Sygn. akt I CSK 363/17  
 
 
  
POSTANOWIENIE  
 
  
Dnia 23 marca 2018 r.  
Sąd Najwyższy w składzie:  
  
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący)  
SSN Paweł Grzegorczyk (sprawozdawca)  
SSN Wojciech Katner  
  
w sprawie z powództwa G . M. 
przeciwko I . M. 
o zapłatę,  
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 23 marca 2018 r.,  
skargi kasacyjnej powódki  
od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) 
z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt I ACz (…),  
 
  
oddala skargę kasacyjną i zasądza od powódki na rzecz  
pozwanej 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem  
 kosztów postępowania kasacyjnego.   
  
UZASADNIENIE  
 
Powódka G . M. domagała się od pozwanej I . M. zapłaty 335  000 zł z 
ustawowymi odsetkami tytułem zwrotu pożyczki. W pozwie wskazała, że 
zobowiązania wynikające z pożyczki strony poddały prawu polskiemu, a spory 
mogące wyniknąć na tle umowy, orzecznictwu polskich sądów powszechnych.  
2 
 
Postanowieniem z dn ia 7 listopada 2016 r. Sąd Okręgowy w W. odrzucił 
pozew, uwzględniając podniesiony przez pozwaną w  odpowiedzi na pozew zarzut 
braku jurysdykcji krajowej sądów polskich. Wskazał,  że w umowie pożyczki strony 
uzgodniły, iż w sprawach nieuregulowanych zastosow anie będą miały przepisy 
kodeksu cywilnego, oraz że ewentualne spory poddają rozstrzygnięciu właściwym 
rzeczowo sądom powszechnym. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego 
uznał, że dopuszczalność i skuteczność zarówno prorogacji, jak i derogacji 
jurysdykcji krajowej, należy oceniać według prawa tego państwa, przed którego 
sądem wytoczono powództwo. Zgodnie  z prawem polskim w umowie strony muszą 
wskazać sąd polski, któremu poddają spór, w sposób jednoznaczny i precyzyjny. W 
treści umowy pożyczki nie o kreślono wyraźnie, że do rozstrzygania sporów 
właściwe są sądy polskie, toteż powołaną klauzulę w zakresie jurysdykcji krajowej 
należało uznać za bezskuteczną.  
Brak było zarazem, w ocenie Sądu, podstaw do wywodzenia jurysdykcji 
krajowej sądów polskich z po stanowień umowy między Rzecząpospolitą Polską 
a Federacją Rosyjską o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach 
cywilnych i karnych, sporządzonej w W. dnia 16 września 1996 r. (Dz. U. z  2002 r., 
nr 83, poz. 750). Miejsce zamieszkania pozwanej znajduje  się bowiem obecnie w 
Kanadzie, a miejsce zamieszkania powódki w Federacji Rosyjskiej. Podstaw 
jurysdykcji krajowej sądów polskich Sąd nie znalazł także w art. 11037 pkt 1 k.p.c., 
ponieważ miejsce wykonania zobowiązania, ustalane według legis causae , za kt óre 
Sąd uznał prawo polskie kierując się dorozumianym wyborem prawa, znajduje się 
w miejscu zamieszkania powódki jako wierzyciela.  
Zażalenie powódki zostało oddalone postanowieniem Sądu Apelacyjnego 
w W. z dnia 2 lutego 2017  r. 
Sąd przyjął, że punktem wyjś cia przy ocenie jurysdykcji krajowej powinny 
być przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 
z dnia 12  grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych 
oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. Urz. UE L 351, s. 1, 
dalej - „rozporządzenie nr 1215/2012”). Obywatelstwo stron nie ma znaczenia, 
ponieważ akt ten reguluje jurysdykcję krajową państw członkowskich, opierając się 
na łączniku miejsca zamieszkania pozwanego (art. 4 rozporządzenia nr 12 15/2012). 
3 
 
