Wyrok z dnia 19 maja 2005  r., V CK 783/04  
 
Przepisy art. 26 Konwencji o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń 
sądowych w sprawach cywilnych i handlowych sporządzonej dnia 16 
września 1988  r. w Lugano (Dz.U. z 2000  r. Nr 10, poz. 132 i 133) wprowadzają 
zasadę tzw. uznania automatycznego ( ex lege ). Warunkiem uznania nie jest 
prawomocność orzeczenia.  
 
Sędzia SN Jan Górowski (przewodniczący)  
Sędzia SN Marek Sychowicz (sprawozdawca)  
Sędzia SN Hubert Wrzeszcz  
 
Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa "B.V.G.f.U.", GmbH z  siedzibą w K. w 
Niemczech przeciwko Lucjanowi M. i Dariuszowi M. o zapłatę, po rozpoznaniu na 
rozprawie w Izbie Cywilnej w dniu 19 maja 2005  r. kasacji strony powodowej od 
wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 20 stycznia 2004  r. 
uchylił zaskarżony  wyrok i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu we 
Wrocławiu do ponownego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia o kosztach 
postępowania kasacyjnego.  
 
Uzasadnienie  
 
Spółka "B.V.V.", GmbH z siedzibą w F. wniosła o zasądzenie od Lucjana M. i 
Dariusza M., wspólników spółki cywilnej pod nazwą „C.N.”, kwoty 80  000 zł jako 
reszty należności z wiążącej strony umowy serwisowej oraz kwoty 39 369 zł tytułem 
zwrotu pożyczki – z odsetkami ustawowymi od obu wymienionych kwot. Pozew 
został wniesiony skutecznie w dniu 23 paździer nika 1995  r., gdyż pozew wniesiony 
w dniu 26 września 1995  r. został zwrócony w dniu 18 października 1995  r. wobec 
nieuiszczenia wpisu.  
W toku procesu nastąpiło połączenie spółki "B.V.V." ze spółką "M.C.", GmbH z 
siedzibą w K. przez przejęcie pierwszej z t ych spółek przez drugą, a następnie 
nastąpiła zmiana firmy spółki przejmującej na "B.V.G.f.U." z siedzibą w K.  
Wyrokiem Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 1998  r., 
zasądzona została od pozwanych na rzecz powódki kwota 44 660,28 zł z 
odsetka mi, a w pozostałej części powództwo zostało oddalone. Sąd Apelacyjny we 
Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 października 1998  r. podwyższył zasądzoną kwotę 
do kwoty 104 332,37 zł z odsetkami i w pozostałej części oddalił apelację powódki i 
oddalił apelację pozwan ych. Na skutek kasacji pozwanych Sąd Najwyższy 
wyrokiem z dnia 11 lipca 2001  r. uchylił ten wyrok w części uwzględniającej 
powództwo i oddalającej apelację pozwanych i w tym zakresie przekazał sprawę 
Sądowi Apelacyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznani a. Sąd ten 
wyrokiem z dnia 11 lipca 2002  r. uchylił wyrok Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu 
z dnia 29 stycznia 1998  r. w części uwzględniającej powództwo i oddalającej 
powództwo o kwotę 59 672,04 zł, znosząc postępowanie prowadzone po dniu 12 
września 1996  r., w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu we 
Wrocławiu do ponownego rozpoznania.  
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z 
dnia 12 czerwca 2003  r. oddalił powództwo. Ustalił, że w dniu 12 października 
1995  r. zawarta zo stała pomiędzy Winfriedem H. i spółką "D.H.K.B.u.Z." z siedzibą 
we F., określonymi jako „sprzedający”, a spółką "M.C.", określoną jako „kupujący”, 
umowa przeniesienia na rzecz wymienionej spółki udziałów w spółce "B.V.V.". 
