DZIENNIK USTAW  
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ  
Warszawa,  dnia 5 listopada 2018  r. 
Poz. 2096 
 
OBWIESZCZENIE  
MARSZAŁKA SEJMU RZEC ZYPOSPOLITEJ POLSKIE J 
z dnia  3 października 2018  r. 
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy − Kodeks postępowania  administracyjnego  
1. Na podstawie  art. 16 ust. 1 zdanie  pierwsze ustawy z  dnia 20  lipca 2000  r. o ogłaszaniu aktów normatywnych 
i niektórych innych aktów prawnych ( Dz. U. z  2017 r. poz. 1523 ) ogłasza się w  załączniku do niniejszego obwieszczenia 
jednolity tekst ustawy z  dnia 14  czerwca 1960  r. – Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z  2017 r. poz. 1257 ), 
z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:  
1) ustawą  z dnia 10 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, ustawy – Kodeks postępowania 
administracyjnego or az ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności  (Dz. U. 
poz. 149),  
2) ustawą z dnia 6 marca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy 
dotyczące działalności gospodarczej  (Dz. U. poz. 650), 
3) ustawą  z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej oraz niektórych 
innych ustaw  (Dz. U. poz. 1544),  
4) ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej (Dz. U . poz. 1629 ) 
oraz zmian wynikających z  przepisów ogłoszonych przed dniem  1 października 2018 r.  
2. Podany w  załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst  jednolity ustawy nie obejmuje:  
1) art. 4 ustawy  z dnia 10 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, ustawy – Kodeks postępowania 
administracyjnego oraz ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności  (Dz. U. 
poz. 149),  który stanowi:  
„Art. 4. Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt 6 i art. 3, które 
wchodzą  w życie z dniem 1 lutego 2018 r. ”; 
2) art. 236 ustawy  z dnia 6 marca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębiorców oraz inne ustawy 
dotyczące działalności gospodarczej (Dz. U. poz. 650) , który stanowi:  
„Art. 236. Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:  
1) art. 184, który wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2018 r.;  
2) art. 185, który wchodzi w życie z dniem 1 1 lipca 2019 r.;  
3) art. 188, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2018 r.” ; 
3) art. 63 i art. 69 ustawy  z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej 
oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1544),  które stanowi ą: 
„Art. 63. Podpis potwierdzony profilem zaufanym ePUAP w rozumieniu ar t. 3 pkt 15 ustawy zmienianej 
w art. 29 w brzmieniu dotychczasowym uznaje si ę za podpis zaufany w rozumieniu art . 3 pkt 14a ustawy zmienianej 
w art. 29 w brzmieniu nadanym  niniejsz ą ustaw ą.” 
  
Dziennik  Ustaw  – 2 – Poz. 2096  
 
 „Art. 69. Ustawa wchodzi w życie po up ływie miesi ąca od dnia og łoszenia, z wyj ątkiem:  
1) art. 1 pkt 4 –7 oraz art. 29 w zakresie art. 20a ust. 1 pkt 2, kt óre wchodz ą w życie z dniem 29 wrze śnia 2018 r.;  
2) art. 10 pkt 1, art. 16 pkt 1,  art. 46 oraz art. 57, kt óre wchodz ą w życie z dniem 1 stycznia 2020 r.;  
3) art. 25, art. 27, art. 33, art. 37, art. 47 oraz art. 52 pkt 1 i 2, kt óre wchodz ą w życie po up ływie 4 miesi ęcy od 
dnia og łoszenia;  
4) art. 41 oraz art. 65, kt óre wchodz ą w życie z dniem og łoszenia z moc ą od dnia 1 lipca 2018 r.;  
5) art. 44, kt óry wchodzi w życie z dniem 31 maja 2019 r.;  
6) art. 66, kt óry wchodzi w życie z dniem nast ępującym po dniu og łoszenia. ”; 
4) art. 128 i art. 135 ustawy  z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie s ukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej (Dz. U. 
poz. 1629 ), któr e stanowi ą: 
„Art. 128. Do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ninie j-
szej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 61, w  brzmi eniu nadanym niniejszą ustawą.”  
„Art.  135. Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem:  
1) art. 30, który wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia;  
2) art. 122, który wchodzi w życie z dniem 1 października 2 018 r.” . 
Marszałek Sejmu: M. Kuchciński  
 
  
Dziennik  Ustaw  – 3 – Poz. 2096  
 
 Załącznik do obwieszczenia Marszałka  Sejmu Rzeczypospolitej 
Polskiej  z dnia 3 października 2018  r. (poz. 2096 ) 
USTAWA  
z dnia 14  czerwca 1960  r. 
Kodeks postępowania administracyjnego  
DZIAŁ  I 
Przepisy ogólne  
Rozdział 1  
Zakres obowiązywania  
Art. 1. Kodeks postępowania administracyjnego normuje:  
1) postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidua l-
nych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych albo załatwianych milcząco;  
2) postępowanie przed innymi organami państwowymi oraz przed innymi podmiotami, gdy są one powołane z mocy 
prawa lub na podstawie porozumień do załatwiania spraw określonych w pkt 1;  
3) postępowanie w s prawach rozstrzygania sporów o właściwość między organami jedno stek samorządu terytorialnego 
i organami administracji rządowej oraz między organami i podmiotami, o których mowa w pkt 2;  
4) postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń;  
5) nakładanie lub wy mierzanie administracyjnych kar pieniężnych lub udzielanie ulg w ich wykonaniu;  
6) tryb europejskiej współpracy administracyjnej.  
Art. 2. Kodeks postępowania administracyjnego normuje ponadto postępowanie w  sprawie skarg i  wniosków 
(Dział  VIII) przed organ ami państwowymi, organami jednostek samorządu ter ytorialnego oraz przed organami organizacji 
społecznych.  
Art. 3. § 1. Przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do:  
1) postępowania w  sprawach karnych skarbowych;  
2) spraw uregulowanyc h w ustawie z  dnia 29  sierpnia 1997  r. – Ordynacja poda tkowa ( Dz. U. z 2018 r. poz. 800, 
z późn . zm.1)), z wyjątkiem przepisów działów IV, V i VIII.  
§ 2. Przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się również do post ępowania w  sprawach:  
1) (uchylony)  
2) (uchylony)  
3) (uchylony)  
4) należących do właściwości polskich przedstawicielstw dyplomatycznych i  urzędów konsularnych,  
o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.  
§ 3. Przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się także do postęp owania w  sprawach wynik a-
jących z:  
1) nadrzędności i  podległości organizacyjnej w  stosunkach między organami pa ństwowymi i  innymi państwowymi je d-
nostkami organizacyjnymi,  
2) podległości służbowej pracowników organów i  jednostek organizacyjnyc h wymienionych  w pkt 1, 
o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.  
§ 4. Do postępowania w  sprawach wymienionych  w § 1, 2 i 3 pkt 2 stosuje się jednak prz episy działu VIII.  
§ 5. Rada Ministrów w  drodze rozporządzenia może rozciągnąć przepisy Kodeksu po stępowania administracyjnego 
w całości lub w  części na postępowania w  sprawach w ymienionych  w § 2. 
                                                           
1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 650, 723, 771, 1000, 1039,  1075 , 1499, 
1540, 1544, 1629 i 1693.  
  
Dziennik  Ustaw  – 4 – Poz. 2096  
 
 Art. 4. Kodeks postępowania administracyjnego nie narusza szczególnych uprawnień wynikających z  immunitetu 
dyplomatycznego i  konsularnego oraz umów i  zwyczaj ów międzynarodowych.  
Art. 5. § 1. Jeżeli przepis prawa powołuje się ogólnie na przepisy o  postępowaniu administracy jnym, rozumie się 
przez to przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.  
§ 2. Ilekroć w  przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego jest mowa o:  
1) kodeksie – rozumie się przez to Kodeks postępowania administracyjnego;  
2) (uchylony ) 
3) organach administracji publicznej – rozumie się przez to ministrów, centralne organy administracji rządowej, woj e-
wodów, działające w  ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy admin istracji rządowej (zespolonej i nie-
zespol onej), organy jednostek samorządu terytorialnego oraz organy i  podmioty wymi enione  w art. 1 pkt 2; 
4) ministrach – rozumie się przez to Prezesa i  wiceprezesa Rady Ministrów pełni ących funkcję ministra kierującego 
określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonym działem administracji rządowej, 
przewodn iczących komitetów wchodzących w  skład Rady Ministrów, kierowników ce ntralnych urzędów administracji  
rządow ej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego min i-
stra, a  także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych załatwiających sprawy, o  których mowa  
w art. 1 pkt 1 i 4; 
5) organizacjach społecznych – rozumie się przez to organizacje zawodowe, sam orządowe, spółdzielcze i  inne organiz a-
cje społeczne;  
6) organach jednostek samorządu terytorialnego – rozumie się przez to organy gminy, powiatu, województwa, związków 
gmin, związków powiatów, wójta, burmistrza (prezydenta miasta), starostę, marszałka województwa oraz kiero wni-
ków służb, inspekcji i  straży działających w  imieniu wójta, burmistrza (prez ydenta miasta), starosty lub marszałka w o-
jewództwa, a  ponadto samorządowe k olegia odwoławcze.  
Rozdział 2  
Zasady og ólne 
Art. 6. Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.  
Art. 7. W toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z  urzędu lub na wni o-
sek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia 
sprawy, mając na względzie interes społeczn y i słuszny interes obywateli.  
Art. 7a. § 1. Jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ogran i-
czenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są 
rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które 
wynik postępowania ma bezpośredni wpływ.  
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się:  
1) jeżeli wymaga tego ważny interes publiczny, w tym istotne interesy państwa, a w szczególności jego bezpieczeństwa, 
obronności lub porządku publicznego;  
2) w sprawach osobowych funkcjonariuszy oraz żo łnierzy zawodowych.  
Art. 7b. W toku postępowania organy administracji publicznej współdziałają ze sobą w zakresie niezbędnym do d o-
kładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obyw a-
teli ora z sprawność postępowania, przy pomocy środków adekwatnych do charakteru, okoliczności i stopnia złożoności 
sprawy.  
Art. 8. § 1. Organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do 
władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania.  
§ 2. Organy administracji publicznej bez uzasadnionej przyczyny nie odstępują od utrwalonej praktyki rozstrzygania 
spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym.  
Art. 9. Organy administ racji publicznej są obowiązane do należytego i  wyczerpującego informowa nia stron o okolicz -
nościach  faktycznych i  prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i  obowiązków będących przedmiotem 
postępowania administracyjnego. Organy czuw ają nad tym , aby strony i  inne osoby uczestniczące w  postępowaniu nie 
poniosły szkody z  powodu nieznajomości prawa, i  w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i  wskazówek.  
  
Dziennik  Ustaw  – 5 – Poz. 2096  
 
 Art. 10. § 1. Organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział  w każdym stadium p o-
stępowania, a  przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowi edzenie się co do zebranych dowodów i  materiałów oraz 
zgłoszonych żądań.  
§ 2. Organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej  w § 1 tylko w  przypadkach, gdy zała twienie 
sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpiecze ństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą 
niepowetowaną szkodę materialną.  
§ 3. Organ administracji publicznej obowiązany jest utrwalić w  aktach sprawy, w  drodze adnotacji, p rzyczyny odst ą-
pienia od zasady określonej  w § 1. 
Art. 11. Organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy 
załatwieniu sprawy, aby w  ten sposób w  miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony d ecyzji bez potrzeby 
stosowania środków przymusu.  
Art. 12. § 1. Organy administracji publicznej powinny działać w  sprawie wnikliwie i  szybko, posł ugując się możliwie 
najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.  
§ 2. Sprawy, które nie wymagają zbi erania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.  
Art. 13. § 1. Organy administracji publicznej w sprawach, których charakter na to pozwala, dążą do polubownego 
rozstrzygania kwestii spornych oraz ustalania praw i obowiązków bę dących przedmiotem postępowania w należących do 
ich właściwości sprawach, w szczególności przez podejmowanie czynności:  
1) skłaniających strony do zawarcia ugody, w sprawach, w których uczestniczą strony o spornych interesach;  
2) niezbędnych do przeprowadz enia mediacji.  
§ 2. Organy administracji publicznej podejmują wszystkie uzasadnione na danym etapie postępowania czynności 
umożliwiające przeprowadzenie mediacji lub zawarcie ugody, a w szczególności udziel ają wyjaśnień o możliwościach 
i korzyściach polubo wnego załatwienia sprawy.  
Art. 14. § 1. Sprawy należy załatwiać w  formie pisemnej lub w  formie dokumentu elektronicznego w  rozumieniu 
przepisów ustawy z  dnia 17  lutego 2005  r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne 
(Dz. U. z 2017 r. poz. 570 oraz z 2018 r. poz. 1000 , 1544  i 1669 ), doręczanego środkami komunikacji elektronicz nej. 
§ 2.2) Sprawy mogą być załatwiane ustnie, telefonicznie, za pomocą środków komunikacji elektronicznej  w rozumi e-
niu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2017 r.  poz. 1219 oraz 
z 2018  r. poz. 650) lub za pomocą innych środków łączności, gdy przemawia za tym interes strony,  a przepis prawny nie 
stoi temu na przeszkodzie. Treść oraz istotne motyw y takiego załatwienia powinny być utrwalone  w aktach w formie pr o-
tokołu lub podpisanej przez stronę adnotacji.  
Art. 14a.3) Organy administracji publicznej umożliwiają stronom ocenę działania urzędów kierowanych przez te  
organy, w tym pracowników tych urzęd ów. 
Art. 15. Postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.  
Art. 16. § 1. Decyzje, od których nie służy odwołanie w  administracyjnym toku instancji lub wniosek o  ponowne 
rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uc hylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie 
postępowania może nastąpić tylko w  przypadkach przewidzianych w  kodeksie lub ustawach szczególnych.  
§ 2. Decyzje mogą być zaskarżane do sądu administracyjnego z  powodu ich niez godności z  prawem, na zasadach 
i w trybie określonych w  odrębnych ustawach.  
§ 3. Decyzje ostateczne, których nie można zaskarżyć do sądu, są prawomocne.  
Rozdział 3  
Organy wyższego stopnia i  organy naczelne  
Art. 17. Organami wyższego stopnia w  rozumieniu kodeksu są:  
1) w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego – samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy 
szczególne stanowią inaczej;  
                                                           
