parsi-ai-nlpclass/IRTourism huggingface dataset:
فرودگاه تبریز — تبریز
نشانی: تبریز - فرودگاه بین‌المللی شهید مدنی تبریز

فرودگاه بین‌المللی شهید مدنی تبریزدر سال ۱۳۲۹ با ماموریت ارائه خدمات هوایی، پروازهای برنامه‌ای و غیر برنامه‌ای، آموزشی و نظامی برای مسافران، متقاضیان و سایر ارگان‌های کشوری و تحت نظارت ضوابط سازمان جهانی هوانوردی در محل کنونی تأسیس شد. برای اولین بار در سال ۱۳۲۶ دفتری با عنوان بی‌سیم هوایی در شهر تبریز در ساختمانی مشهور به بی‌سیم در انتهای خیابان ارتش فعلی فعالیت خود را آغاز کرد و در سال ۱۳۲۹ از بی‌سیم هوایی به ایستگاه هوایی تغییر عنوان یافت و باند پروازی خاکی در محل فعلی فرودگاه مورد استفاده قرار گرفت. در سال ۱۳۳۵، با نصب دستگاه‌های ناوبری در محوطه فرودگاه و ایستگاه هوایی به نام فرودگاه تبریز تغییر نام داده شد. در سال ۱۳۳۷ عملیات ساختمان ۳ طبقه و برج کنترل در طبقه چهارم در محوطه فرودگاه شروع شد و در سال ۱۳۳۸ مورد بهره‌برداری قرار گرفت. اداره فرودگاه، با راه‌اندازی دستگاه‌های مخابراتی و نصب یک دستگاه سانترال تلفن ۲۵ شماره‌ای داخلی و خرید و نصب یک‌رشته تلفن جهت ارتباط با شهر، از شهر به خود فرودگاه نقل‌مکان کرد. سرویس هوایی بین تبریز و تهران و بالعکس با هواپیمای DC ۳ هفته‌ای ۲ پرواز توسط شرکت هواپیمایی ملی ایران (هما) دایر شد. در سال ۱۳۵۶ پرواز حجاج از این فرودگاه شروع و از سال ۱۳۷۰ با تصویب هیئت دولت به عنوان فرودگاه بین‌المللی نام‌گذاری شد و در سال ۱۳۷۸ به عنوان یکی از فرودگاه‌های درجه یک کشور انتخاب شد. از آن تاریخ، به عنوان یکی از چهار فرودگاه آسمان باز ایران خدمات هوایی خود را به پروازهای داخلی و خارجی و عبوری ارائه می‌کند. این فرودگاه هم‌اکنون با داشتن حدود ۲۰۰ پرواز داخلی و ۲۰ پرواز خارجی ورودی و خروجی در هفته از نظر تعداد پرواز و تجهیزات ناوبری از جایگاه مناسبی در کشور برخوردار است و دارای یک فرودگاه اقماری به نام فرودگاه سهند است.
موزه سنجش (خانه سلماسی) — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، بریز، خیابان امام خمینی، کوچه مقصودیه، پشت ساختمان شهرداری، بن‌بست سلماسی

خانه سلماسی از خانه‌های قدیمی قاجاری تبریز است که در اوایل حکومت قجرها، به‌دست خانواده‌ی حیدرزاده ساخته شد و سپس خانواده‌ی سلماسی (از تاجران سرشناس تبریز) اقدام به تکمیل ساخت خانه کردند. این خانه در محله‌ی مقصودیه و پشت یکی از مشهورترینجاهای دیدنی تبریز، عمارت شهرداری، قرار دارد. خانه دارای سردر و نمای آجری است و برای ورود باید از هشتی بگذرید. ساختمان این بنا در سه ضلع حیاط و دو طبقه با زیربنای ۸۷۵ متر احداث‌شده است. در طبقه‌ی همکف طنبی‌های اصلی و جانبی در سه ضلع شمالی، شرقی و غربی با پنجره‌های ارسی و شیشه‌های رنگی مخصوص معماری قاجار قرار گرفته‌اند. حوض بسیار زیبایی در حیاط دیده می‌شود که دورادور آن را باغچه‌های کوچکی دربرگرفتند. در قسمت غربی ساختمان (یعنی ورودی جانبی طنبی غربی) دو ایوان ستوندار با سرستون‌های گچ‌کاری‌شده جای دارند. دز زیرزمین ضلع شمالی عمارت نیز حوض‌خانه‌ی بسیار زیبایی قرار دارد که نشیمن‌گاه تابستانی اهالی خانه بوده است و سقفی طاق شکل دارد. بقیه‌ی قسمت‌های زیرزمین به‌عنوان مطبخ، آب‌انبار و انباری مورد استفاده قرار می‌گرفت. این خانه امروزه میزبان موزه سنجش است. مجموعه موزه شامل انواع ابزار توزین مانند ترازوهای زرگری، قپان‌های بزرگ میادین بار، سنگ‌وزنه‌ها، پیمانه‌های نفتی، وسایل مربوط به علم نجوم مانند اسطرلاب، ابزارهای سنجش مربوط به علم هواشناسی، قطب‌نماها و ساعت‌های مربوط به سده‌های گذشته می‌شود. عکس سوم از سیده زهرا حسینی
مجتمع تجاری ستاره باران — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، میدان جهاد، بلوار ۲۲ بهمن

