วันพฤหัสบดีที่ 3 พฤศจิกายน 2565
คำกล่าว พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี  เนื่องในโอกาสเป็นประธานในพิธีเปิดสัมมนาประจําปี GCNT Forum 2022 และกล่าวปาฐกถาพิเศษ
คำกล่าว พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี
เนื่องในโอกาสเป็นประธานในพิธีเปิดสัมมนาประจําปี GCNT Forum 2022 และกล่าวปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ “เร่งหาทางออกของภาคธุรกิจ เพื่อแก้ปัญหาสภาวะโลกร้อนและวิกฤตความหลากหลายทางชีวภาพ”
คำกล่าว พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี
เนื่องในโอกาสเป็นประธานในพิธีเปิดสัมมนาประจําปี GCNT Forum 2022 และกล่าวปาฐกถาพิเศษ หัวข้อ “เร่งหาทางออกของภาคธุรกิจ เพื่อแก้ปัญหาสภาวะโลกร้อนและวิกฤตความหลากหลายทางชีวภาพ”
วันพุธที่ 2 พฤศจิกายน 2565 ณ ศูนย์การประชุมสหประชาชาติ (UNCC) Conference Room 1 ถนนราชดําเนินนอก กรุงเทพมหานคร
ท่านรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม นายกสมาคมเครือข่ายโกลบอลคอมแพ็กแห่งประเทศไทย ผู้ประสานงานสหประชาชําติประจําประเทศไทย ผู้มีเกียรติชาวไทยชาวต่างชาติทั้งที่รับชมทางออนไลน์ละในที่นี้ และสื่อมวลชนทุกท่าน
ผมรู้สึกยินดีและเป็นเกียรติอย่างยิ่งที่ได้มาเป็นประธานในพิธีเปิด การประชุมเครือข่ายโกลบอลคอมแพ็กแห่งประเทศไทย หรือ GCNT ในวันนี้ ซึ่งเป็นครั้งที่ 3 ที่ผมได้เข้าร่วม โดยในครั้งนี้ เป็นโอกาสสำคัญและเป็นช่วงโค้งสุดท้าย ของการเตรียมตัว ก่อนที่ไทยจะเป็นเจ้าภาพการประชุมผู้นาเขตเศรษฐกิจเอเปคในเดือน พฤศจิกายนนี้ และเป็นโอกาสดีที่ผมจะย้ำถึงความพร้อมของไทยในการเป็นเจ้าภาพจัดการประชุมเอเปคที่กำลังจะเกิดขึ้นนี้
ตลอดหลายเดือนที่ผ่านมา ไทยในฐานะเจ้าภาพ ได้จัดการประชุม เพื่อหารือด้านสารัตถะและการเตรียมการต่าง ๆ เพื่อผลักดันความร่วมมือและนำไปสู่ การฟื้นฟูเศรษฐกิจในภูมิภาคเอเปคในยุคหลังวิกฤตโควิด - 19 เพื่อทุกประเทศสามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืน สมดุล และครอบคลุมมากขึ้น โดยหัวข้อหลักในการเป็นเจ้าภาพของไทย คือ “Open. Connect. Balance.” หรือ “เปิด กว้างสร้างสัมพันธ์ เชื่อมโยงกัน สู่สมดุล”
ประเทศไทยได้ให้ความสำคัญกับการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยหนึ่งในวาระสำคัญที่ไทยมุ่งผลักดันในเวทีนานาชาติ คือ กํารสร้างสมดุลทางสิ่งแวดล้อมและการขับเคลื่อนการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ ซึ่งรัฐบาลไทยยืนยัน ถึงเจตนารมณ์อันหนักถึง “ความมุ่งมั่นและการลงมือทาของไทยในฐานะเจ้าภาพ การประชุมเอเปคเพื่อลดสภาวะโลกร้อนและความเสียหายต่อธรรมชาติ” โดยภาคเอกชน และสหประชาชาติเป็นภาคีสำคัญในการร่วมขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และ สิ่งแวดล้อม อย่างยั่งยืนของไทย
