DZIENNIK USTAW  
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ  
Warszawa, dnia  2 listopada 2021  r. 
Poz. 1984  
OBWIESZCZENIE  
MARSZAŁKA SEJMU RZEC ZYPOSPOLITEJ POLSKIE J 
z dnia  1 października 2021  r. 
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o  transporcie kolejowym  
1. Na podstawie art.  16 ust.  1 zdanie pierwsze ustawy z  dnia 20  lipca 2000  r. o ogłaszaniu aktów no rmatywnych 
i niektórych innych aktów prawnych (Dz.  U. z 2019 r. poz. 1461 ) ogłasza się w  załączniku do niniejszego obwieszczenia 
jednolity tekst ustawy z  dnia 28  marca 2003  r. o transporcie kolejowym (Dz.  U. z 2020 r. poz. 1043 ), z uwzględnieniem 
zmian wpr owadzonych:  
1) ustawą z dnia 15 lipca 2020 r.  o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych innych 
ustaw  (Dz. U. poz. 1378),  
2) ustawą z dnia 17 września 2020 r.  o zmianie ustawy o transporcie kolejowym  (Dz. U. poz. 1778) , 
3) ustawą z dnia 30 marca 2021 r.  o zmianie ustawy o transporcie kolejowym  (Dz. U. poz. 780),  
4) ustawą z dnia 30 marca 2021 r.  o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale 
społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach o ddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw  
(Dz. U. poz. 784) , 
5) ustawą z dnia 23 lipca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 1556 ) 
oraz zmian wynikających z  przepisów ogłoszonych przed dniem  30 września  2021 r. 
2. Poda ny w  załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje:  
1) art. 34 ustawy z dnia 15 lipca 2020 r.  o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych 
innych ustaw  (Dz. U. poz. 1378), który stanowi:  
„Art. 34. U stawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:  
1) art. 1 pkt 31, który wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rzecz y-
pospolitej  Polskiej „Monitor Polski” komunikatu ministra właściwego do spraw rozwoju regionalnego dotyczącego  
umowy partnerstwa na lata 2021 –2027, o którym mowa w art. 14e ust. 7 ustawy zmienianej w art. 1;  
2) art. 1 pkt 40, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2026 r.;  
3) art. 8 pkt 14 i 15, które wchodzą w życie z dniem  31 października 2020 r. ”; 
2) odnośnika nr 1 oraz art. 2, art. 3, art. 4 i art. 5  ustawy z dnia 17 września 2020 r.  o zmianie ustawy o transporcie 
kolejowym  (Dz. U. poz. 1778), które stanowią:  
„1) Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża dyrekty wę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797  
z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie interoperacyjności systemu kolei w  Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE  L 138 
z 26.05.2016, str. 44 oraz Dz. Urz. UE L 165 z 27.05.2020, str. 27). ” 
  
  
Dziennik  Ustaw  – 2 – Poz. 1984  
 
„Art. 2. Do dnia wyznaczenia p rzez Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego po dmiotu do wykonywania zadań 
jednostki wyznaczonej, zgodnie z art. 25ie ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1, do przepro wadzania oceny zgodności 
podsys temów na zgodność z właściwymi krajowymi specyfikacjami techniczn ymi i dokumentami normalizacyjnymi, 
których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań dotyczących interoperacyjności systemu kolei, 
i wystawiania certyfikatu weryfikacji podsystemu są uprawnione podmioty, o których mowa w art. 23b ust. 1a usta wy 
zmienianej w art. 1, i jednostki notyfikowane na podstawie art. 25i ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu 
dotychczasowym.  
Art. 3. Do oceny zgodności podsystemów na zgodność z właściwymi krajowym i specyfikacjami technicznymi 
i dokumentami normali zacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań dotyczących 
interoperacyjności systemu kolei, rozpoczętej i niezakończonej przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stos u-
je się przepisy dotychczasowe.  
Art. 4. Dotychczasowe pr zepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 16 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1 z a-
chowują  moc do dnia wejścia w życie nowych przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 16 ust. 4 ustawy  
zmie nianej w art. 1, jednak nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy i mogą być 
zmieniane na podstawie przepisów dotychczasowych.  
Art. 5. Ustawa wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ”; 
3) odnośnika nr  1 oraz art. 2, art. 3, art. 4,  art. 5 , art. 6, art. 7, art. 8, art . 9, art. 10, art. 11, art. 12, art. 13, art. 14 i art. 15  
ustawy  z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 780),  które stanowią:  
„1) Niniejsza ustawa w  zakresie swojej regulacji wdraża:  
1) dyrektywę Parlamentu Europejsk iego i  Rady (UE) 2016/797 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie interoperacy j-
ności systemu kolei w  Unii Europejskiej (Dz.  Urz. UE  L 138 z  26.05.2016, str.  44 oraz Dz.  Urz. UE  L 165 
z 27.05.2020, str.  27); 
2) dyrektywę Parlamentu Europejskiej i  Rady (UE) 2016/79 8 z dnia 11  maja 2016  r. w sprawie bezpieczeństwa 
kolei (Dz.  Urz. UE  L 138 z  26.05.2016, str.  102, Dz.  Urz. UE  L 59 z 07.03.2017, str.  41, Dz.  Urz. UE  L 317 
z 09.12.2019, str.  115, Dz.  Urz. UE  L 165 z  27.05.2020, str.  27 oraz Dz.  Urz. UE  L 352 z  22.10.2020 , str. 1).” 
„Art. 2. Do kontroli prowadzonych przez Prezesa Urzędu Tran sportu Kolejowego, wszczętych i niezakończ o-
nych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.  
Art. 3. 1. Postępowania w  sprawie wydania, przedłużeni a i zmiany autoryz acji bezpieczeństwa, wszczęte i nie-
zakończone przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie przepisów ustawy zmienianej 
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
2. Do postępowań w  sprawie cofnięcia certyf ikatu bezpieczeństwa lub autoryzac ji bezpieczeństwa, wszczętych 
i niezakończonych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.  
3. Do postępowań w  sprawie przyznania odstępstwa od obowiązku stosowania technicznych specy fikacji inte r-
operacyjności, wszczętych i  niezakończonych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy 
ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
4. Do postępowań w  sprawie ważności świadectw sprawności technicz nej, prowadzon ych na podstawie 
art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i  niezakończonych przed 
dniem 16  czerwca 2022  r., stosuje się przepisy dotychczasowe.  
5. Do postępowań w  sprawie wyłączenia z  eksploatacj i pojazdu kolejowego lub ograniczenia jego eksploatacji, 
prowadzonych na podstawie art.  14 ust. 2 pkt 2 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmien iu dotychczasowym, wszcz ę-
tych i niezakończonych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepis y dotychczasowe.  
6. Do postępowań w  sprawie rejestracji albo zawieszenia rejestracji pojazdów kolejowych oraz zmiany danych 
rejestrowych w  krajowym rejestrze pojazdów kolejowych, wszczętych i  niezakończonych przed dniem 16  czerwca 
2021  r., stosuje się prze pisy dotychczasowe, z  tym że uznaje się, że sprawy te dotyczą europejskiego rejestru poja z-
dów kolejowych (EVR).  
7. Do postępowań w  sprawie ustalenia, czy w  związku z  planowanym zakresem prac niezbędne jest uzyskanie nowego  
zezwolenia na dopuszczenie do eks ploatacji dla podsystemu strukturalnego po modernizacji, prowadzonych na po d-
stawie art. 25k ust.  4 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i  niezakończonych przed 
dniem wejścia  w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy doty chczasowe.  
8. Do postępowań w  sprawie wydania zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego 
„infrastruktura”, „sterowanie – urządzenia przytorowe” lub „energia”, wszczętych i  niezakończonych przed dniem 
wejścia w  życie niniejszej ust awy, stosuje się przepisy dotychczasowe.  
  
Dziennik  Ustaw  – 3 – Poz. 1984  
 
9. Bocznice kolejowe niebędące infrastrukturą prywatną dopuszczone do eksploatacji przed dniem wejścia w  życie 
niniejszej ustawy, niepodlegające modernizacji albo odnowieniu, eksploatuje się na podstawie przepisów d otychczas o-
wych.  
Art. 4. 1. Certyfikaty bezpieczeństwa, autoryzacje bezpieczeństwa i  świadectwa bezpieczeństwa wydane przed 
dniem  wejścia w  życie niniejszej ustawy zachowują ważność zgodnie z  warunkami, na jakich zostały wydane.  
2. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy infrastruktury posiadający certyfikat bezpieczeństwa lub autoryzację bez-
pieczeństwa wydaną przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy mogą prowadzić działalność na podstawie dotyc h-
czasowych  systemów zarządzania bezpieczeństwem do czasu uzyskania jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa lub 
przedłużenia lub aktualizacji autoryzacji bezpieczeństwa.  
3. Przewoźników kolejowych posiadających certyfikat bezpieczeństwa uznaje się, do czasu uzyskania jednolitego  
certyfikatu bezpieczeństwa, za przewoźników k olejowych, o  których mowa w  art. 4 pkt 9 ustawy zmienianej w  art. 1, 
w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
4. W przypadku uzyskania przez przewoźnika kolejowego jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa wygasa 
w całości posiadany przez niego certyfikat bezpie czeństwa.  
Art. 5. 1. Zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji pojazdu kolejowego, zezwolenia na dopuszczenie typu 
pojazdu kolejowego, dopuszczenia do eksploatacji kolejnych pojazdów zgodnych z  dopuszczonym typem i zezwol e-
nia na dopuszczenie do eksploatac ji podsystemu strukturalnego wydane przed dniem wejścia w  życie niniejszej 
ustawy zachowują ważność zgodnie z  warunkami, na jakich zostały wydane.  
2. Pojazdy kolejowe, dla których wydano zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji lub zezwolenie na d o-
puszcz enie typu pojazdu kolejowego przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, aby mogły być eksploatowane 
na sieciach kolejowych nieobjętych wydanym dla danego pojazdu zezwoleniem na dopuszczenie do eksploatacji lub 
zezwoleniem na dopuszczenie typu pojazdu k olejowego, muszą uzyskać zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kol e-
jowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu obejmujące te sieci kolejowe, zgodnie z  art. 23b ust.  1 lub art.  23d 
ust. 1 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
3. Pośrednie certyfikaty weryfikacji WE podsystemu i  pośrednie deklaracje weryfikacji WE podsystemu wydane  
przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy zachowują ważność na warunkach, na jakich zostały wydane.  
Art. 6. Do postępowań w  sprawie cofnięcia cert yfikatu bezpieczeństwa, autoryzacji bezpieczeństwa, zezwolenia 
na dopuszczenie do eksploatacji pojazdu kolejowego lub zezwolenia dla typu pojazdu, wydanego przed dniem wejścia 
w życie  niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.  
Art. 7. 1. Do dni a 16 czerwca 2021  r. podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) jest 
wpisywany do krajowego rejestr u pojazdów kolejowych (NVR).  
2. Certyfikaty podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz certyfikaty 
w zakresie funkcji utrzymania  w zakresie wagonów towarowych, wydane przed dniem wejścia w  życie niniejszej 
ustawy, zachowują ważność na warunkach, na jakich zostały wydane.  
Art. 8. Świadectwa sprawności technicznej wydane przed dniem 16  czerwca 2022  r. zachowują ważność na waru n-
kach, na jakich zostały wydane.  
Art. 9. Pojazdy kolejowe wpisane do krajowego rejestru pojazdów kolejowych uznaje się za pojazdy kolejowe 
wpisane do europejskiego rejestru pojazdów kolejowych (EVR).  
Art. 10. 1. Do raportów w  sprawie bezpieczeństwa za rok 2020  składanych przez przewoźników kolejowych 
i zarządców infrastruktury stosuje się przepisy ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.  
2. Do rocznego raportu w  sprawie bezpieczeństwa za rok 2020  sporządzanego przez Prezesa Urzędu Transportu 
Kolejow ego stosuje się przepisy ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.  
Art. 11. Zarządcy infrastruktury mogą eksploatować podsystemy strukturalne „infrastruktura”, „sterowanie – 
urządzenia przytorowe” lub „energia”, do czasu ich odnowienia albo m odernizacji, bez zezwolenia, o  którym mowa 
w art. 25e ust.  1 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, jeżeli na podstawie przepisów 
dotychczasowych nie wymagały one uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji.  
Art. 12. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego publikuje:  
1) wytyczne, o  których mowa w  art. 25e ust.  9 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,  
2) przewodnik, o  którym mowa w  art. 18c ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą us tawą  
– w terminie 3  miesięcy od dnia wejścia w  życie niniejszej ustawy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 4 – Poz. 1984  
 
Art. 13. 1. Do postępowań prowadzonych przez Państwową Komisję Badania Wypadków Kolejowych 
w sprawie poważnych wypadków, wypadków i  incydentów, wszczętych i  niezakończonych przed dniem  wejścia 
w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.  
2. Do postępowań prowadzonych przez komisje kolejowe, o  których mowa w  art. 28m ust.  1 ustawy zmienianej 
w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i  niezakończonych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy,  
stosuje się przepisy dotychczasowe.  
Art. 14. Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie:  
1) art. 16  ust. 4, art.  19 ust. 4 i art. 25ta ust.  1 ustawy zmienianej w  art. 1 zachowują moc do dnia wejścia w  życie 
przepisów wykonawczych wydanych odpowiednio na podstawie art.  16 ust. 3, art.  19 ust. 4 i art. 25ta ust.  1 
ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą,  
2) art. 17a ust.  11 ustawy zmienianej w  art. 1 zachowują moc do dnia wejścia w  życie p rzepisów wykonawczych 
wydanych na podstawie art.  17ac ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą  
– nie dłużej niż przez 12  miesięcy od dnia wejścia w  życie niniejszej ustawy i  mogą być zmieniane na podstawie prze -
pisów  dotychczasowych . 
Art. 15. Ustawa wchodzi w  życie po upływie 3  miesięcy od dnia ogłoszenia, z  wyjątkiem:  
1) art. 1  pkt 5 lit. c i d, pkt  6 lit. b tiret czwarte i  piąte, pkt  13 w  zakresie art.  16 ust. 2 pkt 1 lit. f, pkt  30 lit. a tiret 
pierwsze,  drugie i  czwarte, lit.  b tiret pierwsze i  lit. c, pkt  38, 53, 54 i  pkt 71 lit. c, art.  3 ust. 6 oraz art.  9, które 
wchodzą w  życie z  dniem 16  czerwca 2021  r.; 
2) art. 1  pkt 6 lit. a tiret piąte, pkt  9 lit. a, pkt  41 i 70, art.  3 ust. 4 oraz art.  8, które wchodzą w  życie z  dniem 
16 czerwca 2022  r.”; 
4) odnośnika nr 1 oraz art. 26, art. 27, art. 28 i art. 29 ustawy  z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu 
informacji o środowisku  i jego ochronie, udziale społe czeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływ a-
nia n a środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 784) , które stanowią:  
„1) Niniejsza ustawa w  zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i  Rady 2011/92/UE 
z dnia 13  grudnia 2011  r. w  sprawie oceny skutków wywieranych przez ni ektóre przedsięwzięcia publiczne 
i prywatne na środowisko (Dz.  Urz. UE  L 26 z 28.01.2012, str.  1, Dz.  Urz. UE  L 124 z  25.04.2014, str.  1, Dz.  Urz. 
UE L 174 z  03.07.2015, str.  44 oraz Dz.  Urz. UE  L 245 z  25.09.2019 , str. 10).” 
„Art. 26. 1. Do postępowań dot yczących decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 ustawy zmienianej w  art. 1, 
wszczętych i  niezakończonych decyzją ostateczną, w  których termin na wni esienie odwołania lub wniosku o pono w-
ne rozpatrzenie sprawy przez strony tych postępowań nie upłynął przed  dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, 
stosuje się przepisy ustaw zmienianych w  art. 1–25, w  brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z  tym że:  
1) organ właściwy do wydania decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 2, 4 –6, 8–10, 14, 17, 18, 20, 21, 23 lub 26  
ustawy zmienianej w  art. 1, poprzedzonych decyzją o  środowis kowych uwarunkowaniach wydaną w postęp o-
waniu wymagającym udziału społeczeństwa, realizuje obowiązki, o  których mowa w  art. 72 ust. 6 ustawy zmi e-
nianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejsz ą ustawą, niezwłocznie po dniu wejścia w  życie niniejszej ustawy;  
2) termin na wniesienie odwołania dla organizacji ekologicznych lub stron, o  których mowa w  art. 86g ust.  1 ustawy  
zmienianej w  art. 1, jest liczony od dnia upływu terminu udostępnienia treś ci de cyzji, o  których mowa w  art. 72 
ust. 1 pkt 1, 2, 4 –6, 8–10, 14, 17, 18, 20, 21, 23 lub 26 ustawy zmienianej w  art. 1, poprzedzonych de cyzją 
o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną w  postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, zgodnie 
z pkt 1; 
3) organ właściwy do wydania decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 ustawy zmienianej w  art. 1, niebędących 
decyzjami wskazanymi w  pkt 1, nie jest obowiązany do realizacji obowiązków, o  których mowa w  art. 72 ust. 6 
ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu na danym niniejszą ustawą.  
2. W przypadku postępowań dotyczących decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 2, 4 –6, 8–10, 14, 17, 
18, 20, 21, 23 lub 26 ustawy zmienianej w  art. 1, poprzedzonych decyzją o  środowis kowych uwarunkowaniach w y-
daną w postępowan iu wymagającym udziału społeczeństwa, zakończonych decyzją ostateczną, w  których termin na 
wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez strony tych postępowań nie upłynął przed dniem wejścia w  życie 
niniejszej ustawy:  
1) organ właściwy do wydania tych  decyzji realizuje obowiązki, o  których mowa w  art. 72 ust. 6 ustawy zmieni a-
nej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, niezwłocznie po dniu wejścia w  życie niniejszej ustawy;  
2) termin na wniesienie skargi dla organizacji ekologicznych lub stron, o których mowa w  art. 86g ust.  1 ustawy 
zmienianej w  art. 1, jest liczony od dnia upływu terminu udostępnienia treści tych decyzji zgodnie z  pkt 1. 
  
Dziennik  Ustaw  – 5 – Poz. 1984  
 
3. W przypadku postępowań dotyczących decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 ustawy zmienianej w  art. 1, 
niebędących decyzjami wskazanymi w  ust. 2, poprzedzonych decyzją o  środowis kowych uwarunkowaniach wydaną 
w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, zakończonych decyzją ostateczną, organ właściwy do wyd a-
nia tych decyzji nie jest obowiązany do realiza cji obowiązków, o  których mowa w  art. 72 ust. 6 ustawy zmienianej 
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
4. Do postępowań dotyczących decyzji o  środowiskowych uwarunkowaniach, wszczętych i  niezakończonych 
decyzją ostateczną przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustaw zmienianych w  art. 1–25, 
w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, z  tym że organ właściwy do wydania decyzji o  środowiskowych uwarunk o-
waniach, w  przypadku gdy przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy:  
1) nie podał do publicznej wiadomości informacji zgodnie z  art. 85 ust. 3 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu 
dotychczasowym, realizuje obowiązki, o  których mowa w  art. 85 ust. 3 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu 
nadanym niniejszą ustawą, niezwłocz nie po dniu wejścia w  życie niniejszej ustawy;  
2) podał do publicznej wiadomości informacje zgodnie z  art. 85 ust. 3 ustawy zmienianej w  art. 1, w  brzmieniu 
dotychczasowym, nie jest obowiązany do realizacji obowiązków, o  których mowa w  art. 85 ust. 3 ustaw y zmi e-
nianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
5. W przypadku postępowań dotyczących decyzji o  środowiskowych uwarunkowaniach zakończonych decyzją 
ostateczną organ właściwy do wydania decyzji o  środowiskowych uwarunkowaniach realizuje obowiąz ki, o których 
mowa w  art. 85 ust. 3 ustawy zmienianej w  art. 1, w  brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, niezwłocznie po dniu 
wejścia w  życie niniejszej ustawy, o  ile przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy nie podał do publicznej wi a-
domości informacji zgodnie z  art. 85 ust. 3 ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu dotychczasowym.  
6. Do postępowań dotyczących decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 4–6, 9, 10, 14, 17, 18, 20, 21 lub 23  
ustawy zmienianej w  art. 1, wszczętych i  niezakończonych dec yzją ostateczną przed dniem wejścia w  życie niniejszej 
ustawy, nie stosuje się wymogu dołączania załącznika graficznego określającego przewidywany teren, na którym 
będzie realizowane przedsięwzięcie, oraz przewidywany obszar, na który będzie oddziaływać pr zedsięwzięcie.  
Art. 27. Do stwierdzenia nieważności decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14, 18, 23 lub 26 ustawy  
zmienianej w  art. 1, wydanych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustaw zmieni a-
nych w art. 8, art. 9, art.  11, art.  12, art.  14, art.  16, art.  18, art.  19 i art. 21–24, w  brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, 
z tym że:  
1) termin, po upływie którego nie stwierdza się nieważności decyzji, o  którym mowa w  przepisach ustaw zmieni a-
nych w  art. 8, art.  9, art. 11, art.  12, art.  14, art.  16, art.  18, art.  19 i art. 21–24, w  brzmieniu nadanym niniejszą 
ustawą, stosuje się, o  ile przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy nie upłynął termin, po upływie którego 
nie stwierdza się nieważności decyzji, o  którym m owa w  przepisach ustaw zmienianych w  art. 8, art.  9, art.  11, 
art. 12, art.  14, art.  16, art.  18, art.  19 i art. 21–24, w  brzmieniu dotychczasowym;  
2) w przypadku, o  którym mowa w  pkt 1, termin, po upływie którego nie stwierdza się nieważności decyzji, jes t 
liczony od dnia, w  którym decyzja stała się ostateczna.  
Art. 28. Do postępowań sądowoadministracyjnych dotyczących decyzji o  środowiskowych uwarunkowaniach 
oraz decyzji, o  których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 2, 4 –6, 8–10, 14, 17, 18, 20, 21, 23 lub 26 u stawy zmienianej 
w art. 1, poprzedzonych decyzją o  środowiskowych uwarunkowaniach wydaną w  postępowaniu wymagającym 
udziału społeczeństwa, wszczętych i  niezakończonych prawomocnym orzeczeniem przed dniem wejścia w  życie 
niniejszej ustawy, stosuje się przep isy ustaw zmienianych w  art. 1–4, art.  6, art.  8–12 i art. 14–25, w  brzmieniu nad a-
nym niniejszą ustawą, z  tym że w  przypadku gdy przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy:  
1) został złożony do sądu wniosek o  wstrzymanie wykonania decyzji o  środowiskowy ch uwarunkowaniach, termin 
rozpatrzenia wniosku, o  którym mowa w  art. 86f ust.  2 ustawy zmienianej w  art. 1, jest liczony od dnia wejścia 
w życie niniejszej ustawy;  
2) zostało złożone do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na postanowienie w  sprawi e wstrzymania 
wykonania decyzji o  środowiskowych uwarunkowaniach, termin rozpatrzenia zażalenia, o  którym mowa 
w art. 86f ust.  4 ustawy zmienianej w  art. 1, jest liczony od dnia wejścia w  życie niniejszej ustawy;  
3) została złożona do sądu skarga na decyzj e, o których mowa w  art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14, 18, 23 lub 26 ustawy 
zmienianej w  art. 1, do stwierdzenia przez sąd, że decyzja narusza prawo, stosuje się termin, o  którym mowa 
w przepisach ustaw zmienianych w  art. 8, art.  9, art.  11, art.  12, art.  14, a rt. 16, art.  18, art.  19 i art. 21–24, 
w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, o  ile przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy nie upłynął termin 
na stwierdzenie przez sąd, że decyzja narusza prawo, o  którym mowa w  przepisach ustaw zmienianych w  art. 8, 
art. 9, art.  11, art.  12, art.  14, art.  16, art.  18, art.  19 i art. 21–24, w  brzmieniu dotychczasowym;  
  
Dziennik  Ustaw  – 6 – Poz. 1984  
 
4) w przypadku, o  którym mowa w  pkt 3, termin na stwierdzenie przez sąd, że decyzja narusza prawo, jest liczony 
od dnia rozpoczęcia budowy.  
Art. 29. Ustawa wchodzi w  życie po upływie 14  dni od dnia ogłoszenia. ”; 
5) odnośnika nr 1 oraz art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12 i art. 13 ustaw y z dnia 
23 lipca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 1556 ), które stanowią:  
„1) Niniejsza ustawa  w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę  2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady 
z dnia 23 października 2007 r. w sprawie przyznawania uprawnień maszy nistom prowadzącym lokomotywy 
i pociągi w ob rębie systemu kolejowego Wspólnoty (Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, str. 51, Dz. Urz. UE L 184  
z 25.06.2014, str. 11, Dz. Urz. UE L 146 z 03.06.2016, str. 22 oraz Dz. Urz. UE L 97 z 08.04.2019, str. 1). ” 
„Art. 2. 1. Rejestr ośrodków szkolenia i egzaminowan ia prowadzony przez Prezesa Urzędu Transportu Kolej o-
wego na podstawie art. 22a ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym staje się rejestrem 
ośrodków szkolenia, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brz mieniu nadanym niniejszą  
ustawą.  
2. Wpisy do rejestru ośrodków szkolenia i egzaminowania, o którym mowa w  przepisach ustawy zmienianej 
w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stają się wpisami 
do rejestr u ośrodków szkolenia, o którym mowa w przepisach ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym 
niniejszą ustawą.  
3. Wnioski o wpis do rejestru ośrodków szkolenia i egzaminowania, o którym mowa w przepisach ustawy 
zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczas owym, złożone i nierozpatrzone przed dniem wejścia w życie niniejszej 
ustawy, stają się wnioskami o wpis do rejestru ośrodków szkolenia, o którym mowa w przepisach ustawy zmienianej 
w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
4. Do postępowań w sprawie wpisu do rejestru ośrodków szkolenia i egzaminowania, o którym mowa w przep i-
sach ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia 
w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art . 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
5. Przedsiębiorcy prowadzący działalność, o której mowa w art. 22a ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1  
w brzmieniu dotychczasowym, dostosują się do wymogów określonych w ustawie zmienianej w art. 1 w brz mieniu 
nadany m niniejszą ustawą  w terminie do dnia 30 stycznia 2023 r.  
Art. 3. Do postępowań w przedmiocie zakazu, o którym mowa w art. 22ac ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 
w brzmieniu dotychczasowym, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejsze j ustawy, stos u-
je się przepisy dotychczasowe.  
Art. 4. 1. Egzaminatorzy wpisani do wykazu, o którym mowa w art. 22a ust. 8 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1 
w brzmieniu dotychczasowym, i uprawnieni do prowadzenia egzaminów stają się egzaminatorami w rozumien iu 
ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
2. Ośrodki szkolenia i egzaminowania przekażą Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego, w terminie do dnia 
3 stycznia 2023 r., dane dotyczące egzaminatorów, o których mowa w ust. 1, ob ejmują ce dane, o których mowa 
w art. 22be ust. 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
3. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w terminie do dnia 30 czerwca 2022 r. określi, w drodze komunikatu 
w Dzienniku Urzędowym Prezesa Urzędu Trans portu Kolejowego, sposób oraz formę przekazania danych, o którym 
mowa w ust. 2.  
4. Przedsiębiorca, który nie przekazał albo przekazał dane z naruszeniem terminu, o którym mowa w ust. 2, lub 
przekazał dane nieprawdziwe, podlega karze pieniężnej w wysokości do 2% rocznego przychodu przedsiębiorcy, 
osiągniętego w poprzednim roku obrotowym. Kary pieniężne nakłada Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w drodze  
decyzji.  
5. Przedsiębiorca przekazuje Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego, na ka żde jego żądanie, w te rminie 
30 dni od dnia otrzymania żądania, dane niezbędne do określenia podstawy wymiaru kary pieniężnej, o której mowa 
w ust. 4.  
6. W przypadku nieprzekazania danych, o których mowa w ust. 5, przekazania danych uniemożliwiających 
ustalenie podstawy wymiaru  kary pieniężnej, o której mowa w ust. 4, lub gdy roczny przychód przedsiębiorcy uzys -
kany w poprzednim roku obrotowym jest niższy niż 10 000 zł, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nakłada karę 
pieniężną w wysokości nieprzekraczającej 100 000 zł.  
  
Dziennik  Ustaw  – 7 – Poz. 1984  
 
7. Nieza leżnie od kary pieniężnej, o której mowa w ust. 4, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego może nałożyć 
karę pieniężną na kierownika przedsiębiorcy w wysokości nieprzekraczającej 300% jego wynagrodzenia miesięcznego.  
8. Do postępowań w sprawie nałożenia kar pi eniężnych przepisy art. 66 ust. 2b i 4 ustawy zmienianej w art. 1 
stosuje się odpowiednio.  
Art. 5. 1. Licencje maszynisty i świadectwa maszynisty wydane przed dniem wejścia w życie ustawy zachowują 
ważność przez okres, na który zostały wydane.  
2. Do postęp owań dotyczących wydania, przedłużenia ważności, wydania wtórnika, przywrócenia i aktualizacji 
danych zawartych w licencji maszynisty oraz do postępowań dotyczących uzyskania świadectwa maszynisty, 
wszcz ętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie n iniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmieni a-
nej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.  
Art. 6. 1. Szkolenie i egzaminowanie kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji masz y-
nisty lub ubiegających się o uzyskanie świadectwa maszyn isty, którzy w dniu wejścia  w życie niniejszej ustawy są 
w trakcie szkolenia albo egzaminu, jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu 
dotychczasowym, nie dłużej niż przez 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej us tawy.  
2. Uzyskane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy świadectwa zdania egzaminu niezbędnego do uzys -
kania licencji maszynisty oraz świadectwa zdania egzaminu niezbędnego do uzyskania świadectwa maszynisty 
uprawniają do ubiegania się o uzyskanie odpowiednio licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty.  
3. Ośrodki szkolenia przekażą Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego w te rminie 14 dni od dnia wejścia 
w życie ustawy listę osób, które w dniu jej wejścia w życie były uczestnikami szkolenia lub e gzaminu na licencję 
maszynisty lub świadectwo maszynisty, obejmującą:  
1) imię (imiona) i nazwisko;  
2) datę i miejsce urodzenia;  
3) numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL – serię, numer nazwę dokumentu potwie r-
dzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;  
4) numer licencji maszynisty – w przypadku kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie świade c-
twa maszynisty.  
Art. 7. 1. Przewoźnicy kolejowi, zarządcy infrastruktury oraz podmioty zatrudniające prowadzą cych pojazdy 
kolejowe przekażą Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego, w terminie do dnia 3 stycznia 2023 r., dane o zatru d-
nionych u nich maszynistach lub prowadzących pojazdy kolejowe, obejmujące numer PESEL, dane, o których mowa 
w art. 25x ust. 2 pkt 1 l it. h–j ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz dane zawarte 
w prowadzonych przez nich rejestrach dotyczące:  
1) świadectw maszynistów;  
2) przeprowadzonych egzaminów;  
3) wydanych praw kierowania pojazdem kolejowym;  
4) wydanych dokumentów upoważniających do wykonywania czynności na stanowisku kolejowym.  
2. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w terminie do dnia 30 czerwca 2022 r. określi, w drodze komunikatu 
w Dzienniku Urzędowym Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, formę i sposó b przekazania danych, o którym 
mowa w ust. 1.  
3. Przedsiębiorca, który nie przekazał albo przekazał dane z naruszeniem terminu, o którym mowa w ust. 1, lub 
przekazał dane nieprawdziwe, podlega karze pieniężnej w wysokości do 2% rocznego przychodu przedsięb iorcy, 
osiągniętego w poprzednim roku obrotowym. Kary pieniężne nakłada Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w dr o-
dze decyzji.  
4. Przedsiębiorca przekazuje Prezesowi Urzędu Transportu Kolejowego, na ka żde jego żądanie, w terminie 
30 dni od dnia otrzymania ż ądania, dane niezbędne do określenia podstawy wymiaru kary pieniężnej, o której mowa 
w ust. 3.  
5. W przypadku nieprzekazania danych, o których mowa w ust. 4, przekazania danych uniemożliwiających 
ustalenie podstawy wymiaru kary pieniężnej, o której mowa w ust. 3, lub gdy roczny przychód przedsiębiorcy uzys -
kany w poprzednim roku obrotowym jest niższy niż 10 000 zł, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego nakłada karę 
pieniężną w wysokości nieprzekraczającej 100 000 zł.  
  
Dziennik  Ustaw  – 8 – Poz. 1984  
 
6. Niezależnie od kary pieniężnej, o które j mowa w ust. 3, Prezes Urzędu Transportu Kolejowego może nałożyć 
karę pieniężną na kierownika przedsiębiorcy w wysokości nieprzekraczającej 300% jego wynagrodzenia miesięcznego.  
7. Do postępowań w sprawie nałożenia kar pieniężnych przepisy art. 66 ust. 2b  i 4 ustawy zmienianej w art. 1 
stosuje się odpowiednio.  
Art. 8. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zorganizuje pierwsze szkolenie, o którym mow a w art. 22bd ust. 2  
ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie 
niniejszej ustawy.  
Art. 9. Do postępowań w sprawie nałożenia kar pieniężnych, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia  
w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym.  
Art. 10. W terminie do dnia 1 stycznia 2023 r. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego podejmie działania zmi e-
rzające do przygotowania:  
1) egzaminów dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji maszynisty oraz kandydatów 
na maszynistów ubiega jących się o uzyskanie świadectw maszynisty;  
2) rozwiązań technicznych umożliwiających uruchomienie krajowego rejestru maszynistów i prowadzących p o-
jazdy kolejowe, o którym mowa w art. 25x ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą 
ustawą;  
3) rozwiązań technicznych umożliwiających uruchomienie rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be 
ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
Art. 11. Tworzy się krajowy rejestr maszynistów i prowadzących pojazdy kol ejowe.  
Art. 12. 1. Maksymalny limit wydatków budżetu państwa przeznaczonych na wykonywanie zadań będących 
skutkiem finansowym ustawy wynosi w:  
1) 2021 r. – 0,00 mln zł;  
2) 2022 r. – 0,00 mln zł;  
3) 2023 r. – 3,75 mln zł;  
4) 2024 r. – 3,94 mln zł;  
5) 2025 r . – 3,94 mln zł;  
6) 2026 r. – 3,94 mln zł;  
7) 2027 r. – 3,99 mln zł;  
8) 2028 r. – 4,01 mln zł;  
9) 2029 r. – 4,05 mln zł;  
10) 2030 r. – 4,05 mln zł.  
2. W przypadku przekroczenia lub zagrożenia przekroczenia przyjętego na dany rok budżetowy maksymalnego 
limitu wydatków stosuje się mechanizm korygujący polegający na wykorzystaniu innych rozwiązań techniczno - 
-organizacyjnych do przeprowadzenia egzaminów dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie 
licencji maszynisty, kandydatów na maszynistów u biegających się o uzyskanie świadectw maszynisty oraz do pr o-
wadzenia krajowego rejestru maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe.  
3. Prezes Urzędu Transportu Kolejowego monitoruje wykorzystanie limitu wydatków oraz wdraża mechanizm 
korygujący, o którym mowa w ust. 2.  
Art. 13. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r., z wyjątkiem:  
1) art. 1 pkt 1, 2, 6, pkt 8 lit. b, pkt 13 –17 i 19, które wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia;  
2) art. 4 ust. 2 i 3, art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 10 , które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia;  
3) art. 4 ust. 4 –8 oraz art. 7 ust. 3 –7, które wchodzą w życie z dniem 4 stycznia 2023 r. ”. 
Marszałek Sejmu: E. Witek  
  
Dziennik  Ustaw  – 9 – Poz. 1984  
 
Załącznik do obwieszczenia Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej 
Polskiej z  dnia 1 października 2021  r. (poz . 1984 ) 
USTAWA  
z dnia 28  marca 2003  r. 
o transporcie kolejowym1)I) 
Rozdział 1  
Przepisy ogólne  
Art. 1. Przepisy ustawy określają:  
1) zasady korzystania z  infrastruktury kolejowej, zarządzania infrastrukturą kolejową i  jej utrzy mania;  
1a) gwarancje niezależności i bezstronności zarządcy infrastruktury kolejowej;  
2) zasady prowadzenia ruchu kolejowego i  wykonywania przewozów kolejowych;  
3) warunki techniczne eksploatacji pojazdów kolejowych;  
3a)2) warunki zapewnienia interoperacyj ności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;  
4) zasady i  instrumenty regulacji transportu kolejowego;  
5) szczególne zasady i  warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych, w  tym warunki lokalizacji i naby -
wania nieruchomości na ten cel or az organy właściwe w  tych sprawach;  
6) czas pracy pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne;  
7) zasady ochrony praw pasażerów w  transporcie kolejowym.  
Art. 2. (uchylony)  
Art. 3. 1. Przepisów ustawy nie stosuje się do:  
1)3) tramwa jów i linii tramwajowych, z wyjątkiem przepisów rozdziału 2b, które stosuje się odpowiednio do linii tra m-
wajowych lokalizowanych poza pasem drogowym;  
2) transportu szynowego wykonywanego w ramach wewnątrzzakładowego procesu produkcji, przetwórstwa lub dy s-
trybucji, jednego lub kilku sąsiadujących przedsiębiorstw, w tym na obszarze górniczym – kopalń odkrywkowych, 
zwałowisk odpadów, zakładów hutniczych i koksowni, w trakcie którego pojazdy w nim uczestniczące nie wyje ż-
dżają poza obszar przedsiębiorstw lub wyj eżdżają wyłącznie na infrastrukturę prywatną;  
                                                           
1) Niniejsza ustawa w zakresie swojej regulacji wdraża:  
1) dyrektywę Rady 92/106/EWG z dnia 7 grudnia 1992 r. w sprawie ustanowienia wspólnych zasad dla niektórych typów transportu  
kombinowanego towarów między państwami członkowskimi (Dz. Urz. WE L 368 z 17.12.1992, str. 38);  
2) dyrektywę Rady 2005/47/WE z dnia 18 lipca 2005 r. w sprawie umowy między Stowarzyszeniem  Kolei Europejskich (CER) 
a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie niektórych aspektów warunków pracy pracowników wyk o-
nujących pracę w trasie uczestniczących w świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych w sektorze kolejowym 
(Dz. Urz. UE L 195 z 27.07.2005, str. 15);  
3) dyrektywę 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. w sprawie przyznawania uprawnień 
maszynistom prowadzącym lokomotywy i pociągi w obrębie systemu kolejowego Wspólnoty (Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, 
str. 51, Dz. Urz. UE L 184 z 25.06.2014, str. 11, Dz. Urz. UE L 146 z 03.06.2016, str. 22 oraz Dz. Urz. UE L 97 z 08.04.2019,  
str. 1);  
4) dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utwo rzenia jednolitego europe j-
skiego obszaru kolejowego (Dz. Urz. UE L 343 z 14.12.2012, str. 32, Dz. Urz. UE L 67 z 12.03.2015, str. 32, Dz. Urz. UE L 159 
z 16.06.2016, str. 23, Dz. Urz. UE L 352 z 23.12.2016, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 295 z 14.11.2017, str. 69); 
5) dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie interoperacyjności systemu kolei 
w Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE L 138 z 26.05.2016, str. 44 oraz Dz. Urz. UE L 165 z 27.05.2020, str. 27);  
6) dyrektywę Parla mentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie bezpieczeństwa kolei (Dz. Urz. 
UE L 138 z 26.05.2016, str. 102, Dz. Urz. UE L 59 z 07.03.2017, str. 41, Dz. Urz. UE L 317 z 09 .12.2019, str. 115, Dz. Urz. 
UE L 165 z 27.05.2020, str.  27 oraz Dz. Urz. UE L 352 z 22.10.2020, str. 1).  
I) Odnośnik  w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym 
(Dz. U. poz. 780), która weszła w życie z dniem 28 lipca 2021 r.  
2) Ze zmianą wpr owadzoną przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 780),  
która weszła w życie z dniem 28 lipca 2021 r.  
3) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 10 – Poz. 1984  
 
3) transportu linowego i linowo -terenowego, z wyjątkiem art. 10 ust. 3 pkt 2 i ust. 3a;  
4) transportu kolejowego wykonywanego na liniach kolejowych o szerokości toru mniejszej niż 300 mm.  
2. Przepisów rozdziałó w 2, 2aa –4b, 5a, 5b i 6 –12, z wyjątkiem art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a –d i pkt 3 –5, ust. 1b, 2a i 2b 
oraz art. 38a –38ba, nie stosuje się do infrastruktury nieczynnej.  
3.4) Przepisów rozdziałów 2, 2aa, 2b, 4a, 4b, 5b, 6 –6b, 7 i 10 oraz art. 17a –17ac, art. 18a –18d, art. 23 –23b, art. 23ca –23e, 
art. 23fa i art. 23h –23k, z wyjątkiem art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a –d, pkt 1a lit. b i pkt 2 –5, ust. 1b, 2a i 2b oraz art. 25g, nie stosuje się  
do infrastruktury prywatnej i przedsiębiorców wykonujących na niej przewozy, w tym do bocznic kolejowych będących 
infrastrukturą prywatną.  
4. Przepisów rozdziałów 6, 7 i 9 nie stosuje się do infrastruktury kolejowej znajdującej się na obszarze warsztatów 
naprawczych taboru kolejowego, wagonowni lub lokomotywowni.  
5.5) Przepisów rozdziałó w 2aa, 4a, 5b i 6 –6c oraz art. 5 ust. 3, 3a, 3c, 3d i 6, art. 13 ust. 1, art. 17a –17ac, art. 18a –18d, 
art. 23 –23b, art. 23ca –23e, art. 23fa, art. 23h –23k i art. 59 –64 nie stosuje się do kolei wąskotorowych.  
6.5) Przepisów ro zdziałów 2b, 5b, 7 i 10 oraz art. 17a –17ac oraz art. 18a –18d, z wyjątkiem art. 38ba, nie stosuje się 
do bocznic kolejowych niebędących infrastrukturą prywatną oraz do przedsiębiorców wykonujących na nich przewozy.  
7.6) Przepisów rozdziałów 2, 2aa, 4a, 4b, 5a, 5b, 6 –9 i 12 oraz art. 23 –23b, art. 23ca –23e, art. 23fa i art. 23h –23k nie 
stosuje się do metra. Przepisy rozdziałów 2b i 10 stosuje się odpowiednio.  
8.6) Przepisów rozdziałów 4a oraz art. 23 –23b, art. 23ca –23e, art. 23f a i art. 23h –23k nie stosuje się do sieci kolej o-
wych, które są funkcjonalnie wyodrębnione z systemu kolei Unii i przeznacz one tylko do prowadzenia przewo zów woj e-
wódzkich lub lokalnych, oraz do przewoźników kolejowych prowadzących działalność wyłącznie w ob rębie tych sieci 
kolejowych.  
9. Przepisów rozdziału 4a oraz art. 23 –23b, art. 23ca –23e, art. 23fa i art. 23h –23k nie stosuje się do:7)  
1) infrastruktury kolejowej przewidzianej wyłącznie do użytku lokalnego, turystycznego lub historycznego;  
2) pojazdów hi storycznych, pojazdów turystycznych oraz pojazdów kolejowych przeznaczonych wyłącznie do użytku 
lokalnego.  
Art. 3a. Przepisów rozporządzenia (WE) nr  1371/2007  Parlamentu Europejskiego i  Rady z  dnia 23  października 
2007  r. dotyczącego praw i  obowiązków pasa żerów w  ruchu kolejowym (Dz.  Urz. UE  L 315 z  03.12.2007, str.  14), zw a-
nego dalej „rozporządzeniem nr  1371/2007/WE ”, z wyjątkiem przepisów art.  4, art.  5, art.  8 ust.  1, art.  9, art.  11, art.  12, 
art. 16, art.  19, art.  20 ust.  1, art.  21 ust.  2, art.  22, ar t. 23, art.  24, art.  26, art.  27, art.  28 i art. 29 tego rozporządzenia, nie 
stosuje się do miejskich, podmiejskich i  regionalnych kolejowych przewozów osób.  
Art. 4. Użyte w  ustawie określenia oznaczają:  
1) infrastruktura kolejowa – elementy określone w za łączniku nr 1 do ustawy;  
1a) droga kolejowa – tor kolejowy albo tory kolejowe wraz z elementami wymienionymi w pkt 2 –12 załącznika nr 1 do 
ustawy, o ile są z nimi funkcjonalnie połączone, niezależnie od tego, czy zarządza nimi ten sam podmiot;  
1b) infrastr uktura nieczynna – infrastruktura kolejowa, na której zarządca infrastruktury nie dopuścił ruchu kolejowego;  
1c) infrastruktura prywatna – infrastruktura kolejowa wykorzystywana wyłącznie do realizacji własnych potrzeb jej 
właściciela lub jej zarządcy inn ych niż przewóz osób;  
1d) kolej wąskotorowa – kolej, której tory mają szerokość mniejszą niż 1435 mm;  
1e) pociąg – pojazd kolejowy albo skład pojazdów kolejowych, który spełnia wymagania określone dla pociągu i któremu  
zarządca infrastruktury nadał status pociągu;  
                                                           
4) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2; ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 
ustawy z dnia 23 lipca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 1556 ), która wejdzie w życie z dniem 
1 stycznia 2023 r.; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
5) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku  2; ze zmianą wprowadzoną prze z art. 1 pkt 1 
ustawy z dnia 23 lipca 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz. U. poz. 1556 ), która wejdzie w życie z dniem 
1 stycznia 2023 r.; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
6) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. c ustaw y, o której mowa w odnośniku  2. 
7) Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 11 – Poz. 1984  
 
1f) manewr – zamierzony ruch pojazdu kolejowego albo składu pojazdów kolejowych oraz związane z nim czynności na 
drodze kolejowej, z wyjątkiem wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociągu ; 
2) linia kolejowa – wyznaczona przez zarządcę infrastruktury droga kolejowa przystosowana do prowadzenia ruchu 
pociągów;  
2a) linia kolejowa o  znaczeniu państwowym – istniejąca lub projektowana linia kolejowa, której budowa, utrzymanie 
i eksploatacja uzasadniona jest ważnymi względami gospodarczymi, społecznymi, ekologiczn ymi lub obronnymi;  
2b) linia kolejowa o  znaczeniu obronnym – linię kolejową, o  znaczeniu państwowym, której utrzymanie i  eksploatację 
uzasadniają względy obronności państwa, w  tym potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i  wojsk sojuszn i-
czych w czasie podwyższenia gotowości obronnej państwa i  w czasie wojny, planowaną do objęcia osłoną techniczną;  
2c) linia kolejowa o  znaczeniu wyłącznie obronnym – linię kolejową, o  znaczeniu państwowym, dla której jedynym 
kryterium zaliczenia do linii o  znaczeniu p aństwowym są względy obronności państwa, w  tym potrzeby Sił Zbrojnych 
Rzeczy pospolitej Polskiej i  wojsk sojuszniczych we wszystkich stanach gotowości obronnej państwa i  w czasie wojny;  
2d) linia tramwajowa – tor tramwajowy albo tory tramwajowe wraz z obie ktami budowlanymi, urządzeniami oraz inst a-
lacjami, stanowiącymi całość techniczno -użytkową, przeznaczoną do prowadzenia ruchu tramwajów oraz obsługi 
pasażerów, pieszych i rowerzystów, w tym perony tramwajowe, ciągi piesze, chodniki i drogi rowerowe;  
3) przyległy pas gruntu – grunty wzdłuż linii kolejowych, usytuowane po obu ich stronach, przeznaczone do zapewni e-
nia bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego;  
3a) pas gruntu pod linię kolejową – powierzchnię gruntu wykorzystywaną do budowy lub przebudowy linii  kolejowej 
określoną w  decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej;  
4)8) sieć kolejowa – linie kolejowe, stacje pasażerskie, stacje rozrządowe, terminale towarowe i wszystkie inne elementy 
infrastruktury kolejowej niezbędne do zapewnienia bezpiecznej i  ciągłej eksploatacji systemu kolei Unii;  
4a) plan transportowy – plan zrównoważonego rozwoju publicznego transportu zbiorowego opracowany przez organiz a-
tora publicznego transportu zbiorowego i  ogłoszony zgodnie z  ustawą z  dnia 16  grudnia 2010  r. o publicz nym tran s-
porcie zbiorowym (Dz.  U. z 2021 r. poz.  1371 ); 
5) odcinek linii kolejowej – część linii kolejowej zawartą między stacjami węzłowymi albo między punktem początk o-
wym lub końcowym linii kolejowej i  najbliższą stacją węzłową;  
6)9) pojazd kolejowy – pojazd dostosowany do poruszania się na własnych kołach po  torach kolejowych, napędzany 
w inny sposób niż siłą ludzkich mięśni lub bez napędu;  
6a) (uchylony)  
6b)10) dysponent – podmiot będący właścicielem pojazdu kolejowego lub posiadający prawo do korzystani a z niego jako 
środka transportu, wpisany do europejskiego rejestru pojazdów kolejowych (EVR);  
6c)10) podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM11)) – wpisany do europejskiego rejestru poja z-
dów kolejowych (E VR) podmiot obowiązany do zagwarantowania utrzymania pojazdu kolejowego;  
6d) podmiot zamawiający – podmiot, który zamawia zaprojektowanie, budowę, odnowienie lub modernizację podsystemu,  
w szczególności przewoźnika kolejowego, zarządcę infrastruktury lub d ysponenta;  
6e) (uchylony)12) 
6f) pojazd kolejowy specjalny – pojazd kolejowy przeznaczony do utrzymania, naprawy lub budowy infrastruktury 
kolejowej, lub przeznaczony do prowadzenia działań ratowniczych;  
6g) krajowy rejestr infrastruktury (RINF) – rejestr i nfrastruktury kolejowej, a  także bocznic kolejowych eksploatowanych  
na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;  
6h) pojazd historyczny – pojazd kolejowy:  
a) wpisany do inwentarza muzealiów, o którym mowa w ustawie z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U . 
z 2020 r. poz. 902 oraz z 2021 r. poz. 1641 ), lub do inwentarza muzeum lub rejestru zabytków, lub wojewód z-
kiej ewidencji zabytków, o  których mowa w ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i  opiece nad 
zabytkami (Dz. U. z  2021 r. poz. 710 i 95 4), lub  
                                                           
8) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
9) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
10) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszła w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
11) ECM – Entity in Charge of Maintenance.  
12) Przez art. 1 pkt 5 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszła w życie z dniem 16 czerwca  2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 12 – Poz. 1984  
 
b) będący lokomotywą parową eksploatowaną przed dniem 14 listopada 1997 r., lub  
c) spełniający co najmniej jeden z następujących warunków:  
– zawiera rozwiązania konstrukcyjne o charakterze unikatowym dokumentujące etapy rozwoju techniki kolejowej,  
– jest z wiązany z wydarzeniami historycznymi lub był użytkowany przez znane postacie historyczne;  
6i) pojazd turystyczny – pojazd kolejowy wykorzystywany wyłącznie w celach turystycznych, demonstracyjnych lub 
rekreacyjnych;  
7) zarządca infrastruktury – podmiot odp owiedzialny za zarządzanie infrastrukturą kolejową, jej eksploatację, utrzym a-
nie, odnowienie lub udział w rozwoju tej infrastruktury, a w przypadku budowy nowej infrastruktury, podmiot, który 
przystąpił do jej budowy w charakterze inwestora;  
8) obszar kole jowy – powierzchnia gruntu określona działkami ewidencyjnymi, na której znajduje się droga kolejowa, 
budynki, budowle i  urządzenia przeznaczone do zarządzania, eksploatacji i  utrzymania linii kolejowej oraz przewozu 
osób i  rzeczy;  
8a) dworzec kolejowy – obiekt budowlany lub zespół obiektów budowlanych, w którym znajdują się pomieszczenia 
przeznaczone do obsługi podróżnych korzystających z transportu kolejowego, położony przy linii kolejowej;  
9)13) przewoźnik kolejowy – przedsiębiorca uprawniony do wykonywani a przewozów kolejowych, w tym przedsiębiorca 
świadczący wyłącznie usługę trakcyjną, na podstawie licencji i jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, lub przedsi ę-
biorca uprawniony do wykonywania przewozów kolejowych na podstawie świadectwa bezpieczeństwa;  
9a) usługa trakcyjna – działalność przewoźnika kolejowego polegającą na zapewnieniu pojazdu kolejowego z  napędem 
wraz z  obsługą maszynistów do wykonywania przewozu kolejowego albo zapewnienie obsługi maszynistów do 
prowadzenia pojazdu kolejowego z  napędem;  
9b) aplikant – przewoźnik kolejowy, międzynarodowe ugrupowanie interesów gospodarczych obejmujące przewoźników  
kolejowych lub inny podmiot zainteresowany uzyskaniem zdolności przepustowej, w szczególności organizator 
publicznego transportu kolejowego, spedy tor, nadawca ładunku lub operator transportu kombinowanego;  
9c) umowa ramowa – umowa zawierana między zarządcą infrastruktury a aplikantem o rezerwację zdolności przepust o-
wej w okresie wykraczającym poza okres obowiązywania rocznego rozkładu jazdy pociągów ; 
10) bocznica kolejowa – wyznaczona przez zarządcę infrastruktury droga kolejowa, połączona bezpośrednio lub pośre d-
nio z linią kolejową, służąca do wykonywania czynności ładunkowych, utrzymaniowych lub postoju pojazdów kol e-
jowych albo przemieszczania i wł ączania pojazdów kolejowych do ruchu po sieci kolejowej;  
10a)14) użytkownik bocznicy kolejowej – podmiot zarządzający bocznicą kolejową;  
11) zdolność przepustowa – możliwość eksploatacyjno -ruchowa drogi kolejowej do wykonania na niej przejazdów p o-
ciągów alb o manewrów w określonym czasie;  
12) trasa pociągu – zdolność przepustowa zarezerwowana dla przejazdu pociągu;  
13)15) typ pojazdu – ogół rozwiązań technicznych zastosowanych w projekcie pojazdu, określonych zasadniczymi cechami  
konstrukcyjnymi pojazdu;  
13a)16) obszar użytkowania pojazdu – sieć kolejowa lub sieci kolejowe na terytorium państwa członkowskiego Unii Eur o-
pejskiej lub państw członkowskich Unii Europejskiej, gdzie dany pojazd ma być użytkowany;  
14) typ budowli – budowlę przeznaczoną do prowadzenia ru chu kolejowego o  określonych powtarzalnych parametrach 
technicznych i  eksploatacyjnych;  
14a) typ urządzenia – urządzenie lub system przeznaczone do prowadzenia ruchu kolejowego o  określonych powtarza l-
nych parametrach technicznych i  eksploatacyjnych;  
15)17) świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu – dokument uprawniający do eksploatacji odpowiednio typu pojazdu,  
typu budowli albo typu urządzenia;  
                                                           
13) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
14) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. f ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
15) W brzmien iu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. g ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
16) Dodany przez art. 1 pkt 5 lit. h ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
17) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 5 lit. i ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 13 – Poz. 1984  
 
15a) certyfikat zgodności typu – dokument wystawiony przez jednostkę organizacyjną uprawnioną do przeprowadzen ia 
badań technicznych koniecznych do uzyskania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu potwierdzający prz e-
prowadzenie tych badań z  wynikiem pozytywnym;  
15b) certyfikat zgodności z  typem – dokument wystawiony przez jednostkę organizacyjną uprawnioną do  przeprowadzenia  
badań technicznych koniecznych do stwierdzania zgodności z  typem, potwierdzający, że dane urządzenie, budowla 
albo pojazd kolejowy są zgodne z  typem, który uprzednio uzyskał świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu;  
16) (uchylony)  
16a) (uchylony)  
17) świadectwo sprawności technicznej pojazdu kolejowego – dokument potwierdzający, że pojazd kolejowy jest spra w-
ny technicznie;  
18)18) świadectwo bezpieczeństwa – dokument potwierdzający zdolność bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego 
i wyko nywania przewozów kolejowych, wydawany podmiotom zwolnionym z  obowiązku uzyskania jednolitego ce r-
tyfikatu bezpieczeństwa  i autoryzacji bezpieczeństwa;  
18a)19) jednolity certyfikat bezpieczeństwa – dokument potwierdzający ustanowienie przez przewoźnika kolej owego sy s-
temu zarządzania bezpieczeństwem i możliwość bezpiecznego prowadzenia działalności w planowanym obszarze 
działalności;  
18b)19) autoryzacja bezpieczeństwa – dokument potwierdzający ustanowienie pr zez zarządcę infrast ruktury sys temu z a-
rządzania bezpieczeństwem oraz zdolność spełniania przez niego wymagań niezbę dnych do bez piecznego projekt o-
wania,  eksploatacji i utrzymania infrastruktury kolejowej, w tym systemu sterowania ruchem kolejowym i sygnalizacji;  
19) umowa o  świadczenie usług publicznych – umowa o  świadczenie usług publicznych w  zakresie publicznego tran s-
portu zbiorowego w  rozumieniu ustawy z  dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym;  
19a) organizator publicznego transportu kolejowego – organiza tor publicznego transportu zbiorowego w  rozumieniu 
ustawy z  dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym w  zakresie odnoszącym się do pasażerskich 
przewozów kolejowych;  
19b) operator publicznego transportu kolejowego – operator publicznego tr ansportu zbiorowego w  rozumieniu ustawy 
z dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym w  zakresie odnoszącym się do pasażerskich przew o-
zów kolejowych;  
19c) przewóz o  charakterze użyteczności publicznej – przewóz o  charakterze użyteczności pub licznej w  rozumieniu ustawy  
z dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym;  
19d) (uchylony)  
20) (uchylony)  
20a) przewozy wojewódzkie – wojewódzkie przewozy pasażerskie w rozumieniu ust awy z dnia 16 grudnia 2010 r. 
o publicznym transporcie zbi orowym;  
20b) przewozy lokalne – powiatowe przewozy pasażerskie, powiatowo -gminne przewo zy pasażerskie, gminne przewozy  
pasażerskie lub metropolitarne przewozy pasażerskie w rozumieniu ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym 
transporcie zbiorowym;  
21) (uchylony)  
22) przewóz technologiczny – przejazd wykonywany na potrzeby zarządcy infrastruktury w  celu jej budowy, naprawy, 
utrzymania, nadzoru bądź usuwania awarii;  
22a) pasażerski przewóz okazjonalny – jednorazowy przewóz w zakresie pasażerskiego transp ortu kolejowego mający na 
celu zaspokojenie potrzeb przewozowych nieprzewidzianych w realizowanych na danej linii przewozach na podstawie  
umowy o świadczenie usług publicznych albo decyzji o przyznaniu otwartego dostępu albo decyzji o przyznaniu 
ograniczon ego dostępu;  
23) rozkład jazdy pociągów – plan, według którego mają się odbywać przejazdy pociągów na danej sieci kolejowej lub 
jej części w  czasie, w  którym on obowiązuje;  
                                                           
18) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 5 lit. j ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
19) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. k ustawy, o której mow a w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 14 – Poz. 1984  
 
24) (uchylony)  
25) (uchylony)  
26)20) system kolei Unii – elementy wymienione w załąc zniku nr 1a do ustawy;  
26a) (uchylony)21) 
27) (uchylony)  
28) (uchylony)  
29)22) interoperacyjność – zdolność systemu kolei Unii do zapewnienia bezpiecznego i nieprzerwanego przejazdu poci ą-
gów spełniających wymagany stopień wydajności;  
30)23) składnik interoper acyjności – podstawowe składniki, grupy składników, podzespoły lub zespoły, które są włączone 
lub które mają być włączone do podsystemu, od którego pośrednio lub bezpośrednio zależy interoperacyjność; 
składnikiem interoperacyjności jest również oprogramowa nie; 
30a)24) szczególny przypadek – część systemu kolei Unii, dla którego, tymczasowo lub na stałe, ustalono odrębne przepisy 
w technicznych specyfikacjach interoperacyjności ze względu na istniejące ograniczenia geograficzne, topograficzne 
lub miejskie lub  ze względu na konieczność zapewnienia zgodności z istniejącym systemem kolei Unii;  
30b)25) punkty otwarte – wskazane w  technicznych specyfikacjach interoperacyjności warunki techniczne odnoszące się 
do zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , do których stosuje  się przepisy krajowe;  
30c)26) zaawansowany etap realizacji – etap planowania albo realizacji projektu odnowienia, modernizacji lub budowy 
podsystemu, na którym zmiana specyfikacji technicznych mogłaby zagrozić planowanej rentowności tego projektu;  
31)26) podsystem – część systemu kolei Unii o charakterze strukturalnym bądź funk cjonalnym, dla której ustalono  odrębne 
zasadnicze wymagania systemu kolei;  
32)26) zasadnicze wymagania systemu kolei – wymagania określone w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 
2016/797 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie interoperacyjności systemu kolei  w Unii Europejskiej , dotyczące skła d-
ników  interoperacyjności, podsystemów i ich powiązań, których wypełnienie w ymagane jest w celu zapewnienia inter -
operacyjności ; 
33)25) techniczne specyfikacje interoperacyjności – specyfikacje obejmujące podsystemy lub ich części w  celu spełnienia 
zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , ogłas zane przez  Komisję Europejską w Dzienniku Urzędowym Unii Europe j-
skiej;  
33a)27) specyfikacja europejska – specyfikacja należąca do jednej z następujących kategorii:  
a) specyfikacji technicznej z dziedziny technologii informacyjno -komunikacyjnych (TIK) określonej zgodn ie 
z art. 13 i art. 14,  
b) normy europejskiej w rozumieniu art. 2 pkt 1 lit. b  
– rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie 
normalizacji europejskiej, zmieniającego dyrektywy Rady 89/686/EWG i 93/15/EWG oraz dyrektywy Parlamentu 
Europejskiego i Rady 94/9/WE, 94/25/WE, 95/16/WE, 97/23/WE, 98/34/WE, 2004/22/WE, 2007/23/WE, 2009/23/WE  
i 2009/105/WE oraz uchylającego decyzję Rady 87/95/EWG i decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1673/2006/WE  
(Dz. Urz. UE L 316 z 14.11.2012, str. 12, z późn. zm.28)), 
c) europejskiej aprobaty technicznej;  
                                                           
20) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. l ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
21) Przez art. 1 pkt 5 lit. m ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
22) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. n ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
23) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 5 lit. o ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
24) W brzmieniu ustal onym przez art. 1 pkt 5 lit. p ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
25) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
26) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. q ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
27) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. r ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
28) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L  241 z 17.09.2015, str. 1.  
  
Dziennik  Ustaw  – 15 – Poz. 1984  
 
33b)29) procedura weryfikacji WE podsystemu – czynności podejmowane pr zez producenta albo jego upoważ nionego 
przedstawiciela mającego siedzibę na terytorium państw a członkowskiego Unii Europejskiej, podmiot zamawiający, 
wykonawcę modernizacji, importera, inwestora, dysponenta, użytkownika bocznicy kolejowej, zarządcę infrastruk tu-
ry albo przewoźnika kolejowego, mające na celu wykazanie, że podsystem jest zgodny z zas adniczymi wymaganiami 
systemu kolei, spełnia wymagania zawarte w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej oraz przepisach krajowych 
i może zostać dopuszczony do eksploatacji w systemie kolei Unii;  
34)25) certyfikat weryfika cji WE podsystemu – dokument wydany przez jednostk ę notyfikowan ą potwierdzaj ący, że pod-
system jest zgodny z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei ; 
34a) (uchylony)30) 
34b)25) certyfikat WE zgodno ści lub przydatno ści do stosow ania sk ładnika interoperacyjno ści – dokument wydany przez 
jednostk ę notyfikowan ą potwierdzaj ący, że składnik interoperacyjno ści jest zgodny z  zasadnicz ymi wymagania mi 
systemu kolei  lub potwierdzaj ący, że składnik interoperacyjno ści jest przydatny do stosow ania;  
34ba)31) certyfikat weryfikacji podsystemu – dokument wydany przez jednostkę wyznaczoną potwierdzający, że podsystem  
jest zgodny z  właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i  dokumentami normalizacyjnymi, których 
zastosowanie umożliwia spełnien ie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei ; 
34c) (uchylony)  
34d) (uchylony)  
34e) (uchylony)  
34f) jednostka notyfikowana – podmiot odpowiedzialny za ocen ę zgodno ści lub przydatno ści do stosowania sk ładnika 
interoperacyjno ści oraz odpowiedzialny za prowadzenie pr ocedur weryfikacji WE podsystemów;  
34g)32)  jednostka wyznaczona – podmiot wyznaczony do przeprowadzania oceny zgodności podsystemów na zgodność 
z właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i  dokumentami normalizacyjnymi, których zastosowanie 
umożliwi a spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei ; 
35)33) deklaracja weryfikacji WE podsystemu – oświadczenie producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela mają -
cego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej, podmiotu zamawiającego,  wykonawcy  moder -
nizacji,  importera, inwestora, dysponenta, użytkownika bocznicy kolejowej, zarządcy infrastruktury albo przewoźnika 
kolejowego stwierdzające, na jego wyłączną odpowiedzialność, że podsystem, który został poddany procedurze 
weryfikacji WE podsystemu, jest zgodny z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei  i spełnia wymagania zawarte 
w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej oraz przepisach krajowych;  
35a) (uchylony)34) 
35b)33) deklaracja WE zgodności lub przyda tności do stosowania składnika interoperacyjności – oświadczenie producenta 
albo jego upoważnionego przedstawiciela mającego siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europe j-
skiej, podmiotu zamawiającego, wykonawcy modernizacji, importera, inwesto ra, dysponenta, użytkownika bocznicy 
kolejowej, zarządcy infrastruktury albo przewoźnika kolejowego stwierdzające, na jego wyłączną odpowiedzialność, 
że składnik interoperacyjności jest zgodny z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei  i spełnia wymagania za warte 
w odpowiednich przepisach Unii Europejskiej oraz przepisach krajowych, lub potwierdzające, że składnik interop e-
racyjności jest przydatny do stosowania;  
                                                           
29) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. r ust awy, o której mowa w odnośniku 2; ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 2 
ustawy wymi enionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
30) Przez art. 1 pkt 5 lit. s ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
31) Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 września 2020 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym (Dz.  U. poz. 1778), 
która weszła w życie z dniem 14 października 2020 r.; ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnoś -
niku 2. 
32) Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośni ku 31; ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 
ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
33) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2, i zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 2 ustawy 
wymienionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
34) Przez art. 1 pkt 5 lit. t ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 16 – Poz. 1984  
 
35c)35) deklaracja zgodności z typem – oświadczenie producenta albo jego upowa żnionego przedstawici ela ma jącego 
siedzibę na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejsk iej, podmiotu zamawiającego, wy konawcy modern i-
zacji, importera, inwestora, dysponenta, zarządcy infrastruktury, użytkownika bocznicy kolejowej albo przewoźnika 
kolejowego stwierdzając e, na jego wyłącz ną odpowiedzialność, że dany po jazd kolejowy, urządzenie albo budowla 
są zgodne odpowiednio z ty pem pojazdu, urządzenia albo bu dowli, który już otrzymał zezwolenie na dopuszczenie 
do eksploatacji lub zezwolenie na wprowadzenie do obrotu al bo świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu;  
36)35) dopuszczenie do eksploatacji – wszystkie czynności, w wyniku których podsystem zostaje oddany do eksploatacji;  
36a)36) dopuszczenie do eksploatacji typu – czynności fakt yczne i  prawne konieczne do dopuszczenia odpowiednio typu 
pojazdu, typu budowli albo typu urządzenia do użytkowania, kończące się wydaniem świadectwa do puszczenia do 
eksploatacji typu;  
36b) (uchylony)37) 
36c) terminal towarowy – obiekt budowlany lub zespół  obiektów budowlanych obejmujący drogę kolejową, umożliwiający  
załadunek lub rozładunek wagonów lub integrację różnych rodzajów transportu w zakresie przewozów towarów;  
37) środki publiczne – środki publiczne w  rozumieniu przepisów o  finansach publicznych;  
37a) państwo członkowskie Unii Europejskiej – państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz państwo członkowskie Euro -
pejskiego Porozumienia o  Wolnym Handlu (EFTA) – stronę umowy o  Europejskim Obszarze Gospodarczym i  Kon-
federację Szwajcarską;  
38)38) Agencja  – Agencję Kolejową Unii Europejskiej ustanowioną rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i  Rady 
(UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i  uchylenia rozporządzenia 
(WE) nr  881/2004  (Dz. Urz. UE  L 138 z  26.05.2016 , str. 1); 
38a)39) punkt kompleksowej obsługi – system informacyjno -komunikacyjny, o  którym mowa w  art. 12 ust. 1 rozporządzenia  
Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europe j-
skiej i  uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004;  
39)40) system zarządzania bezpieczeństwem – organizacja, środki i procedur y przyjęte przez zarządcę infra struktury 
i przewoźnika kolejowego w celu zapewnienia bezpiecznego zarządzania swoim działaniem;  
40) wspólne wskaźniki bezpieczeństwa (CSI) – informacje statystyczne odnoszące się do wypadków i  incydentów kol e-
jowych, skutków wypadków, bezpieczeństwa technicznego infrastruktury kolejowej i  zarządzania bezpieczeństwem;  
41)41) wspólne metody oceny bezpieczeństwa (CSM) – metody  opisujące ocenę poziomu bezpieczeństwa, spełniania celów  
bezpieczeństwa oraz zgodności z innymi wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa;  
42)41) wspólne cele bezpieczeństwa (CST) – minimalne poziomy bezpieczeństwa, które powi nny być osiągnięte przez 
system kolei Unii jako całość lub w odpowiednich przypadkach przez różne części systemu kolei Unii;  
43)41) modernizacja – większe prace modyfikacyjne wykonywane w podsystemie lub jego części poprawia jące całkowite 
osiągi podsystemu oraz skutkujące zmianą dokumentacji technicznej dołączonej do deklaracji weryfikacji WE, o ile 
taka dokumentacja techniczna istnieje;  
44) odnowienie – większe prace wymienne w  podsystemie lub w  części podsystemu, które nie zmieniają całkowitych 
osiągów podsystemu;  
44a) rozwój infrastruktury kolejowej – planowanie sieci kolejowej, planowanie finansowe i inwestycyjne oraz budowa lub 
modernizacja infrastruktury kolejowej;  
45) wypadek  – niezamierzone nagłe zdarzenie lub ciąg tak ich zdarzeń z  udziałem pojazdu kolejowego, powodujące 
negatywne konsekwencje dla zdrowia ludzkiego, mienia lub środowiska; do wypadków zalicza się w  szczególności:  
a) kolizje,  
b) wykolejenia,  
                                                           
35) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. u ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
36) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 5 lit. w ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
37) Przez art. 1 pkt 5 lit. x  ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
38) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. c ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
39) Dodany przez art. 1 pkt 5 lit. y ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
40) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. z ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
41) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. za ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 17 – Poz. 1984  
 
c) zdarzenia na przejazdach,  
d) zdarzenia z  udziałem osób spowod owane przez pojazd kolejowy będący w  ruchu,  
e) pożar pojazdu kolejowego;  
46) poważny wypadek – każdy wypadek spowodowany kolizją, wykolejeniem lub innym zdarzeniem mającym oczyw i-
sty wpływ na regulacje bezpieczeństwa kolei lub na zarządzanie bezpieczeństwem : 
a) z przynajmniej jedną ofiarą śmiertelną lub przynajmniej 5 ciężko rannymi osobami, lub  
b) powodujący znaczne zniszczenie pojazdu kolejowego, infrastruktury kolejowej lub środowiska, które mogą 
zostać natychmiast oszacowane przez komisję badającą wypade k na co najmniej 2  miliony euro;  
47)42) incydent – każde zdarzenie, inne niż wypadek lub poważny wypadek, mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu 
kolejowego;  
48) postępowanie – proces mający na celu zapobieganie wypadkom i  incydentom obejmujący zbieranie i  analizę info r-
macji, wyciąganie wniosków dotyczących przyczyn wypadków i  incydentów oraz w  uzasadnionych przypadkach 
opracowanie zaleceń dotyczących bezpieczeństwa;  
49)43) interoperacyjne usługi transgraniczne – usługi, których świadczenie wiąże się z przekrocz eniem granic Rzeczypospol i-
tej Polskiej i wymaga uprawnień do prowadzenia działalności obejmujących przynajmniej dwa państwa członkowskie 
Unii Europejskiej;  
50) tajemnica przedsiębiorstwa – tajemnica przedsiębiorstwa w rozumieniu ustawy z dnia 16 kwietnia 1 993 r. o zwalcz a-
niu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 20 20 r. poz.  1913  oraz z 2021 r. poz. 1655 ); 
51) obiekt infrastruktury usługowej – obiekt budowlany wraz z gruntem, na którym jest usytuowany, oraz instalacjami 
i urządzeniami, przeznaczony w całości lu b w części do świadczenia jednej lub większej liczby usług, o których 
mowa w ust. 2 i 3 załącznika nr 2 do ustawy;  
52) operator obiektu infrastruktury usługowej – podmiot wykonujący działalność polegającą na zarządzaniu obiektem 
infrastruktury usługowej lu b świadczeniu na rzecz przewoźników kolejowych co najmniej jednej z usług, o których 
mowa w ust. 2 i 3 załącznika nr 2 do ustawy;  
53) stacja pasażerska – obiekt infrastruktury usługowej obejmujący dworzec kolejowy wraz z infrastrukturą umożliwi a-
jącą pasaże rom dostęp do peronu, pieszo lub pojazdem, z drogi publicznej lub dworca kolejowego;  
54) operator stacji pasażerskiej – podmiot zarządzający stacją pasażerską;  
55) stacja rozrządowa – stacja kolejowa wyposażona w urządzenia do rozrządu wagonów, w skład któ rej wchodzą urz ą-
dzenia umożliwiające zestawianie składów pociągów i wykonywanie manewrów;  
56) tory postojowe – tory przeznaczone specjalnie do tymczasowego postoju pojazdów kolejowych lub składów poja z-
dów kolejowych między dwoma okresami ich eksploatacji ; 
57) przedsiębiorstwo zintegrowane pionowo:  
a) podmiot lub grupę podmiotów, w których zarządca infrastruktury:  
– jest kontrolowany przez podmiot, który jednocześnie kontroluje co najmniej jednego przewoźnika kolejow e-
go wykonującego przewozy na sieci kolejow ej tego zarządcy,  
– jest kontrolowany przez co najmniej jednego przewoźnika kolejowego, który wykonuje przewozy na jego 
sieci kolejowej,  
– kontroluje co najmniej jednego przewoźnika kolejowego, który wykonuje przewozy na jego sieci kolejowej  
– na podstawie  praw, umów lub jakichkolwiek innych środków prawnych lu b faktycznych, o których mowa 
w art. 3 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 139/2004 z dnia 20 stycznia 2004 r. w sprawie kontroli koncentracji 
przedsiębiorstw (rozporządzenie WE w sprawie kontroli łącz enia przed siębiorstw) (Dz. Urz. UE L 24 z  29.01.2004, 
str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 8, t. 3, str. 40), zwanego dalej „rozporządze niem (WE) 
nr 139/2004”,  
b) podmiot, w którego skład wchodzi zarządca infrastruktury oraz wyodrębnione o rganizacyjnie części tego po d-
miotu, nieposiadające odrębnej osobowości prawnej, wykonujące przewozy kolejowe;  
                                                           
42) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. zb ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
43) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 5 lit. zc ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 18 – Poz. 1984  
 
58) przewozy pasażerskie kolejami dużych prędkości – przewozy pasażerskie wykonywane bez przystanków pośrednich 
między dwoma miejscami położonymi od siebie w odległości większej niż 200 km, na liniach kolejowych specjalnie 
przystosowanych do prędkości nie mniejszej niż 250 km/h, wykonywane średnio z taką prędkością;  
59) funkcje podstawowe – podejmowanie przez zarządcę infrastruktury decyzji dotycząc ych udostępniania infrastruktury 
kolejowej i pobierania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej, w tym ich ustalania, z godnie z przepisami 
rozdziału 6;  
60)44) rodzaj działalności – przewozy pasażerskie, w  tym przewozy kolejami dużych prędkości, prze wozy towarowe, 
w tym przewozy towarów niebezpiecznych, lub wyłącznie manewry;  
61)44) zakres działalności – zakres określany w  kategoriach liczby pasażerów lub wolumenu towarów oraz szacunkowej wie l-
kości przewoźnika kolejoweg o wyrażonej liczbą osób zatrudnionych w  sektorze kolejowym;  
62)44) obszar działalności – sieć kolejowa lub sieci kolejowe na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub 
państw członkowskich Unii Europejskiej, gdz ie przewoźnik kolejowy zamierza prowadzić działalność.  
Rozdział 2  
Infrastruktura kolejowa  
Art. 5. 1. Do zadań zarządcy infrastruktury, zwanego dalej „zarządcą ”, należy:  
1) zarządzanie infrastrukturą kolejową polegające na:  
a) nadawaniu drodze kolejowej sta tusu linii kolejowej przez określenie:  
– elementów infrastruktury kolejowej wchodzących w jej skład,  
– jej punktu początkowego i końcowego,  
– stacji kolejowych wchodzących w jej skład,  
– odcinków, na jakie jest podzielona,  
– jej numeru,  
b) nadawaniu drodze  kolejowej statusu bocznicy kolejowej przez określenie jej punktu początkowego i końcowego,  
c) znoszeniu statusu linii kolejowej i bocznicy kolejowej,  
d) określaniu elementów infrastruktury kolejowej, które stanowią infrastrukturę prywatną lub nieczynną,  
e) wykonywaniu funkcji podstawowych;  
f) (uchylona)  
1a) eksploatacja infrastruktury kolejowej polegająca na:  
a) udostępnianiu infrastruktury kolejowej, świadczeniu usług z tym związanych i pobieraniu z tego tytułu opłat,  
b) prowadzeniu ruchu kolejowego;  
2) utrzymanie infrastruktury kolejowej przez prowadzenie prac mających na celu utrzymanie stanu i zdolności istniej ą-
cej infrastruktury kolejowej do bezpiecznego prowadzenia ruchu kolejowego, w tym nadzór nad funkcjonowaniem 
urządzeń sterowania ruchem kolejowym  i przytorowych urządzeń kontroli bezpiecznej jazdy pociągów;  
3) zarządzanie nieruchomościami będącymi elementem infrastruktury kolejowej;  
4) udział w rozwoju infrastruktury kolejowej;  
5) odnowienie infrastruktury kolejowej.  
1a. Przepisów ust. 1 pkt 1 lit.  a–c i e oraz pkt 1a nie stosuje się do zarządcy, który nie zarządza torami kolejowymi.  
1b. Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 1 –2, w szczególności w zakresie prowadzenia ruchu kolejowego i utrz y-
mania infrastruktury kolejowej, są wykonywane przez zarządc ę w sposób przejrzysty, zapewniający niedyskryminujące 
traktowanie aplikantów i przewoźników kolejowych oraz uniemożliwiający konflikt interesów.  
2. (uchylony)  
2a. Zarządca sporządza statut sieci kolejowej wskazujący linie kolejowe, bocznice kolejowe oraz inne drogi kolej o-
we przez niego zarządzane, a także wskazujący, które z nich stanowią infrastrukturę nieczynną lub prywatną. Zarządca 
umieszcza w statucie sieci kolejowej również informację o elementach infrastruktury kolejowej wchodzących w skład linii 
kolejowej, które są zarządzane przez innego zarządcę.  
                                                           
44) Dodany przez art. 1 pkt 5 lit. zd ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 19 – Poz. 1984  
 
2b. Brak statutu sieci kolejowej, o którym mowa w ust. 2a, jest równoznaczny z nadaniem zarządzanej infrastrukt u-
rze statusu infrastruktury nieczynnej.  
2c. Podmioty, o których mowa w ust. 1a, przekazują za rządcy, o którym mowa w ust. 2a, informację o elementach 
infrastruktury kolejowej, o których mowa w pkt 2 –12 załącznika nr 1 do ustawy, funkcjonalnie połączonych z liniami 
kolejowymi zarządcy, o którym mowa w ust. 2a.  
3. Zarządca, który udostępnia infrastr ukturę kolejową, z wyjątkiem zarządcy, który udostępnia wyłącznie infrastru k-
turę kolejową stanowiącą element obiektu infrastruktury usługowej, nie jest uprawniony do wykonywania przewozów 
kolejowych, z wyjątkiem wykonywania przewozów technologicznych dla w łasnych potrzeb.  
3a. Przewoźnik kolejowy nie jest uprawniony do zarządzania infrastrukturą kolejową z wyjątkiem infrastruktury 
kolejowej stanowiącej element obiektu infrastruktury usługowej, którego jest operatorem, oraz infrastruktury prywatnej.  
3b. Przep isów ust. 3 i 3a, rozdziału 2aa oraz art. 37 ust. 3 –8 nie stosuje się do przedsiębiorcy, który łączy funkcję z a-
rządcy i przewoźnika kolejowego przez zarządzanie infrastrukturą kolejową i wykonywanie wyłącznie miejskich, po d-
miejskich lub regionalnych przewo zów kolejowych na sieciach kolejowych lub liniach kolejowych:  
1) wydzielonych, o  zasięgu lokalnym lub regionalnym, lub  
2) przeznaczonych wyłącznie do wykonywania miejskich lub podmiejskich przewozów kolejowych.  
3c. Do przedsiębiorcy, o  którym mowa w  ust. 3b, udostępniającego infrastrukturę kolejową innym przewoźnikom 
kolejowym przepisy art.  37 ust.  3–8 stosuje się.  
3d. Jeżeli przedsiębiorca, o  którym mowa w  ust. 3b lub 3c, znajduje się pod bezpośrednią lub pośrednią kontrolą 
podmiotu wykonującego lub integr ującego usługi transportu kolejowego inne niż przewozy miejskie, podmiejskie lub 
regionalne, stosuje się następujące zasady:  
1) środki publiczne nie mogą być przenoszone pomiędzy przedsiębiorcą a  podmiotem wykonującym lub integrującym 
usługi transportu kol ejowego inne niż przewozy miejskie, podmiejskie lub regionalne;  
2) przedsiębiorca prowadzi rachunkowość w  sposób umożliwiający monitorowanie zakazu, o  którym mowa w  pkt 1; 
3) przedsiębiorca sporządza bilans oraz rachunek zysków i  strat oddzielnie od podmio tu wykonującego lub integrując e-
go usługi transportu kolejowego inne niż przewozy miejskie, podmiejskie lub regionalne;  
4) przedsiębiorca, który nie jest obowiązany na podstawie przepisów o  rachunkowości do publikowania własnych sprawo -
zdań finansowych, pub likuje te sprawozdania na swoich stronach internetowych.  
3e. Minister właściwy do spraw transportu ogłasza, w  drodze obwieszczenia, wykaz przedsiębiorców, o  których 
mowa w  ust. 3b i 3c. 
4. (uchylony)  
5. (uchylony)  
6. Rada Ministrów określi, w  drodze rozpor ządzenia, zasady współdziała nia Ministra Obrony Narodowej z zarzą d-
cami i  przewoźnikami kolejowymi w  zakresie dostosowania infrastruktury kolejowej do wymogów obronności państwa, 
uwzględniając wymagania związane z  obronnością państwa.  
Art. 5a. Do wykonywani a zadań zarządcy, o których mowa w art. 5 ust. 1, w odniesieniu do infrastruktury kolejowej  
o znaczeniu obronnym, przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o partnerstwie publiczno -prywatnym (Dz. U. z  2020 r. 
poz. 711 i 2275 oraz z 2021 r. poz. 868 ) nie s tosuje się.  
Art. 5b. Na wniosek organizatora publicznego transportu kolejowego zarządca przygotowuje i  przedstawia informacje:  
1) niezbędne do opracowania projektu planu transportowego;  
2) dotyczące przepustowości infrastruktury danej trasy i  standardu jak ości dostępu danej linii kolejowej oraz zakres 
planowanych remontów oraz inwestycji infrastruktury kolejowej służące do określenia warunków umowy o  świad -
czenie usług publicznych.  
Art. 5c. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządze nia, zakres i  tryb udzielania przez z a-
rządcę infrastruktury organizatorowi publicznego transportu kolejowego informacji, o  których mowa w  art. 5b, mając na 
uwadze potrzebę zapewnienia danych niezbędnych do opracowania planu transportowego oraz do określeni a warunków 
umowy o  świadczenie usług publicznych, a  także konieczność przeprowadzenia właściwych analiz.  
  