2) W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo przedsiębio r-
ców oraz inne ustawy dotyczące działalności gospodarczej  (Dz. U. poz. 650), która weszła w życie z dniem 30 kwietnia 2018 r.  
3) Dodany przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 6 – Poz. 2096  
 
 2) w stosunku do wojewodów – właściwi w  sprawie ministrowie;  
3) w stosunku do organów administracji publi cznej innych niż określone  w pkt 1 i 2 – odpowiednie organy nadrzędne 
lub właściwi ministrowie, a  w razie ich braku – organy państwowe sprawujące nadzór nad ich działalnością;  
4) w stosunku do organów organizacji społecznych – odpowiednie organy wyższego s topnia tych organizacji, a  w razie 
ich braku – organ państwowy sprawujący nadzór nad ich działalnością.  
Art. 18. Organami naczelnymi w  rozumieniu kodeksu są:  
1) w stosunku do organów administracji rządowej, organów jednostek samorządu ter ytorialnego, z  wyjątkiem samo -
rządowych kolegiów odwoławczych, oraz organów państwowych i  samorządowych jednostek organizacyjnych – Prezes  
Rady Ministrów lub właściwi ministrowie;  
2) w stosunku do organów państwowych innych niż określone  w pkt 1 – odpowiednie organy o ogólnokrajowym zasięgu 
działania;  
3) w stosunku do organów organizacji społecznych – naczelne organy tych organizacji, a  w razie braku takiego organu – 
Prezes Rady Ministrów lub właściwi ministrowie sprawujący zwierzchni nadzór nad ich działalnością.  
Rozdział 4  
Właściwość organów  
Art. 19. Organy administracji publicznej przestrzegają z  urzędu swojej właściwości rzeczowej i  miejscowej.  
Art. 20. Właściwość rzeczową organu administracji publicznej ustala się według przepisów o  zakresie jego działania.  
Art. 21. § 1. Właściwość miejscową organu administracji publicznej ustala się:  
1) w sprawach dotyczących nieruchomości – według miejsca jej położenia; jeżeli nieruchomość położona jest na obsz a-
rze właściwości dwóch lub więcej org anów, orzekanie należy do organu,  na którego obszarze znajduje się większa 
część nieruchomości;  
2) w sprawach dotyczących prowadzenia zakładu pracy – według miejsca, w  którym zakład pracy jest, był lub ma być 
prowadzony;  
3) w innych sprawach – według miejsca zamieszkania (siedziby) w  kraju, a w braku zamieszkania w  kraju – według 
miejsca pobytu strony lub jednej ze stron; j eżeli żadna ze stron nie ma w  kraju zamieszkania (siedziby) lub pobytu – 
według miejsca ostatniego ich zamieszkania (siedziby) lub pobytu w  kraju.  
§ 2. Jeżeli nie można ustalić właściwości miejscowej w  sposób wskazany  w § 1, sprawa n ależy do organu właściwego 
dla miejsca, w  którym nastąpiło zdarzenie powodujące wszczęcie postępowania, albo w  razie braku ustalenia takiego mie j-
sca – do organu właściwego dla obszaru dzielnic y Śródmieście w  m.st. Warszawie.  
Art. 22. § 1. Spory o  właściwość rozstrzygają:  
1) między organami jednostek samorządu terytorialnego, z  wyjątkiem przypadków określonych  w pkt 2–4 – wspólny dla 
nich organ wyższego stopnia, a  w razie braku takiego organu – sąd administracyjny;  
2) między kierownikami służb, inspekcji i  straży administracji zespolonej tego s amego powiatu, działających w  imieniu 
własnym lub w  imieniu starosty – starosta; 
3) między organami administracji zespolonej w  jednym województwie niewymi enionymi  w pkt 2 – wojewoda;  
4) między organami jednostek samorządu terytorialnego w  różnych wojewód ztwach w  sprawach należących do zadań 
z zakresu administracji rządowej – minister właściwy do spraw administracji publicznej;  
5) (uchylony)  
6) między wojewodami oraz organami administracji zespolonej w  różnych woj ewództwach – minister właściwy do 
spraw administracji publicznej;  
7) między wojewodą a  organami administracji niezespolonej – minister właściwy do spraw administracji publicznej po 
porozumieniu  z organem sprawującym nadzór nad organem pozostającym w  sporze z  wojewodą;  
8) między organami administracji publicznej innymi niż wymienione  w pkt 1–4, 6 i 7 – wspólny dla nich organ wyższ e-
go stopnia, a  w razie braku takiego organu – minister właściwy do spraw administracji publicznej;  
9) między organami administracji publicznej, gdy jednym z  nich jest minister – Prezes Rady Ministrów.  
  
Dziennik  Ustaw  – 7 – Poz. 2096  
 
 § 2. Spory kompetencyjne między organami jednostek samorządu terytorialnego a  organami administracji rządowej 
rozstrzyga s ąd administracyjny.  
§ 3. Z wnioskiem o  rozpatrzenie sporu przez sąd administracyjny może wystąpić:  
1) strona;  
2) organ jednostki samorządu terytorialnego lub inny organ administracji public znej, pozostające w  sporze;  
3) minister właściwy do spraw administr acji publicznej;  
4) minister właściwy do spraw sprawiedliwości, Prokurator Generalny;  
5) Rzecznik Praw Obywatelskich.  
Art. 23. Do czasu rozstrzygnięcia sporu o  właściwość organ administracji publicznej, na którego o bszarze wynikła 
sprawa, podejmuje tylko c zynności niecierpiące zwłoki ze względu na interes społeczny lub słuszny interes obywateli 
i zawiadamia o  tym organ właściwy do rozstrzygni ęcia sporu.  
Rozdział 5  
Wyłączenie pracownika oraz organu  
Art. 24. § 1. Pracownik organu administracji publicznej podl ega wyłączeniu od udziału w  postępowaniu w  sprawie:  
1) w której jest stroną albo pozostaje z  jedną ze stron w  takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na 
jego prawa lub obowiązki;  
2) swego małżonka oraz krewnych i  powinowatych do drugiego st opnia;  
3) osoby związanej z  nim z  tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;  
4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w  której przedstawici e-
lem strony jest jedna z  osób wymienionych  w pkt 2 i 3; 
5) w której brał udział w  wydaniu zaskarżonej decyzji;  
6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne;  
7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w  stosunku nadrzę dności służbowej.  
§ 2. Powody wyłączenia pracownika od udziału w  postępowaniu trwają także po ustaniu małżeństwa (§ 1  pkt 2), prz y-
sposobienia, opieki lub kurateli (§ 1  pkt 3). 
§ 3. Bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wył ą-
czyć go od udziału w  postępowaniu, jeżeli zostanie upra wdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych  w § 1, 
które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika.  
§ 4. Wyłączony pracownik powinien podejmować tylko czynności nieci erpiące zwłoki ze względu na interes społec z-
ny lub ważny interes stron.  
Art. 25. § 1. Organ administracji publicznej podlega wyłączeniu od załatwienia sprawy dotyczącej interesów mają t-
kowych:  
1) jego kierownika lub osób pozostających z  tym kierownikiem w  stosunkach okr eślonych  w art. 24 § 1 pkt 2 i 3; 
2) osoby zajmującej stanowisko kierownicze w  organie bezpośrednio wyższego stopnia lub osób pozostających z  nim 
w stosunkach określonych  w art. 24 § 1 pkt 2 i 3. 
§ 2. Przepis  art. 24 § 4 stosuje się odpowiedni o. 
Art. 26. § 1. W  przypadku wyłączenia pracownika (art. 24) jego bezpośredni przełożony wyznacza innego pracown i-
ka do prowadzenia sprawy.  
§ 2. W przypadku wyłączenia organu sprawę załatwia:  
1) w okolicznościach przewidzianych  w art. 25 § 1 pkt 1 – organ w yższego stopnia nad organem załatwiającym sprawę;  
2) w okolicznościach przewidzianych  w art. 25 § 1 pkt 2 – organ wyższego stopnia nad organem, w  którym osoba w y-
mieniona w  tym przepisie zajmuje stanowisko kierownicze.  
Organ wyższego stopnia może do załatwi enia sprawy wyznaczyć inny podległy sobie organ. W  razie gdy osobą wymieni o-
ną w art. 25 § 1 pkt 2 jest minister albo prezes s amorządowego kolegium odwoławczego, organ właściwy do załatwienia 
sprawy w yznacza Prezes Rady Ministrów.  
  
Dziennik  Ustaw  – 8 – Poz. 2096  
 
 § 3. Jeżeli wskutek wyłącz enia pracowników organu administracji publicznej organ ten stał się niezdolny do załatwi e-
nia sprawy, stosuje się odpowiednio  § 2. 
Art. 27. § 1. Członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w  przypadkach określonych  w art. 24 § 1. O wyłącz e-
niu tego członk a w przypadkach określonych  w art. 24 § 3 postanawia przewodniczący organu kolegialnego lub organu 
wyższego stopnia na wni osek strony, członka organu kolegialnego albo z  urzędu.  
§ 1a. Członek samorządowego kolegium odwoławczego podlega wyłączeniu od udziału w  postępowaniu w  sprawie 
wniosku o  ponowne rozpatrzenie sprawy, jeżeli brał udział w  wydaniu decyzji objętej wnioskiem.  
§ 2. Jeżeli wskutek wyłączenia członków organu kolegialnego organ ten stał się niezdolny do podjęcia uchwały 
z braku wymaganego quorum, stosuje się odpowiednio przepisy  art. 26 § 2. 
§ 3. Jeżeli samorządowe kolegium odwoławcze wskutek wyłączenia jego członków nie może załatwić sprawy, min i-
ster właściwy do spraw administracji publicznej, w  drodze postanowienia, wyznacza inne samo rządowe kolegium odw o-
ławcze.  
Art. 27a. (uchylony)  
Rozdział 6  
Strona  
Art. 28. Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności 
organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.  
Art. 29. Stronami mogą być osoby fizyczne i  osoby prawne, a  gdy chodzi o  państwowe i  samorząd owe jednostki 
organizacyjne i  organizacje społeczne – również jednostki nieposiadające os obowości prawnej.  
Art. 30. § 1. Zdolność prawną i  zdolność do czynności prawnych stron ocenia się  według przepisów prawa cywiln e-
go, o  ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.  
§ 2. Osoby fizyczne nieposiadające zdolności do czynności prawnych działają przez swych ustawowych przedstaw i-
cieli.  
§ 3. Strony niebędące osobami fizycznymi działają przez s wych ustawowych lub statut owych przedstawicieli.  
§ 4. W sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w  razie zbycia prawa lub śmierci strony w  toku 
postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.  
§ 4a.4) W sprawach dot yczących praw zbywalnych lub dziedzicznych, wynikających z prowadzenia przedsi ę-
biorstwa strony, w razie jej śmierci w toku postępowania, jeżeli został ustanowiony zarząd sukcesyjny przedsiębio r-
stwem strony, na jej miejsce wstępuje zarządca sukcesyjny. W pr zypadku wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego do 
postępowania toczącego się z udziałem zarządcy sukcesyjnego na jego miejsce wstępują następcy prawni zmarłego.  
§ 5. W sprawach dotyczących spadków nieobjętych jako strony działają osoby sprawujące zarząd majątkie m masy 
spadkowej, a  w ich braku – kurator wyznaczony przez sąd na wniosek organu administracji publicznej.  
Art. 31. § 1. Organizacja społeczna może w  sprawie dotyczącej innej osoby występować z  żądaniem:  
1) wszczęcia postępowania,  
2) dopuszczenia jej do ud ziału w  postępowaniu,  
jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i  gdy przemawia za tym i nteres społeczny.  
§ 1a. Organizacja społeczna, o której mowa w § 1, może brać udział w postępowaniu w imieniu i na rzecz pracownika  
delegowanego na terytorium RP lub z terytorium RP albo pracodawcy delegującego pracownika na terytorium  RP lub 
z terytorium RP – za zgodą strony w imieniu i na rzecz której występuje w postępowaniu.  
§ 2. Organ administracji publicznej, uznając żądanie organizacji społecznej za uzasadnione, postanawia o  wszczęciu 
postępowania z  urzędu lub o  dopuszczeniu organizacji do udziału w  postępowaniu. Na postanowienie o  odmowie wszcz ę-
cia postępowania lub dopuszczenia do udziału w  postępowaniu organizacji społecznej służy zaża lenie.  
§ 3. Organizacja społeczna uczestniczy w  postępowaniu na prawach strony.  
                                                           
