวมไม่เกิน 1,575.4590 ล้านบาท โดยใช้จ่ายจากเงินกู้ภายใต้แผนงานที่ 1.1 ตามบัญชีท้ายพระราชกำหนดฯ และมีระยะเวลาการเบิกจ่ายโครงการฯ 4 เดือน (เมษายน - กรกฎาคม 2564) พร้อมทั้งเห็นควรมอบหมายให้ สธ. เร่งพิจารณาฉีดวัคซีนโควิด - 19 ให้ครอบคลุม อสม. และ อสส. ทุกราย เพื่อลดความเสี่ยงในการปฏิบัติหน้าที่ของ อสม. และ อสส. ต่อไป
4. มอบหมายให้สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ เป็นหน่วยงานรับผิดชอบโครงการตามข้อ 1 และกรมสนับสนุนบริการสุขภาพ เป็นหน่วยงานรับผิดชอบโครงการตามข้อ 3 และดำเนินการ ดังนี้
4.1 จัดทำความต้องการใช้จ่ายเป็นรายเดือน เพื่อให้สำนักงานบริหารหนี้สาธารณะ (สบน.) สามารถจัดหาเงินกู้เพื่อใช้จ่ายโครงการตามแผนการใช้จ่ายเงินที่เกิดขึ้นจริง ซึ่งจะช่วยลดค่าใช้จ่ายทางการเงินของภาครัฐ
4.2 รายงานความก้าวหน้าในการดำเนินโครงการ และการใช้จ่ายเงินกู้ รวมถึงปัญหาอุปสรรค ในระบบ eMENSCR และจัดส่งให้ สบน. ตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กระทรวงการคลัง (กค.) กำหนดภายในวันที่ 7 ของเดือนถัดไป
4.3 ประสานกับ กค. ในการรายงานขีดความสามารถในการชำระคืนหนี้เงินกู้ประกอบการพิจารณาของคณะรัฐมนตรีตามมาตรา 6 แห่งพระราชกำหนดฯ ด้วย
5. อนุมัติให้กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข ปรับปรุงรายละเอียดที่เป็นสาระสำคัญของโครงการค่าตอบแทน เยียวยา ชดเชยและเสี่ยงภัย สำหรับการปฏิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน ในการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในชุมชน (ระยะที่ 2) โดยขยายระยะเวลาการเบิกจ่ายเงินค่าตอบแทนของโครงการฯ จากเดือนมีนาคม 2564 เป็น เดือนเมษายน 2564 เพื่อให้สอดคล้องกับปฏิทินการทำงานสำหรับการจ่ายเงินค่าตอบแทนฯ ของกรมบัญชีกลาง ทั้งนี้ เห็นควรให้กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ ดำเนินการตามความเห็นของคณะกรรมการฯ โดยเคร่งครัดต่อไป
6. อนุมัติให้กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทยปรับปรุงรายละเอียดที่เป็นสาระสำคัญของโครงการโอทอปไทย สู้ภัยโควิด -19 โดยการปรับแผนการดำเนินโครงการจากเดิมกำหนดดำเนินการในไตรมาสที่ 2 ของปีงบประมาณ 2564 (มกราคม - มีนาคม 2564) เป็นดำเนินการในไตรมาสที่ 2 – 3 ของปีงบประมาณ 2564 (มกราคม - มิถุนายน 2564) ทั้งนี้ เห็นควรให้กรมการพัฒนาชุมชน เร่งดำเนินการตามความเห็นของคณะกรรมการฯ โดยเคร่งครัดต่อไป
7. อนุมัติให้จังหวัดอุดรธานี ยุติการดำเนินโครงการอบรมนวดไทยเพื่อสุขภาพ 150 ชั่วโมงเพื่อฟื้นฟูภายหลังการระบาดโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (Covid - 19) เนื่องจากได้รับผลกระทบจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 พร้อมทั้งเห็นควรให้จังหวัดอุดรธานีเร่งดำเนินการตามข้อ 19 และข้อ 20 ตามระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีฯ ต่อไป
8. รับทราบคู่มือการเสนอโครงการพัฒนาและเสริมสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจฐานราก ภายใต้กลุ่มแผนงาน/โครงการฟื้นฟูเศรษฐกิจท้องถิ่นและชุมชนบนพื้นฐานของโอกาสและศักยภาพของท้องถิ่น : ระดับพื้นที่ วงเงิน 45,000 ล้านบาท และมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ถือปฏิบัติตามแนวทางที่กำหนดไว้ในคู่มือการเสนอโครงการฯ รวมถึงกฎหมายและระเบียบที่เกี่ยวข้องของทางราชการโดยเคร่งครัด
9. รับทราบรายงานผลการดำเนินการตามข้อเสนอแนะเพื่อป้องกันการทุจริต กรณีศึกษาการใช้จ่ายงบประมาณตามพระราชกำหนดการเงิน เพื่อแก้ไขปัญหาการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ของคณะกรรมการฯ
สาระสำคัญ
1. โครงการค่าบริการสาธารณสุขภายใต้ระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ
1) หน่วยรับผิดชอบ สปสช.