Według oceny Sądu Okręgowego, umo wą tą spółka "B.V.V." przeniosła na rzecz 
Winfrieda H. wierzytelność będącą przedmiotem niniejszego procesu. Przy ocenie 
tej, poza treścią umowy, Sąd Okręgowy miał na względzie zeznania 
przesłuchanego w charakterze świadka Winfrieda H. oraz stanowisko 
prezentowane w pismach procesowych jego pełnomocnika składanych w związku z 
wnioskiem o dopuszczenie go do udziału w sprawie w miejsce powoda (art. 192 pkt 
3 k.p.c.), do czego – wobec sprzeciwu pozwanych – nie doszło. Miał też na 
względzie datę rzeczywistego w ytoczenia powództwa w niniejszej sprawie i fakt, że 
w dniu 12 listopada 2002  r. Winfried H. zbył roszczenia w stosunku do pozwanych 
osobie trzeciej. W wyniku tej oceny Sąd Okręgowy uznał, że w chwili wytoczenia 
powództwa spółka "B.V.V." nie miała legitymac ji materialnej do dochodzenia 
wierzytelności będącej przedmiotem niniejszego procesu i nie posiada jej 
występująca obecnie po stronie powodowej, jako jej następca prawny, spółka 
"B.V.G.f.U.".  
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 stycznia 2004  r. oddalił 
apelację powódki. W związku z powołaniem się przez nią w toku postępowania 
apelacyjnego na wydany w sprawie z jej powództwa przeciwko Winfriedowi H. 
wyrok Sądu Krajowego w Kolonii z dnia 19 grudnia 2003  r., stwierdzający, że 
powódka jest właściciel em roszczenia dochodzonego w rozpoznawanej sprawie od 
pozwanych, Sąd Apelacyjny stwierdził, iż znaczenie tego wyroku „nie może być 
rozważane w sprawie niniejszej, gdy nieudokumentowano prawomocności tego 
wyroku, względnie istnienia warunków jego wykonalnoś ci”. Sąd Apelacyjny uznał za 
prawidłowe ustalenie dokonane w wyroku Sądu pierwszej instancji co do tego, że 
wierzytelność dochodzoną w sprawie od pozwanych spółka "B.V.V." umową z dnia 
12 października 1995  r. zbyła na rzecz Winfrieda H., w konsekwencji cze go 
powódka nie jest legitymowana do jej dochodzenia.  
Wymieniony wyrok Sądu Apelacyjnego zaskarżył kasacją powód. Podstawę 
kasacji stanowi naruszenie prawa materialnego, a mianowicie § 398 w związku z § 
133 i 157 niemieckiego kodeksu cywilnego przez niewłaś ciwe zastosowanie przy 
wykładni umowy z dnia 12 października 1995  r. i § 398 zdanie drugie tego kodeksu 
przez niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, że cesja wierzytelności 
przyszłych dokonana jest z chwilą zawarcia umowy, a nie z chwilą powstania 
wierzytelności, oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 26 zdanie pierwsze 
Konwencji o jurysdykcji i wykonywaniu orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych i 
handlowych, sporządzonej dnia 16 września 1988  r. w Lugano (Dz.U. z 2000  r. Nr 
10, poz. 132 i 1 33 – dalej: "Konwencja lugańska”) przez błędne uzależnienie 
uznania wyroku sądu zagranicznego od przedstawienia dowodu jego 
prawomocności lub skuteczności, art. 233 § 1 k.p.c. przez brak wszechstronnego 
rozważenia okoliczności i dowodów w sprawie, art. 378  § 1 k.p.c. przez brak kontroli 
prawidłowości zastosowania właściwego w sprawie niemieckiego prawa 
materialnego i art. 382 k.p.c. przez nieprzeprowadzenie zgłoszonego przez powoda 
w postępowaniu w pierwszej instancji, a następnie wnioskowanego w apelacji 
dowodu z zeznań świadka Karin O. -B., która jako notariusz sporządziła umowę z 
dnia 12 października 1995  r. i nieuwzględnienie wyroku Sądu Krajowego w Kolonii z 
dnia 19 grudnia 2003  r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz 
wyroku Sądu Okręgowe go we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 2003  r. i przekazanie 
sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:  (...) 
W rozpoznawanej sprawie nie wchodziło w grę zastosowanie przepisów 
rozporządzenia Rady Unii Europejskiej nr 44/20 01 z dnia 22 grudnia 2000  r. w 
sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w 
sprawach cywilnych i handlowych (Dz.Urz. UE L 2001, nr 12), które obowiązuje w 
stosunku do Polski od dnia 1 maja 2004  r., mają natomiast zastosowanie pr zepisy 
Konwencji lugańskiej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku wskazuje, że przepisy te 
miał na względzie Sąd Apelacyjny.  
Stosownie do art. 26 ust. 1 Konwencji lugańskiej, orzeczenia wydane w 
jednym umawiającym się państwie są uznawane w innych umawiających  się 
państwach bez potrzeby przeprowadzania specjalnego postępowania. W myśl art. 