4) Dodany przez art. 61 pkt 1 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzi e sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej  (Dz. U. 
poz. 1629), która wejdzie w życie z dniem 25 listopada 2018 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 9 – Poz. 2096  
 
 § 4. Organ administracji publicznej, wszczynając postępowanie w  sprawie dotyczącej innej osoby, zawiadamia o  tym 
organizację społeczną, jeżeli uzna, że może ona być zaint eresow ana udziałem w  tym postępowaniu ze względu na swoje 
cele statutowe, i  gdy przemawia za tym interes społeczny.  
§ 5. Organizacja społeczna, która nie uczestniczy w  postępowaniu na prawach strony, może za zgodą organu admin i-
stracji publicznej przedstawić temu  organowi swój pogląd w  sprawie, wyrażony w  uchwale lub oświadczeniu jej organu 
statutowego.  
§ 6. (uchylony)  
Art. 32. Strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobist ego działania.  
Art. 33. § 1. Pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych.  
§ 2. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, w  formie dokumentu elektronicznego lub zgłoszone do pr o-
tokołu.  
§ 2a.5) Pełnomocnictwo w formie dokumentu elektronicznego powinno być op atrzone kwalifikowanym  podpisem 
elektronicznym albo podpisem zaufanym.  
§ 3. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomo cnictwa. Adwokat, radca pra w-
ny, rzecznik patentowy, a  także doradca podatkowy m ogą sami uwierzytelnić odp is udzielonego im pełnomocnictwa oraz 
odpisy innych d okumentów wykazujących ich umocowanie. Organ administracji publicznej może w  razie wątpliwości 
zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony.  
§ 3a.6) Jeżeli odpis pełnomocnictwa lub odpisy innych dokum entów wykazujących umocowanie zostały  sporządzone 
w formie dokumentu elektronicznego, ich uwierzytelnienia, o którym mowa w § 3, dokonuje się,  opatrując odpisy kwalif i-
kowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym. Odpisy pełnomocnictwa lub odpisy innych dokumentów 
wykazujących umocowanie uwierzytelniane  elektronicznie są sporządzane w formatach danych określonych w przepisach 
wydanych na podstawie art. 18  pkt 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizuj ą-
cych za dania publiczne.  
§ 4. W sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomo cnictwa, jeśli pełnomocn i-
kiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a  nie ma wątpliwości co do istnienia i  zakresu upoważnienia do 
występowania w  imieniu strony.  
Art. 34. § 1. Organ administracji publicznej wystąpi do sądu z  wnioskiem o  wyznaczenie przedst awiciela dla osoby 
nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych, o  ile przedstawiciel nie został już wyznaczony.  
§ 2. W przypadk u konieczności podjęcia czynności niecierpiącej zwłoki organ administracji publicznej wyznacza dla 
osoby nieobecnej przedstawiciela uprawnionego do działania w  postępowaniu do czasu wyznaczenia dla niej przedstaw i-
ciela przez sąd.  
Rozdział 7  
Załatwianie spr aw 
Art. 35. § 1. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.  
§ 2. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w  oparciu o  dowody przedstawione 
przez stronę łącznie z  żądaniem wszczęcia postę powania lub w  oparciu o  fakty i  dowody powszechnie znane albo znane 
z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, kt órymi rozp o-
rządza ten organ.  
§ 3. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaś niającego powinno nastąpić nie później niż w  ciągu miesiąca , 
a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w  ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś 
w postępowaniu odw oławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.  
§ 3a. Załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie 
miesiąca od dnia wszczęcia postępowania.  
§ 4. Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a.  
                                                           
5) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 2 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o usługach zaufania oraz identyfikacji elektr o-
niczne j oraz niektórych innych ustaw  (Dz. U. poz. 1544), która weszła w życie z dniem 11 września 2018 r.  
6) Zdanie pierwsze ze zmianą wprowadzoną przez art. 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 5. 
  
Dziennik  Ustaw  – 10 – Poz. 2096  
 
 § 5. Do terminów określonych w p rzepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach 
prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów 
opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu.  
Art. 36. § 1. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany 
zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do 
wniesienia ponaglen ia. 
§ 2. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w  przypadku zwłoki w  załatwieniu sprawy 
z przyczyn niezależnych od organu.  
Art. 37. § 1. Stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:  
1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym 
zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);  
2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).  
§ 2. Ponaglenie zawiera uzasadnienie.  
§ 3. Ponaglenie wnosi się:  
1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;  
2) do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia.  
§ 4. Organ prowadzący postępowanie jest obowiązany przekazać ponaglenie orga nowi wyższego stopnia bez zbędnej 
zwłoki, nie później niż w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania. Organ przekazuje ponaglenie wraz z niezbędnymi 
odpisami akt sprawy. Odpisy mogą zostać sporządzone w formie dokumentu elektronicznego. Przekazując pon aglenie, 
organ jest obowiązany ustosunkować się do niego.  
§ 5. Organ, o którym mowa w § 3, rozpatruje ponaglenie w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania.  
§ 6. Organ rozpatrujący ponaglenie wydaje postanowienie, w którym:  
1) wskazuje, czy organ rozpa trujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, 
stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa;  
2) w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości:  
a) zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia, jeżeli 
postępowanie jest niezakończone,  
b) zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także  
podjęcie środków zapobiegających  bezczynności lub przewlekłości w przyszłości.  
§ 7. Organ rozpatrujący ponaglenie może z urzędu zmienić postanowienie, o którym mowa w § 6, wyznaczając dłu ż-
szy termin zakończenia postępowania, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyc zne lub nowe d o-
wody, wymagające dłuższego postępowania, nieznane w momencie wyznaczania terminu.  
§ 8. W przypadku, o którym mowa w § 3 pkt 2, przepisów § 4, 6 i 7 nie stosuje się. W przypadku stwierdzenia be z-
czynności lub przewlekłości organ prowadzący pos tępowanie niezwłocznie załatwia sprawę oraz zarządza wyjaśnienie 
przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobieg a-
jących bezczynności lub przewlekłości w przyszłości.  
Art. 38. Pracownik organu administracji publicznej podlega odpowiedzialności porządkowej lub dyscyplinarnej albo 
innej odpowiedzialności przewidzianej w przepisach prawa, jeżeli z nieuzasadnionych  przyczyn nie załatwił sprawy 
w terminie lub prowadził postępowanie dłużej niż było to niezbędne do załatwienia sprawy.  
Rozdział 8  
Doręczenia  
Art. 39. Organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w  rozumieniu 
ustawy z  dnia 23  listopada 2012  r. – Prawo pocztowe ( Dz. U. z 2017 r. poz. 1481 or az z 2018 r. poz. 106, 138, 650,  1118  
i 1629 ), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 11 – Poz. 2096  
 
 Art. 391. § 1. Doręczenie pism następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w  rozumieniu  art. 2 pkt 5 
ustawy z  dnia 18  lipca 2002  r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania 
spełni jeden z  następujących warunków:  
1) złoży podanie w  formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji 
publicznej;  
2) wystąpi do organu administracji publicznej o  takie doręczenie i  wskaże organowi administracji publicznej adres elektr o-
niczny ; 
3) wyrazi zgodę na doręczanie pism w  postępowaniu za pomocą tych środków i  wskaże organowi administracji public z-
nej adres elektron iczny.  
§ 1a. Organ administracji publicznej może zwrócić się do strony lub innego uczestnika postępowania o  wyrażenie 
zgody na doręczanie pism w  formie dokumentu elektronicznego w  innych, określonych przez organ kategoriach spraw 
indywidualnych załatwianyc h przez ten organ.  
§ 1b. Organ administracji publicznej może wystąpić o  wyrażenie zgody, o  której mowa  w § 1 pkt 3 lub w  § 1a, prz e-
syłając to wystąpienie za pomocą środków komunikacji elektronicznej na adres elektroniczny strony lub innego uczestnika 
postę powania.  
§ 1c. Do wystąpienia, o  którym mowa  w § 1b, nie stosuje się  art. 46 § 3–8. 
§ 1d. Jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania zrezygnuje z  doręczania pism za pomocą środków komunikacji 
elektronicznej, organ administracji publicznej doręcza pismo w sposób określony dla pisma w  formie innej niż forma 
dokumentu elektronicznego.  
§ 2. (uchylony)  
Art. 392. W przypadku gdy stroną lub innym uczestnikiem postępowania jest podmiot publiczny obowiązany do ud o-
stępniania i obsługi elektronicznej skrzynki podawczej na podstawie art. 16 ust. 1a us tawy z dnia 17 lutego 2005 r. 
o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne doręczenia dokonuje się na elektroniczną 
skrzynkę podawczą tego podmiotu. Przepisu art. 391 nie stosuje się.  
Art. 40. § 1. Pisma doręcza się stronie, a  gdy strona działa przez przedstawiciela – temu przedstawicielowi.  
§ 2. Jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomo c-
ników, doręcza się pisma tylko jednemu p ełnomocnik owi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika.  
§ 3. W sprawie wszczętej na skutek podania złożonego przez dwie lub więcej stron pisma doręcza się wszystkim str o-
nom, chyba że w  podaniu wskazały jedną jako upoważni oną do odbioru pism.  
§ 4. Strona, która nie ma miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu albo siedziby w  Rzeczypospolitej Polskiej lub 
innym państwie członkowskim Unii Europejskiej, jeżeli nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy zamieszk a-
łego w  Rzeczypospolitej Polskiej i  nie dzia ła za pośrednictwem konsula Rzeczypospolitej Polskiej, jest obowiązana wsk a-
zać w  Rzeczypospolitej Polskiej pełnomocnika do doręczeń, chyba że doręczenie następuje za pomocą środków komun i-
kacji elektronicznej.  
§ 5. W razie niewskazania pełnomocnika do doręczeń przeznaczone dla tej strony pisma pozostawia się w  aktach 
sprawy ze skutkiem doręczenia. Stronę należy o  tym pouczyć przy pierwszym doręczeniu. Strona powinna być również 
pouczona o  możliwości złożenia odpowiedzi na pismo wszczynające postępowanie  i wyjaśnień na piśmie oraz o  tym, kto 
może być ustanowiony pełnomocnikiem.  
Art. 41. § 1. W toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i  pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić 
organ administracji publicznej o  każdej zmianie swojego adresu, w  tym adr esu elektronicznego.  
§ 2. W razie zaniedbania obowiązku określonego  w § 1 doręczenie pisma pod dotychcz asowym adresem ma skutek 
prawny.  
Art. 42. § 1. Pisma doręcza się osobom fizycznym w  ich mieszkaniu lub miejscu pracy.  
§ 2. Pisma mogą być doręczane również w  lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie st a-
nowią inaczej.  
§ 3. W razie niemożności doręczenia pisma w  sposób określony  w § 1 i 2, a także w  razie koniecznej potrzeby, pisma 
doręcza się w  każdym miejscu, gdzie się ad resata zastanie.  
  
