مسجد امام اصفهان — اصفهان
نشانی: ایران، استان اصفهان، اصفهان، ضلع جنوبی میدان امام (نقش جهان)

اصفهان از مشهورترین مقاصد گردشگری ایران به شمار می‌آید. از مهم‌ترین آثار تاریخی اصفهان می‌توان به میدان نقش جهان اشاره کرد، مجموعه‌ای بزرگ با معماری جذاب و متشکل از بخش‌های مختلف. مسجد امام یکی از بناهای جالب‌توجه این مجموعه تاریخی است که در ضلع جنوبی میدان قرار دارد. با کجارو همراه باشید. هرآنچه بهتر است درباره مسجد امام بدانید: معرفی مسجد اماممسجد امام کجاست؟ تاریخچه مسجد اماممعماری مسجد امامساعات بازدید و بلیط مسجد اماممعرفی مسجد اماممسجد امام که به نام‌های مسجد جامع عباسی، مسجد سلطانی و مسجد شاه نیز شهرت دارد، یکی از مساجد میدان نقش جهان است که در دوران صفوی ساخته شد. این اثر از بناهای مهم معماری اسلامی ایران به شمار می‌رود و از مشهورترینجاهای دیدنی اصفهانمحسوب می‌شود. مسجد امام شاهکاری جاویدان از معماری در قرن یازدهم هجری است و در تاریخ ۱۵ دی ۱۳۱۰ با شماره­ ثبت ۱۰۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید. عکس از ویکی‌پدیا (عکاس: آرمان) مسجد امام کجاست؟ مسجد امام در ضلع جنوبی میدان نقش جهان اصفهان و در محدوده دولتخانه صفوی قرار دارد. این بنا در مجاورت با بناهای مهم دوران صفوی نظیرعالی قاپوومسجد شیخ لطف اللهاست. موقعیت جغرافیایی مسجد امام روی نقشهورودی اصلی این مسجد در ضلع جنوبی میدان واقع‌شده است و ورودی‌هایی دیگر نیز جهت دسترسی سریع‌تر و آسان‌تر مردم محله، در محله‌های اطراف بنا هستند. دسترسی به بنا از خیابان استانداری و کوچه‌های عمود (گذر سعدی و پشت مطبخ) بر میدان به آسانی صورت می‌گیرد و از خیابان‌های حافظ و سپه نیز پس از ورود به ضلع شمالی میدان، به‌صورت پیاده یا با استفاده از درشکه امکان‌پذیر است. برای دسترسی به میدان نقش جهان نیز می‌توانید از وسایل نقلیه عمومی یا خودروی شخصی استفاده کنید. نزدیک‌ترین ایستگاه‌های مترو و اتوبوس، ایستگاه میدان امام حسین است که مسافت باقی‌مانده از آنجا تا میدان را می‌توانید به‌صورت پیاده یا با تاکسی طی کنید. برای پارک خودروی شخصی نیز چندین پارکینگ عمومی در خیابان‌های منتهی به میدان وجود دارد. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) تاریخچه مسجد اماممسجد امام مهم‌ترین مسجد دوره صفویه در شهر اصفهان به شمار می‌رود و چه از نظر عظمت بنا و چه از نظر کثرت تزیینات از اهمیت زیادی برخوردار است. ساخت مسجد به فرمان شاه‌عباس اول در سال ۱۰۲۰ هجری قمری و چهارمین سال سلطنت به‌منظور زیباسازی میدان آغاز شد. در سال ۱۰۲۵ هجری قمری، در حالی که هنوز مشغول پی‌ریزی قسمت‌های دیگر مسجد بودند، سردر نفیس کاشی‌کاری معرق آن را به اتمام رسانیدند. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) این مسجد نمونه‌ای ارزشمند از هنر کاشی‌کاری و حجاری ایران در قرن یازدهم است. تاریخ‌های ثبت‌شده در مسجد که شامل سال ۱۰۷۷ هجری قمری یعنی آخرین سال سلطنت شاه‌عباس دوم و ۱۰۷۸ هجری یعنی اولین سال سلطنت شاه سلیمان و نیز سال ۱۰۹۵ هجری قمری می‌شود، نشان می‌دهد اتمام تزیینات و الحاقات مسجد، در دوره­ جانشینان شاه‌عباس اول صورت گرفته است. عکس از اینستاگرام rezaaminiphoto (عکاس: رضا امینی) در کتب تاریخی مشهور عهد صفویه مانند «عالم آرای عباسی» و «وقایع السنین و الاعوام» از این مسجد به نام «مسجد جامع عباسی» و «مسجد جامع جدید عباسی» یاد شده است. کتیبه سردر مسجد به خط ثلث «علیرضا عباسی» و مورخ سال ۱۰۲۵، حاکی از آن است که شاه‌عباس این مسجد را از مال خالص خود بنا و ثواب آن را به روح جد اعظم خود، شاه طهماسب اهدا کرده است. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) در زیر این کتیبه، کتیبه دیگری به خط محمدرضا امامی نصب‌شده است که به موجب آن از مقام معماری و مهندسی معمار مسجد جامع جدید اصفهان (در مقابل مسجد جامع عتیق) یعنی استاد علی‌اکبر اصفهانی و ناظر ساختمان، محب علی بیکالله، تجلیل شده است. کتیبه‌های مسجد، کار خطاطان معروف عهد صفویه است، افرادی نظیر علیرضا عباسی، عبدالباقی تبریزی، محمدرضا امامی و محمدصالح امامی. معماری مسجد اماممعماری مساجد جامع به‌عنوان اصلی­ترین عنصر شهر، جایگاه ویژه­ای در معماری و شهرسازی پس از اسلامی دارند. نقش مساجد جامع در شکل­دهی کالبدی عناصر شهری دیگر همانند بازارها، معابر و … از یک‌سو و عنایت ویژه­ حکام اسلامی به ساخت مسجد جامع شهر در هر دوره، از سوی دیگر سبب شده‌اند تا همواره مسجد جامع به‌عنوان یک نشانه­ شهری قابل‌توجه در کل شهر مطرح باشد. مسجد جامع عباسی نیز به همین دلیل حائز اهمیت است. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) میان محور سردر که رو به میدان نقش جهان ساخته‌شده و محور مسجد که رو به قبله است، زاویه‌ای پدید آمده که معمار آن را به بهترین گونه پاسخ داده است. میدان نقش جهان رون اصفهانی دارد، یعنی حدودا رو به جنوب است؛ اما مسجد رو به جنوب غربی است. معمار ایوان جنوبی مسجد را در پشت هشتی به‌گونه‌ای چرخانده است که از هشتی می‌توان میانسرای مسجد را دید؛ ولی نمی‌توان مستقیم به آن وارد شد؛ بلکه باید از یکی از دو دالان گرداگرد ایوان به میانسرا رسید. در پشت دالان طویل‌تر، آبریزگاه‌ها و وضوخانه جای گرفته‌اند. عکس از اینستاگرام houshangshamlouبازدیدکنندگان پس از ورود از درآیگاه ورودی و هشتی، طی سلسله مراتبی و با چرخش از دالان‌ها وارد صحن مسجد می‌شوند و در جهت قبله قرار می‌گیرند. در اصلی مسجد شاه در ضلع جنوبی میدان و زیر مقرنس عالی سردر باشکوه آن واقع و با نقره و طلا پوشش داده‌شده است. روی این در اشعاری به خط نستعلیق دیده می‌شود که از سال اتمام و نصب آن می‌گوید. عکس از ویکی‌پدیا (عکاس: دیگو دلسو) مسجد امام از مساجد چهار ایوانی است و میانسرای مسجد، تناسبات ۶ پهلوی منتظم دارد. در دو گوشه جنوب شرقی و جنوب غربی صحن مسجد دو مدرسه به نام‌های ناصری و سلیمانیه قرار دارند که اولی به دست ناصرالدین‌شاه و دومی به دست شاه سلیمان تعمیر شده‌اند. در مدرسه جنوب غربی مسجد، قطعه سنگ ساده‌ای به شکل شاخص در محل معینی تعبیه‌شده است که ظهر حقیقی اصفهان را در چهار فصل نشان می‌دهد و چنانکه می‌گویند محاسبه آن را شیخ بهایی، دانشمند و فقیه و ریاضیدان معروف عهد شاه‌عباس انجام داده است. سطح فوقانی این شاخص به شکل مثلث قائم‌الزاویه است. وتر مثلث این شاخص در جهت طرفی قرار دارد که ظهر را تعیین می‌کند، ضلع مجاور زاویه­ قائمه وصل به دیوار است و ضلع دیگر نماینده قبله مسجد است. عکس از باشگاه خبرنگاران جوان (عکاس: صادق بصیرت) گنبد بزرگ مسجد از نوع دو پوسته گسسته و آهیانه (پوشش زیرین گنبدهای دوپوسته) آن، گنبد سبویی است. از آنجا که دهانه گنبد نزدیک به ۲۰ متر است، از مهم‌ترین گنبدهای دوپوش محسوب می‌شود. معمار گنبد مسجد امام، استاد فریدون نایینی است. از نکات جالب این مسجد انعکاس صوت در مرکز گنبد بزرگ جنوبی آن است. ارتفاع این گنبد عظیم از سطح زمین ۵۲ متر و ارتفاع مناره‌های داخل آن ۴۸ متر و ارتفاع مناره‌های سردر آن در میدان نقش جهان ۴۲ متر است. عکس از باشگاه خبرنگاران جوان (عکاس: صادق بصیرت) قطعات بزرگ سنگ‌های مرمری یک‌پارچه و سنگاب‌های نفیس از دیگر ویژگی‌های ارزشمند مسجد امام است؛ به‌ویژه سنگاب نفیس شبستان غربی گنبد بزرگ که مورخ سال ۱۰۹۵ هجری است. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) عالی‌ترین کاشی‌کاری مسجد در سردر ورودی آن صورت گرفته و سراسر آن با رنگ‌بندی‌های کامل، آکنده از کاشی هفت رنگ و معرق است. قوس اصلی ورودی را با سه ردیف مارپیچ تزیینی آبی روشن قاب‌بندی کرده‌اند و از داخل گلدان‌های مرمرین حجاری‌شده قوس را در برگرفته است. قاب‌های نیم گنبد نیز با ستارگان و پیچک‌های تاک فراز آمده از گلدان‌ها تزیین شده‌اند. قاب‌های باشکوه همچون سجاده‌هایی که مدخل را در برگرفته باشند، با سنگ مرمر تزیین یافته‌اند. بقیه مسجد را با کاشی‌های نامرغوب‌تر هفت رنگ آراسته‌اند. در بخش بالاخانه روی سردر مسجد یک قاب کاشی معرق با نقش حیوانی (دو طاووس سبز رو‌به‌روی هم) وجود دارد که در سنت‌های ایرانی نماد ابدیت است. در قاب کاشی‌های دیگر، گنجشک‌ها و شاخه‌های گل‌و‌بته در کنار هم قرار دارند. این نقوش یادآور بهشت و باغ‌های باطراوت و جاودانه آن هستند. عبارات «الله»، «محمد» و «علی» با استفاده از خطوط کوفی بنایی سردر را زینت بخشیده‌اند. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) در مسجد امام اصفهان فرامین متعددی از دوران شاه‌عباس اول روی الواح سنگی نقر و نصب‌شده است. اگرچه هر قسمت این بنای تاریخی دارای ارزش و اهمیت است؛ اما بعضی از قسمت‌های آن شاخص‌تر هستند؛ از جمله منبر آن‌که یک‌پارچه از سنگ سماق است. این منبر چهارده پله دارد و پله چهاردهمی آن از بقیه پله‌ها پهن‌تر و نشیمنگاه واعظ است. از این منبر بیشتر در فصل سرد زمستان استفاده می‌شود. عکس از باشگاه خبرنگاران جوان (عکاس: صادق بصیرت) همچنین در قسمت فوقانی محراب دولابچه‌ای در دیوار تعبیه‌شده است که سه متر طول و دو متر عرض دارد. دولابچه را با استفاده از چوب عود ساخته‌اند و با تیغه‌های طلا و حلقه‌های زرین تزیین کرده‌اند. مناره‌های مسجد نیز شاهکار معماری عصر صفوی محسوب می‌شوند. دو مناره طرفین گنبد، هرکدام ۴۸ متر ارتفاع دارد. ارتفاع هر یک از دو مناره دیگر در سردر مسجد ۴۲ متر است. نقوش اسلامی این دو مناره به‌صورت ختایی شطرنجی روی زمینه فیروزه‌ای است. وضعیت قرارگیری مناره‌ها به‌گونه‌ای است که از قیصریه آن‌ها را رو‌به‌روی هم می‌بینیم. عکس از ایرنا (عکاس: کاظم قانع) در ویدیو زیر با این مسجد بیشتر آشنا شوید. دانلود ویدیو ۳۶۰ p| ۷۲۰ pساعات بازدید و بلیط مسجد امامهمه‌روزه جز روزهای جمعه، ایام سوگواری و روزهای اعتکاف می‌توانید از مسجد امام دیدن کنید. ساعات بازدید مسجد امام در نیمه اول سال از ساعت ۹ تا ۱۲ و ۱۴ تا ۱۷ و در نیمه دوم سال، از ۹ تا ۱۳ و از ۱۳ تا ۱۶ است. بهای بلیط (۱۳۹۹) برای گردشگران داخلی پنج هزار تومان و برای گردشگران خارجی ۵۰ هزار تومان است. پرسش‌های متداولمسجد امام کجاست؟ مسجد امام در ضلع جنوبی میدان نقش جهان اصفهان و در محدوده دولتخانه صفوی قرار دارد. قدمت مسجد امام به چه دوره‌ای بازمی‌گردد؟ مسجد امام از بناهای بازمانده از دوره صفوی است و ساخت آن به فرمان شاه‌عباس اول، در سال ۱۰۲۰ هجری قمری آغاز شد. نام‌های دیگر مسجد امام چیست؟ مسجد امام با نام‌های مسجد جامع عباسی، مسجد سلطانی و مسجد شاه نیز شناخته می‌شود. ساعات بازدید مسجد امام کدامند؟ همه‌روزه جز روزهای جمعه، ایام سوگواری و روزهای اعتکاف می‌توانید از مسجد امام دیدن کنید. ساعات بازدید مسجد امام در نیمه اول سال از ساعت ۹ تا ۱۲ و ۱۴ تا ۱۷ و در نیمه دوم سال، از ۹ تا ۱۳ و از ۱۳ تا ۱۶ است. عکس‌های گالری از باشگاه خبرنگاران جوان (عکاس: صادق بصیرت) نویسنده: زهرا یارعلیویدئو از علیرضا کیخا