ในช่วงที่ผ่านมา ผมได้ลงพื้นที่หลายแห่งเพื่อสั่งการแก้ไขปัญหาน้าท่วม ให้ความช่วยเหลือและเยียวยาผู้ประสบภัย ล่าสุด ได้ไปเยี่ยมจังหวัดสิงห์บุรี ซึ่งประชาชน ได้รับความเดือดร้อน รัฐบาลก็พยายามช่วยเหลืออย่างเต็มที่ โดยสิ่งสำคัญที่เราต้อง กลับมาทบทวน นอกเหนือจากการรับมือกับภัยพิบัติ คือ จะลดความเสี่ยงจากภัยธรรมชาติเหล่านี้ในอนาคตได้อย่างไร เนื่องจากทุกวันนี้ สถิติและหลักฐานทาง วิทยาศาสตร์ รวมทั้งประสบการณ์ของไทยเอง เป็นสัญญาณเตือนว่า ภัยธรรมชาติ เกิดบ่อยครั้งและมีความรุนแรงขึ้น และสัญญาณนี้ก็ดังขึ้นเรื่อย ๆ ยิ่งอุณหภูมิโลกสูงขึ้น ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศก็จะทวีความรุนแรงยิ่งขึ้น เราทุกคนจำเป็นต้องเตรียมพร้อมรับมือและปรับตัว ต่อผลกระทบที่เกิดขึ้นอย่างจริงจัง
ทุกท่านครับ
นอกจากผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและภัย ธรรมชาติรุนแรงที่ตามมาแล้ว เรายังต้องเผชิญกับสถานการณ์โลกที่มีความท้าทาย ในขณะนี้ ซึ่งส่งผลกระทบต่อเราอย่างชัดเจน ไม่ว่าจะเป็นสถานการณ์โควิด-19 ที่แม้จะ เริ่มคลี่คลาย แต่ก็ไม่อาจนิ่งนอนใจได้ และต้องพร้อมรับมือกับโรคอุบัติใหม่ที่อาจเกิดขึ้นได้ ทุกเมื่อ ผลกระทบจากสถานการณ์ความขัดแย้งทางการเมืองระหว่างประเทศ ความไม่มั่นคง ด้านอาหารและพลังงาน สภาวะเศรษฐกิจชะงักงันและเงินเฟ้อรุนแรงทั่วโลก ตามมา ด้วยภาวะเศรษฐกิจถดถอย รวมทั้งการสูญเสียความหลากหลายทางธรรมชาติ
ความท้าทายเหล่านี้ทําให้ไทยและทุกประเทศจำเป็นต้องสร้างภูมิคุ้มกัน ให้แก่ประเทศและประชาชนของตนเอง ประเทศไทยต้องกำหนดจุดยืนและนโยบาย ภายในประเทศและต่างประเทศอย่างรอบคอบ โดยคำนึงถึงผลประโยชน์สูงสุดของ ประเทศและประชาชน ทั้งในระยะสั้น กลาง และยาว การเป็นเจ้าภาพเอเปคของไทย ท่ามกลางวิกฤตเหล่านี้นับว่ามีความท้าทายที่สดุนับตั้งแต่ไทยร่วมก่อตั้งเอเปคเมื่อปี2532 โดยไทยเองได้พยายามวางตัวอย่างสมดุลและเป็นสะพานเชื่อมเพื่อให้เกิดความสมานฉันท์ และความร่วมมือระหว่างทุกฝ่าย เพราะการแก้ไขปัญหาเหล่านี้ ไม่สามารถกระทา โดยประเทศใดประเทศหนึ่งเพียงลำพังได้ แต่จะต้องร่วมมือร่วมใจกัน
ผมขอย้ำว่า ประเทศไทย ประชาชนชาวไทย และรัฐบาลไทย ตระหนักดี ว่าการลดภาวะโลกร้อน นั้นมิใช่เพื่อแก้ปัญหาภาวะวิกฤติธรรมชาติเท่านั้น แต่เพื่อให้ ความเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจนั้นมีความยั่งยืนด้วย ในการที่ไทยเป็นเจ้าภาพ การประชุมผู้นาเขตเศรษฐกิจเอเปคระหว่างวันที่ 18 - 19 พฤศจิกายน นี้ เราจึง กําหนดให้หลักการ “การพัฒนาเศรษฐกิจแบบ บีซีจี” ซึ่งคํานึงถึงการพัฒนาเติบโตทางเศรษฐกิจควบคู่กับการเยียวยารักษาธรรมชาติอย่างมีสมดุล เป็นหัวใจของเอกสาร ผลลัพธ์ของเอเปค ที่เรียกว่า “เป้าหมายกรุงเทพว่าด้วยเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจ หมุนเวียน เศรษฐกิจสีเขียว” ซึ่งจะเป็นประเด็นหลักของการปรึกษาหารือของผู้นำเขตเศรษฐกิจในครั้งนี้
