gingdev/ViHealthQA-small huggingface dataset:
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi hội chứng Muscarin trên bệnh nhân nhiễm độc cấp Phospho hữu cơ là gì?
Trả lời: Hóa chất trừ sâu phospho hữu cơ (PHC) là các hợp chất bao gồm cacbon và các gốc của axit photphoric. Có hàng ngàn hợp chất phospho hữu cơ ra đời nhưng vẫn trên cơ sở một công thức hóa học chung. Các hợp chất Phospho hữu cơ khi vào cơ thể sẽ gắn với AChE dẫn đến phosphoryl hóa và làm mất hoạt tính của AChE. Hậu quả là acetylcholin tích tụ và kích thích liên tục các receptor ở hậu synap gây lên hội chứng cường cholinergic là bệnh cảnh chính của ngộ độc Phospho hữu cơ.
Người bệnh sau khi tiếp xúc với thuốc trừ sâu phospho hữu cơ có các biểu hiện hội chứng cường Cholin cấp (gồm 1 trong 3 hội chứng : Muscarin, Nicotin, thần kinh trung ương).
Chẩn đoán hội chứng Muscarin (M):
Da tái lạnh.
Đồng tử co nhỏ hơn 2mm.
Đau bụng, buồn nôn, nôn, ỉa chảy.
Tăng tiết và co thắt phế quản: Biểu hiện bằng cảm giác khó thở chẹn ngực khám thấy ran ẩm, ran ngáy, rít ở phổi.
Nhịp chậm ít hơn 60 lần/ phút.
Chẩn đoán hội chứng Nicotin (N):
Máy cơ tự nhiên hoặc sau gõ các cơ delta, cơ ngực, cơ bắp chân.
Co cứng hoặc liệt cơ.
Phản xạ gân xương: Tăng nhạy.
Chẩn đoán hội chứng bệnh lý thần kinh trung ương:
Có rối loạn ý thức.
Điểm glasgow giảm.
Co giật.
Khi ngộ độc Phospho hữu cơ giai đoạn sớm thường biểu hiện các triệu chứng trong hội chứng Muscarin: Da tái lạnh, nôn, đau bụng, ỉa chảy, tăng tiết và co thắt phế quản,.....Nếu không kịp thời phát hiện và xử trí sớm người bệnh có thể tiến triển nặng hơn gây suy hô hấp, co giật và hôn mê, tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời hoặc nhiễm độc nặng.
Nếu phát hiện người nhà hoặc bệnh nhân có nghi ngờ ngộ độc thuốc trừ sâu cần phải nhanh chóng loại bỏ chất độc ra khỏi cơ thể và nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế có trung tâm hồi sức cấp cứu và/hoặc trung tâm chống độc.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi tiền mê và thuốc tiền mê là gì?
Trả lời: Thuốc dùng để tiền mê là thuốc an thần nhẹ thường dùng cho người bệnh trước phẫu thuật để tránh lo lắng và trẻ nhỏ trước làm thủ thuật và phẫu thuật vì trẻ hay quấy khóc,...
Chồng bạn chuẩn bị phẫu thuật/ thủ thuật tháo lồng ruột để đảm bảo an toàn thì các bác sĩ gây mê thường gây mê đặt ống nội khí quản luôn.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi gây mê bị co thắt phế quản do nguyên nhân gì?
Trả lời: Gây mê bị co thắt phế quản thường do nhiều nguyên nhân như do tiền sử bị hen phế quản do cơ địa, do thuốc, do kích thích,...ngoài ra trong gây mê còn có nhiều biến chứng khác như nôn trào ngược đường thở khó không tiên lượng được dị ứng thuốc gây mê giãn cơ,...Trước khi phẫu thuật, thủ thuật bệnh nhân sẽ được bác sĩ gây mê khám và từ đó lựa chọn các phương pháp vô cảm tối ưu nhất đồng thời lên kế hoạch dự phòng và xử trí những biến chứng có thể xảy ra.
Câu hỏi: Tôi bị nang thận trái kích thước 11*0,8mm. Bác sĩ cho tôi hỏi nang thận kích thước 11*0,8mm có nguy hiểm không?
Trả lời: Nếu nang thận đơn giản (không có chồi sùi, không xuất huyết trong nang hoặc vôi hóa) thì không có gì nguy hiểm. Để chắc chắn bạn nên đi kiểm tra qua siêu âm thận hàng năm, nếu có vấn đề gì có thể xử lý ngay.