Dziennik  Ustaw  – 20 – Poz. 1984  
 
Art. 6. 1. Linie kolejowe dzielą się na:  
1) linie o  znaczeniu państwowym;  
2) linie pozostałe.  
2. Rada Ministrów określa, w  drodze rozporządzenia, wykaz  linii kolejowych, które ze względów gospodarczych, 
społecznych, obronnych lub ekologicznych mają znaczenie państwowe, z  zastrzeżeniem ust.  3. 
2a. Nie jest dozwolone znoszenie statusu linii kolejowej dla linii kolejowej o znaczeniu państwowym.  
3. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  Ministrem Obrony Narodowej, określi, w  drodze zarz ą-
dzenia, wykaz linii kolejowych o  znaczeniu wyłącznie obronnym.  
4. Zarządzenie, o  którym mowa w  ust. 3, nie podlega ogłoszeniu.  
Art. 7. Minister właściwy do sp raw transportu może nałożyć na zarządców, w drodze decyzji, obowiązek połączenia 
dróg kolejowych, jeżeli wymagają tego względy obronne lub inne ważne względy państwa, pod warunkiem zapewnienia 
niezbędnych środków finansowych na budowę, eksploatację i utrzy manie tego połączenia.  
Art. 8. Grunty zajęte pod infrastrukturę kolejową są zwolnione od opłat z  tytułu użytkowania wieczystego.  
Art. 9. (uchylony)  
Rozdział 2a  
(uchylony)  
Rozdział 2aa  
Gwarancje niezależności i bezstronności zarządcy  
Art. 9ma. 1. Zarządca m oże zlecić wykonywanie zadań zarządcy innemu podmiotowi, jeżeli nie prowadzi to do ko n-
fliktu interesów oraz nie narusza tajemnicy przedsiębiorstwa, pod warunkiem że podmiot ten:  
1) nie jest przewoźnikiem kolejowym;  
2) nie sprawuje kontroli nad przewoźnikie m kolejowym;  
3) nie jest kontrolowany przez przewoźnika kolejowego.  
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, zarządca może zlecić przewoźnikowi kolejowemu lub innemu podmiot o-
wi, który sprawuje kontrolę nad tym przewoźnikiem albo jest przez niego kontrolowan y, wykonywanie prac w zakresie 
utrzymania, odnowienia i udziału w rozwoju infrastruktury kolejowej.  
3. W przedsiębiorstwie zintegrowanym pionowo zarządca może zlecić wykonywanie funkcji podstawowych innemu 
podmiotowi wchodzącemu w skład tego przedsiębiorst wa wykonującemu wyłącznie funkcje podstawowe.  
4. Zarządca sprawuje nadzór nad wykonywaniem zadań lub prac przez podmioty, którym je zlecił, oraz ponosi o d-
powiedzialność za ich wykonanie, w szczególności przekazuje wytyczne dotyczące ich realizacji oraz kon troluje wyk o-
nywanie zleconych zadań lub prac pod względem zgodności z przepisami ustawy.  
5. Do zlecania wykonywania zadań zarządcy operatorowi zapewniającemu energię elektryczną na cele trakcyjne nie 
stosuje się ograniczeń określonych w ust. 1, jeżeli oper ator nie wykonuje funkcji podstawowych, a jego działalność nie 
jest dofinansowana ze środków budżetu państwa lub Funduszu Kolejowego.  
6. Podmiot, któremu zarządca zlecił wykonywanie funkcji podstawowych, wykonuje je w sposób przejrzysty, z a-
pewniający niedy skryminujące traktowanie aplikantów i przewoźników kolejowych oraz uniemożliwiający konflikt int e-
resów, zgodnie z przepisami niniejszego rozdziału.  
Art. 9mb. 1. Zarządca jest obowiązany posiadać osobowość prawną odrębną od przewoźników kolejowych, a w  przy-
padku przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo także od innych podmiotów wchodzących w skład tego przedsiębio r-
stwa.  
2. W przypadku gdy zarządca i przewoźnik kolejowy są niezależni od siebie, jednak obydwa te podmioty są kontr o-
lowane bezpośrednio przez Skar b Państwa, nie stosuje się do nich przepisów ustawy dotyczących przedsiębiorstwa zint e-
growanego pionowo.  
3. Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo nie może m ieć decydującego wpływu 
w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 13 9/2004 na wykonywanie przez zarządcę funkcji podstawowych.  
  
Dziennik  Ustaw  – 21 – Poz. 1984  
 
Art. 9mc. 1. Te same osoby nie mogą:  
1) pełnić jednocześnie u zarządcy i przewoźnika kolejowego funkcji członka:  
a) zarządu,  
b) rady nadzorczej;  
2) zajmować stanowisk kierowniczych u zarządcy i prz ewoźnika kolejowego wchodzących w skład tego samego prze d-
siębiorstwa zintegrowanego pionowo.  
2. Funkcji członka zarządu zarządcy nie może pełnić osoba, która jednocześnie pełni funkcję członka rady nadzo r-
czej podmiotu wchodzącego w skład przedsiębiorstwa z integrowanego pionowo oraz spraw ującego kontrolę nad zarządcą 
i przewoźnikiem kolejowym wchodzącymi w skład tego przedsiębiorstwa.  
3. Członkowie zarządu przewoźnika kolejowego nie mogą zajmować stanowisk kierowniczych właściwych w zakresie  
funkcji podstawo wych.  
Art. 9md. 1. Członkowie zarządu zarządcy wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo oraz 
osoby zajmujące u zarządcy wchodzącego w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo stanowiska kierownicze 
właściwe w zakresie funkcji podsta wowych nie mogą otrzymywać od podmiotu wchodzącego w skład tego samego prze d-
siębiorstwa zintegrowanego pionowo wynagrodzenia lub premii, związanych z wynikiem finansowym przewoźnika kol e-
jowego wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego  pionowo.  
2. Osoby zajmujące u przewoźnika kolejowego stanowiska kierownicze właściwe w zakresie wykonywania przew o-
zów kolejowych nie mogą otrzymywać od podmiotu wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego 
pionowo wynagrodzenia lub prem ii, związanych z wynikiem finansowym zarządcy wchodzącego w skład tego samego 
przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.  
Art. 9me. 1. W przypadku gdy zarządca i podmioty wchodzące w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo 
korzystają ze wspólnego system u teleinformatycznego, dostęp do informacji dotyczących funkcji podstawowych stan o-
wiącyc h tajemnice przedsiębiorstwa lub informacje prawnie chronione mają wyłącznie osoby upoważnione przez zarządcę.  
2. Informacje, o których mowa w ust. 1, nie mogą być prze kazywane innym podmiotom wchodzącym w skład prze d-
siębiorstwa zintegrowanego pionowo.  
Art. 9mf. Przewoźnik kolejowy albo inny podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo 
nie może mieć decydującego wpływu w rozumieniu przepisów rozporzą dzenia (WE) nr 139/2004 na powoływanie i o d-
woływanie członków zarządu lub członków rady nadzorczej zarządcy wchodzącego w skład tego samego przedsiębio r-
stwa z integrowanego pionowo oraz na zatrudnianie i zwalnianie osób zajmujących u tego zarządcy stanowisk a kierownicze 
właściwe w zakresie funkcji podstawowych.  
Art. 9mg. 1. Członkowie zarządu i rady nadzorczej zarządcy oraz osoby zajmujące stanowiska kierownicze właściwe  
w zakresie funkcji podstawowych nie mogą pełnić funkcji w organach przewoźnika kolejoweg o lub podmiotu sprawuj ą-
cego kontrolę nad tym przewoźnikiem, pozostawać w stosunku pracy z tymi podmiotami ani świadczyć pracy albo usług 
na rzecz tych podmiotów na podstawie innego stosunku prawnego.  
2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, obowiązuje również w o kresie 6 miesięcy od dnia:  
1) zakończenia pełnienia funkcji członka zarządu lub rady nadzorczej zarządcy;  
2) ustania zatrudnienia pracownika zarządcy na stanowiskach objętych zakazem;  
3) zakończenia przez pracownika zarządcy świadczenia pracy albo usług.  
Art. 9mh. Zarządca niezwłocznie przekazuje wszystkim przewoźnikom kolejowym, k tórych to dotyczy, informację 
o wystąpieniu zakłócenia w prowadzeniu ruchu pociągów, jego skutkach i podejmowanych działaniach.  
Art. 9mi. Zarządca może wykorzystać dochód z tytułu  wykonywania zadań, o których mowa w art. 5 ust. 1, oraz 
środki publiczne przyznane zarządcy na realizację tych zadań, wyłącznie do finansowania własnej działalności, w tym do:  
1) obsługi pożyczek;  
2) wypłaty dywidend na rzecz udziałowców i akcjonariuszy z arządcy, z wyjątkiem podmiotu wchodzącego w skład 
przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo sprawującego kontrolę nad tym zarządcą i przewoźnikiem kolejowym.  
  
Dziennik  Ustaw  – 22 – Poz. 1984  
 
Art. 9mj. 1. Zarządca nie może udzielać pożyczek przewoźnikowi kolejowemu.  
2. Przewoźnik kolejowy ni e może udzielać pożyczek zarządcy.  
3. Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo nie może udzielać pożyczek zarządcy 
wchodzącemu w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.  
4. Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorst wa zintegrowanego pionowo może udzielać pożyczek innemu niż z a-
rządca podmiotowi wchodzącemu w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, wypłacać je i zape w-
niać ich obsługę wyłącznie w oparciu o stawki rynkowe i w sposób odzwierciedlający i ndywidualny profil ryzyka tego 
podmiotu.  
Art. 9mk. Podmiot wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo może świadczyć usługi na rzecz 
zarządcy wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo  wyłącznie na podstawie umow y 
i za wynagrodzeniem określonym na zasadach rynkowych albo według cen, które uwzględn iają koszt usługi powiększony 
o rozsądną marżę.  
Art. 9ml. 1. Zarządca wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo prowadzi odrębną rachunk o-
wość od innych po dmiotów wchodzących w skład tego samego przedsiębiorstwa w sposób umożliwiający monitorowanie 
obiegu środków finansowych między tymi podmiotami.  
2. W przedsiębiorstwie zintegrowanym pionowo zadłużenie zarządcy jest wyodrębnione w ramach prowadzonej r a-
chunk owości i obsługiwane oddzielnie od innych podmiotów wchodzących w skład tego samego przedsiębiorstwa zint e-
growanego pionowo.  
3. Rozdzielenie rachunkowości w zakresie zadłużenia zarządcy nie wyklucza ostatecznej spłaty tego zadłużenia za 
pośrednictwem inneg o podmiotu wchodzącego w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, w tym 
podmiotu sprawującego kontrolę nad zarządcą i przewoźnikiem kolejowym.  
4. Zarządca wchodzący w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo prowadzi księgi rachunkow e i dokume n-
tację dotyczącą jego sytuacji ekonomiczno -finansowej, prowadzonej współpracy handlowej oraz powiązań finansowych 
między nim a innymi podmiotami wchodzącymi w skład tego samego przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo, w celu 
zapewnienia przejrzys tości stosunków finansowych między zarządcą a tymi podmiotami.  
Art. 9mm. 1. Zarządca, z zachowaniem zasady niedyskryminującego traktowania, może zawierać z przewoźnikami 
kolejowymi umowy o współpracy w celu zapewnienia klientom przewoźnika kolejowego korzy ści, w tym dotyczących 
obniżenia kosztów lub poprawy warunków świadczenia usług na części sieci kolejowej zarządcy objętej tą umową.  
2. Zarządca przekazuje projekt umowy, o której mowa w ust. 1, do zaopiniowania Prezesowi Urzędu Transportu Kol e-
jowego , zwan emu dalej „Prezesem UTK”. Prezes UTK opiniuje projekt umowy pod względem zgodności z przepisami 
ustawy w terminie 21 dni od dnia jego doręczenia.  
3. Niewyrażenie opinii w terminie, o którym mowa w ust. 2, uznaje się za pozytywne zaopiniowanie projektu umow y, 
o której mowa w ust. 1.  
4. O zawarciu umowy, o której mowa w ust. 1, zarządca niezwłocznie informuje Prezesa UTK.  
5. Jeżeli wykonanie umowy, o której mowa w ust. 1, może naruszać zasadę niedyskryminującego traktowania prz e-
woźników kolejowych, Prezes UTK  rekomenduje stronom umowy jej rozwiązanie.  
Rozdział 2b  
Szczególne zasady i  warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych  
Art. 9n. 1. Przepisy niniejszego rozdziału określają szczególne zasady i  warunki przygotowania inwestycji dotycz ą-
cych linii kolejowych, w  tym warunki lokalizacji i  nabywania nieruchomości na ten cel oraz organy właściwe w  tych spr a-
wach.  
2. Jeżeli roboty budowlane realizowane w  ramach inwestycji dotyczącej linii kolejowej zlokalizowane są na terenach 
zamkniętych, o  których  mowa w  art. 2 pkt  9 ustawy z  dnia 17  maja 1989  r. – Prawo geodezyjne i  kartograficzne (Dz.  U. 
z 2020 r. poz. 2052 oraz z 2021 r. poz. 922  i 1641 ) i nie wykraczają poza te tereny,  inwestor może złożyć wniosek o uzys-
kanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji li nii kolejowej w  trybie niniejszego rozdziału albo o  uzyskanie decyzji o  lokalizacji 
inwestycji celu publicznego w  trybie ustawy z  dnia 27  marca 2003  r. o planowaniu i  zagospodarowaniu przestrzennym 
(Dz. U. z 2021 r. poz.  741, 784 i 922 ). 
  
Dziennik  Ustaw  – 23 – Poz. 1984  
 
Art. 9o. 1. Decyzj ę o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje wojewoda, na wniosek PKP Polskich Linii Kol e-
jowych Spółki Akcyjnej, zwanych dalej „PLK S.A. ”, lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.  
2. Do postępowania w  sprawach o  wydanie decyzji o  ustaleniu lok alizacji linii kolejowej stosuje się przepisy ustawy 
z dnia 14  czerwca 1960  r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.  U. z 2021 r. poz.  735 i 1491 ), zwanej dalej 
„Kodeksem postępowania administracyjnego ”, z zastrzeżeniem przepisów niniejszej ustawy.  
2a. Jeżeli wniosek, o  którym mowa w  ust. 1, nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w  przepisach prawa, wojew o-
da wzywa wnioskodawcę do usunięcia braków w  terminie 14  dni, z  pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje 
pozostawienie wniosku bez rozpoznan ia. 
3. Wniosek o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w  szczególności:  
1) mapę w skali co najmniej 1 : 5000, opracowaną z wykorzystaniem treści mapy zasadniczej, a w razie jej braku – 
innej mapy sytuacyjno -wysokościowej w tej sam ej skali, a w przypadku terenów zamkniętych z wykorzystaniem 
treści mapy, o której mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne:  
a) przedstawiającą proponowany przebieg linii kolejowej, z zaznaczeniem terenu niezbę dnego dla planowanych 
obiektów budowlanych,  
b) określającą oznaczenie terenu objętego inwestycją, w tym przebieg linii rozgraniczającej teren obejmujący nie -
ruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 pkt 7 i art. 9s ust. 6, oraz oznaczenie nieruchomości, w stosunku do 
których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutek w posta ci ograniczenia w korzystaniu 
z nieruchomości, o którym mowa w art. 9q ust. 1 pkt 6 i art. 9s ust. 9, a także terenów, o których mowa w art. 9ya 
ust. 1;  
2) okreś lenie zmian w  dotychczasowym przeznaczeniu, zagospodarowaniu i  uzbrojeniu terenu, przy czym przez uzbr o-
jenie terenu należy rozumieć wybudowane urządzenia, o  których mowa w  art. 143 ust.  2 ustawy z  dnia 21  sierpnia 
1997  r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.  U. z 2020 r. poz.  1990 oraz z 2021 r. poz. 11, 234, 815, 1551 i 1561 ); 
3) mapy z  projektami podziału nieruchomości, w  przypadku konieczności dokonania podziału nieruchomości, sporz ą-
dzone zgodnie z  odrębnymi przepisami;  
3a) wykaz nieruchomości lub ich częś ci, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki sam o-
rządu terytorialnego albo stanowią ich własność, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolej o-
wej ma wywołać skutek, o którym mowa w art. 9s ust. 3b i 3e, za wierający oznaczenia działek według katastru ni e-
ruchomości lub map z projektami podziałów nieruchomości oraz powierzchnie tych działek;  
3b) wykaz nieruchomości, zawierający oznaczenia działek według katastru nieruchomości lub map z projektami podziału 
nieruchomości, w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutek w postaci 
ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, o którym mowa w art. 9s ust. 9;  
4) opinie:  
a) ministra właściwego do spraw zdrowia – w odniesieni u do inwestycji lokalizowanych na obszarach, którym został  
nadany status uzdrowiska albo status obszaru ochrony uzdrowiskowej, zgodnie z  przepisami ustawy z  dnia 
28 lipca 2005  r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i  obszarach ochrony uzdrowiskowej o raz o gminach  
uzdrowiskowych (Dz.  U. z 2021 r. poz.  1301 ), 
aa) Ministra Obrony Narodowej – w odniesieniu do inwestycji dotyczących linii kolejowych o znaczeniu obronnym 
i linii kolejowych o znaczeniu wyłącznie obronnym oraz inwestycji lokalizowanych w cało ści albo w części na 
terenach zamkniętych niezbędnych dla obronności państwa, ustalonych na podstawie art. 4 ust. 2a ustawy z dnia 
17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne przez Ministra Obrony Narodowej, lub w ich strefach 
ochronnych, o których  mowa w art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu 
przestrzennym,  
b) dyrektora właściwego urzędu morskiego – w odniesieniu do morskich portów i  przystani wraz z  obszarami pasa 
technicznego oraz pasa ochronnego,  
c) właściwe go organu nadzoru górniczego – w odniesieniu do terenów górniczych,  
d) (uchylon a) 
e) dyrektora właściwej regionalnej dyrekcji Państwowego Gospodar stwa Leśnego Lasy Państwowe – w odniesieniu  
do gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa, będących w zarządzie Państwowego Gospodarstwa 
Leśnego Lasy Państwowe,  
f) właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków – w odniesieniu do dóbr kultury chronionych na podstawie 
przepisów ustawy z  dnia 23  lipca 2003  r. o ochronie zabytków i  opiece nad zabytkami,  
  
Dziennik  Ustaw  – 24 – Poz. 1984  
 
g)45)  właściwego marszałka województwa oraz starosty w  zakresie zadań samorządowych, służących realizacji inwest y-
cji celu publicznego, o  których mowa w  art. 39 ust. 3 pkt 3 ustawy z  dnia 27  marca 2003  r. o planowaniu 
i zagospodarowaniu przestrzennym – w odnie sieniu do terenów nieobjętych aktualnymi planami zagospodar o-
wania przestrzennego,  
h) właściwych miejscowo zarządu województwa, zarządu powiatu oraz wójta (burmistrza, prezydenta miasta) – 
w odniesieniu do ochrony samorządowych obiektów infrastruktury,  
i) właściwego zarządcy drogi publicznej – w odniesieniu do drogi publicznej, która krzyżuje się z  linią kolejową,  
j) właściwego zarządcy infrastruktury kolejowej – w odniesieniu do projektowanej linii kolejowej, która krzyżuje 
się z linią kolejową tego zarządc y lub jest lokalizowana w  obszarze kolejowym jego linii.  
4. Właściwy organ, na wniosek PLK S.A. lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, wydaje opinie, 
o których mowa w  ust. 3 pkt  4, w terminie nie dłuższym niż 30  dni od dnia otrzymania wniosku o  wydanie opinii. Niew y-
danie opinii w  tym terminie traktuje się jako brak zastrzeżeń do wniosku o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii 
kolejowej.  
5. Z zastrzeżeniem ust. 5a i 5b, opinie, o których mowa w ust. 3 pkt 4, zastępują uzgodnienia, pozwolen ia, opinie 
bądź stanowiska właściwych organów wymagane odrębnymi przepisami.  
5a. Wojewoda uzgadnia projekt decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji linii kolejowej z dyrektorem regionalnego 
zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w zakresie dotyczącym zabudowy i za -
gospodarowania przestrzennego terenu położonego na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią.  
5b. Uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji linii kolejowej, o którym mowa w ust. 5a, dok o-
nuje się w drodze decyzji, o której mowa w art. 166 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz.  U. z 2021 r. 
poz. 624, 784, 1564  i 1641 ), w terminie 14 dni od dnia doręczenia projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej. 
W przypadku n iezajęcia stanowiska przez dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej Państwowego Gos -
podarstwa Wodnego Wody Polskie we wskazanym terminie uzgodnienie uznaje się za dokonane.  
5c. Stronami postępowania w sprawie wydania decyzji o uzgodnieniu projektu decyzji o ustaleniu lokalizacji inw e-
stycji linii kolejowej są wnioskodawca oraz inwestor.  
6. Wojewoda wysyła zawiadomienie o  wszczęciu postępowania o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kol e-
jowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczy stym nieruchomości objętych wnioskiem o  wydanie tej 
decyzji na adres wskazany w  katastrze nieruchomości oraz zawiadamia pozostałe strony o  wszczęciu tego postępowania 
w drodze obwieszczeń w  urzędzie wojewódzkim i  urzędach gmin właściwych ze względu na prze bieg linii kolejowej, na 
stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a  także w  prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na 
adres wskazany w  katastrze nieruchomości jest skuteczne.  
6a. W przypadku nieruchomości o  nieuregulowanym stanie praw nym oraz w  sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik 
wieczysty nie żyją, a  ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku, zawiadomienia, o  którym mowa w  ust. 6, dokonuje się  
w drodze obwieszczenia w  urzędzie wojewódzkim i  urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, 
w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a  także w  prasie 
lokalnej.  
7. Decyzję o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wydaje się w  terminie 3  miesi ęcy od  dnia złożenia wn iosku, o którym  
mowa w  ust. 1. 
8. Z dniem zawiadomienia, o  którym mowa w  ust. 6, nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa lub jednos tek 
samorządu terytorialnego, objęte wnioskiem o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, nie mogą być 
przedmiotem obrotu w  rozumieniu przepisów ustawy z  dnia 21  sierpnia 1997  r. o gospodarce nieruchomościami, z za-
strzeżeniem ust.  10. 
9. Czynność prawna dokonana z  naruszeniem ust.  8 jest nieważna.  
10. Przepisu ust.  8 nie stosuje się do gruntów wnoszonyc h przez Polskie Koleje Państwowe Spółkę Akcyjną, zwane 
dalej „PKP S.A. ”, w formie wkładu niepieniężnego do PLK S.A. na podstawie art.  17 ust.  1 ustawy z  dnia 8  września 
2000  r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i  prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego  „Polskie Koleje Państwowe ”46) 
(Dz. U. z 2021 r. poz.  146). 
                                                           
45) W brzmieniu ustalonym przez art. 9 ustawy z dnia 15 lipca 2020 r. o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju or az 
niektórych innych ust aw (Dz. U. poz. 1378), która weszła w życie z dniem 13 listopada 2020 r.  
46) Obecnie tytuł ustawy brzmi: o komercjalizacji i re strukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe” , 
na podstawie art. 30 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o zasadach zarządzania mieniem państw o-
wym  (Dz. U. poz. 2260), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 25 – Poz. 1984  
 
11. W przypadku zbycia własności lub prawa użytkowania wieczystego nieruchomości innej niż wymieniona 
w ust. 8, objętej wnioskiem o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, po doręc zeniu zawiadomienia, 
o którym mowa w  ust. 6, nabywca i  zbywca są zobowiązani do zgłoszenia właściwemu wojewodzie danych nowego właś -
ciciela lub użytkownika wieczystego w  terminie 7  dni od dnia zbycia. Brak terminowego dokonania powyższego zgłosz e-
nia i prow adzenie postępowania bez udziału nowego właściciela lub użytkownika wieczystego nie stanowi podstawy do 
wznowienia postępowania na podstawie art.  145 §  1 pkt  4 Kodeksu postępowania administracyjnego.  
12. Z dniem doręczenia zawiadomienia, o  którym mowa w  ust. 6, w odniesieniu do nieruchomości objętych wnios -
kiem o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, do czasu ostatecznego zakończenia postępowania 
w sprawie wydania takiej decyzji, nie wydaje się decyzji o  pozwoleniu na budowę dla innych in westycji, a  toczące się 
postępowania w  tych sprawach podlegają zawieszeniu do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w  sprawie wyd a-
nia decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
13. W przypadku zgłoszenia zamiaru wykonywania robót budowlanych ws zczęcie postępowania w  przedmiocie  
wydania decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zobowiązuje właściwy organ administracji architektoniczno -
-budowlanej do wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia.  
14. Przepisów ust.  12 i 13 nie stosuje się do postępowań  dotyczących inwestycji celu publicznego, których przyg o-
towanie i  realizacja następuje za zgodą podmiotu, na wniosek którego wszczęto postępowanie w  przedmiocie wydania 
decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
Art. 9oa. 1. Podmioty zarządzające sie ciami uzbrojenia terenu uzgadniają usun ięcie kolizji przebiegu sieci z inwestycją  
dotyczącą linii kolejowej w  terminie 14  dni od dnia otrzymania wniosku PLK S.A. lub właściwej jednostki samorządu 
terytorialnego.  
2. Brak uzgodnienia w  terminie określonym w  ust. 1 oznacza zgodę na usunięcie kolizji w  sposób i  na warunkach 
zaproponowanych przez PLK S.A. lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego.  
Art. 9p. Decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej nie wydaje się w  przypadku robót budowlanych:  
1) polegających na remoncie, przebudowie lub rozbudowie linii kolejowej, jeżeli nie powodują zmiany sposobu zagos -
podarowania terenu i  użytkowania obiektu budowlanego oraz nie zmieniają jego formy architektonicznej, a  także nie 
są zaliczone do przedsięwzięć wymag ających przeprowadzenia postępowania w  sprawie oceny oddziaływania na 
środowisko, w  rozumieniu przepisów ustawy z  dnia 27  kwietnia 2001  r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.  U. 
z 2020 r. poz.  1219, z późn. zm.47)) lub 
2) niewymagających pozwolenia na budowę.  
Art. 9q. 1. Decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zawiera w  szczególności:  
1) oznaczenie terenu inwestycji, w tym linii rozgraniczających teren;  
2) warunki techniczne realizacji inwestycji;  
3) warunki wynikające z  prawnie chronionych potrzeb ochro ny środowiska, ochrony zabytków i  dóbr kultury wspó ł-
czesnej oraz potrzeb obronności państwa;  
4) wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich;  
5) zatwierdzenie podziału nieruchomości, o  którym mowa w  art. 9s ust.  1; 
6) określenie ograniczeń w korzys taniu z nieruchomości w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości 
dla prowadzenia inwestycji kolejowej, w szczególności dokonania związanej z nią budowy lub przebudowy układu 
drogowego, w tym zjazdu do nieruchomości, lub urządzeń wodnych, lu b założenia i przeprowadzania na nich ciągów 
drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urz ą-
dzeń łączności i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urz ądzeń ni e-
zbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także prac związanych z konserwacją, utrzymaniem lub 
usuwaniem awarii;  
7) oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości lub map z projektami podziału nieruchomości:  
a) które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego,  
b) w stosunku do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywoł ać skutek, o którym mowa 
w art. 9s ust. 3b i 3e.  
                                                           
47) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z  2020 r. poz.  1378, 1565, 2127 i 23 38 oraz z 2021 r. 
poz. 802, 868, 1047, 1162, 1535, 1642, 1648 i 1718.  
  
Dziennik  Ustaw  – 26 – Poz. 1984  
 
8) oznaczenie nieruchomości, wedł ug katastru nieruchomości lub map z projektami podziału nieruchomości, w stosunku  
do których decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ma wywołać skutek w postaci ograniczenia sposobu korzyst a-
nia z nieruchomości, o którym mowa w art. 9s ust. 9.  
1a. Do ograniczeń, o  których mowa w  ust. 1 pkt  6, stosuje się odpowiednio przepisy art.  124 ust.  4–7 oraz art.  124a 
ustawy z  dnia 21  sierpnia 1997  r. o gospodarce nieruchomościami.  
2. Wojewoda doręcza decyzję o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej wnioskodawcy  oraz wysyła zawiadomienie o  jej 
wydaniu właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o  wydanie tej decyzji na adres 
wskazany w  katastrze nieruchomości. Pozostałe strony zawiadamia w  drodze obwieszczeń w  urzędzie wojewódzkim 
i urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg linii kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu 
wojewódzkiego, a  także w  prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w  katastrze nieruchomości jest 
skuteczne.  
2a. W przypadku nieruchomości o  nieuregulowanym stanie prawnym albo w  sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik 
wieczysty nie żyją, a  ich spadkobiercy nie wykazali prawa do spadku, zawiadomienia o  wydanie decyzji o  ustaleniu lok a-
lizacji linii kolejowej dokonuje się w  drodze  obwieszczenia w  urzędzie wojewódzkim i  urzędach gmin właściwych ze 
względu na przebieg linii kolejowej, w  Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych tych gmin oraz urzędu  
wojewódzkiego, a  także w  prasie lokalnej.  
3. W zawiadomieniu o  wydani u decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zamieszcza się informację o  miejscu, 
w którym strony mogą zapoznać się z  treścią decyzji.  
4. Przepisy ust.  2–3 stosuje się odpowiednio do doręczenia i  zawiadamiania stron o  wydaniu decyzji o  ustaleniu lokal i-
zacji linii kolejowej wydanej przez organ drugiej instancji, a  także decyzji wydanych na podstawie art.  145, art.  155, 
art. 156 i  art. 161–163 Kodeksu postępowania administracyjnego.  
5. Organem odwoławczym od decyzji wojewody o  ustaleniu lokalizacji linii  kolejowej jest minister właściwy do 
spraw budownictwa, planowania i  zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa.  
6. Decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej określa termin wydania nieruch omości lub opróżnienia lokali i innych  
pomieszczeń. T ermin ten nie może być krótszy niż 30  dni od dnia, kiedy decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej 
stała się ostateczna.  
7. Do zmiany decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się odpowiednio przepis art.  155 Kodeksu post ę-
powania admini stracyjnego, z  zastrzeżeniem że zgodę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o  wydanie decyzji 
o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
8.48) Do decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, poprzedzonej decyzją o  środowiskowych uwarunkowaniach, 
stosuje się przepisy art.  72 ust. 6 i 6a ustawy z  dnia 3  października 2008  r. o udostępnianiu informacji o  środowisku i  jego 
ochronie, udziale społeczeństwa w  ochronie środowiska oraz o  ocenach oddziaływania na środowis ko (Dz.  U. z 2021  r. 
poz. 247, 784, 922, 1211 , 1551  i 1718 ). 
Art. 9r. 1. Odwołanie strony od decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rozp atruje się w  terminie 21  dni, a skargę 
do sądu administracyjnego – w terminie 60  dni, licząc od dnia wpłynięcia odwołania do właściwego organu lub skargi do 
sądu.  
2. W postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji 
w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka linii kolejowej, 
nieruchomości l ub działki.  
Art. 9s. 1. Decyzją o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej zatwierdza się podział nieruchomości. Mapy z  projektami 
podziału nieruchomości stanowią integralną część decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
2. Linie rozgraniczające teren  ustalone decyzją o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowią linie podziału nie -
ruchomości.  
3. Nieruchomości, o  których mowa w  art. 9q ust.  1 pkt  7, stają się z  mocy prawa własnością:  
1) Skarbu Państwa – w przypadku wniosku o  wydanie decyzji o  ustale niu lokalizacji linii kolejowej złożonego przez 
PLK S.A.,  
2) jednostki samorządu terytorialnego – w przypadku wniosku o  wydanie decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej 
złożonego przez tę jednostkę  
– z dniem, w  którym decyzja o  ustaleniu lokalizacji  linii kolejowej stała się ostateczna.  
                                                           
48) Dodany przez art. 8 pkt 1 ustawy z dnia 30 marca 2021 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochr o-
nie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o o cenach oddziaływania na środowisko or az niektórych innych ustaw 
(Dz. U. poz. 784) , która weszła w życie z dniem 13 maja 2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 27 – Poz. 1984  
 
3a. Jeżeli na nieruchomości, o  której mowa w  ust. 3, lub prawie użytkowania wieczystego tej nieruchomości zostały 
ustanowione ograniczone prawa rzeczowe, z  dniem w  którym decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowe j stała się ost a-
teczna, prawa te wygasają.  
3b. PLK S.A. nabywają z  mocy prawa z  dniem, w  którym decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się 
ostateczna, prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych nabytych z  mocy prawa przez Skarb P aństwa lub 
stanowiących jego własność, z  wyłączeniem nieruchomości, o  których mowa w  ust. 3e, oraz prawo własności budynków, 
innych urządzeń i  lokali znajdujących się na tych nieruchomościach.  
3c. Nie pobiera się pierwszej opłaty i  opłat rocznych z  tytułu nabycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości  
w trybie niniejszego rozdziału, a  nabycie prawa własności budynków, innych urządzeń i  lokali znajdujących się na nie -
ruchomościach, o  których mowa w  ust. 3b, następuje nieodpłatnie.  
3d. Dochód z  tytułu na bycia praw, o  których mowa w  ust. 3b, jest zwolniony od podatku dochodowego.  
3e. Nieruchomości, na których planowana jest budowa lub przebudowa dróg  krajowych, określone decyzją o ustal e-
niu lokalizacji linii kolejowej, z  dniem w  którym decyzja ta stała się  ostateczna, wojewoda oddaje w  trwały zarząd Gen e-
ralnej Dyrekcji Dróg Krajowych i  Autostrad.  
4. Do ustalenia wysokości i  wypłacenia odszkodowania w  przypadkach, o  których mowa w  ust. 3 i 3a, stosuje się 
odpowiednio przepisy o  gospodarce nieruchomościami, z  zastrzeżeniem art.  9y i 9z. 
5. Decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do  dokonania wpisów w  księdze wieczystej 
i w katastrze nieruchomości praw, o  których mowa w  ust. 3 i 3b. 
6. Przepisów ust.  2 i 3 nie stosuje się do nieruchomoś ci będących przedmiotem własności albo użytkowania wieczys -
tego PKP S.A. lub PLK S.A.  
7. Do dnia uzyskania pozwolenia na budowę, nieruchomości, o  których mowa w  ust. 3, mogą być użytkowane nie -
odpłatnie przez dotychczasowych właścicieli lub osoby, które po siadały inne ty tuły prawne do nieruchomości, z zastrz e-
żeniem art.  9w. 
8. Z dniem, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, PLK S.A. lub właściwa je d-
nostka samorządu terytorialnego uzyskuje prawo do dysponowania nieruch omościami, o których mowa w ust. 3, 3b i 9 
oraz art. 9q ust. 1 pkt 6, na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca  1994 r. – Prawo budowlane 
(Dz. U. z 20 20 r. poz. 1 333, z późn. zm.49)), zwanej dalej „Prawem budowlanym”, z uwzględnieniem a rt. 9w ust. 4.  
9. W odniesieniu do nieruchomości objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, oznaczonych zgodnie 
z art. 9q ust. 1 pkt 8, w celu zapewnienia prawa do wejścia na teren nieruchomości w związku z prowadzeniem inwestycji 
kolejowej obejmującej budowę lub przebudowę tunelu, a także prace związane z jego konserwacją, utrzymaniem lub usu -
waniem awarii, wojewoda w decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej ograniczy, za odszkodowaniem, sposób korzy -
stania z nieruchomości przez udzie lenie zezwolenia na budowę lub przebudowę tunelu oraz związanych z nim układu dro -
gowego lub urządzeń wodnych, ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, 
gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i  sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych 
lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.  
10. Odszkodowanie, o którym mowa w ust. 9, przysługuje właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości,  
oznaczonych zgodnie z art. 9q ust. 1 pkt 8, od podmiotu, na rzecz którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji 
linii kolejowej.  
10a. Wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 9, ustala wojewoda, w drodze decyzji, w terminie nie 
dłuższym niż 18 0 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.  
11. Do ustalenia odszkodowań, o których mowa w ust. 9, stosuje się przepisy art. 9y ust. 3 i 4. Koszty ustalenia w y-
sokości odszkodowania pokrywa podmiot, na rzecz  którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
Art. 9t. 1. (uchylony)  
2. Jeżeli w  przypadku, o  którym mowa w  art. 9s ust.  3, została przejęta część nieruchomości, a  pozostała część nie 
nadaje się do prawidłowego wykorzystania na do tychczasowe cele:  
1) PLK S.A. nabywają, w  drodze umowy, na wniosek właściciela lub użytkowni ka wieczystego nieruchomości, w imieniu  
i na rzecz Skarbu Państwa tę część nieruchomości;  
2) jednostka samorządu terytorialnego nabywa, w  drodze umowy, na wniosek w łaściciela lub użytkownika wieczystego 
nieruchomości tę część nieruchomości.  
                                                           
49) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 20 20 r. poz. 2127 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 11, 23 4, 282 
i 784.  
  
Dziennik  Ustaw  – 28 – Poz. 1984  
 
3. Z dniem zawarcia umowy, o  której mowa w  ust. 2 pkt  1, nabyta na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość należy do 
zasobu nieruchomości Skarbu Państwa. Z  tym dniem starosta na podstaw ie przepisów ustawy z  dnia 21  sierpnia 1997  r. 
o gospodarce nieruchomościami gospodaruje przedmiotową nieruchomością.  
4. Notariusz sporządzający umowę, o  której mowa w  ust. 2, w terminie 7  dni od dnia jej zawarcia, przesyła wypis aktu  
notarialnego tej umow y właściwemu staroście.  
5. Cena nabycia nieruchomości, o  której mowa w  ust. 2, nie może być wyższa od wartości rynkowej praw do tej ni e-
ruchomości, oszacowanej przez rzeczoznawcę majątkowego, ustalonej dla dotychczasowego sposobu zagospodarowania.  
6. Zapłat y ceny nabycia nieruchomości, o  której mowa w  ust. 2 pkt  2 lub ust.  3, dokonują na rzecz zbywcy PLK S.A. 
albo jednostka samorządu terytorialnego w  ciągu 30  dni od dnia zawarcia umowy, o  której mowa w  ust. 2. 
Art. 9u. Do egzekucji obowiązków wynikających z  decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stosuje się przepisy 
o postępowaniu egzekucyjnym w  administracji.  
Art. 9w. 1. Wojewoda nadaje decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygor natychmiastowej wykonalności na 
wniosek PLK S.A. lub właściw ej jednostki samorządu terytorialnego, uzasadniony interesem społecznym lub gospodarczym.  
2. Decyzji, o  której mowa w  ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do w y-
kazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w  rozumieniu Prawa budowlanego.  
3. Decyzja, o  której mowa w  ust. 1: 
1) przyznaje PLK S.A. albo jednostce samorządu terytorialnego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;  
2) zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, opróż nienia lokali i  innych pomieszczeń;  
3) uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w  posiadanie przez PLK S.A. albo jednostkę samorządu terytorialnego;  
4) uprawnia wojewodę do wydania decyzji o  pozwoleniu na budowę.  
3a. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 3 pkt  4, projekt budowlany zawiera projekt zagospodarowania działki lub 
terenu, sporządzony na mapie z  naniesionymi projektami podziałów nieruchomości wynikającymi z  decyzji, o  której 
mowa w  ust. 1. 
4. W przypadku gdy decyzja, o  której mowa w  ust. 1, dotyc zy nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym 
albo budynkiem, w  którym został wyodrębniony lokal mieszkalny, PLK S.A. albo jednostka samorządu terytorialnego są 
obowiązane, w  terminie faktycznego objęcia nieruchomości w  posiadanie, do wskazania lokalu  zamiennego w  rozumieniu 
przepisów ustawy z  dnia 21  czerwca 2001  r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i  o zmianie 
Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2020 r. poz.  611 oraz z 2021 r. poz. 11  i 1243 ). 
5. W przypadku gdy faktyczne objęcie nieruch omości w  posiadanie następuje po upływie terminu, o  którym mowa 
w art. 9q ust.  6, PLK S.A. albo jednostka samorządu terytorialnego nie mają obowiązku wskazania lokalu zamiennego.  
6. Osoba, której wskazano lokal zamienny jest obowiązana do jego opróżnienia najpóźniej w  dniu upływu terminu, 
o którym mowa w  art. 9q ust.  6. 
Art. 9x. 1. Decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do wydania przez wojewodę decyzji 
o wygaśnięciu trwałego zarządu ustanowionego na nieruchomości przeznaczonej na pas gruntu pod linię kolejową, stan o-
wiącej własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.  
2. Jeżeli przeznaczona na pas linii kolejowej nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa została uprzednio 
wydzierżawiona, wynajęta lub użyczona , decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stanowi podstawę do wypowi e-
dzenia przez PLK S.A. albo jednostkę samorządu terytorialnego umowy dzierżawy, najmu lub użyczenia ze skutkiem 
natychmiastowym. Za straty poniesione na skutek rozwiązania umowy pr zysługuje odszkodowanie od PLK S.A. albo 
jednostki samorządu terytorialnego.  
3. (uchylony)  
4. Jeżeli przeznaczona na pas gruntu pod linię kolejową nieruchomość gruntowa stanowiąca własność Skarbu Pa ń-
stwa albo jednostki samorządu terytorialnego została odda na w  użytkowanie wieczyste, użytkowanie to wygasa za o d-
szkodowaniem, z  dniem w  którym decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna, ustalonym według 
zasad okreś lonych w  przepisach o  gospodarce nieruchomościami, z  zastrzeżeniem art.  9y oraz art.  9z. 
5. Przepis ust.  4 stosuje się odpowiednio do użytkowania wieczystego nabytego w  sposób inny niż w  drodze umowy 
zawartej w  formie aktu notarialnego.  
6. Przepisów ust.  4 i 5 nie stosuje się do nieruchomości będących  w użytkowaniu wieczystym  PKP S.A. lub PLK S.A.  
  
Dziennik  Ustaw  – 29 – Poz. 1984  
 
Art. 9y. 1. Za nieruchomości oraz ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości, o  których mowa w  art. 9s ust.  3 
i 3a oraz art.  9x ust.  4, od podmiotu, na rzecz którego wydawana jest decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, prz y-
sługuje odszkodowanie dotychczasowym właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości, a  także osobom, 
którym przysługują ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości.  
2. Wysokość odszkodowania ustala wojewoda w  drodze decyzji, w  terminie 30  dni od d nia, w  którym decyzja 
o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna.  
3. Wysokość odszkodowania ustala się na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę m a-
jątkowego, według stanu nieruchomości w  dniu wydania decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej przez organ pier w-
szej instancji oraz według jej wartości w  dniu wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania. Odszkodowanie 
podlega waloryzacji na dzień wypłaty według zasad obowiązujących w  przypadku zwrotu wywłasz czonych nieruchomości.  
3a. W przypadku, o  którym mowa w  art. 9s ust.  3a, wysokość odszkodowania przysługującego dotychczasowemu 
właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu zmniejsza się o  kwotę równą wartości wygaśniętych ograniczonych praw 
rzeczowych.  
3b. Suma wysokości odszkodowania przysługującego dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczys -
temu , z wyłączeniem kwot, o  których mowa w  ust. 3e i 3f, i wysokości odszkodowania z  tytułu wygaśnięcia ograniczonych 
praw rzeczowych ustanowionych na tej  nieruchomości lub na prawie użytkowania wieczystego nie może przekroczyć 
wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania wieczystego.  
3c. Jeżeli na nieruchomościach, o  których mowa w  art. 9s ust.  3, lub na prawie użytkowania wieczystego tych nie -
ruchomości jest ustanowiona hipoteka, wysokość odszkodowania z  tytułu wygaśnięcia hipoteki ustala się w  wysokości 
świadczenia głównego wierzytelności zabezpieczonej hipoteką, wraz z  odsetkami zabezpieczonymi tą hipoteką. Odszk o-
dowanie to podlega zaliczeniu na  spłatę świadczenia głównego wierzytelności zabezpieczonej hipoteką wraz z  odsetkami.  
3d. Odszkodowanie z  tytułu wygaśnięcia ograniczonych praw rzeczowych w  wysokości ustalonej na dzień, o  którym 
mowa w  ust. 3, wypłaca się osobom, którym te prawa przysługi wały.  
3e. Jeżeli dotychczasowy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości objętej decyzją o  ustaleniu lokalizacji 
linii kolejowej odpowiednio wyda tę nieruchomość lub wyda nieruchomość i  opróżni lokal oraz inne pomieszczenia ni e-
zwłocznie, lecz nie p óźniej niż w  terminie 28  dni od dnia:  
1) doręczenia zawiadomienia o  wydaniu decyzji, o  którym mowa w  art. 9q ust.  2, 
2) doręczenia postanowienia o  nadaniu decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykona l-
ności albo  
3) w którym decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna  
– wysokość odszkodowania powiększa się o  kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub wartości prawa użytkowania 
wieczystego.  
3f. W przypadku gdy decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejo wej dotyczy nieruchomości zabudowanej budynkiem 
mieszkalnym albo budynkiem, w  którym został wyodrębniony lokal mieszkalny, wysokość odszkodowania przysługuj ą-
cego dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu zamieszkałemu w  tym budynku albo l okalu p o-
większa się o  kwotę 10  000 zł w odniesieniu do tej nieruchomości.  
4. Odszkodowanie jest wypłacane w  terminie 14  dni od dnia, w  którym decyzja o  ustaleniu odszkodowania, o  której 
mowa w  ust. 2, stała się ostateczna.  
5. Jeżeli przejęcie nieruchomości , o których mowa w  art. 9s ust.  3, dotyczy przejęcia terenu, na którym zlokalizowane  są 
obiekty infrastruktury służące wykonywaniu przez jednostki samorządu terytorialnego zadań własnych, zrealizowane przy 
wykorzystaniu środków pochodzących z  budżetu Unii Europejskiej lub innych źródeł zagranicznych, odszkodowanie 
powiększa się o  kwotę podlegających zwrotowi środków pochodzących z  dofinansowania wraz z  odsetkami należnymi 
zgodnie z  przepisami regulującymi zasady zwrotu dofinansowania. Odszkodowanie w  części  przenoszącej odszkodowanie 
należne na zasadach wynikających z  ustawy z  dnia 21  sierpnia 1997  r. o gospodarce nieruchomościami przyznaje się pod 
warunkiem rozwiązującym dokonania przez jednostkę samorządu terytorialnego, w  trybie i  terminie wynikającym z właś-
ciwych przepisów, zwrotu dofinansowania wraz z  należnymi odsetkami.  
6. Do finansowania wypłaty odszkodowań, o których mowa w ust. 1 i 2, art. 9s ust. 9 oraz art. 9yd ust. 2, wypłaty 
ceny nabycia nieruchomości, o których mowa w art. 9t, oraz pozostałych  kosztów związanych z jej nabyciem, kosztów 
wynikających z realizacji obowiązku, o którym mowa w art. 9w ust. 4, stosuje się przepisy art. 38 ust. 1 pkt 3 i ust. 2.  
  
Dziennik  Ustaw  – 30 – Poz. 1984  
 
7. Jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub gospodarczy, Skarb Państwa albo jednostka samorządu terytoria l-
nego mogą zrzec się w całości lub w części prawa do odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w art. 9q ust. 1 
pkt 7 oraz art. 9s ust. 9, w formie pisemnej, pod rygorem nieważności.  Oświadczenie to może zostać złożone jedynie do 
czasu wydania ostatecznej decyzji o  ustaleniu odszkodowania.  
8. W przypadku zrzeczenia się prawa do odszkodowania za nieruchomości, o  których mowa w  ust. 1: 
1) przed wszczęciem postępowania ustalającego wysokość odszkodowania – postępowania nie wszczyna się;  
2) w trakcie postępowania ustalającego wysokość odszkodowania – postępowanie umarza się.  
Art. 9ya. 1. W  przypadku gdy realizacja inwestycji kolejowej wymaga przejścia przez tereny wód płynących bądź 
dróg publicznych, PLK S.A. lub właściwa jednostka samorz ądu terytorialnego są uprawnione do ich nieodpłatnego zajęcia 
na czas realizacji inwestycji.  
2. Decyzję o  zezwoleniu na nieodpłatne zajęcie pasa drogowego, o  której mowa w  art. 40 ust.  1 ustawy z  dnia 
21 marca 1985  r. o drogach publicznych (Dz.  U. z 2021 r. poz.  1376 i 1595 ), wydaje zarządca drogi w  terminie 30  dni od 
dnia złożenia wniosku.  
3. Jeżeli decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności decyzję 
o zezwoleniu na nieodpłatne zajęcie pasa drogowego wyd aje się niezwłocznie.  
4. PLK S.A. albo jednostka samorządu terytorialnego nie później niż w terminie 30 dni przed planowanym zajęciem 
terenu wód płynących uzgadnia, w drodze pisemnego porozumienia z odpowiednimi podmio tami, o których mowa w art. 212  
ust. 1  ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne, zakres, warunki i termin tego zajęcia.  
5. W przypadku gdy decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności,  
porozumienie, o  którym mowa w  ust. 4, zawiera się nie zwłocznie.  
6. Za szkody powstałe w  wyniku działań, o  których mowa w  ust. 1, przysługuje od PLK S.A. albo jednostki samo -
rządu terytorialnego odszkodowanie, ustalone na zasadach wynikających z  Kodeksu cywilnego.  
Art. 9yb. 1. Państwowe Gospodarstwo Leśne Las y Państwowe (Lasy Państwowe) zarządzające nieruchomościami, 
o których mowa w  art. 9q ust.  1 pkt  7, na podstawie ustawy z  dnia 28  września 1991  r. o lasach (Dz.  U. z  2021 r. 
poz. 1275  i 1718 ) są obowiązane do dokonania nieodpłatnie wycinki drzew i  krzewów o raz ich uprzątnięcia w  terminie 
ustalonym w  odrębnym porozumieniu między Lasami Państwowymi a  PLK S.A. lub właściwą jednostką samorządu ter y-
torialnego.  
2. Drewno pozyskane z  wycinki drzew i  krzewów, o  której mowa w  ust. 1, staje się nieodpłatnie własnością  Lasów 
Państwowych.  
3. Koszty wycinki drzew i  krzewów w  wieku do 20  lat oraz ich uprzątnięcia ponoszą PLK S.A. lub właściwa jednos tka 
samorządu terytorialnego.  
Art. 9yc. 1. Do gruntów rolnych i  leśnych objętych decyzją o  ustaleniu lokalizacji linii kolej owej nie stosuje się 
przepisów ustawy z  dnia 3  lutego 1995  r. o ochronie gruntów rolnych i  leśnych.  
2. Do usuwania drzew i  krzewów znajdujących się na nieruchomościach objętych decyzją o  ustaleniu lokalizacji linii 
kolejowej, z  wyjątkiem drzew i  krzewów wp isanych do rejestru zabytków, nie stosuje się przepisów ustawy z  dnia 
16 kwietnia 2004  r. o ochronie przyrody (Dz.  U. z 2021 r. poz.  1098  i 1718 ) w zakresie obowiązku uzyskiwania zezwoleń 
na ich usunięcie oraz opłat z  tym związanych.  
Art. 9yd.  1. Do nieruc homości stanowiących rodzinne ogrody działkowe objętych decyzją o ustaleniu lokalizacji linii  
kolejowej nie stosuje się przepisów art. 18 –24 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych 
(Dz. U. z 20 21 r. poz. 1073 ). 
2. W przypadku gdy  decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej dotyczy rodzinnych ogrodów działkowych ust a-
nowionych zgodnie z ustawą z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych, podmiot, w którego interesie 
nastąpi likwidacja rodzinnego ogrodu działkoweg o lub jego części, jest zobowiązany wypłacić odszkodowa nie: 
1) działkowcom – za stanowiące ich własność nasadzenia, urządzenia i obiekty znajdujące się na działkach oraz za prawo  
do działki w  rodzinnym ogrodzie działkowym;  
2) stowarzyszeniu ogrodowemu – za stanowiące jego własność urządzenia, budynki i budow le. 
3. Do ustalenia odszkodowań, o których mowa w ust. 2, stosuje się art. 9y ust. 2, 3 i 4.  
  
Dziennik  Ustaw  – 31 – Poz. 1984  
 
Art. 9z. 1. Na wniosek osoby uprawnionej wypłaca się zaliczkę w wysokości 70% odszkodowania określonego 
w decy zji ustalającej wysokość odszkodowania. W przypadku odwołania osoby uprawnionej od decyzji ustalającej wys o-
kość odszkodowania wypłata zaliczki nie ma wpływu na prowadzone postępowanie odwoławcze. Wypłata zaliczki nast ę-
puje jednorazowo w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku.  
1a. Osoba uprawniona, której wypłacono zaliczkę, jej spadkobierca albo następca prawny są obowiązani do zwrotu 
zaliczki po jej waloryzacji na dzień zwrotu, jeżeli decyzja o lokalizacji linii kolejowej została zmieniona w części dot y-
czącej tej osoby, uchylona w całości lub w części dotyczącej tej osoby lub stwierdzono jej nieważność.  
2. Przepisu ust.  1 zdanie pierwsze nie stosuje się, jeżeli stroną odwołującą się od decyzji ustalającej wysokość o d-
szkodowania jest podmiot, na wniosek kt órego została wydana decyzja o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
Art. 9aa. (uchylony)  
Art. 9ab. (uchylony)  
Art. 9ac. 1. Wojewoda wydaje pozwolenie na budowę linii kolejowej lub poszczególnych odcinków tej linii oraz 
wszystkich obiektów związanych z  jej budową, przebudową i  rozbudową, położonych w  granicach województwa, na 
zasadach i  w trybie przepisów Prawa budowlanego oraz doręcza je wnioskodawcy, a  pozostałe strony zawiadamia o  jego 
wydaniu, w  drodze obwieszczenia, w  urzędzie wojewódzkim i  urzędach g min właściwych ze względu na przebieg linii 
kolejowej, na stronach internetowych tych gmin oraz urzędu wojewódzkiego, a  także w  prasie lokalnej.  
1a. Przepisy ust.  1 dotyczące sposobu powiadomienia stron stosuje się odpowiednio do zawiadomienia o  wszczęciu 
postępowania o  wydanie decyzji o  pozwoleniu na budowę. Przepis ust.  1 stosuje się również w  przypadku, gdy postęp o-
wanie dotyczy nieruchomości o  nieuregulowanym stanie prawnym oraz w  sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik wi e-
czysty nie żyją, a  ich spadkobi ercy nie wykazali prawa do spadku.  
2. Nie stwierdza się nieważności ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę li nii kolejowej, jeżeli wniosek 
o stwierdzenie nieważności tej decyzji został złożony po upływie 60 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostat eczna, 
a inwestor rozpoczął budowę linii kolejowej.50) Art. 158 §  2 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odp o-
wiednio.  
3.51) W przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę linii ko lejowej, której nadano rygor n a-
tychmiastowej wykonalności, sąd administracyjny po upływie 60 dni od dnia rozpoczęcia budowy linii kolejo wej może 
stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 lub w art. 156 § 1 Kodeksu postęp o-
wania administracyjnego.  
3a.52) Przepisów  ust. 2 i 3 nie stosuje się w  przypadku niezgodności decyzji o  pozwoleniu na budowę linii kolejowej  z: 
1) decyzją o  środowiskowych uwarunkowaniach lub  
2) postanowieniem, o  którym mowa w  art. 90 ust. 1 ustawy z  dnia 3  października 2008  r. o udostępnianiu in formacji 
o środowisku i  jego ochronie, udziale społeczeństwa w  ochronie środowiska oraz o  ocenach oddziaływania na śr o-
dowisko.  
4. Przepisy ust.  2 i 3 stosuje się odpowiednio do decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej.  
5. Organem administracji archi tektoniczno -budowlanej pierwszej instancji w sprawach dotyczących linii tramwaj o-
wej realizowanej w trybie niniejszego rozdziału jest właściwy wojewoda.  
6. Organem nadzoru budowlanego pierwszej instancji w sprawach dotyczących l inii tramwajowej realizowanej  
w trybie niniejszego rozdziału jest właściwy wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego.  
Art. 9ad. 1. W  sprawach nieuregulowanych w  niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy z  dnia 21  sierpnia 
1997  r. o gospodarce nieruchomościami.  
2. (uchylony)  
3. W sprawach dotyczących lokalizacji linii kolejowych, realizowanych w  trybie niniejszego rozdziału, nie stosuje 
się przepisów o  planowaniu i  zagospodarowaniu przestrzennym, z  zastrzeżeniem art.  9n ust.  2 i art. 9o ust.  3 pkt  4 lit.  g, 
oraz przepisów ustawy z  dnia 9  października 2015  r. o rewitalizacji (Dz.  U. z 2021 r. poz. 485). 
                                                           
50) Zdanie pierwsze w brzmieniu ustalonym przez art. 8 pkt 2 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 48. 
51) W brzmieniu ustalonym przez art. 8 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 48. 
52) Dodany przez art. 8 pkt 2 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 48. 
  
Dziennik  Ustaw  – 32 – Poz. 1984  
 
Art. 9ae. Nie można uzależnić wydania decyzji o  ustaleniu lokalizacji linii kolejowej lub decyzji o  pozwoleniu na 
budowę linii kolejowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzew idzianych obowiązującymi przepisami.  
Art. 9af.  Jeżeli realizacja inwestycji kolejowej wymaga zgody wodnoprawnej, odpowiednio Państwowe Gospoda r-
stwo Wodne Wody Polskie albo minister właściwy do spraw gospodarki wodnej udzielają tej zgody w terminie nie dłuż szym  
niż 30 dni od dnia złożenia wniosku o jej wydanie. W sprawach dotyczących zgody wodnoprawnej nie stosuje się art.  396 
ust. 1 pkt 7, art. 407 ust. 2 pkt 3 oraz art. 422 pkt 3 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne. Dla ustalenia stanu 
prawnego ni eruchomości, o których mowa w art. 409 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy z dnia 20  lipca 2017 r. – Prawo wodne, 
siedziby i adresy właścicieli tych nieruchomości określa się według katastru nieruchomości.  
Art. 9ag.  1. Zadanie polegające na przebudowie lub budowie drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego w z a-
kresie wynikającym z konieczności ich dostosowania do inwestycji dotyczących linii kolejowych realizowane jest przez 
PLK S.A. albo właściwą jednostkę samorządu terytorialnego na podstawie porozumienia z wł aściwym zarządcą drogi 
publicznej, sieci lub urządzenia wodnego, w którym określa się w szczególności termin przejęcia obowiązku utrzymania 
drogi publicznej, sieci lub urządzenia wodnego przez właściwego zarządcę.  
2. Zadanie, o którym mowa w ust. 1, może r ealizować właściwy zarządca drogi publicznej, sieci lub urządzenia 
wodnego, w trybie określonym w przepisach odrębnych, na koszt PLK S.A. lub właściwej jednostki samorządu terytoria l-
nego na podstawie porozumienia, które określa w szczególności warunki fina nsowania zadania przez PLK S.A. albo właś -
ciwą jednostkę samorządu terytorialnego.  
Rozdział 3  
Prezes Urzędu Transportu Kolejowego  
Art. 10. 1. Centralnym organem administracji rządowej będącym krajową władzą bezpieczeństwa i krajowym reg u-
latorem transportu kolejowego w rozumieniu przepisów Unii Europejskiej z zakresu bezpi eczeństwa, interoperacyjności 
i regulacji transportu kolejowego, właściwym w sprawach:  
1) regulacji transportu kolejowego,  
2) licencjonowania transportu kolejowego,  
3) nadzoru technicznego nad eksploatacją i utrzymaniem infrastruktury kolejowej oraz pojazdów kolejowych,  
4) bezpieczeństwa ruchu kolejowego,  
5) interoperacyjności i spójności technicznej transportu kolejowego,  
6) licencji i świadectw maszynistów  
– jest Prezes UTK.  
1a. Prezes UTK  jest organem właściwym w sprawach nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów w transporcie 
kolejowym.  
2. Właściwość Prezesa UTK w sprawach z zakresu regulacji transportu kolejowego, o której mowa w ust. 1, oraz 
nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów, o którym mowa w ust. 1a, nie dotyczy metra.  
3. Prezes UTK jest organem nadzoru rynku w rozumieniu ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny 
zgodności i nadzoru rynku (Dz. U. z 20 21 r. poz. 514 i 925) w zakresie:  
1) wyrobów przeznaczonych do stoso wania w infrastrukturze kolejowej, na bocznicach kolejowych, kolejach wąsko -
torowych oraz w metrze, związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu, a także wykonywaniem przewozów 
osób i towarów oraz eksploatacją pojazdów kolejowych;  
2) urządzeń kolei li nowych, modyfikacji urządzeń kolei linowych wymagających nowego zezwolenia oraz do podsy s-
temów i elementów bezpieczeństwa, wobec których stosuje się przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego 
i Rady (UE) 2016/424 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie urzą dzeń kolei linowych i uchylenia dyrektywy 2000/9/WE 
(Dz. Urz. UE L 81 z 31.03.2016, str. 1, z późn. zm.53)). 
3a. Do oceny zgodności wyrobów, o których mowa w ust. 3, akredytacji, autoryzacji i notyfikacji w tym zakresie, 
a także kontroli spełniania przez te  wyroby wymagań, stwarzania przez nie zagrożenia lub w zakresie niezgodności fo r-
malnych, a także postępowań w tych sprawach, stosuje się przepisy ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny 
zgodności i nadzoru rynku.  
                                                           
53) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 266 z 30.09.2016, str. 8.  
  
Dziennik  Ustaw  – 33 – Poz. 1984  
 
4. (uchylony)  
5. (uchylony) 
6. (uchylony) 
Art. 11 . 1. Prezesa UTK powołuje Prezes Rady Ministrów spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkuren -
cyjnego  naboru.  
2. Na stanowisko Prezesa UTK może zostać powołana osoba, która:  
1) jest obywatelem polskim;  
2) posiada tytuł zawodowy m agistra lub równorzędny albo tytuł inżyniera;  
3) korzysta z pełni praw publicznych;  
4) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione umyślnie;  
5) posiada kompetencje kierownicze;  
6) posiada co najmniej 6 -letni s taż pracy, w tym co najmniej 3 -letni staż pracy na stanowisku kierowniczym;  
7) posiada wykształcenie i wiedzę z zakresu spraw należących do właściwości Prezesa UTK lub innych organów właś -
ciwych w sektorach sieciowych.  
3. Nabór na stanowisko Prezesa UTK pr zeprowadza zespół powołany przez Szefa Kancelarii Prezesa Rady Min i-
strów z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów, liczący co najmniej 3 osoby, których wiedza i doświadczenie dają ręko j-
mię wyłonienia najlepszych kandydatów. Członków zespołu powołuje się spośr ód osób niezależnych finansowo i organ i-
zacyjnie od ministra właściwego do spraw transportu.  
4. Informację o naborze na stanowisko Prezesa UTK ogłasza się przez umieszczenie ogłoszenia w miejscu p o-
wszechnie dostępnym w siedzibie Urzędu Transportu Kolejowego , w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu 
Kolejowego oraz w Biuletynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Ogłoszenie zawiera:  
1) nazwę i adres Urzędu Transportu Kolejowego;  
2) określenie stanowiska;  
3) wymagania związane ze stanowiskiem wynikające z przepisów prawa;  
4) zakres zadań wykonywanych na stanowisku;  
5) wskazanie wymaganych dokumentów;  
6) termin i miejsce składania dokumentów;  
7) informację o metodach i technikach naboru.  
5. Termin, o którym mowa w ust. 4 pkt 6, n ie może być krótszy niż 10 dni od dnia opublikowania ogłoszenia  w Bi u-
letynie Informacji Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.  
6. W toku naboru ocenia się doświadczenie zawodowe kandydata, wiedzę niezbędną do wykonywania zadań na  sta-
nowisku, na któr e jest przeprowadzany nabór, oraz kompetencje kierownicze. Ocena wiedzy i kompetencji kierowniczych  
może być dokonana na zlecenie zespołu przez osobę niebędącą członkiem zespołu, która posiada odpowiednie  kwalifik a-
cje do dokonania tej oceny.  
7. Członek zes połu oraz osoba, o której mowa w ust. 6, mają obowiązek zachowania w tajemnicy informacji dot y-
czących  kandydatów ubiegających się o stanowisko, uzyskanych w trakcie naboru.  
8. Z przeprowadzonego naboru zespół sporządza protokół zawierający:  
1) nazwę i adre s Urzędu Transportu Kolejowego;  
2) określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór, oraz liczbę kandydatów;  
3) imiona, nazwiska i adresy nie więcej niż 3 najlepszych kandydatów uszeregowanych według poziomu spełniania  
przez nich wymagań określonych w ogłoszeniu o naborze;  
4) informację o zastosowanych metodach i technikach naboru;  
5) uzasadnienie dokonanego wyboru albo powody niewyłonienia kandydata;  
6) skład zespołu.  
9. Na wniosek Prezesa UTK Prezes Rady Ministrów powołuje 2 wiceprezesów Urzędu Transp ortu Kolejowego,  zwa-
nych  dalej „wiceprezesami UTK ”, spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru.  
  
Dziennik  Ustaw  – 34 – Poz. 1984  
 
10. Nabór na stanowisko wiceprezesa UTK przeprowadza zespół powołany przez Prezesa UTK.  
11. Do sposobu przeprowadzania naboru na stano wisko wiceprezesa UTK stosuje się odpowiednio przepisy  ust. 4 –8. 
12. Wynik naboru na stanowisko Prezesa UTK i wiceprezesa UTK ogłasza się niezwłocznie w sposób określony  
w ust. 4. Informacja o wyniku naboru zawiera:  
1) nazwę i adres Urzędu Transportu Kolej owego;  
2) określenie stanowiska, na które był prowadzony nabór;  
3) imiona i nazwiska wybranych kandydatów oraz ich miejsca zamieszkania w rozumieniu przepisów Kodeksu  cywil -
nego albo informację o niewyłonieniu kandydata.  
Art. 11a . 1. Prezes UTK nie może za jmować innego stanowiska, z wyjątkiem stanowiska dydaktycznego w szkole 
wyższej, ani wykonywać innych zajęć zarobkowych.  
2. Prezes UTK nie może należeć do partii politycznej, związku zawodowego ani prowadzić działalności publicznej 
niedającej pogodzić się z bezstronnością i niezależnością sprawowanego stanowiska.  
3. Prezes UTK i wiceprezesi UTK składają Prezesowi Rady Ministrów corocznie, w terminie do dnia 31 grudnia, 
oświadczenie o braku powiązań z podmiotami podlegającymi regulacji oraz braku konfliktu i nteresów. W oświadczeniu 
wskazuje się wszelkie bezpośrednie albo pośrednie okoliczności, które można uznać za zagrażające ich niezależności 
i wpływające na wykonywanie przez nich swoich funkcji.  
4. Osoba pełniąca funkcję Prezesa UTK lub wiceprezesa UTK pod lega wyłączeni u od udziału w postępowaniu 
w sprawie dotyczącej przedsiębiorcy, z którym łączył ją bezpośredni albo pośredni związek w okresie roku przed wszcz ę-
ciem postępowania.  
Art. 11b. 1. Kadencja Prezesa UTK trwa 5 lat od dnia powołania.  
2. Procedurę n aboru na stanowisko Prezesa UTK na kolejną kadencję przeprowadza się nie później niż 60 dni przed 
zakończeniem obowiązującej kadencji.  
3. Po upływie kadencji Prezes UTK pełni swoją funkcję do czasu powołania następcy.  
4. Prezes Rady Ministrów odwołuje Prez esa UTK w przypadku:  
1) ujawnienia, że nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 11 ust. 2;  
2) orzeczenia zakazu zajmowania kierowniczych stanowisk lub pełnienia funkcji związanych ze szczególną odpowi e-
dzialnością w organach państwa;  
3) choroby trwale uni emożliwiającej wykonywanie zadań;  
4) zaistnienia okoliczności, które wpływają na niezależne sprawowanie funkcji;  
5) złożenia rezygnacji.  
5. Informację o odwołaniu Prezesa UTK wskazującą powody odwołania podaje się do publicznej wiadomości przez 
ogłoszenie jej treści w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu Kolejowego oraz w Biuletynie Informacji 
Publicznej Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.  
6. W razie śmierci lub odwołania Prezesa UTK, do czasu powołania jego następcy, funkcję Prezesa UTK pełni wice-
prezes UTK wskazany przez Prezesa Rady Ministrów.  
7. Prezes Rady Ministrów odwołuje wiceprezesa UTK na wniosek Prezesa UTK.  
8. W okresie roku od dnia zaprzestania pełnienia funkcji Prezesa UTK lub wiceprezesa UTK odpowiedzialnego za 
regulację transport u kolejowego osoba ta nie może sprawować żadnej funkcji, w tym świadczyć pracy lub usług na po d-
stawie jakiegokolwiek tytułu prawnego, w podmiotach podlegających regulacji na podstawie przepisów ustawy.  
Art. 12. 1. Prezes UTK wykonuje swoje zadania przy pom ocy Urzędu Transportu Kolejowego.  
2. W skład Urzędu Transportu Kolejowego wchodzą oddziały terenowe.  
3. Prezes Rady Ministrów nadaje, w drodze zarządzenia, statut określający organizację Urzędu Transportu Kolejowego  
oraz siedziby oddziałów terenowych.  
4. Szczegółową organizację oraz podział zadań w  Urzędzie Transportu Kolejowego określa Prezes UTK w regul a-
minie organizacyjnym.  
  
Dziennik  Ustaw  – 35 – Poz. 1984  
 
Art. 13. 1. Do zadań Prezesa UTK, w zakresie regulacji transportu kolejowego, należy:  
1) nadzór nad sprawiedliwym i niedyskryminując ym traktowaniem przez zarządców wszystkich aplikantów w zakresie 
dostępu do infrastruktury kolejowej przez:  
a) kontrolę poprawności opracowania oraz stosowania regulaminu, o którym mowa w art. 32,  
b) nadzór nad zawieraniem umów o przydzielenie zdolności pr zepustowej oraz o wykorzystanie zdolności przepus -
towej,  
c) rozpatrywanie spraw dotyczących pasażerskich przewozów okazjonalnych,  
d) nadzór nad poprawnością ustalania i pobierania przez zarządcę opłat za udostępnianie infrastruktury kolejowej;  
2) nadzór na d sprawiedliwym i niedyskryminującym traktowaniem przez operatorów obiektu infrastruktury usługowej 
wszystkich przewoźników kolejowych w zakresie dostępu do obiektu infrastruktury usługowej przez:  
a) kontrolę poprawności opracowania oraz stosowania regulam inu, o którym mowa w art. 36f,  
b) nadzór nad zawieraniem umów z operatorami obiektu infrastruktury usługowej,  
c) nadzór nad poprawnością ustalania i pobierania przez operatora obiektu infrastruktury usługowej opłat za korz y-
stanie z obiektu infrastruktury usługowej;  
3) opiniowanie projektów planów transportowych w zakresie przewozów pasażerskich w transporcie kolejowym;  
4) opiniowanie projektów umów o świadczenie usług publicznych;  
5) wydawanie decyzji dotyczących otwartego dostępu;  
6) nadzór nad przestrzeg aniem przez zarządców, przewoźników kolejowych i operatorów obiektów infrastruktury usł u-
gowej przepisów ustawy dotyczących rachunkowości i niezależności zarządcy;  
7) pełnienie funkcji niezależnego organu wyznaczonego, o którym mowa w art. 5 ust. 7 zdanie d rugie rozporządzenia 
(WE) nr 1370/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2007 r. dotyczącego usług publicznych 
w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego oraz uchylające go rozporządzenia Rady (EWG) 
nr 1191/69 i (EWG) nr  1107/70 (Dz. Urz. UE L 315 z 03.12.2007, str. 1, z późn. zm.54)). 
1a. Do zadań Prezesa UTK, w  zakresie nadzoru nad podmiotami, których działalność ma wpływ na bezpieczeństwo 
ruchu kolejowego i  bezpieczeństwo eksploatacji kolei, należy:  
1)55) wydawanie, prze dłużanie, aktualizacja, ograniczanie i cofanie jedn olitych certyfikatów bezpieczeń stwa i autoryzacji 
bezpieczeństwa oraz prowadzenie i aktualizacja rejestrów tych dokumentów;  
1a)56) wydawanie, przedłużanie, zmiana i  cofanie świadectw bezpieczeństwa oraz pro wadzenie i  aktualizacja rejestrów 
tych dokumentów;  
1b)57) przeprowadzanie egzaminu dla:  
a) kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji maszynisty, zwanego dalej „egzaminem 
na licencję maszynisty”,  
b) kandydatów na maszynistów ubiegającyc h się o uzyskanie świadectwa maszynisty, zwanego dalej „egz a-
minem na świadectwo maszynisty”;  
2) wydawanie, przedłużanie ważności, zawieszanie, przywracanie i  cofanie licencji maszynisty, aktualizacja danych 
zawartych w  licencji maszynisty, wydawanie wtórni ków licencji maszynisty oraz prowadzenie i  aktualizacja rejestru 
tych dokumentów;  
3)58) pełnienie funkcji organu certyfikującego, o którym mowa w art. 2 lit. b rozporządzenia wykonaw czego Komisji (UE) 
2019/779 z dnia 16 maja 2019 r. ustanawiające go szczegół owe przepisy dotyczą ce systemu certyfikacji podmiotów 
odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdów zgodnie z dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 
oraz uchylającego rozporządzenie Komisji (UE) nr 445/2011 (Dz. Urz. UE L 139I z 27.05.2019, str.  360, z późn. 
zm.59)), zwanego dalej „rozporządze niem (UE) nr 2019/779”;  
                                                           
54) Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały  ogłoszone w Dz. Urz. UE L 240 z 16.09.2015, s tr. 65 oraz Dz. Urz. UE L 354 
z 23.12.2016, str. 22.  
55) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
56) Dodany przez art. 1 pk t 6 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
57) Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. a ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
58) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret  trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
59) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 188 z 15.06.2020, str. 8.  
  