2) วัตถุประสงค์ เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายให้กับหน่วยบริการ สถานพยาบาลที่ให้บริการสาธารณสุขโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 สำหรับประชาชนไทยทุกสิทธิ ระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ – กันยายน 2564
3) กลุ่มเป้าหมาย ประชาชนไทยประมาณ 67 ล้านคน หน่วยบริการหรือสถานพยาบาลที่จัดบริการสาธารณสุขทั้งภาครัฐและเอกชน รวมถึงผู้ให้บริการสาธารณสุขทั่วประเทศ
4) ระยะเวลาดำเนินงาน 8 เดือน (ระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ – กันยายน 2564)
5) แผนการดำเนินงาน สปสช. จะจัดสรรงบประมาณให้แก่หน่วยบริการในระบบหลักประกันสุขภาพแห่งชาติและสถานพยาบาลอื่น ตามจำนวนผลงานบริการจริงที่เกิดขึ้น ภายใต้หลักเกณฑ์ เงื่อนไข แนวทางที่คณะกรรมการหลักประกันสุขภาพแห่งชาติประกาศกำหนด
6) ผลประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ ช่วยลดงบประมาณในภาพรวมด้านการรักษาพยาบาล เนื่องจากเป็นโครงการที่ทำให้เกิดการบริการตรวจคัดกรอง รวมทั้งสนับสนุนให้ประชาชนได้รับวัคชีนโควิด – 19 ซึ่งมีค่าใช้จ่ายต้นทุนบริการน้อยกว่าการรักษาเมื่อป่วยแล้ว ทั้งนี้ ยังสร้างความมั่นใจกับประชาชนที่จะได้รับวัคซีนโควิด – 19 หากภายหลังการรับวัคซีนโควิด - 19แล้วเกิดผลกระทบข้างเคียงที่รุนแรง จะได้รับเงินเยียวยาช่วยเหลือ
2. โครงการค่าตอบแทน เยียวยา ชดเชย และเสี่ยงภัย สำหรับการปฎิบัติงานของอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) ในการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในชุมชน
วัตถุประสงค์
1) เพื่อส่งเสริม สนับสนุนบทบาทของ อสม. ในการสื่อสารให้ความรู้สร้างความเข้าใจเกี่ยวกับวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 รวมถึงสำรวจและติดตามอาการประชาชนกลุ่มเป้าหมายที่จะได้รับวัคซีนในชุมชน
2) เพื่อแก้ไขปัญหาการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ด้วยการสนับสนุนบทบาท อสม. ในการเฝ้าระวัง ป้องกัน ควบคุมโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และช่วยเหลือ เยียวยา พื้นฟูทางด้านจิตใจแก่ประชาชนในระดับหมู่บ้าน/ชุมชน
3) เพื่อสนับสนุนบทบาท อสม. ในการจัดกระบวนการ พัฒนาบทบาทของประชาชน/ชุมชนในการสร้างวิถีชีวิตใหม่ (New Normal) ในการปฏิบัติตามมาตรการในการป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และร่วมสร้างตำบลวิถีชีวิตใหม่ ปลอดภัยโควิด - 19
กลุ่มเป้าหมาย กลุ่ม อสม. 1,039,729 คน และ อสส. 10,577 คน รวมทั้งสิ้น 1,050,306 คน ที่มีสิทธิรับค่าป่วยการในการปฏิบัติหน้าที่
ผลประโยชน์ที่คาดว่าจะได้รับ
1) หมู่บ้าน/ชุมชน มีระบบเฝ้าระวัง ป้องกัน และคัดกรองโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ประชาชนในชุมชนได้รับการดูแลโดย อสม.
2) ประชาชนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019
3) ประชาชนกลุ่มเป้าหมายที่จะได้รับวัคซีนในชุมชน ได้รับการติดตาม ดูแล และสังเกตอาการข้างเคียง
4) ประชาชนมีพฤติกรรมสุขภาพที่ถูกต้องในการป้องกันตนเอง ให้ปลอดภัยจากโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 และสอดคล้องกับวิถีชีวิตใหม่
5) ประชาชนได้รับการสำรวจ คัดกรองด้านสุขภาพจิต และได้รับการเยียวยาฟื้นฟูด้านสุขภาพใจอย่างเหมาะสม
30. เรื่อง แนวทางการแก้ไขปัญหาตู้คอนเทนเนอร์ขาดแคลนในธุรกิจขนส่งสินค้าทางทะเลของการท่าเรือแห่งประเทศไทย
คณะรัฐมนตรีมีมติรับทราบแนวทางการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนตู้คอนเทนเนอร์ในธุรกิจการขนส่งสินค้าทางทะเลตามการพิจารณาของคณะกรรมการท่าเรือแห่งประเทศไทยในคราวประชุม ครั้งที่ 1/2564 เมื่อวันที่ 28 มกราคม 2564 ตามที่กระทรวงคมนาคม (คค.) โดยการท่าเรือแห่งประเทศไทยเสนอ ดังนี้
(1) ให้ท่าเรือกรุงเทพปรับลดค่าภาระตู้สินค้าเปล่าขาเข้าผ่านท่าเรือกรุงเทพในอัตรา 1,000 บาทต่อทีอียู เป็นเวลา 3 เดือน ตั้งแต่เดือนมกราคม - มีนาคม 2564 รวมค่าใช้จ่ายในการดำเนินการเป็นจำนวนเงินประมาณ 5.280 ล้านบาท
(2) ให้ท่าเรือแหลมฉบังชดเชยค่ายกขนตู้สินค้าให้แก่เอกชนผู้ประกอบการนำเข้าที่ท่าเรือแหลมฉบัง โดยจ่ายส่วนลดคืนในอัตรา 1,000 บาทต่อทีอียู เป็นระยะเวลา 3 เดือน ตั้งแต่เดือนมกราคม - มีนาคม 2564 รวมค่าใช้จ่ายในการดำเนินการเป็นจำนวนเงินประมาณ 384 ล้านบาท
และให้ คค. ร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องประเมินความคุ้มค่าในการดำเนินการและประโยชน์ที่ผู้ประกอบการส่งออกรายย่อยได้รับ รวมทั้งหาข้อยุติเกี่ยวกับแหล่งเงินที่จะนำมาใช้ในการดำเนินการตามแนวทางดังกล่าว
ทั้งนี้ แนวทางการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนตู้คอนเทนเนอร์ฯ ตามที่การท่าเรือแห่งประเทศไทยเสนอ เป็นการดำเนินการตามที่ได้มีการประชุมหารือร่วมกับกรมการค้าภายใน และคณะกรรมการการท่าเรือแห่งประเทศไทยในคราวประชุม ครั้งที่ 1/2564 เมื่อวันที่ 28 มกราคม 2564 ได้มีมติเห็นชอบแล้ว
ต่างประเทศ
31. เรื่อง ผลการประชุมรัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียน ครั้งที่ 24 และการประชุมที่เกี่ยวข้อง ผ่านระบบการประชุมทางไกล
คณะรัฐมนตรีรับทราบผลการประชุมรัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียน ครั้งที่ 24 และการประชุมที่เกี่ยวข้อง ผ่านระบบการประชุมทางไกล ระหว่างที่ 4 – 5 กุมภาพันธ์ 2564 โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬาเป็นหัวหน้าคณะผู้แทนไทยเข้าร่วมการประชุมดังกล่าว [คณะรัฐมนตรีมีมติ (2 กุมภาพันธ์ 2564) เห็นชอบร่างปฏิญญาพนมเปญมุ่งสู่การท่องเที่ยวของอาเซียนที่ยั่งยืน ครอบคลุมและฟื้นตัวได้เร็วยิ่งขึ้นและเห็นชอบร่างแถลงข่าวการประชุมรัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียนที่เกี่ยวข้อง และการประชุมที่เกี่ยวข้อง จำนวน 3 ฉบับ] โดยมีผลการประชุมที่สำคัญสรุปได้ ดังนี้
การประชุม
สาระสำคัญ
รัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียน
ครั้งที่ 24
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬาได้ให้การรับรองเอกสารผลลัพธ์การประชุม จำนวน 2 ฉบับ โดยมีรายละเอียด ดังนี้
- ปฏิญญาพนมเปญฯ : การมุ่งมั่นที่จะดำเนินงานร่วมกัน เช่น (1) ส่งเสริมการพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน มีความรับผิดชอบ และครอบคลุม โดยให้ความสำคัญกับผู้ประกอบการวิสาหกิจขนาดกลาง ขนาดย่อม และรายย่อย กลุ่มเสี่ยงและชุมชน อื่น ๆ ที่ได้รับผลกระทบจากการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด-19) (2) ยกระดับการสร้างขีดความสามารถ ในการเข้าถึงหลักสูตรการเพิ่มพูนทักษะและการสร้างทักษะใหม่ที่ดีขึ้น รวมถึงโครงการแลกเปลี่ยนทางการศึกษาและเครือข่ายการวิจัยระดับภูมิภาคสำหรับบุคลากรด้านการท่องเที่ยวในสาขาต่าง ๆ เช่น เทคโนโลยีดิจิทัล นวัตกรรมและการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
