Sygn. akt II CSK 254/16  
  
POSTANOWIENIE  
  
Dnia 3 lutego 2017 r.  
Sąd Najwyższy w składzie:  
  
SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)  
SSN Katarzyna Tyczka -Rote  
SSN Karol Weitz (sprawozdawca)  
  
w sprawie z powództwa A.S. 
przeciwko B . w B. i R. G. 
o zapłatę i rentę,  
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 3 lutego 2017 r.,  
skargi kasacyjnej powódki  
od postanowienia Sądu Apelacyjnego w [...] 
z dnia 30 października 2015 r., sygn. akt I ACz …/15,  
  
uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie Sądu 
Okręgowego w [...] z dnia 28 lipca 2015r., sygn. akt I C …/14, i 
pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania 
kasacyjnego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.   
  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
UZASADNIENI E 
2 
 
 
Powódka A.S. w dniu 5 grudnia 2014 r. wniosła pozew   przeciw   pozwanym 
oznaczonym jako „B . GmbH H, Niemcy” i „R . Gl., Niemcy” , domagając się – po 
sprecyzowaniu żądania – zasądzenia od nich solidarnie kwoty 156 720 zł jako 
odszkodowania i kwoty 3  843 200 zł jako zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, w 
obu wypadkach z ustawowymi odsetkami od dnia 21 września 2010 r. do dnia 
zapłaty, i kwoty 10  000 zł miesięcznie tytułem renty od dnia 21  września 2010 r., 
płatnej do dnia 10 -go każdego miesiąca z ustawowymi  odsetkami w przypadku 
opóźnienia, jak również ustalenia odpowiedzialności pozwanych za przyszłe 
następstwa zdarzenia.  
W uzasadnieniu powódka wskazała, że w dniu 21 września 2010 r. uległa 
wypadkowi drogowemu i doznała rozległych obrażeń czaszkowo  - mózgow ych. Nie 
wskazała w pozwie dokładnie miejsca, w którym nastąpił wypadek; z okoliczności 
powołanych w pozwie wynika, że doszło do niego w Niemczech. Odpowiedzialność 
pozwanych ma wynikać z tego, że pozwana firma w toku robót nie zabezpieczyła 
drogi, a pozwa ny „R . G.” był kierownikiem tych robót.  
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2015 r. Sąd Okręgowy w [...] połączył – ze 
sprawą z powództwa A.S. – do wspólnego rozpoznania sprawę z powództwa R . S. 
przeciw tak samo oznaczonym pozwanym, dotyczącą tego samego wypad ku 
drogowego.  
Zarządzono doręczenie odpisu pozwu z załącznikami pozwanym 
oznaczonym w pozwie na wskazane w nim adresy.  
W dniu 3 kwietnia 2015 r. wpłynęło do Sądu pismo określone jako 
„odpowiedź na pozew”, datowane na dzień 31 marca 2015 r., wniesione przez  
radcę prawnego B . J., działającego jako pełnomocnik procesowy spółki B ., Niemcy, 
oraz R . G., Niemcy, wymienionych w piśmie łącznie jako „pozwany”.  W piśmie tym 
po stronie powodowej wskazana była tylko R . S. Pełnomocnik wniósł o odrzucenie 
pozwu na podstawi e art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. Wskazał, że spółka pod firmą B . 
GmbH H . nie istnieje w   Niemczech, a pozew kierowany przeciw niej doręczono na 
adres w Niemczech, pod którym znajduje się tzw. baza („ S.”) spółki B .z siedzibą w 
B., będąca jej terenową placówką, niemającą samodzielnej osobowości prawnej i 
3 
 
