Sygn. akt II CSK 255/16  
  
POSTANOWIENIE  
  
Dnia 3 lutego 2017 r.  
Sąd Najwyższy w składzie:  
  
SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący)  
SSN Katarzyna Tyczka -Rote  
SSN Karol Weitz (sprawozdawca)  
  
w sprawie z powództwa R. S.  
przeciwko B . w B. i R. Gł. 
o zapłatę i rentę,  
po rozpo znaniu na posiedzeniu niejawnym  
w Izbie Cywilnej w dniu 3 lutego 201 7 r., 
skargi kasacyjnej powódki  
od postanowienia Sądu Apelacyjnego w (…) 
z dnia 30 października 2015 r., sygn. akt I ACz (…), 
  
uchyla zaskarżone  postanowienie i postanowienie Sądu 
Okręgowego w S. z dnia 28 lipca 2015  r., sygn. akt I C (…), i 
pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania 
kasacyjnego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.  
  
UZASADNIENIE  
 
Powódka R. S.  w dniu 5 grudnia 2014 r. wniosła pozew przeciw pozwanym 
oznaczonym jako „ B. GmbH H . Gl., Niemcy” i „ R. Gl , Niemcy” , domagając się – po 
sprecyzowaniu żądania – zasądzenia od nich solidarnie kwoty 2 000 0 00 zł jako 
zadośćuczynienia za doznaną krzywdę z ustawowymi odsetkami od dnia 21 
września 2010 r. do dnia zapłaty i kwoty 4 000 zł miesięcznie tytułem  renty od dnia 
21 września 2010 r., płatnej do dnia 10 -go każdego miesiąca  z ustawowymi 
2 
 
odsetkami w przypadku opóźnienia  oraz ustalenia odpowiedzialności pozwanych za  
przyszłe następstwa zdarzenia.  
W uzasadnieniu powódka wskazała, że w dniu 21 września 2010 r. uległa 
wypadkowi drogowemu i doznała rozległych uszkodzeń ciała . Nie wskazała w  
pozwie dokładnie miejsca, w którym nastąpił wypadek; z okoliczności powołanych 
w pozwie wynika, że doszło do niego w Niemczech. Odpowiedzialność pozwanych 
ma wynikać z tego, że pozwana firma w toku robót nie zabezpieczyła drogi, a 
pozwany „ R. Gl ” był kierownikiem tych robót.  
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2015 r. Sąd Okręgowy w S. połączył 
sprawę  z powództwa R. S.  do wspólnego rozpoznania ze sprawą z powództwa A. S.  
przeciw tak samo oznaczonym pozwanym, dotyczącą tego samego wypadku 
drogowego.  
Zarządzono doręczenie odpisu pozwu z załącznikami pozwanym 
oznaczonym w pozwie na wskazane w nim adresy.  
W dniu 3 kwietnia 2015 r. wpłynęło do Sądu pismo określone jako 
„odpowiedź na pozew”, datowane na dzień 31 marca 2015 r., wniesione przez 
radcę prawnego B . J., działającego jako pełnomocnik procesowy spółki B ., Niemcy, 
oraz R. Gł. , Niemcy, wymi enionych w piśmie łącznie jako „pozwany”. W piśmie tym 
po stronie powodowej wskazana była tylko  powódka. Pełnomocnik wniósł o 
odrzucenie pozwu na podstawie art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c. Wskazał, że spółka pod 
firmą B. GmbH H . Gl. nie istnieje w Niemczech, a  pozew kierowany przeciw niej 
doręczono na adres w Niemczech, pod którym znajduje się tzw. baza („ Stützpunkt ”) 
spółki B . GmbH z siedzibą w B., będąca jej terenową placówką, niemającą 
samodzielnej osobowości prawnej i pozbawioną zdolności sądowej. Z kolei osoba 
określ ona jako R. Gl  nie jest wspólnikiem, ani współpracownikiem spółki B . GmbH i 
nie można nawet stwierdzić, czy osoba taka w ogóle istnieje. W każdym bądź razie 
nie można R. Gł.  utożsamiać z R. Gl . 
Na wypadek nieuwzględnienia przez Sąd zarzutu brak u zdolności sądowej  
pełnomocnik wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc, że w sprawie właściwe 
jest prawo niemieckie, a nie prawo polskie, że pozwani nie ponoszą 
odpowiedzialności wobec powódki, że żądane zadośćuczynienie jest zawyżone, że 
3 
 