- แถลงข่าวร่วมการประชุมฯ : เช่น (1) การรับทราบว่าภาคการท่องเที่ยวสูญเสียรายได้ประมาณร้อยละ 75.8 และการเดินทางขาเข้าระหว่างประเทศลดลงประมาณร้อยละ 80.5 เมื่อเปรียบเทียบกับปี 2562 (2) การจัดทำแผนบรรเทาผลกระทบและการดำเนินการเพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบจากโควิด-19 และมีการรับรองแผนงานภายใต้ยุทธศาสตร์ด้านการท่องเที่ยวอาเซียนฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2559 – 2568 (3) การขยายการเป็นประธานอาเซียนด้านการท่องเที่ยวของราชอาณาจักรกัมพูชา (กัมพูชา) ไปถึงเดือนมกราคม 2565 เพื่อให้กัมพูชาได้เป็นเจ้าภาพจัดการประชุมการท่องเที่ยวอาเซียนในปี 2565
รัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียนบวกสาม (สาธารณรัฐประชาชนจีน ญี่ปุ่นและสาธารณรัฐเกาหลี) ครั้งที่ 20
ที่ประชุมได้รับรองแถลงข่าวร่วมการประชุมฯ มีสาระสำคัญ เช่น (1) มีการหารือเกี่ยวกับแนวทางการฟื้นฟูความร่วมมือด้านการท่องเที่ยวของประเทศสมาชิกอาเซียนบวกสาม โดยมุ่งเน้นไปที่การดำเนินโครงการและกิจกรรมที่เป็นประโยชน์ร่วมกัน ทั้งนี้ ได้ให้การรับรองแผนงานความร่วมมือด้านการท่องเที่ยวอาเซียนบวกสาม ปี 2564 – 2568 (2) การเลื่อนกิจกรรมของปี 2563 ไปจัดในปี 2564 เนื่องจากการแพร่ระบาดของโควิด-19 รวมถึงการสัมมนาการลงทุนด้านการท่องเที่ยวอาเซียน – จีน
รัฐมนตรีท่องเที่ยวอาเซียน – อินเดีย ครั้งที่ 8
ที่ประชุมได้รับรองแถลงข่าวร่วมฯ เช่น (1) รับทราบสถิตินักท่องเที่ยวจากประเทศสมาชิกอาเซียนเดินทางไปยังสาธารณรัฐอินเดีย จำนวน 930,339 คน คิดเป็นร้อยละ 8.51 ของจำนวนนักท่องเที่ยวทั้งหมดและมีนักท่องเที่ยวอินเดียเดินทางมายังประเทศสมาชิกอาเซียน ประมาณ 4.7 ล้านคน ในปี 2562 (2) การยกระดับความร่วมมืออาเซียน – อินเดีย ด้านการท่องเที่ยวภายใต้กรอบบันทึกความเข้าใจระหว่างอาเซียนและอินเดียว่าด้วยความร่วมมือด้านการท่องเที่ยว และดำเนินกิจกรรมที่เข้มข้นเพื่อฟื้นฟูกิจกรรมการท่องเที่ยวภายหลังการแพร่ระบาดของโควิด-19
เอกสารผลลัพธ์การประชุมต่าง ๆ ที่ได้มีการรับรองในที่ประชุมฯ มีสาระสำคัญไม่แตกต่างจากร่างเอกสารที่คณะรัฐมนตรีได้ให้ความเห็นชอบเมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ 2564 มีเพียงการปรับหรือเพิ่มถ้อยคำให้กระชับและ ตรงประเด็นมากขึ้น โดยประโยชน์ที่ประเทศไทยได้รับจากการเข้าร่วมการประชุมฯ คือ (1) รับทราบนโยบาย ข้อมูล ทิศทางการพัฒนาการท่องเที่ยวในภูมิภาคอาเซียนเพื่อนำไปปรับใช้กับการจัดทำแผนงานโครงการต่าง ๆ ตลอดจนการพัฒนาด้านการท่องเที่ยวและการตลาดการท่องเที่ยว และ (2) การร่วมหารือการเตรียมความพร้อมในการรับมือกับวิกฤตในปัจจุบันและอนาคต ตลอดจนหรือถึงแนวทางการฟื้นฟูภาคการท่องเที่ยวในภูมิภาคอาเซียนให้สามารถ “ล้มแล้วลุกไว” ด้วยการสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจฐานราก การเติบโตทางเศรษฐกิจที่ยั่งยืน การพัฒนาทุนมนุษย์ และการปรับปรุงปัจจัยพื้นฐานให้เข้มแข็งเพื่อต่อยอดการพัฒนา
32. เรื่อง ผลการประชุมสภารัฐมนตรีสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดีย ครั้งที่ 20
คณะรัฐมนตรีรับทราบผลการประชุมสภารัฐมนตรีสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดีย ครั้งที่ 20 และมอบหมายส่วนราชการดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง ตามที่กระทรวงการต่างประเทศ เสนอ
สาระสำคัญของเรื่อง