pozbawioną zdolności sądowej. Z kolei osoba określ ona jako R . G. nie jest 
wspólnikiem, ani współpracownikiem spółki B . GmbH i nie można nawet stwierdzić, 
czy osoba taka w ogóle ist nieje. W każdym bądź razie nie można R . G. utożsamiać 
z  R. G. 
Na wypadek nieuwzględnienia przez Sąd zarzutu braku zdolności 
sądowej   pełnomocnik wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc, że w sprawie 
właściwe jest prawo niemieckie, a nie prawo polskie, że pozwani nie ponoszą 
odpowiedzialności wobec powódki, że żądane zadośćuczynienie jest zawyżone, że 
nie uzasadni ono roszczenia o rentę, że niezasadne jest żądanie zasądzenia 
odsetek od zadośćuczynienia oraz że niezasadne jest żądanie ustalenia 
odpowiedzialno ści pozwanych za przyszłe szkody.  
W kolejnym piśmie procesowym, które wpłynęło do Sądu w dniu 13 kwietnia 
2015   r., pełnomocnik B . GmbH i R . G. dokonał sprostowania omyłki pisarskiej w 
odpowiedzi na pozew datowanej na dzień 31 marca 2015 r., wskazując, że działa 
„w imieniu i na rzecz pozwanych”.  
W dniu 28 kwietnia 2015 r. wpłynęło do Sądu pismo pełnomocnika R.S., 
datowane na dzień 24 kwietnia 2015 r. i wniesione w wykonaniu zarządzenia z dnia 
10 kwietnia 2015 r. wzywającego do złożenia pisma przygotowawczeg o 
zawierającego odniesienie się do zarzutu braku zdolności sądowej pozwanych. W 
piśmie tym sprostowa no oznaczenie pozwanych, przyznając, że prawidłowe 
oznaczenie pozwanej spółki brzmi „B . GmbH z   siedzibą w B .” (B. jest skrótem od 
słów B .), natomiast pozwa ny nazywa się „R .G.” i oznaczenie go w pozwie jako „R . 
G.” było oczywistą omyłką pisarską. Przedmiotowe pismo zostało doręczone 
pełnomocnikowi B . GmbH i R . G. 
W dniu 22 maja 2015 r. do Sądu wpłynęł o datowan e na dzień 18 maja 2015 r.  
pismo, określone jako „ odpowiedź na pozew”,  złożon e w imieniu B . GmbH i R . G., 
określonych w niej mianem „pozwani”.  W  piśmie tym po stronie powodowej 
wskazane zostały już dwie powódki, tj. A.S. i R. S. Podtrzymano w ni m wniosek o 
odrzucenie pozwu z powodu braku zdolności sądowej podmiotów, które zostały 
określone w pozwie (art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.), i ewentualny wniosek o oddalenie 
powództwa  oraz  twierdzenia dotyczące prawa właściwego, co do braku 
4 
 
odpowiedzialności poz wanych, wysokości zadośćuczynienia, bezzasadności 
roszczenia o rentę, żądania co do odsetek oraz żądania ustalenia 
odpowiedzialności pozwanych za przyszłe szkody. Podniesiony został również 
zarzut przedawnienia roszczeń i   zarzut bezzasadności roszczenia o  zapłatę 
odszkodowania. Wskazano ponadto, że pozew wniesiony w imieniu A.S. został 
doręczony pozwanym bez pouczen ia, o którym mowa w art. 206 § 2  k.p.c., i bez 
tłumaczenia na język niemiecki.  
Wreszcie w dniu 25 maja 2015 r. do Sądu wpłynęło datowane na dzi eń 
19 maja 2015 r. pismo procesowe pełnomocnika pozwanych B .GmbH i R . G. z 
wnioskiem o wyrażenie zgody na jego złożenie w   myśl art. 207 § 3 k.p.c. W piśmie 
tym, będącym reakcją na pismo z dnia 24   kwietnia 2015 r., pełnomocnik 
pozwanych w całości podtrzym ał wnioski i   stanowisko zawarte w odpowiedzi ach 
na pozew.  
Na dzień 17 czerwca 2015 r. wyznaczono posiedzenie niejawne na 
podstawie art. 207 § 4 k.p.c. O posiedzeniu tym zawiadomiono pełnomocnika 
powódki oraz pełnomocnika pozwanych B . GmbH i   R. G. Z proto kołu posiedzenia 
wynika, że pełnomocnik powódki podtrzymał sprostowanie oznaczenia pozwanych, 
a na wypadek uznania przez Sąd, że sprostowanie to nie jest wystarczające, wniósł 
na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. o   dopozwanie pozwanych zgodnie z ich 
określeni em w odpowiedzi na pozew. Sąd postanowił wezwać do udziału w sprawie 
po stronie pozwanej B . GmbH i R .G.. Pełnomocnik pozwanych B . GmbH i R . G. 
zrzekł się doręczenia postanowienia o   wezwaniu do udziału w sprawie, odpisu 
pozwu i dalszych pism procesowych. W niósł o wyznaczenie pozwanym terminu do 
złożenia odpowiedzi na pozew.  
Sąd zobowiązał pozwanych B . GmbH i R . G. do wniesienia odpowiedzi na 
pozew w terminie 14 dni, a pełnomocnika powódki do złożenia – w terminie 14 dnia 
od dnia otrzymania odpowiedzi na poz ew – pisma przygotowawczego 
zawierającego  ustosunkowani e się do podniesionych w   niej twierdzeń pozwanych.  
W dniu 3 lipca 2015 r. do Sądu wpłynęła datowana na dzień 26 czerwca 
2015 r. odpowiedź na pozew. Pełnomocnik pozwanych B . GmbH i R . G. wniósł w 
niej o odrzucenie pozwu z powodu braku jurysdykcji krajowej, a w pozostałym 
5 
 