Dziennik  Ustaw  – 36 – Poz. 1984  
 
3a) przyznawanie, odmowa przyznania, cofanie, zawieszanie i  zmiana zakresu uprawnień dla jednostki organizacyjnej 
do wykonywania badań technicznych koniecznych do uzyskania świadectw d opuszczenia do eksploatacji typu, 
stwierdzenia zgodności z  typem oraz wydawania certyfikatów zgodności typu i  certyfikatów zgodności z  typem, 
a także kontrola spełniania przez jednostki organizacyjne uprawnione do wykonywania tych czynności wymagań 
określo nych w  art. 22g ust.  2; 
3b)60) wyznaczanie i  odmowa wyznaczenia podmiotu wnioskującego o  wykonywanie zadań jednostki wyznaczonej oraz 
cofanie, zawieszanie i  zmiana  zakresu wyznaczenia jednostek wyznaczonych;  
4)61) kontrola spełniania warunków lub wymagań zaw artych w autoryzacjach bezpieczeństwa, jednolitych certyfikatach 
bezpieczeństwa, świadectwach bezpieczeństwa oraz nadzorowanie zgodności działania zarządców lub przewoźników 
kolejowych z przepisami Unii Europejskiej i prawa krajowego w zakresie bezpieczeńs twa transportu kolejowego;  
5)62) nadzór nad ośrodkami szkolenia i egzaminowania maszynistów oraz kandydatów na maszynistów, zwanymi dalej 
„ośrodkami szkolenia i  egzaminowania”, oraz podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich 
i psychologiczn ych oraz orzekania w  celu sprawdzenia spełnienia wy magań zdrowotnych, fizycznych i psychic z-
nych, niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności;  
5)63) nadzór nad ośrodkami szkolenia maszynistów oraz kandydatów na maszynistów, zwanymi dalej „ośrodkami 
szkolenia ”, oraz podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich i  psychologicznych oraz 
orzekania w  celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do 
uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności;  
5a) prowadzenie i  aktualizacja:  
a)62) rejestru ośrodków szkolenia i egzaminowania,  
a)63)  rejestru oś rodków szkolenia,  
b) listy podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich i  psychologicznych oraz orzekania w  celu 
sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji 
maszynisty oraz świadect wa maszynisty, a także zachowania ich ważności,  
c)64) krajowego rejestru maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe;  
6) kontrola spełniania przez zarządców, przewoźników kolejowych oraz użytkowników bocznic kolejowych obowią z-
ków w  zakresie bezpieczeństwa t ransportu kolejowego, a  w szczególności:  
a) warunków prowadzenia ruchu kolejowego i  sygnalizacji, określonych w  przepisach wydanych na podstawie 
art. 17 ust.  7, 
b)65)  warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, określonych w  przepisach wydanych  na podstawie 
art. 20, w  tym ważności świadectw sprawności technicznej, o  których mowa w  art. 24, i dokumentów, które p o-
winny znajdować się w  pojeździe kolejowym będącym w  ruchu, określonych w  przepisach wydanych na po d-
stawie art.  25 ust.  1, 
b)66)  warunków  technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, określonych w  przepisach wydanych na po d-
stawie art.  20, w  tym ważności dokumentów, o  których mowa w  art. 24, i  dokumentów, które powinny 
znajdować się w  pojeździe kolejowym będącym w  ruchu, określonych w  prze pisach wydanych na podst a-
wie art.  25 ust.  1, 
c) warunków, jakie są obowiązani spełniać maszyniści, a  także osoby zatrudnione na stanowiskach bezpośrednio 
związanych z  prowadzeniem i  bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów 
pojazdów kolejowych, o  których mowa w  art. 22b ust.  1 i art. 22d ust.  1; 
7) nadzór nad zachowaniem bezpieczeństwa w transporcie kolejowym oraz prawidłowym utrzymaniem i eksploatacją 
linii kolejowych, bocznic kolejowych oraz innych dróg kolejowych;  
7a) nadzór  nad postępowaniami prowadzonymi przez komisję kolejową, o  której mowa w  art. 28m ust.  1; 
                                                           
60) Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
61) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret czwarte ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
62) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 63. 
63) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
64) Dodana przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
65) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 66. 
66) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret piąte ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wejdzie w życie z  dniem 
16 czerwca 2022 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 37 – Poz. 1984  
 
7b)67) monitorowanie kompetencji personelu kolejowego w celu zapewnienia bezpieczeństwa w transporcie kolej o-
wym;  
8)68) analiza raportów w  sprawie bezpieczeństwa, o  których mowa w  art. 17ab ust. 1 ; 
9) monitorowanie, promowanie, wprowadzanie w  życie oraz rozwijanie regulacji bezpieczeństwa, łącznie z  systemem  
krajowych zasad bezpieczeństwa;  
10)69) konsultowanie kierunków rozwoju ze wszystkimi podmiotami i  zainteresowanymi s tronami, w  tym z  zarządcami, 
przewoźnikami kolejowymi, producentami, dostawcami usług utrzymania oraz przedstawicielami personelu 
i użytkowników.  
1b. Do zadań Prezesa UTK w zakresie nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów w transporcie kolejowym 
należy nadzór nad przestrzeganiem:  
1) przepisów rozporządzenia nr 1371/2007/WE;  
2) zakazu stosowania bezprawnych praktyk naruszających zbiorowe interesy pasażerów w transporcie kolejowym.  
2. Do zadań Prezesa UTK w  zakresie spójności systemu kolejowego, w  tym nadz oru nad rozwiązaniami technicznymi,  
które mają wpływ na bezpieczeństwo ruchu kolejowego i  bezpieczeństwo systemu kolei  Unii, należy:70) 
1)71) wydawanie, odmowa wydania i cofanie zezwoleń na dopuszczenie do eksploatacji podsystemów strukturalnych 
„infrastrukt ura”, „energia” i „sterowanie – urządzenia przytorowe” znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej 
Polskiej;  
2)71) wydawanie, odnawianie, zmiana i unieważnianie zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub 
zezwoleń dla typu pojazdu, w przypadku gdy obszar użytkowania jest ograniczony wy łącznie do terytorium Rzecz y-
pospolitej Polskiej;  
2a)72) wydawanie tymczasowych zezwoleń na użytkowanie pojazdu kolejowego do celów testów na sieci kolejowej, na 
której pojazd ko lejowy ma być użytkowany;  
2b)72) kontrola na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zgodności składników interoperacyjności z zasadniczymi wym a-
ganiami systemu kolei;  
3) wydawanie, odmowa wydania i  cofanie świadectw dopuszczeni a do eksploatacji typu oraz prowadzenie 
i aktualizacja rejestru tych świadectw;  
3a) autoryzacja jednostek oceniających zgodność ubiegających się o notyfikację;  
4)73) prowadzenie spraw związanych z  rozpatrywaniem wniosków o  nadanie, zmianę lub wycofanie iden tyfikatora liter o-
wego dysponenta (VKM74)) oraz przekazywanie informacji w  tym zakresie  Agencji ; 
5) kontrola przewozu koleją towarów niebezpiecznych;  
6) (uchylony)75) 
7)76) nadawanie i zmiana europejskich numerów pojazdom kolejowym  (EVN), wyrejestrowywanie poj azdów kolejowych 
oraz dokonywanie zmian pozostałych danych rejestrowych w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR);  
7a) prowadzenie i  aktualizacja krajowego rejestru infrastruktury (RINF);  
8) prowadzenie spraw związanych z  rozpatrywaniem wniosków o  odstępstwa, przekazywanie Komisji Europejskiej 
dokumentów niezbędnych do otrzymania odstępstw, o  których mowa w  art. 25f; 
9) wydawanie decyzji stwierdzających, czy niezbędne jest uzyskanie nowego zezwolenia na dopuszczenie do eksploa t-
acji dla podsystemu st rukturalnego po modernizacji.  
                                                           
67) Dodany przez art. 1 pkt 3 lit. c ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
68) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret szóste ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
69) Dodany przez art. 1 pkt 6 lit. a tiret siódme ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
70) Wprowadzenie do wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 6 lit. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
71) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
72) Dodany przez art. 1 pkt 6 lit. b tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
73) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
74) VKM – Vehicle Keeper Marking.  
75) Przez art. 1 pkt 6 lit. b tiret czwarte ustawy, o której mowa w odnośniku  2; weszło w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
76) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 lit. b tiret piąte ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszło w życie z dniem 16 czerwca  
2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 38 – Poz. 1984  
 
3. Obowiązek uzyskania świadectw, o  których mowa w  ust. 2 pkt  3, nie dotyczy urządzeń technicznych podlegaj ą-
cych przepisom o  dozorze technicznym.  
3a. W celu realizacji zadań, o których mowa w ust. 1, Prezes UTK:  
1) zbiera i an alizuje informacje dotyczące rynku przewozów kolejowych, w tym:  
a) monitoruje stan konkurencji na rynku przewozów kolejowych, w tym w zakresie przewozów pasażerskich kol e-
jami dużych prędkości, korzystając z konsultacji z organami regulacyjnymi pozostałych państw członkowskich 
Unii Europejskiej, a w stosownych przypadkach z Komisją Europejską, oraz zwracając się do nich o wszystkie 
niezbędne informacje,  
b) co najmniej raz na 2 lata przeprowadza konsultacje z zainteresowanymi organizacjami reprezentującymi pa saże-
rów i korzystających z usług kolejowych przewozów towarowych, aby uzyskać ich opinie o rynku kolejowym;  
2) współdziała z właściwymi organami w zakresie:  
a) przeciwdziałania stosowaniu praktyk monopolistycznych przez zarządców i aplikantów,  
b) koordynow ania funkcjonowania rynku transportu kolejowego,  
c) przestrzegania praw pasażerów;  
3) może żądać od zarządców, powołanych przez zarządców wspólnych organów odpowiedzialnych za udostępnianie 
infrastruktury kolejowej, operatorów obiektów infrastruktury usług owej, przewoźników kolejowych i aplikantów udzi e-
lenia  niezbędnych informacji dla celów regulacji i monitorowania rynku transportu kolejowego, w szczególno ści 
w zakresie zapewnienia niedyskryminującego traktowania aplikantów;  
4) może żądać od zarządców info rmowania o braku zdolności przepustowej w wyniku nieplanowanych prac w zakresie 
utrzymania infrastruktury kolejowej;  
5) nadzoruje przebieg negocjacji między aplikantami a zarządcami dotyczących poziomu opłat za dostęp do infrastru k-
tury kolejowej, mając na względzie zapewnienie niedyskryminującego traktowania aplikantów, jeżeli takie negocj a-
cje są prowadzone;  
6) sprawuje nadzór nad zawarciem i monitoruje wykonanie umowy, o której mowa w art. 9mm ust. 1.  
3b. Informacji, o których mowa w ust. 3a pkt 3 i 4, udz iela się w terminie wskazanym przez Prezesa UTK, nie krótszym  
niż 7 dni od dnia doręczenia żądania. Na uzasadniony wniosek podmiotu, do którego zostało skierowane żądanie, Prezes 
UTK może przedłużyć termin udzielenia informacji o 14 dni.  
3c. Prezes UTK roz patruje skargi:  
1) aplikantów dotyczące:  
a) regulaminu sieci, o którym mowa w art. 32,  
b) dostępu do infrastruktury kolejowej, w tym przydzielania zdolności przepustowej,  
c) systemu pobierania opłat za udostępnianie infrastruktury kolejowej , 
d) prowadzenia  ruchu kolejowego,  
e) planowanych i nieplanowanych prac w zakresie odnowienia lub utrzymania infrastruktury kolejowej,  
f) naruszenia przepisów rozdziału 2aa;  
2) przewoźników kolejowych dotyczące dostępu do obiektów infrastruktury usługowej i sposobu kalkul acji oraz syst e-
mu pobierania opłat za usługi świadczone w tych obiektach;  
3) w sprawach, o których mowa w art. 22b ust. 4;  
4) pasażerów w sprawie naruszenia praw pasażerów w transporcie kolejowym.  
3d. W przypadku skargi lub wszczętego z własnej inicjatywy postępowania w sprawie dotyczącej udostępniania 
infrastruktury kolejowej lub pobierania opłat związanych z międzynarodową trasą pocią gu, Prezes UTK konsultuje się 
z organami regulacyjnymi wszystkich pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej, przez  które przebiega dana 
międzynarodowa trasa pociągu, a w stosownych przypadkach z Komisją Europejską, oraz występuje do nich o wszystkie 
konieczne informacje w celu ustalenia, czy wystąpiło naruszenie przepisów w tym zakresie.  
3e. Prezes UTK, w stosownych p rzypadkach, w celu rozpatrzenia skargi, występuje o udzielenie informacji niezbę d-
nych do jej rozpatrzenia lub rozpoczyna konsultacje ze wszystkimi właściwymi stronami.  
  
Dziennik  Ustaw  – 39 – Poz. 1984  
 
4. Prezes UTK jest uprawniony do kontroli przestrzegania przepisów i  realizacji decyzji oraz postanowień z  zakresu 
kolejnictwa.  
4a. Prezes UTK jest uprawniony do przeprowadzania audytów lub inicjowania audytów zewnętrznych u zarządców, 
operatorów obiektów infrastruktury usługowej oraz przewoźników kolejowych, w celu sprawdzenia przestrzegania  prze-
pisów dotyczących rozdziału rachunkowości i przejrzystości stosunków finansowych między tymi podmiotami.  
4b. W zakresie audytu, o którym mowa w ust. 4a, Prezes UTK jest upoważniony do zwracania się do zarządców, 
operatorów obiektów infrastruktury usłu gowej oraz przewoźników kolejowych lub innych podmiotów wykonujących lub 
integrujących różne rodzaje transportu kolejowego lub zarządzanie infrastrukturą kolejową, o dostarczenie wszystkich lub 
części informacji, w szczególności dotyczących:  
1) zapewnienia  oddzielnych rachunków zysków i strat oraz bilansów dla działalności w zakresie przewozów towar o-
wych, przewozów pasażerskich oraz zarządzania infrastrukturą kolejową;  
2) źródeł i wykorzystania środków publicznych oraz środków z tytułu rekompensat;  
3) kateg orii kosztów i zysków, w celu ustalenia, czy miało miejsce subsydiowanie skrośne różnych działań;  
4) ustalania i pobierania opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej albo za dostęp do obiektu infrastruktury usł u-
gowej i usług w nim świadczonych;  
5) wyników finansowych;  
6) metodyki stosowanej w celu alokacji kosztów do różnych działań;  
7) płatności wykonywanych przez podmiot, którego dotyczy audyt, w ramach grupy kapitałowej, do której dany po d-
miot należy.  
4c. Uprawnienia, o których mowa w ust. 4a i 4b,  przysługują Prezesowi UTK także w stosunku do każdego z po d-
miotów wchodzących w skład przedsiębiorstwa zintegrowanego pionowo.  
4d. Jeżeli na podstawie przekazanych informacji, o których mowa w ust. 4b, Prezes UTK uzna, że zostały naruszone 
przepisy dotycz ące pomocy publicznej, zawiadamia o tym Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.  
5. (uchylony)  
6. (uchylon y) 
6a. (uchylon y) 
7. (uchylony ) 
7a. (uchylony ) 
7b. (uchylony ) 
7c.25) Jeżeli Prezes UTK uzna, że obowiązujące specyfikacje europejskie nie spełniają zasadnicz ych wymaga ń sys-
temu kolei , informuje o  tym Komisję Europejską.  
7d. Prezes UTK w  ramach nadzoru nad podmiotami uprawnionymi do prz eprowadzania badań lekarskich i psycho -
logicznych oraz orzekania w  celu sprawdz enia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbę d-
nych do uzyskania licencji oraz świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności ma prawo:  
1) wstępu do pomieszczeń podmiotu wykonującego badania lekarskie i  psychologiczne;  
2) kontroli dokumentacji medycznej i  psychologicznej związanej z  wykonanymi badaniami i  orzekaniem;  
3) żądania ustnych i  pisemnych wyjaśnień.  
7e. Czynności, o  których mowa w  ust. 7d, przeprowadza podmiot upoważniony przez Prezesa UTK, spełniający 
wymagania, o  których mowa w  art. 22a ust.  6 i nie wpisany na listę, o  której mowa w  art. 22a ust.  1 pkt  3. 
7f. Z przeprowadzonej kontroli, o  której mowa w  ust. 7d, sporządza się wystąpienie pokontrolne, które zawiera opis 
stanu faktycznego, opis ewentualnych nieprawidło wości i  wnioski pokontrolne z  określeniem terminu usunięcia stwie r-
dzonych nieprawidłowości.  
  
Dziennik  Ustaw  – 40 – Poz. 1984  
 
7g.77) Prezes UTK, w  związku z  zadaniami określonymi w  ust. 1a i 2, może żądać pomocy technicznej od zarządców, 
przewoźników kolejo wych, jednostek notyfikowanych , jednostek organizacyjnych wykonujących zadania, o  których 
mowa w  art. 22g ust.  1, oraz jednostek wyznaczonych.  
8. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb wykonywania kontroli przez Prezesa UTK w ramach w y-
konywanego nadzoru, mając na uwadze skut eczność kontroli oraz właściwe wykorzystanie jej wyników.  
Art. 13a. 1.78) Do postępowania przed Prezesem UTK stosuje się, z zastrzeżeniem art. 13ab i art. 13b ust. 2 i 3, prz e-
pisy Kodeksu postępowania administracyjnego.  
2. W przypadku gdy wniosek do Prezesa  UTK jest składany w postaci elektronicznej, a do wniosku należy dołączyć 
dokument, który wnioskodawca posiada jedynie w postaci papierowej, do wniosku można dołączyć elektroniczną kopię 
tego dokumentu.  
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2:  
1) wnioskodaw ca jest obowiązany do zachowania oryginału dokumentu w postaci papierowej, na podstawie którego 
sporządzono elektroniczną kopię dokumentu, o którym mowa w ust. 2;  
2) Prezes UTK może wezwać wnioskodawcę do okazania oryginału w postaci papierowej w przypadku  wystąpienia 
wątpliwości związanych z otrzymaną elektroniczną kopią dokumentu.  
Art. 13aa.  1. Prezes UTK, na wniosek lub z urzędu, może, w drodze postanowienia, w niezbędnym zakresie ogran i-
czyć prawo wglądu do materiału dowodowego załączonego do akt sprawy,  jeżeli udostępnienie tego materiału groziłoby 
ujawnieniem tajemnicy przedsiębiorstwa, jak również innych tajemnic podlegających ochronie na podstawie przepisów 
odrębnych.  
2. Ograniczenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również informacji uzyskanych od or ganów regulacyjnych poz o-
stałych państw członkowskich Unii Europejskiej oraz od Komisji Europejskiej w ramac h konsultacji, o których mowa 
w art. 13 ust. 3a pkt 1 lit. a, lub współpracy, o której mowa w art. 15a.  
3. Na postanowienie wydane na podstawie ust. 1 przysługuje zażalenie.  
4. Wniosek o ograniczenie prawa wglądu do materiału dowodowego składa się wraz z uzasadnieniem oraz wersją 
dokumentu niezawierającą informacji objętych ograniczeniem, o którym mowa w ust. 1, ze stosowną adnotacją.  
5. Jeżeli wniosek  nie spełnia wymagań określonych w ust. 4, Prezes UTK wzywa wnioskodawcę do jego uzupełni e-
nia w wyznaczonym terminie. W przypadku nieuzupełnienia wniosku w wyznaczonym terminie wniosek pozostawia się 
bez rozpoznania.  
6. Stronom oraz podmiotom zainteresowan ym udostępnia się materiał dowodowy niezawierający informacji objętych 
ograniczeniem, o którym mowa w ust. 1, ze stosowną adnotacją.  
Art. 13ab.79) 1. Sprawy dotyczące:  
1) jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa,  
2) zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego  do obrotu lub zezwoleń dla typu pojazdu,  
3) zatwierdzania przewidywanych rozwiązań technicznych w  zakresie urządzeń przytorowych ERTMS  
– są prowadzone za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.  
2. Wnioski w  sprawach, o  których mowa w  ust. 1, wraz z  wym aganą dokumentacją, składa wnioskodawca albo jego 
wyznaczony pełnomocnik. W  przypadku pełnomocnika do wniosku dołącza się kopię pełnomocnictwa upoważniającego 
do dokonywania, za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi, wszystkich czynności związanych ze sprawą.  
3. Wnioski nie wymagają kwalifikowanego podpisu elektronicznego.  
4. Wymagana dokumentacja jest składana w  postaci elektronicznej.  
5. W sprawach, o  których mowa w  ust. 1, wymiana korespondencji, w  tym wzywanie do uzupełnienia braków lub 
złożenia wyj aśnień, zawiadamianie i  doręczanie, następuje za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.  
                                                           
77) W brzmi eniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. c ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31; ze zmianą wprowadzoną przez 
art. 1 pkt 6 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
78) W brzmieniu ustalony m przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
79) Dodany przez art. 1 pkt 8 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 41 – Poz. 1984  
 
6. Wnioskodawca albo jego wyznaczony pełnomocnik mają prawo do zapoznania się z  dokumentacją sprawy, za p o-
średnictwem punktu kompleksowej obsługi, na każdym jej eta pie. Prawo to przysługuje także po zakończeniu sprawy 
w okresie archiwizacji jej dokumentacji.  
7. W przypadku spraw, o  których mowa w  ust. 1, termin na dokonanie określonych czynności uznaje się za zach o-
wany, jeżeli korespondencja została przekazana za poś rednictwem punktu kompleksowej obsługi przed upływem wyzn a-
czonego terminu.  
8. Decyzje w  sprawach, o  których mowa w  ust. 1, doręcza się za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.  
9. Wnioskodawca w  terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji, o  której mo wa w  ust. 8, może wystąpić, za p o-
średnictwem punktu kompleksowej obsługi, z  wnioskiem o  ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku o  ponowne rozp a-
trzenie sprawy stosuje się przepisy ust.  2–8. 
10. Wniosek o  ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje się w  terminie  2 miesięcy od dnia jego złożenia za pośre d-
nictwem punktu kompleksowej obsługi.  
11. Do opinii wydawanych przez Prezesa UTK w  sprawach, o  których mowa w  ust. 1, kierowanych do Agencji, nie 
stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.  
Art. 13ac.79) Prezes UTK jest administratorem danych osobowych w  rozumieniu rozporządzenia Parlamentu Eur o-
pejskiego i  Rady (UE) 2016/679 z  dnia 27  kwietnia 2016  r. w sprawie ochr ony osób fizycznych w  związku z przetwarz a-
niem danyc h osobowych i  w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne 
rozporządzenie o  ochronie danych) (Dz.  Urz. UE  L 119 z  04.05.2016, str.  1, z późn. zm.80)), zwanego dalej „rozporządz e-
niem 2016/679”, przetwarzanych za pośr ednictwem punktu kompleksowej obsługi, uzyskanych w  trakcie realizacji spraw, 
o których mowa w  art. 13ab ust.  1, a także w  ramach współpracy z  Agencją w  tym zakresie.  
Art. 13b. 1. W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów, decyzji lub postanowień z zak resu kolejnictwa Prezes 
UTK wydaje decyzję określającą zakres naruszenia oraz termin usunięcia nieprawidłowości.  
2. Od decyzji wydanych przez Prezesa UTK rozstrzygających co do istoty w sprawach, o których mowa w art. 29e 
ust. 3, art. 30d ust. 3, art. 33 u st. 15 oraz art. 66 ust. 1, 2, 2aa i 3, przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warsz a-
wie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.  
3. Do postanowień wydanych przez Prezesa UTK w sprawach, o których mowa w a rt. 29 e ust. 3, art. 30d ust. 3, 
art. 33 ust. 15 oraz art. 66 ust. 1 –2aa i 3, na które służy zażalenie, przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio, z tym że zażalenie  
wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia.  
4. Postępowanie w sprawie odwoła nia od decyzji lub zażalenia na postanowieni e Prezesa UTK, o których mowa 
w ust. 2 i 3, toczy się według przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks p ostępowania cywilnego (Dz. U. 
z 2020 r. poz. 1575, z późn. zm.81)) o postępowaniu w sprawach z za kresu regulacji transportu kolejowego.  
Art. 13c. 1. W zakresie regulacji transportu kolejowego Prezes UTK wydaje, na wniosek lub z urzędu, decyzje, którym  
może w całości lub w części nadać rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli wymaga tego interes społ eczny lub wyjątk o-
wo ważny interes strony. Odwołanie wstrzymuje wykonanie decyzji jedynie w przypadku, gdy niezwłoczne jej wykonanie 
może przynieść nieodwracalne lub wyraźnie nadmierne szkody wnoszącemu odwołanie.  
2. Wersje jawne decyzji dotyczących regulac ji transportu kolejowego publikuje się w Dzienniku Urzędowym Prezesa  
Urzędu Transportu Kolejowego. Wersje jawne nie zawierają informacji objętych tajemnicą przedsiębiorstwa lub stan o-
wiących inną tajemnicę prawnie chronioną.  
Art. 14. 1. Prezes UTK nakazuje,  w drodze decyzji, usunięcie nieprawidłowości w  określonym terminie w  razie 
stwierdzenia naruszenia przepisów dotyczących obowiązków zarządców, przewoźników kolejowych oraz użytkowników 
bocznic kolejowych w  zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego, w  szczególności:  
1) zasad prowadzenia ruchu kolejowego i  sygnalizacji, o  których mowa w  art. 17 ust.  7; 
2)82) warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, o  których mowa w  art. 20, w  tym ważności świadectw 
sprawności technicznej, o  których mowa w  art. 24, i  dokumentów, które powinny znajdować się w  pojeździe kol e-
jowym będącym w  ruchu, o  których mowa w  art. 25; 
                                                           
80) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w  Dz. Urz. UE  L 127 z 23.05.2018, str.  2. 
81) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2020 r. poz. 1578 i 2320 oraz z 2021 r. poz. 11, 1090, 
1177, 1655 i 1666 . 
82) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośnik u 83. 
  
Dziennik  Ustaw  – 42 – Poz. 1984  
 
2)83) warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych, o  których mowa w  art. 20, w  tym ważności dok u-
mentów , o których mowa w  art. 24, i dokumentów, które powinny znajdować się w  pojeździe kolejowym będ ą-
cym w ruchu, o  których mowa w  art. 25; 
3) warunków, jakie są obowiązani spełniać maszyniści, a  także osoby zatrudnione na stanowiskach bezpośrednio zwi ą-
zanych z  prowadzeniem i  bezpieczeństw em ruchu kolejowego oraz prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów 
kolejowych, o  których mowa w  art. 22–22d. 
4) (uchylony)  
2. Prezes UTK, w drodze decyzji:  
1) niezwłocznie po stwierdzeniu, że dalsza eksploatacja infrastruktury kolejowej wiąże się z istotn ym ryzykiem dla 
bezpieczeństwa ruchu kolejowego lub bezpieczeństwa przewozu osób lub rzeczy, wstrzymuje ruch kolejowy lub 
wprowadza jego ograniczenia na drodze kolejowej, której dotyczy ryzyko;  
2)  wyłącza z eksploatacji pojazd kolejowy lub ogranicza jego eksploatację, w przypadku gdy:  
a) nie został on dopuszczony do eksploatacji zgodnie z przepisami ustawy lub  
b)84)  jego dalsza eksploatacja wiąże się z istotnym ryzykiem dla bezpieczeńs twa ruchu kolejowego lub bezpie czeń-
stwa przewozu osób lub rzeczy.  
2a.85) Jeżeli Prezes UTK, w  wyniku przeprowadzonych działań nadzorczych prowad zonych zgodnie z załącznikiem I 
do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2018/761 z  dnia 16  lutego 2018  r. ustanawiającego wspólne metody oceny  
bezpieczeństwa w  odniesieniu do nadzor u sprawowanego przez krajowe organy ds. bezpieczeństwa po wydaniu jednolitego  
certyfikatu bezpieczeństwa lub autoryzacji w  zakresie bezpieczeństwa na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego  
i Rady (UE) 2016/798 i  uchylającego rozporządzenie Komisji (U E) nr  1077/2012  (Dz. Urz. UE  L 129 z  25.05.2018 , str. 16, 
z późn. zm.86)), stwierdzi poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego, wprowadza, w  drodze decyzji , tymcz a-
sowe środki bezpieczeństwa obejmujące zawieszenie lub ograniczenie działalności p rzewoźnika kolejowego posiadającego 
jednolity certyfikat bezpieczeństwa.  
2b.85) Prezes UTK informuje Agencję o  wprowadzeniu tymczasowych środków bezpieczeństwa wobec przewoźnika 
kolejowego posiadającego jednolity certyfikat bezpieczeństwa wydany przez Agencję, w  terminie 7  dni od dnia ich 
wprowadzenia. Do informacji Prezes UTK dołącza materiały dowodowe uzasadniające swoją decyzję.  
2c.85) W przypadku gdy Agencja zwróci się do Prezesa UTK o  wyco fanie lub modyfikację wprowadzonego tymcz a-
sowego środka bezpieczeństwa, Agencja i  Prezes UTK współpracują w  celu wypracowania rozwiązania możliwego do 
zaakceptowania przez obie strony.  
2d.85) W uzasadnionych przypadkach do w spółpracy, o  której mowa w  ust. 2c, włącza się przewoźnika kolejowego.  
2e.85) Jeżeli Agencja i  Prezes UTK nie dojdą do porozumienia w  przypadku, o  którym mowa w  ust. 2c, decyzja Pr e-
zesa UTK o  wprowadzeniu tymczasowych środkó w bezpieczeństwa pozostaje w  mocy.  
3.87) Decyzjom, o których mowa w ust. 2 i 2a, Prezes UTK nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.  
4. (uchylony ) 
5. (uchylony)  
6. (uch ylony)  
7. (uchylony)  
Art. 14a. 1. (uchylony)  
2. (uchylony)  
3. (uchylony)  
4. (uchylony)  
                                                           
83) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 9 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wejdzie w życie z dniem 16 czerwca 2022 r.  
84) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
85) Dodany przez art. 1 pkt 9 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
86) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w  Dz. Urz. UE  L 188 z  15.06.2020, str.  14. 
87) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 43 – Poz. 1984  
 
5. Do skargi, o której mowa w art. 13 ust. 3c pkt 4, pasażer powinien dołączyć następujące dokumenty:  
1) kopię skargi lub reklamacji skierowanej do przewoźnika kolejowego, operatora stacji pasażerskiej, zarządzającego 
peronem, sprzedawcy biletów, organizat ora turystyki lub przedsiębiorcy ułatwiającego nabywanie powiązanych 
usług turystycznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powi ą-
zanych usługach turystycznych (Dz. U. z 20 20 r. poz. 2139  oraz z 2021 r. poz.  1641 ); 
2) odpowi edź podmiotu, o którym mowa w pkt 1, na skargę lub reklamację, jeżeli została udzielona;  
3) bilet na daną trasę, a w przypadku biletu elektronicznego – dane umożliwiające identyfikację warunków zawartej 
umowy przewozu, w szczególności numer biletu, datę i godziny przewozu oraz rodzaj pociągu, lub potwierdzenie 
rezerwacji;  
4) inne istotne dokumenty potwierdzające naruszenie prawa pasażerów w ruchu kolejowym.  
5a. Do skargi pasażer może dołączyć wniosek o wszczęcie postępowania przed Rz ecznikiem, o którym mowa  
w art. 16a, w zakresie i trybie określonych w rozdziale 3a. W takim przypadku Preze s UTK przekazuje Rzecznikowi, 
o którym mowa w art. 16a, dokumentację sprawy w zakresie niezbędnym do rozpoznania wniosku.  
6. (uchylony)  
Art. 14aa.88) 1. W przypadku stwierdz enia naruszenia przepisów z  zakresu kolejnictwa przez przewoźnika kolej o-
wego, zarządcę, użytkownika bocznicy kolejowej, przedsiębiorcę zarządzającego infrastrukturą i  wykonującego przewozy 
w metrze, producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela, jedno stkę notyfikowaną, podmiot odpowiedzialny za 
utrzymanie, wykonawcę modernizacji, importera, inwestora lub dysponenta, Prezes UTK może wystosować do tego po d-
miotu pisemne ostrzeżenie.  
2. Ostrzeżenie, o  którym mowa w  ust. 1, zawiera:  
1) opis oraz charakter n aruszenia;  
2) wskazanie przepisu, który został naruszony;  
3) termin na udzielenie odpowiedzi o  działaniach podjętych lub planowanych do podjęcia w  celu usunięcia stwierdz o-
nego naruszenia, wraz z  ich harmonogramem.  
3. Podmiot, o  którym mowa w  ust. 1, do któ rego Prezes UTK wystosował ostrzeżenie, jest obowiązany udzielić o d-
powiedzi o  działaniach podjętych lub planowanych do podjęcia w  celu usunięcia stwierdzonego naruszenia, wraz z  ich 
harmonogramem, we wskazanym w  ostrzeżeniu terminie.  
Art. 14b. 1. Zakazane jest stosowanie bezprawnych praktyk naruszającyc h zbiorowe interesy pasażerów w transpo r-
cie kolejowym, w  szczególności naruszających przepisy ustawy z  dnia 15  listopada 1984  r. – Prawo przewozowe (Dz.  U. 
z 2020 r. poz.  8) w zakresie wymogu podawania do pub licznej wiadomości rozkładu jazdy dla przewozu osób, taryf 
i cenników,  wykonywania umowy przewozu z  uwzględnieniem obowiązku zapewnienia podróżnym odpowiednich waru n-
ków bezpieczeństwa i  higieny oraz użycia środków transportowych odpowiednich do danego prze wozu.  
2. (uchylony)  
3. Przepis ust.  1 nie narusza przepisów rozporządzenia nr  1371/2007/WE.  
Art. 15. 1. Prezes UTK i  pisemnie upoważnione przez niego osoby:  
1) mają prawo wstępu na obszar kolejowy i  na bocznice kolejowe oraz do pomieszczeń związanych z  prowadzeniem 
i bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz do pojazdów kolejowych wraz z  prawem przejazdu w  pociągach i pojaz-
dach kolejowych;  
2) mogą żądać pisemnych i  ustnych wyjaśnień, okazywania dokumentów, udzielania informacji oraz udostępniania 
wszelkich dany ch związanych z  przedmiotem kontroli;  
3) mają prawo, w  ramach kontroli wyrobów udost ępnionych na rynku lub wprowadzonych do obrotu przeprowadza ć 
kontrol ę zgodnie z  przepisami:  
a) rozdzia łu 7 ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodno ści i nadzoru rynku – w przypadku ko n-
troli, o  których mowa w  art. 10 ust.  3a. 
b) (uchylona)  
1a. Czynności, które wiążą się z wykorzystaniem uprawnień, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, odbywają się w trybie  
kontroli, o którym mowa w przepisach wydanych na podsta wie art. 13 ust. 8.  
                                                           
88) Dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 44 – Poz. 1984  
 
1b.89) Uprawnienia, o  których mowa w  ust. 1 pkt 1 i 2, przysługują także pracownikom Agencji w  związku z  wykony-
waniem  zadań, o  których mowa w  art. 14 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796  z dnia 11  maja 
2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i  uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004.  
2. Do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 6 marca 2018  r. – 
Prawo przedsi ębiorców (Dz. U.  z 2021 r. poz. 162). 
3.90) Wystąpienie z  żądaniem, o  którym mowa w  art. 18 ust. 1 rozporządzenia 2016/679  przez osobę, której dane d o-
tyczą, nie wpływa na przebieg kontroli prowadzonych przez Prezesa UTK ani na uprawnienie tego organu do nałożenia 
kary.  
Art. 15a. 1. W zakres ie regulacji transportu kolejowego Prezes UTK współpracuje z organami regulacyjnymi z innych  
państw członkowskich Unii Europejskiej, w tym w ramach sieci powołanej na podstawie art. 57 ust. 1 dyrektywy Par -
lamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego 
obszaru kolejowego (Dz. Urz. UE L 343 z 14.12.2012, str. 32), w szczególności w zakresie:  
1) wymiany informacji o swojej działalności i praktyce podejmowania decyzji, w szczególności w kwesti i stosowania 
przepisów prawa Unii Europejskiej z zakresu kolejnictwa;  
2) zadań dotyczących monitorowania rynku transportu kolejowego oraz rozpatrywania skarg i prowadzenia postęp o-
wań;  
3) koordynacji procedur podejmowanych decyzji;  
4) spraw związanych z mię dzynarodowymi przewozami kolejowymi;  
5) opracowania wspólnych zasad i praktyk dotyczących rozstrzyganych spraw;  
6) przeglądu decyzji i praktyk organizacji zrzeszających zarządców;  
7) przekazywania informacji uzyskanych dla celów regulacji, kontroli i monit orowania rynku transportu kolejowego.  
2. Prezes UTK przekazuje organom regulacyjnym z innych państw członkowskich Unii Europejskiej informacje, 
o które wnioskują, z zastrzeżeniem możliwości wykorzystania ich wyłącznie w celu rozpatrzenia skargi lub prowadz enia 
postępowania, o którym mowa w art. 13 ust. 3d.  
3. Prezes UTK, w przypadku otrzymania skargi lub wszczęcia sprawy z urzędu, w przypadku gdy sprawa dotyczy 
również organu regulacyjnego z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, przekazuje mu odp owiednie informacje  
w celu podjęcia przez ten organ działań dotyczących zainteresowanych stron.  
4. Prezes UTK może wystąpić do Komisji Europejskiej o uczestniczenie w działaniach dotyczących tras pociągów 
międzynarodowych w celu ułatwienia współpracy właśc iwych organów regulacyjnych.  
5. W przypadku prowadzenia przez Prezesa UTK postępowań dotyczących międzynarodowych przewozów kolej o-
wych, w których konieczne jest wydanie decyzji również przez organ regulacyjny z innego państwa członkowskiego Unii 
Europejski ej, Prezes UTK współpracuje z tym organem, w szczególności występuje do niego o przekazanie informacji 
niezbędnych do wydania decyzji rozstrzygającej daną sprawę.  
Art. 15aa.91) 1. W zakresie bezpieczeństwa, interoperacyjności i  nadzoru Prezes UTK współpracu je z krajowymi org a-
nami  do spraw bezpieczeństwa z  innych państw członkowskich Unii Europejskiej, w  szczególności w  zakresie:  
1) koordynowania działań nadzorczych dotyczących przewoźnika kolejowego posiadającego obszar działalności na 
terytorium Rzeczypospo litej Polskiej oraz na terytorium innych państw członkowskich Unii Europejskiej w  celu w y-
eliminowania nakładania się działań nadzorczych przy jednoczesnym zapewnieniu wystarczającego zakresu nadzoru;  
2) wymiany informacji dotyczących przewoźników kolejowyc h, o których mowa w  pkt 1, w szczególności w odniesi e-
niu do znanych ryzyk, stosowania środków ich kontroli, podejmowanych działań nadzorczych, a  także osiąganych 
wyników w  zakresie bezpieczeństwa;  
3) wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i  cofania autoryzacji bezpieczeństwa w  odniesieniu do infr a-
struktury transgranicznej oraz koordynowania działań nadzorczych w  ramach zapewnienia zgodności podsystemów 
„infrastruktura”, „energia” i  „sterowanie – urządzenia przytorowe” z  zasadniczymi wymaganiami  systemu kolei;  
4) oceny wniosków o  wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa w  zakresie możliwości prowadzenia ruchu do 
stacji granicznych położonych w  sąsiednich państwach członkowskich Unii Europejskiej;  
5) harmonizacji zasad podejmowania decyzji.  
                                                           
89) Dodany przez art. 1 pkt 11 lit. a ustaw y, o której mowa w odnośniku 2. 
90) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 11 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
91) Dodany przez art. 1 pkt 12 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 45 – Poz. 1984  
 
2. Prezes UTK może opracować z  krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa z  innych państw członkowskich 
Unii Europejskiej wspólny plan nadzoru, aby zapewnić okresowe przeprowadzanie kontroli, z  uwzględnieniem rodzaju 
i zakresu działalności w  każdym państwi e członkowskim, którego to dotyczy.  
3. Prezes UTK może zawierać z  krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa z  innych państw członkowskich Unii 
Europejskiej porozumienia określające zasady współpracy, o  której mowa w  ust. 1 i 2. 
4. Prezes UTK bierze udział  w pracach sieci krajowych organów do spraw bezpieczeństwa, o  której mowa 
w art. 38 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji 
Kolejowej Unii Europejskiej i  uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/200 4. 
Art. 15ab.91) 1. Prezes UTK współpracuje z  Agencją w  szczególności w  zakresie:  
1) wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i  cofania jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa;  
2) wydawania, odnawiania, zmiany i  unieważniania zezwoleń na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub 
zezwoleń dla typu pojazdu;  
3) zatwierdzenia przewidywanych rozwiązań technicznych w  zakresie urządzeń przytorowych ERTMS;  
4) wymiany informacji z  nadzoru nad przewoźnikami kolejowymi po siadającymi jednolity certyfikat bezpieczeństwa 
wydany przez Agencję;  
5) monitorowania rozwoju bezpieczeństwa kolei;  
6) koordynowania działań nadzorczych dotyczących przewoźnika kolejowego posiadającego obszar działalności na 
terytorium Rzeczypospolitej Po lskiej oraz na terytorium innych państw członkowskich Unii Europejskiej.  
2. Prezes UTK zawiera z  Agencją porozumienie, o  którym mowa w  art. 76 rozporządzenia Parlamentu Europejski e-
go i Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej U nii Europejskiej i  uchylenia rozporz ą-
dzenia (WE) nr  881/2004.  
Art. 15b.  1. Prezes UTK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu Kolejowego corocznie, do 
dnia 31 lipca, sprawozdanie z funkcjonowania rynku transportu kolejowego za rok po przedni.  
2. Prezes UTK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu K olejowego corocznie, do dnia 
31 sierpnia, sprawozdanie ze stanu bezpieczeństwa ruchu kolejowego za rok poprzedni.  
3. Prezes UTK przekazuje Komisji Europejskiej dane, o k tórych mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego 
Komisji (UE) 2015/1100 z dnia 7 lipca 2015 r. w sprawie obowiązków sprawozdawczych państw członkowskich w r a-
mach monitorowania rynku kolejowego (Dz. Urz. UE L 181 z 09.07.2015, str. 1).  
Art. 16.92) 1. Za czynności wykonywane przez Prezesa UTK w sprawach, o których mowa w art. 13 ust. 1a pkt 1 –3, 
3b i 5 oraz ust. 2 pkt 1 –3a, 7 i 8, pobiera się opłaty.  
2. Wysokość opłat, o których mowa w ust. 1, z tytułu:  
1) złożenia wniosku w sprawach dotyczących:  
a) autoryzacji bezpieczeństwa, jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, świ adectwa bezpieczeństwa, certyfi katu 
podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz certyfikatu w zakresie funkcji 
utrzymania, o których mowa w art. 23j ust. 3 pkt 2 –4 – nie może być wyższa niż 20 000 złotych,  
b) autoryzacji bezpieczeństwa lub jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, w które j potwierdzono także zgodność 
z załącznikiem II do rozporządzenia (UE) nr 2019/779 – nie może być wyższa niż 40 000 złotych,  
c) świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu – nie może być wyższa niż 20 000 złotych,  
d) licencji maszynisty oraz wtórników licencji maszynisty – nie może być wyższa niż 150 złotych,  
e) zezwoleń na dopuszczenie do eksploatacji podsystemów strukturalnych „in frastruktura”, „energia” i „ste rowanie 
– urządzenia przytorowe”, zezwoleń na wprowadzenie pojazdu  kolejowego do obrotu lub zezwo leń dla typu p o-
jazdu oraz tymczasowych zezwoleń na użytkowanie pojazdu kolejowego do celów testów na sieci kolejowej, na 
której p ojazd kolejowy ma być użytkowany – nie może być wyższa niż 15 000 złotych,  
f) europejskiego numeru pojazdu kolejowego (EVN) – nie może być wyższa niż 100 złotych,  
                                                           
92) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 13 ustawy, o której mowa w odnośniku 2; w zakresie ust. 2 pkt 1 lit. f wszedł w życie 
z dniem 16 czerwca 2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 46 – Poz. 1984  
 
g) wydania decyzji, o których mowa w art. 25f ust. 6 – nie może być wyższa niż 10 000 złotych , 
h) autoryzacji jednostki oceniającej zgodność ubiegającej się o notyfik ację, wyznaczania podmiotu wnio skującego 
o wykonywanie zadań jednostki wyznaczonej oraz rozszerzania zakresu uprawnień jednostki wyznaczonej – nie 
może być wyższa niż 10 000 złotych,  
i)93) przeprowadzania  egzaminu na licencję maszynisty albo  egzaminu na świadectwo maszynisty – nie może 
być wyższa niż równowartość 20% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w pierwszym kwartale roku 
poprzedniego, ogłaszanego w  Dzienniku Urzędowym Rzeczyp ospolitej Polskiej „Monitor Polski” przez 
Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 20 pkt 2 ust awy z dnia 17 grudnia 1998 r. 
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (D z. U. z 2021 r. poz. 291, 353, 794 i 1621 ); 
2) nadzoru  nad: 
a)62) ośrodkami szkolenia i eg zaminowania,  
a)63) ośrodkami szkolenia,  
b) podmiotami uprawnionymi do przeprowadzania badań lekarskich i psychologicznych oraz orzekania w celu 
sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji 
maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a także zachowania ich ważności  
– nie może być wyższa niż 10 000 złotych.  
3. Minister właściwy do spraw transportu w porozum ieniu z ministrem właś ciwym do spraw finansów publicz nych 
określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe czynności dla danego rodzaju sprawy, za które są pobierane opłaty, 
o których mowa w ust. 1, wysokość tych opłat, a także sposób ich uiszczania i pobiera nia, uwzględniając średni nakład 
pracy przy wykonywaniu szczegółowych czynności dla danego rodza ju sprawy, konieczność jednolit ego postępowania 
przy pobieraniu i uiszczaniu opłat i zachowanie konkurencyjności transportu kolejowego.  
4. Koszty czynności Prez esa UTK, o których mowa w art. 18ba ust. 1, art. 23b ust. 6, oraz koszt wydani a opi nii, 
o której mowa w art. 25ea ust. 3 pkt 4, są refundowane przez Agencję według zasad określonych w porozumieniu, o którym  
mowa w art. 76 rozporządzenia Parlamentu Europejs kiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji  
Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 881/2004.  
5. Wpływy z tytułu opłat, o których mowa w ust. 1, oraz refundacji, o której mowa w ust. 4, stanowią dochód budżetu  
państwa.  
Rozdział 3a  
Rzecznik Praw Pasażera Kolei oraz pozasądowe rozwiązywanie sporów konsumenckich  
Art. 16a.  Przy Prezesie UTK działa Rzecznik Praw Pasażera Kolei, zwany dalej „Rzecznikiem ”, prowadzący post ę-
powania w sprawie pozasądowego rozwiązywania s porów w sprawach dotyczących zobowiązań umownych, w tym 
sprzedawcy biletów lub operatora turystycznego, wobec pasażera, wynikających z umów przew ozu osób, rzeczy lub zwi e-
rząt w  transporcie kolejowym oraz w sprawach dotyczących usług świadczonych na rzecz p asażerów przez przewoźnika 
kolejowego, zarządcę infrastruktury kolejowej, właściciela dworca bądź zarządzającego dworcem, zwanych dalej „spora-
mi pasażerskimi ”. 
Art. 16b.  1. W zakresie nieuregulowanym w niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy z dni a 23 września 
2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich (Dz. U. poz. 1823), z tym że spór może być prowadzony 
między przedsiębiorcami.  
2. Prowadząc postępowanie, Rzecznik przedstawia stronom propozycję rozwiązania sporu pasażerskiego.  
3. Str ony w terminie 7 dni od dnia przedstawienia propozycji rozwiązania sporu pasażerskiego obowiązane są do 
podjęcia decyzji co do wyrażenia zgody na przedstawioną propozycję rozwiązania sporu lub zastosowanie się do niej.  
Art. 16c.  Rzecznik jest podmiotem upr awnionym do prowadzenia postępowania w sprawie pozasądowego rozwi ą-
zywania sporów konsumenckich w rozumieniu ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów 
konsumenckich.  
                                                           
93) Dodana przez art. 1 pkt 5 ustawy wymienionej jako  druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 47 – Poz. 1984  
 
Art. 16d. 1. Rzecznika powołuje Prezes UTK na pięcioletnią kaden cję spośród osób, które:  
1) korzystają z pełni praw publicznych;  
2) nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe ani nie 
orzeczono wobec nich zakazu zajmowania kierowniczych stanowisk lub pełnienia funkcji  związanych ze szczególną 
odpowiedzialnością w organach państwa;  
3) posiadają tytuł zawodowy magistra lub równorzędny;  
4) znają co najmniej jeden język obcy spośród języków roboczych Unii Europejskiej;  
5) cieszą się nieposzlakowaną opinią;  
6) nie są członk ami partii politycznych.  
2. Obsługę organizacyjną Rzecznika zapewnia Urząd Transportu Kolejowego.  
3. Rzecznik nie może:  
1) być członkiem zarządów, rad nadzorczych lub komisji rewizyjnych podmiotów, o których mowa w art. 16a;  
2) być zatrudniony lub wykonywa ć innych zajęć w podmiotach, o których mowa w art. 16a, które mogłyby wywoływać 
podejrzenie o jego stronniczość lub interesowność;  
3) posiadać w podmiotach, o których mowa w art. 16a, więcej niż 10% akcji lub udziałów przedstawiających więcej niż 
10% kapit ału zakładowego – w każdym z tych podmiotów.  
4. Prezes UTK odwołuje Rzecznika przed upływem kadencji, na którą został powołany, w przypadku:  
1) rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu swojej funkcji;  
2) choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań ; 
3) utraty kwalifikacji albo niespełniania warunków, o których mowa w ust. 1 i 3;  
4) złożenia rezygnacji.  
5. Po upływie kadencji Rzecznik pełni swoją funkcję do czasu powołania następcy.  
Art. 16e.  1. Postępowanie przed Rzecznikiem wszczyna się na wniosek pasażera.  
2. Warunkiem wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem jest podjęcie przez pasażera 
próby kontaktu z przewoźnikiem kolejowym, zarządcą infrastruktury kolejowej, właścicielem dworca bądź zarządzającym 
dworcem, sprzedawcą b iletów lub operatorem turystycznym i bezpośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego, w tym na 
drodze postępowania reklamacyjnego.  
3. Wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem zawiera co najmniej elementy określone w art. 33 ust. 2 
ustawy z dnia 23  września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich, z tym że wnioskodawca może 
wnosić o przedstawienie stronom propozycji rozwiązania sporu.  
4. Do wniosku o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem dołącza się opis okoliczności sprawy, info rmacje na temat  
dotychczasowego przebiegu sporu pasażerskiego oraz kopie posiadanych przez wnioskodawcę dokumentów potwier dza-
jących informacje zawarte we wniosku.  
5. Postępowanie przed Rzecznikiem jest dla pasażera wolne od opłat.  
6. Rzecznik odmawia roz patrzenia sporu pasażerskiego w przypadku, gdy:  
1) przedmiot sporu pasażerskiego wykracza poza kategorie sporów objęte właściwością Rzecznika;  
2) wnioskodawca nie podjął przed złożeniem wniosku o wszczęcie postępowania próby kontaktu z drugą stroną  i bez-
pośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego;  
3) spór pasażerski jest błahy lub wniosek o wszczęcie postępowania przed Rzecznikiem spowoduje uciążliwości  dla 
drugiej strony;  
4) sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami jest w toku albo została j uż rozpatrzona przez  Rzecznika, 
inny właściwy podmiot albo sąd;  
5) wartość przedmiotu sporu pasażerskiego jest wyższa albo niższa od progów finansowych określonych  w przepisach 
wykonawczych wydanych na podstawie art. 16g;  
  
Dziennik  Ustaw  – 48 – Poz. 1984  
 
6) wnioskodawca złożył wniosek o w szczęcie postępowania po upływie roku od dnia, w którym podjął próbę kontaktu  
z drugą stroną i bezpośredniego rozwiązania sporu pasażerskiego;  
7) rozpatrzenie sporu pasażerskiego spowodowałoby poważne zakłócenie działania Rzecznika.  
Art. 16f.  1. Rzecznik w ykonuje swoje zadania przy pomocy zespołu.  
2. Rzecznik pisemnie upoważnia członka zespołu, o którym mowa w ust. 1, do prowadzenia postępowań  w sprawie 
pozasądowego rozwiązywania sporów pasażerskich. Upoważniony członek zespołu jest osobą prowadzącą  postępo wanie 
w rozumieniu ustawy z dnia 23 września 2016 r. o pozasądowym rozwiązywaniu sporów konsumenckich.  Upoważnienie 
udzielane jest na czas określony.  
3. Rzecznik cofa upoważnienie członkowi zespołu, o którym mowa w ust. 1, przed upływem okresu, na jaki  zostało 
udzielone, w przypadku:  
1) rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu funkcji;  
2) skazania prawomocnym wyrokiem za popełnione umyślnie przestępstwo lub przestępstwo skarbowe;  
3) choroby trwale uniemożliwiającej wykonywanie zadań;  
4) złożenia rezygnacj i. 
Art. 16g. Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia:  
1) organizację instytucji Rzecznika,  
2) sposób i formy prowadzenia postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązywania sporów pasażerskich, w tym 
sposób wnoszenia wniosków o  wszczęcie postępowania oraz wymiany informacji między stronami postępowania za 
pomocą środków komunikacji elektronicznej lub przesyłką pocztową,  
3) szczegółową treść wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie pozasądowego rozw iązywania sporów pasażerskich  
i niezbędne dokumenty, które należy dołączyć do wniosku,  
4) wysokość progów finansowych wartości przedmiotu sporu, których przekroczenie uprawnia Rzecznika do odmowy 
rozpatrzenia sporu pasażerskiego,  
5) szczegółowe kwalifikacje osób prowadzących postępowa nia w sprawie pozasądowego rozwiązywania sporów pas a-
żerskich oraz minimalny czas, na jaki jest udzielane upoważnienie  
– mając na uwadze konieczność zapewnienia łatwego dostępu do postępowania, sprawnego rozwiązywania sporów oraz 
bezstronnego i niezależnego  prowadzenia postępowania.  
Rozdział 4  
Bezpieczeństwo transportu kolejowego  
Art. 17. 1. Zarządcy, przewoźnicy kolejowi, użytkownicy bocznic kolejowych oraz przedsiębiorcy zarządzający 
infrastrukturą i  wykonujący przewozy w  metrze są obowiązani spełniać waru nki techniczne i  organizacyjne zapewniające:  
1) bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego;  
2) bezpieczną eksploatację pojazdów kolejowych;  
3) ochronę przeciwpożarową i  ochronę środowiska.  
1a. (uchylony)94) 
1b. Zarządcy, przewoźnicy kolejowi, użytkownicy boczn ic kolejowych oraz przedsiębiorcy zarządzający infrastru k-
turą i  wykonujący przewozy w  metrze są obowiązani w  zakresie określonym w  ustawie do opracowania przepisów w e-
wnętrznych  w celu spełnienia warunków, o  których mowa w  ust. 1. 
1ba.95) Zarządcy i  przewoźn icy kolejowi zapewniają zachowanie bezpieczeństwa oraz dążą do stałej jego poprawy 
w systemie kolei Unii, uwzględniając przy tym rozwój prawa unijnego, przepisów międzynarodowych, postęp techniczny 
i naukowy oraz nadzór nad ryzykiem związanym z  prowadzoną działalnością, w szczególności przez:  
1) wdrażanie metod wyceny i  oceny ryzyka, zgodnie z  przepisami rozporządzenia wykonawczego Komisji ( UE) 
nr 402/2013 z  dnia 30  kwietnia 2013  r. w sprawie wspólnej metody oceny bezpieczeństwa w  zakresie wyceny 
i oceny ry zyka i  uchylającego rozporządzenie (WE) nr  352/2009  (Dz. Urz. UE  L 121 z  03.05.2013, str.  8, z późn. 
zm.96)), zwanego dalej „rozporządzeniem 402/2013”, we współpracy ze sobą i  innymi podmiotami;  
                                                           
94) Przez art. 1 pkt 14 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
95) Dodany przez art. 1 pkt 14 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
96) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w  Dz. Urz. UE  L 185 z  14.07.2015, str.  6. 
  
Dziennik  Ustaw  – 49 – Poz. 1984  
 
2) przestrzeganie przepisów Unii Europejskiej i  krajowych z  zakresu bezpieczeństwa kolei;  
3) ustanowienie i  stosowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem;  
4) stosowanie systemowego podejścia do rozwoju i  poprawy bezpieczeństwa;  
5) priorytetowe traktowanie zapobiegania wypadkom;  
6) zobowiązanie, aby podmioty, o  który ch mowa w  ust. 1bb, mające wpływ na bezpieczeństwo kolei, wdrażały ni e-
zbędne środki kontroli ryzyka oraz stosowały wspólne metody oceny bezpieczeństwa (CSM) w  zakresie monitor o-
wania;  
7) podejmowanie środków naprawczych, w  przypadku wykrycia lub powzięcia i nformacji o  zagrożeniu bezpieczeństwa 
związanym z  wadami i  niezgodnością konstrukcji z  przepisami lub wadliwym funkcjonowanie m sprzętu techniczn e-
go, w  tym dotyczących podsystemów strukturalnych, mających na celu wyeliminowanie wykrytych zagrożeń bezpi e-
czeństwa, oraz informowanie o  tych zagrożeniach wszystkie zainteresowane podmioty.  
1bb.95) Producenci, podmioty odpowiedzialne za utrzymanie, dostawcy usług, materiałów i  części, dysponenci, po d-
mioty zamawiające, nadawcy, odbior cy, załadowcy, wyładowcy, napełniający, opróżniający i przewoźnicy kolejowi są 
obowiązani do:  
1) wdrażania niezbędnych środków kontroli ryzyka, w  odpowiednich przypadkach przy wzajemnej współpracy oraz 
przy współpracy z  innymi podmiotami;  
2) zapewnienia, ż e dostarczone przez nich: podsystemy, akcesoria, sprzęt i  usługi są zgodne z  wymogami i  warunkami 
użytkowania określonymi w  zamówieniach oraz mogą być bezpiecznie użytkowane;  
3) podejmowania środków naprawczych, w  przypadku wykrycia lub powzięcia informacj i o zagrożeniu bezpieczeństwa 
związanym z  wadami i  niezgodnością konstrukcji z  przepisami lub wadliwym funkcjonowaniem sprzętu techniczn e-
go, w  tym dotyczących podsystemów strukturalnych, mających na celu wyeliminowanie wykrytych zagrożeń;  
4) informowania o  zagrożeniu bezpieczeństwa, o  którym mowa w  pkt 3, inne zainteresowane podmioty.  
1c. W przypadku istotnego ryzyka dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego lub bezpieczeństwa przewozu osób lub rzeczy  
zarządca obowiązany jest podjąć działania zmniejszające to ryz yko, włącznie ze wstrzymaniem lub ograniczeniem ruchu 
kolejowego.  
1d. Ruch pociągów dopuszcza się wyłącznie na liniach kolejowych.  
1e.97) W przypadku wymiany wagonów między przewoźnikami kolejowymi każdy uczestniczący w  wymianie  pod-
miot przekazuje informacj e mające związek z  bezpieczną eksploatacją wagonów, w  tym dotyczące stanu i  historii utrz y-
mania danego wagonu , oraz elementy dokumentacji dotyczące utrzymania, informacje identyfikujące operacje załadunku 
i listy przewozowe.  
2. (uchylony)  
3. (uchylony)  
4. (uchylony)  
5. (uchylony)  
6. (uchylony)  
7. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, ogólne warunki prowadzenia ruchu kolej o-
wego  i sygnalizacji, uwzględniając obowiązek opracowania przez zarządców, przewoźników kolej owych i użytkowników 
bocznic kolejowych szczegółowych przepisów wewnętrznych w  tym zakresie.  
Art. 17a.98) 1. Zarządcy i przewoźnicy kolejowi tworzą i stosują systemy zarządzania bezpieczeństwem w celu zape w-
nienia , że system kolei Unii zdolny spełniać wspólne cele bezp ieczeństwa (CST) jest zgodny z wymaganiami dotyczącymi 
bezpieczeństwa ustanowionymi w technicznych specyfikacjach interoperacyjności , zwanych dalej „TSI”, przy sto sowaniu 
wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM), przepisów krajowych w zakresie bezpieczeń stwa i interoperacyjności.  
                                                           
97) Dodany przez art. 1 pkt 14 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
98) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 15 ustawy, o której  mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 50 – Poz. 1984  
 
2. Zarządcy i przewoźnicy kolejowi tworzą udokumentowane systemy zarządzania bezpieczeństwem, które:  
1) spełniają określone w ust. 1 wymagania dostosowane do rodzaju, zakresu i obszaru działalności oraz do innych waru n-
ków realizo wanej działalności;  
2) określają podział odpowiedzialności w strukturach organizacyjnych za pro cesy wykonywane w ramach sys temu 
zarządzania bezpieczeństwem;  
3) wskazują, w jaki sposób kierownictwo zapewnia kontrolę na różnych poziomach struktury organizacy jnej oraz jaki 
jest udział w tej kontroli osób zatrudnionych i ich przedstawicieli;  
4) opisują, w jaki sposób jest zapewniane ciągłe doskonalenie systemu zarządzania bezpieczeństwem;  
5) zapewniaj ą nadzór nad wszystkimi ryzykami związanymi z prowadzoną dzia łalnością, łącznie z ryzykiem pod wyko-
nawców, dostawców materiałów i usług, ryzykiem społecznym oraz ryzykiem działalności innych podmiotów;  
6) obejmują wszelkie inne niż wymienione w pkt 1 –5 elementy konieczne do uwzględnienia ryzyka dla bezpie czeń-
stwa, zg odnie z oceną ryzyka dotyczącą ich własnej działalności;  
7) określają konieczność wdrażania niezbędnych środków kontroli ryzyka;  
8) zapewniają informowanie innych podmiotów, mających potencjalny wpływ na bezpi eczeństwo systemu kolei Unii, 
o niezbędnych do wdrożenia środkach kontroli ryzyka;  
9) są stale rozwijane, w celu koordynacji procedur awaryjnych zarządcy, ze wszystkimi przewoźnikami kolejo wymi 
działającymi na danej infrastrukturze oraz ze służbami ratunkowymi i innymi podmiotami, które mogłyby być zaa nga-
żowane  w razie sytuacji awaryjnej.  
3. Podstawowymi elementami systemu zarządzania bezpieczeństwem są:  
1) polityka bezpieczeństwa zatwierdzona przez zarządcę lub przewoźnika kolejowego i przekazana wszystkim osobom 
zatrudnionym;  
2) procedury służące osią ganiu istniejących, nowych i zmienionych norm technicznych i operacyjnych lub innych waru n-
ków ustanowionych w TSI, właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych, 
których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymag ań systemu kolei, lub w decyzjach organów;  
3) procedury służące do zapewnienia zgodności z normami i innymi warunkami pojazdów kolejowych w całym cyklu 
ich życia oraz podsystemów lub składników interoperacyjności w okresie ich użytkowania;  
4) programy szko lenia personelu, w tym ustalenia dotyczące stanu zdrowia fizycznego i psychicznego, dla z apewnienia 
utrzymania kompetencji personelu i odpowiedniego wykonywan ia zadań, aby kompetencje perso nelu były utrzym y-
wane;  
5) ustalenia zapewniające odpowiedni dostęp do informacji w ramach organizacji oraz umożliwiające wymianę info r-
macji między organizacjami działającymi w ramach danego systemu kolei;  
6) procedury i metody określania ryzyka, przeprowadzania ocen ryzyka i stosowania środków kontroli ryzyka, w sytu a-
cjach kiedy zmiana warunków prowadzenia działalności lub wprowadzenie nowego materiału powoduje nowe ryzyko 
dla infrastruktury lub interfejsu człowiek – maszyna – organizacja;  
7) procedury i wzory dla dokumentowania informacji dotyczących bezpieczeń stwa i wska zanie procedury usta lającej 
sposób nadzoru nad ważnymi informacjami dotyczącymi bezpieczeństwa;  
8) procedury zapewniające, aby zaistniałe wypadki i incydenty, inne niebezpiec zne zdarzenia oraz wypadki, któ rych 
uniknięto, były zgłaszane, badane i analizowan e oraz aby były podej mowane niezbędne środki zapobie gawcze;  
9) przyjęte plany działania, alarmowania i informowania w sytuacji awaryjnej, uzgodnione z Prezesem UTK;  
10) ilościowe i jakościowe cele organizacji dla utrzymania i polepszenia bezpiecze ństwa ora z plany i procedury re alizacji 
tych celów;  
11) postanowienia dotyczące okresowych wewnętrznych audytów systemów zarządzania bezpieczeństwem.  
4. Zarządcy i przewoźnicy kolejowi w wewnętrznych systemach zarządzania bezpieczeństwem określą termin, a także  
formę przekazywania osobom zatrudnionym w organizacji wykazu przeprowadzonych ocen znaczenia zmiany i procesów 
zarządzania ryzykiem, zgodnie z procedurą określoną w załączniku I do rozporządzenia 402/2013, w zakresie dotyczącym 
obowiązków osób zatrudnionych o raz warunków i bezpieczeństwa pracy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 51 – Poz. 1984  
 
5. System zarządzania bezpieczeństwem zarządcy uwzględnia skutki dzia łań różnych przewoźników kolejo wych na 
sieci kolejowej oraz zapewnia wszystkim przewoźnikom kolejowym możliwość działania zgodnie z TSI, przepisami kr a-
jowymi i warunkami określonymi w ich jednolitych certyfikatach bezpieczeństwa.  
6. Systemy zarządzania bezpieczeństwem tworzy się w oparciu o wymagania określone w:  
1) załączniku I do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2018/762 z dnia 8 marca 2018 r.  ustanawiającego 
wspólne metody oceny bezpieczeństwa w odniesieniu do wymogów doty czących systemu zarządzania bez piecze ń-
stwem na podstawie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 oraz uchylającego rozporządzenia 
Komisji (UE) nr 1158/2010 i (UE) nr 1169/2010 (Dz. Urz. UE L 129 z 25.05.2018, str. 2 6, z późn. zm.99)), zwanego 
dalej „rozporządzeniem (UE) 2018/762” – w odniesieniu do przewoźników kolejowych;  
2) załączniku II do rozporządzenia (UE) 2018/762 – w odniesieniu do zarządców.  
Art. 17aa.100) Po poważnym wypadku przewoźnik kolejowy zapewnia pomoc rodzinom ofiar śmiertelnych tego w y-
padku oraz osobom ciężko w  nim rannym, będącym pasażerami pociągu uruchomionego przez tego przewoźnika kolej o-
wego, i  ich rodzinom przez informowanie o:  
1) procedura ch dochodzenia roszczeń na mocy prawa unijnego;  
2) możliwości skorzystania z  pomocy psychologa na koszt przewoźnika kolejowego.  
Art. 17ab.100) 1. Zarządcy i przewoźnicy kolejowi przedstawiają Prezesowi UTK corocznie, w  termi nie do dnia 
31 maja, raporty w  sprawie bezpieczeństwa za poprzedni rok kalendarzowy.  
2. Raporty w  sprawie bezpieczeństwa, o  których mowa w  ust. 1, zawierają:  
1) informacje dotyczące spełniania wewnętrznych celów bezpieczeństwa oraz realizacji krajowego pla nu bezpiecze ń-
stwa określającego działania przewidziane do osiągnięcia wspólnych celów bezpieczeństwa (CST);  
2) przedstawienie realizacji wspólnych wskaźników bezpieczeństwa (CSI);  
3) zauważone nieprawidłowości i  wnioski związane z  eksploatacją kolei i  zarządzaniem infrastrukturą, w  tym pods u-
mowanie informacji otrzymanych zgodnie z  art. 17 ust. 1bb pkt  4; 
4) wyniki wewnętrznych audytów bezpieczeństwa;  
5) sprawozdanie ze stosowania odpowiednich wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM).  
3. Prezes UTK sporząd za roczny raport w  sprawie bezpieczeństwa zawierający:  
1) informacje o:  
a) stanie bezpieczeństwa kolei, z  uwzględnieniem realizacji wspólnych wsk aźników bezpieczeństwa (CSI) na po-
ziomie krajowym, i  realizacji krajowego planu bezpieczeństwa określającego dz iałania przewidziane do osiąg -
nięcia wspólnych celów bezpieczeństwa (CST),  
b) zmianach w  prawodawstwie dotyczącym bezpieczeństwa kolei,  
c) wydanych jednolitych certyfikatach bezpieczeństwa i  autoryzacjach bezpieczeństwa,  
d) certyfikatach dla podmiotów odpo wiedzialnych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM),  
e) działalności prowadzonej w  poprzedzającym roku,  
f) przewoźnikach kolejowych realizujących zadania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego  
(ECM),  
g) doświadczeniach przewoźników kole jowych i  zarządców w  stosowaniu odpowiednich wspólnych metod oceny 
bezpieczeństwa (CSM);  
2) wnioski wynikające z  nadzoru nad zarządcami i  przewoźnikami kolejowym i, w tym informacje o  liczbie i wynikach 
przeprowadzonych kontroli oraz audytów;  
3) krajowy pla n bezpieczeństwa określający działania przewidziane do osiągnięcia wspólnych celów bezpieczeństwa 
(CST).  
                                                           
99) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 188 z 15.06.2020, str. 14.  
100) Dodany przez art. 1 pkt 16 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 52 – Poz. 1984  
 
4. Roczny raport, o  którym mowa w  ust. 3, Prezes UTK ogłasza, w  drodze obwieszczenia, w  Dzienniku Urzędowym  
Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego oraz p rzekazuje Agencji w  terminie do dnia 30  września roku następującego po 
okresie sprawozdawczym.  
Art. 17ac.100) Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, wspólne wskaźniki bezpi e-
czeństwa (CSI) ora z sposób ich obliczania i  zestawiania, uwzględniając potrzebę jednolitego postępowania przy ich obl i-
czaniu i  zestawianiu oraz zwiększenia poziomu bezpieczeństwa kolei.  
Art. 17b. (uchylony)101)  
Art. 17c.102) Jednostki oceniaj ące, o których mowa w  art. 3 pkt  14 rozporz ądzenia 402/2013 , wykonuj ą działalność okreś-
loną w przepisach tego rozporz ądzenia na podstawie certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z  ustaw ą z dnia 13  kwietnia 
2016  r. o systemach oceny zgodno ści i nadzoru rynku.  
Art. 17d. 1. Warunkiem eksploa tacji drogi kolejowej jest posiadanie przez jej zarząd cę autoryzacji bezpieczeństwa 
w zakresie elementów infrastruktury kolejowej, którymi zarządza.  
2. Warunku, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się do:  
1) dróg kolejowych:  
a) kolei wąskotorowych,  
b) funkcjonalnie oddzielonych od reszty systemu kolei  Unii:103) 
– przeznaczonych do prowadzenia przewozów wojewódzkich lub lokalnych, lub  
– wpisanych do rejestru zabytków lub do inwentarza muzealiów,  
c) eksploatowanych wyłącznie w celach wykonywania przewozów rekre acyjno -wypoczynkowych i okoliczności o-
wych,  
d) stanowiących infrastrukturę prywatną,  
e) posiadających status bocznicy kolejowej;  
2) linii metra.  
3. Warunkiem eksploatacji drogi kolejowej, o której mowa w ust. 2 pkt 1, jest posiadanie przez jej zarządcę świa dec-
twa bezpieczeństwa.  
4. Przepisu ust. 3 nie stosuje się do zarządcy, który posiada autoryzację bezpieczeństwa.  
Art. 17e.  1.104) Warunkiem dopuszczenia przedsiębiorcy do korzystania z infrastruktury kolejowej jest posiadanie 
jednolitego certyfikatu bezpiecz eństwa.  
2.104) Z obowiązku uzyskania jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa są zwolnieni prze dsiębiorcy wykonujący w y-
łącznie przewozy po drogach kolejowych, o których mowa w art. 17d ust. 2 p kt 1, oraz torach stacyjnych wy znaczonych 
przez zarządcę do obsługi przewozów realizowanych przez połączenie z infrastrukturą kolejową, o której mowa w art. 17d 
ust. 2 pkt 1 lit. b –e. 
3. Warunkiem dopuszczenia przedsiębiorcy do korzystania z infrastruktury kolejowej, o której mowa w ust. 2, jest 
uzyskanie przez tego przedsiębiorcę świadectwa bezpieczeństwa.  
4.105) Przepisu ust. 3 nie stosuje się do przedsiębiorcy, który posiada jednolity certyfikat bezpieczeństwa.  
5. (uchylony)106) 
6. (uchylony)106) 
Art. 17f.  Warunkiem zarządzania infrastrukturą i wykonywania przewozów w metrze jest posiadanie świadectwa  
bezpieczeństwa przez przedsiębiorcę wykonującego te funkcje.  
Art. 18. 1. Dokumentami uprawniającymi maszynistę do prowadzenia pojazdu kolejowego są licencja masz ynisty 
oraz świadectwo maszynisty.  
                                                           
101) Przez ar t. 1 pkt 6 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
102) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 18 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
103) Wprowadzenie d o wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 19 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
104) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
105) W brzmieniu us talonym przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
106) Przez art. 1 pkt 20 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 53 – Poz. 1984  
 
2. Z obowiązku uzyskania licencji maszynisty i świadectwa maszynisty zwolnieni są prowadzący pojazdy kolejowe:  
1) po drogach kolejowych, o których mowa w art. 17e ust. 2;  
2) specjalne, które nie są przeznaczone do samodzi elnej jazdy po czynnych torach kolejowych;  
3) po liniach metra.  
Art. 18a. 1. 107) Prezes UTK wydaje autoryzację bezpieczeństwa dla zarządcy zarządzającego  infrastrukturą kolejową 
usytuo waną na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.  
2.107) Prezes UTK wydaje autoryzację bezpieczeństwa, o której mowa w ust. 1, na wniosek zarządcy, po dokonaniu 
oceny wniosku zgodnie z wymaganiami określonymi w załączniku II do rozporządzenia (UE) 2018/762.  
3. Autoryzacja bezpieczeństwa jest wydawana  na okres 5  lat i przedłużana co 5  lat na wniosek zarządcy.  
3a.108) Prezes UTK podejmuje decyzję w  sprawie wniosków o  wydanie, przedłużenie i  aktualizację autoryzacji be z-
pieczeństwa w  terminie 4  miesięcy od dnia otrzymania kompletnego wniosku.  
3b.108) Każde wydanie, przedłużenie, aktualizowanie, ograniczenie lub cofnięcie autoryzacji bezpieczeństwa Prezes 
UTK zgłasza Agencji w  terminie 14  dni od dnia wydania decyzji. Zgłoszenie zawiera nazwę i  adres zarządcy, datę w y-
stawienia, zakres i  ważność autoryzacji bezpieczeństwa, a  w przypadku ograniczenia albo cofnięcia – także jego przyczyny.  
3c.108) Do celów przedłużania autoryzacji bezpieczeństwa Prezes UTK wykorzystuje informacje uzyskane podczas 
działań nadzorczych.  
4.109) W przypadku dokonania istotnych zmian w podsystemie „infrastruktura”, „sterowanie – urządzenia przytorowe”  
lub „energia” lub w zasadach ich eksploatacji lub utrzymania zarządca niezwłocznie zawiadamia o tym Prezesa UTK.  
5.109) Autoryzacja bezpieczeństwa jest aktualizowana przez Prezesa UTK na wniosek zarządcy w przypadku wpr o-
wadzenia istotnych zmian, o których mowa w ust. 4.  
6.109) Prezes UTK:  
1) zwraca się do zarządcy w s prawie wystąpienia o aktualizację autoryzacji bezpieczeństwa – po zmianie przepisów 
bezpieczeństwa;  
2) ogranicza albo cofa autoryzację bezpieczeństwa, podając przyczyny tej decyzji, w przypadku gdy uzna, że autoryz o-
wany zarządca nie spełnia warunków w zakr esie posiadania autoryzacji bezpieczeństwa.  
Art. 18b.110) 1. Przewoźnik kolejowy składa wniosek o wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa do:  
1) Agencji albo Prezesa UTK – w przypadku gdy planowany obszar działalności obejmuje wyłącznie terytorium Rze czy-
pospolitej  Polskiej i stacje graniczne położone w sąsiednich państ wach członkowskich Unii Europej skiej;  
2) Agencji – w przypadku gdy planowany obszar działalności obejmuje również inne państwa członkowskie Unii Europe j-
skiej. 
2. Sposób składania wniosku,  o którym mowa w ust. 1, określa art. 4 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 
2018/763 z dnia 9 kwietnia 2018 r. ustanawiającego praktyczne zasady wydawania jednolitych certyfikatów bezpiecze ń-
stwa przedsiębiorstwom kolejowym na podstawie dyrektywy Parla mentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 oraz uch y-
lającego rozporządzenie Komisji (WE) nr 653/2007 (Dz. Urz. UE L 129 z 25 .05.2018, str. 49, z późn. zm.111)). 
3. Jednolity certyfikat bezpieczeństwa jest wydawany na okres do 5 lat.  
4. Jednolity certyfikat bez pieczeństwa określa rodzaj i zakres działalności, jak i obejmuje, oraz obszar działal ności.  
5. W przypadku przewoźników kolejowych prowadzących ruch do stacji granicznych położonych w sąsiednich pa ń-
stwach członkowskich Unii Europejskiej o podobnej charakter ystyce sieci i stosujących podobne przepisy eksploatacyjne, 
jednolity certyfikat bezpieczeństwa wydany przez Prezesa UTK po przeprowadzeni u przez Prezesa UTK uzgodnień 
z właściwymi krajowymi organami do spraw bezpieczeń stwa sąsiednich państw członkow skich Unii Europejskiej jest 
ważny na tym obszarze bez konieczności rozszerzania obszaru działalności.  
                                                           
107) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 lit. a ustawy,  o której mowa w odnośniku 2. 
108) Dodany przez art. 1 pkt 21 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
109) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 21 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
110) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
111) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 188 z 15.06.2020, str. 1.  
  