مجتمع تجاری ستاره باران یکی از لوکس‌ترینمراکز خرید تبریزبه شمار می‌رود و شامل واحدهایتجاری، اداری، تفریحی و خدماتی می‌شود. با ۲۸ هزار متر مربع مساحت، این مرکز دارای سه‌طبقه تجاری، یک طبقه هایپرمارکت، و دو طبقه پارکینگ است. حدود ۹۰ واحد تجاری در ستاره باران به فروش کالاهایی مانند انواع پوشاک، عطر و ادکلن، ساعت و عینک، لوازم تزیینی لوکس، کیف و کفش و … اختصاص دارند. همچنین در فودکورت مجموعه انواع غذاهای سنتی، فست‌فود و … عرضه می‌شود.
برج بلور تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، آبرسان، فلکه دانشگاه

برج بلور تبریز از مقاصد خرید وجاذبه‌های گردشگری تبریزبه شمار می‌رود و دارای کاربری‌های تجاری، اداری و خدماتی است. همچنین با بنایی ۲۵ طبقه، این سازه یکی از مرتفع‌ترین برج‌ها ومراکز خرید تبریزمحسوب می‌شود و شامل ۱۳۰ واحد تجاری، ۱۱۲ واحد اداری، چهار سالن همایش و پذیرایی، رستوران گردان در طبقه آخر و فودکورت است. انواع کالاها مانند پوشاک، زیورآلات، کیف و کفش، لوازم آرایشی و بهداشتی و … را می‌توانید از این مجتمع تهیه کنید.
مرکز خرید برج شهر تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، حد فاصل بزرگراه استاد شهریار و بلوار ۲۹ بهمن، نرسیده به فلکه دانشگاه

مرکز خرید برج شهر با بنایی ۱۴ طبقه، شامل چهار طبقه تجاری، یک طبقه فودکورت و یک طبقه شهربازی می‌شود و از مقاصد خرید وجاذبه‌های گردشگری تبریزاست. حدود ۶۵ واحد تجاری در این مرکز جای گرفته‌اند که کالاهایی مانند انواع پوشاک، کیف و کفش، ساعت و زیورآلات، لوازم ورزشی، کالای کودک و سیسمونی و لوازم‌خانگی در آن‌ها به فروش می‌رسد. از نکات جالبی که برج شهر را از دیگرمراکز خرید تبریزمتمایز می‌کند، فضای داخلی آن محسوب می‌شود که به‌صورت مارپیچ است و با طی مسیر به طبقات بالاتر هدایت می‌شوید.
مرکز خرید والمان تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، ضلع غربی خیابان شریعتی

مرکز خرید والمان از مقاصد خرید ودیدنی‌های تبریزاست و طولانی‌ترینمرکز خرید تبریزبه شمار می‌رود. این مجموعه با بهره‌گیری از متدهای روز دنیا و اصول پیشرفته معماری، در محدوده خیابان‌های شهناز ساخته‌شده است. والمان شامل دو طبقه منفی یک و دو می‌شود و علاوه بر تعداد زیاد واحد تجاری، در آن امکانات رفاهی دیگری از جمله پارکینگ، هایپرمارکت، رستوران و کافی‌شاپ برای بازدیدکنندگان در نظر گرفته‌اند.
مرکز خرید رشدیه تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، شهرک رشدیه، میدان شهید فهمیده

مرکز خرید رشدیه از مقاصد خرید ودیدنی‌های تبریزبه شمار می‌رود و با بنایی سه‌طبقه، شامل ۲۵۰ واحد تجاری می‌شود. در این مجموعه کالاهایی مانند پوشاک مجلسی زنانه، محصولات آرایشی و بهداشتی، زیورآلات، بدلیجات و … به فروش می‌رسد. از دیگر امکانات اینمرکز خرید در تبریزمی‌توان به پارکینگ با ظرفیت ۴۰۰ اتومبیل، رستوران، کافی‌شاپ، سرویس بهداشتی، سیستم اعلام و اطفای حریق، سیستم تهویه هوا و پله‌برقی اشاره کرد.
خانه اردوبادی — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان ارتش جنوبی، پلاک ۸۴

