วันพุธที่ 22 กันยายน 2564
คำกล่าว พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี  เนื่องในโอกาสการประชุมประจำปี 2564 ของ สศช. ในวันพุธที่ 22 กันยายน 2564
คำกล่าวของ พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี  เนื่องในโอกาสการประชุมประจำปี 2564 ของ สศช. ในวันพุธที่ 22 กันยายน 2564 เวลา 09.15 น.
สวัสดีผู้เข้าร่วมการประชุมประจำปี 2564 ของสภาพัฒน์ทุกท่าน
ผมมีความยินดีเป็นอย่างยิ่ง ที่ได้มาเปิดการประชุมประจำปี 2564 ของสภาพัฒน์ฯ ในวันนี้ ที่มีการปรับจากการประชุมในห้องประชุมขนาดใหญ่ มาเป็นรูปแบบออนไลน์ เพื่อลดความเสี่ยงที่จะแพร่กระจายการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโควิด-19 อย่างไรก็ดี ผมหวังเป็นอย่างยิ่งว่าสถานการณ์ต่างๆ จะกลับสู่ภาวะปกติ
ได้โดยเร็ว และรัฐบาลก็ขอยืนยันว่าจะใช้ความพยายามอย่างเต็มที่ในการคลี่คลายวิกฤติดังกล่าว เพื่อให้ประชาชนกลับมาใช้ชีวิตได้ตามปกติให้เร็วที่สุด
ทุกท่านครับ การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 เป็นบทเรียนสำคัญสำหรับประเทศไทย ที่สะท้อนว่าการที่ประเทศของเราจะก้าวไปข้างหน้าได้อย่างมั่นคงนั้น เราจะต้องมีความพร้อมที่จะเผชิญกับความผันผวนต่างๆ อย่างรัดกุมและสมดุลในทุกด้าน และสิ่งสำคัญที่จะช่วยให้เราสามารถรับมือได้คือ การมีแผนการพัฒนาประเทศที่มีเป้าหมายที่ต้องการบรรลุอย่างชัดเจน มีแนวทางดำเนินการที่เป็นรูปธรรม และเป็นแผนที่ดึงความร่วมมือจากทุกฝ่ายให้มาร่วมกันขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศได้อย่างมีประสิทธิภาพ
แผนชาติ แผนเพื่อรับมือกับความท้าทายของประเทศ
ที่ผ่านมาประเทศไทยได้ประกาศใช้แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เพื่อใช้เป็นกรอบกำหนดทิศทางและกำหนดยุทธศาสตร์การพัฒนาประเทศมาเป็นระยะเวลา 60 ปี มีแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติมาแล้ว 12 ฉบับ แต่ละฉบับก็มีแนวทางและเป้าหมายที่แตกต่างกันตามแต่สถานการณ์และบริบทของประเทศและของโลกในขณะนั้น
อย่างไรก็ดี ภายหลังจากที่ประเทศเรามียุทธศาสตร์การพัฒนาประเทศในระยะ 20 ปี หรือ “ยุทธศาสตร์ชาติ” ซึ่งถือเป็นแผนระดับที่ 1 แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ก็ได้ทำหน้าที่เป็นแผนระดับที่ 2 หรือเป็นแผนปฏิบัติการ ในช่วงทุกระยะ 5 ปี ของยุทธศาสตร์ชาติ ซึ่งจะทำให้การพัฒนาประเทศในทุกๆ 5 ปี เป็นไปอย่างสอดคล้องในทิศทางเดียวกัน
ทั้งนี้ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 12 ซึ่งเป็นแผนในช่วง 5 ปีแรกของยุทธศาสตร์ชาติจะสิ้นสุดลงในเดือนกันยายน 2565 และจะได้มีการประกาศใช้แผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 ซึ่งจะเป็นแผนปฏิบัติการระยะ 5 ปี ในระยะที่ 2 ของยุทธศาสตร์ชาติ ผมจึงมีความยินดีเป็นอย่างยิ่งที่การประชุมประจำปีของสภาพัฒน์