26 ust 3 tej Konwencji, jeżeli uznanie jest powoływane w sporze przed sądem 
jednego z umawiających się państw, a rozstrzygnięcie tego sporu zależy od 
uznania, sąd ten może ro zstrzygnąć o uznaniu. Wprawdzie Konwencja nie 
precyzuje, co w jej rozumieniu oznacza „uznanie”, ale zgodnie przyjmuje się, że 
oznacza ono rozciągnięcie skuteczności orzeczenia na inne państwa konwencyjne. 
Przytoczone uregulowania wprowadzają zasadę tzw. uz nania automatycznego ( ex 
lege), co znaczy, że orzeczenie wydane w jednym państwie konwencyjnym podlega 
uznaniu z mocy prawa w każdym innym państwie konwencyjnym bez potrzeby 
przeprowadzania jakiegokolwiek odrębnego postępowania w tym względzie przed 
sądem państwa uznającego. Uznanie powoduje rozciągnięcie skutków orzeczenia, 
jakie ma ono w państwie jego pochodzenia na państwo, w którym uznanie 
nastąpiło, przy czym skutki orzeczenia sądu zagranicznego w państwie uznającym 
następują w tym samym momencie, w kt órym skutki tego orzeczenia występują w 
państwie pochodzenia orzeczenia.  
Przesłanki uznania orzeczeń sądów zagranicznych według Konwencji 
lugańskiej obejmują warunki pozytywne (przynależność orzeczenia do zakresu 
zastosowania Konwencji i jego skuteczność w  państwie pochodzenia) oraz warunki 
negatywne, tzw. podstawy odmowy uznania. Podstawy odmowy uznania są 
określone przede wszystkim w art. 27 i 28 Konwencji. Powszechnie przyjmuje się, 
że warunkiem uznania nie jest prawomocność orzeczenia w państwie pochodz enia. 
Oznacza to, że wyrok Sądu Krajowego w Kolonii z dnia 19 grudnia 2003  r., choćby 
był nieprawomocny w chwili orzekania przez Sąd Apelacyjny, mógł podlegać 
uznaniu. Prima  facie  wydaje się, że nie zachodzą podstawy odmowy uznania tego 
wyroku. W szczególn ości nie wchodzi w grę odmowa jego uznania ze względu na 
fakt, że wyrok ten nie dałby się pogodzić z wyrokiem sądu polskiego, tj. z wydanym 
w niniejszej sprawie wyrokiem Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 12 czerwca 
2003  r. Każdy z tych wyroków wydany zos tał bowiem w sporze pomiędzy innymi 
stronami, a art. 27 pkt 3 Konwencji lugańskiej stanowi, że odmowa uznania 
następuje, jeżeli orzeczenia nie da się pogodzić z orzeczeniem wydanym między 
tymi samymi stronami w państwie, w którym wystąpiono o uznanie. Jedn akże 
definitywna ocena, czy nie zachodzą podstawy uznania wyroku Sądu Krajowego w 
Kolonii z dnia 19 grudnia 2003  r., wymagałaby poczynienia stosownych ustaleń 
faktycznych, których w sprawie brak, a czynienie ich w postępowaniu kasacyjnym 
jest niedopuszczal ne (art. 39311 § 2 k.p.c. w brzmieniu obowiązującym przed 
zmianą dokonaną ustawą z dnia 22 grudnia 2004  r., w związku z art. 3 tej ustawy.). 
Z przyczyn, o których mowa, dokonywanie takich ustaleń jest w niniejszej sprawie 
zbędne.  
Wobec tego, że według Konw encji lugańskiej uznanie orzeczenia sądu 
zagranicznego oznacza rozszerzenie jego skuteczności, przysługującej mu w 
państwie pochodzenia, na państwo uznające, orzeczenie uznane powinno 
wywoływać zasadniczo takie same skutki w państwie uznającym, jak te, któ re 
przysługują mu w państwie pochodzenia orzeczenia. Orzeczenie uznane może 
wywoływać zatem określone skutki w państwie uznającym tylko wtedy, gdy 
wywołuje je w państwie pochodzenia. Zakres skutków uznanego orzeczenia należy 
więc oceniać według prawa państ wa pochodzenia, a nie prawa państwa 
uznającego. W sprawie, w której przed sądem polskim staje kwestia uznania 
orzeczenia sądu niemieckiego, to prawo niemieckie powinno być miarodajne dla 
oceny skutków, jakie wywołuje wyrok niemiecki. Prawo polskie (m.in. a rt. 365 i 366 
k.p.c.) nie ma tu w ogóle zastosowania.  