ท่านผู้มีเกียรติทุกท่านครับ
สำหรับวันนี้ที่เราเน้นเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อมในกรอบของการพัฒนาเศรษฐกิจบนพื้นฐานของความสมดุล ผมขอย้ำว่า ความสมดุลจะเกิดขึ้นไม่ได้หากเราไม่สร้างสัมพันธ์ ความร่วมมือ และความเชื่อมโยงกัน ในทุกระดับ ทั้งสามองค์ประกอบนั้น จึงเป็นเรื่องที่แยกจากกันไม่ได้
ท่านเลขาธิการสหประชาชาติ ได้ย้ำเตือนว่า โลกกำลังเผชิญวิกฤต 3 ประการ ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การสูญเสียความหลากหลายทาง ชีวภาพ รวมถึงภาวะมลพิษ วิกฤตเหล่านี้เกิดจากการกระทาของมนุษย์เราในหลายส่วน ดังนั้น เราจึงจำเป็นต้องหันมาทบทวนพฤติกรรมของเราเอง ซึ่งเป็นที่ชัดเจนแล้วว่า การพัฒนาที่มุ่งเน้นการเติบโตและผลกำไรแต่เพียงอย่างเดียวโดยมองข้ามเรื่องสิ่งแวดล้อม ไปนั้น ไม่สามารถนาไปสู่ความยั่งยืนได้ อีกทั้ง ยังเป็นการเจริญเติบโตที่สร้างความเหลื่อมล้า ให้มากขึ้นเรื่อย ๆ จึงถึงเวลาแล้ว ที่ทุกคนต้องปรับเปลี่ยนทั้งแนวคิดและวิถีชีวิต รวมทั้งปรับเปลี่ยนรูปแบบเศรษฐกิจและโมเดลธุรกิจ ให้นำไปสู่การสร้างความสมดุลให้ เกิดขึ้นและมีความยั่งยืน เพราะการสร้างผลกำไรสามารถทำควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมและสังคมได้ และจะต้องเป็นเช่นนั้น
การเปลี่ยนพฤติกรรมและกระบวนการความคิดนั้น นอกจากเราทุกคน จะต้องพยายามทาให้ได้แล้ว เราควรมีหน้าที่ที่จะพยายามโน้มน้าว สนับสนุนคนรอบตัว เราให้เปลี่ยนด้วย ถึงจะเกิดพลวัตและการขับเคลื่อนที่เป็นองค์รวมอย่างแท้จริง
ประเทศไทยเป็นจุดเริ่มต้นของหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงตามแนวพระราชดาริที่แท้จริงของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 10 ทรงสืบสาน รักษา และต่อยอด เพื่อให้ประชาชนชาวไทยมีแสงส่องทาง ในการดำรงชีวิตอย่างสมดุลในทุกมิติ โดยหลักปรัชญานี้เป็นรากฐานของเศรษฐกิจบีซีจี ที่ไทยประกาศเป็นวาระแห่งชาติในการฟื้นฟูจากโควิด - 19 และเป็นหลักขับเคลื่อนการเติบโตในระยะยาว โดยเศรษฐกิจบีซีจี เป็นรูปแบบเศรษฐกิจที่ไทยได้เริ่มแบ่งปัน กับประชาคมโลกเพื่อเป็นหนึ่งในหนทางไปสู่การเติบโตทางเศรษฐกิจที่มีความสมดุล และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม สร้างงาน สร้างรายได้ และความเป็นอยู่ที่ดีให้แก่ประชาชน โดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง
การผลักดันบีซีจีในกรอบเอเปค นั้น ทั้งนี้เพื่อบรรลุผลประโยชน์ร่วมกัน โดยจะสร้างโอกาสสำหรับความร่วมมือ การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และแนวปฏิบัติที่ดี ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างขีดความสามารถของไทยในการขับเคลื่อนการเติบโตทางเศรษฐกิจ อย่างสมดุล และส่งผลดีต่อสิ่งแวดล้อม