Câu hỏi: Em đang dùng thuốc tránh thai vỉ 21 viên, giờ muốn đổi sang thuốc vỉ 28 viên. Vậy dược sĩ cho em hỏi đổi thuốc tránh thai hàng ngày từ vỉ 21 viên sang 28 viên phải làm sao?
Trả lời: Nếu bạn dùng loại thuốc tránh thai hàng ngày vỉ 21 viên thì bạn sẽ uống trong 21 ngày, sau đó ngừng uống trong 7 ngày rồi bắt đầu uống vỉ mới 28 viên. Hết 28 viên bạn chuyển sang vỉ mới.
Lưu ý, trong 7 ngày ngừng thuốc của vỉ 21 viên hoặc trong 7 ngày uống viên thuốc giả dược của vỉ 28 viên, nếu có quan hệ tình dục bạn cũng có thể sử dụng kèm biện pháp tránh thai khác như dùng bao cao su để tránh mang thai ngoài ý muốn (tỷ lệ khá thấp).
Câu hỏi: Em bị đau nửa đầu bên trái thỉnh thoảng, bắt đầu 6-7 năm trở lại đây. Hiện tại thì em đau đầu thường xuyên và nôn ói khi bị đau. Đi khám bác sĩ thì chỉ nhận được thuốc giảm đau, nhưng uống thuốc giảm đau thường xuyên làm triệu chứng không hết hẳn. Và liều lượng em uống tăng lên nhưng không hết đau. Xin bác sĩ tư vấn cho em đau đầu thường xuyên và nôn ói khi bị đau phải làm sao?
Trả lời: Bạn có triệu chứng nhức đầu kéo dài, bạn cần đi khám bác sĩ nội thần kinh để khám, đánh giá và chẩn đoán tình trạng đau đầu của bạn, để có kế hoạch điều trị và dự phòng.
Câu hỏi: Em năm nay 37 tuổi bị u tiền liệt tuyến chuẩn bị phẫu thuật. Bác sĩ cho em hỏi có thể gây tê tủy sống khi phẫu thuật u tiền liệt tuyến không?
Trả lời: Phẫu thuật u tiền liệt tuyến có thể áp dụng phương pháp gây mê toàn thân hoặc gây tê tủy sống.
Gây mê toàn thân là phương pháp vô cảm với mục đích khiến cho người bệnh mất cảm giác, ý thức, các phản xạ một khoảng thời gian tạm thời bằng cách sử dụng thuốc mê tác động lên hệ thần kinh trung ương. Gây mê tác động đến não và khiến người bệnh mất cảm giác toàn thân, do đó bệnh nhân sẽ không ý thức được về cuộc mổ cũng như không có cảm giác đau đớn. Cùng với khả năng làm tê liệt các cơ trên cơ thể, gây mê toàn thân cũng làm tê liệt các cơ hô hấp, do đó bệnh nhân khi được gây mê toàn thân sẽ phải cần đến sự hỗ trợ của máy mê giúp thở nhằm duy trì quá trình hô hấp.
Gây tê tủy sống hay còn được gọi là gây tê màng nhện, được thực hiện bằng cách tiêm thuốc tê vào khoang dưới nhện ở vùng thắt lưng. Dịch não tủy hòa chung cùng thuốc tế khiến dẫn truyền của các rễ thần kinh gây liệt vận động và mất cảm giác bị ức chế có hồi phục.
Mỗi phương pháp đều có ưu điểm và bất lợi riêng. Tùy thuộc vào phương pháp phẫu thuật và tình trạng thể chất cũng như nguyện vọng của bạn, bác sĩ gây mê sẽ tư vấn phương pháp thích hợp nhất cho bạn. Cả 2 phương pháp gây mê và gây tê tủy sống đều đảm bảo bạn không đau trong quá trình mổ.
Câu hỏi: Mẹ em 58 tuổi được chẩn đoán là nhồi máu não đang được thở máy qua nội khí quản, người tím tái, chỉ số SpO2 78%. Vậy bác sĩ cho em hỏi người bệnh nhồi máu não người tím tái, chỉ số SpO2 78% có sao không?
Trả lời: Đối với những trường hợp đột quỵ nhồi máu não mà ảnh hưởng đến thần kinh và hô hấp phải đặt nội khí quản thở máy thường là những trường hợp đột quỵ nặng, tiên lượng rất dè dặt, khi có tình trạng SpO2 tụt 78%, người tím tái là tình trạng suy hô hấp tiến triển, có thể do diễn biến của bệnh hoặc một vấn đề gì đó liên quan đến thở máy cần phải được đánh giá kỹ lưỡng.