W świetle prawa niemieckiego przyjmuje się, że prejudycjalność orzeczenia 
należy do jednego ze skutków jego prawomocności materialnej (§ 321 ust. 1 
niemieckiego kodeksu postępowania cywilnego – dalej: „ ZPO”). Istota 
prejudycjonalności polega na tym, że treść prawomocnego rozstrzygnięcia wiąże 
sąd w innym procesie, jeżeli kwestia objęta prawomocnością stanowi zagadnienie 
wstępne dla wydania orzeczenia w tym procesie. Sąd w drugim procesie nie może 
samodzi elnie na nowo oceniać kwestii rozstrzygniętej prawomocnie w poprzednim 
procesie, lecz powinien prawomocne rozstrzygnięcie, bez jakiejkolwiek kontroli 
merytorycznej, wziąć za podstawę rozstrzygnięcia w rozpoznawanej przez siebie 
sprawie. W efekcie wyrok sąd u niemieckiego może mieć znaczenie prejudycjalne w 
innym procesie, także – w razie jego uznania – prowadzonym w innym państwie, 
tylko wtedy, gdy korzysta z prawomocności materialnej w Niemczech.  
Prawomocność materialna według przepisów niemieckiego kodeks u 
postępowania cywilnego jest uzależniona od prawomocności formalnej, a więc od 
tego, aby wyrok nie mógł być zaskarżony zwyczajnym środkiem odwoławczym (por. 
§ 705 ZPO). Ponadto prawomocność materialna ma granice podmiotowe i 
przedmiotowe. Zgodnie z § 325 ust. 1 ZPO, zasadą jest, że prawomocny wyrok jest 
skuteczny wyłącznie między stronami i osobami, które po nastaniu zawisłości 
sprawy stały się następcami prawnymi stron. Stosownie do prawa niemieckiego, 
występują przypadki, gdy wyrok korzysta z tzw. prawom ocności rozszerzonej, tj. w 
stosunku do osób trzecich, ale sytuacja taka nie dotyczy sprawy w której wydany 
został wyrok Sądu Krajowego w Kolonii z dnia 19 grudnia 2003  r. Wyrok ten, przy 
założeniu, że stałby się prawomocny pod względem formalnym, korzysta łby zatem 
z prawomocności materialnej tylko w stosunku między stronami procesu, w którym 
został wydany (tj. powodem w niniejszej sprawie i Winfriedem H.), a nie w stosunku 
do osób trzecich, w tym pozwanych w niniejszej sprawie.  
Błędne przyjęcie przez Sąd A pelacyjny, że nieprawomocność wyroku Sądu 
Krajowego w Kolonii z dnia 19 grudnia 2003  r. stoi na przeszkodzie uznaniu tego 
wyroku, nie jest zatem uchybieniem procesowym, które mogło mieć istotny wpływ 
na wynik sprawy. Wymieniony wyrok, choćby sąd rozpoznają cy niniejszą sprawę 
stwierdził jego uznanie, nie może bowiem mieć prejudycjalnego znaczenia dla 
postępowania w tej sprawie. Jeżeli więc w chwili wyrokowania przez Sąd 
Apelacyjny wyrok ten nie był prawomocny pod względem formalnym, to jako 
niekorzystający w edług prawa niemieckiego z prawomocności materialnej, nie mógł 
mieć znaczenia prejudycjalnego w sprawie rozpoznawanej przez sąd polski. Nawet 
gdyby wyrok ten był prawomocny pod względem formalnym i korzystał z 
prawomocności materialnej, to nie miałby znacz enia prejudycjalnego w 
postępowaniu przed sądem polskim, w którym stronami są inne podmioty niż objęte 
tym wyrokiem.  
Zagadnienie występujące w niniejszej sprawie sprowadza się do wykładni pkt 
6b umowy z dnia 12 października 1995  r. stanowiącego m.in., że s półka "B.V.V.", 
reprezentowana przez Winfrieda H. „już dziś odstępuje wszystkie roszczenia, jakie 
spółka uzyska z powyższych procesów (m.in. z procesu przeciwko pozwanym w 
niniejszej sprawie) przeciwko osobom trzecim lub nabędzie w przyszłości, 
zwolnionemu  z ograniczenia wg § 181 k.c. Winfriedowi H., który to odstąpienie 
przyjmuje”, i ustalenia, czy postanowienie to oznacza umowę przelewu 
wierzytelności przysługującej spółce "B.V.V." w stosunku do pozwanych na rzecz 
Winfrieda H.  