Wprawdzie rozporządzenie nr 1215/2012 nie wpływa na stosowanie umowy 
dwustronnej między Polską a Rosją (art. 73 ust. 3 rozporządzenia nr 1215/2012), 
jednak pozwana ma miejsce zamieszkania w Kanadzie, toteż umowa ta nie może 
być podstawą oceny jur ysdykcji kra jowej w okolicznościach sprawy.  
Sąd odwołał się do art. 25 ust. 1 rozporządzenia 1215/2012, który reguluje 
zagadnienie umów jurysdykcyjnych ustanawiających jurysdykcję krajową państwa 
członkowskiego Unii Europejskiej. Uznał, że na podstawie teg o przepisu do oceny 
ważności umowy jurysdykcyjnej właściwe jest prawo polskie. Odwołując się do 
orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przyjął, że klauzula 
umowna, na którą powoływała się powódka, nie określała dostatecznie właściwości 
sądów polskich do rozpoznawania sporów między stronami umowy pożyczki. 
Postanowienie to nie wskazywało żadnych kryteriów, które pozwoliłyby na ustalenie 
jurysdykcji krajowej sądów polskich. O tym, że strony dokonały wyboru jurysdykcji 
sądów polskich, nie prz esądzał również podnoszony przez powódkę fakt dokonania 
przez pozwaną zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych na rzec z polskiego 
urzędu podatkowego.  
W sytuacji, w której powódka nie powołała innych okoliczności, które 
mogłyby uzasadniać jurysdykcję kr ajową sądów polskich na podstawie innych 
przepisów rozporządzenia nr 1215/2012, podniesiony w apelacji zarzut naruszenia 
art. 1099 k.p.c. należało w ocenie Sądu Apelacyjnego uznać za chybiony.  
Powódka zaskarżyła postanowienie Sądu Apelacyjnego w całości sk argą 
kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 60 k.c., art. 65 § 1 i 2 k.c., art. 25 ust. 1 
rozporządzenia nr 1215/2012, art. 1099 § 1 k.p.c. oraz art. 378 § 1 k.p.c. i art. 382 
k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c. Wniosła o uchylenie zaskarżonego 
postanowi enia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego 
rozpoznania.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  
Rozporządzenie nr 1215/2012, które Sąd Apelacyjny powołał jako podstawę 
zaskarżonego rozstrzygnięcia, zastąpiło z dniem 10 stycznia 2015 r. 
rozporzą dzenie Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie 
jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach 
cywilnych i handlowych (Dz. Urz. UE z 2001 r., L 12, s. 1, dalej - „rozporządzenie nr 
4 
 
44/2001”). Oba te akty regulują jurysdykcję krajową co do zasady tylko w  sprawach, 
mieszczących się w ich przedmiotowym zakresie zastosowania, w  których pozwany 
ma miejsce zamieszkania w państwie członkowskim Unii Europejskiej (art. 6 ust. 1 
rozporządzenia nr 1215/2012, art. 4 ust . 1 roz porządzenia nr 44/2001).  
Jednym z wyjątków od tej reguły jest unormowanie umów jurysdykcyjnych, 
w przypadku których podmiotowo -przestrzenny zakres zastosowania przepisów 
obu rozporządzeń jest szerszy. Z art. 23 ust. 1 w związku z art. 4 ust. 1 
rozporządzen ia nr 44/2001 wynikało, że przepisy dotyczące umów jurysdykcyjnych 
znajdowały zastosowanie, jeżeli przynajmniej jedna ze stron umowy, niekoniecznie 
zatem pozwany, ma miejsce zamieszkania w państwie członkowskim i uzgodniono 
jurysdykcję krajową państwa czło nkowskiego. W art. 25 ust. 1 rozporządzenia 
nr 1215/2012 zakres zastosowania regulacji unijnej został dodatkowo poszerzony - 
istotne jest bowiem tylko to, czy strony prorogowały sąd państwa członkowskiego, 
niezależnie od ich miejsca zamieszkania. W sytuacj i, w której umowa jurysdykcyjna 
została zawarta w czasie obowiązywania rozporządzenia nr 44/2001, natomiast 
postępowanie, w którym powołano się na tę umowę, zostało wszczęte w okresie 
obowiązywania rozporządzenia nr 1215/2012, przyjąć trzeba, że do oceny 
skuteczności umowy, w zakresie wymagania dotyczącego miejsca zamieszkania 
stron, ma zastosowanie art. 25 rozporządzenia nr 1215/2012 (por. art. 66 ust. 1 
rozporządzenia nr 1215/2012 i, odpowiednio, wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii 
Europejskiej z dnia 13  listopada 1979 r., 25/79, Sanicentral GmbH przeciwko René 
Collin , Zb. Orz. 1979, s. 3423).  
Z ustaleń faktycznych wynikało, że w czasie zawarcia umowy pożyczki, 
datowanej na dzień 8 grudnia 2005 r., pozwana zamieszkiwała w Polsce. Obecnie  
pozwana zamieszku je w Kanadzie, powódka natomiast w Rosji. Mając na 
względzie, że powództwo w niniejszej sprawie zostało wytoczone po dniu 
10 stycznia 2015 r., zgodzić się należało z Sądem Apelacyjnym, że klauzula 
zawarta w  umowie pożyczki, w zakresie jej ewentualnych jury sdykcyjnych skutków, 
powinna być oceniana z perspektywy sądu polskiego zgodnie z art. 25 
rozporządzenia nr 1215/2012.  
Przepis art. 25 rozporządzenia nr 1215/2012 wymaga, aby strony osiągnęły 
porozumienie (konsens) co do prorogacji lub derogacji jurysdykcji krajowej 
5 
 