นายวิชาวัฒน์ อิศรภักดี ผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำกระทรวงการต่างประเทศ ได้เข้าร่วมการประชุม สภารัฐมนตรีสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดีย ครั้งที่ 20 ผ่านระบบการประชุมทางไกล เมื่อวันที่ 17 ธันวาคม 2563 สรุปสาระสำคัญได้ ดังนี้
1. แถลงการณ์เอมิเรตส์ มีสาระสำคัญไม่แตกต่างจากที่คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบในหลักการแล้วเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2563 อย่างไรก็ตาม มีการเพิ่มประเด็น ได้แก่ (1) ความร่วมมือของประเทศสมาชิกในการต่อต้านการก่อการร้ายและการใช้ความรุนแรง (2) รายละเอียดเรื่อง การจัดตั้งศูนย์ความเป็นเลิศสำหรับสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดียที่มาเลเซีย เพื่อส่งเสริมความร่วมมือในสาขาสำคัญและประเด็นคาบเกี่ยว (3) การเพิ่มประเทศที่ได้ลงนามในบันทึกความเข้าใจว่าด้วยความร่วมมือในการค้นหาและช่วยเหลือของมหาสมุทรอินเดีย [ได้แก่ สาธารณรัฐอินเดียและสาธารณรัฐมัลดีฟส์ (มัลดีฟส์) เป็นลำดับที่ 14 และ 15] และบันทึกความเข้าใจเรื่องวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ มัลดีฟส์ และมาเลเซีย เป็นลำดับที่ 13 14 และ 15) และ (4) การระบุถึงบทบาทของประเทศหุ้นส่วนคู่เจรจา เช่น สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนีได้ประกาศจะให้การสนับสนุนงบประมาณจำนวน 1.2 ล้านยูโร เพื่อส่งเสริมความร่วมมือในสาขาความมั่นคงและปลอดภัยทางทะเล และเศรษฐกิจภาคทะเล
2. ถ้อยแถลงของผู้แทนประเทศไทย ให้ความสำคัญกับการขยายความร่วมมือใน 3 ประเด็น ได้แก่ (1) ความเชื่อมโยงทางทะเลในทุกมิติ ทั้งด้านกายภาพ กฎระเบียบและดิจิทัล (2) การทำประมงอย่างยั่งยืน และ (3) การเชื่อมโยงการดำเนินกิจกรรมในสาขาเศรษฐกิจภาคทะเลกับการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมทางทะเล เพื่อให้เกิดความยั่งยืนและสอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของสหประชาชาติ
การดำเนินการตามแถลงการณ์เอมิเรตส์มีส่วนสำคัญต่อการกระชับความร่วมมือทางเศรษฐกิจ การพัฒนาอย่างยั่งยืนในภูมิภาค และการลดความเหลื่อมล้ำด้านการพัฒนาระหว่างประเทศสมาชิกสมาคมแห่งมหาสมุทรอินเดีย รวมทั้งจะทำให้เกิดความเชื่อมโยงในมิติต่าง ๆ เสริมสร้างความมั่นคงปลอดภัยทางทะเล การบริหารจัดการด้านประมงที่มีประสิทธิภาพ ช่วยฟื้นฟูการท่องเที่ยว ตลอดจนส่งเสริมการพัฒนาเทคโนโลยีวิทยาศาสตร์และนวัตกรรม การอำนวยความสะดวกด้านการค้าการลงทุน และการส่งเสริมบทบาททางเศรษฐกิจของสตรี ดังนั้น จึงมีประเด็นมอบหมายให้ส่วนราชการที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กระทรวงกลาโหม กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กระทรวงพาณิชย์ กระทรวงมหาดไทย กระทรวงวัฒนธรรม กระทรวงสาธารณสุข สำนักงานสภาความมั่นคงแห่งชาติ และสำนักงานส่งเสริมวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม นำไปดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง
33. เรื่อง การประชุมระดับรัฐมนตรีบิมสเทค ครั้งที่ 17
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบต่อร่างถ้อยแถลงการประชุมระดับรัฐมนตรีบิมสเทค ครั้งที่ 17 ทั้งนี้ หากมีความจำเป็นต้องปรับปรุงแก้ไขร่างเอกสารดังกล่าวในส่วนที่ไม่ใช่สาระสำคัญหรือไม่ขัดต่อผลประโยชน์ของไทยให้กระทรวงการต่างประเทศดำเนินการได้โดยไม่ต้องนำเสนอคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาอีกครั้ง และให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศหรือผู้ได้รับมอบหมายร่วมให้การรับรองร่างถ้อยแถลงร่วมการประชุมระดับรัฐมนตรี บิมสเทค ครั้งที่ 17 ตามที่กระทรวงการต่างประเทศ (กต.) เสนอ
สาระสำคัญ