powódka nie uzas adniła roszczenia o rentę, że niezasadne jest żądanie zasądzenia 
odsetek od zadośćuczynienia oraz że niezasadne jest żądanie ustalenia 
odpowiedzialności pozwanych za przyszłe szkody.  
W kolejnym piśmie procesowym, które wpłynęło do Sądu w dniu 13 kwietnia 
2015 r., pełnomocnik B . GmbH i R. Gł.  dokonał sprostowania omyłki pisarskiej w 
odpowiedzi na pozew datowanej na dzień 31 marca 2015 r., wskazując, że działa 
„w imieniu i na rzecz pozwanych”.  
W dniu 28 kwietnia 2015 r. wpłynęło do Sądu pismo pełnomocnika pow ódki, 
datowane na dzień 24 kwietnia 2015 r. i wniesione w wykonaniu zarządzenia z dnia 
10 kwietnia 2015 r. wzywającego powódkę do złożenia pisma przygotowawczego 
zawierającego odniesienie się do zarzutu braku zdolności sądowej pozwanych. W  
piśmie tym powód ka sprostowała oz naczenie pozwanych, przyznając,  że 
prawidłowe oznaczenie pozwanej spółki brzmi „ B. GmbH z siedzibą w B .” (B. jest 
skrótem od słów B .), natomiast pozwany nazywa się „ R. Gł. ” i oznaczenie go w 
pozwie jako „ R. Gl ” było  oczywistą omyłką pisars ką. Przedmiotowe pismo zostało 
doręczone pełnomocnikowi B . GmbH i R. Gł.  
W dniu 22 maja 2015 r. do Sądu wpłynęł o datowane  na dzień 18 maja 2015 r. 
pismo, określone jako  „odpowiedź na pozew ”, złożon e w imieniu B . GmbH i R. Gł. , 
określonych w niej mianem „po zwani”.  W piśmie tym po stronie powodowej 
wskazane zostały już dwie powódki, tj.  R. S.  i A. S. Podtrzymano w niej wniosek o  
odrzucenie pozwu z powodu braku zdolności sądowej podmiotów, które zostały 
określone w pozwie (art. 199 § 1 pkt 3 k.p.c.), i ewentualny wniosek o oddalenie 
powództwa  oraz twierdzenia dotyczące prawa właściwego, co do braku 
odpowiedzialności pozwanych, wysokości zadośćuczynienia, bezzasadności 
roszczenia o rentę, żądania co do odsetek oraz żądania ustalenia 
odpowiedzialności pozw anych za przyszłe szkody. Podniesiony został również 
zarzut przedawnienia roszczeń powódki i – w zakresie żądania A. S.  – zarzut 
bezzasadności roszczenia o zapłatę odszkodowania. Wskazano ponadto,  że pozew 
wniesiony w imieniu A. S.  został doręczony pozwany m bez pouczen ia, o którym 
mowa w art. 206 § 2  k.p.c., i bez tłumaczenia na język niemiecki.  
4 
 
Wreszcie w dniu 25 maja 2015 r. do Sądu wpłynęło datowane na dzień 
19 maja 2015 r. pismo procesowe pełnomocnika pozwanych B . GmbH i R. Gł.  z 
wnioskiem o wyrażenie z gody na jego złożenie  w myśl art. 207 § 3 k.p.c. W piśmie 
tym, będącym reakcją na pismo powódki z dnia 24 kwietnia 2015  r., pełnomocnik 
pozwanych w całości podtrzymał wnioski i  stanowisko zawarte w odpowiedzi na 
pozew.  
Na dzień 17 czerwca 2015 r. wyznaczon o posiedzenie niejawne na 
podstawie art. 207 § 4 k.p.c. O posiedzeniu tym zawiadomiono pełnomocnika 
powódki oraz pełnomocnika pozwanych B . GmbH i  R. Gł.  Z protokołu posiedzenia 
wynika, że pełnomocnik powódki podtrzymał sprostowanie oznaczenia pozwanych, 
a na wypadek uznania przez Sąd, że sprostowanie to nie jest wystarczające, wniósł 
na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. o  dopozwanie pozwanych zgodnie z ich 
określeniem w odpowiedzi na pozew. Sąd postanowił wezwać do udziału w sprawie 
po stronie pozwanej B . GmbH i R. Gł.  Pełnomocnik pozwanych B . GmbH i R. Gł.  
zrzekł się doręczenia postanowienia o  wezwaniu do udziału w sprawie, odpisu 
pozwu i dalszych pism procesowych. Wniósł o wyznaczenie pozwanym terminu do 
złożenia odpowiedzi na pozew.  
Sąd zobowiązał pozwanych B . GmbH i  R. Gł.  do wniesienia odpowiedzi na 
pozew w terminie 14 dni, a  pełnomocnika powódki do złożenia – w terminie 14 dnia 
od dnia otrzymania odpowiedzi na pozew – pisma przygotowawczego 
zawierającego ustosunkowanie się do podniesionych w  niej twierdzeń pozwanych.  
W dniu 3 lipca 2015 r. do Sądu wpłynęła datowana na dzień 26 czerwca 
2015 r. odpowiedź na pozew. Pełnomocnik pozwanych B . GmbH i R. Gł.  wniósł w 
niej o odrzucenie pozwu z powodu braku jurysdykcji krajowej, a w pozostałym 
zakresie powielił argume ntację zawartą we wcześniejszych odpowiedziach na 
pozew.  
Postanowieniem z dnia 28 lipca 2015 r. Sąd Okręgowy w S. odrzucił pozew. 
W stosunku do „ B. GmbH H . Gl.” i „R . Gl.” Sąd przyjął, że przyczyną odrzucenia 
pozwu jest brak zdolności sądowej (art. 199 § 1  pkt 3 k.p.c.), gdyż podmioty te nie 
istnieją. W  stosunku do pozwanych B . GmbH i R. Gł.  Sąd przyjął, że przyczyną 
odrzucenia pozwu jest brak jurysdykcji krajowej (art.  1099 § 1 k.p.c.). Wskazał, że 
5 
 