(por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 czerwca 1984 r., 
71/83, Partenreederei ms.  Tilly Russ i Ernest Russ przeciwko NV Haven  - 
& Vervoerbedrijf Nova i NV Goeminne Hout , Zb. Orz. 1984, s. 2417). Zgodnie  z 
ugruntowanym orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sąd 
krajowy musi zatem w pierwszej kolejności ocenić, czy kla uzula mająca uzasadniać 
jego jurysdykcję krajową stanowi wyraz rzeczywistego porozumienia między 
stronami, które zostało wyrażone dostatecznie jasno i  precyzyjnie. Zawarte w art. 
25 rozporządzenia nr 1215/2012 wymagania co do formy umowy jurysdykcyjnej 
mają zapewnić, że porozumienie takie zostało rzeczywiście osiągnięte (por. wyroki 
z dnia 4 grudnia 1976 r., 24/76, Estasis Salotti di Colzani Aimo e Gianmario Colzani 
s.n.c. przeciwko Rüwa Polstereimaschinen GmbH , Zb. Orz. 1976, s. 1831, z dnia 
20 lutego 1997  r., C-106/95, Mainschiffahrts -Genossenschaft eG (MSG) przeciwko 
Les Gravières Rhénanes SARL , Zb. Orz. 1997, s. I -911 i z dnia 7 lutego 2013 r., C -
543/10, Refcomp SpA przeciwko Axa  Corporate Solutions Assurance SA i  in., 
ECLI:EU:C:2013:62).  
W konsekwencji,  mimo że art. 25 rozporządzenia nr 1215/2012 nie odnosi 
się wprost do zagadnienia dojścia umowy jurysdykcyjnej do skutku (konsensu), 
to jak powszechnie zauważa się w piśmiennictwie, zawarte w nim samodzielne 
wymagania dotyczące formy umowy pośrednio dotycz ą także konsensu, a ich 
dochowanie co do zasady przesądza, że doszło do zawarcia umowy. 
To, czy umowa jurysdykcyjna doszła do skutku, oceniane jest zatem co do zasady 
autonomicznie, na płaszczyźnie prawa unijnego, bez potrzeby sięgania do 
właściwego prawa krajowego ( lex causae ) (por. postanowienie Sądu Najwyższego 
z dnia 26 października 2005 r., I CK 263/05, OSNC 2006, nr 7 -8, poz. 136). Vice 
versa , niedochowanie formalnych wymagań określonych w art. 25 rozporządzenia 
nr 1215/2012 czyni bezprzedmiotowym kwe stię istn ienia konsensu między stronami.  
Na aktualność tej wykładni nie rzutuje treść art. 25 ust. 1 zdanie 1 in fine 
rozporządzenia nr 1215/2012. Fragment ten, stanowiący novum  w zestawieniu z art. 
23 rozporządzenia nr 44/2001, odsyła do prawa krajowego o bowiązującego 
w państwie, w którym znajduje się sąd uzgodniony przez strony ( lex fori prorogati ), 
w zakresie oceny „materialnej ważności” umowy prorogacyjnej. Zgodzić się jednak 
należy z poglądem, że „materialna nieważność” umowy w znaczeniu przyjętym 
6 
 