خانه اردوبادی از خانه‌های دوره‌ی پهلوی است که در اوایل حکومت رضاشاه ساخته شد. اغلب خانه‌های آن دوره از خشت و آجر ساخته می‌شد؛ اما در ساخت خانه‌ی اردوبادی از آجر و سنگ‌های ساختمانی استفاده کرده‌اند و از این حیث، معماری آن اهمیت ویژه‌ای دارد. این خانه در جنگ جهانی دوم و اشغال تبریز توسط روس‌ها، سفارت عراق بود. با مساحتی حدود ۱۶۰۰ متر مربع، این عمارت را در سه‌طبقه ساخته‌اند و امروزه به مرکز اسناد ملی شمال غرب تبدیل‌شده است. خانه اردوبادی که ازجاهای دیدنی تبریزاست، در ۲۶ آبان سال ۱۳۷۸ با شماره‌ی ۲۴۹۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. عکس کاور از ندا عظیمی
پارک مینیاتور تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان گلکار، و انتهای پارک آنالار و آتالار

پارک مینیاتور تبریز واقع در خیابان گلکار، یکی ازبهترین پارک‌های تبریزو اولین پارک موضوعی شهر است. در این پارک می‌توان آثار تاریخی وجاهای دیدنی تبریزاز جمله عمارت ائل گلی، کاخ شهرداری، ارگ علیشاه، مقبره الشعرا، برج خلعت پوشان، مسجد کبود، برج یانقین، کلیسای مریم مقدس، ساختمان بانک ملی، ساختمان ایستگاه راه‌آهن، پل کابلی و کاخ استانداری را در ابعاد کوچک مشاهده کرد. عکس‌ها از مسعود سپهری نیا
مجتمع آب گرم بستان‌آباد — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، بستان‌آباد، بزرگراه سراب-بستان آباد

مجتمع آب گرم بستان‌آباد در شهر بستان‌آباد، در فاصله بسیار کمی از تبریز قرار دارد و ازجاهای دیدنی تبریزو بستان‌آباد محسوب می‌شود. چشمه‌های آب گرم این شهر مانند گوزسوی و قوتورسوی از شهرت زیادی برخوردار هستند. آب این چشمه گرم، کلروسولفاته و گازدار است و در درمان انواع بیماری‌ها نظیر ناراحتی‌های پوستی، ناراحتی‌های گوارشی، ناتوانی‌های مربوط به فلج اعضا، آرتریت، بیماری‌های عضلانی، دردهای استخوانی، یبوست و سوختگی مفید است. همچنین این آب در بهبود مشکلات روحی از جمله ناتوانی در خواب، افسردگی و سایر اختلالات روحی فایده دارد. در محل این مجتمع، نیم‌قرن پیش حمامی وجود داشت که توسط میرزا نائب السلطنه، فرزند فتحعلی شاه ساخته‌شده بود. امروزه این مجموعه آب گرم دارای سانس‌های همزمان بانوان و آقایان است و در اطراف آن چند سوئیت اقامتی و چندین آلاچیق برای اقامت مسافرین تعبیه کرده‌اند. عکس‌های دوم، سوم و چهارم از کاظم یوسفی
پارک بزرگ تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، شمال غرب تبریز، بالاتر از بلوار آذربایجان

پارک بزرگ تبریز ازجاهای دیدنی تبریزدر شمال غرب این شهر محسوب می‌شود و بخشی از آن احداث‌شده است. با ۸۰۰ هکتار وسعت، این پارک در محل پیشین زمین‌های کشاورزی در حال ساخت است و رودخانه‌های تلخه‌رود و مهران‌رود از آن منطقه عبور می‌کنند. اینپارک بزرگ تبریزشامل مجموعه‌های متعددی نظیر پیست‌های اتومبیل‌سواری، اسب‌سواری و دوچرخه‌سواری، دریاچه‌هایی با قابلیت قایق‌رانی، رستوران، سالن‌های سرپوشیده تفریحی، شهربازی و هتل خواهد بود.
خانه حریری تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان تربیت، کوچه‌ی نورهاشمی، پلاک ۱۳۲

خانه حریری آینه‌ی تمام نمای هنر دیوارنگاری قجری است و در اوایل حکومت آن‌ها ساخته‌شده است. این بنا شامل یک حیاط اندرونی، یک حیاط بیرونی و دو بلوک خانه می‌شود. خانه‌ها رو به قبله هستند و نمای بیرونی ساختمان با دیوارنگاری‌هایی آراسته شده است که از موضوعات اساطیری کهن همچون داستان یوسف و زلیخا و دیگر داستان‌های تاریخی الهام گرفته شده‌اند. خانه حریری که ازجاهای دیدنی تبریزاست، در ۲۷ دی‌ماه ۱۳۷۷ با شماره‌ی ۲۲۴۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
سرای دلفین‌های خوشحال — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، بلوار استاد شهریار، مجتمع فرهنگی و تفریحی باغلارباغی