ร่างถ้อยแถลงร่วมการประชุมระดับรัฐมนตรีบิมสเทค ครั้งที่ 17 ประมวลความคืบหน้าของ การขับเคลื่อนความร่วมมือภายใต้กรอบบิมสเทค โดยมีสาระสำคัญ ดังนี้
1. สร้างเสริมความเข้มแข็งให้แก่บิมสเทคตามมติการประชุมผู้นำครั้งที่ 4 เมื่อปี 2561 ด้วยการร่วมกันพิจารณาร่างกฎบัตรบิมสเทคเพื่อเสนอให้ที่ประชุมผู้นำบิมสเทคครั้งที่ 5 รับรองโดยการรับรองกฎบัตรดังกล่าวจะยกระดับให้บิมสเทคมีสถานะเป็นองค์การระหว่างประเทศในระดับรัฐบาล (Inter-governmental organization) โดยจะกำหนดวัตถุประสงค์ หลักการ กลไกการดำเนินงาน สิทธิและหน้าที่ของรัฐสมาชิก การบริหารจัดการงบประมาณ และประเด็นอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง ทั้งนี้ ที่ประชุมระดับรัฐมนตรีได้รับรองการแต่งตั้งเลขาธิการบิมสเทค คนใหม่ที่ได้เริ่มปฏิบัติหน้าที่แล้วตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2563
2. จัดหมวดหมู่สาขาความร่วมมือจาก 14 สาขาเป็น 7 เสา โดยให้ประเทศสมาชิกเป็นประเทศนำ (Lead Country) ในแต่ละเสา ได้แก่ เสาการเกษตรและความมั่นคงทางอาหาร (เมียนมา) เสาความเชื่อมโยง (ไทย) เสาสิ่งแวดล้อมและการเปลี่ยนแปลงทางสภาพภูมิอากาศ (ภูฏาน) เสาการค้า การลงทุนและการพัฒนา (บังกลาเทศ) เสาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม (ศรีลังกา) เสาความมั่นคง (อินเดีย) และเสาการปฏิสัมพันธ์ระหว่างประชาชน (เนปาล)
3. รายงานความคืบหน้าของการดำเนินความร่วมมือทั้ง 14 สาขา ตลอดช่วงสองปีที่ผ่านมา อาทิ ด้านความเชื่อมโยงในมิติด้าน พลังงาน ดิจิทัล กฎระเบียบ และคมนาคม โดยเฉพาะการผลักดันร่างแผนแม่บทว่าด้วยความเชื่อมโยงด้านคมนาคม ที่จะเป็นสะพานเชื่อมระหว่างภูมิภาคเอเชียใต้กับเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เพื่อสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจและกระชับความสัมพันธ์ระหว่างกันในภูมิภาค ตลอดจนประเด็นคาบเกี่ยวที่มีความสำคัญต่อประเทศสมาชิก เช่น การขจัดปัญหาความยากจน เศรษฐกิจภาคภูเขา และเศรษฐกิจภาคทะเล
ทั้งนี้ การประชุมระดับรัฐมนตรีบิมสเทค ครั้งที่ 17 จะมีขึ้นในวันที่ 1 เมษายน 2564 ผ่านระบบการประชุมทางไกล โดยมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศศรีลังกาเป็นประธาน และมีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศและกระทรวงความร่วมมือระหว่างประเทศของประเทศสมาชิกเข้าร่วม
34. เรื่อง การขอความเห็นชอบต่อร่างถ้อยแถลงร่วมสำหรับการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 (Joint Statement of the Twenty-Fifth ASEAN Socio-Cultural Community (ASCC) Council)
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบในหลักการต่อร่างถ้อยแถลงร่วมสำหรับการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 (Joint Statement of the Twenty-Fifth ASEAN Socio-Cultural Community (ASCC) Council) โดยหากมีความจำเป็นต้องแก้ไขเอกสารในส่วนที่ไม่ใช่สาระสำคัญหรือไม่ขัดต่อผลประโยชน์ของไทย ให้กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ดำเนินการได้ โดยไม่ต้องเสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาอีก และหลังจากนั้นให้รายงานผลเพื่อคณะรัฐมนตรีทราบต่อไป รวมทั้งให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์หรือผู้แทนที่ได้รับมอบหมาย ในฐานะหัวหน้าคณะผู้แทนไทยในการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 ร่วมรับรองร่างถ้อยแถลงร่วมสำหรับการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 ในวันที่ 31 มีนาคม 2564 ผ่านระบบการประชุมทางไกล (Video conference) ตามที่กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) เสนอ
สาระสำคัญ
