Eru erlendu höfuðstólarnir löglegir?

Hæstiréttur hefur kveðið upp þann dóm, að lán, þar sem höfuðstóllinn er tilgreindur í íslenskum krónum, sé ekki heimilt að verðtryggja með viðmiðun við dagsgengi erlendra gjaldmiðla og hlýtur sá dómur að vera fordæmisgefandi fyrir allar lánveitingar með þeim hætti, hvort sem lánað var til bílakaupa, eða fasteignakaupa.

Mörg mál vegna gengistryggða húsnæðislána munu bíða þess, að verða tekin fyrir í dómskerfinu, en ætla hefði mátt, að slíkt væri algerlega óþarft, eftir Hæstaréttardóminn. Ef til vill er nauðsynlegt að fá einn dóm um slíka tegund fasteignalána, til þess að eyða allri óvissu um, að sama gildi um þau og bílalánin.

Álitið hefur verið, að lán þar sem höfuðstóllinn er tilgreindur í erlendum gjaldmiðlum séu fullkomlega lögleg, enda hafa þau viðgengist hér á landi áratugum saman, ekki síst í atvinnurekstri og kannski lengst hjá sjávarútvegsfyrirtækjunum. Farið er að bera á þeim röksemdum, að þeir sem hafi tekið slík erlend lán til húsnæðiskaupa hafi aldrei móttekið erlendan gjaldeyri, heldur aðeins íslenskar krónur og því geti þessi lán ekki heldur talist vera erlend lán, heldur einungis önnur gerð af lánum í íslenskum krónum með gengisviðmiði.

Til þess að eyða öllum vafa og komast hjá endalausu þrasi og ósamkomulagi um þessi lán, væri bráðnauðsynlegt, að mál þeirra vegna færi fyrir dómstóla og Hæstiréttur myndi svo endanlega skera úr um, hvort þau séu lögleg eða ekki. Í slíku máli yrði einnig að taka fyrir hvort "venjuleg" verðtrygging ætti þá að koma í staðinn, verði lánin ekki talin standast lög, sem og um vaxtaþáttinn.

Fyrr en þessir þættir hafa farið fyrir Hæstarétt, verður engin sátt í þjóðfélaginu vegna þessara lána, enda töldu margir, ranglega, að dómurinn um gengistrygginguna næði einnig til erlendu lánanna.

Fyrri ummæli:
Hæstaréttardómur nr. 317/ 2010 hefur alveg farið framhjá þér. Það er ekki bannað að fá lán í erlendum gjaldmiðli. Þetta liggur alveg ljóst fyrir.

Ummæli:
" slíku máli yrði einnig að taka fyrir hvort "venjuleg" verðtrygging ætti þá að koma í staðinn, verði lánin ekki talin standast lög, sem og um vaxtaþáttinn."

Bankanir hafa tekið millibankalán á LIBOR í mörg ár og endurlánað til Íslendinga. Ef við tökum sem dæmi, þá hafa LIBOR vextir á Yenum ver innan við 1% í mörg ár og jafnvel innan við 0.1%. Þessi lán hafa bankarnir endurlánað til Íslendinga á "okurvöxtum" eða frá 5% +verðbætur í allt að 11% + verðbætur. Bankarnir hafa fengið sitt fé ávaxtað margfalt þá upphæð sem þeir mögulega þurfa að afskrifa með dómi Hæstaréttar. Ég held að það sé kominn tími á að lántakendur fá einu sinni að njóta og því verði áfram í gildi LIBOR og vaxtaálag til bankans.

Hitt er svo annað mál með verðtrygginguna á íslensk lán . Það þyrfrti að breyta lögum um verðtryggingu eða afnema hana. Skapa verður jafna áhættu og ábyrgð á milli lántaka og lánveitanda. Ef það tekst þá er komið mjög sterkt aðhald á peningamálastefnu stjórnvalda.

Verkefni: Tröllaveiði - Nettröll eða ekki
Merking: Ekki nettröll