روستای چنشت — بیرجند
نشانی: ایران، استان خراسان جنوبی، شهرستان سربیشه، بخش مود، دهستان نهارجان

روستای چنشت در فاصله ۶۰ کیلومتری جنوب شرق بیرجند قرار دارد و با جاذبه‌های طبیعی و تاریخی متعدد گردشگران زیادی را به‌سمت خود جذب می‌کند. از جمله این جاذبه‌ها می‌توان به غار چهل چاه و غار چنشت اشاره کرد که عبور از آن‌ها کار ساده‌ای نیست. امامزاده سید حامد علوی نیز از مکان‌های مذهبی روستا به شمار می‌رود که ظاهرا از فرزندان امام جعفر صادق (ع) بودند. جالب اینکه چنشت به‌لحاظ پوشش محلی مردمانش به سرزمین رنگ‌های ایران معروف شده است. همه این عوامل دست‌به‌دست هم داده‌اند تا این روستا به‌عنوان یکی ازجاذبه‌های گردشگری استان خراسان جنوبیشناخته شود. این روستا از آب‌وهوای معتدل کوهستانی برخوردار است و تابستان‌های خنک و زمستان‌های سردی دارد. هرآنچه باید درباره روستای چنشت بدانید: روستای چنشت کجاست؟ معرفی روستای چنشتوجه تسمیه روستای چنشتبهترین زمان سفر به روستای چنشتجاهای دیدنی روستای چنشتدر سفر به روستای چنشت کجا اقامت کنیم؟ نکات بازدید از روستای چنشتروستای چنشت کجاست؟ آدرس: استان خراسان جنوبی، شهرستان سربیشه، بخش مود، ۶۰ کیلومتری بیرجند (نمایش روی نقشه) چنشت یکی از روستاهای دهستان نهارجان در شهرستان سربیشه استان خراسان جنوبی است که در فاصله ۶۰ کیلومتری جنوب شرقی بیرجند (مرکز استان)، ۶۷ کیلومتری سربیشه و ۲۶ کیلومتری بخش مود قرار دارد. معرفی روستای چنشتمنبع عکس: گوگل مپ (عکاس: سعید افتاده) روستای چنشت که به‌عنوان سرزمین رنگ‌های ایران لقب گرفته است، یکی از روستاهای گردشگری وجاهای دیدنی بیرجندبه حساب می‌آید. شغل اصلی مردم روستا کشاورزی و دامداری است و جای تعجب ندارد که این روستا ۱۷ مرکز پرورش مرغ (مرغداری) دارد. زنان روستا به صنایع‌دستی از جمله قالی‌بافی و گلیم‌بافی مشغول هستند و در ماه‌های بهار و تابستان نیز به جمع‌آوری گیاهان دارویی در کوهستان‌های اطراف می‌پردازند. ریسندگی، گیوه‌بافی، سبدبافی، زیلوبافی و جاجیم‌بافی از دیگر صنایع‌دستی قدیمی این روستا به شمار می‌روند که به مرور زمان کم‌رنگ شده‌اند. آداب و رسوم روستای چنشت نسبت به سایر روستاهای خراسان جنوبی، کمتر دچار تحولات و تغییرات فرهنگی شده و فرهنگ روستایی آن محفوظ مانده است. مردم روستا، به‌ویژه زنان و دختران، اغلب ازپوشاک محلیو سنتی استفاده می‌کنند که در نقاط دیگر استان کمتر یافت می‌شود. البته لباس مردان در چند سال اخیر به لباس سایر مردم منطقه شبیه شده است؛ اما بزرگان و پیران لباس دیگری به‌شکل پالتوی بلند بر تن می‌کنند که تمام بدن را می‌پوشاند و شامل شال سر و در برخی مواقع کلاه معمولی می‌شود. منبع عکس: وب‌سایت setarehnews. com (عکاس: ناشناس) لباس زنان یکی از جاذبه‌های خاص روستا به شمار می‌رود و چنان تنوع رنگی دارد که باعث شده است به این روستا لقب سرزمین رنگ‌ها داده شود. این لباس‌ها از سه قسمت چارقد قرمز یا آبی گلدار، کلاه