Dziennik  Ustaw  – 54 – Poz. 1984  
 
6. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 5, mogą być przeprowadzone osobno w odniesieniu dla każdej sprawy lub 
ujęte w porozumieniu transgranicznym między Rzecząp ospolitą Polską i sąsiednimi państwami członkowskimi Unii Europe j-
skiej lub w porozumieniu Prezesa UTK z właściwymi krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa tych państw.  
7. Przewoźnik kolejowy może objąć posiadane przez siebie bocznice kolej owe jednolitym  certyfikatem bez piecze ń-
stwa, jeżeli są one ujęte w systemie zarządzania bezpieczeństwem przewoźnika kolejowego.  
Art. 18ba.112) 1. W  przypadku gdy wniosek o  wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa został złożony do 
Agencji, Prezes UTK ocenia, czy złoż ona dokumentacja spełnia wymogi określone w  przepisach krajowych w  zakresie 
bezpieczeństwa, a  wyniki oceny przekazuje Agencji.  
2. W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z  wynikami oceny, o  której mowa w  ust. 1, Prezes UTK i  Agencja 
współpracują w  celu wypr acowania wspólnego stanowiska. W  uzasadnionych przypadkach do współpracy włącza się 
przewoźnika kolejowego.  
3. Prezes UTK może złożyć wniosek o  arbitraż do Rady Odwoławczej, o  której mowa w  art. 55 rozporządzenia Pa r-
lamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/7 96 z dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej 
i uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004, w  przypadku negatywnej oceny Prezesa UTK i  braku wypracowania 
wspólnego stanowiska z  Agencją.  
Art. 18bb.112) 1. W  przypadku złożenia do Prezesa UTK wniosku o  wydanie jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, 
Prezes UTK powiadamia wnioskodawcę, w  terminie jednego miesiąca od dnia otrzymania wniosku, że dokumentacja jest 
kompletna, albo wzywa wnioskodawcę do usunię cia braków.  
2. Prezes UTK podejmuje decyzję w  sprawie wniosków o  wydanie jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa 
w terminie 4  miesięcy odpowiednio od dnia powiadomienia, o  którym mowa w  ust. 1, albo od dnia usunięcia przez wni o-
skodawcę braków.  
3. Prezes UT K zgłasza Agencji każde wydanie, przedłużenie, aktualizowanie, ograniczenie lub cofnięcie jednolitych 
certyfikatów bezpieczeństwa w  terminie 14  dni od dnia wydania decyzji. Zgłoszenie zawiera nazwę i  adres przewoźnika 
kolejowego, datę wystawienia, zakres i  ważność jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa, a  w przypadku cofnięcia – także 
jego przyczyny.  
Art. 18bc.112) 1. Na wniosek przewoźnika kolejowego Prezes UTK aktualizuje wydany przez siebie jednolity cert y-
fikat bezpieczeńs twa w  całości albo w  części:  
1) po każdej istotnej zmianie dotyczącej rodzaju lub zakresu działalności;  
2) przy zmianie obszaru działalności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w  zakresie stacji granicznych położ o-
nych w  sąsiednich państwach członko wskich Unii Europejskiej;  
3) w przypadku wprowadzenia zmian w  prawodawstwie dotyczącym bezpieczeństwa kolei.  
2. W przypadku zmiany obszaru działalności polegającej na jego rozszerzeniu, przewoźnik kolejowy dołącza do 
wniosku dokumentację dotyczącą dodatkow ego obszaru działalności.  
3. Na wniosek przewoźnika kolejowego Prezes UTK przedłuża wydany przez siebie jednolity certyfikat bezpiecze ń-
stwa na okres nieprzekraczający 5  lat. 
4. W celu przedłużenia jednolitych certyfikatów bezpieczeństwa Prezes UTK wykorzys tuje informacje uzyskane 
podczas działań nadzorczych.  
5. Do postępowań dotyczących aktualizacji lub przedłużenia jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa stosuje się prz e-
pisy art.  18b ust.  2, 4 i  5, art.  18ba oraz art.  18bb ust.  1 i 2. 
Art. 18bd.112) 1. Przewoźnik kolejowy informuje Prezesa UTK, z  co najmniej dwumiesięcznym wyprzedzeniem, 
o planowanym rozpoczęciu przewozów na zmienionych warunkach dotyczących rodzaju i  zakresu działalności.  
2. Przewoźnik kolejowy informuje Prez esa UTK o  znaczących zmianach dotyczących kategorii zawodowej praco w-
ników lub typów użytkowanych pojazdów w  terminie 7  dni od daty zakończenia procesu oceny znaczenia zmiany.  
Art. 18be.112) 1. Prezes UTK nadzoruje stosowanie  przez zarządców i  przewoźników kolejowych systemu zarządz a-
nia bezpieczeństwem, o  którym mowa w  art. 17a, uwzględniając zasady określone we wspólnych metodach oceny bezpi e-
czeństwa (CSM).  
                                                           
112) Dodany przez art. 1 pkt 23 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 55 – Poz. 1984  
 
2. Nadzór, o  którym mowa w  ust. 1, obejmuje kontrole mające na celu s prawdzenie stosowania:  
1) systemu zarządzania bezpieczeństwem w  celu monitorowania jego skuteczności;  
2) indywidualnych lub częściowych elementów systemu zarządzania bezpieczeństwem, w  tym czynności operacyjnych, 
dostarczania usług utrzymania i  materiałów oraz zatrudniania wykonawców w  celu monitorowania ich skuteczności;  
3) odpowiednich wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM).  
3. W ramach wykonywanego nadzoru, o  którym mowa w  ust. 1, Prezes UTK wykorzystuje dokumentację zgrom a-
dzoną podczas wydawania, pr zedłużania lub aktualizacji jednolitego certyfikatu bezpieczeństwa lub autoryzacji bezpi e-
czeństwa, a  także może brać pod uwagę wyniki w  zakresie bezpieczeństwa przewoźnika kolejowego lub zarządcy infr a-
struktury oraz, w  odpowiednich przypadkach, ośrodków sz koleniowych w  zakresie, w  jakim ich działania mają wpływ na 
bezpieczeństwo kolei.  
4. W przypadku podmiotów odpowiedzialnych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) nadzór, o  którym mowa 
w ust. 1, przeprowadza się w  celu zapewnienia stosowania przez te podmi oty odpowiednich wspólnych metod oceny be z-
pieczeństwa (CSM).  
Art. 18bf.112) 1. Prezes UTK występuje do Agencji o  ograniczenie albo cofnięcie wydanego przez nią jednolitego 
certyfikatu bezpieczeństwa, jeżeli przewoźnik kolejo wy przestał spełniać warunki wydania jednolitego certyfikatu bezpi e-
czeństwa albo zastosowany wobec niego, na podstawie art.  14 ust. 2a, tymczasowy środek bezpieczeństwa obejmuje okres 
powyżej 3  miesięcy.  
2. W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z  wnioskie m Prezesa UTK, o  którym mowa w  ust. 1, stosuje się prze pisy 
art. 18ba ust.  2 i 3. Jeżeli jednolity certyfikat bezpieczeństwa nie zostanie ograniczony albo cofnięty, Prezes UTK cofa 
tymczasowe środki bezpieczeństwa.  
3. Prezes UTK ogranicza albo cofa wydany  przez siebie jednolity certyfikat bezpieczeństwa, jeżeli stwierdzi, że 
przewoźnik kolejowy przestał spełniać warunki jego wydania.  
Art. 18c.113) Prezes U TK publikuje w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu Transportu 
Kolejowego prze wodnik dla wnioskodawców dotyczący wydawania, aktualizacji i przedłużan ia jednolitych certyfikatów 
bezpieczeństwa oraz autoryzacji bezpieczeństwa, zawierający wykaz wymaganych d okumentów przedkładanych wraz 
z wnioskiem.  
Art. 18d. 1. 114) Pracownikom przewoźn ików kolejowych ubiegających się o jednolity certyfikat bezpieczeństwa z a-
pewnia się moż liwość uczestniczenia w szkoleniach dla maszynistów i drużyn pociągowych oraz swobodny i niedyskr y-
minujący dostęp do zaplecza szkoleniowego, jeżeli szkolenie takie jest warunkiem uzyskania  jednolitego certyfikatu be z-
pieczeństwa.  
2. Szkolenie obejmuje znajomość tras przejazdów pociągów i procedur, system u sterowania ruchem kolejowym 
i sygnalizacji oraz sposobu postępowania w sytuacjach awaryjnych.  
3. Pracownikom zarządcy w ykonującym istotne zadania dotyczące bezpieczeństwa zapewnia się możliwość uczes t-
niczenia w  szkoleniach oraz niedyskryminujący dostęp do zaplecza szkoleniowego.  
4. Szkolenia, o  których mowa w  ust. 1–3, organizują przewoźnicy kolejowi oraz zarządcy, którzy ponoszą odpowi e-
dzialność za poziom wyszkolenia i  kwalifikacji pracowników wykonujących prace związane z  bezpieczeństwem.  
5. Jeżeli przewoźnik kolejowy lub zarządca nie ma warunków do organizowania szkoleń, o  których mowa w  ust. 1–3, 
lub przeprowadzania egz aminów, kieruje odpłatnie pracownika do innego przewoźnika kolejowego lub zarządcy. Opłata 
za szkolenie lub egzamin stanowi dochód podmiotów prowadzących szkolenie lub egzamin.  
6. Opłata za szkolenie i  egzamin powinna uwzględniać wyłącznie uzasadnione kosz ty oraz niewielki zysk, nieprz e-
kraczający 10% tych kosztów. Opłatę tę ustala się na niedyskryminujących zasadach.  
7.115) Przewoźnik kolejowy lub zarządca organizujący szkolenie lub egzamin wydaje zainteresowanym dokument p o-
twierdzający odbycie szkolenia lub złożenie egzaminu.  
7.116) Przewoźnik kolejowy lub zarządca organizujący szkolenie wydaje zainteresowanym dokument potwie r-
dzający odbycie szkolenia.  
                                                           
113) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 24 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
114) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 25 ustawy, o której mowa w odn ośniku 2. 
115) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 116. 
116) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 56 – Poz. 1984  
 
8.115) Nadzór nad szkoleniami i  egzaminem w  zakresie zgodności z  wymaganiami d otyczącymi bezpieczeństwa 
sprawuje Prezes UTK.  
8.116) Nadzór nad szkoleniami w zakresie zgodności z wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa sprawuje 
Prezes UTK.  
9. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy, zatrudniając nowych maszynis tów i  drużyny pociągowe oraz innych pracown i-
ków wykonujących prace związane z  bezpieczeństwem, biorą pod uwagę odbyte szkolenia, kwalifikacje i  doświadczenie 
kandydatów do pracy zdobyte wcześniej u  innego przewoźnika kolejowego lub zarządcy.  
10. Pracownik przewoźnika kolejowego lub zarządcy ma prawo do uzyskania kopii dokumentów potwierdzających 
jego szkolenia, kwalifikacje i  doświadczenie.  
Art. 18e. (uchylony)117) 
Art. 18f. (uchylony)117) 
Art. 19. 1. Prezes UTK wydaje świadect wo bezpieczeństwa dla innego niż użytkownik bocznicy kolejowej zarządcy 
infrastruktury kolejowej, o której mowa w art. 17d ust. 2, jeżeli przedstawi on:  
1) wykaz eksploatowanych typów pojazdów kolejowych, typów budowli i typów urządzeń;  
2) wykaz przepisów wewnętrznych, określających zasady i wymagania dotyczące bezpiecznego prowadzenia ruchu 
kolejowego i utrzymania infrastruktury kolejowej;  
3) oświadczenie potwierdzające, że na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem 
ruchu kole jowego zatrudnia pracowników spełniających warunki określone w ustawie i wydanych na jej podstawie 
przepisach;  
4) w przypadku eksploatowania własnych pojazdów kolejowych:  
a) oświadczenie o posiadaniu aktualnych świadectw sprawności technicznej eksploatowan ych pojazdów kolejowych,  
b) oświadczenie potwierdzające, że na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem określonych rodz a-
jów pojazdów kolejowych zatrudnia pracowników spełniających warunki określone w ustawie i wydanych na jej 
podstawie przepisa ch. 
2. Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa dla przewoźnika kolejowego, jeżeli przedstawi on:  
1) wykaz eksploatowanych typów pojazdów kolejowych;  
2) (uchylony)  
3) oświadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 4;  
4) wykaz przepisów wewnętrznych, określaj ących warunki techniczne ora z zasady i  wymagania związane z utrzym a-
niem i  eksploatacją pojazdów kolejowych.  
5) (uchylony)  
3. Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa użytkownikowi bocznicy kolejowej, jeżeli przedstawi on:  
1) dokumenty, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3;  
2) wykaz przepisów wewnętrznych, określających warunki prowadzenia ruchu kolejowego i utrzymania infrastruktury 
na bocznicy kolejowej albo oświadczenie o stosowaniu przepisów wewnętrznych innego zarządcy;  
3) w przypadku eksploatacji własn ych pojazdów kolejowych:  
a) wykaz przepisów wewnętrznych, określających zasady i wymagania organiz acyjne związane z utrzymaniem 
i eksploatacją pojazdów kolejowych albo oświadczenie o stosowaniu przepisów wewnętrznych przewoźnika 
kolejowego,  
b) oświadczenia , o których mowa w ust. 1 pkt 4;  
4) regulamin pracy bocznicy kolejowej uzgodniony przez zarządcę infrastruktury kolejowej, z którą bocznica kolejowa 
jest połączona.  
                                                           
117) Przez art. 1 pkt 26 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 57 – Poz. 1984  
 
3a. Prezes UTK wydaje świadectwo bezpieczeństwa uprawniające przedsiębiorcę do zarządzania infrastrukturą i wy-
konywania przewozów w  metrze, jeżeli przedstawi on:  
1) wykaz, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  1; 
2) wykaz przepisów wewnętrznych, określających:  
a) szczegółowe warunki prowadzenia ruchu kolejowego oraz utrzymania i  eksploatacji infrastruktury , a także p o-
jazdów kolejowych,  
b) warunki, jakie są obowiązani spełniać pracownicy wykonujący czynności na stanowiskach bezpośrednio zwi ą-
zanych z  prowadzeniem i  bezpieczeństwem ruchu kolejowego oraz prowadzeniem pojazdów kolejowych.  
3b.118) Przedsiębiorca łą czący funkcję zarządcy infrastruktury, o  której mowa w  art. 17d ust.  2 pkt 1, oraz przewoźn i-
ka kolejowego może uzyskać jedno świadectwo bezpieczeństwa dla obu funkcji, po łącznym spełnieniu wymogów, 
o których mowa w  ust. 1 i 2. 
4.119) Minister właściwy do sp raw transportu określi, w drodze rozporządzenia:  
1) warunki i tryb wydawania, przedłużania, aktualizacji, ograniczania i cofania autoryzacji bezpieczeństwa,  
2) warunki i tryb wydawania, przedłużania, zmiany i cofania świadectw bezpieczeństwa,  
3) wzór autor yzacji bezpieczeństwa i świadectwa bezpieczeństwa  
– mając na uwadze konieczność stosowania jednolitych standardów post ępowania i dokumentacji oraz za pewnienia be z-
pieczeństwa w transporcie kolejowym przy uwzględnieniu zaleceń Komisji Europejskiej.  
Art. 20. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, ogólne warunki techniczne eksploatacji  
pojazdów kolejowych, tak aby:  
1) spełnione były warunki bezpieczeństwa ruchu kolejowego;  
2) mogłyby być one przemieszczane w  składach tych samych  pociągów;  
3) ich przemieszczanie po liniach kolejowych było technicznie możliwe.  
Art. 20a. Minister właściwy do spraw transportu, na wniosek Prezesa UTK, określi, w  drodze rozporządzenia, pr o-
cedury techniczne utrzymania i  eksploatacji w  transporcie kolejo wym regulujące:  
1) postępowanie osób wykonujących czynności na poszczególnych stanowiskach związanych z  bezpieczeństwem ruchu 
kolejowego,  
2) sposób obsługi określonych urządzeń, pojazdów kolejowych lub ich elementów,  
3) sposób przeprowadzania określonych c zynności niezbędnych dla zapewnienia wykonywania przewozów kolejowych  
– mając na uwadze potrzebę zapewnienia jednolitych warunków wykonywania działalności na sieci kolejowej Rzeczy -
pospolitej Polskiej przez przewoźników kolejowych i  zarządców oraz względy bezpieczeństwa transportu kolejowego.  
Art. 21. Minister właściwy do spraw transportu może, w  drodze decyzji, na wniosek przewoźnika kolejowego, z a-
rządcy lub użytkownika bocznicy kolejowej, w  uzasadnionych przypadkach, udzielić zezwolenia na odstępstwo od w a-
runków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych oraz prowadzenia ruchu kolejowego i  sygnalizacji, po uzyskaniu 
opinii Prezesa UTK.  
Art. 22. 1. Prezes UTK jest organem właściwym do wydawania, przedłużania ważności, zawieszania, przywracania 
i cofania licencji maszynisty oraz aktualizacji danych zawartych w  licencji maszynisty i  wydawania jej wtórników.  
2. Licencję maszynisty może uzyskać osoba, która:  
1)120)  nie była karana za przestępstwo umyślne;  
1)121)  nie była skazana prawomocnym wyrokiem za popełnie nie przestępstwa umyślnego;  
2) ukończyła 18  lat; 
3) ma co najmniej wykształcenie  zasadnicze zawodowe lub zasadnicze branżowe ; 
4) spełnia wymagania zdrowotne, fizyczne i  psychiczne określone w  przepisach wydanych na podstawie art.  22a ust.  11 
pkt 2; 
                                                           
118) Dodany przez art. 1 pkt 27 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
119) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 27 l it. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
120) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 121. 
121) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a tiret pierwsze u stawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 58 – Poz. 1984  
 
5)122)  odbyła szkol enie i  zdała egzamin maszynisty;  
5)123)  odbyła szkolenie na licencję maszynisty ; 
6)124)  zdała  egzamin na licencję maszynisty  nie później niż w terminie 24  miesięcy od dnia ukończenia szkolenia, 
o którym mowa w pkt 5.  
2a. Z obowiązku odbycia szkole nia, o  którym mowa w  ust. 2 pkt  5, zwolnieni są kandydaci na maszynistów ubieg a-
jący się o  uzyskanie licencji maszynisty, którzy:  
1)125)  posiadają dyplom zawodowy, dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe, certyfikat kwalifikacji zawodowej, 
świadectwo pot wierdzające kwalifikację w zawodzie lub inny dokument potwierdz ający kwalifikacje zawodowe – 
w zawodach, w których programy kształcenia zawierają zagadnienia z zakresu budowy pojazdów szynowych, ruchu 
kolejowego i sygnalizacji kolejowej, lub  
2) ukończyli s tudia wyższe na kierunkach zawierających w  programach studiów zagadnienia z  zakresu budowy poja z-
dów szynowych, ruchu kolejowego i  sygnalizacji kolejowej.  
2b.126) Niekaralność, o  której mowa w  ust. 2 pkt  1, powinna być potwierdzona złożeniem przez kandydata n a maszynistę  
ubiegającego się o  uzyskanie licencji maszynisty oświadczenia o  niekaralności. Składający oświadczenie jest obowiązany 
do zawarcia w  nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego 
oświadczeni a.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o  odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.  
2b.127) Spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 1, potwierdza się złożeniem przez kandydata na 
maszynistę ubiegającego się o uzyskanie licencji masz ynisty oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej 
za składanie fałszywych oświadczeń. Oświadczenie zawiera klauzulę: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej 
za złożenie fałszywego oświadczenia wynikającej z  art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 199 7 r. – Kodeks karny.”. 
Klauzula zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.  
2c. Posiadacz licencji maszynisty poddaje się badaniom lekarskim i  psychologicznym oraz uzyskuje orzeczenie leka r-
skie potwierdzające s pełnienie wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, określonych w  przepisach wydanych 
na podstawie art.  22a ust.  11 pkt  2. W  przypadku nieuzyskania orzeczenia lekarskiego licencja maszynisty traci ważność.  
2d. Badania, o  których mowa w  ust. 2c, przep rowadza się co:  
1) 24 miesiące – do ukończenia 55. roku życia,  
2) 12 miesięcy – po ukończeniu 55. roku życia  
– chyba że orzeczenie lekarskie wskazuje krótszy okres.  
2e. Maszynista posiadający aktualne orzeczenie lekarskie potwierdzające spełnienie wymagań zdrowotnych, fizyc z-
nych i  psychicznych, niezbędnych do uzyskania albo zachowania ważności świadectwa maszynisty, jest zwolniony z  obo-
wiązku, o  którym mowa w  ust. 2c. 
3. (uchylony)  
4. (uchylony)  
5. Licencja maszynisty jest wydawana, w  drodze decyzji, na ok res 10  lat, zgodnie ze wzorem określonym w załąc z-
niku I  do rozporządzenia Komisji (UE) nr  36/2010 z  dnia 3  grudnia 2009  r. w sprawie wspólnotowych wzorów licencji 
maszynisty, świadectw uzupełniających, uwierzytelnionych odpisów świadectw uzupełniających or az wniosków o wydanie  
licencji maszynisty zgodnie z  dyrektywą 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i  Rady (Dz.  Urz. UE  L 13 z 19.01.2010, 
str. 1), zwanego dalej „rozporządzeniem (UE) nr  36/2010 ”. Po upływie tego okresu Prezes UTK, na wniosek posiadacza 
licencji maszynisty, w  drodze decyzji, przedłuża jej ważność, wydając nowy dokument na kolejne 10  lat od dnia upływu 
terminu ważności dotychczasowej licencji maszynisty, po uprzednim sprawdzeniu ważności orzeczenia lekarskiego p o-
twierdzającego spełnienie wymag ań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do uzyskania albo zachowania 
ważności licencji maszynisty lub świadectwa maszynisty.  
                                                           
122) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 123. 
123) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a tiret drugie us tawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
124) Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. a tiret trzecie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
125) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. b ustawy wy mienionej jako druga w odnośniku 4; weszła w życie z dniem 26 sierpnia 
2021 r.  
126) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 127. 
127) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. c ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 59 – Poz. 1984  
 
6. Prezes UTK, w  drodze decyzji, zawiesza licencję maszynisty osobie, która przestała czasowo spełniać warunki 
okreś lone w  ust. 2 pkt  4. 
6a. Prezes UTK, w  drodze decyzji, przywraca licencję maszynisty, która została zawieszona, jeżeli jej posiadacz uzyskał  
orzeczenie lekarskie, o  którym mowa w  ust. 5. 
7. Prezes UTK, w  drodze decyzji, cofa licencję maszynisty osobie, któ ra przestała spełniać warunek określony 
w ust. 2 pkt  1 lub trwale przestała spełniać warunek określony w  ust. 2 pkt  4. 
8. Decyzjom, o  których mowa w  ust. 6–7 i 12, Prezes UTK nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.  
8a. Posiadacz licencji maszynisty jest  obowiązany zawiadomić Prezesa UTK o  utracie tego dokumentu, jego znis z-
czeniu w  stopniu powodującym nieczytelność, a  także o  zmianie stanu faktycznego wymagającej aktualizacji danych 
w nim zawartych, w  terminie 30  dni od dnia zaistnienia tego zdarzenia.  
9. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 8a, Prezes UTK, na podstawie wniosku, wydaje na okres pozostający do 
końca okresu ważności dotychczasowej licencji maszynisty wtórnik licencji maszynisty, a  w przypadku aktualizacji d a-
nych zawartych w  tym dokumencie – nową licencję maszynisty.  
9a. Posiadacz licencji maszynisty, który po wydaniu wtórnika licencji maszynisty odzyskał utracony dokument, jest 
obowiązany zwrócić ten dokument Prezesowi UTK.  
10.128) O zawieszeniu, cofnięciu licencji maszynisty lub aktualizacji d anych zawartych w  licencji, Prezes UTK ni e-
zwłocznie zawiadamia przewoźnika kolejowego lub zarządcę infrastruktury kolejowej, u  którego maszynista jest zatru d-
niony lub na którego rzecz świadczy usługi.  
10.129) O zawieszeniu licencji maszynisty, cofnięciu lice ncji maszynisty albo aktualizacji danych zawartych 
w licencji maszynisty Prezes UTK niezwłocznie zawiadamia przewoźnika kolejowego lub zarządcę, na którego 
rzecz maszynista świadczy pracę lub usługi. Zawiadomienia dokonuje się za pośrednictwem rejestru, o którym 
mowa w art. 25x ust. 1.  
10a. Licencje maszynistów uzyskane przez osoby, które ukończyły 18  lat, do czasu ukończenia przez nich 20  lat, są 
ważne wyłącznie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.  
11. Jeżeli licencja maszynisty została wydana przez or gan innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Prezes 
UTK, w  przypadku stwierdzenia, że maszynista nie spełnia warunków określonych w  ust. 2, zwraca się do tego organu 
z wnioskiem o  przeprowadzenie kontroli lub o  zawieszenie licencji maszynisty. O  fakcie tym powiadamia Komisję Eur o-
pejską.  
12. Prezes UTK, w  drodze decyzji, może wydać zakaz prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego na terytorium 
Rzeczypospolitej Polskiej przez maszynistę, o  którym mowa w  ust. 11, w  okresie rozpatrywania wniosku, jeżeli  jest to 
uzasadnione względami bezpieczeństwa ruchu kolejowego.  
13. W przypadku wniosku organu z  innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej o  przeprowadzenie kontroli 
lub o  zawieszenie licencji maszynisty, Prezes UTK rozpatruje wniosek w  terminie 4 tygodni od dnia otrzymania. O sposobie  
załatwienia wniosku Prezes UTK powiadamia właściwy organ tego państwa i  Komisję Europejską.  
14. Licencje maszynistów wydane w  innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, osobom, które ukończyły 
20 lat, są ważne na  terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.  
15. Na odcinkach linii kolejowych obejmujących przejścia graniczne z  państwami sąsiadującymi z  Rzecząpospolitą 
Polską, nienależącymi do Unii Europejskiej, pociągi lub pojazdy kolejowe prowadzi się zgodnie z  międzynaro dowymi 
porozumieniami lub umowami dwustronnymi.  
Art. 22a. 1. Prezes UTK prowadzi:  
1) rejestr licencji maszynistów;  
2)62) rejestr ośrodków szkolenia i  egzaminowania;  
2)63) rejestr ośrodków szko lenia;  
3) listę podmiotów uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich i  psychologicznych oraz orzekania, w  celu 
sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji oraz 
świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności.  
                                                           
128) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 129. 
129) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 l it. d ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 60 – Poz. 1984  
 
1a. Prezes UTK udostępnia dane zgromadzone w  rejestrze, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  1, na wniosek:  
1) Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych zgodnie z  art. 28h ust.  2 pkt  4 oraz komisji kolejowej, o  której 
mowa w  art. 28m;  
2) Agencji – w celu przeprowadzenia oceny procesu przyznawania uprawnień maszynistom w  Unii Europejskiej;  
3) przewoźnika kolejowego, zarządcy lub innego podmiotu, u  którego maszynista jest zatrudniony lub na rzecz którego 
świadczy usługi – w celu sprawdze nia statusu licencji maszynisty;  
4) właściwego organu innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w  zakresie dotyczącym maszynistów prow a-
dzących pociągi po infrastrukturze kolejowej tego państwa, w  celu:  
a) kontroli pociągów kursujących na obszarze je go właściwości,  
b) prowadzenia postępowań odnoszących się do przestrzegania przepisów Unii Europejskiej dotyczących prz y-
znawania uprawnień maszynistom,  
c) prowadzenia postępowania w  sprawie poważnego wypadku, wypadku lub incydentu;  
5) innego podmiotu, jeże li obowiązek udostępnienia danych wynika z  odrębnych przepisów.  
2. Rejestr, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  2, oraz lista, o  której mowa w  ust. 1 pkt 3, są jawne i  udostępniane w Biule-
tynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Prezesa UTK.  
3. Za czynnoś ci Prezesa UTK w  zakresie wpisu do rejestru, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  2, oraz wpisu na listę, 
o której mowa w  ust. 1 pkt  3, pobierana jest opłata w  wysokości stanowiącej równowartość w  złotych 200  euro, ustalonej 
przy zastosowaniu kursu średniego, ogłasz anego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w  dniu wpisu. Opłaty 
stanowią dochód budżetu państwa.  
4.62) Prowadzenie o środka szkolenia i egzaminowania jest działalno ścią regulowan ą w rozumieniu przepisów ustawy 
z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsi ębiorców.  
4.63) Prowadzenie ośrodka szkolenia jest działalnością regulowaną w rozum ieniu przepisów ustawy z  dnia 
6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.  
4a. Przedsiębiorca prowadzący działalność , o której mowa w  ust. 4, podlega wpisowi do rejestru, o  którym mowa 
w ust. 1 pkt  2. 
4b. Obowiązek, o  którym mowa w  ust. 4a, dotyczy również przedsiębiorcy z  innego państwa członkowskiego Unii 
Europejskiej prowadzącego na terytorium Rzeczypospolitej Polski ej działalność, o  której mowa w  ust. 4, uznanego przez 
właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej zgodnie z  przepisami Komisji Europejskiej dotycz ą-
cymi uznawania ośrodków szkoleniowych prowadzących szkolenia zawodowe dla maszynistów.  
4c. Zakres czynności wykonywanych przez ośrodek szkolenia i  egzaminowania obejmuje:130) 
Zakres czynności wykonywanych przez ośrodek szkolenia obejmuje:131) 
1)132)  szkolenie i  egzaminowanie kandydatów na maszynistów ubiegających się o  uzyskanie licencji maszynisty  w zakresie  
ogólnej wiedzy zawodowej,  
1)133)  szkolenie kandydatów na maszynistów ubiegających się o  uzyskanie licencji maszynisty w  zakresie ogólnej 
wiedzy zawodowej,  
2)132)  szkolenie i  egzaminowanie kandydatów na maszynistó w ubiegających się o  uzyskanie świadectw maszynisty w zakresie  
wiedzy i  umiejętności dotyczących:  
a) infrastruktury kolejowej,  
b) pojazdu kolejowego,  
2)133)  szkolenie kandydatów na maszynistów ubiegających się o  uzyskanie ś wiadectw maszynisty w zakresie wiedzy 
i umiejętności dotyczących:  
a) infrastruktury kolejowej,  
b) pojazdu kolejowego,  
                                                           
130) Wprowadzenie do wyliczenia w tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 131. 
131) Wprowadzenie do wyliczenia ze  zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
132) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku  133. 
133) Ze zmianą wprowadzoną p rzez art. 1 pkt 9 lit. a tiret pierwsze ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 61 – Poz. 1984  
 
3) przeprowadzanie szkoleń i  sprawdzianów wiedzy i  umiejętności maszynistów, lub  
4) szkolenie i  egzaminowanie maszynistów z  innych państw członkowskich Unii Europejskiej w  zakresie ogólnych 
kompetencji językowych, zasad ruchu kolejowego i  sygnalizacji na sieci kole jowej Rzeczypospolitej Polskiej,  
5)134)  delegowanie egzaminatora do udziału w części praktycznej egzaminu na świadectwo maszynisty , o której mowa  
w art. 22bb ust. 9.  
5. Działalność, o  której mowa w  ust. 4, może prowadzić przedsiębiorca:  
1) (uchylony)  
2) w stosunku do którego nie została otwarta likwidacja lub nie ogłoszono upadłości;  
3)135)  który nie był prawomocnie skazany za przestę pstwo popełnione w  celu osiągnięcia korzyści majątkowych lub prz e-
stępstwo przeciwko dokumentom – dotyczy osoby fizycznej lub członków organów osoby prawnej;  
3)136)  który nie był prawomocnie skazany za przestępstwo popełnione w celu osiągnięcia korzyści mają tkowych lub 
przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów – dotyczy osoby fizycznej, urzędującego członka organu 
zarządzającego lub organu nadzorczego, wspólnika spółki w spółce jawnej lub spółce partnerskiej, kompl e-
mentariusza w spółce komandytowej lub spółce komandytowo -akcyjnej oraz prokurenta;  
4)135)  który posiada warunki lokalowe i  wyposażenie dydaktyczne umożliwiające prowadzenie szkoleń i  egzaminów;  
4)136)  który posiada warunki lokal owe i wyposażenie dydaktyczne umożliwiające prowadzenie szkoleń oraz prz e-
prowadzanie sprawdzianów wiedzy i  umiejętności;  
5) który prowadzi szkolenia na podstawie programów szkoleń, o  których mowa odpowiednio w  przepisach wydanych 
na podstawie ust.  11 pkt  6 i art. 22b ust.  21 pkt  2; 
5a)137)  zapewniający prowadzenie:  
a) szkoleń przez instruktorów, którzy:  
– spełniają wymagania dotyczące instruktorów określone w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 pkt  10, 
– są wpisani do wykazu, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  1, 
b) egzaminów przez egzaminatorów, którzy:  
– spełniają wymagania określone w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 pkt  10, 
– są wpisani do wykazu, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  1, 
– złożyli pisemną deklarację prowadzenia egzaminów w  sposób bezstronny i  niedyskryminujący;  
5a)138)  zapewniający:  
a) prowadzenie szkoleń przez instruktorów, którzy:  
– spełniają wymagania dotyczące instruktorów określone w  przepisach wydanych na podstawie ust. 11 
pkt 10,  
– są wpisani do wykazu, o którym mowa w ust. 8 pkt 1,  
b) przeprowadzanie sprawdzianów wiedzy i umiejętności przez egzaminatorów wpisanych do rejestru egzam i-
natorów , o którym mowa w art. 22be ust. 1, oraz którzy złożyli pisemną deklarację wykonywania czynności 
egzaminatora w sposób bezstronny i  niedyskryminujący,  
c) udział egzaminatorów w części praktycznej egzaminu na świadectwo m aszynisty, o której mowa w  art. 22bb  
ust. 9;  
5b)137)  który zawiadamia Prezesa UTK, nie później niż 14  dni przed planowanym egzaminem, o  terminie i  miejscu j ego 
przeprowadzenia;  
5b)138) który terminowo wprowadza dane o przeprowadzonych szkoleniach oraz sprawdzianach wiedzy i umieję t-
ności do rejestru, o którym mowa w  art. 25x ust. 1;  
                                                           
134) Dodany przez art. 1 pkt 9 lit. a tiret drugie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
135) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 136. 
136) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. b tiret pierwsze  ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
137) W tym brzmieniu  obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 138. 
138) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. b tiret drugie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 62 – Poz. 1984  
 
6) który spełnia szczegółowe wymagania określ one w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 pkt  9; 
7)139)  który posiada zbiór obowiązujących przepisów w  zakresie objętym programem szkoleń i  egzaminów;  
7)140)  który posiada zbiór obowiązujących przepisów w zakresie objętym programem szkoleń oraz sprawdzi anów 
wiedzy i umiejętności;  
8) który nie zalega w  regulowaniu zobowiązań podatkowych, opłat i  składek na ubezpieczenie społeczne.  
6. Badania lekarskie i  psychologiczne w  celu sprawdzenia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicz -
nych, niezbędny ch do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności, mogą 
prowadzić podmioty uprawnione do wykonywania badań w  służbie medycyny pracy, zajmujące się zadaniami medycyny 
kolejowej.  
7. Wpis do rejestru, o  którym mow a w ust. 1 pkt  2, a także na listę, o  której mowa w  ust. 1 pkt  3, jest dokonywany na 
pisemny wniosek zainteresowanego podmiotu zawierający następujące informacje:  
1) firmę podmiotu;  
2) oznaczenie siedziby i  adresu albo miejsca zamieszkania i  adresu podmiot u; 
3) numer podmiotu w  odpowiednim rejestrze;  
4) numer identyfikacji podatkowej (NIP), o  ile podmiot taki numer posiada;  
5) zakres czynności, o  których mowa w  ust. 4c – w przypadku wpisu do rejestru, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  2. 
8. Przedsiębiorca ubiegają cy się o  wpis do rejestru, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  2, wraz z  wnioskiem składa:  
1)141)  wykaz zawierający imiona i  nazwiska instruktorów oraz egzaminatorów wraz z  kserokopiami dokumentów potwie r-
dzających ich kwalifikacje i  wykształcenie;  
1)142)  wykaz zawier ający imiona i  nazwiska instruktorów;  
2)143)  deklaracje, o  których mowa w  ust. 5 pkt  5a lit.  b tiret trzecie;  
2)144)  deklarację, o której mowa w ust. 5 pkt 5a lit. b;  
3)62) pisemne oświadczenie następującej treści:  
„Oświadczam , że: 
1) dane zawarte we wniosku o  wpis do rejestru ośrodków szkolenia i egzaminowania są kompletne i  zgodne 
z prawdą;  
2) spełniam warunki wykonywania działalności gospodarczej w  zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia  i egzami -
nowani a maszynistów oraz kand ydatów na maszynistów, określone w  ustawie z  dnia 28  marca 2003  r. o transpor cie 
kolejowym. ”. 
3)63) pisemne oświadczenie następującej treści:  
„Oświadczam, że:  
1) dane zawarte we wniosku o  wpis do rejestru ośrodków szkolenia  są kompletne i  zgodne z  prawdą;  
2) spełniam warunki wykonywania działalności gospodarczej w  zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia 
maszynistów oraz kandydatów na maszynistów, określone w  ustawie z  dnia 28  marca 2003  r. o transpor cie 
kolejowym.”.  
8a. Przedsiębiorca, o  którym mowa w  ust. 4b, jest zwolniony z  obowiązku składania dokumentów potwierdzających 
spełnienie przez instruktorów i  egzaminatorów wymagań określonych w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 
pkt 10, jeżeli ich spełnienie zostało uprzedn io sprawdzone przez właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii 
Europejskiej, a  nie odnoszą się one do prowadzenia szkoleń i  egzaminów wyłącznie na sieci kolejowej Rzeczypospolitej 
Polskiej.  
                                                           
139) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 140. 
140) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. b tiret trzecie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
141) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku  142. 
142) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 9 lit. c tiret pierwsze ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
143) W tym brzmieniu  obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 144. 
144) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. c tiret drugie  ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 63 – Poz. 1984  
 
9. Oświadczenie, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  3, powinno równ ież określać:  
1) firmę przedsiębiorcy, jego siedzibę i  adres oraz adres zamieszkania;  
2) oznaczenie miejsca i  datę złożenia oświadczenia;  
3) podpis osoby uprawnionej do reprezentowania przedsiębiorcy, ze wskazaniem imienia i  nazwiska oraz pełnionej funkcji . 
9a.145) W przypadku gdy przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia i  egzaminowania składa wniosek o:  
1) wpisanie do wykazu, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  1, instruktorów lub egzaminatorów prowadzących odpowiednio 
szkolenia lub egzaminy w  tym ośrodku szkoleni a i egzaminowania – przepisy ust.  8 pkt  1 i 2 stosuje się odpowiednio;  
2) rozszerzenie zakresu wykonywanych czynności – przepisy ust.  8 pkt  3 stosuje się odpowiednio.  
9a.146) W przypadku gdy przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia składa wniosek o wpisan ie do wykazu, 
o którym mowa w ust. 8 pkt 1, instruktorów prowadzących szkolenia w tym ośrodku szkolenia lub zmianę zakresu 
wykonywanych czynności, przepisy ust. 8 pkt 3 stosuje się.  
9b. Prezes UTK zatwierdza albo odmawia, w  drodze decyzji, zatwierdzenia zm ian, o  których mowa w  ust. 9a. 
9c. Prezes UTK odmawia zatwierdzenia zmian, o  których mowa w  ust. 9a, jeżeli:  
1)147)  przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia i  egzaminowania nie przedłożył wraz z  wnioskiem oświadczenia  o speł-
nianiu wymagań określonych w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 pkt  9, niezbędnych do wykonywania 
działalności w  zakresie czynności objętych tym wnioskiem – dotyczy wniosku o  rozszerzenie zakresu wykonyw a-
nych czynności;  
1)148)  przedsiębiorca prowadzący ośrodek szkolenia nie przed łożył wraz z  wnioskiem oświadczenia o spełnianiu 
wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 11 pkt 9, niezbędnych do wykonywania dzi a-
łalności w zakresie czynności objętych tym wnioskiem – dotyczy wniosku o zmianę zakresu wykonywanych 
czynn ości;  
2) osoba, której dotyczy wniosek o  wpis do wykazu, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  1, nie spełnia któregokolwiek z wy-
magań określonych w  przepisach wydanych na podstawie ust.  11 pkt  10. 
10. Prezes UTK wykreśla, w  drodze decyzji, ośrodek szkolenia i  egzami nowania z  rejestru, o  którym mowa w  ust. 1 
pkt 2, w przypadku:130)  
Prezes UTK wykreśla, w  drodze decyzji, ośrodek szkolenia z  rejestru, o którym mowa w  ust. 1 pkt  2, w przy-
padku:131)  
1) określonym w art. 22ac;  
2) wydania prawomocnego orzeczenia zakazującego przedsiębiorcy prowadzenia tej działalności;  
3) gdy wobec przedsiębiorcy ukończono postępowanie likwidacyjne albo upadłościowe obejmujące likwidację majątku 
upadłego.  
10a.149) Rażącym narusz eniem warunków wykonywania działalności w  zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia i egza-
minowania  jest: 
1) prowadzenie szkoleń w  sposób niezgodny z  programami szkolenia;  
2) wydanie niezgodnie ze stanem faktycznym dokumentów potwierdzających ukończenie szkol enia i  zdanie egzaminu;  
3) uporczywe uchylanie się od obowiązku zawiadamiania Prezesa UTK o  zamiarze przeprowadzenia egzaminów;  
4) prowadzenie szkoleń lub egzaminów przez osoby niewpisane do wykazu, o  którym mowa w  ust. 8 pkt  1; 
5) prawomocne skazanie prze dsiębiorcy za przestępstwo, o  którym mowa w  ust. 5 pkt  3 – dotyczy osoby fizycznej lub 
członków organów osoby prawnej.  
                                                           
145) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 146. 
146) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. d ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
147) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 148. 
148) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. e  ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
149) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życi e zmiany, o której mowa w odnośniku 150. 
  
Dziennik  Ustaw  – 64 – Poz. 1984  
 
10a.150) Rażącym naruszeniem warunków wykonywania działalności w zakresie prowadzenia ośrodka szkolenia  
jest: 
1) prowadzenie szkolenia w sp osób niezgodny z programem szkolenia;  
2) wydanie dokumentu potwierdzającego ukończenie szkolenia lub zdanie sprawdzianu wiedzy i umiejętności 
niezgodnie ze stanem faktycznym;  
3) przeprowadzenie sprawdzianu wiedzy i umiejętności przez egzaminatora niewpisan ego do rejestru egzamin a-
torów, o którym mowa w art. 22be ust. 1;  
4) prowadzenie szkolenia przez osobę niewpisaną do wykazu, o którym mowa w  ust. 8 pkt 1;  
5) prawomocne skazanie przedsiębiorcy za przestępstwo, o którym mowa w  ust. 5 pkt 3 – dotyczy osoby fi zycznej , 
urzędującego członka organu zarządzającego lub organu nadzorczego, wspólnika spółki w spółce jawnej lub 
spółce partnerskiej, komplementariusza w spółce komandytowej lub spółce komandytowo -akcyjnej oraz pr o-
kurenta;  
6) wprowadzenie do rejestru, o kt órym mowa w art. 25x ust. 1, danych potwierdzających ukończenie szkolenia 
lub zdanie sprawdzianu wiedzy i  umiejętności, niezgodnych ze stanem faktycznym.  
10b. Prezes UTK wykreśla, w  drodze decyzji, z  listy, o  której mowa w  ust. 1 pkt  3, podmiot, który prze stał spełniać 
wymagania, o  których mowa w  ust. 6, lub szczegółowe wymagania określone w  przepisach wydanych na podstawie 
ust. 13. 
11. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia:  
1) szczegółowe warunki i  tryb wydawania, przedłuża nia ważności, zawieszania, przywracania i  cofania licencji maszynisty , 
aktualizacji danych zawartych w  licencji maszynisty oraz wydawania jej wtórników;  
2) wymagania zdrowotne, fizyczne i  psychiczne, jakie powinny spełniać osoby ubiegające się o  licencję m aszynisty 
albo o  zachowanie jej ważności;  
3) zakres badań lekarskich i  psychologicznych oraz sposób oceny zdolności fizycznej i  psychicznej osób ubiegających 
się o licencję maszynisty albo o  zachowanie jej ważności oraz tryb orzekania o  tej zdolności;  
4) wzory dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i  psychiczną osób ubiegających się o  licencję maszynisty 
albo o  zachowanie jej ważności;  
5)151)  zakres wiedzy i  umiejętności objętych szkoleniem i  egzaminem niezbędny do uzyskania licencji maszynisty;  
5)152)  zakres wiedzy i umiejętności objętych szkoleniem niezbędny do uzyskania licencji maszynisty;  
6) program oraz czas trwania szkolenia kandydatów na maszynistów ubiegających się o  licencję maszynisty;  
7)153) sposób, formę i  tryb przygotowania oraz przeprowadza nia egzaminów dla kandydatów na maszynistów ubiegaj ą-
cych się o  licencję maszynisty, a  także tryb pracy komisji egzaminacyjnej;  
7) (uchylony)154) 
8)62) sposób ustalania numeru identyfikacyjnego ośrodka szkolenia i  egzaminowania  wpisywanego do rejestru, o  którym 
mowa w  ust. 1 pkt  2, zakres danych ujętych w  rejestrze, a  także sposób uiszczania opłat za wpis do tego rejestru;  
8)63) sposób ustalania numeru identyfikacyjnego ośrodka szkolenia wpisywane go do rejestru, o  którym mowa 
w ust. 1 pkt  2, zakres danych ujętych w  rejestrze, a  także sposób uiszczania opłat za wpis do tego rejestru;  
9)62) szczegółowe wymagania w  stosunku do przedsiębiorców ubiegających się o  wpis do rejestru ośrodków szkolenia 
i egzaminowania;  
9)63) szczegółowe wymagania w  stosunku do przedsiębiorców ubiegających się o  wpis do rejestru ośrodków szkolenia;  
10)155)  wymagania kwalifikacyjne dla instruktorów i  egzaminatorów wykonujących czynności w  ośrodku szkolenia i egzam i-
nowania , a także rodzaje dokumentów potwierdzających ich kwalifikacje i  wykształcenie;  
                                                           
150) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. f ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
151) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o kt órej mowa w odnośniku 152. 
152) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. g tiret pierwsze ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
153) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o k tórej mowa w odnośniku 154. 
154) Przez art. 1 pkt 9 lit. g tiret drugie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
155) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 156. 
  
Dziennik  Ustaw  – 65 – Poz. 1984  
 
10)156)  wymagania kwalifikacyjne dla instruktorów wykonujących czynności w  ośrodku szkolenia, a także rodzaje 
dokumentó w potwierdzających ich kwalifikacje i wykształcenie;  
11) warunki, sposób prowadzenia rejestru licencji maszynistów, zakres danych w  nim ujętych oraz okres ich przech o-
wywania, wzór tego rejestru, a  także tryb przekazywania danych ujętych w  rejestrze podmiot om, o  których mowa 
w ust. 1a; 
12) wzór:  
a) wniosku o  wydanie licencji maszynisty, przedłużenie ważności, wydanie wtórnika, przywrócenie tego dokume n-
tu i aktualizację danych w  nim zawartych,  
b)157) dokumentu potwierdzającego ukończenie szkolenia i  zdanie egza minu w  celu uzyskania licencji maszynisty,  
b)158) dokumentu potwierdzającego ukończenie szkolenia w celu uzyskania licencji maszynisty,  
c)157) deklaracji, o  której mowa w  ust. 5 pkt  5a lit.  b tiret trzecie.  
c)158) deklaracji, o której mowa w ust. 5 pkt 5a lit. b.  
12. Minister właściwy do spraw transportu wyda rozporządzenie, o  którym mowa w  ust. 11, mając na uwadze:  
1) konieczność zapewnienia sprawności procedury uzyskiwania licencji maszynisty;  
2) konieczność uwzględnienia specyfiki pracy na stanowisku maszynisty przy określeniu wymagań zdrowotnych, jakie 
powinny spełniać osoby ubiegające się o  licencję maszynisty albo o  zachowanie jej ważności;  
3) konieczność przeprowadzenia badań niezbędnych dl a właściwej oceny zdolności fizycznej i  psychicznej do prow a-
dzenia pojazdów kolejowych;  
4) zapewnienie sprawności procedury wydawania dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i  psychiczną osób 
ubiegających się o  licencję maszynisty albo o  zachowanie j ej ważności;  
5) zakres wiedzy i  umiejętności niezbędny do bezpiecznego prowadzenia pociągów i  pojazdów kolejowych;  
6) konieczność zapewnienia odpowiedniej liczby godzin szkolenia dla kandydatów na maszynistów ubiegających się 
o licencję maszynisty, zapewni ającej uzyskanie znajomości faktów, zasad, procesów i  pojęć ogólnych związanych 
z pracą na stanowisku maszynisty;  
7)159)  konieczność przeprowadzenia pisemnego egzaminu testowego dla kandydatów na maszynistów ubiegających się 
o licencję maszynisty, zagwarant owania właściwej organizacji i  odpowiedniego poziomu merytorycznego tego egzam i-
nu, a także zapewnienia jednakowych warunków ich przeprowadzenia;  
7) (uchylony)160) 
8)62) zalecenia Komisji Europejskiej dotyczące procedury nadawa nia numerów identyfikacyjnych ośrodkom szkolenia i  egza-
minowania;  
8)63) zalecenia Komisji Europejskiej dotyczące procedury nadawania numerów identyfikacyjnych ośrodkom szk o-
lenia;  
9)161)  przepisy Unii Europejskiej dotyczące w ymagań, jakie powinny spełniać ośrodki szkolenia i  egzaminów;  
9)162)  przepisy Unii Europejskiej dotyczące wymagań, jakie powinny spełniać ośrodki szkolenia;  
10) konieczność zapewnienia odpowiedniego poziomu merytorycznego szkoleń oraz egzaminów dla kandydat ów na  
maszynistów ubiegających się o  licencję maszynisty oraz określenia dodatkowych wymagań dotyczących znajomości 
języka polskiego, zasad ruchu kolejowego i  sygnalizacji na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej, dla instrukt o-
rów i  egzaminatorów z  innych państw członkowskich Unii Europejskiej, prowadzących szkolenia i  egzaminy na sieci 
kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej;  
                                                           
156) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. g tiret trzecie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
157) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 158. 
158) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 9 lit. g tiret czwarte ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
159) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 160. 
160) Przez art. 1 pkt 9 lit. h tiret pierwsze ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
161) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 162. 
162) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 9 lit. h tiret drugie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 66 – Poz. 1984  
 
11) przepisy Unii Europejskiej dotyczące rejestru licencji maszynistów;  
12) potrzebę ujednolicenia wydawanych dokumentów i  ich zabe zpieczenie przed podrobieniem lub przerobieniem.  
13. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właści wym do spraw zdrowia określi, 
w drodze rozporządzenia, szczegółowe wymagania w  stosunku do podmiotów ubiegających się o  wpis na list ę podmiotów  
uprawnionych do przeprowadzania badań lekarskich i  psychologicznych oraz orzekania w  celu sprawdzenia spełnienia 
wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz świadectwa maszyn i-
sty, a także za chowania ich ważności, tryb dokonywania wpisu na listę oraz wykreślania z  niej, zakres danych ujętych na 
liście, wzór wniosku o  wpis na listę, a  także sposób uiszczania opłat, mając na uwadze:  
1) konieczność zapewnienia właściwych kwalifikacji osób uprawni onych do przeprowadzania badań w  celu sprawdz e-
nia spełnienia wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych niezbędnych do uzyskania licencji maszynisty oraz 
świadectwa maszynisty, a  także zachowania ich ważności;  
2) konieczność zapewnienia właściwych waru nków przeprowadzania takich badań;  
3) jasność i  przejrzystość danych ujętych na liście.  
Art. 22aa.  1. Prezes UTK prostuje z urz ędu wpis do rejestru zawieraj ący oczywiste bł ędy lub niezgodno ści ze st a-
nem faktycznym.  
2. W przypadku zmiany danych wpisanych do  rejestru przedsiębiorca jest obowiązany złożyć wniosek o zmianę wpisu  
w rejestrze w terminie 14 dni od dnia zaj ścia zdarzenia, które spowodowało zmian ę tych danych.  
3. Prezes UTK wydaje z urz ędu za świadczenie o dokonaniu wpisu do rejestru.  
Art. 22ab.  1. Prezes UTK jest obowi ązany dokona ć wpisu przedsi ębiorcy do rejestru, o którym mowa w art. 22a 
ust. 1 pkt 2, w terminie 7 dni od dnia wpływu do niego wniosku o wpis wraz z o świadczeniem o spełnieniu warunków 
wymaganych prawem do wykonywania działalno ści, dla  której rejestr jest prowadzony.  
2. Jeżeli Prezes UTK nie dokona wpisu w terminie, o którym mowa w ust. 1, a od dnia wpływu wniosku do tego organu  
upłyn ęło 14 dni, przedsi ębiorca mo że rozpocz ąć działalno ść. Nie dotyczy to przypadku, gdy Prezes UTK wezwał p rzed-
siębiorc ę do uzupełnienia wniosku o wpis nie pó źniej ni ż przed upływem 7 dni od dnia jego otrzymania. W takiej sytuacji 
termin, o którym mowa w zdaniu pierwszym, biegnie odpowiednio od dnia wpływu uzupełnienia wniosku o wpis.  
Art. 22ac.  1. Prezes UTK w ydaje decyzj ę o zakazie wykonywania przez przedsi ębiorc ę działalno ści obj ętej wpisem 
do rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2, w przypadku gdy:  
1) przedsi ębiorca zło żył oświadczenie, o którym mowa w art. 22a ust. 8 pkt 3, niezgodne ze stanem fakt ycznym;  
2) przedsi ębiorca nie usun ął narusze ń warunków wymaganych prawem do wykonywania działalno ści regulowanej 
w wyznaczonym przez Prezesa UTK terminie;  
3)62) stwierdzi ra żące naruszenie warunków wymaganych prawem do wykon ywania działalno ści w zakresie prowadzenia 
ośrodka szkolenia i egzaminowania przez przedsi ębiorc ę. 
3)63) stwierdzi rażące naruszenie warunków wymaganych prawem do wykonywania działalności w zakresie prow a-
dzenia ośrodka szkol enia przez przedsiębiorcę.  
2. Decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega natychmiastowemu wykonaniu.  
Art. 22ad.  1. Przedsi ębiorca, którego wykre ślono z rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2, mo że uzyska ć 
ponowny wpis do rejestru nie wcze śniej ni ż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 22ac ust. 1.  
2. Przepis ust. 1 stosuje si ę odpowiednio do przedsi ębiorcy, który wykonywał działalno ść gospodarcz ą bez wpisu do 
rejestru. Nie dotyczy to sytuacji okre ślonej w art. 22ab ust. 2.  
Art. 22ae.  Prezes UTK wykreśla przedsiębiorcę z rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2, także na jego 
wniosek lub po uzyskaniu informacji z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo Krajowego 
Rejestru Sądowego o wykreśleniu przedsiębiorcy.  
Art. 22b. 1. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy wydają świadectwa maszynistom przez nich zatrudnionym lub świa d-
czącym usługi na ich rzecz, zgodnie ze wzorem określonym w  załączniku II do rozporządzenia (UE) nr  36/2010.  
1a. Warunkami niezbędnym i do uzyskania świadectwa maszynisty są:  
1) posiadanie licencji maszynisty;  
2)163) odbycie szkolenia i  zdanie egzaminu przeprowadzonych w  trybie i  w sposób określony w  przepisach wydanych na 
podstawie ust.  21 pkt  2 i 3 – dotyczy kandydatów na maszynistów;  
                                                           
163) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 164. 
  
Dziennik  Ustaw  – 67 – Poz. 1984  
 
2)164)  odbycie szkolenia przeprowadzonego zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 21 oraz zdanie egz a-
minu na świadectwo maszynisty – w przypadku kandydatów na maszynistów;  
3) odbycie szkolenia i  złożenie z  wynikiem pozytywnym sprawdzianu wiedzy i  umie jętności przeprowadzonych 
w trybie i  w sposób określony w  przepisach wydanych na podstawie ust.  21 pkt  4 – dotyczy maszynistów ubiegaj ą-
cych się o  uzyskanie kolejnego świadectwa maszynisty;  
4) uzyskanie orzeczenia lekarskiego potwierdzającego spełnienie wym agań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, 
określonych w  przepisach wydanych na podstawie ust.  22 pkt  1, po przeprowadzeniu badań lekarskich i  psycho -
logicznych.  
2.165) Świadectwo maszynisty uprawnia do prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego u  przewoźn ika kolejowego 
lub zarządcy, który je wydał, w  ramach określonej kategorii uprawnień i  jest ważne na określoną w  nim infrastrukturę 
kolejową oraz określone typy pojazdów kolejowych. Kategorie i  podkategorie uprawnień określa rozporządzenie (UE) 
nr 36/2010.  
2.166) Świadectwo maszynisty uprawnia do prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego u przewoźnika kol e-
jowego lub zarządcy, który je wydał, w ramach określonej kategorii uprawnień i jest ważne na określoną w nim 
infrastrukturę kolejową oraz określony typ poj azdu.  
3. Świadectwo maszynisty może zawierać uprawnienie do prowadzenia pociągów lub pojazdów kolejowych we 
wszystkich kategoriach i  podkategoriach, o  których mowa w  ust. 2. 
3a. W przypadku świadczenia usługi trakcyjnej dopuszcza się prowadzenie pociągu lu b pojazdu kolejowego przez 
maszynistę na podstawie świadectwa maszynisty wydanego przez innego przewoźnika kolejowego lub zarządcę.  
3b. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 3a, przewoźnik kolejowy, na rzecz którego maszynista prowadzi pojazd 
kolejowy lub poci ąg jest obowiązany do zapewnienia zapoznania tego maszynisty z  obowiązującymi u  niego regulacjami 
wewnętrznymi w  zakresie niezbędnym do bezpiecznego prowadzenia pojazdu kolejowego lub pociągu.  
4. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy infrastruktury kolejowej ust anawiają procedury wydawania świadectw maszynisty,  
będące częścią ich systemu zarządzania bezpieczeństwem, o  którym mowa w  art. 17a. 
5. W procedurach wydawania świadectw, o  których mowa w  ust. 4, określa się w  szczególności:  
1) tryb wydawania świadectwa ma szynisty, aktualizacji danych w  nim zawartych, jego zawieszania i  cofania;  
2) tryb odwołania się od decyzji dotyczącej wydania świadectwa maszynisty, jego zawieszania i  cofania.  
3) (uchylony)  
6. Procedurę, o  której mowa w  ust. 4, przewoźnicy kolejowi i  zarządcy infrastruktury kolejowej podają do publicznej 
wiadomości w  sposób przyjęty u  każdego z  nich.  
7. W celu zachowania ważności świadectwa maszynisty, maszynista przechod zi okresowe badania lekarskie i psycho -
logiczne oraz uzyskuje orzeczenie lekarskie po twierdzające spełnienie wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych 
określonych w  przepisach wydanych na podstawie ust.  22 pkt  1 oraz przechodzi szkolenia, a  także okresowe sprawdziany 
wiedzy i  umiejętności, w  trybie i  na warunkach określonych w  przepis ach wydanych na podstawie ust.  21 pkt  4. 
7a. Badania, o  których mowa w  ust. 7, przeprowadza się co:  
1) 24 miesiące – do ukończenia 55. roku życia,  
2) 12 miesięcy – po ukończeniu 55. roku życia  
– chyba że orzeczenie lekarskie wskazuje krótszy okres.  
7b. Badania, o  których mowa w  ust. 7, przeprowadza się w  okresach krótszych niż okresy, o  których mowa w  ust. 7a: 
1) po każdym poważnym wypadku, w  którym uczestniczył maszynista;  
2) po zakończeniu czasowej niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, trwającej dłu żej niż 30  dni; 
3) w przypadku powrotu maszynisty do pracy po przerwie trwającej dłużej niż 6  miesięcy;  
4) w razie uzasadnionego podejrzenia utraty zdolności fizycznej lub psychicznej do kierowania pojazdem kolejowym 
lub pociągiem;  
5) w przypadku określony m w ust. 16; 
6) w innych przypadkach określonych w  przepisach dotyczących profilaktycznej ochrony zdrowia pracowników.  
                                                           
164) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 lit. a  ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
165) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 166. 
166) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 10 lit. b  ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 68 – Poz. 1984  
 
7c. Badania, o  których mowa w  ust. 1a pkt  4, ust.  7 i 7b, są wykonywane, z  zastrzeżeniem ust.  7a oraz przepisów 
wydanych na podstawie ust . 22, w  zakresie i  na zasadach określonych w  ustawie z  dnia 26  czerwca 1974  r. – Kodeks 
pracy (Dz.  U. z 2020 r. poz.  1320 oraz z 2021 r. poz. 1162 ). 
7d. Przejście przez maszynistę badań, o  których mowa w  ust. 1a pkt  4, ust.  7 i 7b, uznaje się za równoznacz ne ze 
spełnieniem obowiązków pracownika w  zakresie wykonywania wstępnych, okresowych i  kontrolnych badań lekarskich, 
o których mowa w  art. 229 §  1 i 2 Kodeksu pracy.  
7e. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy nie mogą dopuścić do pracy na stanowisku maszynisty os oby bez aktualnego 
orzeczenia lekarskiego potwierdzającego spełnienie wymagań zdrowotnych, fizycznych i  psychicznych, niezbędnych do 
uzyskania świadectwa maszynisty albo zachowania jego ważności, z  wyjątkiem przypadku określonego w  ust. 18 pkt  4 
w odniesie niu do kandydatów na maszynistów.  
7f. Przewoźnicy kolejowi oraz zarządcy są obowiązani do:  
1) kierowania maszynistów na badania lekarskie i  psychologiczne w  celu uzyskania świadectwa maszynisty lub zach o-
wania jego ważności;  
2) pokrywania kosztów badań leka rskich i  psychologicznych, o  których mowa w  pkt 1; 
3) przechowywania orzeczeń lekarskich maszynistów.  
7g. Spełnienie przez przewoźników kolejowych i  zarządców obowiązków, o  których mowa w  ust. 7f pkt  1 i 2, uznaje 
się za równoznaczne ze spełnieniem obowiąz ków pracodawcy w  zakresie wykonywania wstępnych, o kresowych i kon-
trolnych badań lekarskich, o  których mowa w  art. 229 §  1 i 2 Kodeksu pracy.  
8. Przewoźnicy kolejowi lub zarządcy infrastruktury kolejowej cofają lub zawieszają w  całości lub w  części ważność 
świadectwa maszynisty, gdy maszynista przestał spełniać warunki niezbędne do posiadania świadectwa.  
9. (uchylony)  
10. Świadectwo maszynisty wygasa z  mocy prawa z  dniem rozwiązania lub wygaśnięcia umowy o  pracę lub innego 
stosunku prawnego wiążącego maszyni stę z przewoźnikiem kolejowym lub zarządcą infrastruktury kolejowej.  
11. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 10, przewoźnik kolejowy i  zarządca wydają maszyniście odpis uzyskanego 
świadectwa maszynisty, którego wzór określa załącznik III do rozporządzenia (U E) nr  36/2010, oraz inne dokumenty 
potwierdzające uzyskane kwalifikacje.  
12. Przewoźnik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej bezzwłocznie aktualizuje świadectwo maszynisty, jeżeli  
jego posiadacz uzyskał dodatkowe uprawnienia dotyczące pociągu, po jazdu kolejowego lub infrastruktury kolejowej.  
13. Przewoźnik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej cofa świadectwo maszynisty osobie, która przestała 
spełniać warunki, o  których mowa w  ust. 7. 
14.167) Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy prowadzą rejest ry wydawanych przez siebie świadectw maszynistów.  
14.168) Przewoźnicy kolejowi i zarządcy prowadzą rejestry wydawanych prz ez siebie świadectw maszynistów  za 
pomocą własnego systemu informatycznego albo za pomocą rejestru, o którym mowa w art. 25x ust. 1.  
14a. Przewoźnicy kolejowi i  zarządcy udostępniają dane zgromadzone w  rejestrach, o  których mowa w  ust. 14, oraz 
informację o  treści wydanych świadectw maszynisty:  
1) Prezesowi UTK;  
2) Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejowych zgodnie z  art. 28h ust.  2 pkt 4 oraz komisji kolejowej, o  której 
mowa w  art. 28m;  
3) właściwym organom innych państw członkowskich Unii Europejskiej, w  przypadku wykonywania przez przewoźnika  
kolejowego lub zarządcę działalności transgranicznej;  
4) innym podmiotom, jeżeli obowiązek u dostępnienia danych wynika z  odrębnych przepisów.  
15. Prezes UTK może wystąpić, do przewoźnika kolejowego lub zarządcy infrastruktury kolejowej, z  wnioskiem 
o przeprowadzenie kontroli maszynisty lub o  zawieszenie ważności świadectwa maszynisty.  
                                                           
167) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 168. 
168) W brzmieniu  ustalonym przez art. 1 pkt 10 lit. c ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 69 – Poz. 1984  
 
16. Przewoź nik kolejowy lub zarządca infrastruktury kolejowej po otrzymaniu wniosku Prezesa UTK obowiązany 
jest podjąć stosowne działania, w  szczególności skierować maszynistę na badania lekarskie lub poddać sprawdzeniu wiedzy  
i umiejętności, i, w  terminie 4  tygodni od dnia otrzymania wniosku, przedłożyć Prezesowi UTK sprawozdanie z  wyko -
nanych czynności.  
17. Prezes UTK może, w  drodze decyzji, wydać zakaz prowadzenia pociągu lub pojazdu kolejowego przez maszynistę  
w okresie rozpatrywania wniosku, o  którym mowa w  ust. 15, jeżeli jest to uzasadnione względami bezpieczeństwa  
ruchu kolejowego. O  decyzji tej Prezes UTK informuje Komisję Europejską oraz inne właściwe organy.  
18. W przypadku:  
1) zakłóceń w  ruchu kolejowym w  wyniku prowadzonych robót na torach lub powodującyc h konieczność odstępstw od 
wykonywania przewozów kolejowych na podstawie obowiązującego roz kładu jazdy pociągów, zgodnie z ustaleniami  
zarządcy,  
2) jednorazowych przewozów kolejowych, za zgodą zarządcy,  
3) dostawy lub prezentacji nowego pociągu lub pojazdu  kolejowego,  
4) szkolenia lub egzaminowania maszynistów oraz kandydatów na maszynistów,  
5) wykonywania przewozów technologicznych  
– jeżeli maszynista albo kandydat na maszynistę ubiegający się o  świadectwo maszynisty nie posiadają znajomości odcinków  
linii kolejowych, na których mają prowadzić pojazd kolejowy lub pociąg, mogą go prowadzić, pod warunkiem że podczas 
jazdy obok nich znajduje się inny maszynista lub przedstawiciel zarządcy posiadający udokumentowaną znajomość tych 
odcinków.  
19. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 18, w  razie braku możliwości zapewnienia obecności osób, o  których 
mowa w  tym przepisie, maszynista może prowadzić pojazd kolejowy lub pociąg po spełnieniu warunków określonych 
w przepisach wydanych na podstawie art.  17 ust.  7. 
20. (uchylony)  
20a. Maszynista jest obowiązany niezwłocznie powiadomić przewoźnika kolejowego lub zarządcę, na rzecz którego 
świadczy pracę lub usługi, o  okolicznościach dotyczących jego stanu zdrowia mających wpływ na zdolność prawidłowego 
realizowania przez nie go uprawnień wynikających z  posiadanego świadectwa maszynisty.  
20b. Przepisy ust.  20a stosuje się odpowiednio do prowadzącego pojazdy kolejowe, który świadczy pracę lub usługi 
na rzecz użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy  w obrębie bocznicy kolejowej.  
21. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia:  
1)169)  zakres wiedzy i  umiejętności dotyczących pojazdu kolejowego i  infrastruktury kolejowej, objętych szkoleniem 
i egzaminem, które są niezbędne do  uzyskania świadectwa maszynisty,  
1)170)  zakres wiedzy i  umiejętności dotyczących pojazdu kolejowego i  infrastruktury kolejowej, objętych szkol e-
niem, które są niezbędne do uzyskania świadectwa maszynisty,  
2) program oraz czas trwania szkolenia kandydatów na  maszynistów ubiegających się o  uzyskanie świadectwa maszynisty,  
3)171)  sposób, formę oraz tryb przygotowania i  przeprowadzania egzaminów dla kandydatów na maszynistów ubiegaj ą-
cych się o  uzyskanie świadectwa maszynisty oraz tryb pracy komisji egzaminacyjnej  przeprowadzającej te egzaminy,  
3) (uchylony)172) 
4)173)  tryb oraz szczegółowe warunki i  minimalną częstotliwość przeprowadzania szkoleń oraz sprawdzianów wiedzy 
i umiejętności maszynistów,  
4)174)  tryb oraz szczegółowe warunki i  minimalną częstotliwość przepro wadzania szkoleń oraz sprawdzianów wiedzy  
i umiejętności,  
                                                           
169) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku  170. 
170) Ze zmianą wprowadzoną pr zez art. 1 pkt 10 lit. d tiret pierwsze ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
171) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 172. 
172) Przez art. 1 pkt 10 li t. d tiret drugie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku  4. 
173) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku  174. 
174) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 10 li t. d tiret trzecie ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 70 – Poz. 1984  
 
5) zakres danych dotyczących infrastruktury kolejowej ujęty w  świadectwie maszynisty,  
6) szczegółowe warunki i  sposób prowadzenia rejestru świadectw maszynistów, zakres danych w  nim ujętych, a  także  
okres ich przechowywania, wzór tego rejestru oraz tryb udostępniania danych ujętych w  rejestrze podmiotom, 
o których mowa w  ust. 14a 
– mając na uwadze zakres wiedzy i  umiejętności niezbędny do zapewnienia właściwych kwalifikacji maszynistów,  
konieczność dostosowania programu szkolenia do wykształcenia i  doświadczenia zawodowego kandydatów na maszynis -
tów, przy zapewnieniu niezbędnej liczby godzin stażu stanowiskowego, szkolenia teoretycznego i  praktycznego oraz 
prowadzenia pojazdu kolejowego pod nadzorem,  konieczność przeprowadzenia teoretycznej i  praktycznej części egzam i-
nu dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o  uzyskanie świadectwa maszynisty, zagwarantowania właściwej 
organizacji i  odpowiedniego poziomu merytorycznego tych egzaminów, a  także z apewnienia jednakowych warunków ich 
przeprowadzenia, konieczność zapewnienia ciągłości realizacji procesu doskonalenia zawodowego maszynistów 
i monitorowania posiadanych przez nich uprawnień oraz przepisy Unii Europejskiej dotyczące rejestru świadectw masz y-
nistów.175)  
– mając na uwadze zakres wiedzy i umiejętności niezbędny do zapewnienia właściwych kwalifikacji maszynistów, 
konieczność dostosowania programu szkolenia do wykształcenia i doświadczenia zawodowego kandydatów na m a-
szynistów  przy zapewnieniu niez będnej liczby godzin stażu stanowiskowego, szkolenia teoretycznego i praktycznego 
oraz prowadzenia pojazdu kolejowego pod nadzorem, konieczność zapewnienia ciągłości realizacji procesu dosk o-
nalenia zawodowego maszynistów i monitorowania posiadanych przez n ich uprawnień oraz przepisy Unii Europe j-
skiej dotyczące rejestru świadectw maszynistów.176)  
22. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właści wym do spraw zdrowia określi, w drodze  
rozporządzenia:  
1) wymagania zdrowotne, fizyczne i  psychiczne, jakie powinny spełniać osoby ubiegające się o  świadectwo maszynisty 
albo o  zachowanie jego ważności,  
2) zakres badań lekarskich i  psychologicznych oraz sposób oceny zdolności fizycznej i  psychicznej osób ubiegających 
się o świadectwo maszynisty  albo o  zachowanie jego ważności oraz tryb orzekania o  tej zdolności,  
3) wzory dokumentów potwierdzających zdolność fizyczną i  psychiczną osób ubiegających się o  świadectwo maszyn i-
sty albo o  zachowanie jego ważności  
– mając na uwadze konieczność przeprowad zenia badań niezbędnych dla właściwej oceny zdolności fizycznej i psychic z-
nej do prowadzenia pojazdów kolejowych, konieczność uwzględnienia specyfiki pracy na stanowisku maszynisty przy 
określeniu wymagań zdrowotnych, sprawność procedury wydawania dokument ów potwierdzających zdolność fizyczną 
i psychiczną osób ubiegających się o  świadectwo maszynisty albo o  zachowanie jego ważności, a  także konieczność uje d-
nolicenia wydawanych dokumentów i  ich zabezpieczenie przed podrobieniem lub przerobieniem.  
Art. 22ba.177) 1. Prezes UTK, na wniosek kandydata na maszynistę, przeprowadza egzamin na licencję masz y-
nisty w zakresie podstawowej wiedzy zawodowej obejmującej zagadnienia, które są istotne dla wykonywania z a-
wodu maszynisty i mają zastosowanie niezależnie od rodzaju i typu taboru kolejowego lub infrastruktury kolejowej.  
2. Wniosek składa się w postaci elektronicznej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego 
rejestr, o którym mowa w art. 25x ust. 1, i podpisuje przy użyciu kwalifikowanego podpisu elekt ronicznego, podpisu  
zaufanego albo podpisu osobistego.  
3. Wraz z wnioskiem kandydat na maszynistę może złożyć wniosek o wydanie licencji maszynisty zawierający 
oświadczenie, o którym mowa w art. 22 ust. 2b.  
4. Prezes UTK zapewnia na stronie podmiotowej Urz ędu Transportu Kolejowego dostęp do systemu tele -
informatycznego wraz z możliwością dokonania opłaty za egzamin na licencję maszynisty z wykorzystaniem systemu 
płatności online.  
5. Prezes UTK w systemie teleinformatycznym publikuje wykaz terminów sesji egz aminacyjnych dotyczących 
egzaminu na licencję maszynisty.  
                                                           
175) Część wspólna w tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 176. 
176) Część wspólna w brzmieniu ust alonym przez art. 1 pkt 10 lit. d tiret czwarte ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
177) Dodany przez art. 1 pkt 11 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 71 – Poz. 1984  
 
6. Egzamin na licencję maszynisty przeprowadza egzaminator wyznaczony przez Prezesa UTK z rejestru 
egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.  
7. Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do egzaminu na licencję maszynisty jest spełnienie 
wymagań, o których mowa w art. 22 ust. 2 pkt 1 –5. 
8. Egzaminator nie dopuszcza kandydata na maszynistę do egzaminu na licencję maszynisty, jeżeli:  
1) nie jest możliwe ustalenie tożsamości kandydata na masz ynistę zgłaszającego się na egzamin na licencję 
maszynisty;  
2) nie uiszczono opłaty za przeprowadzenie egzaminu na licencję maszynisty;  
3) dane z okazanego dokumentu tożsamości kandydata zgłaszającego się na egzamin na licencję maszynisty nie 
są zgodne z d anymi znajdującymi się w rejestrze, o  którym mowa w art. 25x ust. 1.  
9. Egzamin na licencję maszynisty składa się z części teoretycznej i jest przeprowadzany w formie elektronic z-
nego testu jednokrotnego wyboru z pytaniami generowanymi w czasie rzeczywistym  za pomocą systemu teleinfo r-
matycznego.  
10. Prezes UTK opracowuje i ustala wykaz pytań na egzamin na licencję maszynisty.  
11. Pytania, o których mowa w ust. 10, nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy 
z dnia 6 września 2001 r. o do stępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176  oraz z 2021 r. poz. 1598 
i 1641 ). 
12. Kandydat na maszynistę może złożyć do Prezesa UTK odwołanie od negatywnego wyniku egzaminu na licencję  
maszynisty.  
13. Odwołanie, o którym mowa w ust. 12, skł ada się w terminie 14 dni od dnia otrzymania wyniku egzaminu 
na licencję maszynisty.  
14. Uchybienie terminu, o którym mowa w ust. 13, do wniesienia odwołania, o  którym mowa w ust. 12, sku t-
kuje pozostawieniem tego odwołania bez rozpoznania.  
15. Prezes UTK r ozpatruje odwołanie, o którym mowa w ust. 12, w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania.  
16. W przypadku stwierdzenia zasadności odwołania, o którym mowa w ust. 12, Prezes UTK przeprowadza 
ponowny egzamin na licencję maszynisty, za który nie pobiera się op łaty. Do ponownego egzaminu na licencję 
maszynisty stosuje się przepisy ust. 6 –11. 
Art. 22bb.177) 1. Prezes UTK, na wniosek przewoźnika kolejowego lub zarządcy zatrudniającego kandydata na 
maszynistę, przeprowadza egzamin na  świadectwo maszynisty.  
2. Wniosek składa się w postaci elektronicznej za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego 
rejestr, o którym mowa w art. 25x ust. 1, i podpisuje przy użyciu kwalifikowanego podpisu elektronicznego, podpisu  
zaufanego a lbo podpisu osobistego przez osobę upoważnioną przez wnioskodawcę.  
3. Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do egzaminu na świadectwo maszynisty jest:  
1) posiadanie ważnej licencji maszynisty;  
2) ukończenie szkolenia dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o  uzyskanie świadectwa maszynisty;  
3) zdanie sprawdzianu wiedzy i umiejętności z typu pojazdu kolejowego i  infrastruktury kolejowej, na których 
ma być przeprowadzany egzamin.  
4. Przepisy art. 22ba ust. 4 i 8 stosuje się odpowiednio.  
5. Egz amin na świadectwo maszynisty składa się z części teoretycznej oraz z  części praktycznej i obejmuje 
sprawdzenie wiedzy i umiejętności kandydata na maszynistę do samodzielnego i bezpiecznego wykonywania czy n-
ności maszynisty.  
6. Część teoretyczną egzaminu na  świadectwo maszynisty przeprowadza się w  formie:  
1) elektronicznego testu jednokrotnego wyboru z pytaniami generowanymi w czasie rzeczywistym za pomocą 
systemu teleinformatycznego oraz  
2) zadań do wykonania z użyciem symulatora pojazdu kolejowego.  
7. Prez es UTK opracowuje i ustala wykaz pytań, o których mowa w ust. 6 pkt 1. Pytania nie stanowią info r-
macji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6  września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 72 – Poz. 1984  
 
8. Część teoretyczną egzaminu na świadectwo maszy nisty przeprowadza egzaminator wyznaczony przez 
Prezesa UTK z rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.  
9. Część praktyczna egzaminu na świadectwo maszynisty polega na prowadzeniu pojazdu kolejowego po 
infrastrukturze kolejowej pod nadzorem  egzaminatorów, o  których mowa w ust. 10.  
10. Część praktyczną egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadza egzaminator oddelegowany przez 
ośrodek szkolenia, w którym kandydat na maszynistę ubiegający się o uzyskanie świadectwa maszynisty odbywał 
szkolen ie, oraz egzaminator zatrudniony i wyznaczony przez Prezesa UTK.  
11. Egzaminator oddelegowany przez ośrodek szkolenia, o którym mowa w  ust. 10, posiada świadectwo maszynisty  
uprawniające do prowadzenia typu pojazdu kolejowego oraz do jazdy po infrastruktur ze kolejowej, których dotyczy  
egzamin, albo − w przypadku kiedy nie spełnia tego warunku − ważne świadectwo maszynisty w  zakresie odp o-
wiedniej infrastruktury lub typu pojazdu kolejowego.  
12. Podmiot wnioskujący o przeprowadzenie egzaminu na świadectwo masz ynisty zapewnia pojazd kolejowy 
oraz trasę, niezbędne do przeprowadzenia części praktycznej egzaminu na świa dectwo maszynisty, w terminie 
i miejscu uzgodnionym z Prezesem UTK.  
13. Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do części praktycznej egzamin u na świadectwo m a-
szynisty jest uzyskanie pozytywnego wyniku z części teoretycznej egzaminu na świadectwo maszynisty.  
14. Kandydat na maszynistę może złożyć do Prezesa UTK odwołanie od negatywnego wyniku egzaminu na 
świadectwo maszynisty. Przepisy art. 22b a ust. 13 –15 stosuje się odpowiednio.  
15. W przypadku stwierdzenia zasadności odwołania, o którym mowa w ust. 14, Prezes UTK przeprowadza 
ponowny egzamin na świadectwo maszynisty, za który nie pobiera się opłaty. Do ponownego egzaminu na świade c-
two maszyni sty stosuje się przepisy ust. 3 i 5 –13 oraz odpowiednio art. 22ba ust. 8.  
Art. 22bc.177) 1. Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia:  
1) szczegółowy zakres podstawowej wiedzy zawodowej objętej e gzaminem na licencję maszynisty;  
2) sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na licencję maszynisty oraz ponownego 
egzaminu na licencję maszynisty;  
3) szczegółowy zakres wiedzy i umiejętności, objętych egzaminem na świadectwo maszyn isty; 
4) sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na świadectwo maszynisty oraz pono w-
nego egzaminu na świadectwo maszynisty.  
2. Minister właściwy do spraw transportu wyda rozporządzenie, o którym mowa w  ust. 1, mając na uwadze:  
1) zakres wiedzy i umiejętności niezbędny do bezpiecznego prowadzenia pojazdów kolejowych;  
2) konieczność zagwarantowania właściwej organizacji egzaminów na licencję maszynisty oraz ponownych 
egzaminów na licencję maszynisty;  
3) konieczność zapewnienia odpowie dniego poziomu merytorycznego egzaminów na świadectwo maszynisty;  
4) konieczność zagwarantowania właściwej organizacji i odpowiedniego poziomu merytorycznego przeprow a-
dzenia teoretycznej i praktycznej części egzaminu na świadectwo maszynisty oraz ponownego  egzaminu na 
świadectwo maszynisty.  
Art. 22bd.177) 1. Egzaminatorem może być osoba, która:  
1) posiada co najmniej 4 -letnie doświadczenie zawodowe w zakresie związanym z  prowadzeniem i bezpieczeństwem  
ruchu kolejowego, nabyte  w okresie 5 lat poprzedzających datę złożenia wniosku o wpis do rejestru egzamin a-
torów, o  którym mowa w art. 22be ust. 1;  
2) posiada co najmniej wykształcenie średnie lub średnie branżowe;  
3) posiada ważną licencję maszynisty i świadectwo maszynisty, obej mujące zakres umiejętności będących 
przedmiotem egzaminu lub dotyczące podobnego typu linii kolejowej lub taboru kolejowego – w przypadku 
egzaminatorów przeprowadzających część praktyczną egzaminu na świadectwo maszynisty z  prowadzenia p o-
jazdu kolejowego;  
4) posiada znajomość języka polskiego odpowiadającą co najmniej poziomowi biegłości językowej B2 Europe j-
skiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego Rady Europy;  
  
Dziennik  Ustaw  – 73 – Poz. 1984  
 
5) ukończyła szkolenie z zakresu zasad ruchu kolejowego i sygnalizacji kolejowej, obowiązującyc h na sieci kol e-
jowej Rzeczypospolitej Polskiej w wymiarze co najmniej 80 godzin, przeprowadzone przez ośrodek szkolenia, 
który posiada uprawnienia do wykonywania czynności, o których mowa w art. 22a ust. 4c pkt 4 – w przypa d-
ku egzaminatorów, o których mowa  w pkt 3, którzy licencję maszynisty uzyskali w innym państwie członko w-
skim Unii Europejskiej;  
6) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa umyślnego przeciwko bezpieczeństwu 
w komunikacji lub wiarygodności dokumentów;  
7) daje rękoj mię wykonywania czynności egzaminatora w sposób bezstronny i  niezależny;  
8) jest wpisana do rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.  
2. Egzaminatorzy są obowiązani do ustawicznego doskonalenia i aktualizowania kompetencji zawodowych 
przez udział w co najmniej jednym, w ciągu 3 lat, szkoleniu doskonalącym w zakresie wiedzy i metodyki egzam i-
nowania kandydatów na maszynistów organizowanym przez Prezesa UTK.  
3. Prezes UTK organizuje szkolenia, o których mowa w ust. 2, nie rzadziej niż raz na tr zy lata.  
Art. 22be.177) 1. Prezes UTK prowadzi w systemie teleinformatycznym rejestr egzaminatorów w celu realizacji 
zadania, o którym mowa w art. 13 ust. 1a pkt 7b. Rejestr egzaminatorów jest udostępniany w Biuletynie Infor macji 
Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu Transportu Kolejowego z wyłączenie m danych, o których mowa 
w ust. 2 pkt 2 –7. 
2. W rejestrze egzaminatorów gromadzi się następujące dane egzaminatorów:  
1) imię (imiona) i nazwisko;  
2) datę i miejsce urodzenia;  
3) numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL – serię, numer i nazwę dokumentu p o-
twierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;  
4) obywatelstwo;  
5) adres zamieszkania;  
6) numer licencji maszynisty, jeżeli została  wydana;  
7) numer ewidencyjny;  
8) zakres uprawnień;  
9) informacje o udziale w szkoleniu, o którym mowa w art. 22bd ust. 2.  
3. Prezes UTK dokonuje wpisu do rejestru egzaminatorów na wniosek, który  zawiera dane, o których mowa 
w ust. 2 pkt 1 –6. Do wniosku do łącza się:  
1) kopie dokumentów potwierdzających spełnienie wymagań, o których mowa w  art. 22bd ust. 1 pkt 1 –5; 
2) oświadczenie o niebyciu skazanym prawomocnym wyrokiem za popełnieni e przestępstwa, o którym mowa 
w art. 22bd ust. 1 pkt 6, złożone pod rygorem  odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń; 
składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jestem świadomy 
odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia wynikającej  z art. 233 § 6 u stawy z dnia 
6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny.”; klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za 
składanie fałszywych oświadczeń;  
3) deklarację, o której mowa w art. 22a ust. 5 pkt 5a lit. b.  
4. Dokumentami potwierdzającymi znajomość j ęzyka polskiego, o której mowa w  art. 22bd ust. 1 pkt 4, są:  
1) certyfikat znajomości języka polskiego poświadczający zdany egzamin z języka polskiego na poziomie średnim 
ogólnym lub zaawansowanym, wydany przez Państwową Komisję Poświadczania Znajomości Ję zyka Polski e-
go jako Obcego;  
2) certyfikat potwierdzający znajomość języka polskiego co najmniej na poziomie B2 w skali globalnej biegłości 
językowej według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego Rady Europy;  
3) świadectwo lub inny dokument równ orzędny uzyskany w polskim systemie oświaty po ukończeniu kształcenia 
w języku polskim lub dyplom ukończenia studiów wyższych prowadzonych w języku polskim.  
  