ze względu na siedzibę (B . GmbH) i miejsce zamieszkania ( R. Gł.) pozwanych, 
które znajdują się w Niemczech, sprawa należy do właściwości międzynarodowej 
sądów niemieckich (art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z dnia 22 
grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich 
wykon ywania w sprawach cywilnych i handlowych, Dz. Urz. WE z 2001 r., L 12, s. 1 
ze zm.; polskie wydanie specjalne Dz. Urz. UE rozdział 19, t. 4, s. 42 ze zm.; dalej: 
„rozporządzenie nr 44/2001”) . Jurysdykcji sądów polskich nie można również 
wywodzić z art. 5 p kt 3 rozporządzenie nr 44/2001, gdyż – w świetle wykładni tego 
przepisu przyjmowanej w judykaturze Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej 
(dalej: Trybunał) – należy przyjąć, że – w okolicznościach sprawy – zarówno 
miejsce zdarzenia będącego przyczyną szkody (wypadku drogowego), jak i miejsce 
szkody (szkodliwych skutków tego zdarzenia – zaistnienia obrażeń powódki) 
znajdowały się w Niemczech (wyroki Trybunału z dnia 30 listopada 1976 r., 21/76, 
w sprawie Handelskwekerij G.J. Bier B.V. p. Mines de Potass e d’Alsace S.A ., oraz 
z dnia 19 września 1995 r., C -364/93, w sprawie Antonio Marinari p. Lloyds Bank 
plc i Zuibaidi Traiding Company , http://curia.europa.eu/ ). W ocenie Sądu nie można 
było również zastosować art. 24  rozporządzenia nr 44/2001, gdyż pozwani B. 
GmbH i R. Gł.  w odpowiedzi na pozew z  dnia 26 czerwca 2015 r. podnieśli zarzut 
braku jurysdykcji krajowej.  
Powódka wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 28 lipca 2015 r. 
Zarzuciła naruszenie art. 5 pkt 3 rozp orządzenia nr 44/2001 i art. 1099 § 1 k.p.c. 
Wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w ten sposób, aby Sąd drugiej 
instancji oddalił wniosek pozwanych o odrzucenie pozwu.  
Postanowieniem z dnia 30 października 2015 r. Sąd Apelacyjny w  (…) oddalił 
zażalenie powódki. Sąd podtrzymał w całości ocenę prawną przyjętą przez Sąd 
Okręgowy, wskazując, że za wykładnią art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001, za 
którą opowiedział się ten Sąd, przemawia także dalsze orzecznictwo Trybunału 
dotyczące loka lizacji miejsca zdarzenia będącego przyczyną szkody i miejsca 
szkody dla celów ustalenia jurysdykcji krajowej w  sprawach deliktowych (wyroki z 
dnia 16 lipca 2009 r., C -189/08, w sprawie Zuid Chemie BV p. Philippos 
Mineralenfabrik NV/SA , oraz z dnia 16 maja  2013 r., C -228/11, w sprawie Melzer p. 
MF Global UK Ltd , http://curia.europa.eu/ ). 
6 
 