w art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1215/2012 nie obejmuje zagadnienia dojścia 
umowy do skutku.  
Na rzecz tego poglądu przemawia nie tylko brak widocznych argumentów 
celowościowych, które mogłyby przemawiać za odwrotem od ugruntowanego 
stanowiska Trybunału Spra wiedliwości Unii Europejskiej, konsekwentnie 
zmierzającego do wyeliminowania potrzeby sięgania do prawa krajowego przy 
ocenie konsensu koniecznego do zawarcia umowy jurysdykcyjnej. Kierunek ten jest 
właściwy, ponieważ najpełniej sprzyja temu, aby skuteczno ść umowy jurysdykcyjnej 
podlegającej prawu unijnemu była oceniana według tych samych kryteriów, 
bez względu na to, jaki sąd orzeka w tym przedmiocie. Stanowisko to jest jednak 
również uzasadnione względami wykładni systemowej, zważywszy, że przepis art. 
10 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 593/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady 
z dnia 17 czerwca 2008 r. w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych 
(Rzym I) (Dz. Urz. UE L 177, s. 6) rozróżnia wyraźnie zagadnienie konsensu 
(zgody,  consent, consentement, Einigung ) oraz dojścia umowy do skutku (istnienia, 
existence, l'existence, Zustandekommen ) od zagadnienia ważności materialnej 
umowy ( material validity , validité au fond , materielle Wirksamkeit ). Dystynkcja 
ta powinna znaleźć wyraz również na tle art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1215/2012.   
Jednym z wymagań formalnych wynikających z art. 25 rozporządzenia nr 
1215/2012 jest warunek określoności umowy jurysdykcyjnej. Umowa musi 
dostatecznie konkretyzować sąd lub sądy powołane do rozstrzygnięcia sporu, oraz  
spór objęty umową, względnie stosunek prawny, z którego spór ten ma wyniknąć. 
Sąd lub sądy nie muszą być możliwe do ustalenia na podstawie samego brzmienia 
umowy; konieczne jest natomiast określenie w niej obiektywnych kryteriów, 
objętych porozumieniem str on, pozwalających ustalić prorogowany sąd. Kryteria te 
muszą być na tyle wyraźne, aby sąd, przed którym wytoczono powództwo, mógł 
ustalić, czy przysługuje mu jurysdykcja krajowa; mogą one przy tym podlegać 
konkretyzacji stosownie do okoliczności (por. wyro ki Trybunału Sprawiedliwości 
Unii Europejskiej z dnia 9 września 2000 r., C -387/98, Coreck Maritime GmbH 
przeciwko Handelsveem BV i innym.,  Zb. Orz. 2000, s. I -9337 i  z dnia 7 lipca 2016 
r., C -222/15, Hőszig Kft. przeciwko Alstom Power Thermal Services , 
ECLI:EU:C:2016:525).  
7 
 
Odnosząc te uwagi do niniejszej sprawy, problem sprowadzał się do tego, 
czy doszło do rzeczywistego uzgodnienia między stronami, że międzynarodowo 
właściwe do rozstrzygnięcia sprawy będą sądy polskie. Ocena ta, jak była mowa, 
powinna być  przeprowadzona w takim zakresie, w jakim to możliwe, na 
płaszczyźnie prawa unijnego. Wyrażone w tym kontekście ogólne stanowisko Sądu 
Apelacyjnego, że do oceny ważności umowy jurysdykcyjnej właściwe było prawo 
polskie, nie było tym samym prawidłowe. Nie p rzesądzało to jednak o wadliwo ści 
zaskarżonego postanowienia.  
Zamieszczona w § 5 umowy pożyczki klauzula stanowiła, że „Ewentualne 
spory powstałe na tle wykonania umowy strony poddają rozstrzygnięciu właściwym 
rzeczowo sądom powszechnym.”. Brzmieniem tej k lauzuli nie zostały objęte żadne 
elementy, które obiektywnie rzecz biorąc wskazywałyby na intencję nadania jej 
skutków w płaszczyźnie jurysdykcji krajowej, rozumianej jako kompetencja sądów 
zlokalizowanych w konkretnym państwie w odróżnieniu od kompetencji  
przysługującej sądom innych państw. Nie posłużono się w niej słowem „jurysdykcja” 
bądź „jurysdykcja krajowa”, lecz właściwość rzeczowa, co tradycyjnie odnosi się do  
przedmiotu sprawy, nie zaś do terytorialnych granic kompetencji konkretnego 
sądu  lub sądów . Wskazaniu takiemu nie mogło również służyć określenie sądy  
„powszechne”, które jest całkowicie neutralne z punktu widzenia 
międzynarodowego wyboru forum . Nie może być ono odnoszone do sądów lub 
sądu konkretnego państwa, a tym bardziej wskazywać na sądy p olskie w sytuacji, 
w której w chwili zawarcia umowy strony zamieszkiwały w różnych państwach. 
W analizowanym sformułowaniu brakowało również kryteriów, na podstawie których 
prorogowany sąd lu b sądy miałyby zostać ustalone.  
Formułując zarzuty kasacyjne, pow ódka przywołała art. 60 i 65 k.c., 
podnosząc, że Sąd Apelacyjny nie ocenił istotnej klauzuli dostatecznie 
kompleksowo, pomijając takie towarzyszące jej elementy, jak wybór prawa 
polskiego, ustalenie kwoty pożyczki w walucie polskiej, miejsce zamieszkania 
pozwanej w chwili zawarcia umowy w Polsce i zawarcie umowy w Polsce, a także 
dokonanie przez strony w Polsce czynności związanych z zapłatą podatk u od 
czynności cywilnoprawnych.  
8 
 