نقره‌ای و نقره‌دوزی شده و پیراهن زنانه به رنگ‌های سبز و قرمز یا آبی تشکیل شده‌اند. دختران چنشتی از لباس‌های بلندی مانند دامن پرچین، قبای بلند، روسری و سربند و شلیته‌های خراسانی استفاده می‌کنند که بیشتر خاص مراسم است. علاوه بر این، تزیینات منازل مانند در، پنجره و پرده بیشتر با رنگ‌های شاد انجام می‌شود. سوغاتی‌های معروف روستای چنشت عبارت‌اند از زعفران، کشک محلی، زرشک، گردو و بادام خشک، میوه‌های خشک، قالیچه‌های بسیار کوچک و نوعی گبه که یادگاری‌های ارزنده‌ای از این خطه از ایران محسوب می‌شوند. از غذاهای رایج و لذیذ روستا نیز می‌توان به انواع آش‌ها، آبگوشت‌های محلی، اشکنه و کشک محلی اشاره کرد. وجه تسمیه روستای چنشتمنبع عکس: گوگل مپ (عکاس: حسن خیری) گفته می‌شود که روستای چنشت سربیشه به‌دلیل وجود چندین رودخانه که از کنار آن می‌گذشت و باغ‌های این منطقه را سیراب می‌کرد، به «چند شط» معروف بود؛ اما به مرور زمان به «چن شط» و «چن شت» و سرانجام به «چنشت» تبدیل شد. روایت دیگری نیز در مورد وجه تسمیه چنشت وجود دارد که می‌گوید چنشت بر وزن بهشت است. در گذشته به‌دلیل آب‌وهوای خوش و میوه‌های فراوان و رودخانه‌های متعددی که از زیر درختان می‌گذشت، گروهی از دامداران این نقطه را برای محل زندگی خود انتخاب کردند و نام آن را بهشت گذاشتند که بعدها بر اثر گذر زمان به چنشت تغییر پیدا کرد. بهترین زمان سفر به روستای چنشتروستای کوهستانی چنشت با زمستان‌های سرد و تابستان‌های خنک سالانه میزبان گردشگران زیادی است که برای دیدن جاذبه‌های آن به این منطقه سفر می‌کنند. بهار و تابستان بهترین فصول برای سفر به این روستای تاریخی هستند. جاهای دیدنی روستای چنشتاز جاذبه‌های مهم و طبیعی روستای چنشت می‌توان به غار چنشت و چهل‌چاه، مزار سیدحامد علوی و بافت تاریخی چنشت اشاره کرد. غار چنشتمنبع عکس: ویکی پدیا (عکاس: فلکی) غار چنشت شاید اسرارآمیزترین پدیده تاریخی بیرجند باشد. بر اساس متون تاریخی، سید محمد مشعشع این غار را ۶۱۴ سال پیش کشف کرد. او بر اساس اسنادی که در دست داشت، از عربستان به قهستان آمد و پس از کشف غار مذکور، اجساد سید حامد علوی و دو فرزندش را از غار بیرون برد و آن‌ها را درون بقعه‌ای به خاک سپرد که برای این منظور ساخته بود. غار چنشت حدود ۶۰ متر طول دارد و ارتفاع برخی از گذرگاه‌های آن از ۱۰ متر تجاوز می‌کند. این فضاها گاه عریض و با ارتفاع زیاد و گاه بسیار تنگ با ارتفاع کم هستند و عبور از آن‌ها به‌سختی صورت می‌گیرد. ظاهرا این غار طی اعصار گذشته نقش پناهگاه را ایفا می‌کرد؛ چراکه استخوان اجساد مردگان در وضعیت‌های مختلف و نیز آثار و نشانه‌های متعددی از زندگی گذشتگان مانند سفال، چوب، پارچه، چرخ نخ و دیوارهای گچی مربوط به هزاره دوم و سوم پیش از میلاد در آن یافت شده است. غار چهل چاهمنبع عکس: ویکی پدیا (عکاس: فلکی) در فاصله ۱۰۰ متر از غار چنشت، غار دیگری به نام چهل‌چاه واقع‌شده است که بیش از ۱۴۰۰ سال قدمت