ประเทศไทยหวังให้ “เป้าหมายกรุงเทพฯ” สามารถบรรลุผลและนำไปสู่ความร่วมมือในภูมิภาคที่เป็นรูปธรรม และมีความต่อเนื่องในระยะยาว ไม่ว่าจะเป็น การรับมือกับวิกฤตทั้ง 3 ประการที่กล่าวข้างต้น ซึ่งจะต้องอาศัยการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงาน สะอาด การจัดการป่าไม้และทรัพยากรทางทะเลอย่างยั่งยืน การลดและบริหารจัดการของเสีย ไปจนถึงการส่งเสริมการค้าและการลงทุนที่คำนึงถึงสิ่งแวดล้อมและสามารถเติบโตได้อย่างยั่งยืน จากการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนของสังคม
เป้าหมายกรุงเทพฯ สอดรับกับความพยายามของไทยในการร่วมมือ กับประชาคมโลกแก้ไขปัญหาวิกฤตสภาพภูมิอากาศ และในการบรรลุเป้าหมายของไทยเอง ซึ่งก็คือ การบรรลุความเป็นกลางทางคาร์บอน ภายในปี ค.ศ. 2050 และการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ภายในปี ค.ศ. 2065 ซึ่งหากไทยได้รับความช่วยเหลือและการสนับสนุนทางด้านการเงินเทคโนโลยีขั้นสูง และการเพิ่มขีดความสามารถจากความร่วมมือระหว่างประเทศ เราก็จะ สามารถบรรลุเป้าหมายดังกล่าวได้เร็วขึ้น
สำหรับการดำเนินงานของประเทศไทย ผมสามารถพูดได้ในทุกเวทีอย่าง มั่นใจว่า เราดําเนินการเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างแข็งขันและจริงจัง นับตั้งแต่ไทยประกาศเป้าหมายที่มีความท้าทายมากยิ่งขึ้นที่เมืองกลาสโกว์เมื่อปีที่แล้ว เราได้กลับมาทาการบ้าน โดยได้ปรับการมีส่วนร่วมที่ประเทศกาหนด (NDC) และ ยุทธศาสตร์ระยะยาว (LT-LEDS) ของเราให้สอดรับกับเป้าหมายที่ประกาศไว้ และจะนำส่งรายงานให้กับสานักเลขาธิการ UNFCCC ในห้วงการประชุม COP27 ที่จะเริ่มขึ้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้า โดยผมได้มอบหมายให้ท่าน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เป็นผู้แทนไทยเข้าร่วม การประชุม COP27 และไปนาเสนอความคืบหน้าของไทยในเรื่องนี้ รวมทั้งการดำเนินงานด้านความยั่งยืนและเป้าหมายกรุงเทพฯ ในกรอบเอเปคของไทยต่อ ประชาคมโลกด้วย
ความสำเร็จของไทยอีกประการหนึ่ง คือ การประชุมภาคีการขับเคลื่อน การปฏิบัติงานด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศของไทย หรือการประชุม TCAC ที่กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จัดขึ้นเมื่อเดือนสิงหาคม ซึ่งผมเห็นว่า ควรจัดอย่างต่อเนื่องต่อไปเพื่อสร้างความตระหนัก ความรู้ และความเข้าใจให้กับ ประชาชนเกี่ยวกับปัญหาวิกฤตสภาพภูมิอากาศ และระดมความร่วมมือจากทุกภาคส่วน เพื่อร่วมกันแก้ไขอย่างเป็นองค์รวม ผมเองได้มีโอกําสเข้าร่วมการประชุมด้วย และได้ เห็นความตื่นตัวและวิสัยทัศน์ของภาคเอกชนไทยในเรื่องนี้ ซึ่งเป็นที่น่ายินดียิ่ง