Dziennik  Ustaw  – 12 – Poz. 2096  
 
 Art. 43. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu d omownikowi, sąsi a-
dowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adres atowi. O  doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy 
zawiadamia si ę adresata, umieszczając z awiadomienie w  oddawczej skrzynce pocztowej  lub, gdy to nie jest możliwe, 
w drzwiach mieszkania.  
Art. 44. § 1. W  razie niemożności doręczenia pisma w  sposób wskazany  w art. 42 i 43: 
1) operator pocztowy w  rozumieniu ustawy z  dnia 23 listopada 2012  r. – Prawo pocztowe przechowuje pismo przez 
okres 14  dni w  swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;  
2) pismo składa się na okres czternastu dni w  urzędzie właściwej gminy (miasta) – w przypadku doręczania pisma przez 
pracownika urzędu gminy (miasta) lub upowa żnioną osobę lub organ.  
§ 2. Zawiadomienie o  pozostawieniu pisma wraz z  informacją o  możliwości jego odbioru w  terminie siedmiu dni, 
licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w  miejscu okr eślonym  w § 1, umieszcza się w  oddawczej skrzynce pocztowej 
lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w  którym adresat 
wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w  widocznym miejscu przy wejściu na poses ję adresata.  
§ 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w  terminie, o  którym mowa  w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie 
o możliwości odbioru przesyłki w  terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia.  
§ 4. Doręczenie uważa się za dokonane z  upływem ostatniego dnia okresu, o  którym mowa  w § 1, a pismo pozostawia 
się w  aktach sprawy.  
Art. 45. Jednostkom organizacyjnym i  organizacjom społecznym doręcza się pisma w  lokalu ich si edziby do rąk osób 
uprawnionych do odbioru pism. Pr zepis  art. 44 stosuje się odpowiednio.  
Art. 46. § 1. Odbierający pismo potwierdza doręczenie mu pisma swoim podpisem ze wskazaniem daty doręczenia.  
§ 2. Jeżeli odbierający pismo uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić, doręczający sam 
stwierdza datę doręczenia oraz wskazuje osobę, która odebrała pismo, i  przyczynę braku jej podpisu.  
§ 3. W przypadku doręczenia pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej doręczenie jest skuteczne, jeżeli 
adresat potwierdzi odbiór pisma w  sposó b, o którym mowa  w § 4 pkt 3. 
§ 4. W celu doręczenia pisma w  formie dokumentu elektronicznego organ administracji publicznej przesyła na adres 
elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające:  
1) wskazanie, że adresat może odebrać pismo w  formie dokumentu elektronicznego;  
2) wskazanie adresu elektronicznego, z  którego adresat może pobrać pismo i  pod którym powinien dokonać potwierdz e-
nia doręczenia pisma;  
3) pouczenie dotyczące sposobu odbioru pisma, a w szczególności sposobu identyfikacji pod wskazanym adre sem elektr o-
nicznym  w systemie teleinformatycznym organu administracji publicznej, oraz informację o wymogu  podpisania 
urzędowego poświadczenia odbioru w określony sposób.  
§ 5. W przypadku nieodebrania pisma w  formie dokumentu elektronicznego w  sposób, o którym mowa  w § 4 pkt 3, 
organ administracji publicznej po upływie 7  dni, licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła powtórne zawiadomienie 
o możliwości odebrania tego pisma.  
§ 6. W przypadku nieodebrania pisma doręczenie uważa się za dokonane po up ływie czternastu dni, licząc od dnia 
przesłania pierwszego zawiadomienia.  
§ 7. Zawiadomienia, o  których mowa  w § 4 i 5, mogą być automatycznie tworzone i  przesyłane przez system tele -
informatyczny organu administracji publicznej, a  odbioru tych zawiadomień  nie potwierdza się.  
§ 8. W przypadku uznania pisma w  formie dokumentu elektronicznego za doręczone na podstawie  § 6 organ admin i-
stracji publicznej umożliwia adresatowi pisma dostęp do treści pisma w  formie dokumentu  elektronicznego przez okres 
co najmniej  3 miesięcy od dnia uznania pisma w  formie dokumentu elektronicznego za doręczone oraz do informacji 
o dacie uznania pisma za doręczone i  datach wysłania zawiadomień, o  których mowa  w § 4 i 5, w swoim systemie tele -
informatycznym.  
§ 9. Warunki techniczne i  organizacyjne doręczenia pisma w  formie dokumentu elektronicznego określają przepisy 
ustawy, o  której mowa  w § 4 pkt 3. 
  
Dziennik  Ustaw  – 13 – Poz. 2096  
 
 § 10. Doręczenie pisma w  formie dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego w  rozumieniu przepisów 
ustawy, o  której mowa  w § 4 pkt 3, następuje przez elektroniczną skrzynkę podawczą tego podmiotu, w  sposób określony 
w tej ustawie.  
Art. 47. § 1. Jeżeli adresat odmawia przyjęcia pisma przesłanego mu przez operatora pocztowego w  rozumieniu 
ustawy z  dnia 23  listopada 2012  r. – Prawo poc ztowe lub inny organ albo w  inny sposób, pismo zwraca się nadawcy 
z adnotacją o  odmowie jego przyjęcia i  datą odmowy. Pismo wraz z  adnotacją włącza się do akt sprawy.  
§ 2. W przypadkach, o  których mowa  w § 1, uznaje się, że pismo doręczone zostało w  dniu odmowy jego przyjęcia 
przez adresata.  
Art. 48. § 1. Pisma skierowane do osób nieznanych z  miejsca pobytu, dla których sąd nie wyznaczył przedstawiciela, 
doręcza się przedstawicielowi ustanowionemu w  myśl  art. 34. 
§ 2. Pisma kierowane do osób korzystających  ze szczególnych uprawnień wynikających z  immunitetu dyplomatyc z-
nego lub konsularnego doręcza się w  sposób przewidziany w  przepisach szczególnych, w  umowach i  zwyczajach międz y-
narodowych.  
Art. 49. § 1. Jeżeli przepis szczególny tak stanowi, zawiadomienie s tron o decyzjach i innych czynnościach organu 
administracji publicznej może nastąpić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zw y-
czajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji P ublicznej na stronie 
podmiotowej właściwego organu administracji publicznej.  
§ 2. Dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biul e-
tynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczen ia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. 
Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, 
inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej.  
Art. 49a. Poza przypadkami, o których mowa w art. 49, organ może dokony wać zawiadomienia o decyzjach i  innych 
czynnościach organu administracji publicznej w formie, o której mowa w art. 49 § 1, jeżeli w postępowaniu bierze udział 
więcej niż dwadzieścia str on. Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, zawiadomienie jest w takim przypadku 
skuteczne wobec stron, które zostały na piśmie uprzedzone o zamiarze zawiadami ania ich w określony sposób. 
Do zawiadomienia stosuje się przepis art. 49 § 2.  
Art. 49b. § 1. W przypadku zawiadomienia strony zgodnie z art. 49 § 1 lub art. 49a o decyzji lub postanowieniu, kt ó-
re podlega zaskarżeniu, na wniosek strony, organ, który wydał decyzję lub postanowienie, niezwłocznie, nie później niż 
w terminie trzech dni od dnia otr zymania wniosku, udostępnia stronie odpis decyzji lub postanowienia w sposób i formie 
określonych we wniosku, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje organ, nie umożliwiają udostępnienia w taki sp o-
sób lub takiej formie.  
§ 2. Jeżeli decyzja lub postan owienie, o których mowa w § 1, nie mogą być udostępnione stronie w sposób lub formie 
określonych we wniosku, organ powiadamia o tym stronę i wskazuje, w jaki sposób lub jakiej formie odpis decyzji lub 
postanowienia może być niezwłocznie udostępniony.  
Rozdz iał 9 
Wezwania  
Art. 50. § 1. Organ administracji publicznej może wzywać osoby do udziału w  podejmowanych czynnościach i  do 
złożenia wyjaśnień lub zeznań osobiście, przez pełnomocnika, na piśmie lub w  formie dokumentu elektronicznego, jeżeli 
jest to niezbęd ne dla rozstrzygnięcia sprawy lub dla wykonywania czynności urzędowych.  
§ 2. Organ obowiązany jest dołożyć starań, aby zadośćuczynienie wezwaniu nie było ucią żliwe.  
§ 3. W przypadkach, w  których osoba wezwana nie może stawić się z  powodu choroby, k alectwa lub innej niedającej 
się pokonać przeszkody, organ może dokonać określonej czynności lub przyjąć wyjaśnienie albo przesłuchać osobę 
wezwaną w  miejscu jej p obytu, jeżeli pozwalają na to okoliczności, w  jakich znajduje się ta osoba.  
Art. 51. § 1. Do osobiste go stawienia się wezwany jest obowiązany tylko w  obrębie gminy lub mi asta, w  którym 
zamieszkuje albo przebywa.  
§ 2. Obowiązek osobistego stawiennictwa dotyczy również wezwanego, zam ieszkałego lub przebywającego w sąsie d-
niej gminie albo mieście.  
  
Dziennik  Ustaw  – 14 – Poz. 2096  
 
 Art. 52. W toku postępowania organ administracji publicznej zwraca się do właściwego terenowego organu admin i-
stracji rządowej lub organu samorządu terytorialnego o  wezwanie osoby z amieszkałej lub przebywającej w  danej gminie 
lub mieście do złożenia wyjaśnień lub zezn ań albo do dokonania innych czynności, związanych z  toczącym się postępow a-
niem. Organ pr owadzący postępowanie oznaczy zarazem okoliczności będące przedmiotem wyjaśnień lub zeznań albo 
czynności, jakie mają być dokonane.  
Art. 53. Przepisów  art. 51 i 52 nie stosuje się w  przypadkach, w  których charakter sprawy lub czynn ości wymaga 
dokonania czynności przed organem administracji publicznej prowadzącym p ostępowanie.  
Art. 54. § 1. W  wezwaniu należy wskazać:  
1) nazwę i  adres organu wzywającego ; 
2) imię i  nazwisko  wzywanego ; 
3) w jakiej sprawie oraz w  jakim charakterze i  w jakim celu zostaje wezwany ; 
4) czy wezwany powinien się stawić osobiście lub przez pełnomocnika, czy też może złożyć wyjaśnienie lub zeznanie na 
piśmie lub w  formie dokumentu elektronicznego;  
5) termin, do którego żądanie powinno być spełnione, albo dzień, godzinę i  miejsce stawienia się wezwanego lub jego 
pełnomocnika ; 
6) skutki prawne niezastosowania się do wezwania.  
§ 2. Wezwanie powinno być opatrzone podpisem pracownika organu wzywającego, z p odaniem imienia, nazwiska  
i stanowiska służbowego podpisującego lub, jeżeli dokonywane jest z użyciem dokumentu elektronicznego,  powinno być 
opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym.  
Art. 55. § 1. W  sprawach niecierpiących zwłoki wezwania można dok onać również telefonicznie albo przy użyciu innych 
środków łączności, z  podaniem danych wymienionych  w art. 54 § 1 oraz  imienia, nazwiska i  stanowiska służbowego  
pracownika organu wzywaj ącego.  
§ 2. Wezwanie dokonane w  sposób określony  w § 1 powoduje skutki  prawne tylko wtedy, gdy nie ma wątpliwości, że 
dotarło do adresata we właściwej treści i  w odpowiednim terminie.  
Art. 56. § 1. Osobie, która stawiła się na wezwanie, przyznaje się koszty podróży i  inne należn ości ustalone zgodnie 
z przepisami zawartymi w  dziale 2  tytułu III ustawy z  dnia 28  lipca 2005  r. o kosztach sądowych w  sprawach cywilnych 
(Dz. U. z 2018 r. poz. 300, 398, 770, 914, 1293  i 1629 ). Dotyczy to również kosztów osobistego stawiennictwa stron, gdy 
postępowanie zostało wszczęte z  urzędu albo gdy strona bez swojej winy została błędnie wezwana do stawienia się.  
§ 2. Żądanie przyznania należności należy zgłosić organowi administracji publicznej, przed którym toczy się post ę-
powanie, przed wydaniem decyzji, pod rygorem utraty roszcz enia. 
Rozdział 10 
Terminy  
Art. 57. § 1. Jeżeli początkiem terminu określonego w  dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie 
uwzględnia się dnia, w  którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z  wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.  
§ 2. Terminy określone w  tygodniach kończą się z  upływem tego dnia w  ostatnim tygodniu, który nazwą odpowiada 
początkowemu dniowi terminu.  
§ 3. Terminy określone w  miesiącach kończą się z  upływem tego dnia w  ostatnim miesiącu, który odpowiada począ t-
kowemu dniowi terminu, a  gdyby takiego dnia w  ostatnim miesiącu nie było – w ostatnim dniu tego miesiąca.  
§ 3a. Terminy określone w latach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim roku, który odpowiada początkowemu 
dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim roku n ie było – w dniu poprzedzającym bezpośrednio ten dzień.  
§ 4. Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na s o-
botę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.  
§ 5. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało:  
1) wysłane w  formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a  nadawca otrzymał urzędowe 
poświadczenie odbioru;  
2) nadane w  polskiej placówce pocztowej operat ora wyznaczonego w  rozumieniu ustawy z  dnia 23  listopada 2012  r. – 
Prawo pocztowe ; 
  