Dziennik  Ustaw  – 74 – Poz. 1984  
 
5. Prezes UTK:  
1) wpisuje do rejestru egzaminatorów osobę spełniającą wymagania, o których mowa w a rt. 22bd ust. 1 pkt 1 –7, 
oraz nadaje egzaminatorowi numer ewidencyjny;  
2) odmawia wpisu do rejestru egzaminatorów, w drodze decyzji, w przypadku jeżeli osoba nie spełnia wymagań, 
o których mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 1 –7; 
3) wykreśla z rejestru egzaminator ów, w drodze decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności, w przypadku:  
a) wniosku egzaminatora o wykreślenie z rejestru egzaminatorów,  
b) jeżeli egzaminator nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 1 –7, 
c) jeżeli egzaminator nie spełni a wymagania, o którym mowa w art. 22bd ust. 2,  
d) śmierci egzaminatora;  
4) w przypadku zmiany danych aktualizuje rejestr egzaminatorów.  
6. Osoba ubiegająca się o wpis do rejestru egzaminatorów jest zwolniona z  obowiązku dołączania kopii dok u-
mentów potwierd zających spełnienie wymagań, o  których mowa w art. 22bd ust. 1 pkt 1 –3 i 6, jeżeli ich spełnienie 
zostało uprzednio sprawdzone przez właściwy organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, a  nie o d-
noszą się one do prowadzenia egzaminów na licencję maszynisty lub egzaminów na świadectwo maszynisty wyłąc z-
nie na sieci kolejowej Rzeczypospolitej Polskiej.  
7. Egzaminator przekazuje Prezesowi UTK informacje o zmianie danych, o  których mowa w ust. 2 pkt 1 i 3 –6, 
w terminie 14 dni od dnia ich wystąpienia.  
8. Prezes UTK wydaje egzaminatorowi certyfikat uznania egzaminatora zaw ierający dane, o których mowa 
w ust. 2.  
9. Dane gromadzone w rejestrze egzaminatorów oraz kopie dokumentów potwierdzających spełnienie wym a-
gań przechowuje się przez okres do 5 lat od dni a wykreślenia z rejestru.  
Art. 22c. 1. Przewoźnik kolejowy i  zarządca mogą zawrzeć z  kandydatem na maszynistę umowę zobowiązującą tego 
kandydata do zwrotu części albo całości kosztów poniesionych na jego szkolenie, jeżeli rozwiązanie lub wygaśnięcie 
umowy o pracę lub innego stosunku prawnego wiążącego kandydata na maszynistę z  odpowiednio przewoźnikiem kol e-
jowym albo zarządcą nastąpiło przed ustalonym w  tej umowie terminem, z  przyczyny leżącej po stronie tego kandydata.  
2. Przepis ust.  1 stosuje się odpowie dnio w  przypadku szkolenia maszynisty ubiegającego się o  uzyskanie kolejnego 
świadectwa maszynisty.  
Art. 22ca.  1. Maszynista jest obowiązany do niezwłocznego poinformowania przewoźnika kolejowego lub zarządcy, 
na rzecz których świadczy pracę lub usługi, w  drodze pisemnego oświadczenia, o:  
1) świadczeniu pracy lub usług na rzecz więcej niż jednego przewoźnika kolejowego, zarządcy, użytkownika bocznicy 
kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy w  obrębie bocznicy kolejowej albo  
2) niewykonywaniu czynn ości maszynisty albo prowadzącego pojazdy kolejowe na rzecz innego przewoźnika kolej o-
wego, zarządcy, użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy w  obrębie bocznicy 
kolejowej.  
2. Maszynista składa oświadczenie, o  którym mowa w  ust. 1, w  dniu rozpoczęcia pracy lub świadczenia usług, 
a następnie w  każdym przypadku podjęcia albo zaprzestania wykonywania czynności maszynisty na rzecz więcej niż 
jednego podmiotu.  
3. Oświadczenie, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  1, powinno zawierać informacj ę dotyczącą przeciętnej tygodniowej 
liczby godzin prowadzenia pojazdu kolejowego lub pociągu u  innego przewoźnika kolejowego, zarządcy, użytkownika 
bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy w  obrębie bocznicy kolejowej.  
4. Jeżeli zostało złożone oświadczenie, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  1, przewoźnik kolejowy lub zarządca, przekazuje  je 
Prezesowi UTK, nie później niż w  terminie 14  dni od dnia jego otrzymania.  
5. Przepisy ust.  1–4 stosuje się odpowiednio do prowadzącego pojazdy kolejowe, któ ry świadczy pracę lub usługi na 
rzecz użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsiębiorcy wykonującego przewozy w  obrębie bocznicy kolejowej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 75 – Poz. 1984  
 
Art. 22d. 1. Pracownicy zatrudnieni na stanowiskach bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem 
ruchu k olejowego oraz z prowadzeniem określonych rodzajów pojazdów kolejowych: dyżurny ruchu, nastawniczy, 
zwrotniczy, kierownik pociągu, ustawiacz, manewrowy, rewident taboru, automatyk, toromistrz, dróżnik przejazdowy 
oraz prowadzący pojazdy kolejowe, o których  mowa w art. 18 ust. 2 pkt 1 i 2, są obowiązani:  
1) posiadać wymagane wykształcenie,  
2) spełniać wymagania zdrowotne, fizyczne i  psychiczne,  
3) posiadać wymagane przygotowanie zawodowe,  
4) zdać egzamin kwalifikacyjny  
– określone w  przepisach wydanych na po dstawie ust.  3 pkt  1. 
2. Pracownicy, o  których mowa w  ust. 1, są obowiązani do posiadania i  okazywania właściwemu uprawnionemu org a-
nowi  dokumentu upoważniającego do wykonywania czynności na stanowiskach, o  których mowa w  ust. 1. 
3. Minister właściwy do spr aw transportu określi, w  drodze rozporządzenia:  
1) dla stanowisk, o  których mowa w  ust. 1, warunki, jakie są obowiązani spełniać zatrudnieni na tych stanowiskach, 
a także warunki i  sposób oceny ich zdolności fizycznych i  psychicznych, jednostki uprawnione do oceny zdolności  
fizycznej i  psychicznej oraz tryb orzekania o  tej zdolności,  
2) sposób powoływania i  tryb pracy komisji egzaminacyjnych stwierdzających kwalifikacje pracowników zatrudni o-
nych na stanowiskach, o  których mowa w  ust. 1, wzory dokumentów po twierdzających te kwalifikacje i upoważni a-
jących do wykonywania czynności na tych stanowiskach, wysokość wynagrodzenia członków komisji egzaminacy j-
nych oraz wysokość opłat związanych ze stwierdzeniem kwalifikacji pracowników, uwzględniając przepis ust.  4, 
a także sposób uiszczania tych opłat  
– mając na uwadze zapewnienie bezpieczeństwa w  transporcie kolejowym, właściwych kwalifikacji osób zatrudnionych 
na tych stanowiskach, odpowiednich warunków przeprowadzania oceny zdolności fizycznej i  psychicznej, nakła d pracy 
członków komisji egzaminacyjnej oraz ich kwalifikacje, a  także koszty rzeczowe i  osobowe związane ze stwierdzaniem 
kwalifikacji pracowników.  
4. Wysokość opłaty związanej ze stwierdzeniem kwalifikacji pracowników zatrudnionych na stanowiskach, 
o których mowa w  ust. 1, nie może przekroczyć równowartości w  złotych 30  euro, ustalonej przy zastosowaniu kursu 
średniego, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w  dniu wydania dokumentu potwierdzającego 
kwalifikacje pracownika.  
Art. 22e. 1. Minister właściwy do spraw transportu przeprowadza, nie rzadziej niż raz na 5  lat, ocenę systemu uzys -
kiwania licencji maszynisty i  świadectwa maszynisty, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawności i  przejrzys -
tości tego systemu oraz bezpieczeństwo w ruchu kolejowym. Wyniki oceny są jawne.  
2. Minister właściwy do spraw transportu, w  celu dokonania oceny, o  której mowa w  ust. 1, może żądać od Prezesa UTK , 
przewoźników kolejowych, zarządców infrastruktury kolejowej udzielenia informacji oraz wyjaśnień niezbędnych do 
dokonania oceny.  
3. Wyniki oceny systemu uzyskiwania licencji maszynisty i  świadectwa maszynisty przekazywane są zainteresow a-
nym podmiotom oraz Prezesowi UTK.  
4. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w  wyniku oceny, o  której mowa w  ust. 1, minister właściwy do 
spraw transportu zwraca się do Prezesa UTK z  wnioskiem o  wyznaczenie podmiotowi, u  którego stwierdzono niepraw i-
dłowości terminu ich usunięcia.  
5. Prezes UTK może nałożyć na przewoźnika kolejowego lub zarządcę infrastruktury kolejowe j, który nie usunął 
w wyznaczonym terminie nieprawidłowości stwierdzonych w  wyniku oceny, o  której mowa w  ust. 1, karę pieniężną 
w wysokości określonej w  art. 66 ust.  2. Art. 66 ust.  4 stosuje się.  
Art. 22f. 1. Warunkiem dopuszczenia do eksploatacji typów  budowli i  typów urządzeń mających wpływ na poziom 
bezpieczeństwa ruchu kolejowego, o  których mowa w  przepisach wydanych na podstawie ust.  14 pkt  2, jest uzyskanie 
świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu dla pierwszego ich egzemplarza.  
2. Jeżeli okreś lony typ urządzeń albo budowli jest produkowany przez więcej niż jednego producenta, wymagane 
jest uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu dla pierwszego egzemplarza produkowanego przez każdego 
z tych producentów.  
3. Świadectwo dopuszczenia do eksploatacji typu wydaje się na czas nieokreślony, a  w przypadku nowych typów lub 
konieczności wykonania prób eksploatacyjnych, na czas określony – przewidziany na przeprowadzenie tych prób.  
4. Organem właściwym w  sprawach wydania, odmowy wydania i  cofania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji 
typu jest Prezes UTK.  
  
Dziennik  Ustaw  – 76 – Poz. 1984  
 
5. Przed uzyskaniem świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu, typy urządzeń i  typy budowli podlegają bad a-
niom technicznym.  
6. Badania techniczne przeprowadza jednostka organizacyjna, o  której mowa w  art. 22g ust.  9. 
7. Po przeprowadzeniu z  wynikiem pozytywnym badań technicznych jednostka organiza cyjna, o  której mowa w  art. 22g 
ust. 9, wydaje certyfikat zgodności typu.  
8. Kolejne urządzenia albo budowle zgodne z  typem, dla którego Prezes U TK wydał świadectwo dopuszczenia do 
eksploatacji typu, uznaje się za dopuszczone do eksploatacji, jeżeli:  
1) producent albo jego upoważniony przedstawiciel przeprowadził procedurę oceny zgodności z  typem, a  następnie 
wystawił deklarację zgodności z  typem, albo 
2) podmiot zamawiający, wykonawca modernizacji, importer, inwestor, dysponent, zarządca, użytkownik bocznicy albo 
przewoźnik kolejowy wystawił deklarację zgodności z  typem dla urządzeń albo budowli, które zamierza wprowadzić 
do eksploatacji, po uprzed nim przeprowadzeniu przez jednostkę organizacyjną, o  której mowa w  art. 22g ust.  9, 
badań technicznych niezbędnych do stwierdzenia zgodności z  typem, zakończonych wydaniem certyfikatu zgodności 
z typem.  
9. Prezes UTK, w  drodze decyzji, cofa świadectwo dopu szczenia do eksploatacji typu w  przypadku stwierdzenia, że 
typ urządzenia albo typ budowli zagraża bezpieczeństwu ruchu kolejowego lub bezpieczeństwu przewozu osób i  rzeczy.  
10. Jeżeli stroną postępowania w  sprawie cofnięcia świadectwa dopuszczenia do eksp loatacji typu jest producent 
albo jego upoważniony przedstawiciel, w  decyzji, o  której mowa w  ust. 9, Prezes UTK nakazuje mu:  
1) odkupienie albo wymianę, we wskazanym terminie, odpowiednio urządzeń albo budowli zgodnych z  dopuszczonym 
typem na żądanie podm iotów, które faktycznie nimi władają;  
2) powiadomienie podmiotów władających odpowiednio urządzeniami albo budowlami, zgodnymi z  dopuszczonym  
typem, o  cofnięciu świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu, określając termin i  sposób ich powiadomienia.  
11. W odniesieniu do sieci kolejowych warunki, o których mowa w ust. 1 i 8, dotyczą typów urządzeń i typów 
budowli przeznaczonych do eksploatacji:  
1) na infrastrukturze prywatnej;  
2) w zakresie, o którym mowa w art. 3 ust. 8 i ust. 9 pkt 1;  
3)178)  w przypadkac h, o których mowa w art. 25d ust. 1 pkt 1 i 3 –7; 
4)178)  w przypadku przyznania przez Prezesa UTK odstępstwa, o którym mowa w art. 25f ust. 1.  
12. Uzyskanie świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu nie jest wymagane dla typów urządzeń i  typów budowli,  
o których mowa w  ust. 1, ujętych w  TSI jako składniki interoperacyjności i  objętych deklaracją WE zgodności lub prz y-
datności do stosowania składnika interoperacyjności.  
13. Przepisy ust.  1–12 stosuje się do typów pojazdów ko lejowych, o  których mowa w  przepisach wydanych na po d-
stawie ust.  14 pkt  2, przeznaczonych do eksploatacji wyłącznie:  
1) na bocznicach kolejowych;  
1a) na infrastrukturze prywatnej;  
2) na infrastrukturze kolei wąskotorowej;  
3) w metrze;  
4) na sieci kolejowej , o której mowa w art. 3 ust. 8.  
13a. Przepisy ust. 1 –12 stosuje się również do pojazdów kolejowych przeznaczonych wyłącznie do użytku lokalnego,  
pojazdów historycznych oraz pojazdów turystycznych eksploatowanych na sieci kolejowej, niezależnie od drogi ko lejo-
wej, po której się poruszają.  
14. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia:  
1) tryb wydawania, odmowy wydania i  cofania świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu;  
2) wykaz rodzajów budowli, urządzeń oraz pojazdów kolejow ych, dla których wymagane jest uzyskanie świadectwa 
dopuszczenia do eksploatacji typu;  
                                                           
178) W brzmieniu ustalonym przez  art. 1 pkt 28 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 77 – Poz. 1984  
 
3) zakres badań technicznych koniecznych do wydania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu oraz stwierdzenia 
zgodności z  typem;  
4) szczegółowe warunki i  tryb wydaw ania certyfikatów zgodności typu, certyfikatów zgodności z  typem oraz deklaracji 
zgodności z  typem;  
5) warunki przeprowadzania prób eksploatacyjnych;  
6) procedurę oceny zgodności z  typem;  
7) wzór:  
a) świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu,  
b) certyfi katu zgodności typu,  
c) certyfikatu zgodności z  typem,  
d) deklaracji zgodności z  typem.  
15. Wydając rozporządzenie, o  którym mowa w  ust. 14, uwzględnia się:  
1) konieczność zapewnienia sprawności stosowania procedury wydawania świadectw dopuszczenia do eksp loatacji 
typu;  
2) konieczność ujęcia w  wykazie, o  którym mowa w  ust. 14 pkt  2, urządzeń mających wpływ na bezpieczeństwo ruchu 
kolejowego, budowli stanowiących elementy nawierzchni kolejowej, pojazdów kolejowych z  napędem, wagonów 
i kolejowych pojazdów spe cjalnych;  
3) konieczność przeprowadzenia wszystkich niezbędnych badań umożliwiających stwierdzenie spełniania wymagań 
określonych we właściwych specyfikacjach technicznych i  dokumentach normalizacyjnych;  
4) wymagania i  procedury w  zakresie dopuszczania do eksploatacji elementów systemu kolei zawarte w  przepisach 
Unii Europejskiej dotyczących interoperacyjności systemu kolei;  
5) moduły procedury oceny zgodności opisane w  przepisach Unii Europejskiej ustanawiających wspólne ramy wpr o-
wadzania produktów do obro tu; 
6) konieczność ujednolicenia wydawanych dokumentów.  
Art. 22g. 1. Prowadzenie działalności polegającej na wykonywaniu badań technicznych koniecznych do uzyskania 
świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu, a  także stwierdzenia zgodności z  typem oraz wy dawaniu certyfikatów 
zgodności typu i  certyfikatów zgodności z  typem, wymaga uzyskania zgody Prezesa UTK.  
2. Zgoda na prowadzenie działalności, o  której mowa w  ust. 1, może być udzielona jednostce organizacyjnej, która 
spełnia następujące wymagania:  
1) zapewnia przeprowadzanie badań technicznych przez osoby posiadające wiedzę techniczną w  zakresie odpowiednio 
rodzajów budowli, urządzeń albo pojazdów kolejowych podlegających badaniom technicznym i  certyfikacji;  
2) jest niezależna i  bezstronna w  stosunku do p odmiotów bezpośrednio lub pośrednio związanych z  procesem produkcji 
odpowiednio typów budowli, urządzeń albo pojazdów kolejowych podle gających badaniom technicznym i certyfikacji;  
3) zapewnia przeprowadzanie badań technicznych przy użyciu niezbędnego sprzę tu; 
4) uzyska ła certyfikat akredytacji na podstawie ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodno ści 
i nadzoru rynku w  zakresie odpowiadaj ącym prowadzonej dzia łalności. 
3. Prezes UTK, w  drodze decyzji, udziela zgody na wykonywanie przez jednos tkę organizacyjną działalności, 
o której mowa w  ust. 1, jeżeli jednostka ta spełnia wymagania określone w  ust. 2. Decyzja wskazuje rodzaje urządzeń, 
budowli lub pojazdów kolejowych, które jednostka organizacyjna może badać i  certyfikować.  
4. Prezes UTK, w  drodze decyzji, odmawia udzielenia zgody na wykonywanie przez jednostkę organizacyjną dzi a-
łalności, o  której mowa w  ust. 1, jeżeli jednostka ta nie spełnia wymagań określonych w  ust. 2. 
5. W przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań określonych w  ust. 2 Prezes UTK, w  drodze decyzji, zawiesza 
uprawnienie do wykonywania przez jednostkę organizacyjną działalności, o  której mowa w  ust. 1, wyznaczając termin 
usunięcia naruszeń stanowiących podstawę zawieszenia.  
6. Jednostka organizacyjna uprawniona do wykonywania działalności, o  której mowa w  ust. 1, może wystąpić do 
Prezesa UTK z  wnioskiem o  rozszerzenie zakresu uprawnień określonych w  decyzji, o  której mowa w  ust. 3. Prezes UTK, 
w drodze decyzji, rozszerza zakres uprawnień tej jednostki organizacyjnej po stwierdz eniu spełniania wymagań, o  których 
mowa w  ust. 2, w zakresie niezbędnym do przeprowadzania badań i  certyfikacji rodzajów urządzeń, budowli lub poja z-
dów kolejowych objętych wnioskiem.  
  
Dziennik  Ustaw  – 78 – Poz. 1984  
 
7. Prezes UTK, w  drodze decyzji, ogranicza zakres uprawnień przyznanych jednostce organizacyjnej w  decyzji, 
o której mowa w  ust. 3 albo 6, w  razie zaprzestania spełniania wymagań określonych w  ust. 2, w zakresie niezbędnym do 
badania i  certyfikacji określo nych rodzajów urządzeń, budowli lub pojazdów kolejowych.  
8. Prezes UTK, w  drodze decyzji, cofa uprawnienie do wykonywania przez jednostkę organizacyjną działalności, 
o której mowa w  ust. 1, w przypadku:  
1) bezskutecznego upływu terminu na usunięcie narusze ń stanowiących podstawę zawieszenia uprawnień tej jednostki;  
2) stwierdzenia wydawania certyfikatów zgodności typu lub certyfikatów zgodności z  typem bez uprzedniego przepr o-
wadzenia wszystkich badań technicznych wskazanych w  przepisach wydanych na podstawi e art.  22f ust.  14 pkt  3; 
3) ukończenia wobec jednostki organizacyjnej postępowania likwidacyjnego albo upadłościowego obejmującego likw i-
dację majątku upadłego;  
4) złożenia przez jednostkę organizacyjną pisemnej informacji o  zaprzestaniu wykonywania tej dz iałalności.  
9. Prezes UTK zamieszcza w  Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Urzędu Transportu Kolej o-
wego wykaz jednostek organizacyjnych uprawnionych do wykonywania badań technicznych koniecznych do uzyskania 
świadectw dopuszczenia do ek sploatacji typu, stwierdzania zgodności z  typem oraz wydawania certyfikatów zgodności 
typu i  certyfikatów zgodności z  typem wraz ze wskazaniem zakresu ich uprawnień.  
Art. 22h. 1.179) Prezes UTK z  urzędu, w  przypadku pilnych, nieprzewidzianych okoliczności ma jących wpływ na 
funkcjonowanie transportu kolejowego, w  drodze decyzji administracyjnej, może czasowo ustalić odstępstwa od wymagań 
określonych  w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art.  22a ust.  11 pkt 1, 4–7, 9–11 i pkt 12 lit. a oraz b 
oraz us t. 13, art.  22b ust.  21 pkt 1–4 i ust. 22 pkt 3 i art. 22d ust.  3 oraz określić ich warunki.  
1.180) Prezes UTK z  urzędu, w  przypadku pilnych, nieprzewidzianych okoliczności mających wpływ na fun k-
cjonowanie tr ansportu kolejowego, w  drodze decyzji administracy jnej, może czasowo ustalić odstępstwa od wymagań 
określonych w  przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art.  22a us t. 11 pkt 1, 4–6, 9–11 i pkt 12 lit.  a 
oraz b oraz ust.  13, art.  22b ust.  21 pkt 1, 2 i 4 oraz  ust. 22 pkt 3 i art. 22d ust.  3 oraz okre ślić ich warunki.  
2. W sprawach, o  których mowa w  ust. 1, Prezes UTK zgodnie z  art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego 
zawiadamia o  decyzjach i  innych czynnościach podjętych w  toku postępowania wyłącznie w  drodze obwieszczenia w  Dzien -
niku Urzędowym  Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego.  
3. Decyzja, o  której mowa w  ust. 1, podlega natychmiastowej wykonalności.  
Art. 23. 1. (uchylony)  
2. (uchylony)  
3. Przewoźnik kolejowy lub zarządca może realizować przejazdy jedynie pojazdami kolejowymi, które są oznac zone 
europejskim numerem pojazdu (EVN). Za zgodą Prezesa UTK przewoźnik kolejowy lub zarządca może realizować prz e-
jazdy pojazdami kolejowymi eksploatowanymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oznakowanymi odrębnym od 
EVN systemem numeracji.  
4. W przyp adku pojazdu kolejowego eksploatowanego lub pojazdu kolejowego, który ma być eksploatowany na tr a-
sach kolejowych z  państwami, w  których szerokość toru różni się od szerokości toru na głównej sieci kolejowej na teryt o-
rium Rzeczypospolitej Polskiej, przewoźn ik kolejowy albo zarządca może realizować przejazdy pojazdem kolejowym 
eksploatowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oznakowanym odrębnym od EVN systemem numeracji.  
5.181) W przypadku pojazdu kolejowego przemieszczającego się z państw innych niż pa ństwa członkowskie Unii E u-
ropej skiej po sieci kolejowej, której szerokość toru różni się od szerokości toru głównej si eci kolejowej na terytorium 
państw członkowskich Unii Europejskiej, zastosowanie mają właściwe krajowe specyfikacje techniczne i dokumenty 
normalizacyjne, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wyma gań systemu kolei, chyba że dwu stronne 
umowy międzynarodowe, których Rzeczpospolita Polska jest stroną, stanowią inaczej.  
6. (uchylony)  
7. (uchylony)  
8. (uchylony)  
                                                           
179) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 180. 
180) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 12 ustawy wymien ionej jako druga w odnośniku 4. 
181) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 29 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 79 – Poz. 1984  
 
Art. 23a. 1. Prez es UTK:  
1) na wniosek dysponenta:  
a) (uchylona)  
b)182)  wprowadza zmiany danych rejestrowych w  europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR)  dla pojazdu k o-
lejowego w  nim zarejestrowanego,  
c)183) wycofuje z  eksploatacji pojazd kolejowy zarejestrowany w  europe jskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) ; 
1a) na wniosek zarządcy, przewoźnika kolejowego, dysponenta, producenta lub jego upoważnionego przedstawiciela 
mającego siedzibę na terytorium Unii Europejskiej, wykonawcy modernizacji lub importera:  
a)184) rezerwuj e europejski numer pojazdu kolejowego (EVN) dla nowego lub modernizowanego pojazdu kolejowego  
przed wydaniem dla niego zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, zezwolenia dla typu pojazdu lub deklaracji 
zgodności z dopuszczonym typem pojazdu,  
b)184) nadaje europejski numer pojazdu kolejowego (EVN) dla pojazdu ko lejowego, który uzyskał zezwole nie na 
wprowadzenie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polsk iej, oraz rejestruje go w prowa dzonym przez 
Agencję europejskim rejestrze  pojazdów kolejowych (EVR);  
2) wykonując czynności, o  których mowa w  pkt 1, 1a i  4, sporządza raport, który przekazuje wnioskodawcy;  
3) w drodze decyzji zawiesza rejestrację pojazdu kolejowego w  przypadkach:  
a)185) utraty ważności zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu,  
b) gdy nowy dysponent nie posiada identyfikatora literowego dysponenta (VKM),  
c) gdy na dzień wyrejestrowania aktualnie zarejestrowanego dysponenta żaden nowy dysponent nie zaakceptował 
statusu dysponenta,  
d) gdy na dzień wyre jestrowania aktualnie zarejestrowanego podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu 
kolejowego (ECM) żaden nowy podmiot nie potwierdził przyjęcia tej funkcji;  
4)186) w przypadku ustania przyczyn, o  których mowa w  pkt 3, na wniosek dysponen ta rejestruje po jazd kolejowy w euro-
pejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) . 
2. Pojazd kolejowy wpisuje się do europejskiego rejestru pojazdów kolejow ych (EVR) po spełnieniu następu jących 
warunków:187) 
1)188)  posiadania ważnego zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowe go do obrotu;  
2) posiadania identyfikatora literowego dysponenta (VKM);  
3) wskazania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM).  
3. Wnioski, o  których mowa w  ust. 1 pkt  1, 1a i  4, są rozpatrywane nie później niż w  terminie miesiąca od  dnia zł o-
żenia kompletnego wniosku.  
4. W przypadku gdy pojazd kolejowy nie spełnia warunków, o  których mowa w  ust. 2, Prezes UTK wzywa wniosk o-
dawcę  do uzupełnienia braków w  terminie nie dłuższym niż 30  dni od dnia otrzymania wezwania, z  pouczeniem, że nie -
usunięcie tych braków spowoduje wydanie decyzji o  odmowie:  
1)189)  rejestracji pojazdu kolejowego w  europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) ; 
2)189)  wprowadzenia zmiany danych rejestrowych w  europejskim rejestrze pojaz dów kolejowych (EVR) . 
                                                           
182) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 30 lit. a tiret pierwsze podwójne tiret pi erwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2; 
weszło w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
183) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 30 lit. a tiret pierwsze podwójne tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszło 
w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
184) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszło w życie z dniem 
16 czerwca 2021 r.  
185) W brzmieniu ustalonym pr zez art. 1 pkt 30 lit. a tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
186) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 30 lit. a tiret czwarte ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszło w życie z dn iem 
16 czerwca 2021 r.  
187) Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2; 
weszło w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
188) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 30 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
189) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 30 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2; weszła w życie z dniem 16 czerwca 2021  r. 
  
Dziennik  Ustaw  – 80 – Poz. 1984  
 
Art. 23b.190) 1. Przed wprowadzeniem do eksploatacji pojazdu kolejowego należy uzyskać zezwolenie na wprow a-
dzenie pojazdu kolejowego do obrotu wydane przez:  
1) Agencję – w przypadku gdy obszar użytkowania pojazdu kolejowego obejmu je jed no lub kilka państw człon kow-
skich Unii Europejskiej;  
2) Agencję albo Prezesa UTK – w przypadku gdy obszar użytkowania pojazdu kolejowego obejmuje wyłącznie teryt o-
rium Rzeczypospolitej Polskiej.  
2. Zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu wyd aje się na wniosek zarządcy, przewoźnika kol e-
jowego, dysponenta, producenta albo jego upoważnionego przedstawiciela, wykonawcy modernizacji albo importera.  
3. Sposób złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, określa art. 31 rozporządzenia wykonawczego Komi sji (UE) 
2018/545 z dnia 4 kwietnia 2018 r. ustanawiającego uzgodnienia praktyczne na potrzeby procesu udzielania zezwoleń dla 
pojazdów kolejowych i zezwoleń dla typu pojazdu kolejowego zgod nie z dyrektywą Parlamentu Euro pejskiego i Rady 
(UE) 2016/797 (Dz.  Urz. UE L 90 z 06.04.2018, str. 66, z późn. zm.191)), zwanego dalej „rozporzą dzeniem wykonawczym 
Komisji (UE) 2018/545”.  
4. Sposób przetwarzania wniosku, o którym mowa w ust. 2, oraz podejmowane działania określa rozdział 6 rozp o-
rządzenia wykonawczego Komis ji (UE) 2018/545.  
5. Agencja albo, w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK  wydaje zezwolenie na wprowadze nie p o-
jazdu kolejowego do obrotu albo odmawia jego wydania w terminie 4 mies ięcy od dnia otrzymania komplet nego wniosku. 
W przypadku, o k tórym mowa w ust. 1 pkt 2, gdy postępowanie prowadzone jest przez Prezesa UTK, odmowa wydania 
zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu następuje w drodze decyzji.  
6. W ramach postępowania prowadzonego przez Agencję w sprawie wnio sku o wprowa dzenie pojazdu kole jowego 
do obrotu Prezes UTK ocenia kompletność, trafność i spójność przesłane j przez Agencję dokumentacji do tyczącej danego 
postępowania.  
7. Jeżeli potwierdzenie spełnienia przesłanek, o których mowa w dokumen tacji danego postępowania, w ymaga prz e-
prowadzenia testów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany , wnioskodawca, o którym mowa 
w ust. 2, może zwrócić się do Prezesa UTK z wnioskiem o wydanie tymczasowego zezwolenia na użytkowanie pojazdu 
kolejowego do celów tes tów na sieci kolejowej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowa ny, oraz, w terminie 7 dni od 
dnia złożenia wniosku, informuje zarządcę o jego zł ożeniu. Prezes UTK, w drodze de cyzji, wydaje zezwolenie albo o d-
mawia jego wydania w terminie miesiąca od dnia  złożenia wniosku oraz jednocze śnie pisemnie informuje zarządcę o 
wydanej decyzji. W zezwoleniu Prezes UTK może określić warunki przeprowa dzania testów na sieci kolejowej, na której 
pojazd kolejowy ma być użytkowany.  
8. Zarządca umożliwia przeprowadzenie te stów, o których mowa w ust. 7, nie później niż w terminie 3 miesięcy od 
dnia złożenia przez wnioskodawcę, o którym mowa w ust. 2, do Prezesa UTK wniosku o wydanie tymczasowego zezw o-
lenia na użytkowanie pojazdu kolejowego do celów testów n a sieci kolejowej,  na której po jazd kolejowy ma być użytk o-
wany.  
9. Niezależnie od przeprowadzenia testów w przypadku, o którym mowa w ust . 7, jeżeli w ramach oceny wnio sku 
o wydanie zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu wystą pi uzasadniona wątpliwość, Agen cja albo, 
w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK może zażądać przeprowadzenia testów na sieci kolejowej, na 
której pojazd kolejowy ma być użytkowany. Wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może zwrócić się do Prezesa UTK 
z wnioskiem o wydanie  tymczasowego zezwolenia na użytk owanie pojazdu kolejowego do ce lów testów na sieci kolej o-
wej, na której pojazd kolejowy ma być użytkowany, oraz, w terminie 7 dni od dnia z łożenia wniosku, informuje zarządcę 
o jego złożeniu. Prezes UTK, w drodze decyzji, w ydaje zezwolenie albo odmawia jego wydania w terminie miesiąca od 
dnia złożenia wniosku oraz jednocześnie pisemnie informuje zarządcę o wydanej decyzji. W zezwoleniu Prezes UTK 
może określić warunki przeprowadzania testów na sieci kolejowej, na której poja zd kolejowy ma być użytkowany . 
Zarządca umożliwia przeprowadzenie takich testów nie później niż w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym Agencja 
albo, w przypadku, o którym mow a w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK za żądał ich przeprowadzenia.  
10. Agencja albo, w prz ypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, Prezes UTK w terminie miesiąca od dnia otrzymania 
wniosku, o którym mowa w ust. 2:  
1) potwierdza kompletność złożonej dokumentacji albo  
2) wzywa do uzupełnienia złożonej dokumentacji we wskazanym terminie.  
                                                           
190) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 31 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
191) Zmiana wymienionego rozporządzenia została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 188 z 15.06.2020, str. 11.  
  
Dziennik  Ustaw  – 81 – Poz. 1984  
 
11. W przypa dku niestosowania jednej lub większej liczby TSI lub ich części, przepisy ust. 1 –10 stosuje się po uzysk a-
niu odstępstwa, o którym mowa w art. 25f ust. 1.  
12. W przypadku zawarcia przez Prezesa UTK porozumienia z krajowymi organami do spraw bezpieczeństwa 
sąsiednich państw członkowskich Unii Europejskiej lub w przypadku zawarc ia stosownych umów międzynarodo wych 
w sprawie ruchu transgranicznego, zezwolenie na wprowadzenie pojazdu  kolejowego do obrotu może obej mować stacje 
przygraniczne sąsiednich państw człon kowskich Unii Europejskiej b ez konieczności rozszerzania ob szaru użytkowania 
pojazdu kolejowego.  
13. Wnioskodawca, o którym mowa w ust. 2, może w terminie miesiąca od dnia doręczenia decyzji odmawia jącej 
wydania zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejoweg o do obrotu wystąpić do organu , który ją wydał, z wnioskiem 
o ponowne rozpatrzenie sprawy.  
14. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpatruje się w terminie 2 miesięcy od dnia jego otrzymania.  
15. Jeżeli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Agencja pod trzyma dotychczasową decyzję, wnioskodawca, o kt ó-
rym mowa w ust. 2, może wnieść odwołanie do Rady Odwoławczej, o któ rej mowa w art. 55 rozporzą dzenia Parlamentu 
Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Euro pejskiej i uchylenia 
rozporządzenia (WE) nr 881/2004 . 
Art. 23c. (uchylony)192) 
Art. 23ca.193) 1. W przypadku gdy Agencja nie zgadza się z  oceną Prezesa UTK, o  której mowa w  art. 23b ust.  6, 
Prezes UTK i  Agencja współpracują w  celu wypracowania wspólnego stanow iska. 
2. Agencja i  Prezes UTK mogą włączyć do współpracy, o  której mowa w  ust. 1, wnioskodawcę, o  którym mowa  
w art. 23b ust.  2. 
3. W przypadku braku wypracowania przez Agencję i  Prezesa UTK wspólnego stanowiska, o  którym mowa w  ust. 1, 
w terminie miesiąca  od dnia przekazania przez Agencję informacji o  braku akceptacji oceny Prezesa UTK, Agencja sam o-
dzielnie  podejmuje decyzję w  sprawie wniosku o  wydanie zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu.  
4. Prezes UTK może złożyć wniosek o  arbitraż do Rady Odwoławczej, o  której mowa w  art. 55 rozporządzenia Pa r-
lamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej 
i uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004, w  przypadku negatywnej oceny Prezesa UT K i braku wypracowania 
wspólnego stanowiska z  Agencją.  
Art. 23d.194) 1. Wnioskodawca, o którym mowa w art. 23b ust. 2, może wystąpić z wni oskiem o zezwolenie dla typu 
pojazdu. Przepisy art. 23b stosuje się.  
2. Wniosek o zezwolenie dla typu pojazdu można złoż yć wraz z wnioskiem o zezwolenie na wprowadzenie po jazdu 
kolejowego do obrotu, jeżeli obejmuje on ten sam obszar użytkowania.  
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu stanowi jedn o-
cześnie  zezwolenie dl a typu pojazdu.  
4. Wprowadzenie do obrotu kolejnych pojazdów kolejowych zgodnych z dopuszczonym typem pojazdu na stępuje na 
podstawie deklaracji zgodności z dopuszczonym typem pojazdu wystawionej przez wni oskodawcę, o którym mowa 
w art. 23b ust. 2.  
5. Dekla racja zgodności z typem jest wystawiana zgodnie z:  
1) procedurami weryfikacji odpowiednich TSI lub  
2) w przypadku gdy TSI nie mają zastosowania – procedurami oceny zgodno ści określonymi w module B w po łączeniu 
z modułem D, module B w połączeniu z modułami F oraz H1 załącznika II do dec yzji Parlamentu Europejskiego 
i Rady nr 768/2008/WE z dnia 9 lipca 2008 r. w sprawie w spólnych ram dotyczących wprowa dzania produktów do 
obrotu, uchylającej decyzję Rady 93/465/EWG (Dz. Urz. UE L 218 z 13.08.2008, str. 82).  
6. W przypadku gdy zezwolenie dla typu pojazdu wydał Prezes UTK, przekazuje o n taką informację do Agencji, 
w celu zarejestrowania typu pojazdu w prowadzonym przez Agencję eu ropejskim rejestrze typów pojaz dów dopuszcz o-
nych do eksploatacji.  
                                                           
192) Przez art. 1 pkt 32 ustawy, o której mo wa w odnośniku 2. 
193) Dodany przez art. 1 pkt 33 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
194) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 34 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 82 – Poz. 1984  
 
7. W przypadku zmia ny TSI lub przepisów krajowych, na podstawie któryc h wydano zezwolenie dla typu po jazdu, 
Agencja albo, w stosownym przypadku, Prezes UTK może nakazać odnowienie zezwolenia dla typu pojazdu, jeżeli st a-
nowią tak zmienione TSI lub przepisy krajowe. Dokonując odnowienia zezw olenia, weryfikuje się wyłącz nie kryteria 
wynikające z przepisów ulegających zmianie.  
8. Odnowienie zezwolenia dla typu pojazdu nie powoduje konieczności dokonywania zmian zezwoleń na wprow a-
dzenie pojazdu kolejowego do obrotu wydanych przed dniem wydania od nowienia zezwolenia dla typu po jazdu.  
Art. 23e.194) Wykaz dokumentów, które należy załączyć do wniosku, o którym mowa  w art. 23b ust. 2, określa 
pkt 18 załącznika I do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE)  2018/545.  
Art. 23f. (uchylony)195) 
Art. 23fa.196) 1. W przypadku gdy przewoźnik kolejowy uzyska wiedzę, że użytkowany przez niego pojazd kolejowy 
nie spełnia jednego z mających zastosowanie zasadniczych wymagań systemu kolei, przyjmuje niezbędne środki  napra w-
cze w  celu zapewnienia zgodności pojazdu z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei. Przewoźnik kolejowy  informuje 
o przyjętych środkach naprawczych Agencję i  Prezesa UTK nie później niż w  terminie 30  dni od dnia ich przyjęcia.  
2. Jeżeli przewoźnik kolejowy uzyska dowody potwierdzające, że niezgodność z  zasadniczymi wymaganiami syst e-
mu kolei istniała w  momencie wydawania zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, przekazuje je 
Agencji i  Prezesowi UTK nie później niż w  terminie 30  dni od dnia ich  uzyskania oraz przyjmuje niezbędne środki n a-
prawcze w  celu zapewnienia zgodności pojazdu kolejowego z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei.  
3. Jeżeli Prezes UTK w  wyniku prowadzonych działań nadzorczych lub z  innych źródeł uzyska wiedzę, że pojazd 
kolej owy lub typ pojazdu, posiadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla 
typu pojazdu, mimo użytkowania go zgodnie z  przeznaczeniem, nie spełnia jednego z  mających zastosowanie zasadn i-
czych wymagań systemu kolei, niezwłoc znie wzywa przewoźnika kolejowego eksploatującego taki pojazd lub typ poja z-
du do przyjęcia niezbędnych środków naprawczych w  celu zapewnienia zgodności z  zasadniczymi wymaganiami systemu 
kolei.  
4. O każdym przypadku, o  którym mowa w  ust. 3, Prezes UTK niez włocznie informuje Agencję i  inne krajowe organy  
do spraw bezpieczeństwa pozostałych państw członkowskich Unii Europejskiej.  
5. Jeżeli w  przypadkach określonych w  ust. 1 i 3 środki naprawcze zastosowane przez przewoźnika kolejowego nie 
zapewniają zgodności  z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei i  gdy ta niezgodność prowadzi do zagrożenia bezpi e-
czeństwa ruchu kolejowego, Prezes UTK wprowadza tymczasowe środki bezpiecze ństwa, o  których mowa w  art. 14 
ust. 2a. Równolegle Prezes UTK albo Agencja może zawiesić  zezwolenie dla typu pojazdu.  
6. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 1 i 3, Agencja albo, w  stoso wnych przypadkach, Prezes UTK w nastę p-
stwie przeglądu skuteczności środków naprawczych może, w  drodze decyzji, unieważnić albo zmienić wydane zezwolenie 
na wp rowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu, w  szczególności jeżeli zostanie ud o-
wodnione, że w  momencie udzielania zezwolenia nie zostało spełnione jedno z  zasadniczych wymagań systemu kolei 
i niespełnienie tego wymagania prowad ziło do zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego.  
7. Jeżeli w  przypadkach, o  których mowa w  ust. 1 i 3, niezgodność z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei 
ogranicza się do części obszaru użytkowania pojazdu kolejowego lub typu pojazdu oraz niezgodność ta zachodziła 
w momencie wydawania zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenia dla typu pojazdu, 
Agencja albo, w  stosownych przypadkach, Prezes UTK zmienia, w  drodze decyzji, wydane zezwolenie w  celu wyłączenia 
części obszaru uży tkowania, w  której zachodzi niezgodność z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei.  
8. Podmiot posiadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu 
może w  terminie miesiąca od dnia otrzymania decyzji Agencji alb o Prezesa UTK wystąpić z  wnioskiem o  ponowne rozp a-
trzenie sprawy. Wystąpienie z  wnioskiem o  ponowne rozpatrzenie sprawy wstrzymuje wykonanie decyzji. Agencja albo, 
w stosownych przypadkach, Prezes UTK rozpatruje wniosek w  terminie miesiąca od dnia jego otr zymania.  
9. Jeżeli w  wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Agencja podtrzyma dotychczasową decyzję, podmiot posiadający  
zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu może w  terminie, o  którym 
mowa w  art. 59 rozporzą dzenia Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji  
Kolejowej Unii Europejskiej i  uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004, wnieść odwołanie do Rady Odwoławczej, 
o której mowa w  art. 55 tego rozporządzenia.  
                                                           
195) Przez art. 1 pkt 35 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
196) Dodany przez art. 1 pkt 36 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 83 – Poz. 1984  
 
10. Jeżeli w  wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezes UTK podtrzyma dotychczasową decyzję, podmiot p o-
siadający zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu lub zezwolenie dla typu pojazdu może w  terminie 
2 miesięcy od dnia doręczenia decyzji wnieść  skargę do sądu administracyjnego.  
11. Prezes UTK przesyła Agencji kopię decyzji, o  której mowa w  ust. 6, nie później niż w  terminie 14  dni od dnia jej 
wydania.  
12. Informacja o  wydaniu decyzji, o  której mowa w  ust. 6, jest zamieszczana odpowiednio w  europ ejskim rejestrze 
pojazdów kolejowych (EVR) albo europejskim rejestrze typów pojazdów dopuszczonych do eksploatacji.  
13. W przypadku podjęcia przez Agencję albo, w  stosownych przypadkach, Prezesa UTK decyzji, o  której mowa 
w ust. 6, przewoźnicy kolejowi, kt órzy użytkują typ pojazdu objęty decyzją, przyjmują niezbędne środki naprawcze 
w celu zapewnienia zgodności pojazdu z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei. Przewoźnik kolejowy informuje 
o przyjętych środkach naprawczych Agencję i  Prezesa UTK nie później niż w  terminie 30  dni od dnia ich przyjęcia.  
14. W przypadku podjęcia przez Agencję albo, w  stosownych przypadkach, Prezesa UTK decyzji, o  której mowa 
w ust. 6, żaden pojazd kolejowy typu objętego taką decyzją nie może być użytkowany na terytorium Rzeczypo spolitej 
Polskiej. W  celu przywrócenia takich pojazdów do użytkowania należy ponownie złożyć wniosek, o  którym mowa 
w art. 23b ust.  2 lub art.  23d ust.  1. 
Art. 23g. (uchylony)197) 
Art. 23h.198) W przypadku zmiany dysponenta nowy dysponent wstępuje w  prawa i  obowiązki podmiotu, który uzys -
kał zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji, z  chwilą wpisania go do europejskiego rejestru pojazdów kolejowych 
(EVR)  jako dysponenta.  
Art. 23i.199) 1. W  przypadku odnowienia lub modernizacji pojazdu kolejowego jest wymagane u zyskanie nowego z e-
zwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, jeżeli:  
1) zmieniono wartości parametrów określonych w TSI oraz, w odpowiednich przypadkach, we właściwych krajowych 
specyfikacjach technicznych i dokumentach normalizacyjnych, któryc h zastosowanie umożliwia spełnienie zasadn i-
czych wymagań systemu kolei, dla kontroli zgodności technicznej między pojazdem a obszarem użytkowania, w taki 
sposób, że wartości te nie mieszczą się w akceptowalnym zakresie określonym w tych dokumentach;  
2) przewidziane prace mogą negatywnie oddziaływać na ogólny poziom bez pieczeństwa danego pojazdu kole jowego;  
3) wymagają tego odpowiednie TSI.  
2. Do uzyskania nowego zezwolenia na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu, o którym mowa w ust. 1, st o-
suje się prz epis art. 23b.  
3. W przypadku gdy wnioskodawca, o którym mowa w art. 23b ust. 2, zami erza rozszerzyć obszar użytkowa nia p o-
jazdu kolejowego posiadającego zezwolenie na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu na nowe sieci kolejowe na 
terytorium:  
1) Rzeczy pospolitej Polskiej, występuje do organu, który wydał pierwotne zezwolenie,  
2) innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, występuje do Agencji  
– z wnioskiem o wydanie nowego zezwolenia z rozszerzonym obszarem użytkowania, dołączając zaktualizowaną do ku-
mentację. Wykaz dokumentów, które należy dołączyć do wniosku, określa pkt 18 załącznika I do rozporzą dzenia wyk o-
nawczego Komisji (UE) 2018/545. Przepisy art. 23b ust. 3 –15 i art. 23ca stosuje się.  
Art. 23j.199) 1. Przed ro zpoczęciem użytkowania pojazdu kolejowego dysponent określa podmiot odpowiedzialny za 
utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), który zapewnia utrzymanie pojazdu  w sposób gwarantujący jego bez pieczną 
eksploatację. Podmiot ten jest ujęty w europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR).  
2. Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM)  za pomocą udokumentowanego sys temu 
utrzymania:  
1) zapewnia, aby pojazdy były utrzymywane zgodnie z dokumentacją dotyczącą utrzymania każdego pojazdu oraz 
obowiązują cymi wymogami, w tym zasadami dotyczącymi utrzymania i odpowiednimi przepisami TSI;  
2) wdraża niezbędne środki wyceny i oceny ryzyka, ustanowione we wspólnych metodach oceny bezpieczeństwa 
(CSM), w odpowiednich przypadkach we współpracy z innymi podmiotami ; 
                                                           
197) Przez art. 1 pkt 37 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
198) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 38 ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wszedł w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
199) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 39 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 84 – Poz. 1984  
 
3) zapewnia umowne zobowiązanie wykonawców do wdrażania środków kontroli ryzyka przez stosowanie wspólnych 
metod oceny bezpieczeństwa (CSM) w zakresie monitorowania;  
4) zapewnia identyfikowalność działań dotyczących utrzymania.  
3. System utrzymania obejm uje następujące funkcje:  
1) zarządzania – nadzorującą i koordynującą funkcje utrzymania, o których mowa w pkt 2 –4, i zapewniającą bezpi e-
czeństwo pojazdu kolejowego w systemie kolei Unii;  
2) rozwoju utrzymania – zarządzającą dokumentacją utrzymania, w tym k onfiguracją pojazdu kolejowego, w oparciu 
o dane projektowe i operacyjne oraz w oparciu o informacje o funkcjonowaniu pojazdu kolejowe go, w tym uzyskane 
na podstawie dotychczasowych doświadczeń;  
3) zarządzania utrzymaniem taboru – zarządzającą wycofaniem p ojazdu kolejowego do celów utrzymania i jego prz y-
wróceniem do eksploatacji po zakończeniu utrzymania;  
4) przeprowadzania utrzymania – w ramach której jest przeprowadzane utrzy manie techniczne pojazdu kolejo wego lub 
jego części oraz jest przygotowywana doku mentacja dotycząca dopuszczenia do eksploatacji po jazdu kolejowego.  
4. Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) wyko nuje samodzielnie funkcję zarzą dzania, 
o której mowa w ust. 3 pkt 1. Funkcje, o których mowa w ust. 3 pkt 2 –4, lub ich część mogą zostać zlecone innym po d-
miotom.  
5. Podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) zapewnia, aby funkcje, o kt órych mo wa 
w ust. 3, były zgodne z podstawowymi elementami określonymi w ust. 6.  
6. Podstawowymi elementami systemu utrzy mania są:  
1) przywództwo – zobowiązanie do rozwijania i wdrażania systemu utrzymania, w tym ciągłe doskonalenie jego sk u-
teczności;  
2) ocena ryzyka – uporządkowane podejście do oceny ryzyka związaneg o z utrzymaniem pojazdów kolejo wych, w tym 
ryzyka wynikają cego bezpośrednio z procesów eksploatacyjnych i działań innych przewoźników kolejowych lub 
osób, oraz określanie właściwych środków kontroli ryzyka;  
3) monitorowanie – uporządkowane podejście, które ma zapewnić istnienie środ ków kontroli ryzyka, ich właści we 
funkcjonowanie i osiąganie celów podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM);  
4) ciągłe doskonalenie – uporządkowane podejście służące analizie informacj i pochodzących z regularnego mo nitor o-
wania, audytowania lub innych właściwych ź ródeł oraz wykorzyst ywaniu wyników, aby zdobywać do świadczenia 
i stosować środki zapobiegawcze lub naprawcze w celu utrzymywania lub zwiększania poziomu bezpieczeństwa;  
5) struktura i odpowiedzialność – uporządkowane podejście, które ma określić zakres odp owiedzialności osób i zesp o-
łów, aby zapewnić wypełnianie zadań podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) w z a-
kresie bezpieczeństwa, a także wskazywać sposób, w jaki kierow nictwo zapewnia kontrolę na róż nych poziomach 
struktury organi zacyjnej oraz zakres udziału osób zatrudnionych i ich przedstawicieli na wszystkich poziomach 
struktury organizacyjnej;  
6) zarządzanie kompetencjami – uporządkowane podejście, które ma zapew nić dysponowanie przez osoby za trudnione 
kompetencjami wymaganymi do bezpiecznej, skutecznej i wydajn ej realizacji celów podmiotu od powiedzialnego za 
utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM);  
7) informacje – uporządkowane podejście, które ma zapewnić dysponowanie przez kierownictwo na wszystkich pozi o-
mach struktury organizacy jnej podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) ważnymi i n-
formacjami oraz zapewnić, aby informacje były kompletne i właściwe;  
8) dokumentacja – uporządkowane podejście, które ma zapewnić identyfiko walność wszystkich istotnych in formac ji; 
9) działania w zakresie zlecania podwykonawstwa – uporządkowane podejście , które ma zapewnić właściwe za rządz a-
nie podzlecanymi działaniami, aby osiągać cele podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego 
(ECM) oraz wypełniać wszystkie kompe tencje i wymogi;  
10) działania w zakresie utrzymania – uporządkowane podejście, które ma zapewnić:  
a) aby działania w zakresie utrzymania mające wpływ na bezpieczeństwo i elementy krytyczne dla bezpie czeństwa 
były określone i właściwie zarządzane oraz aby konieczne zmiany w tych działaniach w zakresie utrzymania m a-
jące wpływ na bezpieczeństwo były określone, właściwie zarządzane z wykorzystaniem informacji uzyskanych 
na podstawie dotychczasowych doświadczeń oraz z zastosowaniem wspólnych metod oceny ryzyka i właściwie 
udokumentowane,  
  
Dziennik  Ustaw  – 85 – Poz. 1984  
 
b) zgodność z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei,  
c) wdrożenie i sprawdzanie obiektów, wyposażenia i narzędzi utrzymania, specjalnie zaprojektowanych i wymag a-
nych do świadczenia usług utrzymania,  
d) analizę wstępnej dokument acji związanej z pojazdem kolejowym w celu zapewnienia pierwszej doku mentacji 
dotyczącej utrzymania i jej właściwego wykorzystywania podczas przygotowywania zamówień na usługi utrz y-
mania,  
e) aby komponenty, w tym części zamienne, i materiały były: wykorz ystywane w sposób zgodny z zamó wieniami 
na usługi utrzymania i dokumentacją dostawcy, składowane, obsługiwane i transportowa ne we właś ciwy sposób, 
zgodny z określonym w zamówieniach na usługi utrzymania i dokumentacji dostawcy, oraz zgodnie z właśc i-
wymi prze pisami krajowymi i międzynarodowymi oraz z wymogami zawartymi w zamówieniach na usługi 
utrzymania,  
f) aby odpowiednie i właściwe obiekty, wyposażenie i narzędzia były określone, wskazane, zapewnione, zarej e-
strowane i udostępniane w celu świadczenia usług u trzymania zgodnie z zamó wieniami na usługi utrzymania 
i innymi specyfikacjami mającymi zastosowanie, z zapewnieniem bezpiecznego świadczenia usług utrzymania, 
ergonomii i ochrony zdrowia,  
g) aby podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego ( ECM ) dysponowały procedurami za pewni a-
jącymi,  że sprzęt do pomiarów, wszystkie obiekty, elementy wyposażenia i narzędzia były właściwie użytkowane,  
skalibrowane, przechowywane i utrzymywane;  
11) działania kontrolne – uporządkowane podejście, które ma zapewnić:  
a) wycofywanie pojazdów kolejowych z eksploatacji ze względu na planowane, warunkowe lub naprawcze działania  
w zakresie utrzymania lub w przypadku wystąpienia uszkodzenia, lub ze względu na zaistnienie innych potrzeb,  
b) konieczne środki kontroli jakości,  
c) wykonywanie zadań w zakresie utrzymania zgodnie z zamówieniami na usługi utrzymania i wydawanie dok u-
mentów przywrócenia do eksploatacji obejmujących ewentualne ograniczenia użytkowania,  
d) aby ewentualne przypadki niezgodności podczas stosowania system u zarządzania, które mogłyby skut kować 
wypadkami, incydentami, wypadkami, których uniknięto, lu b innymi niebezpiecznymi zdarze niami, były zgł a-
szane, badane i analizowane oraz aby niezbędne dzi ałania zapobiegawcze były podej mowane zgodnie ze wspó l-
ną metodą oceny bezpieczeństwa (CSM) dotyczącą monitorowania,  
e) okresowe audyty wewnętrzne i proces monitorowania zgodny ze wspólną metodą oceny bezpieczeństwa (CSM) 
dotyczącą monitorowania.  
7. Podmioty odpowiedzialne za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz pod mioty wykonujące w całości albo 
w części co najmniej jedną z funkcji utrzymania określoną w ust. 3 pkt 2 –4 podlegają certyfikacji prowadzo nej przez 
Prezesa UTK na zasadach i w trybie określonych w art. 7 rozporządzenia (UE) nr 2019/779.  
8. Prezes UTK, w dr odze decyzji, wydaje certyfikaty, odmawia ich wydania, ogranicza zakres stosowania, zmienia, 
zawiesza, cofa oraz przedłuża ważność certyfikatów, jeżeli zachodzą przesł anki określone w art. 8 oraz za łączniku II do 
rozporządzenia (UE) nr 2019/779.  
9. W toku procedury certyfikacji, o której mowa w ust. 7, Prezes UTK:  
1) uzyskuje dowody potwierdzające, że podmiot odpowiedzialny za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) ustanowił 
system utrzymania, w celu zapewnienia w przypadku każdego pojazdu kolejowego, za które go utrzymanie jest o d-
powiedzialny, stanu umożliwiającego bezpieczną eksploatację;  
2) ocenia zdolność podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) do spełnienia pod -
stawowych elementów określonych w ust. 6 i do spójnego ich stosowania;  
3) w przypadku certyfikacji warsztatów utrzymaniowych ocenia zgodność  z podstawowymi elementami okre ślonymi 
w ust. 6 stosowanymi do odpowiednich funkcji i działań, które są certyfikowane.  
10. W postępowaniach, o których mowa w ust. 8, składa się kopie dokum entów, o których mowa w art. 7 ust. 1 ro z-
porządzenia (UE) nr 2019/779.  
11. Certyfikaty wydane w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej podmiotom, o których mowa w ust. 7, 
są ważne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zostały wydane zgo dnie z rozporządzeniem (UE) nr 2019/779.  
  
Dziennik  Ustaw  – 86 – Poz. 1984  
 
12. Zadania podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) w przypadku:  
1) pojazdów kolejowych zarejestrowanych w państwie innym niż państwo członkowskie Unii Europejskiej i utrzym y-
wanych zgodnie z  przepisami obowiązującymi w tym państwie,  
2) pojazdów kolejowych eksploatowanych na liniach kolejowych, na których sze rokość torów różni się od szero kości 
torów wynoszącej 1435 mm, i w przypadku gdy spełnienie warunków określonych w ust. 1 zapewnia się w drodze 
umów międzynarodowych z państwami innymi niż państwo członkowskie Unii Europejskiej,  
3) wagonów towarowych i wagonów pasażerskich użytkowanych wspólnie z pa ństwami trzecimi, w których sze rokość 
torów różni się od szerokości torów wynoszącej 1435 mm  
– może realizować przewoźnik kolejowy przemieszczający te pojazdy kolejowe na terytorium Rzeczypospolitej Pol skiej, 
po uzyskaniu od Prezesa UTK certyfikatu, o którym mowa w ust. 8.  
13. Certyfikaty wydawane zgodnie z ust. 7 są wydawane na okres nie dłuższy niż 5 lat i przedłużane na okres ni e-
przekraczający kolejnych 5 lat.  
14. W przypadkach określonych w art. 3 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 2019/ 779 zgodność z warunkami okreś lonymi  
w ust. 2 –6 może zostać potwierdzona w ramach procedur wydawania, prze dłużania  lub aktualizacji jedno litych certyfik a-
tów bezpieczeństwa lub autoryzacji bezpieczeństwa.  
15. Prezes UTK nadzoruje ciągłą zgodność z wymogami i kryteriami oceny, o których mowa w załączniku II do ro z-
porządzenia (UE) nr 2019/779, po przyznaniu certyfikatu p odmiotu odpow iedzialnego za utrzymanie pojaz du kolejowego 
(ECM) oraz certyfikatu w zakresie funkcji utrzymania.  
Art. 23k.200) 1. Przewoźnik kolejowy przed rozpoczęciem eksploatacji pojazdu kolejowego sprawdza, czy ten pojazd:  
1) uzyskał zezwolenie na wprowad zenie pojazdu kolejowego do obrotu i  jest właściwie zarejestrowany;  
2) jest kompatybilny z  trasą, na której będzie eksploatowany na podstawie krajowego rejestru infrastruktury (RINF), 
odpowiednich TSI lub innych informacji przekazanych bezpłatnie przez zar ządcę;  
3) jest odpowiednio zintegrowany w  zestawieniu pociągu, w  którym ma być eksploatowany, z  uwzględnieniem systemu 
zarządzania bezpieczeństwem oraz TSI Ruch kolejowy.  
2. W przypadku gdy przewoźnik kolejowy po sprawdzeniu, o  którym mowa w  ust. 1, ma uza sadnione wątpliwości 
co do bezpiecznej eksploatacji pojazdu kolejowego, składa wniosek do zarządcy o  umożliwienie przeprowadzenia doda t-
kowych badań pojazdu kolejowego.  
3. W przypadku złożenia wniosku, o  którym mowa w  ust. 2, zarządca umożliwia przeprowadze nie dodatkowych badań  
pojazdu kolejowego w  terminie 3  miesięcy od dnia otrzymania wniosku.  
Art. 24. 1.201) Warunkiem dopuszczenia pojazdu kolejowego do eksploatacji jest świadectwo sprawności technicznej.  
1.202) Warunkiem rozpoczęcia użytkowania pojazdu kolejo wego jest wystawienie przez podmiot odpowiedzialny  
za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) przywrócenia do eksploatacji, o  którym mowa w  art. 2 lit. d rozporz ą-
dzenia (UE) nr  2019/779.  
2.201) Świadectwa sprawności technicznej wydaje przewoźnik kolejowy, a  dla pojazdów kolejowych wykonujących 
przewozy w  obrębie bocznicy kolejowej może wydawać użytkownik bocznicy kolejowej, z  zastrzeżeniem ust.  3. 
2.202) W przypadku pojazdów kolejowych, dla któryc h nie określono podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie  
pojazdu kolejowego (ECM), warunkiem rozpoczęcia ich użytkowania jest wystawienie świadectwa sprawności 
technicznej przez przewoźnika kolejowego lub zarządcę, użytkownika bocznicy kolejowej lub przedsi ębiorcę za-
rządzającego infrastrukturą i  wykonującego przewozy w  metrze. Dla pojazdów historycznych, pojazdów turystyc z-
nych , pojazdów przeznaczonych wyłącznie do użytku lokalnego świadectwo sprawności technicznej może wystawić 
również dysponent.  
3. Świadect wa sprawności technicznej dla pojazdów kolejowych wykonujących przewozy technologiczne oraz dla 
wieloczynnościowych i  ciężkich maszyn do robót budowlanych wydaje eksploatujący te pojazdy lub zarządca.  
4. Ważność świadectwa sprawności technicznej pojazdu ko lejowego ustala się na czas określony.  
                                                           
200) Dodany przez art. 1 pkt 40 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
201) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 202. 
202) W brzmieniu usta lonym przez art. 1 pkt 41 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wejdzie w życie z dniem 16 czerwca 2022 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 87 – Poz. 1984  
 
4a.203) Przepisów ust.  1–4 nie stosuje się do wagonów towarowych, dla których podmiot odpowiedzialny za utrz y-
manie pojazdu kolejowego (ECM) w  odniesieniu do wagonów towarowych wydał zapewnienie potwierdzające dopuszczen ie 
do użytkowania lub przywrócenie do eksploatacji, określone w  art. 3 ust.  2 lit. f i g rozporządzenia (UE) nr  445/2011.  
4a. (uchylony)204) 
5. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, tryb wydawania oraz okresy ważności 
świade ctw sprawności technicznej, ustalając wzór świadectwa i  warunki, jakie są niezbędne do jego uzyskania.  
Art. 25. 1. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, wykaz dokumentów, które powinny  
znajdować się w  pojeździe kolejowym b ędącym w  ruchu, umożliwiających stwierdzenie stanu technicznego pojazdu kol e-
jowego, oraz ich wzory.  
2. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia rejestru pojazdów 
kolejowych oraz sposób oznakowania pojazdów kolejowych, z  uwzględnieniem przepisów międzynarodowych.  
Rozdział 4a  
Warunki zapewnienia interoperacyjności na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej205) 
Art. 25a. 1. (uchylony)  
2. System kolei Unii dzieli się na podsystemy:206) 
1) strukturalne:  
a) infrastruktur a, 
b) energia,  
c) sterowanie – urządzenia przytorowe,  
d) sterowanie – urządzenia pokładowe,  
e) tabor;  
2) funkcjonalne:  
a) ruch kolejowy,  
b) utrzymanie,  
c) aplikacje telematyczne dla przewozów pasażerskich i  dla przewozów towarowych.  
3. Szczegółowy zakres p odsystemów, o  których mowa w  ust. 2, określają TSI.  
4.207) Podsystemy strukturalne uznaje się za spełniające zasadnicze wymagania systemu kolei, jeżeli są objęte dekl a-
racją weryfikacji WE potwierdzającą zgodność podsystemu z  zasadniczymi wymaganiami systemu kolei i  spełnianie w y-
magań zawartych w  odpowiednich przepisach Unii Europejskiej, w  tym w  TSI, oraz we właściwych krajowych specyfik a-
cjach technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań 
systemu k olei. 
Art. 25b.208) 1. Do oceny zgodności podsystemów, akredytacji, autoryzacji i notyfikacji w tym zakre sie oraz kontroli 
spełniania za sadniczych wymagań systemu kolei, a także postępowań w sprawie tych podsystemów, stosuje się odp o-
wiednio przepisy art. 4 p kt 1, 3, 9, 11, 14 i 24 –27 oraz rozdziałów 4, 5 i 7 z wyłączeniem art. 35, art. 74, art. 75 i art. 79 
ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.  
2. Do oceny zgodności składników interoperacyjności, akredytacji, autoryzac ji i notyfikacji w tym zakresie oraz ko n-
troli spełniania zasadniczych wymagań systemu kolei, a także postępowań  w sprawie tych składników inte roperacyjności, 
stosuje się przepisy art. 4 pkt 1, 3, 9, 11, 14 i 24 –27, art. 8 ust. 3 i 4 oraz rozdziałów 4, 5 i 7 z wyłą czeniem art. 35, art. 74, 
art. 75 i art. 79 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.  
Art. 25c. (uchylony)  
                                                           
203) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 204. 
204) Przez art. 1 pkt 41 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wejdzie w życie z dniem 16 czerwca 2022 r.  
205) Tytuł rozdziału w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 42 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
206) Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 43 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
207) Dodany przez art. 1 pkt 43 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
208) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 44 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 88 – Poz. 1984  
 
Art. 25ca.  1. Podczas dokonywania oceny zgodno ści z zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei , podsystemy 
i składniki interoperacyjno ści poddaje si ę:209) 
1) certyfikacji,  
2) badaniom,  
3)25) sprawdzeniu zgodno ści z zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei  
– przez jednostk ę notyfikowan ą. 
1a.210) Podczas oceny zgodności podsystemu z  właśc iwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i  doku mentami 
normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei , badanie i certyfikacja  
podsystemu są przeprowadzane przez jednostkę wyznaczoną.  
2.211) Domniemywa się,  że podsystemy lub składniki interoperacyjności, dla któr ych sporządzono dokumentację p o-
twierdzającą  zgodność ze zharmonizowanymi normami lub ich częściami, do których odniesienia opublikowano w Dzienniku 
Urzędowym Unii Europejskiej, są zgodne z zasadniczy mi wymaganiami systemu kolei objętymi tymi normami lub ich 
częściami, jeżeli ocena zgodności została dokonana na podstawie TSI.  
3.25) Oznakowanie CE umieszcza się na składniku interoperacyjności, dla którego, po uzyskaniu ce rtyfikatu WE 
zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności, została wystawiona deklaracja WE zgodności lub 
przydatności do stosowania składnika interoperacyjności tylko wtedy, gdy obowiązek oznakowania wynika z  przepisów 
obowiązując ych na terytorium Unii Europejskiej odnoszących się do zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei . 
4. Podmioty, o  których mowa w  art. 25cb ust.  3 i art. 25cc ust.  8, są obowiązane przechowywać dokumentację tec h-
niczną dotyczącą podsystemu i  składnika interoperacyjn ości oraz przebiegu i  wyników dokonanej oceny zgodności przez 
cały okres eksploatacji podsystemu lub składnika interoperacyjności.  
5.212) Dokonanie weryfikacji WE podsystemu, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c, jest obowiązkowe 
przed złożeniem wn iosku o wydanie zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji tego podsystemu w systemie kolei Unii.  
6.212) Po uzyskaniu zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 
lit. a–c, Pre zes UTK, w trakcie jego eksploatacji, może sprawdzi ć spełnienie wymagań bezpieczeń stwa zawartych w TSI 
lub we właściwych krajowych specyfikacjach techn icznych i dokumentach normaliza cyjnych, których zastosowanie 
umożliwia spełnienie zasadniczych wymag ań sy stemu kolei, w ramach wyda wania autoryzacji bezpieczeństwa, jednolit e-
go certyfikatu bezpieczeństwa lub świadectwa bezpieczeństwa, a także kontroli spełnienia wymagań zawartych w autor y-
zacji bezpieczeństwa,  jednolitym certyfikacie bezpie czeństwa lub świadec twie bezpieczeńs twa, stosując procedury oceny 
i weryfikacji ustanowione w TSI lub we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i dokumentach normaliz a-
cyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei.  
7. (uchylony )213)  
8. (uchylony)213) 
Art. 25cb.  1.25) Jednostka notyfikowana dokonuje weryfikacji WE podsystemu z  zasadniczymi wymaganiami systemu  
kolei  określonymi w  przepisach wydanych na podstawie art.  25ta ust.  1. 
2.214) Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik 
bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor albo podmiot zamawiaj ący zwra ca się do 
wybranej przez siebie jed nostki notyfikowanej z wnioskiem o dokonanie na podstawie TSI weryfikacji WE podsystemu 
z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei.  
3.215) Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik 
bocznicy kolejowej,  dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor albo podmiot zamawiający jest obowiązany 
przekazać Prezesowi UTK informację o  wszczęciu procedury weryfikacji WE podsystemu z  zasadnicz ymi wymagania mi 
systemu kolei  w terminie 14  dni od dnia podpisania umowy z  jednostką notyfikowaną.  
                                                           
209) Wprowadzenie do wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
210) Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31; ze zmianą wprowadzo ną przez art. 1 pkt 4 ustawy, 
o której mowa w odnośniku 2. 
211) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 45 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
212) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 45 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
213) Przez art. 1 pkt 13 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
214) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
215) Ze zmian ą wprowadzon ą przez art. 1 pkt 4  ustawy , o której mo wa w odnośniku 2, i zmian ą wprowadzon ą przez art. 1 pkt 14 lit. a 
ustawy  wymi enionej jako druga w odnośniku 4; weszła w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 89 – Poz. 1984  
 
4.216) Jednostka notyfikowana przeprowadza weryfikację WE podsystemu z zasadniczymi wymaganiami systemu 
kolei, obejmującą również interfejsy danego podsystemu z systemem, do któ rego zostaje on włączony na eta pie: 
1) projektowa nia; 
2) budowy;  
3) końcowych prób podsystemu.  
5.217) Na wniosek producenta podsystemu albo jego upoważnionego przedstawiciela, zarządcy, przewoźnika kolej o-
wego, użytkownika bocznicy kolejowej,  dysponenta, importera, wykonawcy modernizacji, inwestora albo pod miotu z a-
mawiającego, można podzielić podsystem na określone części lub sprawdzić jego zgodność z  zasadnicz ymi wymagania mi 
systemu kolei  na określonych etapach procedury weryfikacji WE. Sprawdzenia zgodności z  zasadnicz ymi wymagania mi 
systemu kolei  można do konać także dla określonej części podsystemu na określonym etapie tej procedury.  
5a.218) Po przeprowadzeniu czynności, o których mowa w ust. 5, jeżeli spełnione są zasadnicze wymagania systemu 
kolei, jednostka notyfikowana wydaje pośrednie potwierdzenie wery fikacji.  
5b. (uchylony)219) 
5c. (uchylony)219) 
6.220) W procedurze weryfikacji WE podsystemu jednostka notyfikowana uwzględn ia pośrednie potwierdzenia wer y-
fikacji i sprawdza:  
1) zgodność podsystemu z projektem i pośrednimi potwi erdzeniami weryfika cji, o ile uprzednio zostały wy dane;  
2) czy potwierdzenia, o których mowa w pkt 1, uwzględniają wymagania określone w TSI;  
3) zgodność całego podsystemu z zasadniczymi wymaganiami systemu kolei;  
4) kompletność i poprawność deklaracji WE zgodności lub przydatności d o stosowania składnika interope racyjności 
wraz z kopiami certyfikatów WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności dla wszystkich  
składników interoperacyjności zastosowanych w podsystemie;  
5) czy budo wle i urządzenia ujęte w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14 pkt 2, wchodzące w skład podsystemu, 
zostały wprowadzone do obrotu zgodnie z przepisami ustawy;  
6) wszystkie elementy podsystemu nieobjęte pośrednimi potwierdzeniami weryfikacji;  
7) wyniki końcowych prób podsystemu.  
7. Po dokonaniu pozytywnej weryfikacji WE podsystemu, jednostka notyfikowana wydaje certyfikat weryfikacji WE 
podsystemu.  
7a. Jeżeli jednostka notyfikowana nie sprawdzi ła w całości albo cz ęści zgodno ści ze wszystkimi TSI, które m ają za-
stosowanie dla danego podsystemu, certyfikat weryfikacji WE podsystemu zawiera dok ładne odniesienie do TSI albo ich 
części, z którymi zgodno ść nie zosta ła sprawdzona.  
7b.221) Na podstawie certyfikatu weryfikacji WE podsystemu, producent podsystemu albo  jego upoważniony prze d-
stawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca moderniz a-
cji, inwestor albo podmiot zamawiający wystawia deklarację weryfikacji WE podsystemu, do której załącza dokumentację 
techniczną określoną w przepisach wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1 pkt 4. Podmiot, o którym mowa w zdaniu 
pierwszym, przekazuje kopię dokumentacji technicznej, o której mowa w przepisach wydan ych na podstawie art. 25ta 
ust. 1 pkt 4, Agencji, Prezesowi U TK lub krajowemu organowi do spraw bezpieczeństwa z innego państwa członko w-
skiego Unii Europejskiej, na ich żądanie.  
8. Jednostka notyfikowana mo że wyda ć certyfikat weryfikacji WE podsystemu dla serii podsystemów lub pewnych 
części tych podsystemów tylko w  przypadku, gdy zezwala na to TSI.  
                                                           
216) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
217) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2, i zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 14 lit. b 
ustawy wymienionej jako dr uga w odnośniku 4; weszła w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
218) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
219) Przez art. 1 pkt 46 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
220) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 46 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
221) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 14 lit. c ustawy wymienionej jako druga w odnoś niku 4; weszła w życie z dniem 26 sierpnia  
2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 90 – Poz. 1984  
 
8a. W przypadku dokonania zmian w  podsystemie obj ętym certyfikatem weryfikacji WE, jednostka notyfikowana 
zaanga żowana do przeprowadzenia weryfikacji WE tego podsystemu wykonuje wy łącznie istotne i  niezb ędne badania 
oraz testy tych cz ęści podsystemu, które uleg ły zmianie, oraz ich interfejsów z  niezmienionymi cz ęściami podsystemu.  
9. (uchylony)  
Art. 25cba.222) 1.25) W przypadku gdy w  procedurze weryfikacji WE podsystemu jest konieczne przeprow adzenie 
oceny zgodności podsystemu z  właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i  dokumentami normalizacyjnymi, 
których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , ocena taka jest przeprowadzana przez 
jednostkę wyznaczoną.  
2.25) Jeżeli podczas przeprowadzania oceny zgodności, o  której mowa w  ust. 1, jednostka wyznaczona stwierdzi, że 
podmiot, o  którym mowa w  art. 25cb ust.  2, nie spełnia wymagań określonych we właściwych krajowych specyfikacjac h 
technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń sys-
temu kolei , pisemnie wzywa wnioskodawcę do podjęcia, w  zakresie , w jakim nie spełnia tych wymagań, środków n a-
prawczych w  terminie 14  dni od dni a otrzymania wezwania i  nie wydaje mu certyfikatu weryfikacji podsystemu. 
W przypadku niepodjęcia środków naprawczych w  wyznaczonym terminie lub jeżeli środki te nie doprowadziły do spe ł-
nienia wymagań określonych we właściwych krajowych specyfikacjach tech nicznych i  dokumentach normalizacyjnych, 
których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , jednostka wyznaczona odmawia w y-
dania certyfikatu weryfikacji podsystemu.  
3.25) Po stwierdzeniu spełnienia  przez podsystem wymagań określonych we właściwych krajowych specyfikacjach 
technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń sys-
temu kolei , jednostka wyznaczona wydaje certyfikat weryfikacji podsys temu.  
3a.223) Wydanie certyfikatu weryfikacji podsystemu przez jednostkę wyznaczoną może zostać poprzedzone sporz ą-
dzeniem pośredniego potwierdzenia weryfikacji. Przepisy art. 25cb ust. 5 i 5a stosuje się odpowiednio.  
4.25) Jeżeli po wydaniu certyfikatu weryfikacji podsystemu jednostka wyznaczona  stwierdza, że wyrób przestał spe ł-
niać wymagania określone we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, 
których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , jednostka ta cofa albo, w  przypadku 
gdy możliwe jest podjęcie środków naprawczych, które mogą doprowadzić do spełnienia przez wyrób wymagań, zawiesza 
wydany certyfikat. W  przypadku zawieszenia wydanego certyfikatu jednost ka wyznaczona pisemnie wzywa wnioskodawcę  
do podjęcia środków naprawczych w  terminie 14  dni od dnia otrzymania wezwania.  
5.25) W przypadku niepodjęcia przez wnioskodawcę środków naprawczych w  wyznaczonym terminie lub jeżeli środki  te 
nie doprowadziły do spełnienia przez wyrób wymagań,  jednostka wyznaczona:  
1) ogranicza wydany certyfikat weryfikacji podsystemu – w zakresie, w  jakim wyrób nie spełnia wymagań okreś lonych 
we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie 
umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei ; 
2) cofa wydany certyfikat weryfikacji podsystemu – jeżeli wyrób w  całości nie spełnia wymagań określonych we właś -
ciwych krajowych specyfikacjach techn icznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożliwia 
spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei . 
6. Od odmowy wydania, ograniczenia, zawieszenia albo cofnięcia certyfikatu weryfikacji podsystemu przysługuje 
odwołanie. Do odmowy wydania , ograniczenia, zawieszenia albo cofnięcia certyfikatu weryfikacji podsystemu stosuje się 
art. 32 ust. 2–4 ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodności i  nadzoru rynku.  
7.25) Jeżeli w  procedurze weryfikacji WE podsystemu zadania jednostki wyznaczonej wykonuje jednostka notyfik o-
wana, ocena zgodności podsystemu na zgodność z  właściwymi krajowymi specyfikacjami technicznymi i  dokumentami 
normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , jest uwzględniana 
w certyfikacie weryfikacji WE podsystemu.  
Art. 25cc.  1. Składniki interoperacyjności spełniają następujące wymagania:  
1)224)  są dopuszczone do eksploatacji, w przypadku gdy umożliwiają osiągnięcie interoperacyjności w ramach systemu 
kolei Unii przy jednoczesnym spełnianiu zasadniczych wymagań systemu kolei;  
2) są użytkowane na przeznaczonym dla nich obszarze użytkowania oraz są odpowiednio zamontowane i  utrzymywane;  
3)225)  posiadają deklaracje WE zgodności lub przydatnoś ci do stosowania składnika interoperacyjności z zasadniczymi 
wymaganiami systemu kolei określonymi w TSI.  
                                                           