ร่างถ้อยแถลงร่วมสำหรับการประชุมคณะมนตรีประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ครั้งที่ 25 มีสาระสำคัญ ดังนี้
1. การสนับสนุนประเด็นสำคัญและแผนงานหลัก 3 ประการของการเป็นประธานอาเซียนของประเทศบรูไนดารุสซาลาม ภายใต้แนวคิดหลัก “เราห่วงใย เราเตรียมพร้อม เราก้าวหน้า” ได้แก่ (1) การสร้างประชาคมที่เป็นอันหนึ่งอันเดียวกันและมีภูมิคุ้มกัน โดยส่งเสริมให้มีประชาชนเป็นศูนย์กลาง (ประชาคมที่ห่วงใย) (2) การเตรียมความพร้อมและปรับตัวสำหรับโอกาสและความท้าทายในอนาคตเพื่อทำให้แน่ใจว่าอาเซียนจะดำรงความสำคัญและภูมิคุ้มกันเพื่อเอาชนะความท้าทายและภัยคุกคามในปัจจุบันและในอนาคตต่าง ๆ ได้ (ประชาคมที่เตรียมพร้อม) และ (3) การสร้างโอกาสและประโยชน์ให้แก่ประชาชนผ่านแผนงานที่ส่งเสริมความเจริญก้าวหน้าที่ยั่งยืนของภูมิภาค (ประชาคมที่ก้าวหน้า)
2. การรับทราบเกี่ยวกับคำมั่นของประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียนในการดูแลห่วงใยประชาชนอาเซียน โดยการใช้ประโยชน์จากโอกาสที่มีอยู่ในปัจจุบันและในอนาคตและการจัดการกับข้อท้าทายต่าง ๆ ตลอดจนการสนับสนุนข้อเสนอของประเทศบรูไนดารุสซาลามในการจัดตั้งกลยุทธ์และแผนงานริเริ่มแบบองค์รวมในการเชื่อมโยงการตอบสนองของอาเซียนกับเหตุฉุกเฉินและภัยพิบัติเพื่อให้ประชาคมอาเซียนในภาพรวมมีการประสานงาน มีภูมิคุ้มกัน และมีความพร้อม เพิ่มมากขึ้นสำหรับอนาคต
3. การชื่นชมผลการประเมินผลครึ่งแผนของประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน ซึ่งเป็นการดำเนินการที่เป็นประโยชน์ต่อการประเมินความก้าวหน้าทั้งในระดับประเทศและระดับภูมิภาคเกี่ยวกับการบรรลุความมุ่งมั่นของแผนงานประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน พ.ศ. 2568 และการรับทราบข้อเสนอของประเทศ บรูไนดารุสซาลาม ในการติดตามความคืบหน้าการดำเนินงานตามปฏิญญากรุงฮานอยว่าด้วยวิสัยทัศน์ประชาคมอาเซียนภายหลังปี ค.ศ. 2025 ผ่านการจัดตั้งคณะทำงานระดับสูงและการจัดทำเอกสารแผนที่นำทาง (Roadmap)
4. การขยายบทบาทของประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียนให้ครอบคลุมถึงความร่วมมือกับประเทศคู่เจรจาและหุ้นส่วนความร่วมมือของอาเซียน ผ่านกลไกความร่วมมืออาเซียนบวก 1 และบวก 3 และ การจัดตั้งกลไกการเสวนาเพื่อเสริมสร้างนวัตกรรม (Innovation Platform Dialogue)
5. การพัฒนากรอบความร่วมมือเศรษฐกิจใส่ใจที่ครอบคลุม โดยให้ความสำคัญกับแนวนโยบายด้านศักยภาพของเศรษฐกิจใส่ใจและเพื่อปรับนโยบายของอาเซียนให้มีความคลุมและเอื้ออำนวยมากขึ้น
6. การเตรียมความพร้อมสำหรับโครงการ ASEANWalk ค.ศ. 2021 เพื่อเสริมสร้างจิตวิญญาณของการเป็นอาสาสมัคร และการจัดตั้ง ASEAN Aid เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนอาเซียนมีความตระหนักรู้เกี่ยวกับวาระการดำเนินงานในระดับภูมิภาคและเกี่ยวกับการพัฒนาของอาเซียน
7. ความคืบหน้าในการจัดทำเอกสารผลลัพธ์สำคัญต่าง ๆ ในการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 38 ในเดือนตุลาคม 2564 ซึ่งรวมถึงกรอบนโยบายระดับภูมิภาคว่าด้วยการส่งเสริมความเข้าใจและความรู้สึกของการเป็นวาระระดับภูมิภาคที่มากขึ้นในหมู่ประชาชนอาเซียน และการดำเนินงานตามปฏิญญากรุงฮานอยว่าด้วยวิสัยทัศน์ประชาคมอาเซียนภายหลังปี ค.ศ. 2025 ผ่านการจัดตั้งคณะทำงานระดับสูงและการจัดทำเอกสารแผนที่นำทาง (Roadmap)
8. การรับรองแผนงานขององค์กรอาเซียนเฉพาะสาขาภายใต้ประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน (Programme) ค.ศ. 2021 – 2025 ซึ่งจะมีการเสนอให้ผู้นำอาเซียนรับทราบในการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 38
9. การรับทราบกำหนดการเยือนติมอร์ – เลสเตของคณะค้นหาข้อเท็จจริงจากประชาคมสังคมและวัฒนธรรมอาเซียน และความก้าวหน้าของการจัดส่งเจ้าหน้าที่เสาสังคมและวัฒนธรรมอาเซียนประจำการที่คณะผู้แทนถาวรประจำอาเซียน