Với trường hợp của mẹ bạn là một trường hợp đột quỵ nặng, tiên lượng rất khó khăn, bạn nên trao đổi cụ thể với bác sĩ điều trị để có thể có kế hoạch phù hợp nhất đối với gia đình.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi loại trừ chất độc ra khỏi cơ thể với người nhiễm độc cấp phospho hữu cơ thế nào?
Trả lời: Ngộ độc phospho hữu cơ thường từ thuốc trừ sâu được sử dụng trong nông nghiệp, có thể ngộ độc qua nhiều đường (tiêu hóa, hô hấp, và cũng có thể ngộ độc qua da), tùy từng đường ngộ độc mà cách loại trừ chất độc khác nhau ví dụ qua da thì phải loại bỏ quần áo nhiễm độc, rửa sạch vùng tiếp xúc với xà phòng và nhiều nước sạch, qua đường hô hấp thì phải đưa người bị nạn ra ngay khỏi khu vực bị nhiễm độc, qua đường tiêu hóa thì trong giai đoạn sớm có thể gây nôn, ở cơ sở y tế có thể đặt sonde rửa dạ dày và uống than hoạt đa liều.
Tất cả các trường hợp đều cần được điều trị ở cơ sở y tế chuyên khoa chống độc để được xác định mức độ nhiễm độc và điều trị thuốc giải độc (Atropin, Pralidoxim) theo đúng phác đồ.
Câu hỏi: Bác sĩ có thể hướng dẫn em cách sơ cứu tạm thời người sốc phản vệ với thuốc giảm đau trong khi đợi xe cứu thương được không?
Trả lời: Sốc phản vệ là một tình trạng cấp cứu nguy kịch do cơ thể phản ứng với tác nhân bên ngoài mà trong trường hợp bạn hỏi là thuốc giảm đau. Hiện nay, thuật ngữ thường được sử dụng là phản ứng phản vệ, các biểu hiện của phản vệ rất đa dạng từ da, niêm mạc (nổi ban đỏ, ngứa, sưng môi, phù mí mắt,..), hô hấp (thở khò khè, khó thở,...), tiêu hóa (đau quặn bụng, đi ngoài phân lỏng,...), tim mạch (mạch nhanh, huyết áp tụt,...).
Khi bạn có người nhà có triệu chứng nghĩ đến phản ứng phản vệ thì bạn nên đưa người nhà đến cơ sở y tế gần nhất ngay lập tức thay vì thời gian chờ xe cấp cứu đến (nếu thời gian đến cơ sở y tế nhanh hơn thời gian gọi xe cứu thương), trên thế giới có dạng bút tiêm Adrenalin định liều, nếu người nhà bạn đã có tiền sử phản ứng phản vệ và bạn có điều kiện có thể mua để sử dụng và tiêm ngay lập tức trước khi đến cơ sở y tế gần nhất.
Câu hỏi: Sau sinh em muốn bổ sung Vitamin E cho cơ thể. Bác sĩ cho em hỏi, bổ sung vitamin E cho phụ nữ sau sinh như thế nào?
Trả lời: Theo nhu cầu dinh dưỡng khuyến nghị với vitamin E (tính tổng với cả hai con đường: hấp thu từ thức ăn và hấp thu từ viên bổ sung), phụ nữ đang cho con bú chỉ cần nạp 19mg/ngày. Như vậy, việc uống viên vitamin E bổ sung là không cần thiết vì với nhu cầu 19mg mỗi ngày, bạn có thể dễ dạng nạp qua đường ăn uống bằng cách bổ sung nhiều rau xanh, trái cây nhiều vitamin E như bơ, chuối; đậu phộng; hạt vừng; thịt cá thì đã đủ lượng vitamin E cho cơ thể.