Odwołanie się do art. 60 i 65 k.c. było nietrafne w świetle wcześniejszych 
uwag  o potrzebie autonomicznego postrzegania konsensu na tle art. 25 
rozporządzenia nr 1215/2012. Racją jest natomiast, że zgodnie z judykaturą 
Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej prorogowany sąd lub sądy nie muszą 
być określone w umowie w sposób dosło wny. Oznacza to, że strony mogą go 
określić pośrednio, odwołując się, przykładowo, do siedziby jednej z nich, której 
miejsce wymaga skonkretyzowania z uwzględnieniem okoliczności sprawy 
(por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 9 wrześ nia 2000 r., 
C-387/98, Coreck Maritime GmbH przeciwko Handelsveem BV i innym.,  Zb. Orz. 
2000, s. I -9337). Rzecz jednak w tym, że ewentualna konkretyzacja sądu, któremu 
strony powierzyły orzekanie, musi zakładać, że między stronami doszło w ogóle 
do porozum ienia w przedmiocie jurysdykcji krajowej (art. 25 ust. 1 rozporządzenia 
nr 1215 /2012).  
Klauzula zawarta w umowie pożyczki nie pozwalała przesądzić, że między 
stronami doszło do rzeczywistego porozumienia w przedmiocie jurysdykcji krajowej, 
a oceny tej nie mogły zmienić  towarzyszące jej okoliczności.  
Zgodnie z motywem 12 rozporządzenia nr 593/2008, jedną z okoliczności 
mogących przemawiać za wyborem przez strony jako właściwego prawa 
konkretnego państwa (art. 3 rozporządzenia nr 593/2008) jest zawarcie umowy  
prorogacyjnej ustanawiającej wyłączną jurysdykcję krajową tego państwa ( qui elegit 
iudicem elegit ius ). Pomijając, że in casu  klauzula, na której Sądy instancyjne 
oparły pogląd o dokonaniu wyboru prawa polskiego, również nie była jednoznaczna, 
reguła ta n ie oddziałuje w odwrotnym kierunku, co zauważa się w literaturze 
przedmiotu. Rozporządzenie nr 1215/2012 w żadnym przypadku nie wiąże 
jurysdykcji krajowej z prawem właściwym ( forum legis ), co dotyczy także sytuacji, 
w której podstawą właściwości prawa jest  porozumienie stron. Rozwiązanie takie 
w przeszłości funkcjonowało epizodycznie w art. 35 Konwencji z dnia 
9 października 1978 r. o przystąpieniu Królestwa Danii, Irlandii oraz Zjednoczonego 
Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej do Konwencji o j urysdykcji 
i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i handlowych (Dz. Urz. 
UE L 304, s. 1), nie było jednak kontynuowane.  
9 
 