Powódka wniosła od postanowienia z dnia 30 października 2015 r. skargę 
kasacyjną. Zarzuciła w ramach drugiej podstawy kasacyjnej (ar t. 3983 § 1 pkt 2 
k.p.c.) naruszenie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 w zw. z art. 1104 § 1 i  
art. 1104 § 1 k.p.c. oraz art. 5 pkt 3 rozporządzenia nr 44/2001. Wniosła o  
uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Sądu Okręgowego z  
dnia 28 lip ca 2015 r. oraz o przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego 
rozpoznania.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  
Powództwo przed Sądem Okręgowym w S. zostało wniesione przed  dniem 
10 stycznia 2015 r. W świetle art. 66 ust. 1 w zw. z art. 32 ust. 1 
lit. a) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 
12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń oraz ich 
wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (wersja przekształcona) (Dz. Urz. 
UE z 2012 r., L 351, s. 1; dalej:  „rozporządzenie nr 1215/2012 ”) w sprawie nie 
stosuje się więc przepisów rozporządzenia nr 1215/2012. Miarodajne są w związku 
z tym przepisy rozporządzenia nr 44/2001, co trafnie przyjęły zarówno Sąd 
Okręgo wy, jak również Sąd Apelacyjny.  
Sprawa przynależy do zakresu zastosowania rozporządzenia nr 44/2001 pod 
względem przedmiotowym – jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 ust. 1 zd. 1 
rozporządzenia nr 44/2001 i nie jest objęta żadnym z wyłączeń wskazanych w art. 1 
ust. 2 lit. a)  - d) rozporządzenia nr 44/2 001. Objęta jest również jego podmiotowym 
zakresem zastosowania niezależnie od tego, czy się przyjmie, że w odniesieniu do 
art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 konieczne jest to, aby pozwany miał miejsce 
zamieszkania (siedzibę) w jednym z państw członkowskich , czy też wystarczające 
jest to, że powód lub pozwany ma miejsce zamieszkanie (siedzibę) w jednym z tych 
państw. Powódka ma bowiem miejsce zamieszkania w Polsce, a podmioty 
pozwane mają siedzibę (B . GmbH) albo miejsce zamieszkania ( R. Gł. ) w 
Niemczech, czy li w państwach członkowskich Unii Europejskim, do których stosuje 
się rozporządzenie nr 44/2001 (art. 1 ust. 3).  
Kluczowe znaczenie w sprawie ma ocena zarzutu naruszenia przepisu 
art. 24 rozporządzenia nr 44/2001. Wynika z niego, że w sytuacji, w której są d 
7 
 
państwa członkowskiego Unii Europejskiej nie ma jurysdykcji krajowej na podstawie 
przepisów rozporządzenia nr 44/2001, uzyskuje tę jurysdykcję, jeżeli pozwany 
przed sądem tym wda się w spór. Zasada ta nie ma jednak zastosowania, jeżeli 
pozwany wdaje się w spór w tym celu, aby podnieść zarzut braku jurysdykcji lub 
jeżeli inny sąd ma na podstawie art. 22 rozporządzenia nr 44/2001 jurysdykcję 
wyłączną.  
Zgodnie z art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 podstawą jurysdykcji jest 
wdanie się pozwanego w spór. Pojęcia te podlegają wykładni autonomicznej.  
Ograniczając rozważania do spraw spornych uznać należy, że pozwanym 
jest podmiot, przeciw któremu skierowane jest żądanie zawarte we wniosku o  
wszczęcie postępowania. Mieści się w tym pojęciu – co oczywiste – pozwany w  
rozumieniu przepisów kodeksu postępowania cywilnego.  
W okolicznościach sprawy rozważenia wymaga więc, od kiedy B . GmbH i R. 
Gł. byli pozwanymi. Mając na uwadze, że powódka pierwotnie oznaczyła jako 
podmioty pozwane „ B. GmbH H . Gl.” i „R . Gl.”, a następnie w piśmie procesowym z 
dnia 24 kwietnia 2015 r. dokonała sprostowania ich oznaczenia na  „B. GmbH z 
siedzibą w B .” i „R. Gł. ” i sprostowanie to podtrzymano na posiedzeniu w dniu 17 
czerwca 2015 r. , trzeba uznać , że od początku pozwanymi były B . GmbH oraz R. 
Gł. Pierwotne oznaczenie pozwanych było wynikiem oczywistych omyłek, 
usprawiedliwionych okolicznościami sprawy (pozwani to podmioty zagraniczne, 
powódka otrzymała nieścisłe informacje od organów niemieckich). Ewentualność, 
że pozwanymi były od początku B . GmbH oraz R. Gł. , świadomie była 
uwzględniana przez te podmioty, co potwierdza treść złożonych w sprawie dwóch 
pierwszych odpowiedzi na pozew i innych pism procesowych.  
Fakt, że powódka w piśmie z dnia 24 kwietnia 2015 r. sprostowała 
oznaczenie pozwanych , że sprostowanie to podtrzymano na posiedzeniu w dniu 
17 czerwca 2015 r.  i że sprostowanie to było dopuszczalne i skuteczne, przesądza, 
że nie było żadnych podstaw do tego, aby Sąd Okręgowy dokonywał na podstawie 
art. 194 § 1 k.p.c. dopozwania B . GmbH oraz R. Gł. . Podmiotowe przekształcenie 
powództwa na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. możliwe jest bowiem dopiero wtedy, 
gdy wady wyznaczenia podmiotowych granic sprawy nie można naprawić w drodze 
8 
 