Tuy nhiên với những mẹ đang gặp vấn đề về da sau sinh nở như: khô, chảy xệ, sạm nám khi đang cho con bú thì có thể uống vitamin E. Giới hạn vitamin E cho người trên 19 tuổi là không quá 1000mg/ngày nên với liệu lượng 19mg/ ngày có thể ít cho các đối tượng trên. Vì vậy, các mẹ có thể bổ sung từ 100-200mg/ ngày qua viên uống (1-2 tháng rồi ngưng) nhưng cần có sự tham vấn từ bác sĩ để xem liệu mẹ có cần thiết nạp không, có phù hợp cơ địa mẹ và bé không. Dẫu vậy, khi đang cho con bú việc các mẹ bổ sung vitamin E qua đường ăn uống bằng trái cây, rau xanh, ngũ cốc sẽ tốt hơn rất nhiều cho mẹ và bé.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi sau khi gây tê có khả năng bị ngộ độc thuốc tê không?
Trả lời: Gây tê là phương pháp thường được áp dụng giúp người bệnh không đau trong mổ hoặc giảm đau sau mổ. Có nhiều kỹ thuật gây tê khác nhau tương ứng với mục đích điều trị. Liều thuốc tê sử dụng sẽ tùy thuộc vào nhiều yếu tố như tình trạng người bệnh, bệnh lý kèm theo và loại kỹ thuật gây tê được chỉ định.
Ngộ độc thuốc tê xảy ra khi nồng độ thuốc tê trong máu tăng cao do dùng thuốc tê quá liều cho phép, thuốc tê hấp thu nhanh vào máu hoặc do việc tiêm trực tiếp thuốc tê vào mạch máu một cách không chủ đích.
Mặc dù ít xảy ra nhưng để đảm bảo an toàn và hạn chế nguy cơ ngộ độc thuốc tê, bác sĩ thực hiện gây tê cần tôn trọng liều tối đa cho phép tương ứng với mỗi loại thuốc tê, tiêm chậm từng liều nhỏ, quan sát người bệnh và monitor theo dõi, cẩn thận hút ngược bơm tiêm trước khi tiêm để kiểm tra đầu kim có vào mạch máu hay không, ứng dụng gây tê dưới hướng dẫn siêu âm để kiểm soát vị trí đầu kim tê.
Ngộ độc thuốc tê thường biểu hiện trên hệ thần kinh và tim mạch. Người bệnh có thể cảm nhận vị kim loại, tê môi, nhìn mở hoặc ù tai. Tùy mức độ, các triệu chứng thần kinh có thể bao gồm nói nhảm, kích động, co giật hay lơ mơ, hôn mê. Các triệu chứng tim mạch bao gồm rối loạn nhịp tim, ngưng tim.
bệnh viện được trang bị đầy đủ các thiết bị phục vụ gây tê hiệu quả và an toàn cùng với đội ngũ được huấn luyện đầy đủ, luôn cập nhật kiến thức mới trong gây tê, hạn chế các rủi ro, theo dõi và xử trí các phản ứng bất lợi của gây tê.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi bệnh nhân Hemophilia cắt amidan có thể đặt nội khí quản đường mũi không?
Trả lời: Gây mê toàn thân thường được áp dụng cho phẫu thuật cắt amidan, trong đó người bệnh được đặt ống nội khí quản đường mũi hoặc đường miệng để thông khí trong quá trình gây mê. Để tránh tổn thương bên trong mũi do đặt nội khí quản đường mũi, bác sĩ áp dụng đặt nội khí quản đường miệng. Phẫu thuật viên vẫn có thể tiến hành cắt amidan dễ dàng mà không cần đặt nội khí quản đường mũi.
Bệnh nhân mắc Hemophilia (bệnh di truyền do thiếu yếu tố đông máu VIII hoặc IX) có tình trạng máu khó đông nên có nguy cơ chảy máu khó cầm trong phẫu thuật nếu không được chuẩn bị đầy đủ. Khi có chỉ định mổ, bệnh nhân cần sớm được thăm khám gây mê và hội chẩn chuyên khoa Huyết học để chuẩn bị tối ưu cho cuộc mổ.
Câu hỏi: Cháu uống hết vỉ thuốc tránh thai hàng ngày 21 viên. Khi chuyển qua vỉ thứ 2 cháu không nghỉ 7 ngày mà uống tiếp. Bác sĩ cho cháu hỏi, uống liên tiếp 2 vỉ thuốc tránh thai hàng ngày loại 21 viên có an toàn không?