ในวันนี้ จะเป็นเวทีระดับประเทศที่เปิดโอกาสให้หน่วยงานและภาคีการพัฒนาต่างๆ ได้มีส่วนร่วมระดมความเห็นเกี่ยวกับ (ร่าง) แผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 ที่จะเริ่มใช้ในปี พ.ศ. 2566 – 2570 เพื่อจะได้ร่วมกันกำหนดเป้าหมายที่เราจะก้าวเดินต่อไปในระยะอีก 5 ปีข้างหน้า เพื่อจะนำพาประเทศไปถึงเป้าหมายสุดท้ายของยุทธศาสตร์ชาติ
ดังนั้น ความคิดเห็นของพวกเราทุกคนจึงมีความสำคัญต่อการกำหนดทิศทางประเทศและแนวทางขับเคลื่อนประเทศในช่วงระยะการพัฒนาของแผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 เป็นอย่างมาก สภาพัฒน์เองก็จะนำความคิดเห็นต่างๆ ที่ได้รับในวันนี้ไปปรับปรุง (ร่าง) แผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 ให้มีความครบถ้วนสมบูรณ์ และตรงต่อความต้องการของพี่น้องประชาชนให้มากที่สุด
ภาพรวมสถานการณ์โลกและสถานการณ์ของประเทศไทยในปัจจุบัน
ทุกท่านครับ การที่เราจะวางแผนเพื่อก้าวไปสู่อนาคตร่วมกันได้อย่างมั่นคงนั้น เราจำเป็นต้องรู้เท่าทันการเปลี่ยนแปลงต่าง ๆ ในโลกอย่างรอบด้าน โดย แนวโน้มการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญของโลกที่กำลังกระทบกับหลายประเทศในโลก รวมทั้งประเทศไทย คือ แนวโน้มที่เรียกว่า Mega Trend ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรเข้าสู่สังคมผู้สูงวัย การเปลี่ยนแปลงค่านิยมและรูปแบบการใช้ชีวิต การเปลี่ยนแปลงรูปแบบการทำงาน ภาวะโลกร้อนจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และจากความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี ก็ยิ่งทำให้เกิดโอกาสในการพัฒนารูปแบบใหม่ ๆ ที่ไม่เคยมีขึ้นมาก่อน ส่งผลกระทบต่อวิถีชีวิตและพฤติกรรมของคนในสังคมที่เปลี่ยนแปลงไปจากเดิม
การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ในช่วงที่ผ่านมา ยังเป็นอีกปัจจัยหนึ่ง ที่เป็นตัวเร่งทำให้ Mega Trend ที่มีอยู่แล้ว เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็วขึ้นอีกด้วย จนทำให้วิถีชีวิตของทุกคนในโลกต้องปรับเปลี่ยนเป็นรูปแบบใหม่ ซึ่งเรียกว่า ความปกติรูปแบบใหม่ หรือ New Normal นั่นเอง
ดังนั้น การกำหนดทิศทางการพัฒนาประเทศของเราในอนาคต จำเป็นต้องพิจารณาทั้งบริบทการเปลี่ยนแปลงภายนอกประเทศ ควบคู่กับการประเมินเงื่อนไขของปัจจัยภายในหรือสภาพแวดล้อม และศักยภาพของประเทศทั้งที่เป็นจุดแข็งและจุดอ่อน เพื่อช่วยให้เราตัดสินใจเลือกทิศทางและแนวทางที่จะเป็นประโยชน์มากที่สุดสำหรับประเทศในการก้าวต่อไปท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงที่ผันผวนรวดเร็วของโลก
โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การสร้างภูมิคุ้มกันของประเทศให้มีความเข้มแข็งเพื่อให้สามารถรับมือกับความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นจาก Mega Trend ไปพร้อมกับการเตรียมสภาพแวดล้อมของประเทศให้มีความพร้อมและเอื้อต่อการแสวงหาโอกาส ที่จะเกิดขึ้นได้อย่างเหมาะสม ทันต่อสถานการณ์ ซึ่งหากเรามีการวางแผนในการแก้ไข
และบริหารจัดการความเสี่ยงดังกล่าวนั้นอย่างดี ก็อาจเปลี่ยนความเสี่ยงนั้นให้เป็นโอกาสในการพัฒนาประเทศ ทั้งในมิติเศรษฐกิจและสังคมได้ ทั้งหมดนี้ จึงเป็นหลักการสำคัญในการกำหนดแนวทางการพัฒนาประเทศระยะต่อไป โดยเฉพาะในช่วงเวลา 5 ปีข้างหน้า หรือในช่วงเวลาของแผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 นั้นเองครับ
โควิด-19 โอกาสและความเสี่ยงต่อการขับเคลื่อนประเทศไทย
ในช่วงที่ผ่านมาการแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ได้ทวีความรุนแรงขึ้นและส่งผลกระทบต่อทั้งเศรษฐกิจและสภาพจิตใจของคนไทยทุกคน รัฐบาลไม่ได้นิ่งนอนใจกับปัญหาดังกล่าว และได้พยายามอย่างเต็มที่ในการควบคุมสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด-19 โดยในระยะสั้น รัฐบาลได้ออกมาตรการต่าง ๆ เพื่อควบคุมการแพร่ระบาด ไม่ให้ส่งผลกระทบต่อประชาชนและระบบสาธารณสุขของประเทศ รวมถึงเร่งจัดหาและฉีดวัคซีนที่มีประสิทธิภาพให้กับประชาชนอย่างครอบคลุม ทั่วถึง และรวดเร็ว เพื่อลดความเจ็บป่วยรุนแรงและเสียชีวิต
ทั้งนี้ การแพร่ระบาดของไวรัสโควิด-19 ได้ทำให้เกิดข้อติดขัดต่อการพัฒนาประเทศตามแนวทางที่เราได้เคยวางแผนกันไว้ภายใต้สถานการณ์ปกติ รัฐบาลเล็งเห็นถึงความสำคัญของการขับเคลื่อนประเทศให้ก้าวไปสู่เป้าหมายระยะยาว จึงได้สนับสนุนให้มีการเพิ่มเติมแผนแม่บทเฉพาะกิจภายใต้ยุทธศาสตร์ชาติอันเป็นผลมาจากสถานการณ์โควิด-19 พ.ศ. 2564 – 2565 เพื่อให้การขับเคลื่อนการพัฒนาประเทศและการบรรเทาผลกระทบที่เกิดขึ้นจากการระบาดของไวรัสโควิด-19 เป็นไปอย่างต่อเนื่องและเกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม และไม่เป็นอุปสรรคต่อการบรรลุเป้าหมายระยะยาว
รัฐบาลขอให้คำมั่นว่า จะพยายามเร่งจัดหาและฉีดวัคซีนที่มีประสิทธิภาพให้กับประชาชนอย่างครอบคลุม ทั่วถึง และรวดเร็ว เพื่อลดความเจ็บป่วยรุนแรงและเสียชีวิต รวมถึงออกมาตรการเศรษฐกิจระยะเร่งด่วนเพื่อเยียวยาและบรรเทาผลกระทบต่าง ๆ ให้แก่ประชาชน และขอยืนยันถึงความมุ่งมั่นที่จะนำพาประเทศรอดพ้นจากวิกฤติครั้งนี้ไปได้โดยเร็วที่สุด และพลิกฟื้นประเทศให้ก้าวไปข้างหน้าได้อย่างเข้มแข็ง
แผนฯ 13 กับการทำงานของรัฐบาลเพื่อพลิกโฉมประเทศ
ผมคิดว่าถึงเวลาแล้วที่เราจะต้องกำจัดจุดอ่อน เสริมสร้างความเข้มแข็ง เพื่อขับเคลื่อนประเทศไปสู่ความเจริญเติบโตที่ทุกภาคส่วนได้รับประโยชน์อย่างเท่าเทียมกัน และ (ร่าง) แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 13 ที่เตรียมจะประกาศใช้ในปี 2566 นั้น ก็มีความมุ่งหวัง เพื่อปรับเปลี่ยนไปสู่โฉมหน้าใหม่ของประเทศไทย ที่ก้าวทันต่อกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก โดยมีเป้าหมายที่สำคัญทั้งหมด 5 ประการ ดังนี้