سرای دلفین‌های خوشحال که با نام دلفیناریوم تبریز نیز شناخته می‌شود، نخستین ویواریوم شمال‌غرب کشور محسوب می‌شود و ازجاهای دیدنی تبریزدر پارک تفریحی باغلار باغی است. این دلفیناریوم در فضایی به مساحت ۱۴۰۰ متر مربع و ظرفیت پذیرایی از بازدیدکنندگان روزانه در هر سانس ۴۰۰ نفر احداث‌شده است. دو فک، دو دلفین و والی سفید در این مجموعه زندگی می‌کنند و توسط با تجربه‌ترین مربیان خاورمیانه با بالاترین استانداردهای بین‌المللی آموزش دیده‌اند. این حیوانات با انجام حرکات آکروباتیک گردشگران را به شوق می‌آورند. همچنین به حیوانات آموزش‌های لازم برای گرفتن عکس یادگاری، کشیدن نقاشی و حرکات آکروباتیک داده‌شده است.
مجتمع تجاری تفریحی لاله پارک — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، بزرگراه پاسداران، بعد از میدان فهمیده، کنار پارک باغمیشه

مجتمع تجاری تفریحی لاله پارک که با نام مختصر لاله پارک نیز شناخته می‌شود، ازدیدنی‌های تبریزبه شمار می‌رود و مرکز خرید بسیار بزرگی است که در مجاورت آن، هتل‌های زنجیره‌ای کایای ترکیه نیز شعبه دارد. لاله پارک یکی ازمراکز خرید تبریزاست که در آن اجناس برند (مخصوصا اجناس کشور ترکیه) عرضه می‌شوند. نگران کودکان خود در این مجموعه نباشید که برای سرگرم‌شدن آن‌ها یک شهربازی در نظر گرفته‌شده است. برای شام نیز می‌توانید به فودکورت لاله پارک بروید و از انواع غذاهای سنتی و فست‌فود میل کنید.
پارک موزیکال تبریز — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، کوی ولیعصر، جنب مجتمع تفریحی باغلارباغی

پارک موزیکال تبریز که با نام پارک ولیعصر نیز شناخته می‌شود، از پارک‌ها وجاذبه‌های گردشگری تبریزبه شمار می‌رود و طراحی آن بر اساس معماری اصیل ایرانی انجام‌شده است. در این پارک در حدود ۴۰ آبرو و حوض میان‌راهی وجود دارد که در نهایت به استخری بزرگ در وسط پارک سرازیر می‌شوند. این استخر مجهز به آب‌نمای هوشمند و موزیکال است و جلوه زیبایی به‌ویژه در شب به محیط می‌بخشد. در اطراف استخر نیز نشمین‌گاه‌ها و آلاچیق‌های آجری با سقف‌های کروی مسی برای استراحت و صرف غذا احداث‌شده است. این بوستان که ازبهترین پارک‌های تبریزمحسوب می‌شود، در ضلع شرقی شهر تبریز، در کوی ولیعصر و در کنار پارک باغلارباغی قرار دارد.
خانه سرخه‌ای — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان ثقة الاسلام، نرسیده به درب قدیمی سرخاب (سرخاب قاپوسی)

خانه سرخه‌ای از خانه‌های دوران قاجار ودیدنی‌های تبریزدر محله سرخاب به شمار می‌رود و مالک آن میرزا مهدی فراشباشی، داماد مظفرالدین شاه بوده است. با عمارتی دو طبقه، این خانه دو حیاط اندرونی و بیرونی دارد. هشتی بنا در ضلع جنوبی قرار گرفته است و اگر بخواهید وارد بخش اندرونی شوید، تنها راه موجود از طریق حیاط بیرونی است. قسمت اصلی عمارت شامل طنبی وسیعی به ابعاد ۵ ٫ ۹ متر در ۵ متر می‌شود که پنجره‌های آن مشرف به ایوان، حیاط و باغچه‌ی ضلع جنوبی است. ایوان‌ها ستون‌دار هستند و دسترسی آن‌ها به یکدیگر از دو طرف طنبی است. زیرزمین خانه حوض‌خانه‌ی بزرگی را در خود دارد که از زیباترین بخش‌های بنا محسوب می‌شود. حمام میرزا مهدی نیز در ضلع شمالی بنا ساخته‌شده است که متاسفانه بعدها این حمام‌ها تفکیک و به افراد دیگری واگذار شد. از مهم‌ترین ویژگی‌های خانه، می‌توان به گچبری‌های متنوع داخل و خارج بنا، تزئینات چوبی و آیینه کاری‌های سقف اشاره کرد. خانه‌ی سرخه‌ای در ۱۹ مرداد ماه ۱۳۷۹ به شماره‌ی ۲۷۷۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و سازمان میراث فرهنگی استان هم‌اکنون در حال مرمت و بازسازی این خانه است.
خانه امیرکبیر تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، منطقه ۴، خیابان امیر کبیر