sprostowania oznaczenia stron (por.  postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 
czerwca 1980 r., IV CR 182/80, ONCP 1981, nr 2 -3, poz. 80, i z dnia 20 maja 2009 
r., I CSK 400/08, nie publ., oraz  wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2010 r., 
I PK 120/10, OSNP 2012, nr 3 -4, poz. 39). Jest też oczywiste, że dopozwany nie 
może być nigdy podmiot, który jest już pozwany w danej sprawie. W tym stanie 
rzeczy wydane w dniu 17  czerwca 2015 r. postanowienie o dopozwaniu B . GmbH 
oraz R. Gł.  było bezprzedmiotowe i nie mogło wywołać skutków prawnych, w tym 
określonych w art. 198 § 3 k.p .c. Tak samo bezprzedmiotowe było  odrzucenie 
pozwu w stosunku do „ B. GmbH H . Gl.” i „R . Gl.” na podstawie art.  199 § 1 pkt 3 
k.p.c., skoro jako pozwani występowali (wyłącznie) B . GmbH oraz R. Gł.  
Wdanie się w spór w rozumieniu art. 24 rozporządzenia nr 44/ 2001 obejmuje 
każdą obronę pozwanego zmierzającą bezpośrednio do negatywnego załatwienia 
powództwa przez jego odrzucenie albo oddalenie. W przepisie tym mowa ogólnie o  
wdaniu się pozwanego w spór, nie jest więc konieczne, aby było to wdanie się w  
spór co d o istoty sprawy. Pozwany wda się więc w spór nie tylko przez podniesienie 
zarzutów merytorycznych, ale także przez podniesienie zarzutów formalnych, takich 
jak np. zarzut zawisłości tej samej sprawy przed innym sądem, zarzut powagi 
rzeczy osądzonej, zarzut  braku zdolności sądowej lub procesowej.  
W okolicznościach sprawy nie może być wątpliwości, że pozwani B . GmbH 
oraz R. Gł.  wdali się w spór w rozumieniu art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 w 
stosunku do powódki składając odpowiedź na pozew z dnia 31 marca 20 15 r. Co 
więcej, swoje stanowisko pozwani w pełni powielili w  drugiej odpowiedzi na pozew 
z dnia 18 maja 2015 r., a następnie w piśmie procesowym z dnia 19 maja 2015 r., tj. 
po tym, jak doręczono ich pełnomocnikowi pismo powódki z dnia 24 kwietnia 2015 r.  
W świetle art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 nie dochodzi do ustanowienia 
jurysdykcji – mimo wdania się pozwanego w spór – w sytuacji, w której pozwany 
wdaje się w spór po to, aby podnieść zarzut braku jurysdykcji. Podniesienie przez 
pozwanego zarzutu braku  jurysdykcji oraz jednoczesne (ewentualne) podniesienie 
zarzutów co do istoty sprawy nie oznacza ustanowienia jurysdykcji (por. wyroki 
Trybunału z dnia 24 czerwca 1981 r., 150/80, w sprawie Elefanten Schuh GmbH  
p. Pierre Jacqmain , z dnia 22 października 19 81 r., 27/81, w sprawie 
9 
 