Dziennik  Ustaw  – 15 – Poz. 2096  
 
 3) złożone w  polskim urzędzie konsularnym ; 
4) złożone przez żołnierza w  dowództwie jednostki wojskowej ; 
5) złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku ; 
6) złożone przez osobę pozbawioną wolności w  administracji zakładu karnego.  
Art. 58. § 1. W  razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, j eżeli uprawdop o-
dobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.  
§ 2. Prośbę o  przywróceni e terminu należy wnieść w  ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. 
Jednocześnie z  wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.  
§ 3. Przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej  w § 2 jest ni edopuszczalne.  
Art. 59. § 1. O  przywróceniu terminu postanawia właściwy w  sprawie organ administracji public znej. Od postan o-
wienia o  odmowie przywrócenia terminu służy zażalenie.  
§ 2. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do roz -
patrzenia odwołania lub zażalenia.  
Art. 60. Przed rozpatrzeniem prośby o  przywrócenie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia organ admin i-
stracji publicznej na żądanie strony może wstrzymać wykonanie decyzji lub p ostanowienia.  
DZIAŁ  II 
Postępowanie  
Rozdział 1  
Wszczęcie postępowania  
Art. 61. § 1. Postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z  urzędu.  
§ 2. Organ administracji publicznej może ze względu na szczególnie ważny interes strony wszcząć z  urzędu postęp o-
wanie także w  sprawie, w  której przepis prawa wymaga wniosku strony. Organ obowiązany jest uzyskać na to zgodę strony 
w toku postęp owania, a  w razie nieuzyskania zgody – postępowanie umorzyć.  
§ 3. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organ owi administracji publicznej.  
§ 3a. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony wniesione drogą elektroniczną jest dzień wprowadzenia żądania 
do systemu teleinformatycznego organu administracji publicznej.  
§ 4. O wszczę ciu postępowania z  urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące 
stronami w  sprawie.  
Art. 61a. § 1. Gdy żądanie, o  którym mowa  w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z  innych 
uzasadnionych przyczyn po stępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie 
o odmowie wszczęcia postępowania.  
§ 2. Na postanowienie, o  który m mowa  w § 1, służy zażalenie.  
Art. 62. W sprawach, w  których prawa lub obowiązki stron wynikają z  tego samego stanu faktycznego oraz z  tej 
samej podstawy prawnej i  w których właściwy jest ten sam organ administracji p ublicznej, można wszcząć i  prowadzić 
jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony.  
Art. 63. § 1. Podania (żądania, wyjaśnienia, odwoł ania, zażalenia) mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie, za 
pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a  także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektr o-
niczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstaw ie ustawy z  dnia 17  lutego 2005  r. 
o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.  
§ 2. Podanie powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i  żądanie oraz czynić z a-
dość innym wymaganiom ustalonym w  przepisach szczegó lnych.  
§ 3. Podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego, a  protokół 
ponadto przez pracownika, który go sporządził. Gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, 
podanie lub protokół podp isuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o  tym wzmiankę obok podpisu.  
  
Dziennik  Ustaw  – 16 – Poz. 2096  
 
 § 3a. Podanie wniesione w  formie dokumentu elektronicznego powinno:  
1)5) być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo podpisem zaufanym, lub uwierzytelniane w sposób 
zapewniający możliwość potwierdzenia pochodzenia i integralności weryfikowanych  dany ch w postaci elektronicznej;  
2) zawierać dane w  ustalonym formacie, zawartym we wzorze podania określonym w  odrębnych przepisach, jeżeli te 
przepisy nakazują wnoszenie podań według określonego wzoru;  
3) zawierać adres elektroniczny wnoszącego podanie.  
§ 3b. Jeżeli podanie, o  którym mowa  w § 3a, nie zawiera adresu elektronicznego, organ administracji publicznej 
przyjmuje, że właściwym jest adres elektroniczny, z  którego nadano podanie wniesione w  formie dokumentu elektronic z-
nego, a  gdy wniesiono je w  innej f ormie i  zawiera ono żądanie, o  którym mowa  w art. 391 § 1 pkt 2, doręczenie pism n a-
stępuje na adres wskazany zgodnie  z § 2, przy czym w  pierwszym piśmie poucza się o  warunku podania adresu elektr o-
nicznego w  żądaniu doręczania pism środkami komunikacji elek tronicznej.  
§ 4. Organ administracji publicznej jest obowiązany potwierdzić wniesienie podania, j eżeli wnoszący tego zażąda. 
W przypadku wniesienia podania w  formie dokumentu elektronicznego organ jest obowiązany potwierdzić wniesienie 
podania przez doręcz enie urzędowego poświadczenia odbioru na wskazany przez wnoszącego adres elektr oniczny.  
§ 5. Urzędowe poświadczenie odbioru podania wniesionego w  formie dokumentu elektronicznego zawiera:  
1) informację o  tym, że pisma w  sprawie będą doręczane za pomocą śro dków komunikacji elektronicznej;  
2) pouczenie o  prawie do rezygnacji z  doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, o  którym mowa  
w art. 391 § 1d. 
Art. 64. § 1. Jeżeli w  podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i  nie ma możności ustalenia te go adresu na podstawie 
posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania.  
§ 2. Jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do us u-
nięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dn i, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spow o-
duje pozostawienie podania bez rozpoznania.  
Art. 65. § 1. Jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaśc iwy w  sprawie, ni e-
zwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając je dnocześnie o  tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie 
o przekazaniu p owinno zawi erać uzasadnienie.  
§ 2. Podanie wniesione do organu niewłaściwego przed upływem przepisanego terminu uważa się za wniesione 
z zachowaniem terminu.  
Art. 66. § 1. Je żeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji 
publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. 
Równocześnie zawiadomi wnosz ącego podanie, że w  sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego 
organu, i  poinformuje go o  treści  § 2. 
§ 2. Odrębne podanie złożone zgodnie z  zawiadomieniem, o  którym mowa  w § 1, w terminie czternastu dni od daty 
doręczenia zawiadomienia uważa się za złożon e w dniu wniesienia pierwszego podania.  
§ 3. Jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a  organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych 
podania, albo gdy z  podania wynika, że właściwym w  sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podan ie wniesiono, 
zwraca je wn oszącemu. Zwrot podania następuje w  drodze postanowienia, na które służy zażalenie.  
§ 4. Organ nie może jednak zwrócić podania z  tej przyczyny, że właściwym w  sprawie jest sąd powszechny, jeżeli 
w tej sprawie sąd uznał się już za niewłaściwy.  
Rozdział 2  
Metryki, protokoły i  adnotacje  
Art. 66a. § 1. W  aktach sprawy zakłada się metrykę sprawy w  formie pisemnej lub elektronicznej.  
§ 2. W treści metryki sprawy wskazuje się wszystkie osoby, które uczestniczyły w  pode jmowaniu czynności 
w postępowaniu administracyjnym oraz określa się wszystkie p odejmowane przez te osoby czynności wraz z  odpowiednim 
odesłaniem do dokume ntów zachowanych w  formie pisemnej lub elektronicznej określających te czynności.  
§ 3. Metryka sprawy, wraz z  dokumentami do których odsyła, stanowi obowiązkową część akt sprawy i  jest na bież ą-
co aktualizowana.  
  
Dziennik  Ustaw  – 17 – Poz. 2096  
 
 § 4. Minister właściwy do spraw administracji publicznej określa, w  drodze rozporządz enia, wzór i  sposób prowadz e-
nia metryki sprawy, uwzględniając treść i  formę metryk i określoną  w § 1 i 2 oraz obowiązek bieżącej aktualizacji metryki, 
a także, aby w  oparciu o  treść metryki było możliwe ustalenie treści czynności w  postępowaniu administracyjnym pode j-
mowanych w  sprawie przez poszczególne osoby . 
§ 5. Minister właściwy do s praw administracji publicznej określa, w  drodze rozporządz enia, rodzaje spraw, w  których 
obowiązek prowadzenia metryki sprawy jest wyłączony ze względu na nieproporcjonalność nakładu środków koniecznych 
do prowadzenia metryki w  stosunku do prostego i  powta rzalnego charakteru  tych spraw.  
Art. 67. § 1. Organ administracji publicznej sporządza zwięzły protokół z  każdej czynności post ępowania, mającej 
istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność z ostała w  inny sposób utrwalona na piśmie.  
§ 2. W szczególności sporządza się protokół:  
1) przyjęcia wniesionego ustnie podania ; 
2) przesłuchania strony, świadka i  biegłego ; 
3) oględzin i  ekspertyz dokonywanych przy udziale przedstawiciela organu admin istracji publicznej;  
4) rozprawy ; 
5) ustnego ogłosz enia decyzji i  postanowienia.  
Art. 68. § 1. Protokół sporządza się tak, aby z  niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i  jakich czynności dokonał, kto 
i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i  w jaki sposób w  wyniku tych czynności ustalono i  jakie uwagi zgłosiły 
obecne osoby.  
§ 2. Protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w  czynności urzędowej, które powinny 
następnie protokół podpisać. Odmowę lub brak podpisu którejkolwiek osoby należy omówić w  protokole.  
Art. 69. § 1. Protokół prz esłuchania powinien być odczytany i  przedstawiony do podpisu osobie z eznającej ni e-
zwłocznie po złożeniu zeznania.  
§ 2. W protokołach przesłuchania osoby, która złożyła zeznanie w  języku obcym, należy podać w  przekładzie na 
język polski treść złożonego zezn ania oraz wskazać osobę i  adres tłumacza, który dokonał przekładu; tłumacz ten powinien 
podpisać protokół przesłuchania.  
Art. 70. Organ administracji publicznej może zezwolić na dołączenie do protokołu zeznania na p iśmie, podpisanego 
przez zeznającego, ora z innych dokumentów mających znaczenie dla sprawy.  
Art. 71. Skreśleń i  poprawek w  protokole należy tak dokonywać, aby wyrazy skreślone i  poprawione były czytelne. 
Skreślenia i  poprawki powinny być stwierdzone w  protokole przed jego podp isaniem.  
Art. 72. § 1. Czynności organu administracji publicznej, z  których nie sporządza się protokołu, a  które mają znacz e-
nie dla sprawy lub toku postępowania, utrwala się w  aktach w  formie adnotacji podpisanej przez pracownika, który dok o-
nał tych czynności.  
§ 2. Adnotacja może być sporządzona w  formie dokumentu elektronicznego.  
Rozdział 3  
Udostępnianie akt  
Art. 73. § 1. Strona ma prawo wglądu w  akta sprawy, sporządzania z  nich notatek, kopii lub odp isów. Prawo to prz y-
sługuje również po zakończeniu postępowania.  
§ 1a. Czynności określone  w § 1 są dokonywane w  lokalu organu administracji public znej w  obecności pracownika 
tego organu.  
§ 2. Strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z  akt sprawy uwierzytelni o-
nych odpisów, o  ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony.  
§ 3. Organ administracji publicznej może zapewnić stronie dokonanie czynności, o których mowa w § 1, w swoim 
systemie teleinformatycznym, po uwierzytelnieniu strony w sposób określony w art. 20a  ust. 1 albo 2 ustawy z d nia 
17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.  
Art. 74. § 1. Przepisu  art. 73 nie stosuje się do akt sprawy zawierających informacje niejawne o  klauzuli tajności 
„tajne ” lub „ściśle tajne ”, a także do innych akt, które organ adm inistracji publicznej wyłączy ze wzgl ędu na ważny interes 
państwowy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 18 – Poz. 2096  
 