222) Dodany przez art. 1 pkt 6 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
223) Dodany przez art. 1 pkt 15 ustawy wymienionej jako druga w odnośni ku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
224) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
225) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 91 – Poz. 1984  
 
2.226) Prezes UTK nie może:  
1) zakazywać, ograniczać lub utrudniać na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wprowadzania do obrotu składników 
interoperac yjności tworzących system kolei Unii, które spe łniają zasadnicze wymagania sys temu kolei;  
2) wymagać kontroli, które już zostały przeprowadzone jako część procedury oceny zgodności lub przyda tności do 
stosowania składnika interoperacyjności określonej w pr zepisach wydanych na podstawie art. 25ta ust. 1.  
3. W celu wydania deklaracji WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności stosuje się 
przepisy określone w  TSI. 
4.25) Na wniosek producenta albo je go upowa żnionego przedstawiciela, jednostka notyfikowana dokonuje oceny 
zgodno ści lub przydatno ści do stosowania sk ładnika interoperacyjno ści z zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei . 
Ocena ta jest dokonywana na podstawie TSI odpowiadaj ącej podsystemowi, d o którego nale ży składnik.  
5. Deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności stwierdza, że składnik inter -
operacyjności  spełnia zasadnicze wymagania systemu kolei  określone w  TSI lub specyfikacjach europejskich.227) 
W przypadku składnika interoperacyjności będącego przedmiotem innych przepisów Unii Europejskiej obejmujących 
swoim zakresem zasadnicze wymagania systemu kolei  dla składników inter operacyjności, deklaracja ta spełnia również 
wymagania określone w  tych przepisa ch.228)  
6. W przypadku gdy producent albo jego upoważniony przedstawiciel nie wystawi deklaracji WE zgodności lub 
przydatności do stosowania składnika interoperacyjności, obowiązek ten spoczywa na podmiocie wprowadzającym składnik  
interoperacyjności na r ynek. Te same obowiązki spoczywają również na każdym podmiocie, który łączy składniki 
interoperacyjności różnego pochodzenia lub wytwarza je na swoje własne potrzeby.  
7.25) Po dokonaniu pozytywnej oceny zgodno ści sk ładnika i nteroperacyjno ści z zasadnicz ymi wymagania mi systemu 
kolei , jednostka notyfikowana wydaje certyfikat WE zgodno ści lub przydatno ści do stosowania sk ładnika interoperacy j-
ności producentowi albo jego upowa żnionemu przedstawicielowi. Na podstawie tego certyfik atu wystawia si ę deklaracj ę 
WE zgodno ści lub przydatno ści do stosowania sk ładnika interoperacyjno ści. 
8. Producent składnika interoperacyjności albo jego upoważniony przedstawiciel albo podmiot wprowadzający składnik  
interoperacyjności na rynek są obowiąza ni przekazywać Prezesowi UTK deklarację WE zgodności lub przydatności do 
stosowania składnika interoperacyjności przed wprowadzeniem go do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.  
9.25) W przypadku gdy składnik intero peracyjności posiadający deklarację WE zgodności lub przydatności do stos o-
wania składnika interoperacyjności nie spełnia zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , Prezes UTK zawiesza certyfikat 
WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjn ości oraz powiadamia o  tym Komisję Europejską 
i inne państwa członkowskie Unii Europejskiej.  
10. W przypadku gdy składnik interoperacyjności objęty deklaracją WE zgodności lub przydatności do stosowania 
składnika interoperacyjności i  wprowadzony na rynek n ie spełnia zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , Prezes UTK, 
w drodze decyzji:209) 
1) ogranicza obszar jego stosowania lub  
2) zakazuje jego wykorzystania, lub  
3) nakazuje wycofanie go z  rynku.  
11.25) Jeżeli Prezes UTK, biorąc pod uwagę zgodność z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei , stwierdzi, 
w drodze decyzji, iż deklaracja WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika inter operacyjności została ni e-
właściwie sporządzona, producent al bo jego upoważniony przedstawiciel mający siedzibę na terytorium Unii Europejskiej 
albo podmiot wprowadzający go na rynek jest obowiązany do doprowadzenia do zgodności składnika interoperacyjności 
z TSI oraz zaprzestania naruszenia na warunkach określonych  przez Prezesa UTK.  
12. W przypadku gdy naruszenie, o  którym mowa w  ust. 11, nie zostało usunięte, Prezes UTK, w  drodze decyzji:  
1) ogranicza lub zakazuje wprowadzania danego składnika interoperacyjności na rynek lub  
2) nakazuje wycofanie go z  rynku.  
                                                           
226) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
227) Zdanie pierwsze ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
228) Zdanie drugie ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 92 – Poz. 1984  
 
13.229) W przypadkach, o których mowa w ust. 10 i 12, Prezes UTK powiadamia niezwłocznie Komisję Europejską, 
Agencję i państwa członkowskie Unii Europejskiej o zastosowanych środkach i podaje powody swojej decyzji, stwierdz a-
jąc w szczególności, czy niezgodność ta  jest spowodowana:  
1) brakiem możliwości spełnienia zasadniczych wymagań systemu kolei;  
2) nieprawidłowym zastosowaniem specyfikacji europejskich, jeżeli były one zastosowane;  
3) nieadekwatnością specyfikacji europejskich.  
14. Procedura oceny zgodności, o  której mowa w  ust. 4, nie jest przeprowadzana w  przypadku części zamiennych do 
podsystemów dopuszczonych do eksploatacji w  dniu wejścia w  życie TSI.  
Art. 25d. 1.230) Prezes UTK publikuje listę właściwych krajowych specyfikacji technicznych i dokumentów norma li-
zacyjnych, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, gdy:  
1) w TSI, w szczególności dotyczących punktów otwartych, nie ujęto wszystkich aspektów zasadniczych wymagań 
systemu kolei;  
2) została wydana decyzja o przyznani u odstępstwa od obowiązku stosowania TSI;  
3) zachodzi szczególny przypadek zdefiniowany w TSI;  
4) wykonuje się ocenę zgodności technicznej między pojazdem kolejowym a siecią kolejową;  
5) typy urządzeń i typy budowli nie zostały ujęte we właściwej TSI jako składniki interoperacyjności;  
6) sieci kolejowe albo ich części oraz pojazdy kolejowe nie są objęte obowiązkiem stosowania TSI;  
7) zachodzi pilna potrzeba przywrócenia lub utrzymania ruchu kolejowego po wypadku, klęsce żywiołowej lub w innych  
sytuacjach na dzwyczajnych.  
2.230) Prezes UTK aktualizuje listę, o której mowa w ust. 1, i przekazuje j ą, wraz z odpowiednim uzasadnie niem, 
Komisji Europejskiej i Agencji:  
1) przy każdej zmianie listy krajowych przepisów technicznych i do kumentów normalizacyjnych lub  
2) po zgłoszeniu nowych wniosków o odstępstwo, o którym mowa w art. 25f ust. 1, lub  
3) po publikacji TSI, lub  
4) gdy zakres i przedmiot krajowych przepisów technicznych lub dokumentów normalizacyjnych pokrywa się z nowo 
wydaną  lub zmienioną TSI  
– za pomocą systemu informatycznego, o którym mowa w art. 27 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 
2016/796 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii  Europejskiej i uchylenia rozpo rządzenia (WE) 
nr 881/2004.  
3.230) Lista, o której mowa w ust. 1, jest udostępniana w Biuletynie Informac ji Publicznej na stronie podmio towej 
Urzędu Transportu Kolejowego.  
4.230) Prezes UTK nie informuje Agencji i Komisji  Europejskiej o przepisach i ograniczeniach o lokalnym charakterze.  
W przypadku ich wprowadzenia informację o tych przepisach i ograni czeniach umieszcza się w kra jowym rejestrze infr a-
struktury (RINF).  
5. (uchylony)231) 
6. (uchylony)231) 
7. W przypadku dopuszczania do eksploatacji podsystemów strukturalnych na sieci kolejowej albo jej części nieobjętej  
obowiązkiem stosowania TSI, dopuszcza się przeprowadzanie procedur weryfikacji WE. Krajowych specyfikacji tec h-
nicznych i  dokumen tów normalizacyjnych, o  których mowa w  ust. 1, w zakresie ujętym w  TSI, nie stosuje się.  
Art. 25e. 1.232) Zarządcy, przewoźnicy kolejowi i użytkownicy bocznic kolejowych mogą eksploatować wyłącznie 
podsystemy strukturalne, o których mowa w art. 25a ust. 2 pk t 1 lit. a –c, na które Prezes  UTK wydał zezwolenia na d o-
puszczenie do eksploatacji.  
                                                           
229) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 47 lit. c ustawy , o której mowa w odnośniku 2. 
230) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 48 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
231) Przez art. 1 pkt 48 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
232) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 49 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 93 – Poz. 1984  
 
1a.232) Podsystem strukturalny, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c, może być dopuszczony do eksploatacji,  
jeżeli:  
1) jest zbudow any i zainstalowany w taki sposób, że spełnia zasadnicze wymagania systemu kolei oraz jest zapewniona 
jego zgodność z istniejącym systemem kolei Unii, w skład którego wchodzi;  
2) składniki interoperacyjności, z których jest zbudowany, są właściwie zainstal owane i wykorzystywane zgodnie 
z przeznaczeniem;  
3) urządzenia i budowle ujęte w wykazie, o którym mowa w art. 22f ust. 14 pkt 2, które wchodzą w jego skład, zostały 
dopuszczone do eksploatacji zgodnie z przepisami ustawy.  
1b.232) W przypadku podsystemu strukturalnego, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit . a–c, który wyma ga uzys -
kania nowego zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji po odnowieniu lub modernizacji, podsystem ten może być 
eksploatowany do czasu uzyskania nowego zezwolenia, na zas adach określonych w systemie za rządzania bezpiecze ń-
stwem zarządcy.  
2.232) Na wniosek zainteresowanego podmiotu zamawiającego, zarządc y, przewoźnika kolejowego, użyt kownika 
bocznicy kolejowej, produce nta albo jego upoważnionego przedstaw iciela, Prezes UTK wydaje zezwo lenie na dopus z-
czenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego, o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c. Odmowa dopuszczenia 
do eksploatacji podsystemu strukturalnego, o którym mow a w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c, następuje w drodze decyzji.  
2a.233) Zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego, o  którym mowa w  art. 25a ust.  2 
pkt 1 lit. a–c, wydaje się według stanu prawnego obowiązującego w  dniu złożenia wnio sku o  wydanie tego zezwolenia.  
3. Do wniosku, o  którym mowa w  ust. 2, załącza się:  
1) deklarację weryfikacji WE podsystemu;  
2)234)  dokumenty potwierdzające zgodność tych podsystemów z systemem, do którego są włączane, stwierdzoną w oparciu  
o odpowiednie TSI , przepisy krajowe i krajowy rejestr infrastruktury (RINF);  
3)234)  dokumenty potwierdzające bezpieczną integrację tych podsystemów, s twierdzoną w oparciu o odpowied nie TSI, 
przepisy krajowe, krajowy rejestr infrastruktury ( RINF), a ta kże wspólne metody oceny bezpie czeństwa (CSM).  
4) kopie dokumentów potwierdzających dopuszczenie do eksploatacji urządzeń l ub budowli ujętych w  wykazie, o którym  
mowa w  art. 22f ust.  14 pkt  2, wchodzących w  skład podsystemu.  
3a. (uchylony)235) 
3b.236) Dokumenty, o których mowa w ust. 3, sporządza się w jednym z języków urzędowych Unii Europejskiej. 
Prezes UTK może żądać, aby część lub części dokumentów, o których mowa w ust. 3, zostały przetłumaczone na język 
polski.  
3c.236) Dokumentację techniczną załączoną do wniosku, o którym mowa w ust. 2, wnioskodawca przekazuje Prez e-
sowi UTK w postaci dokumentu elektronicznego, w  rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji 
działalności podmiotów realiz ujących zadania publiczne (D z. U. z 2021 r. poz. 670, 952, 1005  i 1641 ), pozbawionego 
możliwości jego modyfikacji.  
4.237) Prezes UTK przed wydaniem zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego, o którym 
mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 li t. a–c, sprawdza dokumentację pod względem jej kompletnoś ci, trafności oraz spójności. 
W przypadku przytorowych urządzeń ERTMS Prezes UTK sprawdza także zgodność z warunkami określonymi w decyzji 
Agencji o zatwierdzeniu proponowanych rozwiązań t echnicznych  albo z wynikiem pro cedury, o której mowa w art. 30 
ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kol e-
jowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 881/2004.  
4a.237) Prezes UTK w terminie miesiąca od dnia otrzymania wniosku inf ormuje wnioskodawcę, że dokumen tacja jest 
kompletna, albo wzywa do usunięcia braków.  
4b.238) Prezes UTK wydaje zezwolenie na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu strukturalnego , o którym mowa 
w art. 25a ust.  2 pkt 1 lit. a–c, nie później niż w  terminie 4  miesięcy od dnia otrzymania kompletnego wniosku.  
                                                           
233) Dodany przez art. 1 pkt 49 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
234) W brzmieniu us talonym przez art. 1 pkt 49 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
235) Przez art. 1 pkt 49 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
236) Dodany przez art. 1 pkt 16 ustawy wymienionej jako druga  w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
237) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 49 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
238) Dodany przez art. 1 pkt 49 lit. f ustawy, o któ rej mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 94 – Poz. 1984  
 
4c.238) Wnioskodawca, o  którym mowa w  ust. 2, może wystąpić do Prezesa UTK z  wnioskiem o  ponowne  rozpatrzenie  
sprawy w  terminie miesiąca od dnia otrzymania decyzji, o  której mowa w  ust. 2. 
4d.238) Prezes UTK rozpatruje wniosek o  ponowne rozpatrzenie sprawy w  terminie 2  miesięcy od dnia jego otrzymania.  
5. Prezes UTK ni e może zakazywać, ograniczać lub utrudniać budowy, dopuszczania do eksploatacji oraz eksploatacji  
podsystemów strukturalnych, o których mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c, które spełniają zasadnicze wymagania sy s-
temu kolei. W szczególności nie może wyma gać kontroli, które już zostały przeprowadzone:239) 
1) jako część procedury prowadzącej do wydania deklaracji WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika inter -
operacyjności  oraz deklaracji weryfikacji WE podsystemu, określonej we właściwej TSI;  
1a) jako część procedury prowadzącej do wydania świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typu dla urządzeń albo budowli  
ujętych w  wykazie, o  którym mowa w  art. 22f ust.  14 pkt  2, które wchodzą w  skład podsystemu;  
2) w innych państwach członkowskich Unii Europ ejskiej w  celu sprawdzenia zgodności z  takimi samymi wymagani a-
mi, w  takich samych warunkach eksploatacji.  
6.240) Prezes UTK może wymagać przeprowadzenia dodatkowych kontroli, gdy stwierdzi, że podsystem strukturalny, 
o którym mowa w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit . a–c, objęty deklaracją weryfikacj i WE podsystemu, której towarzy szy dokume n-
tacja techniczna, nie jest zgodny z przepisami wydanymi na podstawie art. 25ta ust. 1, w szczególności nie spełnia zasa d-
niczych wymagań systemu kolei.  
7.240) Prezes UTK informuje Komisję Europejską o przeprowadzeniu kontroli , o której mowa w ust. 6, w ter minie 7 dni  
od dnia podjęcia decyzji o jej przeprowadzeniu i przedstawia przyczyny jej przeprowadzenia.  
8. Prezes UTK, składając informację, o  które j mowa w  ust. 7, określa, czy fakt nieosiągnięcia pełnej zgodności z  prze-
pisami wydanymi na podstawie art.  25ta ust.  1 oraz z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei  określonymi w  TSI jest 
wynikiem:209)  
1)25) nieprzestrzegania zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei  zawartych w  TSI albo nieprawidłowego stosowania danej 
TSI; 
2) nieadekwatności danej TSI.  
9.241) Prezes UTK opracowuje i  udostępnia w  Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowe j Urzędu 
Transportu Kolejowego wytyczne dotyczące procedury uzyskiwania zezwoleń na dopuszczenie do eksploatacji podsyst e-
mów strukturalnych, o  których mowa w  art. 25a ust.  2 pkt 1 lit. a–c, oraz wykaz wymaganych dokumentów.  
10.241) Prezes UTK wydaje niewiążące opinie w  celu określenia sposobów wykazania spełnienia wymagań zawartych 
we właściwych krajowych specyfikacjach technicznych i  dokumentach normalizacyjnych, których zastosowanie umożl i-
wia spełnienie zasadniczych wymagań  systemu kolei.  
Art. 25ea.242) 1. Zarządca, użytkownik bocznicy kolejowej, przewoźnik kolejowy lub inwestor jest obowiązany z ło-
żyć do Agencji wniosek o  zatwierdzenie proponowanych rozwiązań technicznych związanych z  planowaną zabudową  
urządzeń przytorowych E RTMS, jeżeli zakres planowanych prac wymaga uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do ek s-
ploatacji.  
2. Wniosek, o  którym mowa w  ust. 1, jest składany przed wszczęciem postępowania o  udzielenie zamówienia pub -
licznego, w  celu potwierdzenia przez Agencję zgodn ości przewidzianych w  nim rozwiązań z  odpowiednimi TSI.  
3. Do wniosku, o  którym mowa w  ust. 1, dołącza się:  
1) projekt specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub opis przewidywanych rozwiązań technicznych;  
2) dokumenty potwierdzające warunki konieczne do technicznej i  eksploatacyjnej zgodności podsystemu z pojazdami  
kolejowymi, które mają być eksploatowane na objętych danym projektem inwestycyjnym: linii kolejowej lub jej 
fragmencie, kilku liniach kolejowych lub sieci kolejowej, na której pojazd kolejow y ma być użytkowany;  
3) dokumenty potwierdzające zgodność przewidywanych rozwiązań technicznych z  odpowiednimi TSI;  
4) inne stosowne dokumenty, w  tym opinię Prezesa UTK w  zakresie planowanych do zastosowania rozwiązań tec h-
nicznych urządzeń przytorowych ERT MS, deklaracje weryfikacji WE lub certyfikaty zgodności WE.  
                                                           
239) Wprowadzenie do wyliczenia w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 49 lit. g ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
240) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 49 lit. h ustawy , o której mowa w odnośniku 2. 
241) Dodany przez art. 1 pkt 49 lit. i ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
242) Dodany przez art. 1 pkt 50 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 95 – Poz. 1984  
 
4. Wniosek, o  którym mowa w  ust. 1, wraz z  wymaganą dokumentacją składa się do Agencji za pośrednictwem 
punktu kompleksowej obsługi.  
5. Prezes UTK może wydać opinię, o  której mowa w  ust. 3 pkt 4: 
1) podmiotowi, o  którym mowa w  ust. 1, przed złożeniem wniosku do Agencji;  
2) na wniosek Agencji, w  przypadku złożenia do niej wniosku przez podmiot, o  którym mowa w  ust. 1. 
6. W przypadku gdy po wydanej przez Agencję decyzji o  zatwierdzeniu proponowanych rozwiązań technicznych , 
o których mowa w  ust. 1, uległa zmianie specyfikacja istotnych warunków zamówienia, podmiot, o  którym mowa 
w ust. 1, niezwłocznie informuje o  tym Agencję i  Prezesa UTK za pośrednictwem punktu kompleksowej obsługi.  
7. W przypadku, o  którym mowa w  art. 25f ust.  1 pkt 1, podmiot, o  którym mowa w  ust. 1, nie składa do Agencji 
ponownego wniosku, o  którym mowa w  ust. 1. 
Art. 25f. 1. Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarządca, przewoźnik kolejowy,  użyt-
kownik bocznic y kolejowej,  dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor albo podmiot zamawiający może 
wystąpić do Prezesa UTK z  wnios kiem o  przyznanie odstępstwa od obowiązku stosowania TSI w  przypadku:243) 
1) publikacji nowych TSI w  czasie:  
a) projektowania lub  budowy nowego podsystemu albo  
b) modernizacji lub odnowienia istniejącego podsystemu albo jego części  
– będących na zaawansowanym etapie realizacji lub będących przedmiotem zobowiązań umownych;  
2) projektów dotyczących odnowienia lub modernizacji istnieją cego podsystemu – gdy skrajnia ładunkowa, szerokość 
toru, odstęp między osiami torów lub system zasilania elektrotrakcyjnego tego podsystemu nie są zgodne z  TSI dot y-
czącymi tego podsystemu;  
3) projektów dotyczących odnowienia, rozbudowy lub modernizacji is tniejącego podsystemu – gdy zastosowanie TSI 
podważyłoby opłacalność ekonomiczną projektu lub spójność sieci kolejowej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;  
4)244)  konieczności szybkiego przywrócenia spójności sieci kolejowej w następstwie poważnego wypa dku lub klęski ż y-
wiołowej – gdy z przyczyn ekonomicznych lub technicznych nie jest możliwe częściowe lub pełne zastosowanie 
TSI; w tym przypadku odstępstwo jest przyznawane na okres poprzedzający odbudowę sieci kolejowej;  
5) pojazdów kolejowych jadących do  lub z  państw innych niż państwa członkowskie Unii Europejskiej, w  których 
szerokość toru różni się od tej, która jest stosowana na głównej sieci kolejowej na terytorium Rzeczypospolitej Po l-
skiej.  
2. (uchylony)245) 
3.246) Prezes UTK w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 5, występuje do Komisji Europejskiej o zaopini o-
wanie wniosku o przyznanie odstępstwa od obowiązku stosowania TS I lub ich części, przekazuje do kumentację załączoną 
do wniosku, o którym mowa w ust. 1, oraz wskazuje re gulacje, które będą m iały zasto sowanie zamiast właściwej TSI lub 
jej części, w tym w szczególności zawart e we właściwych krajowych specy fikacjach technicznych i dokumentach norm a-
lizacyjnych, których zastosowan ie umożliwia spełnienie zasadni czych wymagań systemu kolei.  
3a.247) Prezes UTK w  przypadku, o  którym mowa w  ust. 1 pkt 1 i 4, wydaje decyzję w  sprawie przyznania odstę p-
stwa od obowiązku stosowania właściwej TSI lub jej części, jeżeli uzna, że zachodzą okoliczności wskazane odpowiednio 
w ust. 1 pkt 1 albo 4, albo odmowy przyz nania takiego odstępstwa, jeżeli stwierdzi, że nie zachodzą okoliczności wskaz a-
ne odpowiednio w  ust. 1 pkt 1 albo 4. W  przypadku przyznania odstępstwa informuje o  tym Komisję Europejską.  
4.248) Producent podsystemu albo jego upoważniony przedstawiciel, zarzą dca, przewoźnik kolejowy, użytkownik 
bocznicy kolejowej, dysponent, importer, wykonawca modernizacji, inwestor  albo podmiot zamawiający stosu je wskaz a-
ne przez Prezesa UTK regulacje, o których mowa w ust. 3, do czasu wydania decyzji przez Komisję Europejską . 
5. (uchylony)249) 
                                                           
243) Wprowadzenie do wyliczenia ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 51 lit. a tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
244) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. a tiret drugie ustawy, o której mowa w odno śniku 2. 
245) Przez art. 1 pkt 51 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
246) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
247) Dodany przez art. 1 pkt 51 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
248) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. e ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
249) Przez art. 1 pkt 51 lit. f ustawy, o  której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 96 – Poz. 1984  
 
6.250) W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2, 3 i 5, Prezes UTK, w drodze decyzji, może:  
1) przyznać odstępstwo od obowiązku stosowania TSI, jeżeli Komisja Europejska:  
a) podjęła decyzję o pozytywnym zaopiniowaniu wniosku, nie późnie j niż w terminie 4 miesięcy od dnia przekaz a-
nia jej kompletnej dokumentacji, albo  
b) nie podjęła decyzji w terminie 4 miesięcy od dnia przekazania jej kompletnej dokumentacji, albo  
2) odmówić przyznania odstępstwa od obowiązku stosowania TSI:  
a) po decyzji  Komisji Europejskiej o negatywnym zaopiniowaniu wniosku, podjętej nie później niż w terminie 4 
miesięcy od dnia przekazania jej kompletnej dokumentacji, albo  
b) po stwierdzeniu, że nie zachodzą okoliczności wskazane odpowiednio w ust. 1 pkt 2, 3 albo 5.  
7. Niezależnie od złożenia wniosku, o  którym mowa w  ust. 1, Prezes UTK przekazuje Komisji Europejskiej, w  ter-
minie roku od dnia wejścia w  życie każdej TSI, wykaz projektów prowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej 
i będących na zaawansowanym eta pie realizacji.  
Art. 25g. 1. Prezes UTK prowadzi krajowy rejestr infrastruktury (RINF) w  postaci elektronicznej, zgodnie z przep i-
sami wydanymi przez Komisję Europejską dotyczącymi wspólnej specyfikacji rejestru infrastruktury kolejowej.  
2. W krajowym rejes trze infrastruktury (RINF) gromadzi się dane umożliwiające identyfikację bocznic kolejowych 
oraz określonych części infrastruktury kolejowej wraz ze wskazaniem charakterystyki i  parametrów technicznych podsy s-
temów strukturalnych, z  których te części się sk ładają.  
2a.251) Wartości parametrów zapisane w  krajowym rejestrze infrastruktury (RINF) wykorzystuje się w połączeniu  
z wartościami parametrów zapisanymi w  zezwoleniu na wprowadzenie pojazdu kolejowego do obrotu w  celu sprawdzenia 
zgodności technicznej międz y pojazdem kolejowym a  siecią kolejową.  
2b.251) Krajowy rejestr infrastruktury (RINF) może określać warunki i  ograniczenia korzystania z infrastruktury kol e-
jowej w  nim zawartej.  
3.252) Zarządcy , przewoźnicy kolejowi  i użytkown icy bocznic kolejowych są obowiązani do przekazywania Prezes o-
wi UTK danych dotyczących zarządzanej przez nich infrastruktury kolejowej oraz bocznic kolejowych, które podlegają 
publikacji w  krajowym rejestrze infrastruktury (RINF).  
4. Minister właściwy do s praw transportu określi, w  drodze rozporządzenia:  
1) warunki, formę i  tryb przekazywania Prezesowi UTK przez zarządców i  użytkowników bocznic kolejowych danych 
podlegających publikacji w  krajowym rejestrze infrastruktury (RINF);  
2) sposób prowadzenia krajo wego rejestru infrastruktury (RINF), w  tym: 
a) sposób wprowadzania danych rejestrowych, zmian danych rejestrowych oraz ich wykreślania z  krajowego rej e-
stru infrastruktury (RINF),  
b) częstotliwość aktualizacji danych rejestrowych w  krajowym rejestrze infras truktury (RINF);  
3) wzór krajowego rejestru infrastruktury (RINF), szczegółowy zakres danych rejestrowych w  nim ujętych oraz jego 
opis funkcjonalny i  techniczny, w  tym opis formatu danych rejestrowych oraz wymagania w  zakresie jego funkcj o-
nowania.  
5. Wydaj ąc rozporządzenie, o  którym mowa w  ust. 4, uwzględnia się:  
1) przepisy Unii Europejskiej dotyczące krajowych rejestrów infrastruktury;  
2) potrzebę zagwarantowania spójności pod względem zawartości danych i  ich formatu z  rejestrami prowadzonymi 
przez zarząd ców w  innych państwach członkowskich Unii Europejskiej;  
3) parametry techniczno -eksploatacyjne infrastruktury kolejowej i  bocznic kolejowych ujęte w  krajowym rejestrze 
infrastruktury (RINF).  
Art. 25ga.  (uchylony)253) 
                                                           
250) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 51 lit. g ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
251) Dodany przez art. 1 pkt 52 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
252) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 52 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
253) Przez art. 1 pkt 53 ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wszedł w życie z dniem 16 c zerwca 2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 97 – Poz. 1984  
 
Art. 25gb.254) 1. W  odniesieniu do pojazdu kolejowego, który uzyskał zezwolenie na wprowadzenie do obrotu, dy s-
ponent składa do Prezesa UTK wniosek o  rejestrację tego pojazdu w  europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR), 
jeżeli obszar użytkowania tego pojazdu obejmuje terytorium Rzeczypospolite j Polskiej.  
2. W przypadku gdy obszar użytkowania wprowadzonego do obrotu pojazdu kolejowego obejmuje terytorium Rzecz y-
pospolitej  Polskiej oraz terytorium co najmniej jednego innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, dysponent 
składa wniosek o  rejes trację pojazdu w  europejskim rejestrze pojazdów kolejowych (EVR) do Prezesa UTK albo do je d-
nostki rejestrującej innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, którego terytorium obejmuje obszar użytkowania 
pojazdu.  
3. Dysponent niezwłocznie zawiadamia Pr ezesa UTK o  wszelkich zmianach danych w  odniesieniu do zarejestrow a-
nych przez niego pojazdów kolejowych w  europejskim rejestrze poj azdów kolejowych (EVR), w  tym o wycofaniu poja z-
du z eksploatacji lub o  decyzji o  nieprzedłużeniu jego rejestracji.  
4. W przyp adku pojazdów kolejowych wprowadzonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, 
a następnie eksploatowanych w  innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, Prezes UTK zapewnia temu państwu 
członkowskiemu możliwość dostępu do danych dotyczących p ojazdu, w  tym danych dotyczących dysponenta danego 
pojazdu, podmiotu odpowiedzialnego za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM) oraz ograniczeń sposobu użytkowania 
pojazdu.  
Art. 25h. 1.255) Prezes UTK, w  drodze decyzji, dokonuje autoryzacji posiadających osobow ość prawną jednostek 
oceniających zgodność ubiegających się o  notyfikację, zgodnie z  ustawą z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny 
zgodności i  nadzoru rynku.  
2. Prezes UTK mo że, w drodze decyzji, zawiesi ć autoryzacj ę, ograniczy ć jej zakres lub cofn ąć autoryzacj ę w przy-
padku stwierdzenia naruszenia warunków autoryzacji, o  których mowa w  art. 28 ust.  1 lub 3 ustawy z  dnia 13  kwietnia 
2016  r. o systemach oceny zgodno ści i nadzoru rynku, lub niewype łniania obowi ązków, o  których mowa w  art. 30 
i art. 32–34 tej ustawy, w  zależności od charakteru i  znaczenia naruszenia. Ograniczenie zakresu, zawieszenie lub cofni ę-
cie akredytacji stanowi ącej podstaw ę autoryzacji skutkuje odpowiednio ograniczeniem zakresu, zawieszeniem lub cofni ę-
ciem autoryzacji.  
3. Prezes UTK informuje Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i  Konsumentów o  ograniczeniu lub cofnięciu aut o-
ryzacji.  
Art. 25i. 1.256) Prezes UTK dokonuje notyfikacji autoryzowanych jednostek oceniających zgodność za pomocą sy s-
temu notyfikacji elektronicznej opracowanego i  zarządzanego przez Komisję Europejską.  
1a.257) Do notyfikacji, o  której mowa w  ust. 1, dołącza się wszystkie szczegółowe informacje dotyczące działalności 
związanej z  oceną zgodności, modułu lub modułów oceny zgodności, wyrobu lub wyrobów objętych zakresem no tyfikacji 
oraz stosowny certyfikat akredytacji albo inny dokument potwierdzający spełnienie wymagań, o  których mowa 
w art. 28 ust. 1 i 3 ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodności i  nadzoru rynku.  
2. W przypadku podj ęcia decyzji, o  które j mowa w  art. 25h ust.  2, Prezes UTK zawiesza notyfikacj ę, ogranicza jej 
zakres lub cofa notyfikacj ę i o podjętej decyzji informuje Komisj ę Europejsk ą oraz pa ństwa cz łonkowskie Unii Europejskiej.  
3.258) Prezes UTK udziela, na żądanie Komisji Europejskiej, in formacji dotyczących podstawy dokonanych notyfik a-
cji autoryzowanych jednostek oceniających zgodność oraz działalności jednostek notyfikowanych, w  tym spełniania przez 
nie wymagań niezbędnych do udzielenia autoryzacji.  
Art. 25ia.259) 1.260) Jednostki notyfikowa ne w  odniesieniu do podsystemów „ sterowanie – urządzenia przytorowe ” 
lub „sterowanie – urządzenia pokładowe” uczestniczą w  działaniach grupy ds. ERTMS, o  której mowa w  art. 29 roz-
porządzenia Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 2016/796 z  dnia 11  maja 201 6 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii 
Europejskiej i  uchylenia rozporządzenia (WE) nr  881/2004.  
2. Jednostka notyfikowana informuje swoich pracowników o  działaniach, o  których mowa w  ust. 1. 
                                                           
254) Dodany przez art. 1 pkt 54 ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wszedł w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
255) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
256) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 lit. a ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku  31. 
257) Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. b ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
258) Dodany przez art. 1 pkt 8 lit. c ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
259) Dodany przez art. 1 pkt 9 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
260) Ze zmianą wprowadzoną prze z art. 1 pkt 55 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 98 – Poz. 1984  
 
3. Jednostka notyfikowana stosuje wytyczne opracowane przez Agenc ję, uwzglę dniające wyniki pracy grupy 
ds. ERTMS.  
4. W przypadku gdy jednostka notyfikowana uzna wytyczne, o  których mowa w  ust. 3, za niewłaściwe lub niemo ż-
liwe do stosowania, przekazuje swoje uwagi grupie ds. ERTMS odpowiedzialnej za stałą poprawę jakości  tych wytyc z-
nych celem ich omówienia i  nie stosuje tych wytycznych do czasu rozstrzygnięcia w  zakresie przekazanych uwag 
w ramach grupy ds. ERTMS.  
Art. 25ib.259) Wynagrodzenie kierownictwa jednostki notyfikowanej oraz jej pr acowników wykonujących ocenę 
zgodności nie może być uzależnione od liczby wykonanych ocen zgodności ani od wyników tych ocen.  
Art. 25ic.259) Jednostka notyfikowana przekazuje Agencji certyfikaty weryfikacji WE podsystemów, c ertyfikaty WE 
zgodności składników interoperacyjności oraz certyfikaty WE przydatności do stosowania składników interoperacyjności 
niezwłocznie po ich wydaniu.  
Art. 25id.259) Jednostki notyfikowane są obowiązane uczestniczyć  w pracach sektorowej grupy jednostek notyfik o-
wanych ustanowionej przez Komisję Europejską.  
Art. 25ie.259) 1. Prezes UTK, w  drodze decyzji, wyznacza podmiot do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej, 
jeżeli podmiot wnioskuj ący: 
1) posiada osobowość prawną;  
2) spełnia wymagania określone w  art. 28 ust. 1 pkt 2–6 i 9 ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgo d-
ności i  nadzoru rynku;  
3) posiada certyfikat akredytacji wydany zgodnie z  ustawą z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodności  
i nadzoru rynku, odpowiedni do zakresu wnioskowanego wyznaczenia.  
2. Podmiotem wyznaczonym do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej może zostać jednostka notyfikowana.  
3. W decyzji, o  której mowa w  ust. 1, Prezes UTK wskazuj e rodzaje podsystemów, do których oceny zgodności  jest 
uprawniona jednostka wyznaczona . 
4. Prezes UTK, w drodze decyzji, odmawia wyznaczenia podmiotu, o którym mowa w ust. 1, jeżeli podmiot wnioskujący 
nie posiada osobowości prawnej, nie spełnia wymagań ok reślonych w art. 28 ust. 1 pkt 2 –6 i 9 ustawy z dnia 13 kwie tnia 
2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku lub nie posiada certyfikatu akredytacji wydanego zgodnie z ustawą 
z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku od powiedniego do zakresu  wniosk owanego 
wyznaczenia.  
5. Jednostka wyznaczona może wystąpić do Prezesa UTK z wnioskiem o rozszerzenie zakresu uprawnień określ onych  
w decyzji, o której mowa w ust. 1. Prezes UTK, w drodze decyzji, rozszerza zakres uprawnień jedn ostki wyznacz onej po 
stwierdzeniu spełniania wymagań określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2 –6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o sy stemach 
oceny zgodności i nadzoru rynku oraz posiadania certyfikatu akredytacji wydanego  zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia  
2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku odpowiedniego do wnioskowanego rozszerzenia zakr esu uprawnień.  
6. W przypadku stwierdzenia naruszeń wymagań określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2 –6 i 9 ustawy z dnia 13 kwietnia 
2016 r. o systemach oceny zg odności i nadzoru rynku, nieposiadania certyfikatu akredytacji wydanego zg odnie z ustawą 
z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku odpowiedniego do zakresu  wyznaczenia lub 
niewypełniania obowiązków, o których mowa w art. 34 ust awy z dnia 13 kwietnia 2016 r . o systemach oceny zgodności 
i nadzoru rynku, Prezes UTK, w drodze decyzji, zaw iesza wyznaczenie jednostki, wyznaczają c termin usunięcia naruszeń 
stanowiących podstawę zawieszenia.  
7.25) Prezes UTK, w drodze decyzji, ogranicza zakres uprawnień przyznanych jed nostce wyznaczonej w decyzji, 
o której mowa w ust. 1 albo 5, w przypadku zaprzestania spełniania wymagań określonych w art. 28 ust. 1 pkt 2 –6 i 9 
ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach  oceny zgodności i nadzoru rynku oraz nieposiadania certyfikatu akredytacji  
wydanego zgodnie z ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku, w zakresie  nie-
zbędnym do przeprowadzania oceny zgodności określonych podsystemów n a zgodność z właściwymi krajowymi specyfik a-
cjami  technicznymi i dokumentami normalizacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie  zasadnicz ych wymaga ń 
systemu kolei . 
  
Dziennik  Ustaw  – 99 – Poz. 1984  
 
8. Prezes UTK, w drodze decyzji, cofa jednostce wyznaczenie w przypadku:  
1) bezskute cznego upływu terminu na usunięcie naruszeń stanowiących podstawę zawieszenia wyznaczenia;  
2) stwierdzenia wydawania certyfikatów weryfikacji podsystemu bez upr zedniego przeprowadzenia wymagan ych pr o-
cedur;  
3) złożenia przez jednostkę wyznaczoną pisemnej in formacji o zaprzestaniu wykonywania tej działalności.  
9. Prezes UTK zamieszcza w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie p odmiotowej Urzędu Transportu Ko lejowego  
wykaz jednostek wyznaczonych wraz ze wskazaniem zakresu ich uprawnień.  
10. Prezes UTK info rmuje Komisję Europejską i pozostałe państwa członkowskie Unii Europejskiej o wyznaczeniu  
podmiotu do wykonywania zadań jednostki wyznaczonej.  
11. Do jednostek wyznaczonych stosuje się art. 25ia, art. 25ib, art. 25j, art. 25o i art. 25r ustawy oraz art. 30  ust. 2, 
art. 33 i art. 34 ustawy z dnia 13 kwietnia 2016 r. o systemach oceny zgodności i nadzoru rynku.  
Art. 25j. 1. Prezes UTK sprawuje nadzór nad dzia łalnością jednostek notyfikowanych. Nadzór nad dzia łalnością 
jednostek notyfikowanych obejmuje równie ż czynno ści zwi ązane z  ocen ą zgodno ści powierzone do wykonania podmi o-
tom, o  których mowa w  art. 33 ust.  1 ustawy z  dnia 13  kwietnia 2016  r. o systemach oceny zgodno ści i nadzoru rynku.  
2. Prezes UTK mo że powierzy ć niektóre zadania z  zakresu nadzoru, o  który m mowa w  ust. 1, Polskiemu Centrum 
Akredytacji w  uzgodnieniu z  jego dyrektorem.  Prezes UTK ponosi odpowiedzialność za zadania powierzone Polskiemu 
Centrum Akredytacji.261) 
3. Prezes UTK zapewnia poufno ść informacji, które otrzymuje od jednostek notyfikowanyc h. 
Art. 25k.262) 1. W przypadkach odnowienia lub modernizacji podsystemów strukt uralnych, o których mowa 
w art. 25a ust. 2 pkt 1 lit. a –c, zarządca, przewoźnik kolejowy, użytkownik bocznicy kolejo wej, podmiot zamawiający, 
produ cent albo jego upoważniony prze dstawiciel przekazuje Prezesowi UTK dokumentację opisującą projekt. W terminie 
miesiąca od dnia wpływu dokumentacji Prezes UTK może zażądać odpowiednich  informacji uzupełniających, wy znacz a-
jąc termin nie dłuższy niż miesiąc do ich przedłożenia. Jeżeli Prez es UTK n ie zażądał informacji uzupełnia jących w te r-
minie miesiąca od wpływu dokumentacji, dokumentację tę uznaje się za kompletną.  
2. Prezes UTK, w terminie nie dłuższym niż 4 miesiące od dnia stwierdzenia kompletności dokumentacji lub od dnia 
upływu termi nu na przedłożenie odpowiednich informacji uzupełniających, zgodnie z u st. 1, może z urzędu nakazać, 
w drodze decyzji, uzyskanie nowego zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji podsystemu po odno wieniu lub mode r-
nizacji, jeżeli:  
1) przewidziane prace mogą  negatywnie oddziaływać na ogólny poziom bezpieczeństwa danego podsystemu;  
2) wymagają tego odpowiednie TSI;  
3) wymagają tego krajowe plany wdrażania odnośnej TSI lub  
4) zmienione są wartości parametrów, na podstawie których udzielono zezwolenia.  
3. Jeżeli  dokumentacja przekazana zgodnie z ust. 1 dotyczy podsystemu „s terowanie – urządzenia przytoro we”, 
obejmującego urządzenia europejskiego systemu sterowania pociągiem (ETCS ) lub globalnego kolejowego sys temu łąc z-
ności ruchomej (GSM -R), Prezes UTK przed wyda niem decyzji w sprawie nakazania uzyskania nowego zezwolenia na 
dopuszczenie do eksploatacji podsystemu po odnowieniu lub modernizacji zwraca się o opinię do Agencji.  
Art. 25l. 1.25) W przypadku stwierdzenia w  wyniku kontrol i, że podsystem lub składnik interoperacyjności nie spe ł-
nia zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , opłaty związane z  badaniami ponosi podmiot,  w stosunku do którego została 
przeprowadzona ta kontrola.  
2. Opłaty, o  których mowa w  ust. 1, ustala si ę na podstawi e uzasadnionych kosztów bada ń, z uwzgl ędnieniem rodzaju 
badanego  podsystemu lub sk ładnika interoperacyjno ści oraz stopnia skomplikowania i  zakresu przeprowadzonych bada ń. 
2a. Opłaty, o  których mowa w  ust. 1, ustala Prezes UTK, w  drodze postanowienia, na kt óre s łuży zażalenie.  
3. Opłaty, o  których mowa w  ust. 1, stanowią dochód budżetu państwa.  
4.25) W przypadku stwierdzenia w  wyniku kontroli, że podsystem lub składnik interoperacyjności spełnia zasadnicze 
wymagania systemu ko lei, opłaty związane z  badaniami ponosi budżet państwa.  
5. Do opłat, o  których mowa w  ust. 1, stosuje się przepisy o  postępowaniu egzekucyjnym w  administracji.  
                                                           
261) Zdanie drugie dodane przez art. 1 pkt 10 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnośniku 31. 
262) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 56 ustawy,  o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 100 – Poz. 1984  
 
Art. 25m.25) 1. W przypadku gdy w  wyniku kontroli Prezes UTK stw ierdzi, że składnik interoperacyjno ści lub po d-
system nie spe łnia zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , mo że, w drodze decyzji, na okres nie d łuższy ni ż 3 miesi ące, 
zakaza ć eksploatowania podsystemu lub sk ładnika interoperacyjno ści. 
2. W przypadku wszczęcia p ostępowania w  sprawie eksploatacji podsystemu lub składnika interoperacyjności ni e-
zgodnego z  zasadnicz ymi wymagania mi systemu kolei  Prezes UTK może, w  drodze decyzji, przedłużyć zakaz, o  którym 
mowa w  ust. 1, do czasu zakończenia postępowania.  
3. W przypad ku gdy Prezes UTK stwierdzi, że składnik interoperacyjności lub podsystem spełnia zasadnicze wym a-
gania systemu kolei , uchyla decyzję, o  której mowa w  ust. 1. 
Art. 25n. 1.25) Stroną postępowania jest podmiot, który podjął eks ploatację podsystemu strukturalnego bez uzyskania 
od Prezesa UTK zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji lub w  stosunku do którego Prezes UTK wydał zezwolenie na 
dopuszczenie do eksploatacji podsystemu niezgodnego z  zasadniczymi wymaganiami systemu kole i i w stosunku do którego  
postępowanie zostało wszczęte.  
2. Organizacja społeczna może występować z  żądaniem dopuszczenia jej do udziału w  postępowaniu, tylko w przy-
padku gdy podmiot będący stroną postępowania jest członkiem tej organizacji.  
Art. 25o. 1. Prezes UTK jest uprawniony do kontroli jednostek notyfikowanych.  
2. Czynności kontrolne przeprowadza się po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia wydan e-
go przez Prezesa UTK, które zawiera co najmniej:  
1) wskazanie podstawy prawnej;  
2) oznaczenie organu kontroli;  
3) datę i  miejsce wystawienia;  
4) imię i  nazwisko pracownika organu kontroli uprawnionego do wykonania kontroli oraz numer jego legitymacji służbowej;  
5) firmę przedsiębiorcy objętego kontrolą;  
6) określenie zakresu przedmiotowe go kontroli;  
7) wskazanie daty rozpoczęcia i  przewidywanego terminu zakończenia kontroli;  
8) podpis osoby udzielającej upoważnienia z  podaniem zajmowanego stanowiska lub funkcji;  
9) pouczenie o  prawach i  obowiązkach kontrolowanego przedsiębiorcy.  
3. Osoby upoważnione przez Prezesa UTK do dokonania kontroli są uprawnione do:  
1) wstępu na teren nieruchomo ści, obiektu i  lokalu jednostki notyfikowanej w  dniach i  godzinach jej pracy;  
2) żądania ustnych i  pisemnych wyjaśnień oraz okazania dokumentów związanych z  działalnością objętą notyfikacją;  
3) żądania udzielenia, w  wyznaczonym terminie, pisemnych i  ustnych wyjaśnień w  sprawach objętych zakresem ko n-
troli. 
4. Czynności kontrolnych dokonuje się w  obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej.  
5. Z przeprowadzonej kontroli sporz ądza si ę protokó ł i przedstawia kontrolowanej jednostce notyfikowanej.  
6. (uchylony)  
Art. 25p.  (uchylony)  
Art. 25r.263) Do przedstawiania Prezesowi UTK wszystkich niezb ędnych dokumentów i  materia łów oraz udzielania i n-
formacji , w zakresie niezb ędnym do ustalenia, czy podsystem spe łnia zasadnicze wymagania systemu kolei  i bezpiecze ń-
stwa kolei, s ą obowi ązani: producent albo jego upowa żniony przedstawiciel, inwestor, importer, dysponent, użytkownik 
bocznicy kolejowej, wykonawca moder nizacji, podmiot zamawiający, zarządca, przewo źnik oraz jednostka notyfikowana.  
Art. 25s. 1. Jednostki notyfikowane dokonuj ące oceny zgodno ści sk ładników interoperacyjno ści i podsystemów s ą 
obowi ązane do przekazywania informacji, wraz z  uzasadnieniem, o  zawieszonych lub cofni ętych certyfikatach zgodno ści 
Prezesowi UTK, a  także innym jednostkom notyfikowanym.  
                                                           
263) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnośniku 2, i zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 17 ustawy 
wymienionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 2021 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 101 – Poz. 1984  
 
2. Jednostki notyfikowane s ą obowi ązane do publikowania na swoich stronach internetowych, corocznie, w  terminie 
do ko ńca pierwszego kwarta łu: 
1) wykazu  wniosków o  dokonanie:  
a) weryfikacji WE podsystemu oraz o  dokonanie pośredniej weryfikacji WE podsystemu,  
b) oceny WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności;  
2) informacji o  wydanych:  
a) certyfikatach weryfikacji WE podsyste mu i przypadkach odmowy ich wydania,  
b)264)  pośrednich potwierdzeniach weryfikacji i przypadkach odmowy ich wydania,  
c) certyfikatach WE zgodności lub przydatności do stosowania składnika interoperacyjności i  przypadkach odm o-
wy ich wydania.  
Art. 25sa.25) Jeżeli obowiązujące specyfikacje europejskie nie spełniają zasadnicz ych wymaga ń systemu kolei , 
Prezes UTK informuje o tym Komisję Europejską.  
Art. 25t. (uchylony)265) 
Art. 25ta.266) 1. Minister właściwy do spraw transportu określi , w drodze rozporządzenia, dla systemu kolei Unii:  
1) zasadnicze wymagania systemu kolei;  
2) warunki przeprowadzania weryfikacji WE podsystemu;  
3) procedury oceny zgodności podsystemów z właściwymi krajowymi specyf ikacjami technicznymi i dokumen tami 
normal izacyjnymi, których zastosowanie umożliwia spełnienie zasadniczych wymagań systemu kolei, w tym moduły 
oceny zgodności, oraz wykaz parametrów pojazdu kolejowego do skontrolowania, w celu sprawdzenia zgodności 
technicznej między pojazdem kolejowym a siecią kolejową;  
4) zakres dokumentacji technicznej dołączanej do deklaracji weryfikacji WE podsystemu.  
2. Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się:  
1) obowiązujące TSI;  
2) konieczność zapewnienia jednostce notyfikowanej wszelkich informacji , które są niezbędne do właściwego prz e-
prowadzenia weryfikacji WE podsystemu;  
3) wymagania niezbędne dla zapewnienia bezpiecznego i niezakłóconego ruchu pojazdów kolejowych w systemie kolei 
Unii;  
4) konieczność przeprowadzenia procedur oceny zgodności pods ystemów w oparciu o moduły oceny zgodności;  
5) konieczność zapewnienia bezpieczeństwa przewozu osób i rzeczy;  
6) konieczność zapewnienia spójności dokumentacji technicznej dołączanej d o deklaracji weryfikacji WE pod systemu.  
Rozdział 4b  
Czas pracy pracownik ów kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne  
Art. 25u. 1. Do czasu pracy pracowników kolei wykonujących interoperacyjne usługi transgraniczne, tj. członków 
obsługi pociągu oddelegowanych do wykonywania interoperacyjnych usług transgranicznyc h na czas dłuższy niż godzina 
dziennie, stosuje się przepisy Umowy zbiorowej zawartej między Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) 
a Stowarzyszeniem Kolei Europejskich (CER) w  sprawie niektórych aspektów warunków pracy pracowników wykonuj ą-
cych pracę w  trasie, biorących udział w  świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych, stanowiącej załącznik do 
dyrektywy Rady 2005/47/WE z  dnia 18  lipca 2005  r. w sprawie umowy między Stowarzyszeniem Kolei Europejskich 
(CER) a  Europejską Federacją Praco wników Transportu (ETF) w  sprawie niektórych aspektów warunków pracy praco w-
ników wykonujących pracę w  trasie, uczestniczących w  świadczeniu interoperacyjnych usług transgranicznych w  sektorze 
kolejowym (Dz.  Urz. UE  L 195 z  27.07.2005, str.  15). 
                                                           
264) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 57 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
265) Przez art. 1 pkt 58 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
266) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 59 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 102 – Poz. 1984  
 
2. Przepisy  Umowy zbiorowej, o  której mowa w  ust. 1, stosuje się również do czasu pracy pracowników kolei w y-
konujących interoperacyjne usługi transgraniczne w  ramach transgranicznych przewozów pasażerskich, transgranicznych 
przewozów towarowych w  odległości nie więks zej niż 15  kilometrów od granicy oraz przewozów między granicznymi 
stacjami kolejowymi: Rzepin, Tuplice, Zebrzydowice.  
3. Przez transgraniczne przewozy pasażerskie, o  których mowa w  ust. 2, rozumie się wojewódzkie przewozy pas a-
żerskie, o  których mowa w  przepisach ustawy z  dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym realizowane 
w strefie transgranicznej.  
4. Przepisy Umowy zbiorowej, o  której mowa w  ust. 1, stosuje się również do czasu pracy pracowników kolei w y-
konujących interoperacyjne usługi  transgraniczne w  pociągach, które zaczynają i  kończą bieg na terytorium Rzeczyposp o-
litej Polskiej, a  korzystają z  infrastruktury kolejowej innego państwa obcego, nie zatrzymując się na jego terytorium.  
Art. 25w.  W zakresie uregulowanym w  Umowie zbiorowej,  o której mowa w  art. 25u ust.  1, nie stosuje się przepisów  
Kodeksu pracy, chyba że przepisy te są korzystniejsze dla pracownika.  
Rozdział 4c267) 
Krajowy rejestr maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe  
Art. 25x. 1. Prezes UTK, w celu realizacji zadania, o którym mowa w art. 13 ust.  1a pkt 7b, prowadzi w systemie  
teleinformatycznym krajowy rejestr maszynistów i  prowadzących pojazdy kolejowe, który zawiera dane dotyczące 
maszynistów, prowadzących pojazdy kolejowe, kandydatów na maszynistów i kandydatów na p rowadzących pojazdy  
kolejowe.  
2. W rejestrze, o którym mowa w ust. 1, gromadzi się dane:  
1) w przypadku osób, o których mowa w ust. 1:  
a) imię (imiona) i nazwisko,  
b) datę i miejsce urodzenia,  
c) obywatelstwo i numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadają cej numeru PESEL – serię, numer i nazwę  
dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument,  
d) dotyczące uprawnień do wykonywania czynności na stanowiskach, o których mowa w art. 22d ust. 1,  
e) dotyczące odbytych szkoleń, po uczeń okresowych oraz pouczeń doraźnych,  
f) dotyczące przeprowadzonych sprawdzianów wiedzy i umiejętności,  
g) dotyczące orzeczeń stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do uzyskania albo 
zachowania ważności świadectwa maszynisty lub l icencji maszynisty albo pracy na stanowisku prowadząc e-
go pojazd kolejowy,  
h) o miejscu zatrudnienia,  
i) o formie zatrudnienia,  
j) o stanowisku pracy;  
2) w przypadku maszynistów oraz kandydatów na maszynistów − informacje z  rejestru licencji maszynistów 
i rejestru świadectw maszynistów, o których mowa w decyzji Komisji z dnia 29 października 2009 r. w spr a-
wie przyjęcia podstawowych parametrów rejestrów licencji maszynisty i świadectw uzupełniających określ o-
nych w dyrektywie 2007/59/WE Parlamentu Europejskieg o i Rady (Dz. Urz. UE L 8 z 13.01.2010, str. 17, 
z późn. zm.268)); 
3) w przypadku prowadzących pojazdy kolejowe dane dotyczące:  
a) przeprowadzonych egzaminów,  
b) wydanych dokumentów upoważniających do wykonywania czynności na stanowisku kolejowym,  
c) praw ki erowania pojazdem kolejowym;  
                                                           
267) Rozdział dodany przez art. 1 pkt 18 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
268) Zmiana wymienio nej decyzji została ogłoszona w Dz. Urz. UE L 68 z 07.03.2012, str. 42.  
  
Dziennik  Ustaw  – 103 – Poz. 1984  
 
4) w przypadku ośrodków szkolenia, które przeprowadziły szkolenie na licencję maszynisty, szkolenie na świ a-
dectwo maszynisty lub sprawdzian wiedzy i  umiejętności, dane obejmujące:  
a) numer NIP lub REGON oraz firmę,  
b) numer wpi su do rejestru, o którym mowa w art. 22a ust. 1 pkt 2;  
5) w przypadku egzaminatorów, którzy prowadzą egzaminy na licencję maszynisty, egzaminy na świadectwo 
maszynisty lub sprawdziany wiedzy i umiejętności, dane obejmujące:  
a) imię (imiona) i nazwisko egza minatora,  
b) numer wpisu do rejestru egzaminatorów, o którym mowa w art. 22be ust. 1.  
3. Dane, o których mowa w ust. 2, wprowadza do rejestru, o którym mowa w  ust. 1: 
1) ośrodek szkolenia – w zakresie danych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. e i f,  
2) przewoźnik kolejowy lub zarządca – w zakresie danych pochodzących z rejestru świadectw maszynistów oraz 
danych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. d i h –j, 
3) podmiot uprawniony do wydania prawa kierowania pojazdem kolejowym – w zakresie danych, o których 
mowa w ust. 2 pkt 1 lit. h –j i ust. 2 pkt 3,  
4) podmiot uprawniony do przeprowadzania badań lekarskich kandydatów na maszynistów, maszynistów lub 
prowadzących pojazdy kolejowe – w zakresie danych, o których mowa w ust. 2 pkt 1 lit. g  
– za pomocą systemu tele informatycznego obsługującego rejestr, nie później niż w  terminie 3 dni roboczych 
od dnia zaistnienia zdarzenia powodującego obowiązek wprowadzenia danych.  
4. Prezes UTK udostępnia usługi sieciowe umożliwiające zintegrowanie systemów teleinformatycznych ob słu-
gujących zadania realizowane przez podmioty, o których mowa w ust. 3, z systemem teleinformatycznym obsług u-
jącym rejestr, o którym mowa w ust. 1.  
5. Dane gromadzone w rejestrze, o którym mowa w ust. 1, przechowuje się:  
1) przez okres 2 lat od dnia ukońc zenia szkolenia na licencję maszynisty – w przypadku osób, o których mowa 
w art. 13 ust. 1a pkt 1b lit. a;  
2) do dnia upływu terminu, o którym mowa w art. 22 ust. 5 – w przypadku osób , o których mowa w art. 13 
ust. 1a pkt 1b lit. b.  
Art. 25y. 1. Dane maszy nisty, kandydata na maszynistę lub prowadzącego pojazdy kolejowe, zgromadzone 
w rejestrze, o którym mowa w art. 25x ust. 1, udostępnia się przewoźnikowi kolejowemu lub zarządcy, na rzecz 
których maszynista, kandydat na maszynistę lub prowadzący pojazdy kol ejowe świadczy pracę lub usługi, za p o-
średnictwem systemu teleinformatycznego obsługującego rejestr.  
2. Dane zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w art. 25x ust. 1, udostępnia się osobie, której te dane dotyczą,  
Państwowej Komisji Badania Wypadków Kolejo wych, Państwowej Inspekcji Pracy oraz innym podmiotom, jeżeli 
są one niezbędne do realizacji ich ustawowych zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa systemu kolej o-
wego. Dane udostępnia się w postaci elektronicznej za pomocą środków komunikacji elektr onicznej w rozumieniu 
art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o  świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2020 r. poz. 344). Dane 
udostępnia się na uzasadniony wniosek.  
3. Podmiotom, o których mowa w ust. 1, dostęp do swoich danych przyznaje elek tronicznie maszynista, kandydat  
na maszynistę lub prowadzący pojazdy kolejowe w  celu realizacji umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej.  
4. W przypadku rozbieżności między danymi zgromadzonymi w rejestrze, o  którym mowa w art. 25x ust. 1, 
a danymi zawartymi  w rejestrze PESEL lub w  rejestrze REGON, rozstrzygające są dane zgromadzone w tych rej e-
strach.  
5. Prezes UTK aktualizuje dane zgromadzone w rejestrze, o którym mowa w  art. 25x ust. 1, w tym dokonuje 
ich zmiany lub usunięcia z rejestru, na uzasadniony wnio sek podmiotu obowiązanego do wprowadzania danych.  
  
Dziennik  Ustaw  – 104 – Poz. 1984  
 
6. Minister właściwy do spraw transportu, po uzyskaniu opinii Prezesa UTK, określi, w drodze rozporządzenia:  
1) sposób prowadzenia rejestru, o którym mowa w art. 25x ust. 1, oraz jego aktualizacji, w tym wp rowadzania, 
zmiany, udostępniania i usuwania danych,  
2) wymagania techniczne i jakościowe w zakresie danych wprowadzanych do rejestru, o którym mowa w art. 25x 
ust. 1  
– mając na względzie prawidłowość wykonywania przez poszczególne podmioty zadań wynikając ych z ustawy oraz 
zapewnienie wysokiej jakości danych zawartych w  rejestrze, o którym mowa w art. 25x ust. 1, i jego referencyjny 
charakter.  
7. Dane, o których mowa w ust. 1, podlegają zabezpieczeniom zapobiegając ym nadużyciom lub niezgodnemu 
z prawem dost ępowi lub przekazywaniu polegającym co najmniej na:  
1) dopuszczeniu do przetwarzania danych osobowych wyłącznie osób posiadających pisemne upoważnienie wydane  
przez administratora danych;  
2) pisemnym zobowiązaniu osób upoważnionych do przetwarzania danych osobowych do zachowania ich w taje m-
nicy. 
Rozdział 5  
(uchylony)  
Rozdział 5a  
Państwowa Komisja Badania Wypadków Kolejowych  
Art. 28a. 1. Stała i  niezależna Państwowa Komisja Badania Wypadków Kolejowych, zwana dalej „Komisją”, pr o-
wadzi badania poważnych wypadk ów, wypadków i  incydentów.  
2. (uchylony)  
3. W skład Komisji wchodzą członkowie stali, w  tym: przewodniczący, dwóch zastępców, sekretarz i  pozostali 
członkowie stali.  
3a. Członkowie Komisji są uprawnieni do prowadzenia postępowań, o  których mowa w  art. 28e ust. 1, 2 i  2a. 
4. W skład Komisji mogą wchodzić również członkowie doraźni, wyznaczani przez przewodniczącego Komisji do 
udziału w  postępowaniu, z  listy członków doraźnych i  ekspertów prowadzonej przez przewodniczącego Komisji.  
5. W zakresie nawiązywania i rozwiązywania stosunku pracy do członków stałych Komisji stosuje się przepisy 
Kodeksu pracy, z  zastrzeżeniem przepisów niniejszej ustawy. Z  dniem powołania z  członkiem Komisji zawiera się umowę 
o pracę.  
6. Przewodniczącego Komisji powołuje minister właśc iwy do spraw wewnętrznych.  
6a. Przewodniczący Komisji kieruje jej pracami i  reprezentuje Komisję na zewnątrz.  
7. Zastępców przewodniczącego i  sekretarza Komisji powołuje i  odwołuje minister właściwy do spraw wewnętr z-
nych, na wniosek przewodniczącego Komisj i. 
8. Członka stałego Komisji powołuje minister właściwy do spraw wewnętrznych, po zasięgnięciu opinii przewodn i-
czącego Komisji.  
9. Minister właściwy do spraw wewnętrznych:  
1) odwołuje członka Komisji w  przypadku niespełniania wymagań, o  których mowa w  ust. 10; 
2) po zasięgnięciu opinii przewodniczącego Komisji może odwołać członka Komisji na wniosek uchwalony be z-
względną większością głosów członków stałych Komisji w  głosowaniu tajnym.  
9a. Minister właściwy do spraw wewnętrznych może odwołać członka Komisji  z funkcji przewodniczącego Komisji 
na wniosek uchwalony bezwzględną większością głosów członków stałych Komisji w  głosowaniu tajnym.  
10. Członkiem Komisji może zostać osoba, która:  
1) jest obywatelem polskim i  korzysta z  pełni praw publicznych;  
2) posiada  pełną zdolność do czynności prawnych;  
  
Dziennik  Ustaw  – 105 – Poz. 1984  
 
3) nie była karana za przestępstwo popełnione umyślnie;  
4) spełnia wymagania w  zakresie wykształcenia ; 
5) nie świadczy pracy lub usług na rzecz zarządcy, przewoźnika kolejowego lub użytkownika bocznicy kolejowej.  
11. Członkostwo w  Komisji wygasa z  chwilą śmierci albo przyjęcia rezygnacji złożonej ministrowi właś ciwemu do 
spraw wewnętrznych, po uprzednim powiadomieniu przewodniczącego Komisji.  
12. W skład Komisji mogą wchodzić specjaliści z  zakresu:  
1) prowadzenia ruch u kolejowego;  
2) projektowania, budowy i  utrzymania linii kolejowych, węzłów i  stacji kolejowych;  
3) urządzeń zabezpieczenia i  sterowania ruchem kolejowym i  łączności;  
4) pojazdów kolejowych;  
5) elektroenergetyki kolejowej;  
6) przewozu koleją towarów niebe zpiecznych.  
13.269) Za specjalistów z  danego zakresu uważa się osoby posiadające wykształcenie wyższe, odpowiednie uprawni e-
nia oraz co najmniej pięcioletnią praktykę zawodową w  danej dziedzinie lub osoby posiadające wykształcenie średnie  lub 
średnie branżowe , odpowiednie uprawnienia oraz co najmniej dziesięcioletnią praktykę zawodową w  danej dziedzinie.  
13a. Komisja podejmuje rozstrzygnięcia w  formie uchwały.  
14. Członkowie Komisji, podejmując uchwałę, o  której mowa w  art. 28l ust.  1, kierują się zasadą swobo dnej oceny 
dowodów i  nie są związani poleceniem co do treści podejmowanych uchwał.  
15. (uchylony)  
16. Członkom doraźnym Komisji przysługuje wynagrodzenie ustalone w  umowie cywilnoprawnej.  
17. Członek Komisji nie może występować w  roli świadka, a  także wyko nywać czynności biegłego przed sądem lub 
innym organem w  zakresie postępowań prowadzonych przez Komisję.  
18. W pracach Komisji uczestniczą, w  miarę potrzeb, eksperci z  listy członków doraźnych i  ekspertów, a  także pr a-
cownicy obsługi.  
19. Ekspertom za udzia ł w pracach Komisji oraz sporządzanie opinii lub ekspertyzy przysługuje wynagrodzenie ust a-
lone w  umowie cywilnoprawnej.  
Art. 28b. 1. Do czasu pracy członka stałego Komisji stosuje się przepisy Kodeksu pracy, z  zastrzeżeniem przepisów 
niniejszej ustawy.  
2. Okres rozliczeniowy czasu pracy członków stałych Komisji nie może przekraczać 4  miesięcy.  
3. Rozkład czasu pracy jest ustalany na okres nie krótszy niż 2  tygodnie, a  w razie zaistnienia poważnego wypadku, 
wypadku lub incydentu – na bieżąco.  
4. W razie zais tnienia poważnego wypadku, wypadku lub incydentu dobowy wymiar czasu pracy członka Komisji 
może być wydłużony do 16  godzin.  
5. Okres odpoczynku po wydłużeniu czasu pracy, o  którym mowa w  ust. 4, nie może być krótszy niż 8  godzin, pozostały  
czas odpoczynku stanowiący różnicę między liczbą przepracowanych godzin a  liczbą godzin udzielonego odpoczynku 
udziela się członkowi Komisji w  okresie 7  dni od zakończenia pracy w  przedłużonym dobowym wymiarze czasu pracy.  
6. W razie zaistnienia poważnego wypadku, wypadku  lub incydentu odpoc zynek, o  którym mowa w  art. 133 Kodeksu  
pracy, może być udzielony w  ciągu 7  dni od dnia, w  którym ten odpoczynek był przewidziany.  
7.270) Członek Komisji pozostaje poza normalnymi godzinami pracy w  gotowości do podjęcia czynności badawczy ch 
(dyżur). Za czas dyżuru przysługuje wynagrodzenie w  wysokości wynikającej z  liczby godzin pozostawania na dyżurze 
pomnożonej przez 30% stawki godzinowej wynikającej z  wynagrodzenia zasadniczego członka Komisji.  
                                                           
269) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 19 ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4; wszedł w życie z dniem 26 sierpnia 
2021 r.  
270) Ze zmianą wprowadzo ną przez art. 1 pkt 60 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 106 – Poz. 1984  
 
8. W momencie powiadomienia o  konieczności  przystąpienia do czynności badawczych członek Komisji jest ob o-
wiązany do niezwłocznego podjęcia tych czynności.  
9. Czas dojazdu na miejsce zdarzenia, liczony od momentu powiadomienia członka Komisji o  konieczności przystąpi e-
nia do badania poważnego wypadk u, wypadku lub incydentu do momentu przybycia na to miejsce, a  także czas powrotu 
z tego miejsca do siedziby Komisji lub miejsca zamieszkania, wlicza się do czasu pracy.  
10. Przewodniczący Komisji może oddelegować członka Komisji do wykonywania zadań poza jego stałym miejscem 
ich wykonywania.  Okres oddelegowania określa przewodniczący Komisji.  
11. Do członków Komisji nie stosuje się przepisu art.  1515 § 2 zdanie drugie Kodeksu pracy.  
Art. 28c. Do członków stałych Komisji stosuje się odpowiednio przepisy art . 21–24, 26, 28 i  421 ustawy z  dnia 
16 września 1982  r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz.  U. z 2020 r. poz.  537). 
Art. 28d. 1. Minister właściwy do spraw wewnętrznych zapewnia z  części budżetu państwa, której jest dyspone n-
tem, środki na prowadzenie d ziałalności Komisji i  jej obsługę, w  tym w  szczególności na wynagrodzenia jej członków 
stałych, członków doraźnych, ekspertów, pracowników obsługi oraz na wyposażenie techniczne, koszty szkolenia, tłum a-
czeń i  prowadzenia jej strony internetowej, a  także ko szty wykonywanych na zlecenie przewodniczącego Komisji ekspe r-
tyz, badań i  analiz, koszty publikacji materiałów, oraz zapewnia właściwe zasoby niezbędne do prawidłowej realizacji 
zadań Komisji.  
2. Obsługę Komisji zapewnia urząd obsługujący ministra właściwe go do spraw wewnętrznych.  
2a. Minister właściwy do spraw wewnętrznych wydaje członkowi Komisji legitymację.  
2b. Członek Komisji jest obowiązany do zwrotu legitymacji z  dniem jego odwołania albo z  dniem upływu terminu 
ważności legitymacji.  
3. Minister właśc iwy do spraw wewnętrznych określi, w  drodze rozporządzenia, wzór legitymacji członka Komisji, 
mając na uwadze konieczność umieszczenia danych niezbędnych do identyfikacji tych osób.  
4. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w  drodze zarządzenia, regulamin działania Komisji, liczbę jej 
członków stałych oraz strukturę organizacyjną, uwzględniając charakter wykonywanych przez nią zadań i  konieczność 
zapewnienia odpowiednich zasobów niezbędnych do prawidłowej realizacji zadań Komisji.  
Art. 28e. 1. Kom isja prowadzi postępowanie po każdym poważnym wypadku.  
2.271) Komisja może prowadzić postępowanie w odniesieniu do wypadku lub incydentu, które w nie znacznie zmi e-
nionych warunkach byłyby poważnymi wypadkami powodującymi zaprzestanie funkcjonowania podsystemó w struktura l-
nych lub składników interoperacyjności.  
2a. Komisja może prowadzić postępowanie w  odniesieniu do wypadku i  incydentu innego niż określony w  ust. 2, 
o ile zaistniały okoliczności uzasadniające podjęcie takiego postępowania.  
3. Decyzję o  podjęciu  postępowania w  sprawie wypadku lub incydentu, o  którym mowa w  ust. 2 i 2a, podejmuje 
przewodniczący Komisji, biorąc pod uwagę:  
1) wagę wypadku lub incydentu;  
2) czy wypadek lub incydent tworzy serię wypadków lub incydentów odnoszących się do systemu jako całości;  
3)272)  wpływ wypadku lub incydentu na bezpieczeństwo kolei;  
4) wnioski zarządców, przewoźników kolejowych, użytkowników bocznic kolejowych, ministra właściwego do spraw 
transportu, ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Prezesa UTK lub państw c złonkowskich Unii Europe j-
skiej.  
3a.273) Decyzję o podjęciu postępowania w sprawie wypadku lub incydentu, o których mowa w ust. 2, przewodniczący  
Komisji podejmuje nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania zgłoszenia, o którym mowa w art. 28g ust.  1 i 2.  
4. W terminie tygodnia od dnia podjęcia decyzji o  rozpoczęciu postępowania Komisja informuje o  tym Agencję,  
podając datę, czas i  miejsce zdarzenia, jak również jego rodzaj i  skutki obejmujące o fiary śmiertelne, osoby ranne i odnie-
sione przez nie r any oraz poniesione straty materialne.  
                                                           
271) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 61 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
272) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 61 lit.  b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
273) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 61 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 107 – Poz. 1984  
 
Art. 28f. 1. Zakres postępowania i  procedury ustala Komisja w  zależności od wni osków, jakie zamierza uzyskać 
z poważnego wypadku, wypadku lub incydentu w  celu poprawy bezpieczeństwa, z  uwzględnieniem przepisów art.  28h, 28j 
i 28k. 
2. Postępowanie jest prowadzone przez Komisję niezależnie od prowadzonych w  tym samym czasie postępowań 
karnych lub innych postępowań mających na celu ustalenie winy lub odpowiedzialności. Postępowania te nie mogą uni e-
możliwiać lub opóźniać badania poważnego wypadku, wypadku lub incydentu prowadzonego przez Komisję.  
3. Postępowania prowadzone przez Komisję nie rozstrzygają o  winie lub odpowiedzialności.  
Art. 28g.274) 1. Zarządcy, przewoźnicy kolejowi i użytkownicy bocznic kolejowych są obowiąza ni do natychmiastow e-
go zgłaszania poważnych wypadków, wypadków i incydentów Komisji oraz Prezesowi UTK, a także do przekazywania 
związ anych z nimi wszelkich posiadanych informacji na żądanie tych organów.  
2. Prezes UTK zgłasza Komisji wypadki i incydenty, o których mowa w art. 28e ust. 2 i 2a, które w jego ocenie 
spełniają przesłanki określone w tych przepisach, oraz przekazuje Komisji wszelkie posiadane informacje.  
3. Zgłoszenia, o których mowa w ust. 1 i 2, są niezwłocznie uaktualniane lub uzupełniane, w przypadku uzy skania 
dodatkowych informacji przez zgłaszającego.  
Art. 28h. 1. W  przypadku podjęcia postępowania, o  którym mowa w  art. 28e ust.  1, 2 lub 2a, Komisja w  możliwie 
najkrótszym czasie przystępuje  do: 
1) badania stanu istniejącego infrastruktury ko lejowej, w  tym urządzeń sterowania ruchem kolejowym i  sygnalizacji 
oraz pojazdów kolejowych;  
2) zabezpieczenia dokumentacji mającej związek z  poważnym wypadkiem, wypadkiem lub incydentem;  
3) zabezpieczenia danych zarejestrowanych przez urządzenia rejestruj ące w  celu poddania ich badaniom lub analizom;  
4) przesłuchania personelu pociągu i  innych pracowników kolei uczestniczących w  poważnym wypadku, wypadku lub 
incydencie oraz innych świadków lub ma dostęp do wyników przesłuchań.  
1a. W związku z  badaniem powa żnych wypadków, wypadków lub incydentów Komisja jest uprawniona do przetw a-
rzania danych osobowych, o  których mowa w  art. 9 ust. 1 rozporządzenia 2016/679, w  zakresie danych dotyczących 
zdrowia.  
1b. Komisja wykonuje obowiązek, o  którym mowa w  art. 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia 2016/679, przy pierwszej 
czynności skierowanej do osoby, której dane dotyczą, chyba że informacje, o  których mowa w  art. 13 ust. 1 i 2 rozporz ą-
dzenia 2016/679, są w  posiadaniu tej osoby, a  zakres tych informacji lub ich treść nie uległy  zmianie.  
2.275) Członkowie Komisji, po okazaniu legitymacji członka Komisji, są upoważnieni do:  
1) natychmiastowego dostępu do miejsca wypadku lub incydentu, pojaz dów kolejowych, ich wraków i za wartości oraz 
urządzeń i budynków związanych z prowadzeniem ruc hu kolejowego;  
2) natychmiastowego dostępu do protokołów oględzin i otwarcia zwłok ofiar śmier telnych poważnych wy padków;  
3) natychmiastowego dostępu do rejestratorów pokładowych i ich odczytów, a także innych zapisów;  
4) natychmiastowego dostępu do wszyst kich informacji lub zapisów mających znaczenie w postępowaniu, w tym p o-
siadanych przez zarządcę, przewoźnika kolejowego, użytkownika bocznicy kolejowej, podmiot odpowiedzialny za 
utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), Urząd Tra nsportu Kolejowego, a także pro ducentów  pojazdów, infrastru k-
tury kolejowej i urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz innych podmiotów związanych z zaistnieniem zdarzenia;  
5) żądania od związanych z poważnym wypadkiem, wypadkiem lub i ncydentem jednostek organizacyjnych  natychmi a-
stowej pomocy w prowadzeniu postępowania oraz dostarczenia potrzebnych materiałów i ekspertyz;  
6) wysłuchania osób;  
7) wstępu na obszar kolejowy;  
8) jazdy w kabinie pojazdów kolejowych z napędem;  
9) inspekcji zarządców, przewoźników kolejowych, użytkowników bocz nic kolejowych i podmiotów odpo wiedzia l-
nych za utrzymanie pojazdu kolejowego (ECM), a także producentów pojazdów, infrastruktury kolejowej i urządzeń 
sterowania ruchem kolejowym oraz innych podmiotów związanych z zaistnieniem zdarzenia w sprawach bezpi e-
czeństwa ruchu kolejowego.  
                                                           
274) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 62 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
275) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 63 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 108 – Poz. 1984  
 
2a. Eksperci biorący udział w  pracach Komisji korzystają z  uprawnień przysługujących członkom Komisji, okreś -
lonych w  ust. 2, po okazaniu stosownego upoważnienia wydanego przez przewodniczącego Komisji, w  zakresie w  nim 
określonym.  
3. Komisja powinna po przeprowadzeniu niezbędnych badań i  czynności w  możliwie najkrótszym czasie umożliwić 
zarządcy udostępnienie infrastruktury kolejowej dla ruchu kolejowego.  
3a.276) W przypadku postępowań dotyczących pojazdów kolejowych posiadających zezw olenie na wprowadzenie do 
obrotu wydane przez Agencję lub przewoźników kolejowych, którym Agencja wydała jednolity certyfikat bezpiecze ń-
stwa, Komisja może zwrócić się do Agencji w  celu przedstawienia przez nią wyjaśnień lub przekazania niezbędnych i n-
formac ji, dokumentów i  zapisów dotyczących tych pojazdów kolejowych lub przewoźników kolejowych.  
4. W celu zapewnienia poufności prowadzonego badania w  sprawie poważnego wypadku, wypadku lub incydentu 
uzyskane przez Komisję:  
1) dowody z  wysłuchania osób oraz inn e dokumenty sporządzane lub otrzymane przez Komisję w  trakcie badania 
poważnego wypadku, wypadku lub incydentu,  
2) zapisy ujawniające tożsamość osób wysłuchanych w  trakcie badania poważnego wypadku, wypadku lub incydentu,  
3) informacje dotyczące osób, któr e uczestniczyły w  poważnym wypadku, wypadku lub incydencie, mające charakter 
informacji szczególnie chronionych lub prywatnych, w  tym informacji dotyczących ich stanu zdrowia  
– nie mogą być udostępnione przez Komisję ani organom procesowym w  postępowaniu k arnym, ani żadnym innym org a-
nom prowadzącym postępowanie mające na celu ustalenie odpowiedzialności lub winy.  
5. Udostępnienie dowodów, dokumentów, zapisów i  informacji, o  których mowa w  ust. 4, może być dokonane w y-
łącznie na potrzeby postępowania przygoto wawczego, sądowego, sądowo -administracyjnego lub innego postępowania za 
zgodą sądu, jeżeli sąd uzna, że nadrzędny interes społeczny uzasadnia ich ujawnienie. Właściwy do rozpoznania sprawy 
jest Sąd Okręgowy w  Warszawie.  
Art. 28i.277) Komisja może zwrócić si ę do podmiotów prowadzących postępowanie w sprawie poważnych wypadków , 
wypad ków lub incydentów w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej lub Agencji o konsultacje eksperckie, 
przeprowadzenie ekspertyz, badań technicznych, analiz i ocen, o ile taka  pomoc  nie zagraża niezależności Komi sji. 
Art. 28j. 1. W  przypadku gdy nie ma możliwości ustalenia, w  którym państwie wydarzył się poważny wypadek, wypadek 
lub incydent, lub jeżeli wydarzył się na granicy lub w  jej pobliżu, Komisja uzgadnia z  właściwymi po dmiotami prowadzącymi 
postępowanie w  sprawie poważnych wypadków, wypadków lub incydentów w  innych państwach członkowskich Unii Eur o-
pejskiej, który z  podmiotów prowadzi postępowanie, lub uzgadnia prowadzenie postępowania we współpracy.  
2. W przypadku prowad zenia postępowania przez Komisję podmiot, z  który m przeprowadzono uzgodnienia, o których  
mowa w  ust. 1, ma prawo do udziału w  postępowaniu i  do uzyskania jego pełnych wyników.  
3.278) Komisja zaprasza do udziału w postępowaniu podmioty prowadzące post ępowanie  w sprawie poważnych w y-
padków, wypadków lub incydentów z państw członkowskich Unii Europejskiej, jeżeli:  
1) przewoźnik kolejowy mający siedzibę w jednym z tych państw członkowskich i dla którego wydano w nim licencję 
brał udział w poważnym wypadku, wypadku  lub incydencie;  
2) pojazd lub pojazdy kolejowe zarejestrowane lub utrzymywane w jednym z tych państw członkowskich uczestniczyły 
w poważnym wypadku, wypadku lub incydencie.  
4.279) Zaproszone przez Komisję podmioty, o  których mowa w  ust. 3, mają prawo do udz iału w postępowaniu i  do 
uzyskania jego pełnych wyników, a  personel tych podmiotów jest uprawniony do korzystania z  uprawnień  przysługuj ą-
cych członkom Komisji, o  których mowa w  art. 28h ust.  2. 
Art. 28ja.280) Komisja uczestniczy we współpracy międzynarodowej  krajowych organów dochodzeniowych Unii Eur o-
pejskiej , wspieranej przez Agencję, zgodnie z  art. 38 ust. 2 i 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i  Rady (UE) 
2016/796 z  dnia 11  maja 2016  r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i  uchylenia rozpo rządzenia (WE) 
nr 881/2004.  
                                                           