خانه امیرکبیر تبریز، محل زندگی امیرکبیر، صدراعظم ناصرالدین‌شاه در تبریز و همچنین بخشی از محل کار او بوده است و امروزه ازمکان‌های دیدنی تبریزبه شمار می‌رود. او در مدت کوتاه صدارت خود، خدمات اساسی و بسیار ارزشمندی به ایران ارائه داد و نام خود را تا ابد در تاریخ کشور جاودانه کرد. متاسفانه بخش عظیمی از این خانه تخریب‌شده؛ اما سازمان میراث فرهنگی قسمتی از آن را مرمت و بازسازی کرده است. این خانه را با مساحتی حدود ۳۰۰ متر مربع در دو طبقه ساخته‌اند و قدمت آن به اوایل دوره قاجار بازمی‌گردد. خانه‌ی امیر کبیر داخل پارک امیرکبیر جای گرفته است و مجسمه‌ای از او با ارتفاع دو متر و ۲۰ سانتی‌متر از جنس برنز اثر یکی از هنرمندان ایرانی به نام جعفر نجیبی، در محوطه خانه قرار دارد. عکس‌ها از ائلیار نبیی
تفرجگاه گردشگری امند — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، کیلومتر ۱۵ جاده تبریز-صوفیان

تفرجگاه گردشگری امند پیرامون سد امند ازجاذبه‌های گردشگری تبریزاست و در کیلومتر ۱۵ جاده تبریز-صوفیان قرار دارد. دریاچه این سد، محل پرورش ماهی کپور و زیستگاه درناهای روسی است. همچنین در این تفرجگاه ۶ هزار اصله درخت اقاقیا کاشته شده است. از جمله امکانات حاضر در این مجموعه گردشگری می‌توان به آلاچیق‌های جنگلی و امکانات ورزش‌های آبی نظیر اسکی روی آب، جت اسکی و قایقرانی اشاره کرد. عکس‌ها از ایرنا
موزه خودروهای کلاسیک تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، جاده تهران، جنب کافی‌شاپ وحید، انتهای کوچه سمت راست

موزه خودروهای کلاسیک تبریز از بهترینمکان‌های دیدنی تبریزبرای دوست‌داران ماشین است. ایت موزه متعلق به اولین مجموعه‌دار خودروهای قدیمی در تبریز است که پس از ۴۰ سال تلاش، در سال ۱۳۹۳ آغاز به کار کرد. در این موزه ۲۰ خودروی کلاسیک ارزشمند که برخی از آن‌ها در تعداد معدودی تولید شده‌اند، از برندهای مطرح مانند مرسدس بنز، بی. ام. دبلیو، فورد، شورلت، بیوک، دوج، فولکس‌واگن و سایر برندهای معتبر دنیا در معرض دید عموم قرار گرفته‌اند. قدمت قدیمی‌ترین نمونه خودرو در این موزه به سال ۱۹۳۶ میلادی بازمی‌گردد.
پل سنگی تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان چایکنار، روبروی مسجد پل سنگی

پل سنگی یکی از پل‌های تاریخی ومکان‌های دیدنی تبریزاست که قدمت آن به دوره قاجار بازمی‌گردد. این پل در خیابان چایکنار و روبروی مسجد پل سنگی، روی مهرانه رود قرار دارد. گفته می‌شود شخصی به نام «حاج عظیم» بانی احداث پل سنگی بوده است. مصالح به کار رفته در ساخت این پل شامل آجر، سنگ و ملات ساروج می‌شود. در پایه‌ی جنوبی پل سنگی، سنگ نبشته‌ای دیده می‌شود که در تاریخ ۱۳۶۳ هجری قمری و به خط کوفی نوشته‌شده است. این پل در ۱۱ مرداد سال ۱۳۸۴ با شماره‌ی ۱۲۴۳۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
مجموعه باغلارباغی — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، بلوار استاد شهریار

مجموعه باغلارباغی ازجاذبه‌های گردشگری تبریزاست و در مجاورت بلوار استاد شهریار و جنب پارک ولی‌عصر قرار دارد. این مجموعه که ازپارک‌های مشهور تبریزشمرده می‌شود، شامل شهربازی، باغ پرندگان، سینمای چهاربعدی و رستوران است. از شهربازی این مجموعه به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین شهربازی‌های شمال‌غرب کشور یاد می‌شود. عکس‌ها از بهرام تندران
خانه ختایی (خانه هنرمندان تبریز) — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان ارتش جنوبی، کوچه‌ی صدر، بن‌بست ختایی‌ها