دارد. در این غار استخوان اجساد ۱۴ مرد و زن و کودک کشف‌شده است و به نظر می‌رسد که آن‌ها به داخل آن پناه برده بودند؛ اما در غار با گل اندود و راه فرار آن‌ها بسته می‌شود. وسط غار، حوضی از آجر و سنگ و آثار زندگی انسان مانند سفال، چوب و پارچه به جا مانده است. مزار سید حامد علویمنبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: ناشناس) بقعه سید حامد علوی از مکان‌های تاریخی و مذهبی روستای چنشت به شمار می‌رود. بنا بر روایات، وی از فرزندان امام جعفر صادق (ع) بود. او و فرزندانش از مخالفان خلافت عباسی بودند و ناگزیر در غار چنشت پنهان‌شده و سرانجام به دست سربازان حکومت عباسی در داخل غار کشته شدند. پس از کشف غار چنشت، اجساد ایشان از غار بیرون آورده و در بقعه‌ای به خاک سپرده شد. نمای ساختمان مزار، سنگی است و دو گلدسته سبز رنگ به ارتفاع دو متر دارد. همچنین در داخل آن تا ارتفاع یک متر سنگ مرمر کار شده و تا سقف با گچ‌کاری تکمیل‌شده است. امامزاده ضریحی از جنس آلومینیوم دارد و چهل‌چراغی بر فراز آن به چشم می‌خورد. شکل بیرونی بقعه مکعبی‌شکل است؛ اما از درون هشت ضلع دارد. از دیگر مکان‌های مذهبی مورد احترام مردم روستا، بقعه بی‌بی‌زینب خاتون است که در هفت کیلومتری روستای چنشت سربیشه قرار دارد. در سفر به روستای چنشت کجا اقامت کنیم؟ منبع عکس: گوگل مپ (عکاس: سعید افتاده) اقامتگاه بوم‌گردی میرزا در روستای چنشت یکی از بهترین گزینه‌های اقامت به حساب می‌آید. این اقامتگاه چهار اتاق ۳۰ متری دارد که مجهز به سیستم سرمایشی و گرمایشی، تلویزیون، آشپزخانه عمومی، سرویس بهداشتی ایرانی و فرنگی مشترک و … هستند. در صورت تمایل می‌توانید انواع غذاهای محلی و گیاهی را برای ناهار و شامتان سفارش دهید. گشت محلی و آشنایی با آداب و رسوم و صنایع‌دستی مردمان روستا نیز از برنامه‌های این اقامتگاه محسوب می‌شود. اگر به‌دنبال اقامت در هتل هستید، به بیرجند بروید و یکی از هتل‌های این شهر را انتخاب کنید. نکات بازدید از روستای چنشتمنبع عکس: ویکی مدیا (عکاس: فلکی) روستای چنشت سربیشه امروزه به امکانات کامل آب، برق و تلفن مجهز است؛ اما اینترنت ضعیفی دارد. برای عکاسی از مردم روستا حتما از آن‌ها اجازه بگیرید. در سفر بهروستاهای زیبای ایرانبه فرهنگ مردم محلی احترام بگذارید و با خرید از اهالی در رونق اقتصادی منطقه کوشا باشید. زباله‌های خود (اعم از زباله‌های‌تر و ته‌سیگار) را در طبیعت رها نکنید. پرسش‌های متداولروستای چنشت کجاست؟ چنشت از روستاهای شهرستان سربیشه در استان خراسان جنوبی است که در ۶۰ کیلومتری بیرجند قرار دارد. چرا روستای چنشت به سرزمین رنگ‌های ایران معروف شده است؟ لباس زنان روستا تنوع رنگی زیادی دارد و حتی دکور خانه‌ها اغلب رنگارنگ است. بهترین زمان سفر به روستای چنشت چه فصلی است؟ بهار و تابستانجاهای دیدنی روستای چنشت کدامند؟ غار چنشت، غار چهل‌چاه، مزار سید حامد علوینویسنده: نرگس صالح‌نژاد / بازنویسی: صدیقه شجاعی