Sądy rozpoznające sprawę tra fnie przyjęły, że umowa z dnia 12 października 
1995  r., zawarta w K. między stronami mającymi siedzibę na terenie Niemiec, a w 
szczególności pkt 6b tej umowy, podlega prawu niemieckiemu. W umowie nie ma 
klauzuli wyboru prawa dla niej właściwego. Wobec tego  z art. 26 p.p.m. wynika 
właściwość prawa niemieckiego. Właściwość ta wynika także z niemieckiego prawa 
kolizyjnego (§ 28 ust. 1 i § 33 ust. 1 przepisów wprowadzających niemiecki kodeks 
cywilny). Oznacza to, że o tym, czy w umowie mamy do czynienia z przel ewem 
wierzytelności, rozstrzyga prawo niemieckie (§ 398 i nast. niemieckiego kodeksu 
cywilnego – dalej: „BGB”) i wykładnia umowy podlega prawu niemieckiemu (§ 133 i 
157 BGB). Jeżeli jest to umowa przelewu wierzytelności, to powstaje kwestia czy 
wierzytelno ść ta mogła być przedmiotem cesji. Kwestii tej, dla rozstrzygnięcia której 
konieczne było poszukiwanie prawa właściwego dla samej wierzytelności, Sąd 
Apelacyjny nie rozważał.  
Zgodnie z § 398 BGB, wierzytelność może być przeniesiona przez wierzyciela 
na moc y umowy z inną osobą na tę osobę (przelew). Z chwilą zawarcia umowy 
nowy wierzyciel wstępuje na miejsce dotychczasowego wierzyciela. Koniecznym 
elementem przelewu jest zgoda ( Einigung ) stron co do przejścia wierzytelności ze 
zbywcy na nabywcę. Zgoda taka j est jednocześnie wystarczająca do tego, aby 
przejście nastąpiło. W odniesieniu do umowy przelewu obowiązują ogólne reguły 
wykładni wynikające z § 133 BGB przy wykładni oświadczenia woli należy ustalać 
rzeczywistą wolę stron, a nie trzymać się literalnego z naczenia użytych słów) i § 
157 BGB (umowy należy tak wykładać, jak wymaga tego zasada dobrej wiary przy 
uwzględnieniu zwyczaju obrotu prawnego). Dla wykładni oświadczeń woli stron 
zawartych w pkt 6b umowy z dnia 12 października 1995  r. nie może być zatem w  
pełni miarodajne oparcie się na postanowieniu tej umowy dotyczącym wprost 
przelewu („odstąpienia”) roszczeń przez spółkę "B.V.V." na rzecz Winfrieda H. 
Rzeczywista wola stron umowy powinna być ustalona na podstawie całokształtu 
postanowień zawartych w pkt  6b w związku z treścią wszystkich innych 
postanowień tej umowy, jak i innych dowodów przeprowadzonych w sprawie, 
wskazujących na wolę stron umowy.  
Należy zauważyć, że strony umowy kierowały się wadliwym założeniem, iż 
sprawa przeciwko pozwanym została pr awidłowo wszczęta i zawisła przed sądem 
polskim. To dlatego strony postanowiły, że spółka "M.C." poleci zarządowi spółki 
"M.C." kontynuowanie procesu przeciwko pozwanemu, przy czym ta spółka miała 
działać w porozumieniu m.in. z Winfriedem H. Z kolei Winfri ed H. zobowiązał się do 
tego, żeby zwolnić spółkę "B.V.V." ze wszystkich zobowiązań finansowych, m.in. z 
tytułu procesu prowadzonego przeciwko pozwanym, w ten sposób, że spółka 
"B.V.V." uzyska z powrotem wszelkie koszty, jakie poniesie w związku z 
prowadze niem procesu. W tym kontekście należy postrzegać zobowiązanie spółki 
"M.C." do tego, żeby poleciła ona zarządowi spółki "B.V.V." wydanie Winfriedowi H. 
i pozostałym sprzedającym wszystkiego, co osiągnie z procesu przeciwko 
pozwanym.  