 § 2. Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z  nich notatek, kopii i  odpisów, uwierz y-
telnienia takich kopii i  odpisów lub wydania uwierzyteln ionych odpisów następuje w  drodze postanowien ia, na które służy 
zażalenie.  
Rozdział 4  
Dowody  
Art. 75. § 1. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a  nie jest 
sprzeczne z  prawem. W  szczególności dowodem mogą być do kumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.  
§ 2. Jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w  drodze 
zaświadczenia właściwego organu administracji, organ a dministracji publicznej odbiera o d strony, na jej wniosek, oświa d-
czenie złożone pod r ygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania. Przepis  art. 83 § 3 stosuje się odp owiednio.  
Art. 76. § 1. Dokumenty urzędowe sporządzone w  przepisanej formie przez powołane do tego org any państwowe 
w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w  nich urz ędowo stwierdzone.  
§ 2. Przepis  § 1 stosuje się odpowiednio do dokumentów urzędowych sporządzanych przez organy jednostek organ i-
zacyjnych lub podmioty, w  zakresie poruczonych im z  mocy prawa lub porozumienia spraw wymienionych  w art. 1 pkt 1 i 4. 
§ 3. Przepisy  § 1 i 2 nie wyłączają możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów wymieni o-
nych w  tych przepisach.  
Art. 76a. § 1. Jeżeli dokument znajduje się w  aktach organu lub podmiotu, o którym mowa  w art. 76 § 1 lub  2, wy-
starczy przedstawić urzędowo poświadczony przez ten organ lub podmiot odpis lub wyciąg z  dokumentu. Organ admin i-
stracji publicznej zażąda udzielenia o dpisu lub wyciągu, jeżeli strona sama uzyskać ich nie może. Gdy organ uzna za  
konieczne przejrzenie oryginału dokumentu, może wystąpić o  jego dostarczenie.  
§ 2. Zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgo dność z  oryginał em została 
poświadczona przez notariusza albo przez występującego w  sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą 
prawnym, rzecznikiem p atentowym lub doradcą podatkowym.  
§ 2a.6) Jeżeli odpis dokumentu został sporządzony w formie dokumentu elektronicznego, poświadczenie jego zgodności  
z oryginałem, o którym mowa w § 2, dokonuje się przy użyciu kwalifikowanego podpisu elektronicznego  albo podpisu 
zaufanego . Odpisy dokumentów poświadczane elektronicznie sporządzane  są w formatach danych określonych w przep i-
sach wydanych na podstawie art. 18 pkt 1 ustawy z dnia 17 lutego  2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realiz u-
jących zadania publiczne.  
§ 2b. Upoważniony pracownik organu prowadzącego postępowanie, któremu został okazany oryginał dokumentu 
wraz z odpisem, na żądanie strony, poświadcza zgodność odpisu dokumentu z oryginałem. Poświadczenie obejmuje podpis 
pracownika, datę i oznaczenie miejsca sporząd zenia poświadczenia, a na żądanie strony, również godzinę sporządzenia 
poświadczenia. Jeżeli dokument zawiera cechy szczególne (dopiski, poprawki lub uszko dzenia), należy stwierdzić to 
w poświadczeniu.  
§ 3. Zawarte w odpisie dokumentu poświadczenie zgodnoś ci z oryginałem przez występującego w sprawie pełnomo c-
nika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowym albo przez upowa ż-
nionego pracownika organu prowadzącego postępowanie ma charakter dokumentu urzędowego . 
§ 4. Jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy, organ administracji publicznej z ażąda od strony składającej 
odpis dokumentu, o  którym mowa  w § 2, przedłożenia or yginału tego dokumentu.  
Art. 77. § 1. Organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i  rozpatrzyć cały mat e-
riał dowodowy.  
§ 2. Organ może w  każdym stadium postępowania zmienić, uzupełnić lub uchylić swoje postanowienie dotyczące 
przeprowadzenia dowodu.  
§ 3. Organ przeprowadzający postępowanie na wezwanie organu  właściwego do załatwi enia sprawy (art. 52) może 
z urzędu lub na wniosek strony przesłuchać również nowych świadków i  biegłych na okoliczności będące przedmiotem 
tego postępowania.  
§ 4. Fakty powszechnie znane oraz fakty znane organowi z  urzędu nie wymagaj ą dowodu. Fakty znane organowi 
z urzędu należy zakomunikować stronie.  
Art. 78. § 1. Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli prze dmiotem dowodu jest 
okoliczność mająca znaczenie dla sprawy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 19 – Poz. 2096  
 
 § 2. Organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania (§ 1), które nie zostało zgłoszone w  toku przepr o-
wadzania dowodów lub w  czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, 
chyba że mają one zn aczenie dla sprawy.  
Art. 79. § 1. Strona powinna być zawiadomiona o  miejscu i  terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, bieg -
łych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem.  
§ 2. Strona ma prawo brać udział w  przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i  stronom 
oraz składać wyjaśnienia.  
Art. 79a. § 1. W postępowaniu wszczętym na żądanie strony, informując o możliwości wypowiedzenia się co do z e-
branych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania 
przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutk o-
wać wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepisy art. 10 § 2 i 3 stosuje się.  
§ 2. W terminie wyznaczonym na wypowiedzenie się co  do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych 
żądań, strona może przedłożyć dodatkowe dowody celem wykazania spełnienia przesłanek, o których mowa w § 1.  
Art. 80. Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, c zy dana okolic z-
ność została udowodniona.  
Art. 81. Okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność w ypowiedzenia się co 
do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o  których mowa  w art. 10 § 2. 
Art. 81a. § 1. Jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź 
ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu 
faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane  na korzyść strony.  
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się:  
1) jeżeli w sprawie uczestniczą strony o spornych interesach lub wynik postępowania ma bezpośredni wpływ na interesy 
osób trzecich;  
2) jeżeli przepisy odrębne wymagają od strony wykazania określonych f aktów;  
3) jeżeli wymaga tego ważny interes publiczny, w tym istotne interesy państwa, a w szczególności jego bezpieczeństwa, 
obronności lub porządku publicznego;  
4) w sprawach osobowych funkcjonariuszy oraz żołnierzy zawodowych.  
Art. 82. Świadkami nie mogą  być: 
1) osoby niezdolne do spostrzegania lub komunikowania swych spostrzeżeń ; 
2) osoby obowiązane do zachowania w  tajemnicy informacji niejawnych na okoliczności objęte tajemnicą, jeżeli nie 
zostały w  trybie określonym obowiązującymi przepisami zwolnione od obowiązku zachowania tej tajemnicy;  
3) duchowni co do faktów objętych tajemnicą spowiedzi.  
Art. 83. § 1. Nikt nie ma prawa odmówić zeznań w  charakterze świadka, z  wyjątkiem małżonka strony, wstępnych, 
zstępnych i  rodzeństwa strony oraz jej powinowatych pierwszego stopnia, jak również osób pozostających ze stroną 
w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli. Prawo odmowy zeznań trwa także po ustaniu małżeństwa, przysposobi e-
nia, opieki lub kurateli.  
§ 2. Świadek może odmówić odpowiedzi na pytania, gdy o dpowiedź mogłaby narazić jego lub jego bliskich wymi e-
nionych  w § 1 na odpowiedzialność karną, hańbę lub bezp ośrednią szkodę majątkową albo spowodować naruszenie ob o-
wiązku zachowania prawnie chronionej tajemnicy zawodowej.  
§ 3. Przed odebraniem zeznania org an administracji publicznej uprzedza ś wiadka o  prawie odmowy zeznań i odpo-
wiedzi na pytania oraz o  odpowiedzialności za fałszywe zezn ania. 
§ 4. Mediator nie może być przesłuchany w charakterze świadka co do faktów, o któ rych dowiedział się w związku 
z prow adzeniem mediacji, chyba że uczestnicy mediacji zwolnią go od obowiązku zachowania tajemnicy mediacji.  
Art. 84. § 1. Gdy w  sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do 
biegłego lub biegłych o  wydanie opinii.  
§ 2. Biegły podlega wyłączeniu na zasadach i  w trybie określonym  w art. 24. Poza tym do biegłych stosuje się przep i-
sy dotyczące przesłuchania świadków.  
  
Dziennik  Ustaw  – 20 – Poz. 2096  
 
 Art. 85. § 1. Organ administracji publicznej może w  razie potrzeby przeprowadzić oględziny.  
§ 2. Jeżeli przedmiot oględzin znajduje się u osób trzecich, osoby te są obowiązane na w ezwanie organu do okazania 
przedmiotu oględzin.  
Art. 86. Jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z  powodu ich braku pozostały niewyjaśni one fakty istotne 
dla rozstrzygnięcia s prawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Do przesłuchania 
stron stosuje się przepisy dotyczące świadków, z  wyłączeniem przepisów o  środkach przymusu.  
Art. 87. Organ kolegialny, właściwy do wydania decyzji w  sprawie , może zlecić przeprowadzenie postępowania d o-
wodowego lub jego części jednemu ze swych członków lub pracowników, jeżeli szczególne przepisy temu się nie sprzec i-
wiają.  
Art. 88. § 1. Kto, będąc obowiązany do osobistego stawienia się (art. 51), mimo prawidłow ego w ezwania nie stawił 
się bez uzasadnionej przyczyny jako świadek lub biegły albo bezz asadnie odmówił złożenia zeznania, wydania opinii, 
okazania przedmiotu oględzin albo udziału w  innej czynności urzędowej, może być ukarany przez organ przeprowadzaj ący 
dowód grzywną do 50  zł, a w razie ponownego niezastosowania się do wezwania – grzywną do 200  zł. Na postanowienie 
o ukaraniu grzywną służy zażalenie.  
§ 2. Organ, który nałożył karę grzywny, może na wniosek ukaranego, złożony w  ciągu siedmiu dni od daty otr zyma-
nia zawiadomienia o  ukaraniu, uznać za usprawiedliwioną nieobecność lub odmowę zeznania, wydania opinii albo okaz a-
nia przedmiotu oględzin i  zwolnić od kary grzywny. Na odmowę zwolnienia od kary służy zażalenie.  
§ 3. Ukaranie grzywną nie wyklucza możnoś ci zastosowania do opornego świadka środków przymusu przewidzi a-
nych w  przepisach szczególnych.  
Art. 88a. W razie uchybienia przez żołnierza w czynnej służbie wojskowej, z wyjątkiem terytorialnej służby  wojsk o-
wej pełnionej dyspozycyjnie, obowiązkom, o który ch mowa w art. 88 § 1, organ przeprowadzający dowód,  zamiast wymi e-
rzyć żołnierzowi karę grzywny, występuje do dowódcy jednostki wojskowej, w której żołnierz ten pełni  służbę, 
z wnioskiem o pociągnięcie go do odpowiedzialności dyscyplinarnej.  
Rozdział 5  
Rozprawa  
Art. 89. § 1. Organ administracji publicznej przeprowadzi, z  urzędu lub na wniosek strony, w  toku postępowania ro z-
prawę, w  każdym przypadku gdy zapewni to przyspieszenie lub uproszczenie postępowania lub gdy wymaga tego przepis 
prawa.  
§ 2. Organ p owinien przeprowadzić rozprawę, gdy zachodzi potrzeba uzgodnienia inter esów stron oraz gdy jest to 
potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w  drodze oględzin.  
Art. 90. § 1. Organ administracji publicznej podejmuje przed rozp rawą czynności niezbędne do jej przeprowadzenia.  
§ 2. W szczególności organ wzywa:  
1) strony do złożenia przed rozprawą wyjaśnień, dokumentów i  innych dowodów i  do stawienia się na rozprawę osobiście  
lub przez przedstawicieli albo pełnomo cników;  
2) świadkó w i biegłych do stawienia się na rozprawę.  
§ 3. Ponadto organ zawiadamia o  rozprawie państwowe i  samorządowe jednostki organiz acyjne, organizacje społec z-
ne, a  także inne osoby, jeżeli ich udział w  rozprawie jest uzasadniony ze względu na jej przedmiot. W  tym przypadku  
organ wzywa je do wzięcia udziału w  rozprawie albo do złożenia przed rozprawą oświadczenia i  dowodów dla jego poparcia . 
Art. 91. § 1. W wezwaniu na rozprawę określa się termin, miejsce i  przedmiot rozprawy.  
§ 2. Stronom, świadkom, biegłym ora z państwowym i  samorządowym jednostkom organizacyjnym, organizacjom 
i innym osobom, wezwanym do udziału w  rozprawie, doręcza się wezwanie na piśmie lub w  formie dokumentu elektr o-
nicznego.  
§ 3. Jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że oprócz wezwanych stron, uczestniczących w postępowaniu, mogą być 
jeszcze w sprawie inne strony, nieznane organowi administracji publicznej, należy ponadto o terminie, miejscu i przedmi o-
cie rozprawy ogłosić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego og łoszenia zwyczajowo przyjętej 
w danej miejscowości lub przez udostępnienie zawiadomienia w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej 
właściwego organu administracji publicznej . 
  