Trả lời: Thuốc tránh thai hàng ngày loại vỉ 21 viên được uống trong 21 ngày, sau đó nghỉ 7 ngày rồi uống tiếp vỉ tiếp theo. Nếu bạn chỉ mới uống thêm vài viên đầu của vỉ thứ 2, bạn nên dừng lại, nghỉ 7 ngày và uống vỉ tiếp theo. Nếu bạn bắt đầu dùng thuốc tránh thai vào giữa chu kỳ, bạn cần kiêng quan hệ hoặc nếu quan hệ thì cần dùng bao cao su trong 7 ngày đầu dùng thuốc vì lúc này thuốc vẫn chưa phát huy công dụng hoàn toàn. Bên cạnh đó, bạn nên uống thuốc tránh thai đều đặn và có thể tham khảo tờ hướng dẫn sử dụng đi kèm vỉ thuốc. Nếu có vấn đề bất thường, bạn có thể đến các cơ sở y tế để được thăm khám và tư vấn cụ thể.
Câu hỏi: Tôi bị khối u phổi ác tính đã di căn xương. Gần đây, 2 chân bị yếu rồi không đi lại được nên đã đi khám và đã được xạ trị 10 tia, trong quá trình xạ thì chân có cảm giác tê, sau khi xạ đủ 10 tia thì chân vẫn chưa thể đi lại được và vẫn còn cảm giác tê, nhức. Bác sĩ cho tôi hỏi chân yếu tê nhức sau khi xạ trị u phổi có phục hồi được không?
Trả lời: Đây là triệu chứng bất thường, bạn cần đi khám càng sớm càng tốt để xác định nguyên nhân gây yếu, rối loạn cảm giác nhằm hạn chế các biến chứng như: Loét, teo cơ, cứng khớp, liệt,...
Khi đi khám mang theo hồ sơ khám cũ. Bạn có thể phải làm thêm các cận lâm sàng khác: Chụp cột sống, điện cơ,... tùy thuộc và tình trạng thực tế của bạn, bác sĩ sẽ quyết định phương án phục hồi sau.
Câu hỏi: Dược sĩ cho em hỏi, uống thuốc tránh thai khẩn cấp 72 giờ 2 lần/ngày thì có sao không?
Trả lời: Việc sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp sẽ gây ra một số tác dụng phụ như: ra máu, rối loạn kinh nguyệt, đau đầu, buồn nôn, chóng mặt, đau ngực... Ngoài những tác dụng phụ không mong muốn, thuốc tránh thai khẩn cấp được khuyến cáo không nên lạm dụng. Bởi càng uống nhiều, tác dụng của thuốc càng giảm. Phụ nữ chỉ nên uống với số lượng 2 lần/tháng. Ngoài ra, lạm dụng thuốc có thể:
Gây teo niêm mạc tử cung, ảnh hưởng lâu dài tới khả năng sinh sản của phụ nữ.
Nguy cơ mắc các bệnh về gan, thận, tim mạch, ung thư vú hay ung thư cơ quan sinh sản,...
Bạn cần nhớ thuốc tránh thai khẩn cấp được xem là con dao hai lưỡi do có nhiều tác dụng phụ và sẽ gây hại nếu lạm dụng thuốc. Hãy cố gắng sử dụng biện pháp tránh thai an toàn hơn khi có thể.
Câu hỏi: Thuốc tránh thai hàng ngày vỉ 21 viên thường sẽ bắt đầu uống vào ngày thứ nhất của chu kỳ kinh hoặc là sau 5 ngày khi chu kỳ đã xảy ra. Hiện tại, em đang ở ngày thứ 3 của chu kỳ kinh. Vậy dược sĩ cho em hỏi nữ giới uống thuốc tránh thai vào ngày thứ 3 của chu kỳ có ảnh hưởng gì?
Trả lời: Bạn có thể bắt đầu sử dụng thuốc từ ngày thứ nhất đến thứ 5 của chu kỳ kinh nguyệt. Do đó, bạn có thể bắt đầu uống thuốc ở ngày thứ 3 của kỳ kinh. Tuy nhiên, nếu bạn quên uống thuốc ở những ngày tiếp theo thì cần dùng ngay khi nhớ ra, đồng thời lưu ý cần sử dụng thêm phương pháp ngừa thai khác.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi rửa dạ dày cho bệnh nhân uống nhầm nước lau nhà như thế nào?
Trả lời: Nước lau nhà trong thành phần có các chất có tính chất làm sạch, diệt khuẩn, tạo mùi hương; bản chất của bác chất đó có thể là acid, alcohol, kiềm,...