Poza dokonaną przez Sąd  Okręgowy i zaakceptowaną przez Sąd Apelacyjny, 
możliwa jest inna, i to dwojaka, wykładnia pkt 6b umowy z dnia 12 października 
1995  r. Pierwsza, oparta na założeniu, że postanowienie to odnosi się do 
wierzytelności będących przedmiotem niniejszej sprawy je dynie w tej części, w 
której mowa w nim o wydaniu przez spółkę "B.V.V." Winfriedowi H. i pozostałym 
sprzedającym wszystkiego, co zostanie osiągnięte w procesie przeciwko 
pozwanym. W części, w której mowa jest o przelewie („odstąpieniu”) roszczeń 
wobec osób  trzecich uzyskanych w wyniku procesu, postanowienie to dotyczy 
natomiast jedynie ewentualnych roszczeń, jakie zostaną uzyskane wskutek procesu 
i to nie wobec pozwanego, ale osób trzecich. Nie obejmuje ono zatem 
wierzytelności będących przedmiotem niniejsz ej sprawy.  
Podstawą drugiej wykładni jest założenie, że sformułowanie umowy dotyczące 
przelewu („odstąpienia”) roszczeń odnosi się do wierzytelności będących 
przedmiotem niniejszej sprawy. W takim wypadku trzeba jednak mieć na względzie, 
że strony zgodnie przyjęły, iż proces przeciwko pozwanym ma być prowadzony 
przez spółkę "B.V.V.". Oznacza to, że albo wolą stron nie było dokonanie przelewu 
wierzytelności, a jedynie rozporządzenie na przyszłość na rzecz Winfrieda H. 
ewentualnymi korzyściami, jakie wynikają  z procesu przeciwko pozwanym w 
niniejszej sprawie dla spółki "B.V.V.", albo że strony posłużyły się znaną prawu 
niemieckiemu konstrukcją tzw. Einziehungsermächtigung  (dosł. uprawnienie do 
ściągnięcia). Konstrukcja ta polega na tym, że podmiot, który uzysk uje 
Einziehungsermächtigung , jest uprawniony do dochodzenia we własnym imieniu 
cudzej wierzytelności, przy czym może ona działać w ten sposób, iż dotychczasowy 
wierzyciel zachowuje wierzytelność, a innej osobie udziela jedynie 
Einziehungsermächtigung . 
Bez względu na to, która z wyżej przedstawionych wykładni zostanie przyjęta, 
jej wynikiem jest wniosek, że przedmiotem umowy nie był przelew wierzytelności 
będącej przedmiotem niniejszej sprawy, w następstwie czego powodowi nie 
przysługuje legitymacja procesow a do dochodzenia tej wierzytelności. Należy 
dodać, że dyrektywy wykładni umów płynące z § 157 BGB nakazują, żeby 
poszczególne postanowienia umowy były rozumiane tak, aby uniknąć pomiędzy 
nimi sprzeczności. Sprzeczność taka niewątpliwie musiałaby powstać, g dyby 
przyjąć, że zamiarem stron umowy z dnia 12 października 1995  r. było, żeby 
wierzytelności w stosunku do pozwanych były dochodzone w procesie przez spółkę 
"B.V.V.", i żeby jednocześnie spółka ta dokonała skutecznego przelewu tych 
wierzytelności, pozbyw ając się w ten sposób legitymacji procesowej do ich 
dochodzenia.  
Ponieważ Sąd Apelacyjny nie rozważył możliwości wykładni pkt 6b umowy z 
dnia 12 października 1995  r., odmiennej od dokonanej przez sąd pierwszej 
instancji, zarzut kasacji naruszenia przez zas karżony wyrok § 398 w związku z § 
133 i 157 BGB należało uznać za zasadny.  
Rację ma skarżący twierdząc, że według § 398 zdanie drugie BGB cesja 
wierzytelności przyszłej dokonana jest dopiero z chwilą powstania tej 
wierzytelności. Sąd Apelacyjny przyjmując,  że umową z dnia 12 października 
1995  r. dokonano przelewu wierzytelności, nie ustalił jednakże, że były to 
wierzytelności przyszłe. Nie ma zatem podstawy do zarzucenia mu naruszenia § 
398 zdanie drugie BGB przez niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu , że 
cesja wierzytelności przyszłych dokonana jest z chwilą zawarcia umowy, a nie z 
chwilą powstania wierzytelności.  
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy uwzględnił kasację (art. 39313 § 1 k.p.c.).