276) Dodany przez art. 1 pkt 63 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
277) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 64 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
278) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 65 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
279) Dodany przez art.  1 pkt 65 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
280) Dodany przez art. 1 pkt 66 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 109 – Poz. 1984  
 
Art. 28jb.280) Komisja może uczestniczyć w  programie wzajemnych ocen realizowanym w  ramach współpracy mi ę-
dzynarodowej krajowych organów dochodzeniowych Unii Europejskiej.  
Art. 28k. 1. Komisja prow adzi postępowanie w  sposób pozwalający na wysłuchanie uczestników, świadków 
i innych zainteresowanych oraz umożliwia im dostęp do wyników postępowania.  
2.281) O prowadzonym postępowaniu i jego postępach Komisja informuje właściwego zarządcę, przewoźnika kol e-
jowego, użytkownika bocznicy kolejowej, Agencję, Prezesa UTK, organ prowadzący postępowanie przygotowawcze, 
poszkodowanych, osoby bliskie ofiarom śmiertelnym, właścicieli zniszczonego mienia, producentów, służby ratunkowe 
oraz innych zainteresowanych w mia rę możliwości, umożliwiając im przedkładanie opinii lub informacji w sprawie p o-
stępowania i wnoszenie uwag do projektów raportów, o których mowa w art. 28l ust. 1, 5a i 6.  
Art. 28l. 1. Komisja sporządza raport z  postępowania zawierający zalecenia w  zakresi e poprawy bezpieczeństwa 
oraz zapobiegania poważnym wypadkom, wypadkom lub incydentom, przyjmując uchwałę w  tym zakresie.  
1a. W przypadku konieczności niezwłocznego podjęcia działań w  celu poprawy bezpieczeństwa przewodniczący 
Komisji może wydać zalecenia w tym celu w  trakcie trwania danego postępowania.  
2. Zalecenia w  zakresie poprawy bezpieczeństwa oraz zapobiegania poważnym wypadkom, wypadkom lub incyde n-
tom nie mogą obejmować ustalania winy lub odpowiedzialności.  
3. (uchylony)282) 
4. Komisja przekazuje rap ort z postępowania:  
1) Agencji;  
2)283)  podmiotom innym niż Agencja, o których mowa w art. 28k ust. 2, oraz zainteresowanym podmiotom w innych pa ń-
stwach  członkowskich Unii Europejskiej – na ich wniosek.  
5. Komisja ogłasza raport z  postępowania niezwłocznie p o jego sporządzeniu, nie później jednak niż 12  miesięcy od 
dnia zdarzenia.  
5a.284) Jeżeli nie jest możliwe ogłoszenie raportu z  postępowania w  terminie 12  miesięcy od dnia zdarzenia, Komisja 
ogłasza tymczasowe raporty z  postępowania najpóźniej w  każdą kolejn ą rocznicę zaistnienia zdarzenia, aż do dnia ogł o-
szenia raportu z  postępowania.  
6. Komisja sporządza roczny raport z  prac Komisji w  roku poprzednim, zawierający wydane zalecenia w  zakresie 
poprawy bezpieczeństwa i  działania podjęte zgodnie z  tymi zalecenia mi, oraz przesyła go do Agencji. Roczny raport jest 
ogłaszany i  przesyłany do Agencji nie później niż do dnia 30  września.  
7.285) Komisja ogłasza raporty, o których mowa w ust. 1, 5a i 6, w sposób określony w regulaminie działania Komisji.  
8.285) Zalecenia, o których mowa w ust. 1, 1a i 6, są kierowane do Prezesa UTK, a w uzasadnionych przypadkach do 
Agencji i innych zainteresowanych podmiotów, w tym podmiotów w innych państwach członkowskich Unii Eu ropejskiej.  
8a. Prezes UTK d okonuje analizy skierowanych do niego zaleceń uwzględniając konieczność zapewnienia system o-
wego podejścia do zarządzania bezpieczeństwem i  minimalizacji ryzyka w  transporcie kolejowym.  
8b. Prezes UTK może uwzględnić zalecenia i  przyjąć je do realizacji lub  przekazać je w  całości albo w  części do realiz a-
cji zarządcom, przewoźnikom kolejowym lub innym podmiotom, których działalność ma wpływ na bezpieczeństwo ruchu 
kolejowego i  bezpieczeństwo eksploatacji kolei, podlegającym regulacji na podstawie przepisów us tawy. Prezes UTK 
informuje Komisję o  sposobie postępowania z  jej zaleceniami.  
9. Prezes UTK sprawuje nadzór nad realizacją zaleceń przez podmioty, o  których mowa w  ust. 8b. 
9a. Podmioty, o  których mowa w  ust. 8b, określają planowany sposób dalszego postępo wania z  zaleceniem, 
uwzględniając kryteria, o  których mowa w  ust. 8a, a  w stosownych przypadkach także rozwiązania przyjęte w  swoich 
systemach zarządzania bezpieczeństwem lub innych systemach zarządzania.  
9b. Podmioty, o  których mowa w  ust. 8b, informują P rezesa UTK o  planowanym postępowaniu z  zaleceniem, wsk a-
zując jego uzasadnienie.  
                                                           
281) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 67 ustawy, o której mowa w odnośnik u 2. 
282) Przez art. 1 pkt 68 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
283) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 68 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
284) Dodan y przez art. 1 pkt 68 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
285) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 68 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 110 – Poz. 1984  
 
9c. Jeżeli planowane postępowanie z  zaleceniem nie spełnia kryteriów, o  który ch mowa w  ust. 8a, Prezes UTK i pod-
mioty , o których mowa w  ust. 8b, w  razie potrzeby z  udziałem Kom isji, współpracują w  celu wypracowania porozumienia 
określającego inny sposób postępowania z  zaleceniem.  
9d. W przypadku braku podjęcia postępowania z  zaleceniem, o  którym mowa w  ust. 9a, albo nieosiągnięcia poroz u-
mienia co do sposobu jego wdrożenia, Preze s UTK może, w  drodze decyzji, nałożyć obowiązek wdrożenia zalecenia 
uwzględniając kryteria, o  których mowa w  ust. 8a, oraz rozwiązania, o  których mowa w  ust. 9a. Prezes UTK wskazuje 
w decyzji termin i  sposób wdrożenia zaleceń.  
10. Podmioty, których dotyczą  zalecenia, corocznie przedstawiają, w  terminie do dnia 1  kwietnia, Komisji oraz Pr e-
zesowi UTK informacje o  realizacji zaleceń oraz o  podjętych środkach zapobiegawczych i  działaniach zmierzających do 
realizacji tych zaleceń.  
11. Prezes UTK przedstawia coro cznie Komisji w  terminie do dnia 30  kwietnia informację o  realizacji zaleceń w y-
danych przez Komisję w  roku poprzednim oraz o  podjętych działaniach zmierzających do realizacji tych zaleceń.  
Art. 28m.  1. Postępowania w  sprawach wypadków i  incydentów prowadzi  komisja kolejowa.  
2. W przypadku podjęcia przez Komisję postępowania w  sprawie wypadku lub incydentu, o  których mowa w  art. 28e 
ust. 2 lub 2a, komisja kolejowa przekazuje Komisji prowadzenie postępowania.  
3.286) W skład komisji kolejowych wchodzą w szczegól ności przedstawiciele przewoźników kolejowych, zarządców 
lub użytkowników bocznic kolejowych, których pojazdy kolejowe lub zatrudnione osoby uczestniczyły w poważnym 
wypadku, wypadku lub incydencie lub których infrastruktura kolejowa ma związek z tym poważ nym wypadkiem, wypa d-
kiem lub incydentem.  
4. (uchylony)  
Art. 28n. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporz ądzenia, sposób powiadamiania o powa ż-
nych wypadkach, wypadkach i  incydentach, sposób powoływania przewodniczącego komisji kolejo wej oraz sposób pr o-
wadzenia postępowania i  tryb pracy komisji kolejowych, mając na uwadze konieczność ograniczenia skutków poważnych 
wypadków, wypadków i  incydentów.  
Art. 28o.  (uchylony)  
Rozdział 5b  
Przewozy kolejowe o  charakterze użyteczności publicznej  
Art. 28p. Umowy o  świadczenie usług publicznych zawierane są przez organizatorów publicznego transportu kol e-
jowego wyłącznie na podstawie i  w zakresie określonym w  obowiązujących planach transportowych.  
Art. 28pa.  1. Prezes UTK opiniuje projekt planu transp ortowego, w  zakresie kolejowych przewozów pasażerskich, 
w terminie 21  dni od dnia jego doręczenia.  
2. Organizator publicznego transportu kolejowego przekazuje Prezesowi UTK projekt planu transportowego przed 
jego uchwaleniem lub wydaniem wraz z  dokumentacj ą stanowiącą podstawę oceny uwarun kowań, o  których mowa w  art. 12 
ust. 2 ustawy z  dnia 16  grudnia 2010  r. o publicznym transporcie zbiorowym, w  zakresie określonym przez Prezesa UTK.  
3. Niezajęcie stanowiska w  terminie, o  którym mowa w  ust. 1, uznaje się z a pozytywne zaopiniowanie projektu planu 
transportowego.  
Art. 28pb.  1. Prezes UTK opiniuje, pod względem zgodności z  planem  transportowym, projekt umowy o świadczenie  
usług publicznych w  zakresie kolejowych przewozów pasażerskich, w  terminie 21  dni od dnia  jego doręczenia.  
2. Organizator publicznego transportu kolejowego przekazuje do zaopiniowania Prezesowi UTK projekt umowy, 
o której mowa w ust. 1, na 30 dni przed wszczęciem postępowania o udzi elenie zamówienia publicznego w  trybie przepisów  
ustawy z  dnia 11 września 2019  r. – Prawo  zamówień publicznych (Dz.  U. z 2021 r. poz. 1129  i 1598 ) lub wszczęciem 
postępowania o zawarcie umowy koncesji w tr ybie przepisów ustawy z dnia 21  października 2016  r. o umowie koncesji 
na roboty budowlane lub usługi (Dz. U. z 2021 r. poz. 541) albo przed bezpośrednim z awarciem umowy, o której mowa 
w art. 22 ust. 1 ust awy z dnia 16 grudnia 2010 r. o  publicznym transporcie  zbiorowym.  
                                                           
286) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 9 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 111 – Poz. 1984  
 
3. Niezajęcie stanowiska w  terminie, o  którym mowa w  ust. 1, uznaje się za pozytywne zaopiniowani e projektu 
umowy o  świadczenie usług publicznych w  zakresie kolejowych przewozów pasażerskich.  
4. Organizator publicznego transportu kolejowego przekazuje Prezesowi UTK, potwierdzoną za zgodność z  orygi nałem  
przez tego organizatora, kopię umowy o  świadcze nie usług publicznych w  zakresie kolejowych przewozów pasażerskich, 
w terminie 7  dni od dnia jej zawarcia.  
Rozdział 5c  
(uchylony)  
Rozdział 5d  
(uchylony)  
Rozdział 6  
Udostępnianie infrastruktury kolejowej i  opłaty za korzystanie z  infrastruktury kolejowej  
Art. 29. 1. Udostępnianie infrastruktury kolejowej polega na:  
1) rozpatrywaniu wniosków aplikanta o przydzielenie zdolności przepustowej;  
2) przydzielaniu aplikantowi zdolności przepustowej, w tym:  
a) przydzielaniu trasy pociągu,  
b) przydzielaniu zdolności p rzepustowej dla wykonania manewrów lub postoju pojazdów kolejowych;  
3) umożliwieniu przewoźnikowi kolejowemu wskazanemu przez aplikanta wykorzystania przydzielonej zdolności 
przepustowej;  
4) umożliwieniu przewoźnikowi kolejowemu skorzystania z pozostałych usług, o któryc h mowa w ust. 1 załącznika nr 2 do 
ustawy.  
2. Przydzielenie zdolności przepustowej polega na określeniu przedziału czasu zarezerwowanego dla aplikanta w celu  
umożliwienia przejazdu lub postoju pojazdów kolejowych.  
3. Przydzielenie zdolności przepustowej dla wykonania manewrów może polegać na określeniu przedzia łu czasu, 
w którym zarządca umożliwi aplikantowi wykonanie manewrów.  
Art. 29a. 1. Przewoźnicy kolejowi są uprawnieni do minimalnego dostępu do infrastruktury kolejowej z zachow a-
niem  zasady równego ich traktowania. Minimalny dostęp do infrastruktury kolejowej obej muje usługi wymienione w ust. 1 
załącznika nr 2 do ustawy.  
2. Przewoźnikom kolejowym z innych państw członkowskich Unii Europejskiej przysługuje minimalny dostęp do infr a-
struktur y kolejowej, o którym mowa w ust. 1, z zachowaniem zasady równego traktowania.  
3. Zarządca może ograniczyć minimalny dostęp do infrastruktury kolejowej:  
1) ze względu na parametry techniczne pojazdów kolejowych z wyłączeniem dopuszczalnej prędkości;  
2) wprowadzając zakaz wjazdu do tunelu pojazdów kolejowych z towarami niebezpiecznymi.  
Art. 29b. Zarządca może, po konsultacji z zainteresowanymi stronami, wskazać odcinki linii kolejowych, na których 
określony rodzaj przewozów będzie uprzywilejowany, pod warunk iem: 
1) zapewnienia dla pozostałych pociągów tras alternatywnych umożliwiających realizację przewozu z tej samej stacji 
początkowej i do tej samej stacji końcowej, z uwzględnieniem zastępowalności obu tras w związku ze świadczeniem 
przez przewoźnika kolejo wego usług przewozu towarowego lub pasażerskiego;  
2) zapewnienia możliwości wykorzystania pozostałej zdolności przepustowej przez pozostałe pociągi;  
3) uzyskania zgody Prezesa UTK.  
  
Dziennik  Ustaw  – 112 – Poz. 1984  
 
Art. 29c.  1. Regularny przewóz kolejowy osób niebędący przewozem o charakte rze użyteczności publicznej jest 
wykonywany na podstawie decyzji o przyznaniu otwartego dostępu albo decyzji o przyznaniu ograniczonego dostępu.  
2. Aplikant, który zamierza wystąpić o przydzielenie zdolności przepustowej w celu wykonywania przewozu, o któr ym 
mowa w ust. 1, na trasie, na której są wykonywane przewozy na podstawie umowy o świadczenie usług w zakresie pub -
licznego transportu zbiorowego, informuje o tym właściwego zarządcę oraz Prezesa UTK za pomocą standardowego 
formularza powiadomienia, o któ rym mowa w art. 4 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego K omisji (UE) 2018/1795 z dnia 
20 listopada 2018 r. ustanawiającego procedurę i kryteria do celów stosowania badania równowagi ekonomicznej zgodnie 
z art. 11 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012 /34/UE (Dz. Urz. UE L 294 z 21.11.2018, str. 5), nie później 
niż w terminie 18 miesięcy przed dniem wejścia w życie rozkładu jazdy pociągów, kt órego będzie dotyczył wniosek 
o przydzielenie zdolności przepustowej.  
3. Prezes UTK, nie później niż przed upływe m 10 dni od dnia otrzymania informacji o zamiarze wykonywania reg u-
larnego przewozu osób, o której mowa w ust. 2, przekazuje tę informację organizatorowi publicznego transportu kolejowego  
i przewoźnikowi kolejowemu, którzy zawarli umowę o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego 
na trasie, o której mowa w ust. 2.  
4. W terminie miesiąca od dnia otrzymania informacji o zamiarze wykonywania regularnego przewozu osób, o której 
mowa w ust. 2, organizator publicznego transportu kolejowego i p rzewoźnik kolejowy, którzy zawarli umowę o świa d-
czenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, oraz zarządca właściwej infrastruktury kolejowej mogą zł o-
żyć do Prezesa UTK wniosek o przeprowadzenie badania równowagi ekonomicznej umowy o świadcze nie usług w zakr e-
sie pub licznego transportu zbiorowego w rozumieniu przepisów rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2018/1795 
z dnia 20 listopada 2018 r. ustanawiającego procedurę i kryteria do celów stosowania badania równowagi ekonomicznej 
zgodnie z art. 11 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE.  
5. Prezes UTK wydaje decyzję o przyznaniu otwartego dostępu na danej trasie, w przypadku gdy w wyniku prz e-
prowadzonego badania, o którym mowa w ust. 4, oceni, że proponowane połączenie pasażersk ie nie zagraża równowadze 
ekonomicznej umowy o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego, albo gdy żaden podmiot nie 
wystąpił o przeprowadzenie takiego badania.  
6. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego badania, o którym mowa w ust. 4, Preze s UTK oceni, że proponowane poł ą-
czenie pasażerskie zagraża równowadze ekonomicznej umowy o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu 
zbiorowego, uwzględniając stopień naruszenia równowagi ekonomicznej tej umowy, wydaje decyzję:  
1) o przyznaniu og raniczonego dostępu,  
2) odmawiającą przyznania otwartego dostępu  
– wskazując zakres zmian w planowanym przewozie osób, w szczególności dotyczący zmiany częstotliwości, tras, stacji 
pośrednich lub harmonogramu, które zapewniłyby spełnienie warunków przyznan ia otwartego dostępu.  
7. W decyzji o przyznaniu otwartego dostępu albo o przyznaniu ograniczonego dostępu określa się w szczególności:  
1) aplikanta, jego siedzibę i adres;  
2) trasy, na których mają być realizowane przewozy;  
3) okres, na jaki decyzja zostaj e wydana;  
4) warunki oraz zakres korzystania z dostę pu do infrastruktury kolejowej.  
8. Decyzja o przyznaniu otwartego dostępu albo o przyznaniu ograniczonego dostępu jest wydawana na  okres ni e-
przekraczający 5 lat.  
9. Strona niezadowolona z decyzji, o które j mowa w ust. 5 i 6, może zwrócić się do Prezesa UTK z wnioskiem o p o-
nowne rozpatrzenie sprawy w terminie 30 dni od dnia otrzymania decyzji.  
10. Prezes UTK dokonuje okresowej kontroli działalności przewoźników kolejowych wykonujących przewozy w ramach  
otwa rtego albo ograniczonego dostępu w zakresie spełniania warunków korzystania z dostępu do infrastruktury kolejowej 
określonych w decyzji o przyznaniu otwartego dostępu albo w decyzji o pr zyznaniu ograniczonego dostępu.  
11. Decyzja, o której mowa w ust. 5 i ust. 6 pkt 1, wygasa w przypadku likwidacji albo ogłoszenia upadłości aplikanta,  
któremu decyzja została wydana.  
  
Dziennik  Ustaw  – 113 – Poz. 1984  
 
12. Prezes UTK uchyla decyzję o przyznaniu otwartego dostępu albo decyzję o przyznaniu ogr aniczonego dostępu 
w przypadku:  
1) wystąpienia rażące go naruszenia warunków korzystania z dostępu do infrastruktury kolej owej określonych w tej decyzji;  
2) zaprzestania wykonywania przewozów przez co najmniej 6 miesięcy z przyczyn  leżących po stronie aplikanta.  
13. Przepisy ust. 1 –12 stosuje się do decyzji d otyczących otwartego dostępu dla przewozów pasażerskich kolejami 
dużych prędkości.  
Art. 29d.  1. Aplikant nabywa prawo do składania wniosków o przydzielenie zdolności prze pustowej po zawarciu 
z zarządcą umowy o przydzielenie zdolności przepustowej.  
2. Umowa , o której mowa w ust. 1, określa w szczególności:  
1) prawa i obowiązki zarządcy i aplikanta w odniesieniu do przydzielonej zdolności przepustowej;  
2) sposób i terminy przekazywania zarządcy informacji o przewoźniku kolejowym uprawnionym do wykorzystania 
zdolności przepustowej, która zostanie przydzielona aplikantowi.  
3. Zarządca może określić w umowie, o której mowa w ust. 1, wymagania dotyczące gwarancji finansowych na z a-
bezpieczenie płatności. Wymagania te muszą być odpowiednie, przejrzyste i niedyskrymi nacyjne.  
4. W zakresie kolejowych przewozów osób innych niż przewozy okazjonalne zarządca zawiera umowę o przydziel e-
nie zdolności przepustowej w takim zakresie, w jakim aplikant zawarł umowę o świadczenie usług publicznych, prze d-
stawił oświadczenie organiz atora publicznego transportu kolejowego o zamiarze objęcia pociągów umową o świadczenie 
usług publicznych albo uzyskał decyzję o przyznaniu otwartego dostępu albo decyzję o przyznaniu ograniczonego dostępu.  
5. Aplikant, który zawarł z zarządcą umowę ramową , składa wniosek o przydzielenie zdolności przepustowej zgodnie  
z postanowieniami tej umowy.  
Art. 29e. 1. W przypadku gdy aplikant i zarządca nie dojdą do porozumienia  w zakresie postanowień umowy 
o przydzielenie zdolności przepustowej, Prezes UTK, na wnio sek aplikanta, wydaje decyzję w sprawie przydzielenia 
zdolności przepustowej, która zastępuje umowę o przydzielenie zdolności przepustowej.  
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera projekt umowy o przydzielenie zdolności przepustowej oraz aktualne 
stano wiska stron umowy, z zaznaczeniem tych części umowy, co do których strony nie doszły do porozumienia.  
3. Prezes UTK wydaje decyzję w sprawie przydzielenia zdolności przepustowej, określając w niej warunki umowy 
ustalone przez strony oraz dokonując rozstrzy gnięć w tych częściach, w których strony nie doszły do porozumienia.  
4. Decyzji, o której mowa w ust. 3, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.  
5. Decyzja, o której mowa w ust. 3, wygasa w przypadku zawarcia umowy o przydzielenie zdolności przepust owej.  
Art. 29f.  1. Zarządca przyjmuje wnioski o przydzielenie zdolności przepustowej na okres od północy w drugą sobotę 
grudnia do północy w drugą sobotę grudnia kolejnego roku, zwany dalej „okresem obowiązywania rocznego rozkładu 
jazdy pociągów ”. 
2. Wnios ek o przydzielenie zdolności przepustowej na więcej niż jednej sieci kolejowe j aplikant składa do jednego 
z zarządców, których sieci wniosek dotyczy.  
3. Kopię wniosku, o którym mowa w ust. 2, zarządca, który go otrzymał, przekazuje do rozpatrzenia pozostał ym 
zarządcom, których wniosek dotyczy.  
4. Zarządca, który otrzymał wniosek, o którym mowa w ust. 2, do czasu przydzielenia zdolności przepustowej, 
współpracuje z pozostałymi zarządcami w imieniu aplikanta.  
Art. 30.  1. Zarządca na podstawie otrzymanych wnio sków przydziela zdolność przepustową.  
2. Zarządca na podstawie wniosku o przydzielenie trasy pociągu opracowuje rozkład jazdy pociągu.  
3. Zarządca ustala procedurę opracowania rocznego rozkładu jazdy pociągów. Na podstawie wniosków o przydzi e-
lenie trasy po ciągu złożonych zgodnie z tą procedurą zarządca opracowuje roczny rozkład jazdy pociągów.  
3a. W przypadku przepełnienia infrastruktury kolejowej zarządca podejmuje działania w celu wprowadzenia zmian 
zdolności przepustowej, w szczególności dotyczących korz ystania z danej trasy pociągów, która w okresie co najmniej 
miesiąca w obowiązującym rozkładzie jazdy pociągów była wykorzystywana poniżej  progowej wielkości ustalanej 
w regulaminie sieci, o którym mowa w art. 32 ust. 1, chyba że nastąpiło to z przyczyn po zaekonomicznych, na które aplikant  
nie miał wpływu.  
  
Dziennik  Ustaw  – 114 – Poz. 1984  
 
4. W przypadku ujawnienia odcinka linii kolejowej o niewystarczającej zdolności przepustowej zarządca niezwłoc z-
nie powiadamia o tym Prezesa UTK oraz aplikantów, którzy wnioskowali o przydzielenie zdolnośc i przepustowej na tym 
odcinku linii kolejowej. Obowiązek powiadomienia występuje również w przypadku ujawnienia odcinka linii kolejowej, 
na którym zarządca przewiduje wystąpienie niewystarczającej zdolności przepustowej w kolejnym rocznym rozkładzie 
jazdy pociągów.  
5. Przez niewystarczającą zdolność przepustową, o której mowa w ust. 4, rozumie się popyt na zdolność przepustową 
odcinka linii kolejowej, który nie może być w pełni zaspokojony w danym okresie czasu, nawet po dokonaniu koordynacji 
różnych wniosk ów o przydzielenie zdolności przepustowej.  
6. Zarządca, w terminie 6 miesięcy od dnia powiadomienia, o którym mowa w ust. 4, jest obowiązany dokonać an a-
lizy zdolności przepustowej odcinka linii kolejowej o niewystarczającej zdolności przepustowej i przedło żyć jej wyniki  Pre-
zesowi UTK.  
7. Zarządca, w terminie 6 miesięcy od dnia przedłożenia wyników analizy zdolności p rzepustowej, po konsultacjach 
z przewoźnikami wykonującymi przewozy na odcinku linii kolejowej, którego analiza dotyczy, opracowuje plan powię k-
szenia zdolności przepustowej i przedkłada go Prezesowi UTK.  
8. Po opracowaniu rocznego rozkładu jazdy pociągów zarządca, na wniosek aplikanta:  
1) może przydzielić dodatkową zdolność przepustową;  
2) może zmodyfikować przydzieloną zdolność przepustową;  
3) przyjmuje rezygnację z przydzielonej zdolności przepustowej.  
9. Wniosek, o którym mowa w ust. 8, dotyczący pociągu realizującego przewozy kolejowe osób, zwanego dalej 
„pociągiem pasażerskim ”: 
1) którego rozkład jazdy ma zostać podany do publicznej wiadomośc i, aplikant składa w terminie określonym przez 
zarządcę, nie późniejszym niż 40 dni przed wnioskowanym terminem przejazdu;  
2) realizującego przewóz okazjonalny, aplikant składa co najmniej 7 dni przed wnioskowanym terminem przejazdu.  
10. W przypadku gdy ap likant złoży wniosek o przydzielenie trasy pociągu w terminie późniejszym niż 5 dni przed 
planowym uruchomieniem pociągu, zarządca może opracować uproszczony rozkład jazdy pociągu, określający godzinę 
odjazdu pociągu ze stacji początkowej oraz czas przejaz du pociągu bez uwzględnieni a czasu postojów wynikających 
z ruchu innych pociągów.  
11. Zarządca informuje aplikanta o przydzielonej zdolności przepustowej przez określenie rozkładu jazdy pociągu, 
uproszczonego rozkładu jazdy pociągu lub przedziału czasu, w którym przewoźnik kolejowy wskazany przez aplikanta 
może korzystać z infrastruktury kolejowej.  
12. Zarządca może określić terminy zmiany rozkładu jazdy pociągów. Zmiany rozkładu jazdy pociągów są wprow a-
dzane nie częściej niż co 30 dni.  
13. Zarządca nie uja wnia informacji dostarczanych mu w trakcie procesu przydzielania zdolności przepustowej st a-
nowiących tajemnicę przedsiębiorstwa.  
Art. 30a. 1. W przypadku gdy zarządca odmówi rozpatrzenia wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej lub 
odmówi przydzielen ia zdolności przepustowej, aplikant może złożyć skargę do Prezesa UTK.  
2. Prezes UTK stwierdza, w drodze decyzji, że odmowa, o której mowa w ust. 1, nie wymaga żadnych zmian, wymaga  
modyfikacji albo cofnięcia.  
3. Zarządca dokonuje modyfikacji odmowy albo c ofa odmowę zgodnie z wytycznymi określonymi przez Prezesa UTK  
w decyzji, o której mowa w ust. 2.  
Art. 30b.  1. Zdolność przepustowa przydzielona aplikantowi nie może być przekazana innemu aplikantowi.  
2. Zdolność przepustowa przydzielona aplikantowi, który nie jest przewoźnikiem kolejowym, nie może być wyk o-
rzystana  do realizacji innego rodzaju przewozów, niż wskazany we wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej.  
3. Aplikant może wskazać różnych przewoźników kolejowych uprawnionych do wykorzystania zdoln ości przep u-
stowej  przydzielonej na podstawie poszczególnych wniosków.  
4. Aplikant, który jest przewoźnikiem kolejowym, nie może wskazać innego przewoźnika kolejowego do wykorz y-
stania  przydzielonej mu zdolności przepustowej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 115 – Poz. 1984  
 
Art. 30c.  1. Zarządca przedstawi a przewoźnikowi kolejowemu wskazanemu przez aplikanta, w terminie uzgodni o-
nym z aplikantem, projekt umowy o wykorzystanie zdolności przepustowej.  
2. Przewoźnik kolejowy nabywa prawo do wykorzystania przydzielonej aplikantowi zdolności przepustowej po  
zawar ciu z zarządcą umowy o wykorzystanie zdolności przepustowej.  
3. Umowa, o której mowa w ust. 2, określa w szczególności prawa i obowiązki zarządcy i przewoźnika kolejowego  
w odniesieniu do przydzielonej zdolności przepustowej oraz sposób i warunki jej wykor zystania.  
4. Zarządca może określić w umowie, o której mowa w ust. 2, wymagania dotyczące gwarancji finansowych na  
zabezpieczenie płatności. Wymagania te muszą być odpowiednie, przejrzyste i niedyskryminacyjne.  
5. Umowa, o której mowa w ust. 2, zawierana j est na okres nie dłuższy niż okres obowiązywania rocznego rozkładu  
jazdy pociągów.  
6. Rozwiązanie umowy o wykorzystanie zdolności przepustowej wymaga zgody Prezesa UTK, udzielonej  w drodze 
decyzji.  
7. Decyzję, o której mowa w ust. 6, wydaje się w terminie miesiąca od dnia wpływu wniosku do Prezesa UTK i n a-
daje się jej rygor natychmiastowej wykonalności.  
Art. 30d.  1. W przypadku gdy przewoźnik i zarządca nie dojdą do porozumienia  w zakresie postanowień umowy 
o wykorzystanie zdolności przepustowej, Prezes UTK , na wniosek zarządcy lub przewoźnika kolejowego, wydaje decyzję 
w sprawie wykorzystania zdolności przepustowej, która zastępuje umowę o wykorzystanie zdolności przepustowej.  
2. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera projekt umowy o wykorzystanie zdolnoś ci przepustowej oraz aktualne 
stanowiska stron, z zaznaczeniem tych części umowy, co do których strony nie doszły do porozumienia.  
3. Prezes UTK wydaje decyzję w sprawie wykorzystania zdolności przepustowej, określając w niej warunki umowy 
ustalone przez s trony oraz dokonując rozstrzygnięć w tych częściach, w których strony nie doszły do porozumienia.  
4. Decyzji, o której mowa w ust. 3, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.  
5. Decyzja, o której mowa w ust. 3, wygasa w przypadku zawarcia umowy o wyk orzystanie zdolności przepustowej.  
Art. 30e.  1. Zarządca podaje do publicznej wiadomości rozkład jazdy pociągów pasażerskich w formie ogłoszenia na 
swojej stronie internetowej nie później niż w terminie 21 dni przed dniem jego wejścia w życie.  
2. Zarządca,  nie później niż w terminie 21 dni przed dniem wejścia w życie rozkładu jazdy pociągów pasażerskich, 
przekazuje go w postaci elektronicznej właściwym zarządcom lub operatorom stacji pasażerskich.  
3. Rozkład jazdy pociągów pasażerskich zatrzymujących się na  danej stacji pasażerskiej lub peronie obowiązujący 
do kolejnej planowanej jego zmiany podaje do publicznej wiadomości, w formie ogłoszeń w miejscu powszechnie d o-
stępnym, nie później niż w terminie 10 dni przed dniem jego wejścia w życie:  
1) w budynku dwor ca kolejowego lub przy drogach stanowiących infrastrukturę umożliwiającą pasażerom dotarcie do 
peronów – zarządzający nimi operator stacji pasażerskiej;  
2) na peronie lub przy drodze dojścia do peronu – zarządzający nimi podmiot.  
4. Przepisy ust. 1 –3 stosu je się odpowiednio do zmian rozkładu jazdy pociągów pasażerskich.  
5. Przepisów ust. 1 –4 nie stosuje się do rozkładu jazdy pociągu pasażerskiego, dl a którego aplikant we wniosku 
o przydzielenie trasy pociągu określił, że rozkład jazdy pociągu nie jest podaw any do publicznej wiadomości.  
Art. 30f.  1. Zarządca monitoruje punktualność pociągów.  
2. Zarządca, w uzgodnieniu z przewoźnikami kolejowymi, ustala wielkość opóźnień pociągów z podziałem na ich 
przyczyny.  
3. Przewoźnik kolejowy lub zarządca, który powoduje  opóźnienie pociągu, wypłaca przewoźnikowi kolejowemu, którego  
pociąg został opóźniony, rekompensatę.  
4. Zarządca opracowuje plan minimalizowania zakłóceń i poprawy wyników sieci kolejowej, zwany dalej „planem 
wykonania ”. Zarządca uzgadnia z przewoźnikami kolejowymi szczegóły planu wykonania, w tym:  
1) wielkość opóźnienia pociągu, dla której uznaje się, że pociąg kursuje planowo;  
2) oczekiwany, procentowy udział liczby pociągów przewoźnika kolejowego, które nie zostaną opóźnione z jego winy;  
  
Dziennik  Ustaw  – 116 – Poz. 1984  
 
3) sposób ustal enia wysokości rekompensat należnych z tytułu opóźnienia pociągu, podmiotu wypłacającego reko m-
pensatę oraz podmiotu uprawnionego do otrzymania rekompensaty, uwzględniając:  
a) udział w odpowiedzialności za spowodowanie zakłócenia,  
b) zdolność do przywróceni a normalnych warunków ruchu,  
c) średnie wielkości opóźnienia pociągów w odniesieniu do punktualności pociągów pasażerskich i pozostałych 
pociągów;  
4) odpowiedzialność za działania zakłócające eksploatację sieci kolejowej;  
5) sposób premiowania za osiągnięc ie przez przewoźnika kolejowego średniego rocznego poziomu wyników wyższego 
niż wynik określony w oparciu o główne parametry ustalone w ramach planu wykonania.  
5. Zarządca koordynuje wypłacanie rekompensat, o których mowa w ust. 4 pkt 3.  
5a. Zarządca przek azuje niezwłocznie przewoźnikom kolejowym kalkulacje płatności należnych w ramach planu 
wykonania. Kalkulacje te obejmują wszystkie opóźnienia pociągów w okresie nie dłuższym niż miesiąc.  
6. Zarządca publikuje raz do roku na swojej stronie internetowej śre dni roczny poziom wyników osiągnięty przez 
przewoźników kolejowych w oparciu o główne parametry ustalone w ramach planu wykonania.  
7. Przepisów ust. 1 –6 nie stosuje się do pociągów uruchomionych na podstawie wniosków o przydzielenie tras poci ą-
gów, o któryc h mowa w art. 30 ust. 10.  
Art. 30g.  Zarządca opracowuje procedury rozwiązywania sporów dotyczących przydzielania zdolności przepustowej 
oraz planu wykonania zapewniające bezstronność w odniesieniu do biorących w nim udział stron oraz umożliwiające 
rozwiąza nie sporu w terminie 10 dni roboczych.  
Art. 30h. 1. Korzystanie z drogi kolejowej nie może naruszać zasad bezpieczeństwa ruchu kolejowego, bezpiecznego  
przewozu osób i rzeczy oraz ochrony środowiska, a także ochrony zabytków.  
2. W przypadku wystąpienia zak łóceń w ruchu pociągów spowodowanych przez awarię techniczną lub wypadek z a-
rządca podejmuje wszystkie konieczne kroki, aby przywrócić niezakłócony ruch pociągów. W tym celu opracowuje on 
plan postępowania uwzględniający organy, które należy poinformować w przypadku wystąpienia poważnych zdarzeń lub 
poważnych zakłóceń w ruchu pociągów.  
2a. Jeżeli zakłócenia, o których mowa w ust. 2, mogą mieć wpływ na ruch transgraniczny na infrastrukturze kolej o-
wej innych zarządców, zarządca współpracuje z nimi w celu przyw rócenia niezakłóconego ruchu transgra nicznego, w tym 
niezwłocznie przekazuje im informacje o tych zakłóceniach.  
3. W nagłych przypadkach skutkujących ograniczeniem zdolności przepustowej, dostęp do przydzielonej zdolności 
przepustowej może zostać ograniczo ny bez uprzedzenia na tak długo, jak to jest konieczne do usunięcia zaistniałych sku t-
ków w niezbędnym zakresie. Zarządca może, jeżeli uzna to za konieczne, wymagać od przewoźników kolejowych, za 
opłatą, udostępnienia mu zasobów, które uważa za najbardziej odpowiednie do niezwłocznego przywrócenia niezakłóc o-
nego ruchu pociągów.  
4. Zarządca niezwłocznie informuje zainteresowane strony o braku dostępności zdolności przepustowej w wyniku 
nieplanowanych prac w zakresie utrzymania infrastruktury kolejowej.  
5. Zarządca, na żądanie Prezesa UTK, przekazuje mu niezwłocznie informacje dotyczące braku dostępności zdolności  
przepustowej w wyniku nieplanowanych prac w zakresie utrzymania infrastruktury kolejowej.  
Art. 31. 1. Na uzasadniony wniosek aplikanta zarządca może zawrzeć z aplikantem umowę ramową. Umowa ram o-
wa określa w szczególności przybliżone parametry zdolności przepustowej, w ramach której aplikantowi zostaną prz y-
dzielone trasy pociągów, oraz termin składania wniosków o przyd zielenie zdolności przepustowej . Um owa ramowa nie 
określa tras pociągów.  
2. Umowa ramowa jest zawierana na okres nie dłuższy niż 5 lat i może być przedłużana na kolejne okresy 5 -letnie.  
3. Zawarcie umowy ramowej na okres dłuższy niż 5 lat wymaga szczegółowego uzasadnienia przez aplikanta is tnie-
jącymi długoterminowymi umowami handlowymi, poniesionymi albo planowanymi inwestycjami lub ryzykiem.  
4. Umowy ramowe mogą być zawierane na okres 15  lat w  wyjątkowych, uzasadnionych przypadkach, w  przypadku 
usług świadczonych z  wykorzystaniem infrastruk tury kolejowej wymagającej długoterminowych inwestycji.  
  
Dziennik  Ustaw  – 117 – Poz. 1984  
 
4a. Umowy ramowe zawierane na okres dłuższy niż 15  lat mogą być zawierane jedynie w  wyjątkowych przypa d-
kach, w  szczególności gdy usługi są świadczone z  wykorzystaniem infrastruktury kolejowej wymagają cej długotermin o-
wych inwestycji na dużą skalę oraz gdy inwestycje takie objęte są zobowiązaniami umownymi, w  tym wieloletnim planem 
amortyzacji.  
5. Postanowienia umów ramowych nie mogą uniemożliwiać korzystania z  danej linii kolejowej innym przewoźn i-
kom ko lejowym.  
6. Projekt umowy ramowej, po parafowaniu przez strony, jest przedstawiany przez zarządcę do zatwierdzenia przez 
Prezesa UTK.  
7. Prezes UTK zatwierdza projekt umowy ramowej w drodze decyzji. Prezes UTK odmawia zatwierdzenia projektu 
umowy ramowej, która nie spełnia wymogów, o których mowa w ust. 2 –5. 
8. Umowa ramowa może zostać zawarta po zatwierdzeniu jej projektu przez Prezesa UTK.  
9. Zarządca udostępnia zainteresowanemu podmiotowi, na jego wniosek, postanowienia umowy ramowej w sposób 
nienaruszaj ący tajemnicy przedsiębiorstwa.  
Art. 32 . 1. Zarządca opracowuje regulamin, zwany dalej „regulaminem sieci ”, określający zasady udostępniania  zarzą-
dzanej infrastruktury oraz obiektów infrastruktury usługowej połączonych z siecią kolejową zarządcy,  w szczegó lności:  
1) tryb składania i rozpatrywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej;  
2) charakterystykę infrastruktury kolejowej przeznaczonej do udostępniania oraz informacje o warunkach dostępu  do niej;  
3) cennik, o którym mowa w art. 33 ust. 13;  
4) warunki korzystania z udostępnionej infrastruktury kolejowej;  
5) zakres usług związanych z udostępnianiem infrastruktury kolejowej i warunki ich zapewnienia.  
1a. Co najmniej raz w roku PLK S.A. zapewnia, aby zainteresowani przewoźnicy kolejowi i aplikanc i, a jeżeli jest to 
konieczne również przedstawiciele podmiotów korzystających z usług kolejowych przewozów towarowych lub pasaże r-
skich oraz organów państwowych i organów jednostek samorządu terytorialnego, mieli możliwość przedstawienia pise m-
nych opinii d otyczących treści regulaminu sieci.  
1b. PLK S.A. ogłasza na swojej stronie internetowej:  
1) skonsultowane z zainteresowanymi podmiotami lub organami wytyczne dotyczące trybu przedstawiania opinii, o któ-
rych mowa w ust. 1a;  
2) zestawienie opinii, o których mowa w ust. 1a, wraz z informacją o działaniach podjętych w związku z przedstawi o-
nymi opiniami, oraz przekazuje to zestawienie i tę informację do wiadomości Prezesa UTK.  
2. Zarządca zapewnia, aby charakterystyka infrastruktury kolejowej określona w regulam inie sieci była co najmniej  
raz do roku aktualizowana zgodnie z danymi ujętymi w krajowym rejestrze infrastruktury.  
3. Regulamin sieci jest ogłaszany, w sposób zwyczajowo przyjęty, nie później niż na 4 miesiące przed terminem  
składania wniosków o przydziel enie zdolności przepustowej.  
4. Regulamin sieci jest ogłaszany co najmniej w dwóch językach urzędowych Unii Europejskiej, w tym  w języku polskim.  
5. Wprowadzenie do regulaminu sieci postanowień dotyczących linii kolejowych o znaczeniu obronnym  wymaga  
uzgod nienia z Ministrem Obrony Narodowej.  
Art. 33.  1. Zarządca opracowuje system pobierania opłat na okres obowiązywania rocznego rozkładu jazdy poci ą-
gów oparty na takich samych zasadach w odniesieniu do wszystkich aplikantów dla całej sieci kolejowej.  
2. Zarzą dca może pobierać od aplikantów opłatę za obsługę wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej,  jeżeli 
na podstawie wniosku nie została przydzielona zdolność przepustowa, z wyłączeniem sytuacji, gdy zdolność  przepustowa 
nie została przydzielona z przyczy n leżących po stronie zarządcy. Opłata jest ustalana jako iloraz kosztów poniesionych 
przez zarządcę na obsługę wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej i liczby wniosków  złożonych w ostatnim 
zakończonym roku.  
3. Zarządca pobiera od aplikanta opłatę  rezerwacyjną za niewykorzystanie przydzielonej zdolności przepustowej,   
jeżeli aplikant nie wskaże przewoźnika kolejowego, który ma wykorzystać przydzieloną zdolność przepustową,  albo 
przewoźnik kolejowy wskazany przez aplikanta nie zawrze z zarządcą umow y o wykorzystanie zdolności przepustowej.  
Opłata jest ustalana jako procentowy udział opłaty, jaką poniósłby przewoźnik kolejowy za wykorzystanie  przydzielonej 
aplikantowi zdolności przepustowej. Zarządca nie pobiera opłaty, jeżeli przewoźnik kolejowy wyst ąpił do Prezesa UTK 
o wydanie decyzji w sprawie wykorzystania zdolności przepustowej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 118 – Poz. 1984  
 
4. Zarządca pobiera od przewoźnika kolejowego opłatę za usługi wykonane w ramach minimalnego dostępu do  
infrastruktury kolejowej, związane ze zrealizowanym przejazdem poc iągu, zwaną dalej „opłatą podstawową ”. 
5. Opłata podstawowa jest obliczana jako iloczyn przebiegu pociągu i stawki jednostkowej określonej dla przejazdu  
pociągu na odległość jednego kilometra.  
6. Stawki jednostkowe opłaty podstawowej ustalane są przez zarz ądcę po kosztach bezpośrednich, jakie zarządca  
ponosi jako rezultat przejazdu pociągu. W celu odzyskania całości ponoszonych kosztów zarządca może, jeżeli  wykaże, 
że kondycja rynku to umożliwia, dokonać podwyżki stawek.  
7. Zarządca może opracować, wspólnie  z przewoźnikami kolejowymi, sposób zmniejszenia opłaty podstawowej  
w zależności od realizacji przez przewoźnika kolejowego planu wykonania.  
8. Zarządca może pobierać od przewoźników kolejowych opłatę za usługi wykonane w ramach minimalnego  dostępu 
do infr astruktury kolejowej, związane ze zrealizowanymi manewrami, zwaną dalej „opłatą manewrową ”. 
9. Stawki jednostkowe opłaty manewrowej ustalane są przez zarządcę po kosztach bezpośrednich, jakie zarządca  
ponosi jako rezultat wykonania manewrów.  
10. Zarządca o kreśla maksymalny czas postoju pojazdów kolejowych w ramach minimalnego dostępu do infrastru k-
tury kolejowej, nie krótszy niż 2 godziny, w odniesieniu do którego nie pobiera opłat za przydzieloną zdolność  przep u-
stową dla potrzeb postoju pojazdów kolejowych.  
11. Zarządca może pobierać od przewoźników kolejowych opłatę rezerwacyjną za niewykorzystanie przydzielonej  
zdolności przepustowej.  
12. Zarządca może pobierać opłaty za określone w regulaminie sieci usługi inne niż wymienione w załączniku  nr 2 
do ustawy, które zarządca będzie świadczył wtedy, gdy ich wykonania zażąda przewoźnik kolejowy  w zgłoszonym wniosku.  
13. Zarządca opracowuje projekt cennika określającego:  
1) opłatę za obsługę wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej, o której mowa w ust. 2;  
2) sposób ustalania stawki jednostkowej opłaty podstawowej na podstawie stawek cząstkowych i współczynników  
korygujących wraz z określeniem ich wartości;  
3) sposób ustalania stawki jednostkowej opłaty manewrowej;  
4) sposób ustalania opłat rezerwacyjnych, o k tórych mowa w ust. 3 i 11;  
5) sposób ustalania opłat za postój pojazdów kolejowych;  
6) opłaty, o których mowa w ust. 12, albo sposób ich ustalania.  
14. Projekt cennika, o którym mowa w ust. 13, zarządca, niezwłocznie po jego opracowaniu, umieszcza  w regula minie  
sieci oraz, nie później niż w terminie 9 miesięcy przed rozpoczęciem okresu obowiązywania rocznego  rozkładu jazdy 
pociągów, przedkłada do zatwierdzenia Prezesowi UTK w części dotyczącej sposobu ustalania stawki  jednostkowej opłaty  
podstawowej i manew rowej obejmującego kalkulację wysokości zastosowanych stawek cząstkowych  i współczynników.  
15. Prezes UTK w terminie 90 dni od dnia otrzymania projektu cennika, o którym mowa w ust. 13, w drodze  decyzji, 
zatwierdza go w części dotyczącej sposobu ustalania stawki jednostkowej opłaty podstawowej i manewrowej  albo odm a-
wia jego zatwierdzenia w przypadku stwierdzenia jego niezgodności z obowiązującymi przepisami.  
16. Zarządca jest obowiązany zaktualizować regulamin sieci w zakresie cennika, którego projekt zosta ł zatwierdzony  
przez Prezesa UTK, w terminie 7 dni od dnia doręczenia decyzji Prezesa UTK zatwierdzającej projekt cennika.  
17. Brak wydania decyzji, o której mowa w ust. 15, w wymaganym terminie jest równoważny z decyzją zatwierdz a-
jącą projekt cennika, o k tórym mowa w ust. 13. W takim przypadku zarządca jest obowiązany zaktualizować  regulamin 
sieci w zakresie cennika, którego projekt został zatwierdzony, w terminie 7 dni od upływu terminu,  w którym decyzja, 
o której mowa w ust. 15, powinna zostać podjęta . 
18. W przypadku odmowy zatwierdzenia projektu cennika, o którym mowa w ust. 13, zarządca podejmuje decyzję  o: 
1) stosowaniu w okresie obowiązywania rozkładu jazdy pociągów, którego projekt cennika dotyczył, cennika obowi ą-
zującego  w poprzednim okresie obowią zywania rocznego rozkładu jazdy pociągów albo  
2) opracowaniu nowego projektu cennika i ponownym przedstawieniu go do zatwierdzenia w trybie, o którym  mowa 
w ust. 15.  
  
Dziennik  Ustaw  – 119 – Poz. 1984  
 
19. W przypadku, o którym mowa w ust. 18 pkt 1, zarządca w terminie 30 dni od dnia doręcze nia decyzji  Prezesa UTK  
odmawiającej zatwierdzenia projektu cennika, o którym mowa w ust. 13:  
1) informuje Prezesa UTK o swojej decyzji;  
2) aktualizuje regulamin sieci w zakresie cennika, o którym mowa w ust. 13.  
20. W przypadku, o którym mowa w ust. 18 pk t 2, zarządca w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji  Prezesa UTK  
odmawiającej zatwierdzenia projektu cennika, o którym mowa w ust. 13:  
1) przedstawia Prezesowi UTK poprawiony projekt cennika, o którym mowa w ust. 13;  
2) aktualizuje regulamin sieci w zakresie projektu cennika.  
21. Jeżeli decyzja Prezesa UTK o zatwierdzeniu poprawionego projektu cennika, o którym mowa w ust. 20  pkt 1, 
zostanie podjęta w terminie późniejszym niż 30 dni przed rozpoczęciem okresu obowiązywania rocznego rozkładu  jazdy:  
1) cennik, którego projekt został zatwierdzony, wchodzi w życie 30 dni od dnia, w którym decyzja została podjęta;  
2) do dnia wejścia w życie nowego cennika obowiązuje cennik obowiązujący w poprzednim rocznym okresie  obowi ą-
zywania rozkładu jazdy.  
22. Zarządca m oże podjąć decyzję o rezygnacji z opracowania projektu cennika, o którym mowa w ust. 13, albo  jego 
części, i stosowaniu na kolejny okres obowiązywania rocznego rozkładu jazdy pociągów odpowiadającej mu  części ce n-
nika obowiązującego w poprzednim rocznym roz kładzie jazdy pociągów. W takim przypadku zarządca:  
1) informuje Prezesa UTK o swojej decyzji;  
2) aktualizuje regulamin sieci w zakresie cennika, o którym mowa w ust. 13.  
23. Z opłat podstawowych i manewrowych na liniach kolejowych o znaczeniu wyłącznie ob ronnym zwolnione  są 
wojskowe jednostki budżetowe.  
Art. 34. 1. Opłata podstawowa może być podwyższana, w okresie przepełnienia,  na odcinkach dróg kolejowych 
o niewystarczającej zdolności przepustowej.  
1a. Zarządca zaprzestaje pobierania podwyższonych opłat,  o których mowa w ust. 1, jeżeli:  
1) nie przedłożył planu powiększenia zdolności przepustowej albo  
2) nie realizuje działań określonych w planie powiększenia zdolności przepustowej.  
1b. W przypadku, o którym mowa w ust. 1a pkt 2, za zgodą Prezesa UTK, zarz ądca może kontynuować pobieranie 
podwyższonych opłat przez okres nie dłuższy niż 3 lata, jeżeli:  
1) plan powiększenia zdolności przepustowej nie może być zrealizowany z przyczyn od niego niezależnych albo  
2) możliwe warianty powiększenia zdolności przepust owej nie mogą być zrealizowane z przyczyn ekonomicznych lub 
finansowych.  
2. Zarządca może przyznawać ulgi w opłacie podstawowej pod warunkiem zapewnienia ich finansowania. Ulgi mogą  
być przyznane na czas ograniczony i na określonym odcinku infrastruktury k olejowej w celu:  
1) rozwijania nowych usług kolejowych lub  
2) korzystania z linii kolejowych o znacznym stopniu niewykorzystania zdolności przepustowej.  
2a. Ulgi przyznaje się na jednakowych zasadach dla wszystkich przewoźników kolejowych.  
2b. Jeżeli ulgi wprowadza się dla podobnych usług, wprowadza się dla nich podobne systemy ulg.  
3. (uchylony)  
4. (uchylony ) 
Art. 34a.  1. Zarządca i aplikant mogą, pod nadzorem Prezesa UTK, prowadzić negocjacje w zakresie opłat za dostęp 
do infrastruktury kolejowej.  
2. Zarz ądca informuje Prezesa UTK o rozpoczęciu negocjacji, o których mowa w ust. 1.  
3. Prezes UTK może żądać od zarządcy i aplikanta udzielenia wyjaśnień oraz przedstawienia dokumentów dotycz ą-
cych negocjacji, o których mowa w ust. 1, a także może brać udział w s potkaniach negocjacyjnych zarządcy i aplikanta.  
4. Prezes UTK jest uprawniony do wyrażenia opinii na temat prowadzonych negocjacji. Opinia jest doręczana zarządcy  
oraz aplikantowi.  
5. Po zakończonych negocjacjach zarządca informuje Prezesa UTK o ich wyniku . 
  
Dziennik  Ustaw  – 120 – Poz. 1984  
 
Art. 35. 1. Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia:  
1) tryb składania i rozpatrywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej, o kt órych mowa w art. 29d ust. 1, 
w szczególności informacje jakie powinny znaleźć się we wnioskach o przydzielenie zdolności przepustowej oraz 
warunki uznania, że odcinek linii kolejowej posiada niewystarczającą zdolność przepustową;  
2) tryb wprowadzania zmian do rozkładu jazdy pociągów;  
3) zakres analizy zdolności przepustowej, o której mo wa w art. 30 ust. 6;  
4) zakres planu powiększenia zdolności przepustowej, o którym mowa w art. 30 ust. 7;  
5) warunki korzystania przez przewoźników kolejowych z infrastruktury kolejowej;  
6) sposób kwalifikacji opóźnień pociągów;  
7) maksymalną wielkość opóź nienia pociągu, o którym mowa w art. 30f ust. 4 pkt 1, z uwzględnieniem podziału na 
pociągi pasażerskie i pozostałe;  
8) minimalny procentowy udział liczby pociągów przewoźnika kolejowego, które nie z ostaną opóźnione z jego winy, 
o którym mowa w art. 30f us t. 4 pkt 2, z uwzględnieniem podziału na pociągi pasażerskie i pozostałe;  
9) sposób ustalania opłat, o których mowa w art. 33 ust. 2 –4, 8 i 11, oraz minimalne stawki opłat, o których mowa w art. 33 
ust. 2 i 3;  
10) sposób podwyższania opłaty podstawowej;  
11) sposób udzielania ulg w opłacie podstawowej;  
12) zakres przedmiotowy zagadnień, które w szczególności wymagają uregulowania umową ramową;  
13) sposób opracowania regulaminu sieci i zakres informacji w nim zawieranych.  
2. Wydając rozporządzenie, o którym m owa w ust. 1, minister właściwy do spraw transportu uwzględni:  
1) konieczność zapewnienia niedyskryminacyjnego traktowania aplikantów, w szczególności w zakresie regulaminu sieci;  
2) odmienny sposób postępowania z wnioskami o przydzielenie zdolności przepu stowej w przypadku opracowania 
rozkładu jazdy pociągu i jego zmiany;  
3) odmienny sposób postępowania z wnioskami o przydzielenie zdolności przepustowej w trybie przewidzianym dla 
rocznego rozkładu jazdy pociągów i pozostałymi wnioskami;  
4) potrzebę jak naj lepszego wykorzystania istniejącej zdolności przepustowej;  
5) potrzebę prowadzenia prac utrzymaniowych skutkujących ograniczeniem zdolności przepustowej;  
6) czas niezbędny na opracowanie rozkładu jazdy pociągów;  
7) konieczność szczególnego traktowania tras  pociągów międzynarodowych na etapie przydzielania zdolności przepus -
towej;  
8) szczególny charakter pociągów pasażerskich, w tym świadczących usługę publiczną;  
9) konieczność podjęcia działań naprawczych w przypadku drogi kolejowej o niewystarczającej zdol ności przepustowej;  
10) potrzebę weryfikacji przez zarządcę uprawnień przewoźnika kolejowego do wykonywania przewozów;  
11) potrzebę ustalenia strony, która ma ponieść konsekwencje za opóźnienie pociągu;  
12) potrzebę zapewnienia, że system opłat pobieranych  za przejazd pociągu będzie adekwatny do kosztów, jakie pow o-
duje przejazd pociągu;  
13) potrzebę uzależnienia wysokości opłaty rezerwacyjnej od możliwości ponownego wykorzy stania przepustowości, 
z której  dany aplikant zrezygnował.  
Art. 35a.  1. Zarządca może  podjąć decyzję o niestosowaniu przepisów art. 29 –35, w przypadku gdy:  
1) sieć kolejowa jest przeznaczona wyłącznie do prowadzenia przewozów wojewódzkich lub lokalnych;  
2) infrastruktura kolejowa stanowi element obiektu infrastruktury usługowej;  
3) infrast ruktura kolejowa została uznana za niemającą strategicznego znaczenia dla funkcjonowania rynku kolejowego 
w decyzji wydanej przez Komisję Europejską.  
  
Dziennik  Ustaw  – 121 – Poz. 1984  
 
2. Zarządca może podjąć decyzję o stosowaniu przepisów rozdziału 6 dotyczących przewoźników kolejowych do 
przedsiębiorców wykonujących przewozy po drogach kolejowych, o których mowa w art. 17e ust. 2.  
3. Zarządca, w przypadku gdy podejmie decyzję, o której mowa w ust. 1, lub decyzję, o której mowa w ust. 2, ni e-
zwłocznie informuje o tym Prezesa UTK.  
Art. 36. Przepisów art.  29–35 nie stosuje się do infrastruktury kolejowej:  
1) przeznaczonej wyłącznie do przewozów osób wykonywanych przez przewoźnika kolejowego, który równocześnie 
zarządza tą infrastrukturą bez udostępniania jej innym przewoźnikom;  
2) przeznaczonej  do użytku właściciela w  celu wykonywania przewozów rzeczy wyłącznie dla jego własnych potrzeb;  
3) obejmującej linie kolejowe o  szerokości torów innej niż 1435  mm. 
Rozdział 6a  
Obiekty infrastruktury usługowej  
Art. 36a.  1. Udostępnianie obiektu infrastruktu ry usługowej, zwanego dalej „obiektem”, polega na umożliwieniu 
przewoźnikom kolejowym, na ich wniosek, dostępu do torów kolejowych w tym obiekcie oraz korzystania z usług, o których  
mowa w ust. 2 i 3 załącznika nr 2 do ustawy, do których świadczenia obiekt  został specjalnie przystosowany. W przypadku  
gdy wymaga tego specyfika świadczonych usług, udostępnianie obiektu obejmuje również korzystanie z obiektu.  
2. Zarządzający obiektem sporządza statut obiektu, w którym określa, czy obiekt przeznaczony jest do u dostępniania. 
Zarządzający obiektem świadczący usługi, o których mowa w ust. 2 załącznika nr 2 do ustawy, może określić, że obiekt 
nie jest przeznaczony do udostępniania tylko w przypadku, gdy obiekt nie jest używany.  
3. Przewoźnicy kolejowi są uprawnieni do dostępu do udostępnianych obiektów,  w tym do torów kolejowych w  tych 
obiektach i świadczonych w nich usług, o których mowa w ust. 2 załącznika nr 2 do ustawy, na równych i niedys -
kryminujących zasadach.  
4. Uprawnienie, o którym mowa w ust. 3, przysługuj e również przewoźnikom kolejowym z innych państw czło n-
kowskich Unii Europejskiej w zakresie obiektów położonych na sieci kolejowej, do dostępu do której są uprawnieni.  
5. Jeżeli obiekt nie był wykorzystywany do świadczenia usług, o których mowa w ust. 2 za łącznika nr 2 do ustawy, 
przez okres co najmniej dwóch kolejnych lat i przewoźnik kolejowy zgłosił zarządzającemu obiektem lub operatorowi 
obiektu zainteresowanie dostępem do tego obiektu, właściciel obiektu podaje do publicznej wiadomości, że obiekt jest 
przeznaczony do wynajęcia lub dzierżawy, w całości albo w części, w celu świadczenia usług w zakresie, w jakim prz e-
woźnik kolejowy zgłosił zainteresowanie dostępem do tego obiektu, chyba że zarządzający obiektem lub operator obiektu 
wykaże, że użycie obiek tu przez przewoźnika kolejowego nie jest możliwe, z uwagi na toczące się postępowanie restru k-
turyzacyjne.  
6. Jeżeli operator obiektu, zwany dalej „operatorem ”, świadczy usługi, o których mowa w ust. 3 załącznika nr 2 do 
ustawy, świadczy je na równych i nie dyskryminujących zasadach.  
Art. 36b.  1. Operator określa sposób wnioskowania o dostęp do obiektu oraz termin składania wniosków.  
2. Operator rozpatruje wnioski, o których mowa w ust. 1, w terminie nie dłuższym niż 14 dni od dnia otrzymania 
wniosku przez op eratora. Operator może stosować dłuższy termin rozpatrywania wniosków pod warunkiem uzyskania 
zgody Prezesa UTK.  
3. Operator podejmuje wszelkie możliwe działania w celu uwzględnienia wszystkich złożonych wniosków, o których 
mowa w ust. 1, przy czym nie jes t on obowiązany do ponoszenia jakichkolwiek nakładów, które są konieczne do realizacji 
tego celu.  
4. Operator może odmówić przewoźnikowi kolejowemu dostępu do obiektu, jeżeli wykaże, że:  
1) przewoźnik ten może wykonać planowany przewóz kolejowy na porównyw alnych ekonomicznie warunkach, korzys -
tając z innego udostępnianego obiektu, z wyjątkiem sytuacji, gdy przewoźnik poinformuje operatora, że operator 
wskazanego obiektu odmówił mu do niego dostępu, lub  
2) pozytywne rozpatrzenie wniosku wiązałoby się z konie cznością poniesienia przez operatora nakładów, o których  mowa 
w ust. 3, lub  
3) ze względu na brak wystarczającej zdolności przepustowej pozytywne rozpatrzenie wniosku uniemożliwiłoby temu 
operatorowi realizację uzasadnionych potrzeb własnych lub wykonanie zobowiązań wynikających z umów zawa r-
tych uprzednio z innymi przewoźnikami kolejowymi.  
  
Dziennik  Ustaw  – 122 – Poz. 1984  
 
5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4, operator uzasadnia na piśmie swoją odmowę i przekazuje ją przewoźn i-
kowi kolejowemu.  
6. W przypadku, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, w odmowie, o której mowa w ust. 5, operator wskazuje inny obiekt, 
który umożliwi przewoźnikowi kolejowemu wykonanie przewozu kolejowego na porównywalnych ekonomicznie waru n-
kach.  
Art. 36c.  1. Przewoźnik kolejowy nabywa prawo do korzystania z usług świadczon ych w obiekcie po zawarciu 
z operatorem umowy określającej w szczególności prawa i obowiązki operatora i przewoźnika kolejowego związane ze 
świadczonymi usługami.  
2. W przypadku gdy operator jest zarządcą infrastruktury kolejowej udostępnianej na zasadach opisanych w rozdziale 6,  
może zawrzeć z przewoźnikiem kolejowym jedną umowę zamiast umowy, o której mowa w art. 30c ust. 2, o raz umowy, 
o której mowa w ust. 1, zawierającą wszystkie postanowienia wymagane tymi umowami.  
3. Operator nie ujawnia informacji st anowiących tajemnicę przedsiębiorstwa uzyskanych w związku z udostępni a-
niem obiektu.  
Art. 36d.  1. Jeżeli operator odmówił dostępu do obiektu z naruszeniem przepisów art. 36b, przewoźnik kolejowy 
może wnieść skargę do Prezesa UTK.  
2. W przypadku, o którym m owa w ust. 1, Prezes UTK może, w drodze decyzji, nakazać operatorowi zapewnienie 
przewoźnikowi kolejowemu, w wyznaczonym terminie, dostępu do obiektu, o ile stwierdzi wystąpienie naruszeń przepisów  
art. 36b.  
Art. 36e.  1. Operator określa wysokość opłat, kt óre pobiera od przewoźników kolejowych za dostęp do obiektu.  
2. Opłaty, o których mowa w ust. 1, nie mogą przekraczać kosztów udostępniania obiektu ponoszonych przez operatora  
powiększonych o rozsądny zysk, rozumiany jako stopa zwrotu z własnego kapitału u względniająca ewentualne ryzyko 
ponoszone przez operatora, nie większy niż 10% w skali roku.  
3. (uchylony)  
Art. 36f.  1. Operator opracowuje regulamin dostępu do obiektu, zwany dalej „regulaminem obiektu ”, w którym określa  
w szczególności:  
1) obiekty, który ch dotyczy, i ich rodzaje;  
2) zakres udostępniania obiektów, za który operator jest odpowiedzialny;  
3) procedurę udostępniania obiektów, w tym termin składania oraz zakres informacji, jakie powinien zawierać wniosek, 
o którym mowa w art. 36b ust. 1;  
4) szczegółowe warunki techniczne dostępu do obiektów;  
5) wysokość opłat, o których mowa w art. 36e ust. 1.  
2. Regulamin obiektu podlega aktualizacji w razie zmiany informacji w nim zawartych.  
3. Operator nie później niż na 2 tygodnie przed dniem publikacji regu laminu sieci, określonym w art. 32 ust. 3:  
1) publikuje regulamin obiektu na swojej stronie internetowej;  
2) przekazuje Prezesowi UTK i zarządcy, z którego siecią kolejową jest połączony obiekt, regulamin obiektu albo 
informuje ich o adresie strony interne towej, na której regulamin obiektu został opublikowany.  
4. Prezes UTK, uwzględniając konieczność zapewnienia niedyskryminującego i równego traktowania przewoźników 
kolejowych ubiegających się o dostęp do obiektu, z urzędu lub na wniosek przewoźnika kolejow ego, w drodze decyzji, 
nakazuje operatorowi wprowadzenie zmian w opublikowanym regulaminie obiektu, jeżeli regulamin obiektu nie spełnia 
wymagań określonych w przepisach niniejszego rozdziału.  
5. W decyzji, o której mowa w ust. 4, Prezes UTK może w szczegó lności nakazać zmianę:  
1) wysokości opłat, o których mowa w art. 36e ust. 1, uwzględniając zasady kalkulacj i opłaty, o których mowa 
w art. 36e ust. 2, oraz wysokość opłat pobieranych przez innych operatorów za udos tępnianie i świadczenie usług 
w takich sam ych obiektach;  
2) terminów składania wniosków, o którym mowa w art. 36b ust. 1, uwzględniając zdolność przepustową drogi kolej o-
wej wchodzącej w skład obiektu, rodzaj usług w nim świadczonych oraz uzasadnione potrzeby przewoźników  kole-
jowych.  
  
Dziennik  Ustaw  – 123 – Poz. 1984  
 
Art. 36g.  1. Operator, który jest przewoźnikiem kolejowym, jeżeli udostępnia obiekt:  
1) prowadzi odrębną rachunkowość dla działalności polegającej na zarządzaniu obiektami;  
2) w ramach ujawnień w informacji dodatkowej rocznego sprawozdania finansowego przedstawia on odp owiednie 
pozycje bilansu oraz rachunki zysków i strat odrębnie dla działalności polegającej na zarządzaniu obiektami infr a-
struktury usługowej.  
2. W przypadku gdy:  
1) funkcje operatora wykonuje przedsiębiorca, który jest jednocześnie przewoźnikiem kolejowym  mającym pozycję dom i-
nującą , w rozumieniu ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2021 r. 
poz. 275), dla którego wykorzystuje się dany obiekt, albo  
2) operator jest bezpośrednio lub pośrednio kontrolowany przez przeds iębiorcę, o którym mowa w pkt 1  
– operator powinien być niezależny od przewoźnika kolejowego w zakresie organizacyjnym i decyzyjnym.  
3. W celu zapewnienia niezależności, o której mowa w ust. 2, operator:  
1) w zakresie dotyczącym struktury organizacyjnej po siada własny personel i wyodrębnione komórki organizacyjne 
właściwe w sprawach udostępniania obiektów lub świadczenia usług w tych obiektach, a także pobierania opłat od 
przewoźników kolejowych za te czynności;  
2) w zakresie dotyczącym podejmowania decyzji  zapewnia, że zakres obowiązków powierzonych członkom organów 
zarządzających lub pracownikom zajmującym stanowiska kierownicze w komórkach organizacyjnych, o których 
mowa w pkt 1, nie obejmuje jakichkolwiek spraw związanych z wykonywaniem działalności hand lowej przez 
przewoźnika kolejowego, o którym mowa w ust. 2 pkt 1;  
3) opracowuje i jest odpowiedzialny za realizację programu, w którym określa przedsi ęwzięcia, jakie należy podjąć 
w celu zapewnienia niedyskryminacyjnego dostępu do obiektów lub do świadczen ia usług w tych obiektach, w tym 
szczegółowe obowiązki pracowników wynikające z tych programów;  
4) wyznacza inspektora do spraw zgodności monitorującego realizację programu, o kt órym mowa w pkt 3, który jest 
w swoich działaniach niezależny oraz ma dostęp d o informacji o działalności operatora, niezbędnych do wypełnienia 
jego zadań.  
4. Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się do obiektów wymienionych w ust. 2 pkt 1 –4, 7 oraz 9 załącznika nr 2 do ustawy.  
Art. 36h.  1. Prezes UTK prowadzi rejestr obiektów infrastruktury  usługowej, zwany dalej „rejestrem obiektów ”. 
2. W rejestrze obiektów gromadzi się następujące dane:  
1) nazwę podmiotu, jego siedzibę i adres albo imię, nazwisko i adres zamieszkania:  
a) właściciela obiektu,  
b) zarządzającego obiektem,  
c) operatora;  
2) sieci kolejowe, z którymi obiekt jest połączony;  
3) zakres usług, które mogą być świadczone w obiekcie.  
3. Zarządzający obiektem przekazują Prezesowi UTK dane, o których mowa w ust. 2, w zakresie swojej właściwości.  
Art. 36i.  Przepisów art. 36a –36h nie stosuj e się do obiektów połączonych wyłączn ie z infrastrukturą kolejową, 
w stosunku do której zastosowano przynajmniej jedno z wyłączeń, o których mowa w art. 35a u st. 1 pkt 1 i 3 albo art. 36, 
z wyjątkiem obiektów, które są niezbędne do świadczenia usług przewo zowych albo służą one lub mogą służyć więcej niż 
jednemu klientowi końcowemu.  
Rozdział 6b  
Stacje pasażerskie i perony  
Art. 36j. 1. Udostępnianie stacji pasażerskiej polega na:  
1) umożliwieniu korzystania przez podróżnych ze stacji pasażerskiej;  
2) udostępn ianiu przewoźnikom kolejowym, na zasadach określonych w rozdziale 6a:  
a)  powierzchni przeznaczonej do obsługi podróżnych, w tym powierzchni przed kasami, poczekalni, powierzchni 
stanowiącej dostęp do peronów z drogi publicznej lub dworca kolejowego, a tak że powierzchni służącej do 
umieszczania dodatkowych informacji dla pasażerów lub  
b) systemu sprzedaży biletów obsługiwanego przez operatora stacji pasażerskiej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 124 – Poz. 1984  
 
2. Operator stacji pasażerskiej może nie udostępniać podróżnym dworca kolejowego, jeżeli stacja  pasażerska nie jest 
udostępniana przewoźnikom w sposób określony w ust. 1 pkt 2. W takim przypadku dworzec kolejowy nazywa się ni e-
czynnym.  
Art. 36k. 1. Stacje pasażerskie są udostępniane podróżnym nieodpłatnie.  
2. Operator stacji pasażerskiej opracowuje i  udostępnia w formie ogłoszeń na tablicach informacyjnych regulamin 
korzystania ze stacji pasażerskiej przez podróżnych, w którym w szczególności wymienia elementy stacji pasażerskiej, 
które są nieczynne.  
3. Jeżeli stacja pasażerska jest zarządzana przez k ilku operatorów stacji pasażerskich, opracowują oni wspólny reg u-
lamin korzystania ze stacji pasażerskiej.  
4. Operator stacji pasażerskiej zarządzający czynnym dworcem kolejowym obowiązany jest zapewnić dla podró ż-
nych poczekalnię.  
Art. 36l.  1. Nazwę stacji pasażerskiej określa zarządca linii kolejowej, przy której stacja pasażerska jest położona. 
Jeżeli stacja pasażerska jest położona przy liniach kolejowych zarządzanych przez różnych zarządców, nazwę stacji okreś -
lają wszyscy zarządcy w porozumieniu.  
2. Kos zty zmiany nazwy stacji pasażerskiej ponosi wnioskodawca.  
Art. 36la.  Do peronów stosuje się przepisy art. 36j ust. 1 pkt 1, art. 36k ust. 1 i art. 36l.  
Art. 36m. 1. Minister właściwy do spraw transportu może określić, w drodze rozporządzenia, standardy ozn akow a-
nia stacji pasażerskich.  
2. Wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się:  
1) potrzebę zapewnienia jednolitości i czytelności oznakowania stacji pasażerskich;  
2) potrzebę poprawy obsługi pasażerów i zwiększenia dostępu do przewozów ko lejowych, w szczególności podróżnym 
o ograniczonej możliwości poruszania się.  
Rozdział 6c  
Współpraca zarządców  
Art. 36n.  1. Prowadzenie ruchu kolejowego przez połączenie dróg kolejowych zarządzanych przez różnych zarzą d-
ców realizowane jest na podstawie zaw artej między nimi umowy albo na podstawie postanowień uzgodnionego przez 
zarządcę regulaminu pracy bocznicy kolejowej, o którym mowa w art. 19 ust. 3 pkt 4.  
2. Umowa, o której mowa w ust. 1, określa w szczególności:  
1) punkty styku dróg kolejowych;  
2) jednostki organizacyjne wyznaczone do współpracy;  
3) zasady współpracy zarządców w zakresie udostępniania infrastruktury kolejowej, w tym:  
a) zasady wzajemnego przekazywania wniosków o przydzielenie zdolności przepustowej,  
b) strony opracowujące rozkład jazdy pociągów co najmniej na częściach linii kolejowych przylegających do  punktu 
styku linii kolejowych,  
c) w przypadku, o którym mowa w art. 36o ust. 2, zasady pobierania opłat za udostępnianie infrastruktury kolejowej,  
d) w odniesieniu do umów ramowych;  
4) zasady prowadzenia ruchu kolejowego co najmniej na częściach dróg kolejowych przylegających do punktu  styku 
dróg kolejowych;  
5) działania podejmowane w sytuacjach wyjątkowych i w trudnych warunkach;  
6) tryb wyjaśniania przyczyn poważnych wypadków, wypadków i  incydentów oraz ich skutków finansowych oraz  sposób  
prowadzenia związanej z tym dokumentacji;  
7) zasady wzajemnych rozliczeń;  
8) tryb rozstrzygania sporów.  
3. Postanowienia umowy, o której mowa w ust. 1, nie mogą naruszać zasad bezpieczeństwa ruchu kolejo wego  oraz 
bezpiecznego przewozu osób i rzeczy.  
4. Zarządca publikuje na swojej stronie internetowej postanowienia umowy, o której mowa w ust. 1, w zakresie,  
o którym mowa w ust. 2 pkt 3.  
  
Dziennik  Ustaw  – 125 – Poz. 1984  
 
Art. 36o . 1. Zarządcy, których linie kolejowe są połączone, tworzą ws pólny portal internetowy umożliwiający  uzys-
kanie informacji niezbędnych do uruchomienia pociągów przejeżdżających przez więcej niż jedną sieć kolejową.  
2. Zarządcy linii kolejowych mogą wspólnie powołać lub wskazać podmiot odpowiedzialny za udostępnianie  infra-
struktury kolejowej.  
Art. 36p. 1. Zarządca informuje Komisję Europejską o spotkaniach, na których opracowuje się wspólne zasady  
i praktyki dotyczące przydzielania zdolności przepustowej na styku sieci zarządców, których infrastruktura kolejowa  została  
uznana w decyzji wydanej przez Komisję Europejską za infrastrukturę kolejową mogącą mieć strategiczne  znaczenie dla 
funkcjonowania rynku kolejowego. Komisja Europejska jest zapraszana do udziału w tych spotkaniach  w charakterze  
obserwatora.  
2. Ustalenia zarządców w zakresie wspólnych zasad i praktyk dotyczących przydzielania zdolności przepustowej  
oraz wykorzystania w tym celu systemów informatycznych zarządcy przekazują Prezesowi UTK w terminie miesiąca  od 
ich podjęcia.  
Art. 36q.  PLK S.A. współpracuje z głównymi zarządcami z innych państw cz łonkowskich Unii Europejskiej 
w ramach Platformy Europejskich Zarządców Infrastruktury Kolejowej.  
Rozdział 7  
Finansowanie transportu kolejowego  
Art. 37. 1. Zarządcy i  przewoźnicy kolejowi prowadzą gospodarkę finansową na zasadach określonych w  odrębnych 
przepisach, z  uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału.  
2. Zarządcy wyodrębnią, w  ramach prowadzonej rachunkowości:  
1) (uchylony)  
2) ewidencję kosztów linii kolejowych, z  podziałem na koszty budowy, utrzymani a, pro wadzenia ruchu pociągów 
i administrowania tymi liniami.  
2a. Zarządca opracowuje metodę alokacji kosztów do poszczególnych kategorii usług oferowanych przewoźnikom 
kolejowym.  
3. Dla działalności polegającej na zarządzaniu infrastrukturą kolejową oraz wykony waniu przewozów kolejowych 
prowadzi się i  publikuje oddzielne bilanse oraz rachunki zysków i  strat dla każdego z  tych rodzajów działalności. Środki 
publiczne wypłacone na jeden z  tych dwóch rodzajów działalności nie mogą być przenoszone na drugi z  nich.  
4. Przewoźnicy kolejowi wykonujący przewozy kolejowe osób i  rzeczy:  
1) nie mogą przenosić środków publicznych między tymi rodzajami przewozów;  
2) sporządzają oddzielny bilans oraz rachunek zysków i  strat dla każdego z  tych rodzajów przewozów;  
3) wyodrębniają  w księgach rachunkowych operacje dla każdego z  tych rodzajów przewozów.  
5. Sprawozdania finansowe przewoźników kolejowych, o  których mowa w  ust. 4, zawierają dodatkowo oddzielny 
bilans oraz rachunek zysków i  strat dla przewozów kolejowych osób i  rzeczy.  
6. Zarządcy i  przewoźnicy kolejowi prowadzą rachunkowość w  sposób umożliwiający monitorowanie zakazów 
przenoszenia środków publicznych, o  których mowa odpowiednio w  ust. 3 i ust. 4 pkt  1. 
7. Zarządcy prowadzą rachunkowość w  sposób umożliwiający monitorowani e wykorzystania środków z  opłat za korz y-
stanie  przez przewoźników kolejowych z  infrastruktury kolejowej oraz wykorzystania nadwyżek z  pozostałych rodzajów 
prowadzonej działalności gospodarczej.  
8. Zarządcy i  przewoźnicy kolejowi, którzy nie są obowiązani n a podstawie przepisów o  rachunkowości do publik o-
wania własnych sprawozdań finansowych, publikują te sprawozdania na swoich stronach internetowych.  
Art. 37a. 1. Zarządca sporządza i prowadzi rejestr swoich aktywów oraz aktywów, którymi zarządza. Do rejestru  do-
łącza się szczegółowe informacje na temat kosztów odnowienia i modernizacji infrastruktury.  
2. Minister właściwy do spraw transportu, w celu zapewnienia porównywalności danych prezentowanych w rej e-
strach sporządzanych przez zarządców, może wydać wytyczn e dotyczące zasad przygotowania rejestru.  
3. Wytyczne, o których mowa w ust. 2, minister właściwy do spraw transportu przygotowuje po zasięgnięciu opinii 
ministra właściwego do spraw finansów publicznych i zarządców.  
  