خانه ختایی از خانه‌های قدیمی وجاهای دیدنی تبریزبه شمار می‌رود و از دوران قاجار به یادگار مانده است. ختایی‌ها بازرگان بودند و از ثروتمندترین خانواده‌های آن دوران در تبریز محسوب می‌شدند. اهالی خانه با محافظه کاری و درایت، خود را از آسیب‌های جنگ و انقلاب آذربایجان در امان نگه داشته بودند؛ اما سرانجام در روز اول محرم سال ۱۳۳۰ با وجود اعلام آتش‌بس، روس‌ها به خانه حمله کردند و کسانی را که قرآن به‌سر در زیرزمین مخفی‌شده بودند، به خاک و خون کشیدند. چندین مدت این خانه به‌حال خود رها شده بود تا یکی از شهروندان تبریزی آن را خریداری و با کمک سازمان میراث فرهنگی استان اقدام به بازسازی آن کرد. این اثر در تاریخ ۱۴ مرداد ۱۳۸۲ با شماره‌ی ثبت ۹۴۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید و امروزه با نام خانه هنرمندان تبریز فعالیت می‌کند.
پل قاری — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان ثقةالاسلام

پل قاری یا به زبان ترکی «قاری کورپوسی» یکی از پل‌های تاریخی ودیدنی‌های تبریزبه شمار می‌رود و در خیابان ثقة الاسلام، روی رودخانه‌ی «مهرانه رود» (که اهالی تبریز به آن قوری چای نیز می‌گویند) ساخته‌شده است. این پلبازار تبریزو شمس‌العماره (استانداری فعلی) را به بخش شمالی این شهر یعنی محله‌های ششگلان و شتربان (دوه چی) وصل می‌کند و از پرترددترین پل‌های این شهر است. پل قاری شامل هشت دهنه و قوس‌های مدور می‌شود و سرستون‌های کله قوچی و چراغ‌های قدیمی آن در اواخر دوره‌ی قاجار ساخته‌شده است. این پل طولی معادل ۱۰۰ متر و عرضی برابر با پنج متر دارد. گفته می‌شود بانی احداث این پل پیرزنی بود که پول حج خود را صرف ساخت پل کرد و به همین دلیل، نام آن را پل قاری (که در زبان ترکی به معنی پیر یا پیر زن است) گذاشتند. این پل در ۲۰ آذر سال ۱۳۷۹ با شماره‌ی ۲۹۲۱ در فهرست آثار ملی به ثبت رسید.
خانه ثقة الاسلام — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان چایکنار، پشت مخابرات، مابین پل قاری و مسجد صاحب‌الامر

خانه ثقه‌الاسلام یکی از خانه‌های تاریخی وجاهای دیدنی تبریزاست. میرزا علی آقا تبریزی، معروف به ثقة الاسلام تبریزی، از علمای بزرگ آذربایجان بود که در عاشورای سال ۱۳۳۰ هجری قمری به همراه چند تن دیگر، از جمله دو پسر علی مسیو در جریان مشروطیت به‌دست روس‌ها به دار آویخته شد. خانه‌ی وی در خیابان چایکنار تبریز، بین پل قاری و مسجد صاحب‌الامر قرار گرفته است و قدمت آن به دوران پهلوی بازمی‌گردد. معماری این خانه یکی از منحصر‌به‌فردترین معماری‌ها در میان خانه‌های تاریخی تبریز است. با سه‌طبقه، این بنا قاب‌بندی آجری دارد و راه‌پله‌ها، ایوان، ستون‌ها، پنجره‌ها و کف طبقات آن چوبی است. در سال‌های گذشته این خانه به‌عنوان آموزشگاه هنرهای سنتی مورد استفاده قرار می‌گرفت. این بنا در تاریخ ۷ مهر ماه ۱۳۸۱ به شماره‌ی ۶۱۴۷ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دبیرستان فردوسی تبریز — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان شریعتی

دبیرستان فردوسی تبریز که قبلا با نام مدرسه‌ی محمدیه فعالیت می‌کرد، در اواخر دوره‌ی قاجار در خیابان شریعتی تبریز ساخته شد. از این مدرسه بعد از دبیرستان البرز تهران، به‌عنوان دومین مدرسه‌ی قدیمی ایران یاد می‌کنند. امروزه بخش تاریخی ساختمان مدرسه در اختیار سازمان میراث فرهنگی قرار گرفته است. در دهه‌های گذشته دبیرستان فردوسی از جمله مدرسه‌های سرشناس ایران بود که مجهزترین آزمایشگاه را در کل کشور داشت. آزمایشگاه این مدرسه در دوران قاجار و پهلوی ایجاد شده بود و بعدها نیز به تجهیزات آن افزودند. دبیرستان فردوسی دانش آموختگانی دارد که نام آن‌ها در تاریخ ایران ثبت‌شده است که از میان آن‌ها می‌توان به ساموئل خاچیکیان، بنیانگذار سینمای وحشت در ایران، پروفسور فرید، پدر جغرافی ایران، کتر سید محمد حسین مبین، پدر جذامیان ایران واستاد شهریاراشاره کرد. دبیرستان فردوسی به‌عنوان یکی ازجاهای دیدنی تبریز، در ۷ مهر ماه ۱۳۸۱ با شماره‌ی ۶۱۷۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. عکس کاور از سید کاظم یوسفی
موزه عصر آهن — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان امام خمینی، چهارراه شهید بهشتی، انتهای خیابان کهنه

