Fyrirsátin í Columbiaháskóla

Enginn er ég aðdáandi íranskra stjórnvalda - en móttökurnar sem Mahmud Ahmadinejad Íransforseti fékk í Columbiaháskóla í New York í fyrradag vekja undrun mína, jafnvel hneykslun.

Ég horfði á myndband af fundinum á netinu, og verð að segja að formáli Lee Bollingers, rektors Columbiaháskóla að ræðu Ahmadinejads, gekk fram af mér. Hann sagði eitthvað á þá leið að þessum fundi væri ekki ætlað að virða rétt Íransforseta til að tjá sjónarmið sín heldur rétt bandarískra þegna til þess að skilja og skoða hið illa í návígi. Loks klykkti hann út með því að ávarpa gestinn sem lítilmótlegan og grimman harðstjóra.

Já, illt er að eiga móttökur undir slíkum gestgjafa sem Lee Bollingers, rektors Columbiaháskóla. Og mig skal ekki undra þó að bandamenn Írans hafi lýst því yfir að þetta boð til Íransforseta um að sitja fundinn í Columbia hafi verið "fyrirsát". Áheyrendur klöppuðu rektornum lof í lófa, því meir sem hann hæddist að gesti sínum því ákafari urðu fagnaðarlætin. Það var raunalegt að horfa á þetta - og ekki beint akademískt.

Ég get ekki annað en tekið undir með ábendingu rektora sjö franskra háskóla sem sendu Bollinger bréf í gær með tíu spurningum. Ein þeirra laut að stuðningi bandarískra stjórnvalda við Saddam Hussein (þann blóðþyrsta harðstjóra sem hann síðar var sagður) í stríði Íraka gegn Írönum á árunum 1980-1988.

Sömuleiðis er það tvískinnungur og óþarfa fjandskapur af bandarískum stjórnvöldum að meina manninum að heimsækja vettvanginn þar sem tvítyrnið hrundi 11. september 2001. Það er einhver áróðurslykt af því að leyfa honum ekki að votta virðingu þeim sem þar létu lífið.

Satt að segja fær maður þá óþægilegu tilfinningu að nú sé verið að búa til nýjan andstæðing - Saddam Hussein allur - og því þá ekki að snúa sér að Íran? Þar finnst líka olía.

Fyrri ummæli:
Auðvitað er þetta rakinn dónaskapur af hálfu þessa rektors Colombiaháskóla. Það læðist (kannski meira en læðist) að mér sá grunur að þetta boð til háskólans hafi verið að undirlægi stjórnvalda í BNA og sé liður í að búa til ákveðna mynd af forseta Írans meðal BNA manna. Varðandi Írak þá var búin til sú ímynd að gjöreyðingarvopn væru til í landinu og að fyrrum vinur BNA væri til í að misbrúka þau... gerð var árás á Írak sem ekki er ennþá lokið, Talið er að rúm ein milljón manna,kvenna og barna hafi látið lífið, beint eða óbeint vegna þessa stríðs. Hann er orðin ansi dýr olíudropinn sem hinn vestræni heimur er að ná sér í þarna..og nú þarf að tryggja að olíuauður Íran renni óhindrað í vesturátt á góðum prís. Herferðin til Íran virðist vera hafin.

Spurt er hversvegna Íran er að koma sér upp kjarnorkuverum til friðsamlegra nota , eins og þeir orða það ? Eru þeir ekki bara að renna fleiri stoðum undir efnahagslífið..olían er takmörkuð auðlind og þeirra helsta útflutningsvara er olía . Þeir þurfa því að nýta dropann vel. Eða eins og hjá okkur "svipull er sjávarafli" og við beinum sjónum okkar sífellt meir að okkar orkulindum..og erlendir fjárfestar renna hingað til okkar auðlinda hýru auga í auknum mæli.

Það eru fleiri áratugir þar til að olíulindir Írans þorna upp. Orkuskortur eftir nokkra áratugi réttlætir varla þá áhættu og þann tilkostnað sem fylgir því að koma sér upp kjarnorkuverum núna. Það sem meira er þá hafa Íranar hafnað tilboðir Rússa um að selja þeim tilbúna léttvatnskjarnakljúfa. Af einhverjum ástæðum er það nauðsynlegt fyrir þá að hreinsa úranið sjálfir...

En þetta er auðvitað allt í friðsamlegum tilgangi.

||

Ég held að það sé ekki nokkur spurning að Íranir eru að koma sér upp kjarnorkuvopnum. En í því sambandi þurfum við að hafa ákveðin atriði í huga.

Í fyrsta lagi þá hefur Íran aldrei ráðist á annað ríki að fyrra bragði.