Dziennik  Ustaw  – 21 – Poz. 2096  
 
 Art. 92. Termin rozprawy powinien być tak wyznaczony, aby doręczenie wezwa ń oraz ogłoszenie o  rozprawie nast ą-
piły przynajmniej na siedem dni przed rozprawą.  
Art. 93. Rozprawą kieruje wyznaczony do przeprowadzenia rozprawy pracownik tego organu admin istracji public z-
nej, przed którym toczy się postępowanie. Gdy postępowanie toczy się przed organem kolegialnym, rozprawą kieruje 
przewodniczący albo wyznaczony członek organu kolegialnego.  
Art. 94. § 1. Nieobecność na rozprawie stron należycie wezwanych na rozprawę nie stanowi prz eszkody do jej prz e-
prowadzenia.  
§ 2. Kierujący rozprawą odroczy ją, jeżeli stwierdzi poważne nieprawidłowości w  wezw aniu stron na rozprawę, jeżeli 
niestawienie się strony zostało spowodowane przeszkodą trudną do przezwyciężenia, a  także z  innej ważnej przyczyny.  
Art. 95. § 1. Na rozprawie strony mogą składać wy jaśnienia, zgłaszać żądania, propozycje i  zarzuty oraz przedst a-
wiać dowody na ich poparcie. Ponadto strony mogą wypowiadać się co do wyników postępowania dowodowego.  
§ 2. Kierujący rozprawą może uchylić zadawane świadkom, biegłym i  stronom pytania, j eżeli nie mają one istotnego 
znaczenia dla sprawy. Jednakże na żądanie strony należy zamieścić w  protokole osnowę treści uchylonego pytania.  
Art. 96. Za niewłaściwe zachowanie się w  czasie rozprawy strony, świadkowie, biegli i  inne osoby uczestniczące 
w rozprawi e mogą być, po uprzednim ostrzeżeniu, wydalone z  miejsca rozpr awy przez kierującego rozprawą oraz ukarane 
grzywną do 100  zł. Na postanowienie o  ukaraniu grzywną służy zażalenie.  
Rozdział 5a  
Mediacja  
Art. 96a. § 1. W toku postępowania może być przeprowadzona mediacja, jeżeli pozwala na to charakter sprawy.  
§ 2. Mediacja jest dobrowolna.  
§ 3. Celem mediacji jest wyjaśnienie i rozważenie okoliczności faktycznych i prawnych sprawy oraz dokonanie ust a-
leń dotyczących jej załatwienia w granicach obowi ązującego prawa, w tym przez wydanie decyzji lub zawarcie ugody.  
§ 4. Uczestnikami mediacji mogą być:  
1) organ prowadzący postępowanie oraz strona lub strony tego postępowania albo  
2) strony postępowania.  
Art. 96b. § 1. Organ administracji publicznej, z ur zędu lub na wniosek strony, zawiadamia strony oraz organ, o kt ó-
rym mowa w art. 106 § 1, w przypadku gdy ten organ nie zajął stanowiska, o możliwości przeprowadzenia mediacji.  
§ 2. We wniosku strona może wskazać mediatora.  
§ 3. W zawiadomieniu o możliwości przeprowadzenia mediacji organ administracji publicznej zwraca się do stron o:  
1) wyrażenie zgody na przeprowadzenie mediacji,  
2) wybranie mediatora  
– w terminie czternastu dni od dnia doręczenia zawiadomienia.  
§ 4. Zawiadomienie o możliwości przeprowadzen ia mediacji zawiera pouczenie o zasadach prowadzenia mediacji 
oraz ponoszenia jej kosztów.  
Art. 96c. Mediacji nie przeprowadza się w przypadku niewyrażenia zgody na przeprowadzenie mediacji w terminie, 
o którym mowa w art. 96b § 3.  
Art. 96d. § 1. Jeżeli uc zestnicy mediacji wyrazili zgodę na przeprowadzenie mediacji, organ administracji publicznej 
wydaje postanowienie o skierowaniu sprawy do mediacji. Postanowienie doręcza się stronom oraz organowi, o którym 
mowa w art. 106 § 1.  
§ 2. W postanowieniu o skierowaniu sprawy do mediacji wskazuje się mediatora wybranego przez uczestników m e-
diacji, a jeżeli uczestnicy mediacji nie wybrali mediatora, wskazuje się mediatora wybranego przez organ administracji 
publicznej, posiadającego odpowiednią wiedzę i umieję tności w zakresie prowadzenia mediacji w sprawach danego rodzaju.  
Art. 96e. § 1. Organ administracji publicznej, kierując sprawę do mediacji, odracza rozpatrzenie sprawy na okres do 
dwóch miesięcy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 22 – Poz. 2096  
 
 § 2. Na zgodny wniosek uczestników mediacji lub z innych w ażnych powodów termin określony w § 1 może zostać 
przedłużony, nie dłużej jednak niż o miesiąc.  
§ 3. W przypadku nieosiągnięcia celów mediacji określonych w art. 96a § 3 w terminie, o którym mowa w § 1 albo 2, 
organ administracji publicznej wydaje postanow ienie o zakończeniu mediacji i załatwia sprawę.  
Art. 96f. § 1. Mediatorem może być osoba fizyczna, która posiada pełną zdolność do czynności prawnych i korzysta 
z pełni praw publicznych, w szczególności mediator wpisany na listę stałych mediatorów lub do wykazu instytucji i osób 
uprawnionych do prowadzenia postępowania mediacyjnego, prowadzonych przez prezesa sądu okręgowego , lub na listę 
prowadzoną przez organizację pozarządową lub uczelnię, o której informację przekazano prezesowi sądu okręgowego.  
§ 2. W przypadku gdy organ prowadzący postępowanie jest uczestnikiem mediacji, mediatorem może być wyłącznie 
osoba wpisana na listę stałych mediatorów lub do wykazu instytucji i osób uprawnionych do prowadzenia postępowania 
mediacyjnego, prowadzonych przez preze sa sądu okręgowego , lub mediator wpisany na listę prowadzoną przez organiz a-
cję pozarządową lub uczelnię, o której informację przekazano prezesowi sądu okręgowego.  
§ 3. Mediatorem nie może być pracownik organu administracji publicznej, przed którym toczy si ę postępowanie 
w sprawie.  
Art. 96g. § 1. Mediator powinien zachować bezstronność przy prowadzeniu mediacji i niezwłocznie ujawnić okolic z-
ności, które mogłyby wzbudzić wątpliwość co do jego bezstronności, w tym odpowiednio  okoliczności, o których mowa 
w art. 24 § 1 i 2.  
§ 2. Mediator odmawia przeprowadzenia mediacji w przypadku wątpliwości co do jego bezstronności i niezwłocznie 
zawiadamia o tym uczestników mediacji oraz organ administracji publicznej, jeżeli nie jest on uczestnikiem mediacji.  
Art. 96h. Orga n administracji publicznej niezwłocznie przekazuje mediatorowi dane kontaktowe uczestników medi a-
cji oraz ich pełnomocników, w szczególności numery telefonów i adresy poczty elektronicznej, jeżeli je posiada.  
Art. 96i. Mediator zapoznaje się z aktami sprawy  i ma prawo sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, chyba 
że uczestnik mediacji w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia lub doręczenia postanowienia o skierowaniu sprawy do 
mediacji nie wyrazi zgody na zapoznanie się mediatora z aktami.  
Art. 96j. § 1. Mediacja nie jest jawna.  
§ 2. Mediator, uczestnicy mediacji i inne osoby biorące udział w mediacji są obowiązani zachować w tajemnicy 
wszelkie fakty, o których dowiedzieli się w związku z prowadzeniem mediacji, chyba że uczestnicy mediacji postanowią  
inaczej.  
§ 3. Propozycje ugodowe, ujawnione fakty lub oświadczenia złożone w toku mediacji nie mogą być wykorzystywane 
po jej zakończeniu, z wyjątkiem ustaleń zawartych w protokole z przebiegu mediacji.  
Art. 96k. Mediator prowadzi mediację, dążąc do polub ownego rozwiązania sporu, w tym przez wspieranie uczestn i-
ków mediacji w formułowaniu przez nich propozycji ugodowych.  
Art. 96l. § 1. Mediator ma prawo do wynagrodzenia i zwrotu wydatków związanych z przeprowadzeniem mediacji, 
chyba że wyraził zgodę na prow adzenie mediacji bez wynagrodzenia.  
§ 2. Koszty wynagrodzenia i zwrotu wydatków związanych z przeprowadzeniem mediacji pokrywa organ administr a-
cji publicznej, a w sprawach, w których może być zawarta ugoda – strony w równych częściach, chyba że postanowią one 
inaczej.  
§ 3. Koszty mediacji są pokrywane niezwłocznie po jej zakończeniu.  
Art. 96m.  § 1. Mediator sporządza protokół z przebiegu mediacji.  
§ 2. Protokół z przebiegu mediacji zawiera:  
1) czas i miejsce przeprowadzenia mediacji;  
2) imiona i nazwiska (n azwy) oraz adresy (siedziby) uczestników mediacji;  
3) imię i nazwisko oraz adres mediatora;  
4) dokonane ustalenia co do sposobu załatwienia sprawy;  
5) podpis mediatora oraz uczestników mediacji, a jeżeli którykolwiek z uczestników mediacji nie może podpisać prot o-
kołu, wzmiankę o przyczynie braku podpisu.  
§ 3. Mediator niezwłocznie przedkłada protokół z przebiegu mediacji organowi administracji publicznej w celu wł ą-
czenia go do akt sprawy i doręcza odpis tego protokołu uczestnikom mediacji.  
  
Dziennik  Ustaw  – 23 – Poz. 2096  
 
 Art. 96n. § 1. Jeżeli w wyniku mediacji zostaną dokonane ustalenia dotyczące załatwienia sprawy w granicach ob o-
wiązującego prawa, organ administracji publicznej załatwia sprawę zgodnie z tymi ustal eniami, zawartymi w protokole 
z przebiegu mediacji.  
§ 2. Do akt postę powania nie włącza się dokumentów i innych materiałów, które nie znajdują się w aktach postęp o-
wania, ujawnionych w toku mediacji przez jej uczestników, jeżeli te dokumenty i materiały nie stanowią podstawy do zał a-
twienia sprawy zgodnie z ustaleniami zawart ymi w protokole z przebiegu mediacji.  
Rozdział 6  
Zawieszenie postępowania  
Art. 97. § 1. Organ administracji publicznej zawiesza postępowanie:  
1)7) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w  postępo waniu 
nie jest  możliwe i  nie zachodzą okoliczności, o  których mowa  w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu 
jako bezprzedmiotowe (art. 105);  
1)8) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony albo zarzą dcy sukc e-
syjnego do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5, 
a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105);  
2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony ; 
3) w razie ut raty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych ; 
3a)9) w razie wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego, gdy postępowanie toczyło się z  udziałem zarządcy sukcesyjnego, 
jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłego do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okolic z-
ności, o  których mowa w art. 30 § 5, a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe (art. 105);  
4) gdy rozpatrzenie sprawy i  wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia ws tępnego przez inny 
organ lub sąd ; 
5) na wniosek Bankowego Funduszu Gwarancyjnego, w przypadku gdy stroną postępowania jest podmiot  w restruktur y-
zacji, o którym mowa w art. 2 pkt 44 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu  Gwarancyjnym, sy s-
temie  gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1937 i 2491 oraz z 2018 r. 
poz. 685, 723 i 1637 ). 
§ 2. Gdy ustąpią przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania, o których mowa w § 1 pkt 1 –4, organ  admin i-
stracji publicz nej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony.  
§ 3. Organ administracji publicznej podejmie postępowanie, o którym mowa w § 1 pkt 5, na wniosek Bankowego  
Funduszu Gwarancyjnego.  
Art. 98. § 1. Organ administracji publicznej może zawiesić postępow anie, jeżeli wystąpi o  to strona, na której żądanie 
postępowanie zostało wszczęte, a  nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu.  
§ 2. Jeżeli w  okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwró ci się o  podjęcie postępow a-
nia, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane.  
Art. 99.10) Organ administracji publicznej, który z  przyczyny określonej  w art. 97 § 1 pkt  1–3 zawiesił postępowanie 
wszczęte z  urzędu, poczyni równocześnie niezbędne krok i w celu usunięcia przeszkody do dalszego prowadzenia postęp o-
wania. Tak samo postąpi organ w  razie zawi eszenia z  tej samej przyczyny postępowania wszczętego na żądanie strony, 
jeżeli interes sp ołeczny przemawia za załatwieniem sprawy.  
Art. 99.11) Organ administracji publicznej, który z przyczyny określonej w  art. 97 § 1 pkt 1 –3a zawiesił post ę-
powanie wszczęte z urzędu, poczyni równocześnie niezbędne kroki w celu usunięcia przeszkody do dalszego prow a-
dzenia postępowania. Tak samo postąpi organ w ra zie zawieszenia z tej samej przyczyny postępowania wszczętego 
na żądanie strony, jeżeli interes społeczny przemawia za załatwieniem sprawy.  
Art. 100. § 1. Organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie z  przyczyny określonej  w art. 97 § 1 pkt 4, 
wystąpi równocześnie do właściwego organu lub sądu o  rozstrz ygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwie stronę do 
wystąpienia o  to w oznaczonym terminie, chyba że strona wykaże, że już zwróciła się w  tej sprawie do właściwego o rganu 
lub sądu.  
                                                           
7) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 8. 
8) W brzmieniu ustalonym przez art. 61 pkt 2 lit . a ustawy, o której mowa w odnośniku 4. 
9) Dodany przez art. 61 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 4. 
10) W tym brzmieniu obowiązuje do wejścia w życie zmiany, o której mowa w odnośniku 11. 
11) W brzmi eniu ustalonym przez art. 61 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 4. 
  