موزه عصر آهن محوطه‌ای باستانی در شمال، شمال شرقی و شمال غربیمسجد کبود تبریزاست که شامل گورستان و آثار سفالی مربوط به عصر آهن می‌شود. در این گورستان ۳۸ گور که جسد‌ها به‌صورت جنینی در آن‌ها دفن شده‌اند، یافت شده است. اکثر اجساد سن‌های پایینی داشتند و همراه با زنان، جواهرات، همراه با مردان ابزار جنگی و همراه با کودکان اسباب‌بازی‌های آن‌ها نیز دفن شده است. بر اساس یافته‌های مکشوف از این گورها، به‌نظر می‌رسد که آیین آن‌ها مهرپرستی بوده است. موزه عصر آهن در حال حاضر ازجاهای دیدنی تبریزمحسوب می‌شود و امکان بازدید از آن برای عموم وجود دارد.
خانه علی مسیو — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان ارتش جنوبی، کوچه‌ی صدر، بن‌بست ختایی‌ها، پلاک ۵۰

خانه علی مسیو در کوچه‌ی صدر و در مجاورت خانه ختایی تبریز قرار دارد و قدمت آن به دوره قاجار می‌رسد. این بنا در دو طبقه ساخته‌شده است و شامل یک حیاط اندرونی و یک حیاط بیرونی می‌شود. ارتباط این دو حیاط از طریق یک ورودی است و با بالا رفتن از دو پله، می‌توان به حیاط اندرونی رسید. در اغلب خانه‌های قدیمی قاجار حیاط اندرونی و بیرونی با قرار گرفتن یک ساختمان میان آن‌ها از هم جدا می‌شدند؛ اما این اصل در معماری خانه‌ی علی مسیو به‌کار نرفته است و فقط با یک دیوار، این دو حیاط را از هم جدا کرده‌اند. زیرزمین خانه نیز به‌عنوان ورودی خانه‌ی همسایه مورد استفاده قرار می‌گرفت. بالای پنجره‌های ساختمان با تزئینات گچی آراسته شده است که به‌شکل گل و چهره‌ی انسان هستند. نمای خانه نیز ترکیبی از گچ و آجر است. امروزه این بنا به «موزه علی مسیو» تبدیل‌شده است و به‌عنوان یکی ازجاهای دیدنی تبریزمی‌توان از آن بازدید کرد. خانه علی مسیو در تاریخ ۱۴ مرداد ۱۳۸۲ با شماره‌ی ۹۴۱۱ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
پل تلخه رود (آجی چای) — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان خلبان، بلوار شهید بابایی

پل تلخه رود که با نام پل آجی چای نیز شناخته می‌شود، از تاریخی‌ترین پل‌های شهر تبریز به شمار می‌رود و قدمت آن به دوران صفویه و قاجاریه بر می‌گردد. پل آجی چای ۱۶ دهنه دارد و به‌جز سه دهنه که طاقی هلالی دارند، بقیه‌ی طاق‌ها جناغی هستند. طول پل ۱۰۵ متر و عرض آن پنج متر است. در زمان ولیعهدی عباس میرزا در تبریز، این پل توسط حاج سید حسین تاجر تعمیر شد و یک‌بار دیگر در سال ۱۳۸۰ شمسی، مورد بازسازی قرار گرفت. معماری پل به صورت یکدست نیست و چندین بار به علت طغیان رودخانه و وقوع جنگ‌های منطقه‌ای صدمه‌دیده و دوباره مرمت شده است. این اثر تاریخی به‌عنوان یکی ازمکان‌های دیدنی تبریز، در سال ۱۳۷۸ و با شماره‌ی ۲۵۱۶ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه امامزاده سید حمزه — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، محله سرخاب تبریز، محل تقاطع خیابان ثقه‌الاسلام و بازارچه سید حمزه

