زندان هارون‌الرشید — تهران
نشانی: ایران، استان تهران، شهرری، ۱۲ کیلومتری جاده خراسان، سه‌راه سیمان، دست چپ در دامنه کوه‌های مسگرآباد

شهرری از کهن‌ترین شهرهای جهان به شمار می‌آید و امروزه، به‌عنوان منطقه بیست تهران شناخته می‌شود. تاریخ پیدایش ری به زمان اقوام آریایی می‌رسد و تاریخ سکونت در این شهر به ۸۰۰۰ سال پیش از میلاد بازمی‌گردد. ری تنها منطقه باستانی استان تهران است که دارای آثار تاریخی و مکان‌های دیدنی زیادی است. زندان هارون یکی از آثار تاریخی وجاهای دیدنی تهراندر شهرری است. با کجارو همراه باشید. هرآنچه می‌خواهید درباره زندان هارون‌الرشید بدانید: معرفی زندان هارون الرشیدزندان هارون‌الرشید کجاست؟ تاریخچه زندان هارون الرشیدمعماری زندان هارون الرشیدبازدید از زندان هارون الرشیدمعرفی زندان هارون الرشیدبه فاصله ۱۰ کیلومتری در شرق حرم حضرت عبدالعظیم، در سمت چپ جاده قدیم خراسان و در دامنه کوه‌های مسگرآباد، در میان یک دره، آبادی کوچک و بی‌خانواری جای گرفته است که دارایی آن منحصر به چند مزرعه و چند صد درخت انار و انجیر می‌شود. تنها نشانه این آبادی چنارهای کهنسالی است که اطراف استخر کاشته شده‌اند. زندان هارون‌الرشید در همین منطقه واقع‌شده است. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: محمد رضا فتحی) به نظر می‌رسد زندان هارون‌الرشید که با نام‌های زندان هارون و زندان خان نیز شهرت دارد، مربوط به سده چهارم هجری قمری است. این سازه یکی از قدیمی‌ترین بناهای شهرستان ری به حساب می‌آید. عکس از صفحه اینستاگرام boomgardi_gardeshgari (عکاس: نامشخص) نام زندان در دوران قدیم بدین بنا اطلاق شده است و امروزه هم به همین نام خوانده می‌شود و اطلاق این نام ریشه در افسانه‌ها دارد. گذشت زمان و حوادث گوناگون لطمه‌های زیادی به بنا وارد آورده‌اند که تا اندازه‌ای آن‌ها را مرمت کرده‌اند. این زندان تاریخی، در تاریخ ۱۱ بهمن ۱۳۳۴ با شماره ثبت ۴۰۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. زندان هارون‌الرشید کجاست؟ زندان هارون‌الرشید در ۱۳ کیلومتری شرق تهران و در ۱۰ کیلومتری جاده تهران به خراسان، در دامنه کوه‌های مسگرآباد قرار دارد. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: هادی بهروزی) تاریخچه زندان هارون الرشیدطبق گفته‌ها، به‌نظر می‌رسد زندان هارون‌الرشید در دوران آل‌بویه ساخته‌شده است و از آن به‌عنوان سلول انفرادی برای حبس زندانیان استفاده می‌شد. البته هیچ سندی مبنی بر زندان بودن این بنا وجود ندارد و در هیچ‌یک از نسخه‌های تاریخی دراین‌باره صحبتی نشده است. همچنین گروهی دیگر از محققان معتقدند این بنا در واقع آتشکده‌ای باستانی بوده است و به همین دلیل آن را متعلق به دوران ساسانی می‌دانند. به عقیده آندره گدار نیز زندان هارون متعلق به دوران سلجوقیان است و یکی از استحکامات نظامی آن عصر بوده است. عکس از صفحه اینستاگرام banovane_shahrerey (عکاس: مهدی وحیدی) معماری زندان هارون الرشیدزندان هارون‌الرشید همچون سایر آتشگاه‌ها که مرتفع یا در بلندی دامنه کوه‌ها ساخته می‌شدند، بنا شده است. ظرافت‌کاری و علاقه‌مندی‌های خاصی در ساختمان بنا به‌کار رفته است و شکل متقارن خشک غیرعادی که به آن داده‌اند، نشان می‌دهد بنیان این عمارت با علایق مذهبی و مقرارت روحانی توام بوده است. عکس‌های گالری از صفحه اینستاگرام banovane_shahrerey (عکاس: مهدی وحیدی) بنای زندان به‌شکل مکعب مستطیل به ارتفاع ۹ متر و به‌صورت دو طبقه ساخته‌شده است و از طول و پهنای یکسانی برابر با ۳۰ متر برخوردار است. زندان هارون دارای ساختاری متشکل از لاشه سنگ و گچ است و با سنگ‌های آتشفشانی بنا شده است. بازدید از زندان هارون الرشیدزندان هارون‌الرشید تحت نظر اداره اوقاف است و توسط این اداره، به یک شخص اجاره داده‌شده است. بنابراین امکان ورود عموم به بنا وجود ندارد. همچنین تنها با اخذ مجوز از اداره میراث فرهنگی شهرری می‌توان به محوطه اطراف زندان هارون وارد شد. پرسش‌های متداولزندان هارون‌الرشید کجاست؟ زندان هارون‌الرشید در ۱۳ کیلومتری شرق تهران و در ۱۰ کیلومتری جاده تهران به خراسان، در دامنه کوه‌های مسگرآباد قرار دارد. قدمت زندان هارون‌الرشید به چه زمانی بازمی‌گردد؟ در مورد قدمت زندان هارون‌الرشید گمان‌های مختلفی وجود دارد؛ برخی آن را متعلق به دوره آل‌بویه می‌دانند، برخی به دوره ساسانی و برخی دیگر به دوره سلجوقی. آیا زندان هارون‌الرشید در فهرست آثار ملی ایران ثبت‌شده است؟ بله. این بنا در تاریخ ۱۱ بهمن ۱۳۳۴ با شماره ثبت ۴۰۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید. آیا امکان بازدید از زندان هارون‌الرشید وجود دارد؟ زندان هارون‌الرشید تحت نظر اداره اوقاف است و توسط این اداره، به یک شخص اجاره داده‌شده است. بنابراین امکان ورود عموم به بنا وجود ندارد. همچنین تنها با اخذ مجوز از اداره میراث فرهنگی شهرری می‌توان به محوطه اطراف زندان هارون وارد شد. عکس‌های گالری از علی‌اصغر میرزازاده نافعنویسنده: بهاره غنچه