Établissements Rohr Société anonyme p. Dina Ossberger , z dnia 31 marca 1982 r., 
25/81, w sprawie C.H.W. p. G.J.H , z dnia 14 lipca 1983 r., 201/82, w sprawie 
Gerling Konzern Speziale Kreditversicherung AG i in. p. Amminist razione del  
Tesoro delle Stato http://curia.europa.eu/ ). 
Lektura odpowiedzi na pozew z dnia 31 marca 2015 r. i z dnia 18 maja 2015  
r., jak również pisma procesowego pozwanych z dnia 19 maja 2015 r. prowadzi do 
wniosku, że pozwani nie podnieśli w nich zarzutu braku jurysdykcji sądów polskich. 
Za podniesienie takiego zarzutu nie może być w szczególności potraktowane to, że 
podważali oni właściwość prawa polskiego w sprawie i  wskazywali na właściwość 
prawa niemieckiego (por. p ostanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2005 r., 
III CZP 25/05, OSP 2006, nr 11, poz. 124).  
Zarzut braku jurysdykcji pozwani podnieśli dopiero w odpowiedzi na pozew z  
dnia 26 czerwca 2015 r. Biorąc pod uwagę fakt, że nie można jej uważać za 
pierwsze s tanowisko pozwanych w sprawie, gdyż tym w stosunku do powódki była 
odpowiedź na pozew z dnia 31 marca 2015 r., a – jak wskazano – nie mógł tu mieć 
zastosowania art. 198 § 3 k.p.c., trzeba przyjąć, że podniesienie tego zarzutu 
nastąpiło – w okolicznościach sprawy – po tym, jak wcześniej wdali się w spór. 
Zarzut ten nie mógł więc zapobiec ustanowieniu jurysdykcji sądów polskich na 
podstawie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001 (por. wyrok Trybunału z dnia 
24 czerwca 1981 r., 150/80, w sprawie Elefanten Schuh Gmb H p. Pierre Jacqmain , 
http://curia.europa.eu/ ). 
Bez znaczenia jest to, że pozwani nie byli uprzedzeni, iż wdanie się w spór 
bez podniesienia zarzutu braku jurysdykcji skutkuje jej ustanowieniem na podstawie 
art. 24 r ozporządzenia nr 44/2001. Przepis ten nie przewiduje takiego warunku 
ustanowienia jurysdykcji przez wdanie się pozwanego w spór (por. wyrok Trybunału 
z dnia 20 maja 2010 r., C -111/09, w sprawie Česká podnikatelská pojišťovna as, 
Vienna Insurance Group p. M ichalowi Bilasowi,  http://curia.europa.eu/ ). Ubocznie 
należy wskazać, że obecnie taki warunek w pewnej postaci przewidziany jest w  
art. 26 ust. 2 rozporządzenia nr 1215/2012, niemniej – niezależnie od tego, że 
przepi s ten nie ma zastosowania w niniejszej sprawie – trzeba zauważyć, że zakres 
działania tego warunku został ograniczony  do sytuacji, w której pozwan y jest – w 
10 
 
sprawach określonych w art. 10 -16, art. 17 -19 lub art. 20 -23 rozporządzenia 
nr 1215/2012 – stroną s łabszą, tj. ubezpieczającym, ubezpieczonym, uposażonym 
z tytułu ubezpieczenia, poszkodowanym, konsumentem lub pracownikiem. 
Przesłanka ta w niniejszej sprawie nie jest spełniona.  
Wadliwości w doręczeniu pozwanym odpisu pozwu, związane z wysłaniem 
go pod ni ewłaściwy adres, nie mają znaczenia, gdyż nie ulega wątpliwości, że mieli  
oni odpowiednią wiedzę o postępowaniu, skoro ustanowili pełnomocnika, a ten 
wdał się w ich imieniu w spór. To wdanie się w spór skutkuje więc wprost w  
stosunku do nich (por. w tym kontekście wyrok Trybunału z dnia 11 września 2014 
r., C-112/13, w sprawie A. p. B. i in. , http://curia.europa.eu/ ). 
Niniejsza sprawa nie należy do spraw, w których art. 22 rozporządzenia  
nr 44/2001 przewiduje jurysdykcję wyłączną.  
Uznać więc należy, że w sprawie doszło do ustanowienia jurysdykcji sądów 
polskich na podstawie art. 24 rozporządzenia nr 44/2001. Zarzut naruszenia tego 
przepisu był zatem uzasadniony. Przesądza to o zasadności skargi kasacyjnej oraz 
powoduje, że zbędne jest rozważanie innych podniesionych w niej zarzutów.  
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.  
 
aj  
  
 r.g.