آرامگاه امامزاده سید حمزه در محله سرخاب تبریز، در محل تقاطع خیابان ثقه‌الاسلام و بازارچه سید حمزه قرار دارد و در گذشته از شکوه و عظمت زیادی برخوردار بوده است. سید حمزه که در دربار غازان خان از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بود، در سال ۷۱۴ هجری قمری به دست مغولان کشته و در بنایی که میرزا ابوطالب، وزیر آذربایجان در همان سال روی آرامگاه او احداث کرد، به خاک سپرده شد. آرامگاه سید حمزه در مجاورت یکی از مهم‌تریندیدنی‌های تبریز، مقبره الشعرا، واقع‌شده است و اهالی تبریز برای زیارت به این مکان مقدس می‌آیند. عکس دوم از مسعود سپهرنیاعکس آخر از امیررضا توسلی
باغ گلستان تبریز — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان نیرو هوایی، مقابل بیمارستان شفا

باغ گلستان تبریز که با نام باغ فجر تبریز نیز شناخته می‌شود، ۵۳ هزار متر مربع مساحت دارد و ازجاذبه‌های گردشگری تبریزاست. قدمت این پارک به سال ۱۳۰۸ بازمی‌گردد و بر قبرستانی قدیمی در شهر تبریز ساخته‌شده است. حضور استخرها و حوض‌های متعدد از ویژگی‌های این باغ هستند که با محصور شدن در میان درختان و چمن‌ها، منظره‌ای زیبا را پدید آورده‌اند و این بوستان را به یکی ازبهترین پارک‌های تبریزبدل کرده‌اند. عکس کاور از بهرام تندران
خانه کلکته چی — تبریز
نشانی: ایران، استان آذربایجان شرقی، تبریز، محله راسته کوچه، بن‌بست کلکته‌چی

خانه کلکته‌چی از جمله خانه‌های قدیمی ومکان‌های دیدنی تبریزاست که گفته می‌شود قدمت آن به دوره حکومت پهلوی اول بازمی‌گردد. این خانه به خانواده‌ی کلکته‌چی، از تاجران تبریز تعلق داشت و از یادگارهای آن‌ها می‌توان به کتابخانه‌ی کلکته‌چی در حیاط مسجد جامع اشاره کرد. ستون‌های گچ‌کاری‌شده و پنجره‌های رنگی خانه، نشان از قدمت و معماری تاریخی عمارت دارند. متاسفانه این خانه در حال تخریب است و با وجود ارزش تاریخی و گردشگری آن، سازمان میراث فرهنگی هیچ اقدامی نسبت به مرمت و بازسازی آن انجام نمی‌دهد.
خانه صرافلار (خانه و موزه سفال تبریز) — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان شمس تبریزی، ایستگاه گرو، کوچه‌ی صرافلار، کوچه‌ی شهید نوروزی، پلاک ۱۰۰

خانه صرافلار با قدمتی که به دوره قاجار و اوایل دوره‌ی پهلوی می‌رسد، از خانه‌های تاریخی ومکان‌های دیدنی تبریزبه شمار می‌رود. این عمارت شامل زیرزمین و طبقه‌ی فوقانی می‌شود و ایوان آن با ستون‌های گچ‌کاری‌شده‌ی زیبا، یادآور سبک خاص دوران قاجار است. در وسط حیاط، حوضی بزرگ وجود دارد که باغچه‌های دو طرف آن به زیبایی و سرسبزی عمارت افزوده‌اند. طبقه‌ی همکف سازه‌ی قابی دارد و سقف زیرزمین به‌شکل طاق و گنبدی است. در زیرزمین مانند دیگر خانه‌های قاجار حوض‌خانه‌ای جای گرفته است و دو اتاق جانبی، یک اتاق مستطیلی و یک راهرو نیز وجود دارد. سازمان میراث فرهنگی استان آذربایجان شرقی اقدام به خرید این خانه کرد و پس از مرمت و بازسازی بنا، در سال ۱۳۷۴ از این عمارت به‌عنوان خانه و موزه سفال تبریز بهره‌برداری شد. خانه‌ی صرافلار در ۱۷ اسفند سال ۱۳۸۱ به شماره‌ی ۷۸۰۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسید.
خانه کلانتری — تبریز
نشانی: ایران، آذربایجان شرقی، تبریز، خیابان عباسی، کوچه‌ی هاشمی، پلاک ۲۳

خانه کلانتری در باغی به همین نام قرار گرفته است و متعلق به میرزا ابراهیم خان باغمیشه‌ای، ملقب به شرف الدوله و مشهور به کلانتر است. وی نماینده‌ی تبریز در اولین دوره‌ی مجلس شورای ملی و سومین شهردار تبریز بوده است که دو بار به این سمت منسوب شد. پدر او کلانتر تبریز بود و بعدها میرزا ابراهیم خان نیز جانشین پدر شد. این خاندان صاحب، ارباب و کدخدای باغمیشه‌ی تبریز بودند و امروزه آثاری هم‌چون مسجد کلانتر از آن‌ها به یادگار مانده است. قدمت باغ و خانه‌ی کلانتر که ازدیدنی‌های تبریزمحسوب می‌شود، به دوران قاجار می‌رسد.