Í öðru lagi eru kjarnorkusprengjur í raun ganglausar, sem árásarvopn, nema hjá brjálæðingum, sem eru tilbúnir til að sprengja andstæðinga sína í tætlur og vera fyrir bragðið útskúfað af alþjóðasamfélaginu og efstur á lista yfir stríðsglæpamenn, sem ber að handtaka. Kjarnorkusprengjur eru hins vegar ágæt varnarvopn í skilningi ógnarjafnvægis. Menn hika einfaldlega við að ráðast á land, sem hefur yfir slíkum vopnum að ráða.

Hitt er svo annað mál að það er hræsni í meira lagi þegar ríki, sem sjálf eru kjarnorkuveldi, fara á límingunum yfir því að önnur ríki verði sér líka út um slík vopn en eru samt ekki tilbúin til að eyða sínum vopnum. Hvernig væri að fara fram á að Bandaríkjamenn eyði fyrst sínum vopnum áður en farið er að stöðva Írani í að ná sér í slík vopn. Gleymum því ekki að Ísraelar eiga líka kjarnorkuvopn.

Menn gætu svarað þessu, sem svo að það sé alls ekki sama haða ríki eigi kjarnorkuvopn. Það er rétt. En hvernig metum við hvaða ríkjum er treystandi fyrir kjarnorkuvopnum og hverjum ekki? Er Bandaríkjamönnum betur treystandi en öðrum? Ef menn halda því fram væri ekki úr vegi að skoða svörin við eftirtöldum spurningum?

Hvaða ríki hafa notað kjarnorkuvopn?

Hvaða ríki hafa gert slíka árás á borgaralegt skotmark, það er borg en ekki herstöð?

Hvaða ríki hafa gert þetta oftar en einun sinni, til dæmis tvisvar?

Hvaða ríki hampar í dag þeim forseta sínum, sem gaf skipun um allt ofangreint en fordæmir hann ekki, sem þann stríðsglæpamann, sem hann óneitanlega var fyrir vikið?

Síðan geta menn spurt sig um það hvort það ríki, sem allt þetta á við um sé betur treystandi en Írönum fyrir kjarnorkuvopnum?

Ummæli:
Munurinn á Ísrael og Íran er þessi:

Ísrael er lítið land, það á ekki beinlínis í vinsamlegum samskiptum við nágranna sína og ef það biði ósigur í hefðbundnu stríði yrði það líklega þurrkað út af landakortinu. Ísraelar hafa átt kjarnavopn í marga áratugi og það er ljóst að þeir ætla sér ekki að beita þeim til annars en fælingar.

Íran, aftur á móti, er stórt land og þarf ekki að óttast árás frá öðrum en Bandaríkjamönnum. Þetta kjarnorkustand þeirra er síst fallið til þess að draga úr líkum á því að Bandaríkjamenn ráðist á þá. Það er því ljóst að þeir eru ekki að koma sér upp kjarnavopnum til þess að auka á eigið öryggi.

Það hefur verið yfirlýst stefna Íransstjórnar frá byltingu að verða stórveldi í sínum heimshluta. Það hlýtur að teljast líklegast að ástæða þess að þeir eru að koma sér upp kjarnavopnum sé sú að efla stöðu sína í þessum heimshluta.

Íranska klerkastjórnin hefur ekki ráðist beint á neinn í þessi 30 ár sem hún hefur verið til en í því samhengi verðum við að muna að hún hefur haft litla burði til þess. Það segir lítið um vilja þótt að einhver geri ekki það sem hann getur ekki gert. Íransstjórn hefur hinsvegar tekið óbeinan þátt í stríði Hezbolla gegn Ísraelum, Líbönum og Ísraelum til mikils tjóns.

Pakistan og Ísrael eiga þegar sprengjuna. Samband Írana við nágranna sína er ekki beinlínis gott og eignist þeir sprengjuna munu Sádar og líklega Egyptar og fleiri vilja sprengjuna líka. Kjarnorkukapphlaup í Mið-Austurlöndum er ekki beinlínis spennandi tilhugsun. Fólk ætti líka ekki að gleyma því að þarna værum við ekki að tala um vopnabúr af því taginu sem við þekkjum úr kalda stríðinu heldur væru þessi ríki hvert um sig með nokkra tugi af gamaldags kjarnasprengjum (ekki vetnissprengjum) og stríð fæli ekki í sér gagnkvæma gjöreyðingu, nema í tilviki Ísraels (Ísrael er mjög lítið). Munum svo líka að það eru ansi skrýtnir fuglar sem geta komist á valdastóla í þessum heimshluta.

Hvað varðar Bandaríkjamenn geta menn þrasað endalaust um það hvort að það hefði verið mannúðlegra að gera innrás eða setja hafnbann á Japan (eyjarnar eru háðar innflutum mat). Svarið er ekkert augljósara fyrir okkur en það var fyrir Truman.

Verkefni: Tilfinning
Merking: Hlutlaust