zakresie powielił argumentację zawartą we wcześniejszych odpowiedziach na 
pozew.  
Postanowieniem z dnia 28 lipca 2015 r. Sąd Okręgowy w [...] odrzucił pozew. 
W stosunku do  „B. GmbH H .” i „R . G.” Sąd przyjął, że przyczyną odrzucenia pozwu 
jest brak zdolności sądowej (art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.), gdyż podmioty te nie istnieją. 
W  stosunku do pozwanych B .GmbH i R . G. Sąd przyjął, że przyczyną odrzucenia 
pozwu jest brak jurysdyk cji krajowej (art.  1099 § 1 k.p.c.). Wskazał, że ze względu 
na siedzibę (B . GmbH) i miejsce zamieszkania (R . G.) pozwanych, które znajdują 
się w Niemczech, sprawa należy do właściwości międzynarodowej sądów 
niemieckich (art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (W E) nr 44/2001 z dnia 
22  grudnia  2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich 
wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych, Dz. Urz. WE z 2001 r., L 12, s. 1 
ze zm.; polskie wydanie specjalne Dz. Urz. UE rozdział 19, t. 4, s. 42 ze  zm.; dalej: 
„rozporządzenie nr 44/2001”) . Jurysdykcji sądów polskich nie można również 
wywodzić z art. 5 pkt 3 rozporządzenie nr 44/2001, gdyż – w świetle wykładni tego 
przepisu przyjmowanej w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej 
(dalej : Trybunał) – należy przyjąć, że – w okolicznościach sprawy – zarówno 
miejsce zdarzenia będącego przyczyną szkody (wypadku drogowego), jak i miejsce 
szkody (szkodliwych skutków tego zdarzenia – zaistnienia obrażeń powódki) 
znajdowały się w Niemczech (wyrok i Trybunału z dnia 30 listopada 1976 r., 21/76, 
w sprawie Handelskwekerij G.J. Bier B.V. p. Mines de Potasse d’Alsace S.A ., oraz 
z dnia 19 września 1995 r., C -364/93, w sprawie Antonio Marinari p. Lloyds Bank 
plc i Zuibaidi Traiding Company , http://curia.europa.eu/ ). W ocenie Sądu nie można 
było również zastosować art. 24 rozporządzenia nr 44/2001, gdyż pozwani B. 
GmbH i R . G. w odpowiedzi na pozew z   dnia 26 czerwca 2015 r. podnieśli zarzut 
braku jurysdykcji krajowej.  
Powódka wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 28 lipca 2015 r. 
Zarzuciła naruszenie art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001 i art. 1099 § 1 k.p.c. 
Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w ten sposób, aby Sąd drugiej 
instancji oddalił wnio sek pozwanych o odrzucenie pozwu.  
6 
 
