Einn gjaldeyrir án miðstýringar?

Einu sinni notaði allur heimurinn sömu tegund peninga. Sú tegund hélt aftur af peningaprentvélunum, veitti ríkisvaldinu strangt aðhald í ríkisfjármálum, sameinaði viðskiptaútreikninga allra í viðskiptum um allan heim (allir gátu miðað við sömu tegund peninga), og kaupmáttur peninga jóks jafnt og þétt eftir því sem framleiðsla varnings jóks hraðar en magn peninga í umferð, en slíkt er almenningi mjög í hag.

Þetta var tími hins alþjóðlega "klassíska" gullfótar.

Evran, dollarinn, svissneski frankinn, danska krónan og aðrir "gervi"gjaldmiðlar standast hinum alþjóðlega gullfæti ekki snúning, ekki einu sinni í skýrslu seðlabanka Englands, sem þrátt fyrir allt er einn af þessum peningaprenturum. Hinn íslenski seðlabanki veit varla af gullfætinum nema sem eitthvað úr fortíðinni og þar á bæ skilja menn í raun ekki af hverju bankinn á "gullforða" ("gullfóturinn" fær vægast sagt yfirborðskennda meðhöndlun í nýlegri skýrslu bankans um gjaldeyrismál).

Umræðan um gjaldeyrismál á Íslandi hefur ekki ennþá komist upp úr því að bera saman kúk (t.d. íslensku krónuna) og skít (t.d. evruna, norsku krónuna og bandaríska dollarann). Því miður.

Fyrri ummæli:
Sæll.

Gullfóturinn er fínn og mun betri en núverandi kerfi en honum fylgja líka ákveðin vandamál.

Ef framleiðsla eykst hraðar en magn peninga í umferð getur slíkt haft neikvæð áhrif á framboð og þar með verðmætaframleiðslu. Kaupmáttur eykst en framboð gæti hæglega minnkað líka vegna þess að ekki er nógu mikið magn peninga í umferð til að kaupa framleiðsluaukninguna, þetta er þekkt vandamál. Sama gerist t.d. þegar nýjar gullnámur uppgötvast og magn gulls í umferð eykst, verðbólga getur líka verið fylgifiskur gullfótar.

Ef við gerum gull að gjaldmiðli er bara tímaspursmál hvenær magn gulls í peningum verður þynnt út hægt og rólega svo stjórnmálamenn geti eytt, það er líka þekkt vandamál.

Gullfóturinn er ekki lausn allra okkar vandamála :-(

Annað, er frjálshyggjufélagið nokkuð dautt? Einn félagi minn sótti um aðild fyrir að verða ári og hann hefur enn ekki fengið svar, hvorki jákvætt né neikvætt? Er félagið kannski elítufélag?

Haltu svo endilega áfram að skjóta á snillingana sem nú stjórna (bæði stjórnmálamenn og embættismenn) með hnitmiðuðum pistlum, mér finnst vænhæfi þeirra vera orðið glæpsamlegt. Hafðu það gott :-)

Ummæli:
Að mínu mati er eina vandamálið við gullfót, að gull er erfitt að bera með sér og nota til daglegra viðskipta. Þess vegna er hagkvæmt að nota alþjóðlegan gjaldmiðil, eins og til dæmis Kanadadal. Mjög lítið samband er á milli magns peninga í umferð og framleiðslu. Miklu meira máli skiptir sú tækni sem notuð er til að millifæra þá peninga sem í umferð eru.

Það er veltuhraðinn hjá bönkunum sem ræður mestu um þörf fyrir peningaprentun, vel að merkja í reglu-bundnu peningakerfi. Í torgreindu peningakerfi ríkja raunverulega lögmál frumskógarins. Seðlabanki og ríkisstjórn gefa þá út peninga án þess að fyrir þeim sé innistæða. Þetta nefnist ávísana-fölsun, því að peningar eiga að vera ávísun á verðmæti en ekki tiltrú á Márann.

Loftur Altice Þorsteinsson.

Verkefni: Særandi eða ekki
Merking: Ekki særandi