Tùy thuộc vào bệnh nhân uống phải chất lau nhà loại gì, tính chất của chất lau nhà, số lượng uống phải, thời gian uống, triệu chứng lâm sàng,... thì bác sĩ điều trị sẽ đưa ra phương án xử trí thích hợp và quyết định xem có rửa dạ dày hay không.
Thời gian của quy trình rửa dạ dày không dài. Bệnh nhân sẽ được đặt ống thông dạ dày; sau đó tiến hành rửa cho đến khi sạch.
Nếu bệnh nhân uống nhầm nước lau nhà, để bệnh nhân nôn ra nếu có thể nôn được và đề phòng bị sặc lúc nôn bằng cách nằm nghiêng sang 1 bên. Bạn cần đưa bệnh nhân đến bệnh viện càng sớm càng tốt và mang theo vỏ chai lọ đựng nước lau nhà (hoặc chụp ảnh vỏ chai lọ), để bác sĩ có thể biết được loại chất lau nhà và đưa ra phương án điều trị thích hợp.
Câu hỏi: Chị em 34 tuổi, tiền sử không có gì đặc biệt, xuất hiện khó thở, đau bụng, nôn, ban đỏ trên da, ngứa sau khoảng 20 phút sau tiêm thuốc kháng sinh, huyết áp 80/50 mmHg, nhịp tim 130 lần/ phút, nhịp thở 30 lần/ phút. Vậy bác sĩ cho em hỏi khó thở, đau bụng sau tiêm thuốc kháng sinh là bệnh gì?
Trả lời: Chị của bạn bị khó thở, đau bụng, nôn, ban đỏ sau tiêm kháng sinh có thể chị bạn bị bệnh sốc phản vệ do dị ứng với thuốc kháng sinh đã tiêm. Tuy nhiên, cũng có thể liên quan đến các tình trạng bệnh lý khác. Vì vậy, chị của bạn cần trao đổi với nhân viên y tế đã điều trị cho chị tại thời điểm đó để có chẩn đoán chính xác.
Ngoài ra, bạn cần đưa chị đi khám với bác sĩ chuyên khoa Dị ứng để có phương pháp điều trị chuyên khoa. Khi đi khám bệnh và điều trị, chị bạn cần thông báo cho bác sĩ biết mình có tiền sử dị ứng thuốc gì, để bác sĩ đưa ra phương án điều trị thích hợp.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi người bị sốc phản vệ thuốc cản quang có khả năng sốc phản vệ thuốc tê không?
Trả lời: Thuốc cản quang và thuốc gây tê có cấu trúc phân tử khác nhau; nên ít có khả năng xảy ra phản ứng chéo. Tuy nhiên, bệnh nhân đã từng bị sốc phản vệ với thuốc cản quang; thì cũng có nguy cơ xảy ra phản ứng sốc phản vệ với thuốc gây tê.
Vì vậy, bạn cần đi khám với bác sĩ chuyên khoa Dị ứng để xác định xem: Bạn có dị ứng thuốc gây tê hay không, mức độ dị ứng như thế nào, phương pháp điều trị cụ thể.
Ngoài ra, khi đi khám bệnh và điều trị, bạn cần thông báo cho bác sĩ biết mình có tiền sử dị ứng thuốc gì, để bác sĩ đưa ra phương án điều trị thích hợp.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi bệnh nhân sốc phản vệ thuốc cản quang có những biểu hiện gì?
Trả lời: Thuốc cản quang là thuốc được dùng trong thăm khám X - quang cũng như chụp cắt lớp vi tính. Ở đây chúng ta nói đến thuốc cản quang khi tiêm vào cơ thể. Thuốc cản quang cho phép bác sĩ phân biệt được tình trạng bình thường và bất thường trong cơ thể. Khi thuốc cản quang được đưa vào cơ thể thì các chất cản quang làm cho các cấu trúc hoặc mô trong cơ thể xuất hiện hình ảnh rõ nét và phân biệt được với nhau so với khi không sử dụng vật liệu tương phản.
Sốc phản vệ là một phản ứng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng. Nó có thể xảy ra trong vòng vài giây hoặc vài phút sau khi tiêm thuốc cản quang tĩnh mạch. Tuy nhiên, đôi khi, nó có thể xảy ra nửa giờ hoặc lâu hơn sau khi tiếp xúc. Sốc phản vệ làm cho hệ thống miễn dịch của bạn giải phóng một loạt hóa chất có thể khiến bạn bị sốc. Các dấu hiệu và triệu chứng của sốc phản vệ thuốc cản quang bao gồm:
Huyết áp thấp (hạ huyết áp).