Postanowieniem z dnia 30 października 2015 r. Sąd Apelacyjny w   [...] 
oddalił zażalenie powódki. Sąd podtrzymał w całości ocenę prawną   przyjętą przez 
Sąd Okręgowy, wskazując, że za wykładnią art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr  44/2001, 
za którą opowiedział się ten Sąd, przemawia także dalsze orzecznictwo Trybunału 
dotyczące lokalizacji miejsca zdarzenia będącego przyczyną szkody i miejsca 
szkody dla celów ustalenia jurysdykcji krajowej w   sprawach deliktowych (wyroki z 
dnia 16 lipca 2009 r., C -189/08, w sprawie Zuid Chemie BV p. Philippos 
Mineralenfabrik NV/SA , oraz z dnia 16 maja 2013 r.,  
C-228/11, w sprawie Melzer p. MF Global UK Ltd , http://curia.europa.eu/ ). 
Powódka wniosła od postanowienia z dnia 30 października 2015 r. skargę 
kasacyjną. Zarzuciła w ramach drugiej podstawy kasacyjnej (art. 3983 § 1 pkt 2 
k.p.c.) naruszenie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 w zw. z art. 1104 § 1 
i  art. 1104 § 1 k.p.c. oraz art. 5 pkt 3 rozporzą dzenia nr 44/2001. Wniosła 
o  uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Sądu Okręgowego 
z  dnia 28 lipca 2015 r. oraz o przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego 
rozpoznania.  
 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  
Powództwo przed Sądem Okręg owym w [...] zostało wniesione przed   dniem 
10 stycznia 2015 r. W świetle art. 66 ust. 1 w zw. z art. 32 ust. 1 
lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 
12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń or az ich 
wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (wersja przekształcona) (Dz. Urz. 
UE z 2012 r., L 351, s. 1; dalej: „rozporządzenie nr 1215/2012 ”) w sprawie nie 
stosuje się więc przepisów rozporządzenia nr 1215/2012. Miarodajne są w związku 
z tym prze pisy rozporządzenia nr 44/2001, co trafnie przyjęły zarówno Sąd 
Okręgowy, jak również Sąd Apelacyjny.  
Sprawa przynależy do zakresu zastosowania rozporządzenia nr 44/2001 pod 
względem przedmiotowym – jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 ust. 1 zd. 1 
rozporządzenia nr 44/2001 i nie jest objęta żadnym z wyłączeń wskazanych w art. 1 
7 
 
ust. 2 lit. a)  - d) rozporządzenia nr 44/2001. Objęta jest również jego podmiotowym 
zakresem zastosowania niezależnie od tego, czy się przyjmie, że w odniesieniu do 
art. 24 rozp orządzenia nr 44/2001 konieczne jest to, aby pozwany miał miejsce 
zamieszkania (siedzibę) w jednym z państw członkowskich, czy też wystarczające 
jest to, że powód lub pozwany ma miejsce zamieszkanie (siedzibę) w jednym z tych 
państw. Powódka ma bowiem miej sce zamieszkania w Polsce, a podmioty 
pozwane mają siedzibę (B . GmbH) albo miejsce zamieszkania (R . G.) w 
Niemczech, czyli w państwach członkowskich Unii Europejskim, do których stosuje 
się rozporządzenie nr 44/2001 (art. 1 ust. 3).  
Kluczowe znaczenie w sp rawie ma ocena zarzutu naruszenia przepisu 
art. 24 rozporządzenia nr 44/2001. Wynika z niego, że w sytuacji, w której sąd 
państwa członkowskiego Unii Europejskiej nie ma jurysdykcji krajowej na podstawie 
przepisów rozporządzenia nr 44/2001, uzyskuje tę jur ysdykcję, jeżeli pozwany 
przed sądem tym wda się w spór. Zasada ta nie ma jednak zastosowania, jeżeli 
pozwany wdaje się w spór w tym celu, aby podnieść zarzut braku jurysdykcji lub 
jeżeli inny sąd ma na podstawie art. 22 rozporządzenia nr 44/2001 jurysdykc ję 
wyłączną.  
Zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 podstawą jurysdykcji jest 
wdanie się pozwanego w spór. Pojęcia te podlegają wykładni autonomicznej.  
Ograniczając rozważania do spraw spornych uznać należy, że pozwanym 
jest podmiot, przeciw któremu s kierowane jest żądanie zawarte we wniosku 
o  wszczęcie postępowania. Mieści się w tym pojęciu – co oczywiste – pozwany 
w  rozumieniu przepisów kodeksu postępowania cywilnego.  
W okolicznościach sprawy rozważenia wymaga więc, od kiedy B . GmbH i R . 
G. byli pozwanymi. Mając na uwadze, że powódka pierwotnie oznaczyła jako 
podmioty pozwane „B . GmbH H .” i „R . G.”, a następnie w piśmie procesowym z 
dnia 24 kwietnia 2015 r. , złożonym formalnie w imieniu R . S., ale  w sprawie 
połączonej w dniu 26 lutego 2015 r . ze sprawą powódki do wspólnego rozpoznania, 
dokona no sprostowania ich oznaczenia na „B . GmbH z siedzibą w B .” i „R . G.” i 
sprostowanie to podtrzymano na posiedzeniu w dniu 17 czerwca 2015 r. , trzeba 
uzna ć, że od początku pozwanymi były B . GmbH oraz R . G. Pierwotne oznaczenie 
8 
 