Dziennik  Ustaw  – 126 – Poz. 1984  
 
4. Minister właściwy do spraw transport u: 
1) podaje do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej urzędu obsługującego ministra właściwego do 
spraw  transportu treść wytycznych, o których mowa w ust. 2, a także ich zmian;  
2) ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski ” komunikat o miejscu publikacji w y-
tycznych oraz ich zmian, a także o terminie, od którego wytyczne lub ich zmiany będą stosowane.  
Art. 38. 1. Z budżetu państwa są finansowane:  
1) inwestycje wynikające z  umów i  porozumień międzynarodowych;  
2) inwestycje, remonty, eksploatacja i  utrzymanie linii kolejowych o  znaczeniu wyłącznie obronnym;  
3) koszty przygotowania i  realizacji inwestycji obejmujących linie kolejowe o  znaczeniu państwowym.  
1a. Do kosztów, o  których mowa w  ust. 1 pkt  3, należą w  szczególności:  
1) wypłaty odszkodowań, o których mowa w art. 9s ust. 9, art. 9y ust. 1 i 2 oraz art. 9yd ust. 2;  
2) wypłaty ceny nabycia nieruchomości, o  których mowa w  art. 9t, oraz pozostałe koszty związane z  jej nabyciem;  
3) wypłaty należności oraz jednora zowych odszkodowań, o  których mowa w  art. 5a ust.  2 ustawy z  dnia 3  lutego 
1995  r. o ochronie gruntów rolnych i  leśnych;  
4) koszty wskazania lokalu zamiennego wynikające z  realizacji obowiązku, o  którym mowa w  art. 9w ust.  4. 
2. Zadania, o  których mowa w  ust. 1, mogą być również finansowane ze środków zarządcy i  jednostek samorządu 
terytorialnego oraz z  innych źródeł.  
3. Koszty utrzymania infrastruktury kolejowej, z  zastrzeżeniem ust.  1 pkt  2, są finansowane przez zarządcę, z  tym że 
mogą być one finansowane  przez jednostki samorządu terytorialnego i  z innych źródeł lub dofinansowane z  budżetu państwa.  
4. Wielkość środków przeznaczonych na finansowanie zadań, o  których mowa w  ust. 1, w danym roku określa ust a-
wa budżetowa.  
5. Inwestycje obejmujące pozostałe li nie kolejowe, o  których mowa w  art. 6 ust.  1 pkt  2, finansowane są przez z a-
rządcę; mogą być one dofinansowywane z  budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z  innych 
źródeł.  
6. Ze środków publicznych mogą być finansowane lub współfina nsowane wydatki w  zakresie zakupu i  modernizacji 
pojazdów kolejowych przeznaczonych do wykonywania przewozów pasażerskich oraz wydatki na budowę informatyc z-
nego systemu rozliczeń sprzedaży biletów na przejazd środkami transportu publicznego różnych przewoź ników, w  tym 
biletu wspólnego.  
6a. Ze środków publicznych mogą być finansowane lub współfinansowane wydatki na budowę lub przebudowę dwo r-
ców kolejowych w  zakresie bezpośrednio związanym z  obsługą podróżnych.  
6b. Ze środków publicznych mogą być finansowane lub współfinansowa ne wydatki PLK S.A. w zakresie:  
1) zakupu i modernizacji pojazdów kolejowych przeznaczonych do diagnostyki, utrzymania, naprawy lub budowy 
infrastruktury kolejowej oraz do pr owadzenia działań ratowniczych;  
2) budowy i modernizacji punktów  zaplecza technicznego przeznaczonych do obsługi pojazdów kolejowych, o których 
mowa w pkt 1.  
7. Ze środków publicznych mogą być finansowane lub współfinansowane in westycje kolejowe, wynikające z pro-
gramów rozwoju infrastruktury transportowej, oraz zakup p ojazdów kolejowych przeznaczonych do przewozu rzeczy na 
podstawie jednej umowy o  przewóz przy użyciu co najmniej dwóch różnych gałęzi transportu (transport intermodalny).  
8. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spra w finansów publicznych okreś -
li, w drodze rozporządzenia, tryb, sposób i  warunki finansowania, współfinansowania inwestycji, o  których mowa w  ust. 6 i 7, 
kierując się zasadami uczciwej konkurencji, zrównoważonego rozwoju transportu i  efektywności ekonomicz nej. 
9. Zarządca może zaciągnąć kredyty, pożyczki lub może emitować obligacje w  kraju i  za granicą, z  przeznaczeniem 
na finansowanie prac przygotowawczych oraz zadań inwestycyjnych realizowanych w  ramach programu wieloletniego, 
o którym mowa w  art. 38c. 
  
Dziennik  Ustaw  – 127 – Poz. 1984  
 
10. Na zobowiązania PLK S.A. z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek oraz wyemitowanych obligacji z prz e-
znaczeniem na finansowanie prac przygotowawczych oraz zadań inwestycyjnych, o których mowa w ust. 1 i 6b, mogą być 
udzielane przez Skarb Państwa gwaran cje i poręczenia, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 8 maja 1997 r. o poręczeniach 
i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne (Dz. U. z 202 1 r. poz. 442 i 1535 ), z wyją t-
kiem art. 2a ust. 2 tej ustawy.  
11. Gwarancje i  poręczeni a, o których mowa w  ust. 10, są zwolnione z  opłat prowizyjnych.  
Art. 38a. 1. Minister właściwy do spraw transportu może dofinansować z budżetu państwa lub z Funduszu Kolejowego  
działalność zarządcy, która nie może być sfinansowana z opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej, pod warunkiem 
realizacji przez zarządcę wynikającego z przepisów rozdziału 6 obowiązku udostępniania infrastruktury kolejowej obe j-
mującej przynajmniej jedną linię kolejową.  
2. Działalność, o której mowa w ust. 1, wysokość środków publicznych przeznaczonych na jej dofinansowanie oraz 
zarządców uprawnionych do otrzymania dofinansowania określa program wieloletni w rozumieniu przepisów ustawy 
z dnia 27 sierpnia 2009 r. o fina nsach publicznych (Dz. U. z 20 21 r. poz. 305, 1236 , 1535  i 1773). 
3. Program wieloletni, o którym mowa w ust. 2, ustanawia Rada Ministrów na okres nie krótszy niż 5 lat. Program 
zawiera, w podziale na poszczególne lata jego obowiązywania:  
1) oszacowane w oparciu o rejestr, o którym mowa w art. 37a ust. 1, oraz wyty czne dotyczące jednolitych wskaźników 
makroekonomicznych, o których mowa w art. 50a ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych:  
a) prognozę wysokości kosztów działalności związanej z zadaniami zarządcy, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 –3, 
b) prognozę wysokości przychodów zarządcy z opłat pobieranych od aplikantów oraz innych przychodów,  
c) wynikające z prognoz, o których mowa w lit. a i b, zapotrzebowanie zarządcy na środki publiczne;  
2) planowane do osiągnięcia cele, w tym również odnosz ące się do zmniejszenia kosztów działalności oraz zapewnienia 
optymalnego poziomu efektywności prowadzonej działalności, w szczególności w zakresie jakości oferowanych 
usług i bezpieczeństwa;  
3) przyjęte wskaźniki realizacji celów, o których mowa w pkt 2;  
4) system realizacji, monitorowania oraz ewaluacji programu.  
4. Do oceny wysokości kosztów, o których mowa w ust. 3 pkt 1 lit. a, w zakresie naprawy lub wymiany aktywów, 
zarządca wykorzystuje rejestr, o którym mowa w art. 37a ust. 1.  
5. Realizacja programu  wieloletniego odbywa się na podstawie umowy zawartej między ministrem właściwym do 
spraw transportu i zarządcą, na okres obowiązywania programu, o którym mowa w ust. 2.  
6. Umowa, o której mowa w ust. 5, określa szczegółowe zasady finansowania środk ami pub licznymi działalności, 
o której mowa w ust. 1. Zakres przedmiotowy zagadnień, które reguluje umowa, określa załącznik nr 3 do ustawy.  
7. Przed zawarciem umowy, o której mowa w ust. 5, minister właściwy do spraw transportu oraz zarządca zapewni a-
ją, aby apli kanci mieli możliwość wyrażenia swoich opinii na temat treści umowy, z wyłączeniem postanowień stanowi ą-
cych tajemnicę przedsiębiorstwa.  
8. Umowa, o której mowa w ust. 5, jest publikowana, z wyłączeniem postanowień stanowiących tajemnicę przedsi ę-
biorstwa, n a stronie internetowej zarządcy nie później niż w ciągu miesiąca od dnia jej zawarcia.  
9. W terminie do dnia 31 marca każdego roku minister właściwy do spraw transportu składa Radzie Ministrów sprawo -
zdanie  z wykonania programu wieloletniego, o którym mowa  w ust. 2, za rok poprzedni.  
Art. 38b.  Z budżetu jednostki samorządu terytorialnego może być finansowana lub dofinansowana działalność z a-
rządcy, o której mowa w art. 38a ust. 1. Przepisy art. 38a ust. 5 –8 stosuje się odpowiednio.  
Art. 38ba.  1. Zarządca, kt óry po przydzieleniu zdolności przepustowej w trybie określonym w rozdziale 6 stwierdzi,  że 
wpływy za udostępnianie infrastruktury kolejowej oraz dofinansowanie, o którym mowa w art. 38a ust. 1, i finansowanie 
lub dofinansowanie, o którym mowa w art. 38b, nie pokrywają kosztów udostępniania tej infrastruktury, może rozpocząć 
procedurę przygotowania likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej.  
2. Procedura przygotowania likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej polega na:  
1) dokonaniu  analizy możliwości zmniejszenia kosztów zarządzania infrastrukturą kolejową;  
2) dokonaniu analizy możliwości zwiększenia przychodów z zarządzanej infrastruktury kolejowej;  
  
Dziennik  Ustaw  – 128 – Poz. 1984  
 
3) powiadomieniu zainteresowanych aplikantów i przewoźników kolejowych o zamiarze l ikwidacji linii kolejowej lub 
odcinka linii kolejowej;  
4) poinformowaniu właściwych organów jednostek samorządu terytorialnego, na obszarze których zlokalizowana jest 
linia kolejowa lub odcinek linii kolejowej, w szczególności organizatorów przewozów pasaż erskich w transporcie 
kolejowym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym, o z a-
miarze likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej;  
5) poinformowaniu ministra właściwego do spraw transportu o zamia rze likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii 
kolejowej.  
3. Procedura przygotowania likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej może być wstrzymana, jeżeli:  
1) właściwa jednostka samorządu terytorialnego lub wskazany przez nią zarządca zawrze  umowę o nieodpłatne przej ę-
cie linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej w zarządzanie w celu ich dalszej eksploatacji;  
2) minister właściwy do spraw transportu zapewni środki na dofinansowanie, o którym mowa w art. 38a ust. 1.  
4. W przypadku gdy nie zos tała wstrzymana procedura przygotowania likwidacji linii kolejowej lub odcinka linii kol e-
jowej,  po upływie 3 miesięcy od dokonania czynności, o których mowa w ust. 2, zarządca może wystąpić z wnioskiem do 
ministra właściwego do spraw transportu o wyrażenie  zgody na likwidację linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej.  
5. Minister właściwy do spraw transportu, w drodze decyzji, wydaje zgodę na likwidację linii kolejowej lub odcinka 
linii kolejowej albo odmawia wydania zgody, w terminie 3 miesięcy od dnia z łożenia wniosku, o którym mowa w ust. 4, 
biorąc pod uwagę względy gospodarcze, społeczne, obronne lub ekologiczne.  
6. Do likwidacji bocznicy kolejowej lub jej odcinka przepisy ust. 1 –5 stosuje się odpowiednio.  
7. W przypadku linii kolejowych o znaczeniu pa ństwowym decyzja ministra właściwego do spraw transportu jest 
wydawana po uprzednim usunięciu linii kolejowej lub odcinka linii kolejowej z wykazu linii kolejowych o znaczeniu 
państwowym.  
Art. 38c. 1. Inwestycje obejmujące linie kolejowe zarządzane przez P LK S.A. są prowadzone w  ramach programu 
wieloletniego w  rozumieniu przepisów ustawy z  dnia 27  sierpnia 2009  r. o finansach publicznych.  
2. Program wieloletni ustanawia się na okres nie krótszy niż 3  lata. 
3. Program wieloletni zawiera elementy, o  których m owa w  ustawie z  dnia 6  grudnia 2006  r. o zasadach prowadzenia 
polityki rozwoju (Dz.  U. z 2021 r. poz.  1057 ), oraz:  
1) listę wszystkich inwestycji realizowanych z  wykorzystaniem środków finansowych, których dysponentem jest minister  
właściwy do spraw transp ortu, wraz z  określeniem łącznego kosztu każdej z  tych inwestycji i  przyporządkowaniem 
jej do grupy inwestycji finansowanych z  określonych źródeł;  
2) zestawienie wszystkich źródeł finansowania w  podziale na lata realizacji in westycji ujętych w  programie, z  wyszcz e-
gólnieniem grup inwestycji finansowanych z  określonych źródeł.  
4. Minister właściwy do spraw transportu zatwierdza szczegółowy plan realizacji programu wieloletniego, zawierający  
rzeczowy i  finansowy zakres planowanych inwestycji, w  szczególności o kreśle nie planowanych wyda tków wraz z podzi a-
łem źródeł finansowania na określone inwestycje w  poszczególnych latach realizacji tego programu.  
5. Zatwierdzenie planu realizacji programu wieloletniego, o  którym mowa w  ust. 4, następuje w  porozumieniu z minis trem 
właściwym do spraw finansów publicznych oraz w  zakresie projektów realizowanych z  udziałem środków europejskich 
z ministrem właściwym do spraw rozwoju regionalnego.  
5a. Udzielenie zapewnienia finansowania lub dofinansowania w rozumieniu przepisu art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 
27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych następuje wraz z zatwierdzeniem szczegółowego planu realizacji programu 
wieloletniego, w zakresie kwot wydatków i źródeł finansowania wskazanych w tym planie w odniesieniu do projektów 
realizowanych przez PLK S.A., z udziałem środków określonych w art. 5 ust. 3 pkt 1 i 5c tej ustawy w ramach programu 
wieloletniego, o którym mowa w ust. 1.  
6. W terminie do dnia 31  maja każdego roku minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  ministrem 
właściwym do spraw finansów publicznych oraz w  zakresie projektów realizowanych z  udziałem środków europejskich 
z ministrem właściwym do spraw rozwoju regionalnego, składa Radzie Ministrów sprawozdanie z  wykonania planu real i-
zacji programu wieloletn iego za rok poprzedni. Sprawozdanie podaje się do publicznej wiadomości przez ogłoszenie jego 
treści w  Biuletynie Informacji Publicznej urzędu zapewniającego obsługę ministra właściwego do spraw transportu.  
  
Dziennik  Ustaw  – 129 – Poz. 1984  
 
7. Zakres sprawozdania, o  którym mowa w  ust. 6, jest określony w  programie, o  którym mowa w  ust. 1. Sprawo -
zdanie zawiera w  szczególności:  
1) dane o  wykonaniu finansowym i  rzeczowym realizowanych inwestycji,  
2) zaktualizowane zestawienie wszystkich źródeł finansowania programu w  podziale na lata realizac ji programu.  
8. Rada Ministrów, poprzez przyjęcie sprawozdania, wyraża zgodę na aktualizację programu w  zakresie wskazanym 
w sprawozdaniu, z  zastrzeżeniem że aktualizacja ta nie może zwiększyć łącznego limitu wydatków z  budżetu państwa na 
realizację progra mu. Przepisy art.  48 ustawy z  dnia 3  października 2008  r. o udostępnianiu informacji o  środowisku i  jego 
ochronie, udziale społeczeństwa w  ochronie środowiska oraz o  ocenach odd ziaływania na środowisko  stosuje się odp o-
wiednio.287) Nie stosuje się przepisów a rt. 18, 19 i  19a ustawy z  dnia 6  grudnia 2006  r. o zasadach prowadzenia polityki 
rozwoju.  
Art. 38d. 1. Minister właściwy do spraw transportu może podjąć decyzję o dofin ansowaniu ulgi, o której mowa 
w art. 34 ust. 2.  
2. Dofinansowanie ulgi, o której mowa w art. 34 ust. 2, może być przekazywane  zarządcy na podstawie umowy, 
o której mowa w art. 38a ust. 5.  
3. Minister właściwy do spraw transportu może udzielić pomocy dedykowanej niektórym rodzajom transportu kol e-
jowego, przedsiębiorcom korzystającym z transpor tu kolejowego lub przedsiębiorcom zamierzającym z niego korzystać.  
Art. 38e.  W przypadku gdy dofinansowanie, o którym mowa w art. 38d ust. 1, lub pomoc, o której mowa w  art. 38d 
ust. 3, stanowi pomoc publiczną, minister właściwy do spraw transportu określa , w drodze rozporządzenia, szczegółowe 
przeznaczenie, warunki i tryb udzielenia pomocy, uwzględniając konieczność zap ewnienia zgodności tej pomocy z rynkiem  
wewnętrznym w rozumieniu Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej.  
Art. 38f.  1. Zarządca opracow uje plan biznesowy, w którym określa programy inwestycyjne oraz sposób osiągnięcia 
przez zarządcę przyjętych celów technicznych, handlowych i związanych z zarządzaniem finansowym, w tym sposób 
osiągnięcia równowagi finansowej.  
2. Zarządca zapewnia, aby wsp ółpracujący z nim aplikanci oraz, na ich żądanie, potencjalni aplikanci mieli dostęp do 
odpowiednich informacji oraz mieli możliwość wyrażenia swoich poglądów dotyczących tre ści planu biznesowego 
w odniesieniu do warunków dostępu do infrastruktury, korzyst ania z niej i jej charakteru, udostępniania i rozwoju infr a-
struktury, przed jego przyjęciem przez zarządcę.  
2a. Co najmniej raz w roku PLK S.A. zapewnia, aby zainteresowani przewoźnicy kolejowi i aplikanci, a jeżeli jest to 
konieczne również przedstawiciel e podmiotów korzystających z usług kolejowych przewozów towarowych lub pasaże r-
skich oraz organów państwowych i organów jednostek samorządu terytorialnego, mieli możliwość przedstawienia pise m-
nych opinii dotyczących:  
1) potrzeb związanych z utrzymaniem i ro zwojem zdolności przepustowej infrastruktury kolejowej;  
2) treści umowy, o której mowa w art. 38a ust. 5, w zakresie zagadnień, o których mowa w pkt 4 i 7 załącznika nr 3 do 
ustawy;  
3) kwestii intermodalności i interoperacyjności.  
2b. PLK S.A. ogłasza na s wojej stronie internetowej:  
1) skonsultowane z zainteresowanymi stronami wytyczne dotyczące przedstawiania opinii, o których mowa w ust. 2a;  
2) zestawienie opinii, o których mowa w ust. 2a, wraz z informacją o działaniach podjętych w związku z przedstawi o-
nymi opiniami, oraz przekazuje je do wiadomości Prezesa UTK.  
3. Zarządca dostosowuje plan, o którym mowa w ust. 1, do postanowień umowy, o której mowa w art. 38a ust. 5, nie 
później niż w terminie 3 miesięcy od dnia jej zawarcia.  
Art. 38g.  Przewoźnik kolejo wy opracowuje plan biznesowy uwzględniający programy inwestycyjne i plan wykorz y-
stania instrumentów finansowych. Plan określa sposób osiągnięcia przez przewoźnika kolejowego równowagi finansowej 
oraz innych celów technicznych, handlowych i związanych z zar ządzaniem finansowym.  
Art. 39. (uchylony)  
Art. 40. (uchylony)  
Art. 40a. (uchylony)  
                                                           
287) Zdanie drugie ze zmianą wprowadzoną przez art. 8 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 48. 
  
Dziennik  Ustaw  – 130 – Poz. 1984  
 
Art. 41. (uchylony)  
Art. 42. (uchylony)  
Rozdział 8  
Licencjonowanie transportu kolejowego  
Art. 43. 1. Licencjonowaniu podlega działalność gospodarcza polegająca na:  
1) wykony waniu przewozów kolejowych osób;  
2) wykonywaniu przewozów kolejowych rzeczy;  
3) świadczeniu usług trakcyjnych.  
2. Licencja jest potwierdzeniem zdolności przedsiębiorcy do wykonywania funkcji przewoźnika kolejowego na ter y-
torium Rzeczypospolitej Polskiej or az państw, o  których mowa w  ust. 3. 
3. Potwierdzeniem zdolności przedsiębiorcy do wykonywania funkcji przewoźnika kolejowego są również licencje 
wydane przez właściwe władze innych państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskie go 
Porozumienia o  Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o  Europejskim Obszarze Gospodarczym.  
4. (uchylony)  
4a. (uchylony)  
5. Licencja nie uprawnia przedsiębiorcy do dostępu do infrastruktury kolejowej.  
6. (uchylony)  
Art. 44.  Obowiązkowi uzyskania licencji nie  podlegają przedsiębiorcy wykonujący przewozy wyłącznie:  
1) koleją wąskotorową na lokalnych i regionalnych sieciach kolejowych;  
2) na infrastrukturze prywatnej, w tym na bocznicach kolejowych.  
Art. 45. 1. Organem właściwym do udzielania, odmowy udzielania,  zmiany, zawieszania lub cofnięcia licencji przedsi ę-
biorcy  posiadającemu siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest Prezes UTK.  
2. Udzielenie, odmowa udzielenia, zmiana, zawieszenie lub cofnięcie licencji następuje w  drodze decyzji.  
3. Licencja jest zezwoleniem w rozumieniu ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsi ębiorców.  
Art. 46. 1. Licencji udziela się na wniosek przedsiębiorcy.  
2. Wniosek o udzielenie licencji zawiera:  
1) nazwę przedsiębiorcy, jego siedzibę i adres;  
2) numer w rejestrze przedsiębiorców w Krajowym Rejestrze Sądowym, o ile przedsiębiorca taki numer posiada;  
3) numer identyfikacji podatkowej (NIP);  
4) określenie przedmiotu i zakresu wykonywania działalności, na którą ma być udzielona licencja.  
3. Do wniosku należy dołączyć:  
1) informacje o dotychczasowej działalności przedsiębiorcy;  
2) dokumenty potwierdzające spełnienie wymagań dotyczących:  
a) dobrej reputacji,  
b) wiarygodności finansowej,  
c) kwalifikacji zawodowych,  
d) zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności cywilnej.  
4. Wymagania dotyczące dobrej reputacji uznaje się za spełnione, jeżeli:  
1) nie została ogłoszona upadłość przedsiębiorcy;  
2) przedsiębiorca nie poniósł odpowiedzialności na podstawie przepisów o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych 
za czyny zabronione p od groźbą kary;  
3) przedsiębiorca nie został ukarany za poważne naruszenia prawa określone w przepisach szczególnych mających 
zastosowanie do transportu;   
  
Dziennik  Ustaw  – 131 – Poz. 1984  
 
4) członkowie organu zarządzającego osoby prawnej, wspólnik, komplementariusz w spółce jawnej, komand ytowej lub 
komandytowo -akcyjnej, a w przypadku innego przedsiębiorcy – osoby prowadzące działalność gospodarczą, nie zostały  
skazane prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe popełnione umyślnie, powtarz a-
jące się nieumyślne narusz enie praw osób wykonujących pracę zarobkową lub poważne naruszenia prawa dotyczące 
obowiązków wynikających z układów zbiorowych pracy.  
W celu potwierdzenia spełnienia wymogów, o których mowa w zdaniu pierwszym, przedsiębiorca ubiegający się o licencję  
przedstawia zaświadczenia albo oświadczenia.  
5. Oświadczenie, o którym mowa w ust. 4, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych  
zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: „Jeste m świadomy  
odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. ”. Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowi e-
dzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.  
6. Wymagania dotyczące wiarygodności finansowej uznaje się za spełnione, gdy przeds iębiorca jest w stanie wyk a-
zać, że jest zdolny do wypełnienia rzeczywistych i potencjalnych zobowiązań finansowych przez okres 12 miesięcy od 
dnia udzielenia licencji. W tym celu:  
1) przedsiębiorca ubiegający się o licencję przedstawia:  
a) sprawozdanie fin ansowe za ostatni rok obrotowy, wraz ze sprawozdaniem z badania, albo bilans, gdy przedsi ę-
biorca nie może okazać sprawozdania finansowego,  
b) zestawienie przepływów pieniężnych dla roku, w którym ubiega się o licencję, i planowane zestawienie prz e-
pływów dl a roku kolejnego,  
c) potwierdzenie stanu rachunku bankowego oraz pozostałe zabezpieczenia majątkowe zobowiązań,  
d) dane dotyczące wydatków związanych z wykonywaniem działalności, o której mowa w art. 43 ust. 1, w  tym info r-
macje  o zakupie pojazdów, gruntów,  budynków, instalacji i taboru kolejowego,  
e) informację o zabezpieczonym limicie przekroczenia stanu konta rachunku bankowego , 
f) informację o obciążeniach na aktywach przedsiębiorstwa;  
2) Prezes UTK uzyskuje od właściwych organów informacje o stanie zale głości przedsiębiorcy:  
a) w podatkach,  
b) w opłacaniu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych  Świa d-
czeń Pracowniczych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie  ubezpieczeń 
społeczn ych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423, 432, 619 i 1621 ). 
7. Wymagania dotyczące wiarygodności finansowej uznaje się za niespełnione w przypadku przedsiębiorcy,  w którego  
działalności występują znaczne lub powtarzające się zaległości publicznoprawne.  
8. W razie wą tpliwości co do sytuacji finansowej przedsiębiorcy, Prezes UTK może żądać innych niż określone  w ust. 6  
informacji i dokumentów bankowych lub księgowych przedstawiających rzetelnie aktualną sytuację finansową  przedsi ę-
biorcy.  
9. Wymagania dotyczące kwalifik acji zawodowych uznaje się za spełnione, gdy przedsiębiorca posiada lub  zobowiąże się  
do posiadania organizacji zarządzania, która zapewni kontrolę bezpieczeństwa, niezawodność  i nadzorowanie licencjon o-
wanej działalności. W tym celu przedsiębiorca ubiegają cy się o licencję przedstawia:  
1) dokumenty dotyczące kwalifikacji pracowników odpowiedzialnych za bezpieczeństwo przewozów kolejowych  oraz 
szczegółowe dane dotyczące szkolenia tych pracowników lub  
2) oświadczenie dotyczące planowanego zatrudnienia i przes zkolenia pracowników, o których mowa w pkt 1.  
10. Wymagania dotyczące zabezpieczenia finansowego odpowiedzialności cywilnej uznaje się za spełnione,  gdy przed-
siębiorca ubiegający się o udzielenie licencji wykaże, że zawarł umowę ubezpieczenia odpowiedzialn ości cywilnej lub 
umowę gwarancji ubezpieczeniowej.  
11. Zabezpieczenie finansowe odpowiedzialności cywilnej, o którym mowa w ust. 10, uwzględnia wymagania  okreś -
lone przepisami art. 12 rozporządzenia nr 1371/2007/WE.  
12. Minister właściwy do spraw instytuc ji finansowych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw  transportu 
określi, w drodze rozporządzenia, termin powstania obowiązku ubezpieczenia oraz minimalną sumę gwarancyjną,  biorąc 
pod uwagę zakres działalności wykonywanej przez przewoźnika kolejoweg o. 
  
Dziennik  Ustaw  – 132 – Poz. 1984  
 
Art. 47. 1. Decyzję w przedmiocie udzielenia albo odmowy udzielenia licencji Prezes UTK wydaje nie później  niż 
w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia przez przedsiębiorcę kompletnego wniosku o udzielenie licencji.  
2. Licencję wydaje się na czas nieokreś lony, z zastrzeżeniem art. 49a ust. 3.  
3. Prezes UTK nie może odmówić udzielenia licencji, z uwzględnieniem ust. 5, jeżeli przedsiębiorca ubiegający  się 
o udzielenie licencji spełnia wymagania określone w ustawie.  
4. Prezes UTK odmawia udzielenia licencji,  jeżeli przedsiębiorca nie spełnia wymagań, o których mowa  w art. 46 
ust. 3 pkt 2.  
5. Prezes UTK odmawia udzielenia licencji, cofa licencję, zawiesza licencję lub zmienia jej zakres ze względu  na za-
grożenie obronności lub bezpieczeństwo państwa albo inny w ażny interes publiczny.  
Art. 48.  1. Przewoźnik kolejowy, w przypadku zmiany mającej wpływ na jego sytuację prawną,  w szczególności 
w przypadku połączenia lub przejęcia, informuje o tym Prezesa UTK, który może podjąć decyzję  o ponownym przedłoż e-
niu licencji  do zatwierdzenia, jeżeli stwierdzi zagrożenie bezpieczeństwa związanego  z prowadzoną działalnością. Prezes 
UTK uzasadnia decyzję zatwierdzającą ponownie licencję.  
2. Przewoźnik kolejowy informuje Prezesa UTK o okolicznościach, o których mowa w ust. 1, w t erminie 14 dni  od 
dnia, w którym stały się skuteczne.  
3. W przypadku gdy przewoźnik kolejowy zamierza znacznie zmienić lub rozszerzyć swoją działalność, informuje  
o tym Prezesa UTK, który wzywa go do ponownego przedłożenia licencji do zatwierdzenia.  
4. W p rzypadku gdy przedsiębiorca nie prowadził licencjonowanej działalności przez okres 6 miesięcy lub nie  podjął 
tej działalności w okresie 6 miesięcy od dnia doręczenia decyzji w przedmiocie udzielenia licencji, Prezes  UTK podejm u-
je decyzję o ponownym przedło żeniu licencji do zatwierdzenia albo o jej zawieszeniu. Przedsiębiorca,  ze względu na 
specyficzny charakter usług, jakie mają być świadczone, może wystąpić do Prezesa UTK o przyznanie  dłuższego okresu 
na rozpoczęcie prowadzenia licencjonowanej działalności . 
5. Jeżeli przedsiębiorca zamierza zmienić zakres licencjonowanej działalności, składa wniosek do Prezesa UTK  
o zmianę licencji.  
Art. 49. 1. Prezes UTK dokonuje okresowej kontroli przewoźnika kolejowego w zakresie przestrzegania warunków  
określonych w lic encji oraz wymagań wynikających z ustawy nie rzadziej niż raz na 5 lat.  
2. Niezależnie od obowiązku, o którym mowa w ust. 1, w razie powzięcia uzasadnionych wątpliwości  w zakresie 
spełniania przez przewoźnika kolejowego warunków określonych w licencji lub wymagań wynikających  z ustawy, Prezes 
UTK może dokonać kontroli przewoźnika kolejowego w tym zakresie.  
Art. 49a. 1. Prezes UTK zawiesza licencję, jeżeli przedsiębiorca:  
1) nie spełnia wymagań określonych w art. 46;  
2) nie wywiązał się ze zobowiązań złożony ch w oświadczeniu, o którym mowa w art. 46 ust. 9 pkt 2, w określonych  
w nim terminach;  
3) wykonujący międzynarodowe przewozy kolejowe nie przestrzega postanowień odpowiednich umów międzynarod o-
wych,  których Rzeczpospolita Polska jest stroną.  
2. W przypadku  zawieszenia licencji z powodu niespełniania wymagań dotyczących wiarygodności finansowej,  Prezes  
UTK może wyznaczyć termin usunięcia nieprawidłowości i udzielić licencji tymczasowej na okres przeprowadzania  
zmian w przedsiębiorstwie, pod warunkiem że nie będzie to zagrażać bezpieczeństwu prowadzonej działalności.  Licencja 
tymczasowa jest ważna nie dłużej niż przez 6 miesięcy od dnia doręczenia decyzji w przedmiocie jej  udzielenia.  
3. Prezes UTK cofa licencję, jeżeli przedsiębiorca:  
1) został pozbawiony pra wa wykonywania działalności gospodarczej objętej licencją na podstawie prawomocnego  
orzeczenia sądowego;  
2) wobec którego wszczęto postępowanie upadłościowe lub inne postępowanie o podobnym charakterze, nie ma  faktyc z-
nych  możliwości zadowalającej restruktu ryzacji finansowej w rozsądnym okresie czasu;  
3) nie usunął nieprawidłowości będących podstawą zawieszenia licencji w terminach wyznaczonych przez Prezesa  
UTK.  
4. W przypadku cofnięcia licencji z powodu niespełniania wymagań dotyczących wiarygodności finan sowej  przepis 
ust. 2 stosuje się odpowiednio.  
  
Dziennik  Ustaw  – 133 – Poz. 1984  
 
5. W przypadku gdy Prezes UTK stwierdzi, że przewoźnik kolejowy posiadający licencję wydaną przez właściwy  
organ innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej nie spełnia wymagań dotyczących licencjonowania,  o fakcie tym 
niezwłocznie powiadamia właściwy organ tego państwa.  
Art. 49b.  O przyznaniu licencji, jej cofnięciu, zawieszeniu lub zmianie Prezes UTK niezwłocznie powiadamia  Agencję.  
Art. 50. 1. Za udzielenie licencji i  licencji tymczasowej pobiera się opła tę w wysokości nie wyższej niż równowa r-
tość w  złotych 2000  euro, ustalonej przy zastosowaniu kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski ob o-
wiązującego w  dniu udzielenia licencji.  
2. Opłatę uiszcza się jednorazowo lub ratalnie.  
3. Opłata jest po bierana przez Prezesa UTK i  stanowi dochód budżetu państwa.  
4. Do opłaty, o  której mowa w  ust. 1, stosuje się przepisy o  postępowaniu egzekucyjnym w  administracji w  zakresie 
egzekucji obowiązków o  charakterze pieniężnym.  
5. Minister właściwy do spraw trans portu, w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, 
określi, w  drodze rozporządzenia, wysokość i  sposób uiszczania opłaty, o  której mowa w  ust. 1, z uwzględnieniem kos z-
tów nie wyższych niż uzasadnione koszty udzielenia licencji i  kontroli jej wykonania.  
Art. 51.  1. Prezes UTK podaje do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Transportu 
Kolejowego tryb udzielania licencji.  
2. Prezes UTK informuje Komisję Europejską o każdej zmianie trybu udzielania licencji.  
Art. 51a. (uchylony)  
Art. 52. (uchylony)  
Rozdział 9  
Usytuowanie budowli, budynków, drzew i  krzewów oraz wykonywanie rob ót ziemnych 
w sąsiedztwie  linii kolejowych  
Art. 53. 1. Usytuowanie budowli, budynków, drzew i  krzewów oraz wykonywanie robót ziemnych w  sąsiedztwie linii  
kolejowych, bocznic kolejowych i  przejazdów kolejowych może mieć miejsce w  odległości niezakłócającej ich eksploatacji,  
działania urządzeń związanych z  prowadzeniem ruchu kolejowego, a  także niepowodującej zagrożenia bezpieczeństwa 
ruchu kole jowego.  
2. Budowle i  budynki mogą być usytuowane w  odległości nie mniejszej niż 10  m od granicy obszaru kolejowego, 
z tym że odległość ta od osi skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20  m, z zastrzeżeniem ust.  4. 
3. Odległości, o  których mowa w  ust. 2, dla budynków mieszkalnych, szpitali, domów opieki społecznej, obiektów 
rekreacyjno -sportowych, budynków związanych z  wielogodzinnym pobytem dzieci i  młodzieży powinny być zwiększone, 
w zależności od przeznaczenia budynku, w  celu zachowania norm dopuszczaln ego hałasu w  środowisku, określonych 
w odrębnych przepisach.  
4. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do budynków i budowli przeznaczonych do  prowadzenia ruchu kolejowego 
i utrzymania linii kolejowej oraz do obsługi przewozu osób i rzeczy, w tym do dróg pieszych  i rowerowych, oraz do b u-
dynków lub budowli istniejących, stanowiących zabytki w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 1 u stawy z dnia 23 lipca 2003 r. 
o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.  
Art. 54. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw środowiska , min i-
strem  właściwym do spraw klimatu  oraz ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określi, w  drodze rozporządzenia, 
wymagania w  zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i  krzewów, elementów oc hrony ak u-
stycznej i  wykonywania robót ziemnych w  sąsiedztwie linii kolejowej, a  także sposobu urządzania i  utrzymywania zasłon 
odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych, biorąc pod uwagę zapewnienie bezpieczeństwa ruchu kolejowego.  
Art. 55. 1. Zarządca ma p rawo na sąsiadujących z  linią kolejową gruntach, za odszkodowaniem:  
1) ustawiać zasłony odśnieżne;  
2) zakładać żywopłoty;  
3) urządzać i  utrzymywać pasy przeciwpożarowe.  
  
Dziennik  Ustaw  – 134 – Poz. 1984  
 
2. Ustalenie odszkodowania za ustawianie zasłon odśnieżnych, zakładanie żywopłotów, urz ądzanie i  utrzymywanie 
pasów przeciwpożarowych następuje w  drodze umowy stron.  
3. Jeżeli posadzenie drzew lub krzewów, powodujące potrzebę urządzenia pasów przeciwpożarowych, nastąpiło po 
wybudowaniu linii kolejowej, koszty związane z  urządzeniem i  utrzyma niem tych pasów obciążają właścicieli gruntów.  
Art. 56. 1. W  razie potrzeby usunięcia drzew lub krzewów utrudniających widoczność sygnałów i  pociągów lub 
eksploatację urządzeń kolejowych albo powodujących zaspy śnieżne, starosta, na wniosek zarządcy, wydaj e decyzję 
o usunięciu drzew lub krzewów. Decyzję wykonuje zarządca.  
2. Ustalenie odszkodowania za drzewa i  krzewy oraz za ich usunięcie następuje w  drodze umowy stron.  
3. Odszkodowania, o  których mowa w  ust. 2 i art. 55 ust.  1, ustala, w  przypadku braku um owy stron, starosta, z za-
stosowaniem zasad przewidzianych przy wywłaszczaniu nieruchomości.  
4. Odszkodowanie nie przysługuje, jeżeli:  
1) posadzenie drzew lub krzewów nastąpiło po wybudowaniu linii kolejowej z  naruszeniem przepisów ustawy;  
2) drzewa lub krz ewy przy skrzyżowaniach z  drogami w  poziomie szyn utrudniają użytkownikom tych dróg dostrzeżenie  
nadjeżdżającego pociągu lub sygnałów dla nich przeznaczonych.  
Art. 57. 1. W  przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od warunków usytuowa nia budynków  
i budowli określonych w  art. 53 oraz wykonywania robót ziemnych określonych na podstawie art.  54. Odstępstwo nie 
może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia oraz bezpieczeństwa i  prawidłowego ruchu kolej o-
wego, a  także nie m oże zakłócać działania urządzeń służących do prowadzenia tego ruchu.  
2. Właściwy organ administracji architektoniczno -budowlanej, w  rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, udzi e-
la bądź odmawia zgody na odstępstwo po uzyskaniu opinii właściwego zarządcy.  
Art. 57a. 1. W  przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od odległości i  warunków d o-
puszczających usytuowanie drzew i  krzewów określonych w  przepisach wydanych na podstawie art.  54. Odstępstwo nie 
może powodować zagrożenia bezpieczeństwa  ruchu kolejowego ani zakłócać działania urządzeń służących do prowadz e-
nia tego ruchu.  
2. Zgody na odstępstwo, o  którym mowa w  ust. 1, udziela starosta w  drodze postanowienia, po uzgodnieniu właśc i-
wego zarządcy, mając na uwadze bezpieczeństwo ruchu kolejow ego. 
Rozdział 10  
Ochrona porządku na obszarze kolejowym  
Art. 58. 1. Wstęp na obszar kolejowy jest dozwolony tylko w  miejscach wyznaczonych przez zarządcę.  
2. Poza miejscami, o  których mowa w  ust. 1, wstęp na obszar kolejowy mają osoby posiadające upoważnie nie właś -
ciwego zarządcy lub właściwego przewoźnika kolejowego oraz osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów.  
3. Zarządcy i  przewoźnicy kolejowi obowiązani są do zapewnienia ładu i  porządku na obszarze kolejowym oraz 
w pociągach i  innych pojazdach  kolejowych.  
Art. 59. 1. Zarządca lub kilku zarządców wspólnie za zgodą ministra właściwego  do spraw transpo rtu wydaną w  poro-
zumieniu  z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych tworzą straż ochrony kolei, działającą na zasadach okr eślonych 
w niniejszym r ozdziale, oraz powołują komendanta straży ochrony kolei.  
2. Zgodę, o  której mowa w  ust. 1, wydaje się w  drodze decyzji.  
3. Koszty związane z  funkcjonowaniem straży ochrony kolei pokrywane są przez zarządcę lub zarządców.  
4. Funkcjonariuszem straży ochrony kolei może być osoba, która:  
1) posiada obywatelstwo polskie;  
2) posiada pełną zdolność do czynności prawnych;  
3) posiada co najmniej wykształcenie  średnie lub średnie branżowe ; 
4) ma uregulowany stosunek do służby wojskowej;  
5) cieszy się nienaganną opini ą; 
6) posiada zdolność fizyczną i  psychiczną do służby w  formacjach uzbrojonych;  
7) nie była karana za przestępstwa umyślne.  
  
Dziennik  Ustaw  – 135 – Poz. 1984  
 
5. Dopuszczenie funkcjonariusza straży ochrony kolei do wykonywania zadań z  użyciem broni palnej następuje na 
wniosek komendanta st raży ochrony kolei, w  drodze decyzji, wydanej przez właściwy organ Policji.  
6. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, 
w drodze rozporządzenia:  
1) szczegółowy zakres działania oraz sposób organizacji straży ochrony kolei,  
2) (uchylony)  
3) szczegółowe warunki, jakim powinni odpowiadać funkcjonariusze straży ochrony kolei, zasady oceny zdolności  
fizycznej i  psychicznej do służby oraz tryb i  jednostki uprawnione do orzekania o  tej zdolności  
– biorąc pod uwagę zadania oraz zasady działania straży ochrony kolei.  
7. (uchylony)  
8. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określi, 
w drodze rozporządzenia, przepisy porządkowe obowiązujące na ob szarze kolejowym, w  pociągach i  innych pojazdach 
kolejowych oraz w  pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z  transportu kolejowego na 
dworcach kolejowych, uwzględniając warunki i  wymagania funkcjonowania transportu kolejowego.  
Art. 60. 1. Do zadań straży ochrony kolei należy:  
1) kontrola przestrzegania przepisów porządkowych na obszarze kolejowym, w  pociągach i  innych pojazdach kolej o-
wych oraz w  pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z  transportu kole jowego na 
dworcach kolejowych;  
2) ochrona życia i  zdrowia ludzi oraz mienia na obszarze kolejowym, w  pociągach i  innych pojazdach kolejowych oraz 
w pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podróżnych korzystających z  transportu kolejowego na dworcach k o-
lejowych.  
1a. Wykonywanie przez straż ochrony kolei zadań, o  których mowa w  ust. 1, w pomieszczeniach przeznaczonych do 
obsługi podróżnych korzystających z  transportu kolejowego na dworcach kolejowych następuje na podstawie porozumi e-
nia zawartego pomiędzy st rażą ochrony kolei a  podmiotem zarządzającym dworcem kolejowym.  
2. Wykonując swoje zadania, funkcjonariusz straży ochrony kolei ma prawo do:  
1) legitymowania osób podejrzanych o  popełnienie przestępstwa lub wykroczenia, jak  również świadków przestępstwa 
lub wykroczenia, w  celu ustalenia ich tożsamości;  
1a) legitymowania i  ujęcia osób, u  których występują objawy chorób zakaźnych, oraz osób, które przebywały  z osobami, 
u których wystąpiły takie objawy, w  celu ustalenia ich tożsamości i  zapobiegnięcia rozprzes trzenieniu chorób zaka ź-
nych;  
2) ujęcia, w  celu niezwłocznego doprowadzenia do najbliższej jednostki Policji, osób, w  stosunku do których zachodzi 
uzasadniona potrzeba podjęcia czynności wykraczających poza uprawnienia straży ochrony kolei;  
3) zatrzymywania  i kontroli pojazdu drogowego poruszającego się na obszarze kolejowym i  przyległym pasie gruntu 
w przypadku uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa lub wykroczenia przy użyciu tego pojazdu;  
4) nakładania grzywien, w  drodze mandatu karnego, na za sadach określonych w  Kodeksie postępowania w  sprawach 
o wykroczenia;  
5) przeprowadzania czynności wyjaśniających, występowania do sądu z  wnioskiem o  ukaranie, oskarżania przed sądem 
i wnoszenia środków odwoławczych w  trybie określonym w  Kodeksie postępowan ia w sprawach o  wykroczenia.  
6) (uchylony)  
3. W przypadkach, o  których mowa w  art. 11 pkt  1–6, 8–10 i 12–14 ustawy z  dnia 24  maja 2013  r. o środkach prz y-
musu bezpośredniego i  broni palnej (Dz.  U. z 201 9 r. poz. 2418), funkcjonariusz straży ochrony kolei mo że użyć środków 
przymusu bezpośredniego, o  których mowa w  art. 12 ust.  1 pkt  1, pkt  2 lit. a, pkt  7, 9, pkt  12 lit.  a i pkt 13 tej ustawy, lub 
wykorzystać te środki.  
4. W przypadkach, o  których mowa w  art. 45 pkt  1 lit.  a–c i e, pkt  2 i pkt 3 lit.  a oraz w  art. 47 pkt  3, 5 i  6 ustawy 
z dnia 24  maja 2013  r. o środkach przymusu bezpośredniego i  broni palnej, funkcjonariusz straży ochrony kolei może 
użyć broni palnej lub ją wykorzystać.  
5. Użycie i  wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i  broni palnej o raz dokumentowanie tego użycia i wy-
korzystania odbywa się na zasadach określonych w  ustawie z  dnia 24  maja 2013  r. o środkach przymusu bezpośredniego 
i broni palnej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 136 – Poz. 1984  
 
5a. Broń palną, amunicję oraz wyroby o  przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym straż ochron y kolei nabywa na 
podstawie dokumentu uprawniającego do nabycia, wydanego przez komendanta wojewódzkiego Policji na wniosek właś -
ciwego komendanta straży ochrony kolei.  
5b. Komendant straży ochrony kolei może przydzielić funkcjonariuszowi straży ochrony ko lei broń palną wraz 
z amunicją.  
6. Na sposób przeprowadzenia czynności, o  których mowa w  ust. 2 pkt  1–3 i ust. 3, przysługuje zażalenie do miejscowo  
właściwego prokuratora w  trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego.  
7. Do wykonywania przez funkcjonari usza straży ochrony kolei czynności, o  których mowa w  ust. 2 pkt  1 i 2, stosuje się 
odpowiednio  przepisy o  Policji.  
8. Do wykonywania przez funkcjonariusza straży ochrony kolei czynności, o  których mowa w  ust. 2 pkt  1, 2 i  6 oraz 
w ust. 4–7, stosuje się od powiednio przepisy o  Policji.  
Art. 60a.  1. Straż ochrony kolei w celu realizacji ustawowych zadań może przetwarzać dane osobowe także bez wiedzy  
i zgody osoby, której dane te dotyczą, uzyskane:  
1) w wyniku wykonywania czynności podejmowanych w postępowaniu  w sprawach o wykroczenia;  
2) z rejestrów, ewidencji i zbiorów, do których straż ochrony kolei posiada dostęp na podstawie odrębnych przepisów.  
2. Administratorem danych osobowych przetwarzanych przez straż ochrony kolei jest komendant straży ochrony kolei . 
Art. 61. 1. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętr z-
nych, może cofnąć decyzję, o  której mowa w  art. 59 ust.  2, w przypadku naruszenia przepisów art.  60. 
2. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, może, 
w drodze decyzji, o  której mowa w  art. 59 ust.  2, ograniczyć zakres działania i  uprawnień straży ochrony kolei.  
Art. 62. 1. Straż ochrony kolei zobowiązana jest do współdziałania z Policją, Strażą  Graniczną, Żandarmerią Wo j-
skową, organami Krajowej Administracji Skarbowej i Inspekcją Transportu Drogowego.  
2. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, 
w drodze rozporządzenia, szczegółow e formy współdziałania straży ochrony kolei z  Policją, Strażą Graniczną i  Inspekcją 
Transportu Drogowego, uwzględniając w  szczególności: sprawy wymagające współdziałania, sposób wymiany informacji 
dotyczących spraw wymagających współdziałania, zasady koord ynacji wspólnych przedsięwzięć.  
2a. Minister właściwy do spraw transportu, w porozumieniu z Ministrem Obr ony Narodowej, może określić, w  drodze  
rozporządzenia, formy współdziałania straży ochrony kolei z Wojskami Obrony Terytorialnej, sprawy wymagające 
współdziałania, sposób wymiany informacji dotyczących spraw wymagających współdziałania i sposób koordynacji 
wspólnych przedsięwzięć, uwzględniając potrzebę sprawnej realizacji tej współpracy.  
3. Minister właściwy do spraw transportu, w  porozumieniu z  Ministr em Obrony Narodowej, określi, w  drodze roz -
porządzenia , formy współdziałania straży ochrony kolei z  Żandarmerią Wojskową, uwzględniając w  szczególności: sprawy  
wymagające współdziałania, sposób wymiany informacji dotyczących spraw wymagających współdziałan ia, zasady koord y-
nacji  wspólnych przedsięwzięć.  
4. Minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych 
określi, w drodze rozporządzenia, formy współdziałania straży ochrony kolei z organami Krajowej Admi nistracji Skarb o-
wej, uwzględniając w szczególności: sprawy wymagające współdziałania, sposób wymiany informacji dotyczących spraw 
wymagających współdziałania, zasady koordynacji wspólnych przedsięwzięć.  
5. Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w  porozum ieniu z  ministrem właściwym do spraw transportu, określi, 
w drodze rozporządzenia, przypadki, w  których funkcjonariusze straży ochrony kolei mogą wykonywać swoje zadania 
poza obszarem kolejowym, uwzględniając w  szczególności zakres wykonywanych zadań, o  których mowa w  niniejszej 
ustawie.  
6. Minister właściwy do spraw transportu w  porozumieniu z  ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określi, 
w drodze rozporządzenia, rodzaj i  sposoby ewidencjonowania, przechowywania w  straży ochrony kolei broni, amunicji 
i środków przymusu bezpośredniego, z  uwzględnieniem specyfiki działania straży ochrony kolei oraz sposobów uniemo ż-
liwienia dostępu do tej broni, amunicji i  tych środków osobom trzecim.  
7. Minister właściwy do spraw wewnętrznych określi, w  drodze rozporządz enia, tryb i  warunki uznawania pojazdów 
straży ochrony kolei za pojazdy uprzywilejowane.  
8. Minister właściwy do spraw transportu określi, w  drodze rozporządzenia, wzór umundurowania, legitymacji, dy s-
tynkcji i  znaków identyfikacyjnych funkcjonariuszy straż y ochrony kolei, a  także normy przydziału, warunki i  sposób ich 
noszenia.  
  
Dziennik  Ustaw  – 137 – Poz. 1984  
 
Art. 63. Przy wykonywaniu czynności służbowych funkcjonariusz straży ochrony kolei korzysta z  ochrony prawnej 
przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.  
Art. 64. Funkcjonariusz s traży ochrony kolei nie może bez zezwolenia komendanta straży ochrony kolei podejm o-
wać innego zajęcia zarobkowego.  
Rozdział 11  
Przepisy karne  
Art. 65. 1. Kto prowadzi pojazd kolejowy lub wykonuje pracę na stanowisku bezpośrednio związanym  z prowadz e-
niem i  bezpieczeństwem ruchu kolejowego, nie posiadając wymaganych do tego kwalifikacji, lub dopuszcza do wykon y-
wania czynności związanych z  prowadzeniem i  bezpieczeństwem ruchu kolejowego osobę, która takich kwalifikacji nie 
posiada, podlega karze grzywny.  
1a. Kto uchyla się od złożenia oświadczenia, o  którym mowa w  art. 22ca ust.  1, albo zawiera w  nim informacje ni e-
zgodne ze stanem faktycznym, podlega karze grzywny.  
2.288) Kto eksploatuje pojazd kolejowy bez ważnego świadectwa sprawności technicznej, o którym mowa  w art. 24 , 
podlega karze grzywny.  
2.289) Kto eksploatuje pojazd kolejowy bez ważnego przywrócenia do eksploatacji , o którym mowa w art. 2 lit. d  
rozporządzenia (UE) nr 2019/779, podlega karze grzywny.  
3. Kto wykracza przeciwko nakazom lub zakazom zawartym w  przepisach porządkowych obowiązujących na obsz a-
rze kolejowym, w  pociągach i  innych pojazdach kolejowych oraz w  pomieszczeniach przeznaczonych do obsługi podró ż-
nych korzystających z  transportu kolejowego na dworcach kolejowych, wydanych na podstawie art.  59 ust. 8, podlega 
karze grzywny.  
4. Orzekanie w  sprawach o  czyny określone w  ust. 1–3 następuje w  trybie Ko deksu postępowania w  sprawach o wy-
kroczenia.  
Rozdział 12  
Kary pieniężne  
Art. 66. 1. Karze pieniężnej podlega:  
1) przedsiębiorca, który:  
a) prowadzi d ziałalność bez wymaganego dokumentu, o którym mowa w art. 17e lub art. 43,  
b) wykonuje przewozy na drodze kolejowej, której zarządca nadał s tatus infrastruktury nieczynnej;  
c) (uchylona)290) 
2) zarządca, który:  
a) nie nadał drodze kolejowej wykorzystywanej w yłącznie do realizacji własnych potrzeb jej właściciela lub z a-
rządcy s tatusu infrastruktury prywatnej,  
b) nie przedstawił organizatorowi publicznego transportu kolejowego informacji, o których mowa w art. 5b,  
c) eksploatuje drogę kolejową bez wymaganego do kumentu, o którym mowa w art. 17d,  
d) nie zapewnił niedyskryminacyjnego traktowania aplikantów,  
e) nie dokonał modyfikacji odmowy albo nie cofnął odmowy rozpatrzenia wniosku o przydzielenie zdolności prz e-
pustowej zgodnie z wytycznymi określonymi przez Prez esa UTK w decyzji, o której mowa w art. 30a ust. 2,  
f) nie opublikował regulaminu sieci w terminie określonym w art. 32 ust. 3 lub nie uwzględnił w nim wszystkich 
wymaganych elementów,  
g) nie przekazał Prezesowi UTK w terminie określonym w art. 33 ust. 14 projektu c ennika, o którym mowa w art. 33  
ust. 13,  
h) nie poinformował w wymaganym terminie Prezesa UTK o ustaleniach, o których mowa w art. 36p ust. 2,  
                                                           
288) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o któr ej mowa w odnośniku 289. 
289) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 70 ustawy, o której mowa w odnośniku 2; wejdzie w życie z dniem 16 czerwca 2022 r.  
290) Przez art. 1 pkt 71 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 138 – Poz. 1984  
 
i) nie umożliwił aplikantom wyrażenia swoich poglądów dotyczących treści planu biznesowego zarządcy , 
j) z naruszeniem art. 38ba dokonał likwidacji:  
– linii kolejowej lub jej odcinka,  
– bocznicy kolejowej lub jej odcinka;  
3) przewoźnik kolejowy, który nie poinformował w wymaganym terminie Prezesa UTK o zmianie mającej wpływ na 
jego sytuację prawną, o której mowa w art. 48 ust. 1;  
4) zarządca lub przewoźnik kolejowy, który:  
a)291) nieterminowo przedłożył Prezesowi UTK raport w sprawie bezpieczeństwa, o którym mowa w art. 17ab ust. 1,  
b) uniemożliwia szkolenie lub dostęp do zaplecza szkoleniowego pracownikom inne go przewoźnika kolejowego 
lub zarządcy,  
c) nie zgłosił Komisji i Prezesowi UTK wbrew obowiązkowi, o którym mowa w art. 28g ust. 1, o zaistniałym p o-
ważnym wypadku, wypadku lub incydencie,  
d) utrudnia pracę Komisji i komisji kolejowej;  
5) zarządca, przewoźni k kolejowy lub przedsiębiorca wykonujący przewozy w obrębie bocznicy kolejowej, którzy nie 
przekazali w terminie Prezesowi UTK oświadczeń, o których mowa w art. 22ca ust. 1 pkt 1;  
6) zarządca, przewoźnik kolejowy, operator stacji pasażerskiej, zarządzający  peronem, sprzedawca biletów, organizator 
turystyki, przedsiębiorca ułatwiający nabywanie powiązanych usług turystycznych w rozumieniu ustawy z dnia 24 listo -
pada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych usługach turystycznych, który nie przestrzega  lub narusza 
obowiązujące go przepisy art. 4, art. 5 i art. 7 –29 rozporządzenia nr 1371/2007/WE;  
7) zarządca, przewoźnik kolejowy lub operator stacji pasażerskiej, lub zarządzający peronem, który:  
a) nie podaje rozkładu jazdy dla przewozu osób lub jego zmi any do publicznej wiadomości w terminie i na zas a-
dach, o których mowa w art. 30e,  
b) naruszył zakaz stosowania bezprawnych praktyk naruszających zbiorowe interesy pasażerów w transporcie kol e-
jowym, o którym mowa w art. 14b ust. 1,  
c) utrudnia Prezesowi UTK  lub pisemnie upoważnionym osobom wykonywanie c zynności, o których mowa  w art. 15; 
8)292)  dysponent, który, wbrew obowiązkowi określonemu w art. 25gb ust. 3, nie zawiadomił Prezesa UTK o wszelkich 
zmianach danych w odniesieniu do zarejestrowanych przez nieg o pojazdów kolejowych w europejskim rejestrze p o-
jazdów  kolejowych (EVR), w tym o wycofaniu pojazdu z eksploatacji lub o decyzji o nieprzedłużeniu jego rejestracji;  
9) podmiot, który nie udzielił informacji, o których mowa w art. 13 ust. 3a pkt 3, albo udzi elił tej informacji z przekr o-
czeniem terminu, o którym mowa w art. 13 ust. 3b;  
10)293)  podmiot, który , wbrew obowiązkowi określonemu w  art. 14aa ust.  3, nie udzielił odpowi edzi na ostrzeżenie Prez e-
sa UTK;  
11)294)  podmiot, który, wbrew obowiązkowi określonemu  w art. 25x ust. 3, nie dokonał za pośrednictwem systemu 
teleinformatycznego obsługującego rejestr, o którym mowa w art. 25x ust. 1, wprowadzenia danych do tego 
rejestru, dokonał tego wprowadzenia z przekroczeniem terminu lub wprowadził dane nieprawdziwe.  
2.295) Za naruszanie przez przedsiębiorcę każdego z przepisów ust. 1 Prezes UTK nakłada, w drodze decyzji, karę 
pieniężną w wysokości do 2% rocznego przychodu przedsiębiorcy, osiągniętego w p oprzednim roku kalendarzowym, 
z uwzględnieniem  ust. 2a i 2d.  
2.296) Za naruszenie przez przedsiębiorcę każdego z przepisów ust. 1 Prezes UTK nakłada, w drodze decyzji, 
karę pieniężną w wysokości do 2% rocznego przychodu przedsiębiorcy, osiągniętego w poprzednim roku obrotowym.  
2a. Prezes UTK odstępuje od nałożenia kary, o k tórej mowa w ust. 2, jeżeli skutki naruszenia przez przedsiębiorcę 
przepisu ust. 1 zostały przez niego usunięte niezwłocznie.  
                                                           
291) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 71 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
292) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 71 lit. c ustawy, o której mowa w odnośniku  2; weszła w życie z dniem 16 czerwca 2021 r.  
293) Dodany przez art. 1 pkt 71 lit. d ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
294) Dodany przez art. 1 pkt 20 lit. a ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
295) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 296. 
296) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 20 lit. b ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 139 – Poz. 1984  
 
2aa. Prezes UTK, uwzględniając zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu oraz jego możliwości fina n-
sowe , może nałożyć,  w drodze decyzji, karę pieniężną w  wysokości stanowiącej równowartość do 5000  euro za każdy 
dzień zwłoki w  wykonaniu:  
1) decyzji, o których mowa w art. 13b ust. 1, art. 14 ust. 1 –3 oraz art. 25m ust. 1 i 2, albo  
2) wyroków sądowych w  sprawach, o  których m owa w  ust. 2 i 3 oraz w  art. 29 ust.  1. 
2ab. Karę pieniężną, o  której mowa w  ust. 2aa, nakłada się, licząc od daty wskazanej w  decyzji nakładającej karę.  
2ac. (uchylony)  
2ad.297) Przedsiębiorca przekazuje Prezesowi UTK, na każde jego żądanie, w  terminie 30 d ni od dnia otrz y-
mania żądania, dane niezbędne do określenia podstawy wymiaru kary, o której mowa w ust. 2.  
2ae.297) W przypadku nieprzekazania danych, o których mowa w ust. 2ad, lub gdy przekazane dane uniemo ż-
liwiają ustalen ie podstawy wymiaru kary, o której mowa w ust. 2, lub gdy prz ychód przedsiębiorcy uzyskany 
w poprzednim roku obrotowym jest niższy niż 10 000 zł, Prezes UTK nakłada karę pieniężną w  wysokości nieprzekr a-
czającej  100 000 zł.  
2b. Ustalając wysokość kary pieni ężnej, Prezes UTK uwzględnia zakres naruszenia przepisu, dotychczasową działa l-
ność podmiotu oraz jego możliwości finansowe.  
2c. Nie nakłada się kar, o których mowa w ust. 1 pkt 6, jeżeli przewoźnik kolejowy, zarządca, operator stacji pas a-
żerskiej, zarządza jący peronem, sprzedawca biletów, organizator turystyki, przedsiębiorca ułatwiający nabywanie powi ą-
zanych usług turystycznych w  rozumieniu ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o imprezach turystycznych i powiązanych 
usługach turystycznych, przed dniem wydani a decyzji, o której mowa w art. 13b ust. 1, dobrowolnie usunął naruszenie lub 
wypełnił obowiązki wynikające z rozporządzenia nr 1371/2007/WE.  
2d. Wysokość kary, w przypadku o którym mowa w ust. 1 pkt 9, nie może przekraczać równowartości 20 000 euro.  
2e. W artość euro, o której mowa w ust. 2aa i 2d, podlega przeliczeniu n a złote według zgodnie z  art. 3 ust. 2 pkt 2 
ustawy z  dnia 11  września 2019  r. – Prawo zamówień publicznych.  
3. Niezależnie od kary pieniężnej określonej w  ust. 1 i 2 Prezes UTK może nałożyć  karę pieniężną na kierownika z a-
rządcy i  przewoźnika kolejowego, z  tym że kara ta może być wymierzona w  kwocie nie większej niż 300% jego wyn a-
grodzenia miesięcznego.  
4. Kary pieniężne podlegają ściągnięciu w  trybie przepisów o  postępowaniu  egzekucyjnym w  administracji w zakresie  
egzekucji obowiązków o  charakterze pieniężnym i  stanowią dochód budżetu państwa.  
Rozdział 13  
Zmiany w  przepisach obowiązujących. Przepisy przejściowe i  końcowe  
Art. 67–69. (pominięte)  
Art. 70. Postępowania sądowe dotyczące zawarcia i wykonywania umów, o  których mowa w  art. 9 ust.  1 i art. 10 
ust. 1 i 2 ustawy, o  której mowa w  art. 76 ust.  1, wszczęte przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, są prowadzone 
według dotychczasowych przepisów.  
Art. 71. 1. Uprawnienia wynikające z  decyzji wydanych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, na podst a-
wie przepisów ustawy, o  której mowa w  art. 76 ust.  1, z zastrzeżeniem przepisów art.  68, zachowują moc.  
2. Do postępowań administracyjnych w  sprawach objętych przepisami ustawy, o  której  mowa w  art. 76 ust.  1, 
wszczętych, a  niezakończonych przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy niniejszej ustawy.  
Art. 72. (pominięty)  
Art. 73. Minister właściwy do spraw transportu przekaże Prezesowi UTK sprawy wraz z  aktami, kt óre przechodzą 
do zakresu jego działania i  nie zostały zakończone do dnia wejścia w  życie ustawy.  
Art. 74. 1. Tworzy się Urząd Transportu Kolejowego.  
2. Urząd Transportu Kolejowego jest utworzony w  drodze przekształcenia dotychczasowego Głównego Inspektora tu 
Kolejnictwa.  
3. Znosi się Główny Inspektorat Kolejnictwa.  
                                                           
297) Dodany przez art. 1 pkt 20 lit. c ustawy wymienionej jako druga w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 140 – Poz. 1984  
 
4. Prezes UTK przejmuje prowadzenie spraw Głównego Inspektora Kolejnictwa, wraz z  aktami spraw niezakończ o-
nych do dnia zniesienia Głównego Inspektoratu Kolejnictwa.  
5. Pracownicy Głównego Inspekt oratu Kolejnictwa stają się pracownikami Urzędu Transportu Kolejowego.  
6. Urząd Transportu Kolejowego przejmuje mienie Głównego Inspektoratu Kolejnictwa.  
7. Prezes UTK wstępuje we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem był Główny Inspektorat Kolejnic twa. 
Art. 75. 1. Finansowanie Urzędu Transportu Kolejowego do końca roku kalendarzowego, w  którym przypada jego 
utworzenie, odbywa się ze środków finansowych przeznaczonych na funkcjonowanie Głównego Inspektoratu Kolejnictwa 
oraz z  części budżetowej minist ra właściwego do spraw transportu przeznaczonej na zadania realizowane dotychczas 
przez ministra właściwego do spraw transportu w  zakresie, w  którym przeszły do zakresu działania Prezesa UTK.  
2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych dokona w  budż ecie państwa na rok 2003  odpowiednich zmian 
zapewniających finansowanie Urzędu Transportu Kolejowego w  zakresie niezbędnym do wykonania zadań określonych 
w niniejszej ustawie.  
Art. 76. 1. Traci moc ustawa z  dnia 27  czerwca 1997  r. o transporcie kolejowym ( Dz. U. poz.  591, z  późn. zm.298)). 
2. (pominięty)  
Art. 77. Przepisy art. 27 ust.  6 oraz art.  43 ust.  3 stosuje się z  dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa  
w Unii Europejskiej.  
Art. 77a. Przepisy rozdziału 2b tracą moc z  dniem 31 grudnia 203 0 r. 
Art. 78. Ustawa wchodzi w  życie po upływie 14  dni od dnia ogłoszenia299).  
                                                           
298) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1998 r. poz. 668, z 1999 r. poz. 934, z 2000 r. poz. 948, 1268 i 1314 
oraz z 2001 r. poz. 1800.  
299) Ustawa została ogłoszona w dniu 17 maja 2003 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 141 – Poz. 1984  
 
Załączniki do ustawy z dnia 28 marca 2003 r.  
Załącznik nr 1  
WYKAZ ELEMENTÓW INFR ASTRUKTURY KOLEJOWEJ  
W skład infrastruktury kolejowej wchodzą następujące elementy, pod warunkiem że tworzą część linii kolejowej,  
bocznicy kol ejowej lub innej drogi kolejowej, lub są przeznaczone do zarządzania nimi, obsługi przewozu osób lub rzeczy,  
lub ich utrzymania:  
1) tory kolejowe, w tym rozjazdy i skrzyżowania torów, wchodzące w ich skład szyny, szyny żłobkowe, kierownice,  
odbojnice, prow adnice, zwrotnice, krzyżownice i inne elementy rozjazdów, podkłady kolejowe i przytwierdzenia,  
drobne elementy nawierzchni kolejowej, podsypka w tym tłuczeń i piasek;  
2) obrotnice i przesuwnice;  
3) podtorze, w szczególności nasypy i przekopy, systemy kanał ów i rowów odwadniających, rowy murowane, ściany  
osłonowe, roślinność posadzona w celu ochrony skarp;  
4) obiekty inżynieryjne: mosty, wiadukty, przepusty i inne konstrukcje mostowe, tunele, przejścia nad i pod torami, 
mury  oporowe i umocnienia skarp;  
5) nastawnie, urządzenia sterowania ruchem kolejowym, w tym urządzenia zabezpieczające, sygnalizacyjne i łącz noś-
ciowe  na szlaku, w stacjach i stacjach rozrządowych, urządzenia służące do wytwarzania, przetwarzania i dystrybucji  
prądu elektrycznego do celów s ygnalizacji i łączności; budynki, w których takie urządzenia lub instalacje się znajdują;  
przytorowe urządzenia kontroli bezpiecznej jazdy pociągów i wykrywania stanów awaryjnych w przejeżdżającym  
taborze; hamulce torowe; urządzenia do ogrzewania rozjazdów ; 
6) perony wraz z infrastrukturą umożliwiającą dotarcie do nich pasażerom, pieszo lub pojazdem, z drogi publicznej lub  
dworca kolejowego;  
7) rampy towarowe, w tym w terminalach towarowych, wraz z drogami dowozu i odwozu towarów do dróg public z-
nych;  
8) drogi technologiczne i przejścia wzdłuż torów, mury ogradzające, żywopłoty, ogrodzenia, pasy przeciwpożarowe,  
zasłony odśnieżne;  
9) przejazdy kolejowo -drogowe i przejścia w poziomie szyn, w tym urządzenia i systemy służące zapewnieniu bezpi e-
czeństwa  ruchu dro gowego i pieszego;  
10) systemy oświetleniowe do celów ruchu kolejowego i bezpieczeństwa;  
11) urządzenia przetwarzania i rozdziału energii elektrycznej na potrzeby zasilania trakcyjnego: podstacje, kable zasil a-
jące pomiędzy podstacjami i przewodami jezdnymi , sieć trakcyjna wraz z konstrukcjami wsporczymi, trzecia szyna  
z konstrukcjami wsporczymi;  
12) grunty, oznaczone jako działki ewidencyjne, na których znajdują się elementy wymienione w pkt 1 –11. 
  
Dziennik  Ustaw  – 142 – Poz. 1984  
 
Załącznik nr 1a300) 
ELEMENTY SYSTEMU KOL EI UNII  
1. Sieć kolej owa obejmuje:  
1) nowo wybudowane linie kolejowe dużych prędkości przeznaczone dla prędkości równych  lub przekraczających  250 km/h;  
2) zmodernizowane linie kolejowe dużych prędkości przeznaczone dla prędkości rzędu 200  km/h;  
3) zmodernizowane linie kolejowe  dużych prędkości posiadające szczególne cechy będące rezultatem ograniczeń związ a-
nych  z topografią, rzeźbą terenu i planowaniem urbanistycznym, na których to liniach prędkość musi być dostos o-
wywana do powyższych ograniczeń, w tym linie kolejowe łączące si eci dużych prędkości oraz sieci konwencjonalne, 
linie kolejowe przebiegające przez dworce, dostęp do terminali, lokomotywowni, z których korzystają pojazdy kolei 
dużych prędkości poruszające się z  prędkością konwencjonalną;  
4) konwencjonalne linie kolejowe  przeznaczone dla ruchu pasażerskiego;  
5) konwencjonalne linie kolejowe przeznaczone dla ruchu mieszanego (pasażerskiego i  towarowego);  
6) konwencjonalne linie kolejowe przeznaczone na potrzeby przewozów towarowych;  
7) pasażerskie węzły przesiadkowe;  
8) towarowe centra logistyczne łącznie z terminalami intermodalnymi;  
9) linie kolejowe łączące elementy, o których mowa w pkt 1 –8. 
 
W celu zagwarantowania bezpiecznego i harmonijnego funkcjonowania sieci kolejowej i  efektywnego zarządzania ruchem  
sieć kolejowa obejmuje również systemy zarządzania ruchem, śledzenia i nawigacji: urządzenia techniczne do przetw a-
rzania danych i  telekomunikacji przeznaczone dla dalekobieżnych przewozów pasażerskich i towarowych na sieci.  
 
2. Pojazdy kolejowe  
Pojazdy kolejowe obejmuj ą wszystkie pojazdy, w tym pojazdy specjalnie zaprojektowane do eksploatacji na liniach kolej o-
wych  wymienionych w ust. 1 pkt 1 –3, co do których jest możliwe, iż będą się one poruszać na całej lub na części sieci 
kolejowej Unii:  
1) pojazdy kolejowe z napęde m i wagony pasażerskie, w tym jednostki trakcyjne napędzane energią cieplną i elektryczną , 
pociągi pasażerskie napędzane energią cieplną i elektryczną oraz wagony pasażerskie;  
2) wagony towarowe, w tym niskopodłogowe pojazdy przeznaczone dla całej sieci i pojazdy przeznaczone do przewozu  
samochodów ciężarowych;  
3) pojazdy specjalne, takie jak maszyny torowe.  
 
  
                                                           
300) Załącznik nr 1a dodany przez załącznik do ustawy, o której mowa w odnośniku 2, na podstawie art. 1 pkt 72 tej ustawy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 143 – Poz. 1984  
 
Załącznik nr 2  
USŁUGI ŚWIADCZONE NA  RZECZ PRZEWOŹNIKÓW K OLEJOWYCH PRZEZ ZARZ ĄDCÓW 
INFRASTRUKTURY I OPE RATORÓW OBIEKTÓW INF RASTRUKTURY USŁUGOWE J 
1. Usługi świadczone w ramach minimalnego dostępu do infrastruktury kolejowej:  
1) obsługa wniosku o przydzielenie zdolności przepustowej;  
2) umożliwienie korzystania z infrastruktury kolejowej, w tym z rozjazdów i węzłów kolejowych w ramach przydziel o-
nej zdoln ości przepustowej;  
3) sterowanie ruchem kolejowym oraz dostarczanie informacji o ruchu pociągów;  
4) udostępnienie informacji wymaganej do wdrożenia lub prowadzenia przewozów, dla których została przyznana 
zdolność przepustowa;  
5) udostępnienie urządzeń sie ci trakcyjnej, jeżeli są one dostępne.  
2. Dostęp do obiektu obejmuje dostęp do torów kolejowych oraz świadczenie usług w następujących obiektach infr a-
struktury usługowej:  
1) stacja pasażerska oraz należące do niej budynki i urządzenia, w tym tablice z info rmacjami dla pasażerów i p o-
wierzchnia przeznaczona do sprzedaży biletów;  
2) terminal towarowy;  
3) stacja rozrządowa oraz stacja manewrowa wyposażona w urządzenia, inne niż urządzenia sterowania ruchem kolej o-
wym,  przeznaczone do zestawiania składów pociągów  lub wykonywania manewrów;  
4) tory postojowe;  
5) punkty zaplecza technicznego, z wyjątkiem punktów utrzymania naprawczego przeznaczonych dla pociągów dużych 
prędkości lub innego rodzaju taboru kolejowego wymagającego specjalistycznego zaplecza;  
6) stanowis ka techniczne, w tym stanowiska do czyszczenia i mycia taboru;  
7) infrastruktura portów morskich i śródlądowych z dostępem do torów kolejowych;  
8) instalacje pomocnicze;  
9) kolejowe stacje paliw i instalacje do tankowania na tych stacjach.  
3. Usługi, które  mogą być świadczone na rzecz przewoźników kolejowych:  
1) usługi dodatkowe:  
a) energia trakcyjna, za którą opłaty są podawane na fakturach oddzielnie od opłat za użytkowanie urządzeń zasil a-
nia w energię trakcyjną,  
b) podgrzewanie składów pociągów pasażersk ich, 
c) dostawa paliwa, prace manewrowe i pozostałe usługi świadczone w celu obsługi urządzeń,  
d) usługi świadczone na podstawie umów dostosowanych do indywidualnych potrzeb przewoźnika kolejowego 
dotyczące:  
– przekazywania informacji i obserwacji pociągu z przesyłką zawierającą towar niebezpieczny,  
– opracowania warunków i zarządzania przewozu oraz nadzoru nad przewozem przesyłek nadzwyczajnych;  
2) usługi pomocnicze:  
a) dostęp do sieci telekomunikacyjnych,  
b) dostarczanie informacji uzupełniających,  
c) rewizja techniczna taboru,  
d) dostęp do systemu sprzedaży biletów na stacjach pasażerskich,  
e) utrzymanie naprawcze taboru kolejowego świadczone w punktach zaplecza technicznego przeznaczonego dla 
pociągów dużych prędkości lub innego rodzaju taboru kolejowego  wymagającego specjalistycznego zaplecza.  
  
  
Dziennik  Ustaw  – 144 – Poz. 1984  
 
Załącznik nr 3  
ZAKRES PRZEDMIOTOWY ZAGADNIEŃ, KTÓRE REG ULUJE UMOWA, 
O KTÓREJ  MOWA  W ART.  38A UST. 5 USTAWY  
W umowie, o której mowa w art. 38a ust. 5, określa  się w szczególności:  
1) okres obowiązywania umowy zgod ny z okresem, na jaki został ustanowiony program, o którym mowa w art. 38a ust. 3,  
oraz z okresem, na jaki ma zostać przyjęty plan biznesowy zarządcy infrastruktury;  
2) infrastrukturę kolejową oraz obiekty infrastruktury usługowej objęte umową;  
3) zasady z arządzania infrastrukturą, w tym utrzymania i remontów infrastruktury, wraz z określeniem zaległości w tym  
zakresie;  
4) cele w zakresie wydajności zorientowane na użytkownika wraz ze wskaźnikami ich realizacji, w szczególności 
obejmujące:  
a) oczekiwaną nie zawodność,  
b) oczekiwaną punktualność,  
c) oczekiwane efekty w zakresie poprawy poziomu bezpieczeństwa,  
d) działania ukierunkowane na ochronę środowiska,  
e) zasady ustalania zakresu oraz wielkości działań dotyczących utrzymania i remontów infrastruktury,  
f) zasady wprowadzania ograniczeń eksploatacyjnych związanych m.in. z realizacją inwestycji oraz napraw infr a-
struktury,  
g) zasady dostosowywania parametrów infrastruktury do występującego popytu,  
h) zasady zapobiegania wystąpieniu przepełnienia elementów inf rastruktury,  
i) zasady zarządzania aktywami;  
5) zasady postępowania w przypadku występowania poważnych zakłóceń w ruchu pociągów lub sytuacji nadzwycza j-
nych, z uwzględnieniem planów postępowania w tych przypadkach i sytuacjach, w tym informowania użytkowni ków 
infrastruktury kolejowej;  
6) metodę alokacji kosztów do poszczególnych rodzajów usług oferowanych aplikantom;  
7) zachęty do zmniejszania kosztów udostępniania infrastruktury i poziomu opłat za dostęp, w szczególności mechanizmy  
motywujące polegające na  uwzględnieniu w kosztach zarządcy infrastruktury nag ród i premii dla pracowników 
za właściwą realizację celów jakościowych wskazanych w umowie oraz za optymalizację kosztów udostępniania  
infrastruktury i poziomu opłat za dostęp;  
8) zasady weryfikacji zas adności utrzymywania niewykorzystywanej infrastruktury;  
9) wielkość dofinansowania, w tym na:  
a) finansowanie ulg w opłacie podstawowej,  
b) zmniejszenie opłaty podstawowej w zależności od realizacji przez przewoźnika  kolejowego planu wykonania – 
o ile zarz ądca uzgodni z ministrem właściwym do spraw transportu stosowanie takiego zmniejszenia;  
9a) strukturę płatności lub środków finansowych alokowanych na usługi wymienione w załączniku nr 2 do ustawy, na 
utrzymanie i remonty infrastruktury kolejowej oraz na l ikwidowanie istniejących zaległości w zakresie utrzym ania 
i remontów tej infrastruktury;  
10) zasady przekazywania i rozliczenia dofinansowania;  
11) kary, w szczególności za niedotrzymanie wymaganych parametrów jakościowych;  
12) obowiązki zarządcy w zakresi e sprawozdawczości oraz publikacji informacji;  
13) działania naprawcze podejmowane w przypadku, gdy jedna ze stron naruszyła swoje zobowiązania umowne, w tym 
w nadzwyczajnych okolicznościach wpływających na dostępność dofinansowania ze środków publicznych,  obejm u-
jące warunki i procedury renegocjacji umowy;  
14) warunki wcześniejszego rozwiązania umowy;  
15) zasady i tryb kontroli wykonywania umowy.