W okolicznościach sprawy za miarodajne z punktu widzenia wymagań 
określonych w art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1215/2012 nie można było uznać 
także pozostałych przywołanych przez powódkę okolicznośc i. 
Wbrew stanowisku wynikającemu ze skargi kasacyjnej, oświadczenia stron 
prowadzące do zawarcia umowy jurysdykcyjnej nie mogą być wyrażone w dowolnej 
formie, w tym w drodze łańcu cha presumpcji opartych na zachowaniach stron. 
Przeciwnie - rozporządzenie nr 1215/2012, wymagając formy pisemnej lub formy 
ustnej potwierdzonej na piśmie, nie pozwala co do zasady na zawarcie 
umowy  jurysdykcyjnej w sposób konkludentny, chyba że odstępstwo  od tych 
wymagań można wyprowadzić z praktyki przyjętej między stronami lub zwyczaju 
międzynarodowego (art. 25 ust. 1 lit. b i c rozporządzenia nr 1215/2012). Jest  
tak dlatego, że, jak wynika z przywołanych wcześniej orzeczeń Trybunału 
Sprawiedliwości Unii  Europejskiej, kwalifikowana forma ma stanowić gwarancję 
konsensu między st ronami.  
Założeniu temu sprzeciwia się uznanie, że umowa jurysdykcyjna może dojść 
do skutku na podstawie okoliczności sytuujących się w istocie poza treścią 
pisemnej klauzuli umownej , które nie tyle dookreślają treść wyrażoną na piśmie, 
co jest dopuszczalne, lecz w istocie dopiero nadają jej jurysdykcyjny sens. Taka  
zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, w której treść klauzuli umownej nie 
wskazywała na intencję nadania jej jurysdykcyjnych konsekwencji, a  konsens co do 
takiego sposobu jej rozumienia miałby zostać stwierdzony na  podstawie kryteriów 
pozajęzykowych, oderwanych od jej treści (por. a contrario  orzeczenie Court of 
Appeal, Chancery Division, z dnia 16 lutego 2012 r. , A3/2011/1544, I. Sherdley, C.A. 
Sherdley przeciwko Nordea Life and Pension SA (Societe Anonyme),  [2012] EWCA 
Civ 88).  
Wreszcie, trzeba wziąć pod uwagę, że każda umowa jurysdykcyjna jest 
odejściem od  ogólnego reżimu jurysdykcyjnego i z reguły pozbawia jedną ze stron 
powszechnie akceptowanego i aksjologicznie uzasadnionego uprawnienia do 
obrony przed własnym sądem ( actor forum sequitur rei ). W konsekwencji, mimo 
wielu zalet, jakie w międzynarodowym obrocie prawnym wykazują umowy 
jurysdykcyjne, w świetle art. 25 rozporządzenia nr 1215/2012 zawarcia takiej 
umowy jurysdykcyjnej nie można domniemywać, a ciężar wykazania, że do tego 
10 
 
doszło, spoczywa na stronie, która powołuje się na prorogację. Walory, o których 
mowa, w szczególności zaś przewidywalność forum , mogą być właściwie 
zrealizowane tylko wówczas, gdy porozumienie stron co do jurysdykcji jest 
dostatecznie jednoznaczne i komunikatywne, zarówno z punktu widzenia stron, jak 
i sądu.  
Stwierdzenie, że między stronami nie doszło do zawarcia umowy 
jurysdykcyjn ej w świetle art. 25 ust. 1 rozporządzenia nr 1215/2012, pociągało za 
sobą wniosek, że wobec zamieszkiwania pozwanej w Kanadzie jurysdykcja krajowa 
sądów polskich powinna zostać oceniona według przepisów kodeksu postępowania 
cywilnego (art. 1103 i n. k.p.c .) nie zaś - jak wynikało z końcowego fragmentu 
uzasadnienia zaskarżonego postanowienia - według rozporządzenia nr 1215/2012 
(por. motyw 14 i art. 6 rozporządzenia nr 1215/2012). Powódka oparła jednak 
skargę kasacyjną jedynie na naruszeniu art. 25 rozporzą dzenia nr 1215/2012, nie  
zarzucając naruszenia przepisów kodeksu postępowania cywilnego regulujących 
podstawy jurysdykcji krajowej sądów polskich.  
Z tych względów, na podstawie art. 39814 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł, jak 
w sentencji.   
  
 
jw  
  
 r.g.