เป้าหมายข้อที่ 1 คือการปรับโครงสร้างการผลิตของประเทศให้เป็นเศรษฐกิจที่อยู่บนฐานนวัตกรรม ที่ผ่านมา รัฐบาลได้สนับสนุนให้มีการพัฒนาสภาพแวดล้อมและระบบนิเวศที่เอื้อต่อการส่งเสริมงานวิจัยและนวัตกรรม เช่น การพัฒนาเขตนวัตกรรมในพื้นที่ EEC พัฒนาอุตสาหกรรมไทยให้ตอบสนองการเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยีหรือแนวโน้มการค้าโลก เช่น สนับสนุนการผลิตรถยนต์ที่ขับเคลื่อนด้วยพลังงานไฟฟ้าในประเทศไทย ตลอดจนการส่งเสริมการวิจัยและพัฒนานวัตกรรมทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีขั้นสูง ได้แก่ ด้านการแพทย์และสาธารณสุข โดยเฉพาะการแก้ไขปัญหาโรคไวรัสโควิด-19 และสนับสนุนให้มีการสร้างระบบบริหารงานวิจัยขึ้นมาเพื่อบริหารจัดการและเชื่อมโยงงานวิจัยในด้านต่าง ๆ เข้าไว้ด้วยกัน
สำหรับเป้าหมายที่ 2 คือการพัฒนาคนให้มีความสามารถและมีคุณภาพชีวิตที่เหมาะสมกับโลกยุคใหม่ โดยพัฒนาคนไทยให้มีความพร้อมในการดำรงชีวิตในศตวรรษที่ 21 เช่น ปรับรูปแบบการเรียนรู้และการสอนเพื่อเสริมสร้างทักษะที่สำคัญ การปฏิรูประบบการเรียนการสอนโดยใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีให้มากขึ้น นอกจากนี้ ยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาโรงเรียนควบคู่กับการพัฒนาครู ส่งเสริมการลดภาระครูที่นอกเหนือจากการจัดการเรียนการสอนและยกระดับครูสู่วิชาชีพชั้นสูง และการดูแลสุขภาพองค์รวมให้กับคนไทยทุกกลุ่มวัย เป็นต้น
เป้าหมายที่ 3 การสร้างสังคมแห่งโอกาสและความเป็นธรรม ที่ผ่านมา รัฐบาลได้พยายามขจัดความเหลื่อมล้ำในรูปแบบต่าง ๆ อาทิ ความเหลื่อมล้ำด้านรายได้ โดยปรับปรุงระบบบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ เพื่อช่วยเหลือค่าครองชีพให้กับผู้ถือบัตรอย่างต่อเนื่อง รวมถึงจัดให้มีเบี้ยยังชีพ "ผู้สูงอายุ" "คนพิการ" ที่มีรายได้น้อย ขยายสิทธิกลุ่ม "มารดาตั้งครรภ์" "เด็กแรกเกิด" "เด็กวัยเรียน" โดยจ่ายเงินสวัสดิการสังคมและเงินอื่น ผ่านระบบบูรณาการฐานข้อมูลสวัสดิการสังคม (e-Social Welfare) ในด้านการศึกษา ได้สนับสนุนค่าใช้จ่ายในการจัดการศึกษาตั้งแต่ระดับอนุบาลจนจบการศึกษาขั้นพื้นฐาน นอกจากนี้ ในด้านสาธารณสุข รัฐบาลได้ดำเนินโครงการกองทุนหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ขณะเดียวกัน ได้สร้างความครอบคลุมในการดูแลสุขภาพประชาชนผ่านการพัฒนาศักยภาพโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล หรือ รพ.สต. และอาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน หรือ อสม.