pozwanych było wynikiem oczywistych omyłek, usprawiedliwionych okolicznościami 
sprawy (pozwani to podmioty zagraniczne, powódka otrzymała nieścisłe informacje 
od organów niemieckich). Ewentualność, że pozwanymi były od początku B . –
GmbH oraz R . G., świadomie była uwzględniana przez te podmioty, co potwierdza 
treść złożonych w sprawie dwóch pierwszych odpowiedzi na pozew i innych pism 
procesowych.  
Fakt, że w piśmie z dnia 24 kwietnia 2015 r. sprostowa ne zostało  oznaczenie 
pozwanych , że sprostowanie to podtrzymano na posiedzeniu w dniu 17 czerwca 
2016 r.  i że sprostowanie to było dopuszczalne i skuteczne, przesądza, że nie było 
żadnych podstaw do tego, aby Sąd Okręgowy dokonywał na podstawie art. 194 § 1 
k.p.c. dopozwania B . GmbH oraz R . G. Podmiotowe przekształcenie powództwa na 
podstawie art. 194 § 1 k.p.c. możliwe jest bowiem dopiero wtedy, gdy wady 
wyznaczenia podmiotowych granic sprawy nie można naprawić w drodze 
sprostowania oznaczenia stron (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dni a 13 
czerwca 1980 r., IV CR 182/80, ONCP 1981, nr 2 -3, poz. 80, i z dnia 20 maja 2009 
r., I CSK 400/08, nie publ., oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2010 r., 
I PK 120/10, OSNP 2012, nr 3 -4, poz. 39). Jest też oczywiste, że dopozwany nie 
może być  nigdy podmiot, który jest już pozwany w danej sprawie. W tym stanie 
rzeczy wydane w dniu 17 czerwca 2015 r. postanowienie o dopozwaniu B . GmbH 
oraz R . G. było bezprzedmiotowe i nie mogło wywołać skutków prawnych, w tym 
określonych w art. 198 § 3 k.p.c. Ta k samo bezprzedmiotowe było odrzucenie 
pozwu w stosunku do „B . GmbH H .” i „R . G.” na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c., 
skoro jako pozwani występowali (wyłącznie) B . GmbH oraz R .G. 
Wdanie się w spór w rozumieniu art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 obejmuje  
każdą obronę pozwanego zmierzającą bezpośrednio do negatywnego załatwienia 
powództwa przez jego odrzucenie albo oddalenie. W przepisie tym mowa ogólnie 
o  wdaniu się pozwanego w spór, nie jest więc konieczne, aby było to wdanie się 
w  spór co do istoty sp rawy. Pozwany wda się więc w spór nie tylko przez 
podniesienie zarzutów merytorycznych, ale także przez podniesienie zarzutów 
formalnych, takich jak np. zarzut zawisłości tej samej sprawy przed innym sądem, 
zarzut powagi rzeczy osądzonej, zarzut braku zdol ności sądowej lub procesowej.  
9 
 