Hạn chế đường thở và lưỡi hoặc cổ họng bị phù nề, có thể gây ra khò khè và khó thở.
Mạch đập yếu và nhanh.
Phản ứng da, bao gồm nổi mề đay và ngứa và đỏ ửng hoặc nhợt nhạt.
Buồn nôn, nôn hoặc tiêu chảy.
Chóng mặt hoặc ngất xỉu.
Hạ huyết áp có thể là dấu hiệu của tình trạng sốc phản vệ.
Khi xảy ra sốc phản vệ: Tùy mức độ của phản vệ, bác sĩ có thái độ xử trí theo phác đồ, và cần phải theo dõi ít nhất 24h00 tại khoa Cấp cứu.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi nguyên nhân khi gây mê xuất hiện các biến chứng giai đoạn tiền mê?
Trả lời: Gây mê là kỹ thuật nhằm mục đích làm mất cảm giác hoặc mất ý thức tạm thời giúp người bệnh không có cảm giác đau.
Quá trình gây mê diễn ra qua các giai đoạn: tiền mê, khởi mê, duy trì mê,thoát mê. Trong mỗi giai đoạn đều có thể ẩn chứa nhiều rủi ro dẫn đến các tai biến, biến chứng khác nhau. Ở giai đoạn tiền mê:
Giảm hô hấp: Do các thuốc gây mê có tác dụng ức chế hô hấp, nhất là nhóm opioid. Người già và trẻ em dễ mẫn cảm với nhóm này.
Trụy tim mạch: Hay gặp người mất nước điện giải nặng ,thiếu đạm kéo dài. Đặc biệt, khi tiền mê bằng cá thuốc phong bế hạch thần kinh giao cảm (Phenothiazin)dễ trụy mạch khi thay đổi tư thế
Thuốc tiền mê là thuốc được dùng cho người bệnh trước khi gây mê để tiến hành phẫu thuật. Thuốc tiền mê được bác sĩ chỉ định cho người bệnh nhằm mục đích:
An thần, gây ngủ, làm dịu và giảm sự lo lắng của bệnh nhân.
Giảm đau, giảm chuyển hóa, giảm các phản xạ có hại.
Hạn chế tiết dịch ở đường hô hấp, miệng, cổ họng, giúp giảm rủi ro hít phải dịch vào đường hô hấp.
Chống buồn nôn và nôn, ổn định nhịp tim và huyết áp.
Tăng tác dụng của thuốc tê và phong dị ứng.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi bệnh nhân bị hen phế quản khi nội soi dạ dày có gây mê không?
Trả lời: Nội soi dạ dày có 2 phương pháp: Nội soi dạ dày có gây mê và nội soi dạ dày có gây tê. Trong trường hợp có bệnh hen phế quản, bạn nên nội soi dạ dày có gây mê tĩnh mạch ngủ sâu để tránh các yếu tố gây kích phát cơn hen, giảm lo lắng, bồn chồn, có kế hoạch dùng thuốc dự phòng và thuốc cắt cơn hen,quản lý cơn hen tốt hơn.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi ngoài các chỉ định gây mê trong hồi sức cấp cứu thì chỉ định gây mê đặt nội khí quản được áp dụng trong trường hợp nào?
Trả lời: Chỉ định gây mê đặt nội khí quản được áp dụng trong các trường hợp sau
Khai thông hay bảo vệ đường thở: Bệnh nhân sẽ được chỉ định đặt nội khí quản khi cần tạo điều kiện hút đàm, chất tiết hoạc gặp các vấn đề như:
Để khai thông đường hô hấp trong các tắc nghẽn khí phế quản do các dị vật, đàm, thức ăn,...
Mất phản xạ bảo vệ đường thở do chấn thương vùng đầu, ngừng tuần hoàn,...
Thông khí nhân tạo xâm nhập:
Gây mê đường hô hấp cho bệnh nhân.
Hỗ trợ bệnh nhân bị giảm oxy máu do phù phổi, viêm phổi,...
Tăng khí cacbonic do bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, hen phế quản.
Hỗ trợ người bệnh bị suy hô hấp cấp như: Tổn thương phổi do chấn thương đụng dập phổi, do đuối nước, do hít,...
Giảm thông khí phế nang do bệnh lý thần kinh trung ương, ngộ độc
Đợt cấp của suy hô hấp mạn.