นอกจากนี้ เป้าหมายกรุงเทพฯ ยังส่งเสริมการใช้ทรัพยากรธรรมชาติ อย่างมีประสิทธิภาพและอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ รวมทั้งการขับเคลื่อน เศรษฐกิจชีวภาพ ซึ่งไทยมีศักยภาพและข้อได้เปรียบด้านความหลากหลายทางชีวภาพอยู่ แล้ว ดังนั้น เราต้องใช้ประโยชน์จากจุดนี้ให้มากที่สุด ไม่ว่าจะเป็นการนำเทคโนโลยีและ นวัตกรรมมาสร้างมูลค่าเพิ่มจากทรัพยากรชีวภาพ การพัฒนาศักยภาพด้านเกษตรและ อาหาร พลังงานและวัสดุสุขภาพและการแพทย์ และการท่องเที่ยว นอกจากนี้ เป้าหมาย กรุงเทพฯ ยังสนับสนุนความร่วมมือระหว่างประเทศภายใต้อนุสัญญาความหลากหลาย ทางชีวภาพ หรือ CBD ซึ่งไทยเป็นภาคี และมีบทบาทที่แข็งขันในการร่วมกับรัฐ ภาคีอื่น ในการจัดทากรอบงานความหลากหลายทางชีวภาพระดับโลกภายหลังปี ค.ศ. 2020 ซึ่งจะมีการรับรองในการประชุม CBD COP15 ในเดือนธันวาคมนี้
นอกจากนี้ ไทยได้ดาเนินการด้านการจัดการมลพิษอทั้งทางบก ทางอากาศ เเละทางน้ำ โดยเฉพาะพลาสติกและขยะทะเล ซึ่งไทยได้ ดาเนินงานเชิงรุกในเรื่องนี้ในฐานะประธานอาเซียนเมื่อปี 2562 และไทยมุ่งมั่นที่จะรักษา บทบาทในเรื่องนี้โดยร่วมกับประชาคมโลกจัดทาตราสารระหว่างประเทศว่าด้วยมลพิษ พลาสติก ซึ่งจะเริ่มการเจรจารอบแรกในช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนนี้
นอกเหนือจากเป้าหมายกรุงเทพฯ แล้ว ไทยยังผลักดันให้เอเปคนําบีซีจี มาส่งเสริมความร่วมมือในสาขาต่าง ๆ อาทิ การส่งเสริมการฟื้นฟูการท่องเที่ยว อย่างยั่งยืน เพื่อให้อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเติบโตไปพร้อมกับการรักษาสิ่งแวดล้อม และไม่ทาลายวิถีชีวิตชุมชนท้องถิ่น การส่งเสริมการจัดการป่าไม้อย่างยั่งยืนด้วยเทคโนโลยี และนวัตกรรมสมัยใหม่ที่เพิ่มมูลค่า และสร้างรายได้ให้ประชาชนท้องถิ่น นำไปสู่การดำเนินธุรกิตด้านป่าไม้อย่างยั่งยืนเเละช่วยฟื้นฟูพื้นที่ป่าไม้ไปพร้อมกัน การส่งเสริมการพัฒนาระบบอาหารเเละการเกษตรให้ยั่งยืนยิ่งขึ้น ลดผลกระทบต่อสิ่งเเวดล้อมเเละทรัพยากรธรรมชาติ ควบคู่ไปกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตเเละโอกาสทางเศรษฐกิจที่ดีของเกษตรกรเเละผู้ประกอบการรายย่อย นอกจากนี้ ไทยยังได้เสนอให้มีการทบทวนหารือเรื่องเขตการค้าเสรีเอเชีย - เเปซิฟิก หรือ FTAAP ในบริบทหลังโควิด-19 ที่เน้นการส่งเสริมประเด็นการค้ารูปเเบบใหม่ที่คำนึงถึงสิ่งเเวดล้อม สาธารณสุข รวมถึงความยั่งยืนเเละความสมดุลด้วย
ทุกท่านครับ
การขับเคลื่อนประเด็นเหล่านี้ที่ผมกล่าวไปทั้งหมด จะไม่มีทางสำเร็จได้หากไม่ได้รับการสนับสนุนจากภาคเอกชน เเละทุกภาคส่วน ผมทราบว่า ขณะนี้ภาคเอกชนไทยมีความตื่นตัวเเละได้เริ่มปรับรูปเเบบการดำเนินธุรกิจให้มีความรับผิดชอบต่อสังคม สร้างความสมดุลระยะยาว เพื่อให้เกิดความมั่นคงทางทรัพยากร ขับเคลื่อนการพัฒนาของประเทศสู่ความยั่งยืนเเล้ว สิ่งสำคัญอีกประการหนึ่ง คือ การขับเคลื่อนทั้งองคาพยพ ส่งเสริมให้ธุรกิจ SME ทุกขนาด มีขีดความสามารถในการปรับเปลี่ยนวิธีการดำเนินธุรกิจด้วยเช่นกัน เพื่อให้ประเทศไทยมีโครงข่ายรากฐานที่เข้มเเข็ง จากความร่วมมือของทุกคน ทุกหน่วยงาน ทุกองค์กร ทุกภาคส่วน เพื่อให้เราทุกคนจับมือก้าวเดินไปด้วยกันอย่างเข้มเเข็งที่สุด