เป้าหมายที่ 4 การสร้างความยั่งยืนให้กับประเทศ รัฐบาลมุ่งเน้นให้การพัฒนาประเทศในทุกมิติต้องคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมและระบบนิเวศ รวมถึงมีความพร้อมในการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ อาทิ การดำเนินโครงการปลูกป่าและป้องกันไฟป่า แก้ไขปัญหาไฟป่าและหมอกควันในพื้นที่ภาคเหนือ ผ่านโครงการชิงเก็บ ลดเผา เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่า การเร่งแก้ไขปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก หรือ PM2.5 นอกจากนี้ รัฐบาลยังได้จัดทำแผนที่นำทางการลดก๊าซเรือนกระจกของประเทศ พ.ศ. 2564 – 2573 เพื่อเป็นกรอบการดำเนินงานที่จะนำไปสู่การบรรลุเป้าหมายการลดก๊าซเรือนกระจกของประเทศที่ร้อยละ 20 รวมถึงพัฒนาอุตสาหกรรมภายใต้แนวคิดเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจ
สีเขียว (Bio-Circular-Green Economy: BCG Economy เป็นต้น
เป้าหมายที่ 5 การเตรียมความพร้อมให้กับประเทศในการรับมือกับความเสี่ยงและการเปลี่ยนแปลงภายใต้บริบทโลกใหม่ โดยให้ความสำคัญกับการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานที่มีคุณภาพและพัฒนาระบบการบริหารจัดการภาครัฐที่ประชาชนเข้าถึงและใช้ประโยชน์ได้อย่างเต็มที่ เช่น การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านคมนาคมให้ครอบคลุมพื้นที่ทั่วประเทศและสามารถรองรับการขนส่งและการเดินทางต่อเนื่องหลายรูปแบบได้อย่างไร้รอยต่อ ทั้งการพัฒนาระบบรถไฟความเร็วสูง การพัฒนาระบบรถไฟฟ้า รวมถึงพัฒนาท่าอากาศยานสุวรรณภูมิให้สามารถรองรับผู้โดยสารและเที่ยวบินได้มากขึ้น ขณะที่ ด้านการเพิ่มประสิทธิภาพบริหารจัดการภาครัฐ ได้นำเทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาช่วยยกระดับการให้บริการและการบูรณาการการทำงานของหน่วยงานต่าง ๆ และในอนาคตประชาชนจะมีความสะดวกในการรับบริการจากหน่วยงานภาครัฐมากขึ้นอีก เพราะรัฐบาลกำลังเร่งปรับเปลี่ยนกระบวนการอนุมัติ หรือออกใบอนุญาตของทางราชการให้เป็นระบบดิจิทัลมากขึ้น
พลิกโฉมประเทศไทยด้วยพลังของทุกคน
ทุกท่านครับ จะเห็นได้ว่าการบรรลุไปสู่เป้าหมายทั้ง 5 ประการนั้น เรียกได้ว่าเป็นการทำงานที่มีความท้าทายเป็นอย่างยิ่ง และแม้ว่ารัฐบาลจะได้พยายามวางรากฐานเพื่อสนับสนุนเป้าหมายที่พวกเราต้องการจะบรรลุทั้ง 5 ประการไปบ้างแล้ว แต่สิ่งสำคัญที่สุดที่จะทำให้ภารกิจในการพลิกโฉมประเทศในครั้งนี้ประสบความสำเร็จ
ไม่ได้มาจากแผนพัฒนาฯ เพียงอย่างเดียว ผมเชื่อว่าการพัฒนาประเทศไม่สามารถสำเร็จได้ด้วยการทำงานของคนใดคนหนึ่งเท่านั้น แต่เกิดจากความร่วมมือร่วมใจจากทุกฝ่าย ที่เป็นแรงขับเคลื่อนที่สำคัญในการเปลี่ยนแปลงประเทศของเราให้ดียิ่ง ๆ ขึ้นไป
รัฐบาลก็พร้อมที่จะทำทุกวิถีทางเพื่อสนับสนุนการพลิกโฉมของประเทศตามแนวทางใน (ร่าง) แผนพัฒนาฯ ฉบับที่ 13 นี้ เพื่อร่วมก้าวไปสู่โฉมหน้าใหม่ของประเทศไทยที่พวกเราวาดหวังอย่างพร้อมเพรียงกัน เช่นเดียวกัน ผมหวังเป็นอย่างยิ่งว่าทุกภาคส่วนของประเทศจะร่วมมือกัน เพื่อ “พลิกโฉมประเทศไทย สู่สังคมก้าวหน้า เศรษฐกิจสร้างมูลค่าอย่างยั่งยืน”
บัดนี้ ได้เวลาอันสมควรแล้ว ผมขอเปิดการประชุมประจำปี 2564 ของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ในครั้งนี้ และขออวยพรให้ การจัดงานประสบผลสำเร็จตามวัตถุประสงค์ที่ตั้งไว้ทุกประการ
ขอบคุณครับ
-----------------