Sau cấp cứu ngừng tuần hoàn.
Gây mê có nhiều tác dụng phụ liên quan đến đặt nội khí quản khi thực hiện phẫu thuật và thủ thuật, từ những tác động nhỏ đến những biến chứng nguy hiểm tùy thuộc vào phương pháp gây mê, thời gian phẫu thuật và những bệnh lý kèm theo của bệnh nhân.
Câu hỏi: Bạn cháu 19 tuổi bị đánh vào đầu bằng 1 thanh gỗ. Hiện bạn ấy đang hôn mê, có 1 vết lõm ở xương sọ có thể sờ thấy được. Mặt phù nề và bầm tím. Tiếng thở lọc xọc, nôn. Vậy bác sĩ cho cháu hỏi người bệnh hôn mê sau khi bị đánh vào đầu kèm mặt phù nề, nôn là sao?
Trả lời: Bạn của bạn với bệnh cảnh hôn mê, sờ thấy lõm xương sọ, mặt phù nề, bầm tím, thở lọc xọc, nôn sau khi bị đánh vào đầu bằng thanh gỗ. Với nhận định ban đầu thì đây là 1 ca chấn thương sọ não nặng, có thể có vỡ sọ, vỡ sàn sọ. Đây là một tình trạng cấp cứu cần được xử trí ngay, đánh giá và can thiệp bảo vệ đường thở, điều trị và theo dõi tại chuyên khoa Ngoại thần kinh.
Câu hỏi: Bác sĩ cho em hỏi người bị chấn thương sọ não đang hôn mê bị nghẽn tắc đường thở phải làm sao?
Trả lời: Chấn thương sọ não là một bệnh cảnh cấp cứu, cần được chăm sóc y tế chuyên khoa.
Với trường hợp chấn thương sọ não mà có kèm tắc nghẽn đường thở, cần được xử trí nhanh, đảm bảo thông thoáng đường thở, giúp bệnh nhân có thể hô hấp tốt ((hút đàm, dịch nôn vùng hầu họng, kiểm tra và lấy dị vật vùng hầu họng, đường thở (nếu có), đảm bảo đường thở thông thoáng)) và gọi hỗ trợ y tế (gọi 115) để được hỗ trợ (có thể được đặt ống nội khí quản để kiểm soát đường thở) đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất.
Bạn cần lưu ý: Trong khoảng 15% trường hợp chấn thương sọ não có kèm chấn thương cột sống cổ, vì vậy bệnh nhân phải được cố định cột sống cổ trước khi di chuyển.
Câu hỏi: Người nhà em 56 tuổi, không bệnh nền, không rượu bia, hút thuốc. Hôm nay bỗng nhiên tím tái, phù thanh môn. Vậy bác sĩ cho em hỏi đột nhiên tím tái, phù thanh môn là bệnh gì?
Trả lời: Tình trạng tím tái, phù thanh môn diễn tiến cấp tính như vậy thường là do phản vệ mức nặng với thuốc hoặc thức ăn. Đây là tình trạng cấp cứu, nguy hiểm tính mạng.
Vì vậy, bạn nên phải đưa bệnh viện cấp cứu và hỏi kỹ lại bác sĩ xem tình trạng phản vệ của người thân với tác nhân gì và sẽ được bác sĩ tư vấn kỹ hơn.
Câu hỏi: Bác sĩ cho cháu hỏi phương pháp gây mê tiền nội khí quản có nguy hiểm không?
Trả lời: Gây mê nội khí quản là hình thức vô cảm toàn thân có đặt ống vào khí quản để kiểm soát hô hấp trong quá trình gây mê.
Hiện nay, nguy cơ nguy hiểm nhất của phương pháp này là nôn, trào ngược hít lại vào phổi những nội dung bên trong dạ dày trong quá trình khởi mê (bắt đầu mê) và quá trình thoát mê (giai đoạn tỉnh mê), kiểm soát đường thở trong suốt quá trình gây mê luôn được đảm bảo, đặc biệt ở phụ nữ có thai nguy cơ kiểm soát đường thở rất khó khăn (khó gấp 5 lần so với chưa có thai, đặc biệt trong khi chuyển dạ).
Với quy trình kỹ thuật và các phương tiện, thuốc men đang thực hiện tại Vinmec hiện nay, sau gây mê nội khí quản người bệnh trở lại bình thường và không bị ảnh hưởng đến trí nhớ và tâm thần kinh.