W okolicznościach sprawy nie może być wątpliwości, że pozwani B .GmbH 
oraz R .G. wdali się w spór w rozumieniu art. 24 rozporządzenia nr 44/2001  w 
stosunku do powódki  składając odpowiedź na pozew z dnia 18 maja 2015 r., a 
następnie w piśmie procesowym z dnia 19 maja 2015 r., tj.  po tym, jak doręczono 
ich pełnomocnikowi pismo z dnia 24 kwietnia 2015 r.  
W świetle art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 nie dochodzi do ustanowi enia 
jurysdykcji – mimo wdania się pozwanego w spór – w sytuacji, w której pozwany 
wdaje się w spór po to, aby podnieść zarzut braku jurysdykcji. Podniesienie przez 
pozwanego zarzutu braku jurysdykcji oraz jednoczesne (ewentualne) podniesienie 
zarzutów co do istoty sprawy nie oznacza ustanowienia jurysdykcji (por. wyroki 
Trybunału z dnia 24 czerwca 1981 r., 150/80, w sprawie Elefanten Schuh 
GmbH   p. Pierre Jacqmain , z dnia 22 października 1981 r., 27/81, w sprawie 
Établissements Rohr Société anonyme p. Dina  Ossberger , z dnia 31 marca 1982 r., 
25/81, w   sprawie C.H.W. p. G.J.H , z dnia 14 lipca 1983 r., 201/82, w sprawie 
Gerling Konzern Speziale Kreditversicherung AG i in. p. Amminis trazione del 
Tesoro delle Stato  http:/ /curia.europa.eu/ ). 
Lektura odpowiedzi na pozew z dnia 18 maja 2015 r., jak również pisma 
procesowego pozwanych z dnia 19 maja 2015 r. prowadzi do wniosku, że pozwani 
nie podnieśli w nich zarzutu braku jurysdykcji sądów polskich. Za podniesienie 
takiego za rzutu nie może być w szczególności potraktowane to, że podważali 
oni  właściwość prawa polskiego w sprawie i wskazywali na właściwość prawa 
niemieckiego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2005 r., 
III CZP 25/05, OSP 2006, nr 11, poz. 124).  
Zarzut braku jurysdykcji pozwani podnieśli dopiero w odpowiedzi na pozew 
z  dnia 26 czerwca 2015 r. Biorąc pod uwagę fakt, że nie można jej uważać za 
pierwsze stanowisko pozwanych w sprawie, gdyż tym w stosunku do powódki była 
odpowiedź na pozew z dnia 18 maja 2015 r., a – jak wskazano – nie mógł tu mieć 
zastosowania art. 198 § 3 k.p.c., trzeba przyjąć, że podniesienie tego zarzutu 
nastąpiło – w okolicznościach sprawy – po tym, jak wcześniej wdali się w spór. 
Zarzut ten nie mógł więc zapobiec ustanowieni u jurysdykcji sądów polskich 
na  podstawie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 (por. wyrok Trybunału z dnia 
10 
 
24 czerwca 1981 r., 150/80, w sprawie Elefanten Schuh GmbH p. Pierre Jacqmain , 
http://curia.europa.eu/ ). 
Bez znaczenia jest t o, że pozwani nie byli uprzedzeni, iż wdanie się w spór 
bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji skutkuje jej ustanowieniem na podstawie 
art. 24 rozporządzenia nr 44/2001. Przepis ten nie przewiduje takiego warunku 
ustanowienia jurysdykcj i przez wdanie się pozwanego w spór (por. wyrok Trybunału 
z dnia 20 maja 2010 r., C -111/09, w sprawie Česká podnikatelská pojišťovna as, 
Vienna Insurance Group p. Michalowi Bilasowi , http://curia.europa.eu/ ). Uboczni e 
należy wskazać, że obecnie taki warunek w pewnej postaci przewidziany jest 
w  art. 26 ust. 2 rozporządzenia nr 1215/2012, niemniej – niezależnie od tego, że 
przepis ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie – trzeba zauważyć, że zakres 
działania tego warunku został ograniczony do sytuacji, w której pozwan y  jest – 
w  sprawach określonych w art. 10 -16, art. 17 -19 lub art. 20 -23 rozporządzenia 
nr 1215/2012 – stroną słabszą, tj. ubezpieczającym, ubezpieczonym, uposażonym 
z tytułu ubezpieczenia, poszkodowanym, konsumentem lub pracownikiem. 
Przesłanka ta w niniejszej sprawie nie jest spełniona.  
Jakkolwiek pełnomocnik pozwanych twierdzi, że wystąpiły pewne wadliwości 
w doręczeniu pozwanym odpis u pozw u, to jednak nie ulega wątpliwości, że mieli 
oni o dpowiednią wiedzę o postępowaniu, skoro ustanowili pełnomocnika, a ten 
wdał się w ich imieniu w spór. To wdanie się w spór skutkuje więc wprost 
w  stosunku do nich (por. w tym kontekście wyrok Trybunału z dnia 11 września 
2014 r., C -112/13, w sprawie A. p. B. i in ., http://curia.europa.eu/ ). 
Niniejsza sprawa nie należy do spraw, w których art.  22 rozporządzenia 
nr 44/2001 przewiduje jurysdykcję wyłączną.  
Uznać więc należy, że w sprawie doszło do ustanowienia jurysdykc ji sądów 
polskich na podstawie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001. Zarzut naruszenia tego 
przepisu był zatem uzasadniony. Przesądza to o zasadności skargi kasacyjnej oraz 
powoduje, że zbędne jest rozważanie innych podniesionych w niej zarzutów.  
Z tych wzglę dów Sąd Najwyższy orzekł , jak w sentencji.  
 
 
11 
 
 
aj