แต่งตั้ง
35. เรื่อง การแต่งตั้งข้าราชการพลเรือนสามัญให้ดำรงตำแหน่งประเภทบริหารระดับสูง (กระทรวงแรงงาน)
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานเสนอแต่งตั้งข้าราชการพลเรือนสามัญ สังกัดกระทรวงแรงงาน ให้ดำรงตำแหน่งประเภทบริหารระดับสูง จำนวน 2 ราย เพื่อสับเปลี่ยนหมุนเวียน ดังนี้
1. นายสุชาติ พรชัยวิเศษกุล อธิบดีกรมการจัดหางาน ดำรงตำแหน่ง รองปลัดกระทรวง สำนักงานปลัดกระทรวง
2. นายไพโรจน์ โชติกเสถียร รองปลัดกระทรวง สำนักงานปลัดกระทรวง ดำรงตำแหน่ง อธิบดีกรมการจัดหางาน
ทั้งนี้ ตั้งแต่วันที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมแต่งตั้งเป็นต้นไป
36. เรื่อง แต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการประเมินผลการดำเนินงานของกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติตามที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังเสนอแต่งตั้ง นายสุริยะ วงศ์คงคาเทพ เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิด้านการสร้างเสริมสุขภาพในคณะกรรมการประเมินผลการดำเนินงานของกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ แทน นายพีรพล สุทธิวิเศษศักดิ์ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิด้านการสร้างเสริมสุขภาพเดิมที่ลาออก เมื่อวันที่ 9 มิถุนายน 2563 ทั้งนี้ ตั้งแต่วันที่ 30 มีนาคม 2564 เป็นต้นไป และให้ผู้ได้รับแต่งตั้งแทนตำแหน่งที่ว่าง อยู่ในตำแหน่งเท่ากับวาระที่เหลืออยู่ของกรรมการซึ่งได้แต่งตั้งไว้แล้ว
37. เรื่อง แต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการนโยบายการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติตามที่กระทรวงการคลังเสนอแต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิในคณะกรรมการนโยบายการจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ จำนวน 5 ราย ดังนี้
1. นายประเสริฐ ตปนียางกูร    กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิจากสภาวิศวกร
2. พลอากาศตรี หม่อมหลวงประกิตติ เกษมสันต์  กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิจากสภาสถาปนิก
3. นายเทพ วงษ์วานิช    กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิจากสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย
4. นายพีระ เพชรพาณิชย์   กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิจากสภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย
5. นายวิเชียร พงศธร  กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิผู้มีความรู้ ความเชี่ยวชาญ ด้านวิศวกรรม
38. เรื่อง การแต่งตั้งผู้อำนวยการสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน
คณะรัฐมนตรีมีมติอนุมัติตามที่รองนายกรัฐมนตรี (พลเอก ประวิตร วงษ์สุวรรณ) เสนอแต่งตั้ง นายกุลพัชร ภูมิใจอวด ให้ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน โดยให้มีผลตั้งแต่วันที่ลงนามในสัญญาจ้างเป็นต้นไป แต่ไม่ก่อนวันที่คณะรัฐมนตรีมีมติ และให้นายกุลพัชร ภูมิใจอวด ลาออกจากการเป็นเจ้าหน้าที่ของสถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดินก่อนลงนามในสัญญาจ้างด้วย
39. เรื่อง การแต่งตั้งข้าราชการการเมือง (กระทรวงคมนาคม)
คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบตามที่กระทรวงคมนาคมเสนอแต่งตั้ง นายเชวงศักดิ์ เร่งไพบูลย์วงษ์ ดำรงตำแหน่งที่ปรึกษารัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม (นายวีรศักดิ์ หวังศุภกิจโกศล) ทั้งนี้ ตั้งแต่วันที่ 30 มีนาคม 2564 เป็นต้นไป
................................