Dziennik  Ustaw  – 24 – Poz. 2096  
 
 § 2. Jeżeli  zawieszenie postępowania z  przyczyny określonej  w art. 97 § 1 pkt  4 mogłoby spowodować niebezpi e-
czeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważną szk odę dla interesu społecznego, organ administracji publicznej 
załatwi sprawę, rozstrz ygając zagadnienie  wstępne we własnym zakresie.  
§ 3. Przepis  § 2 stosuje się także wówczas, gdy strona mimo wezwania (§ 1) nie wystąpiła o  rozstrzygnięcie zaga d-
nienia wstępnego albo gdy zawieszenie postępowania mogłoby spowodować niepowetowaną szkodę dla strony. W  tym 
ostat nim przypadku organ może uzależnić załatwienie sprawy od złożenia przez stronę stosownego zabezpiecz enia.  
Art. 101. § 1. O  postanowieniu w  sprawie zawieszenia albo podjęcia postępowania organ admin istracji publicznej 
zawiadamia strony.  
§ 2. W przypadku zaw ieszenia postępowania  na żądanie s trony lub jednej ze stron (art.  98 § 1) organ pouczy je 
o treści przepisu  art. 98 § 2. 
§ 3. Na postanowienie w  sprawie zawieszenia postępowania albo odmowy podjęcia z awieszonego postępowania służy 
stronie zażalenie.  
Art. 102. W czasie zawieszenia postępowania organ administracji publicznej może podejmować czynności niezbędne 
w celu zapobieżenia niebezpieczeństwu dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego.  
Art. 103. Zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w  kodeksie.  
Rozdział 7  
Decyzje  
Art. 104. § 1. Organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że prz episy kodeksu st a-
nowią inaczej.  
§ 2. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w  całości lub w  części albo w  inny sposób kończą sprawę w  danej 
instancji.  
Art. 105. § 1. Gdy postępowanie z  jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w  całości albo w  części, organ 
administracji publicznej wydaje decyzję o  umorzeniu postępo wania odpowiednio w  całości albo w  części.  
§ 2. Organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie, jeżeli wystąpi o  to strona, na której żądanie post ę-
powanie zostało wszczęte, a  nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z  interesem społecznym.  
Art. 106. § 1. Jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia op i-
nii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w  innej formie), decyzję w ydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ.  
§ 2. Organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o  zajęcie stanowiska, z awiadamia o  tym stronę.  
§ 3. Organ, do którego zwrócono się o  zajęcie stanowiska, obowiązany jest przedstawić je niezwłocznie, jednak nie 
później niż w  terminie dwóch tygodni  od dnia doręczenia mu żądania, chyba że przepis prawa przewiduje inny termin.  
§ 4. Organ obowiązany do zajęcia stanowiska może w  razie potrzeby przeprowadzić post ępowanie wyjaśniające.  
§ 5. Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w  drodze postanowien ia, na które służy stronie zażalenie.  
§ 6. W przypadku niezajęcia stanowiska w terminie określonym w § 3 stosuje się przepisy art. 36 –38, przy czym 
organ obowiązany do zajęcia stanowiska niezwłocznie informuje organ załatwiający sprawę o wniesieniu ponagle nia. 
Art. 106a.  § 1. Organ załatwiający sprawę może, z urzędu albo na wniosek strony lub organu, do którego zwrócono 
się o zajęcie stanowiska, zwołać posiedzenie, jeżeli przyczyni się to do przyspieszenia za jęcia stanowiska (posiedzenie 
w trybie współdział ania).  
§ 2. Organ załatwiający sprawę może zwołać posiedzenie w trybie współdziałania przed upływem terminu do zajęcia 
stanowiska, określonego w art. 106 § 3, a jeżeli przepis prawa przewiduje inny termin, przed upływem tego terminu, tylko 
na wniosek organ u, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska.  
§ 3. Organ załatwiający sprawę może wezwać strony na posiedzenie w trybie współdziałania. Przepisy art. 90 –96 
stosuje się odpowiednio.  
§ 4. Zwołanie posiedzenia w trybie współdziałania nie zwalnia z obowiązku rozpatrzenia ponaglenia, o którym mowa 
w art. 106 § 6. Postanowienie, o którym mowa w art. 106 § 5, może zostać wpisane do protokołu posiedzenia w trybie 
współdziałania.  
  
Dziennik  Ustaw  – 25 – Poz. 2096  
 
 Art. 107. § 1. Decyzja zawiera:  
1) oznaczenie organu administracji publicznej;  
2) datę wydania;  
3) oznaczenie strony lub stron;  
4) powołanie podstawy prawnej;  
5) rozstrzygnięcie;  
6) uzasadnienie faktyczne i prawne;  
7) pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie oraz o prawie do zrzeczenia się odwołania i skutk ach zrz e-
czenia się odwołania;  
8) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania 
decyzji, a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego – kwalifikowany podpis elektroniczny;  
9) w przypadku decyzji, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego, sprzeciw od 
decyzji lub skarga do sądu administracyjnego – pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa, sprzeciwu od 
decyzji lub skargi oraz wysokości opłaty  od powództwa lub wpisu od skargi lub sprzeciwu od decyzji, jeżeli mają one 
charakter stały , albo podstawie do wyliczenia opłaty lub wpisu o charakterze stosunkowym, a także możliwości ubi e-
gania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie praw a pomocy.  
§ 2. Przepisy szczególne mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać dec yzja. 
§ 3. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w  szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za ud o-
wodnione, dowodów, na których się oparł, o raz przyczyn, z  powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności 
i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z  przytoczeniem prz episów prawa.  
§ 4. Można odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy uwzględnia ona w  całości żądanie strony; nie dotyczy to jednak 
decyzji rozstrzygających sporne interesy stron oraz decyzji w ydanych na skutek odwołania.  
§ 5. Organ może odstąpić od uzasadnienia decyzji również w  przypadkach, w  których z  dotychczasowych przepisów 
ustawowych wynikał a możliwość zaniechania lub ogran iczenia uzasadnienia ze względu na interes bezpieczeństwa Pa ń-
stwa lub porządek p ubliczny.  
Art. 108. § 1. Decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykona lności, gdy jest to 
niezbędne ze wzglę du na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed 
ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W  tym osta tnim 
przypadku organ administracji publicznej może  w drodze postanowienia zażądać od strony stosownego zabezpieczenia.  
§ 2. Rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wyd aniu. W  tym przypadku organ 
wydaje postanowienie, na które służy stronie zażalenie.  
Art. 109. § 1. Decyzj ę doręcza się stronom na piśmie lub za pomocą środków komuni kacji elektr onicznej.  
§ 2. W przypadkach wymienionych  w art. 14 § 2 decyzja może być stronom ogłoszona us tnie. 
Art. 110. § 1. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany  od chwili jej doręcz enia lub 
ogłoszenia, o  ile kodeks nie stanowi inaczej.  
§ 2. Organ administracji publicznej, w przypadku milczącego załatwienia sprawy, jest związany wydanym w tym tr y-
bie rozstrzygnięciem od dnia następującego po dniu, w którym upływa t ermin przewidziany na wydanie decyzji lub post a-
nowienia kończącego postępowanie albo wniesienie sprzeciwu, o ile kodeks nie stanowi inaczej.  
Art. 111. § 1. Strona może w  terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji zaż ądać jej uzupe ł-
nienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w  stosunku do decyzji powództwa do sądu p o-
wszechnego lub skargi do sądu administr acyjnego albo sprostowania zamieszczonego w  decyzji pouczenia w  tych kw e-
stiach.  
§ 1a. Organ administracji p ublicznej, który wydał decyzję, może ją uzupełnić lub sprostować z  urzędu w  zakresie, 
o którym mowa  w § 1, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji.  
§ 1b. Uzupełnienie lub odmowa uzupełnienia decyzji następuje w  formie postano wienia. 
§ 2. W przypadku wydania postanowienia, o  którym mowa  w § 1b, termin dla strony do wniesienia odwołania, p o-
wództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia.  
  
Dziennik  Ustaw  – 26 – Poz. 2096  
 
 Art. 112. Błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania lub skutków zrzecz enia się odwołania albo wniesienia 
powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się 
do tego pouczenia.  
Art. 113. § 1. Organ administracji publicznej może z  urzędu lub na żądanie strony pro stować w  drodze postanowienia 
błędy pisarskie i  rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w  wydanych przez ten organ decyzjach.  
§ 2. Organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w  drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpl i-
wości  co do treści  decyzji.  
§ 3. Na postanowienie w  sprawie sprostowania i  wyjaśnienia służy zażalenie.  
Rozdział 8  
Ugoda  
Art. 114. W sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne, strony mogą zawrzeć ugodę, jeżeli charakter 
sprawy na to pozwala i nie sprzeciwiają  się temu przepisy szczególne.  
Art. 115. Ugoda może być zawarta przed organem administracji publicznej, przed którym toczy się postępowanie 
w pierwszej instancji lub postępowanie odwoławcze, do czasu wydania przez organ decyzji w  sprawie.  
Art. 116. § 1. Organ administracji publicznej odroczy wydanie decyzji i wyznaczy stronom termin do zawarcia ug o-
dy, jeżeli istnieją przesłanki do jej zawarcia, pouczając strony o trybie i skutkach zawarcia ugody.  
§ 2. W przypadku zawiadomienia przez jedną ze stron o  odstą pieniu od zamiaru zawarcia ugody lub niedotrzymania 
przez strony terminu wyznaczonego w  myśl  § 1, organ a dministracji publicznej załatwia sprawę w  drodze decyzji.  
Art. 117. § 1. Ugodę sporządza upoważniony pracownik organu administracji publicznej w formie  pisemnej lub d o-
kumentu elektronicznego, na podstawie zgodnych oświadczeń stron. Jeżeli ugoda jest sporządzana w formie pisemnej, 
oświadczenia składa się przed upoważnionym pracownikiem organu.  
§ 1a. Ugoda zawiera:  
1) oznaczenie organu administracji public znej, przed którym ugoda została zawarta, i stron postępowania;  
2) datę sporządzenia ugody;  
3) przedmiot i treść ugody;  
4) podpisy stron oraz podpis upoważnionego pracownika organu administracji publicznej z podaniem imienia, nazwiska 
i stanowiska służbowe go, a jeżeli ugoda została zawarta w formie dokumentu elektronicznego – kwalifikowane po d-
pisy elektroniczne stron oraz upoważnionego pracownika organu administracji publicznej.  
§ 2. Przed podpisaniem ugody upoważniony pracownik organu administracji publicz nej odczytuje stronom jej treść, 
chyba że ugoda została sporządzona w formie dokumentu elektronicznego. Ugodę włącza się do akt sprawy.  
Art. 118. § 1. Ugoda wymaga zatwierdzenia przez organ administracji publicznej, przed którym z ostała zawarta.  
§ 2. Jeżeli ugoda dotyczy kwestii, których rozstrzygnięcie wymaga zajęcia stanowiska przez inny organ, stosuje się 
odpowiednio przepis  art. 106. 
§ 3. Organ administracji publicznej odmówi zatwierdzenia ugody zawartej z  naruszeniem prawa, nieuwzględniającej  
stanowiska organu, o  którym mowa  w § 2, albo naruszaj ącej interes społeczny bądź słuszny interes stron.  
Art. 119. § 1. Zatwierdzenie bądź odmowa zatwierdzenia ugody następuje w  drodze postanowienia, na które służy 
zażalenie; postanowienie w  tej sprawie po winno być wydane w  ciągu siedmiu dni od dnia zawarcia ugody.  
§ 2. W przypadku gdy ugoda zawarta została w  toku postępowania odwoławczego, z  dniem, w  którym stało się ost a-
teczne postanowienie zatwierdzające ugodę, traci moc decyzja organu pierwszej instancj i, o czym zamieszcza się wzmia n-
kę w  tym postan owieniu.  
§ 3. Łącznie z  postanowieniem zatwierdzającym ugodę doręcza się stronom odpis ugody.  
Art. 120. § 1. Ugoda staje się wykonalna z  dniem, w  którym postanowienie o  jej zatwierdzeniu stało się ostateczne.  
§ 2. Organ administracji publicznej, przed którym została zawarta ugoda, potwierdza jej wykonalność na egzemplarzu 
ugody.  
  
Dziennik  Ustaw  – 27 – Poz. 2096  
 
 Art. 121. Zatwierdzona ugoda wywiera takie same skutki, jak decyzja wydana w  toku postępowania administracyjnego.  
Art. 121a.  Do ugody z awartej przed mediatorem przepisy art. 117 –121 stosuje się odpowiednio.  
Art. 122. W sprawach nieuregulowanych w  niniejszym rozdziale do ugody i  postanowienia w  sprawie jej zatwierdz e-
nia lub odmowy zatwierdzenia stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące d ecyzji.  
Rozdział 8a  
Milczące załatwienie sprawy  
Art. 122a.  § 1. Sprawa może być załatwiona milcząco, jeżeli przepis szczególny tak stanowi.  
§ 2. Sprawę uznaje się za załatwioną milcząco w sposób w całości uwzględniający żądanie strony, jeżeli w terminie 
miesiąca od dnia doręczenia żądania strony właściwemu organowi administracji publicznej albo innym terminie określ o-
nym w przepisie szczególnym organ ten:  
1) nie wyda decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (milczące zakończenie postępow ania) albo  
2) nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji (milcząca zgoda).  
Art. 122b.  Za dzień wydania decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, o której mowa 
w art. 122a § 2 pkt 1, albo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 122a § 2 pk t 2, uznaje się dzień:  
1) nadania sprzeciwu, decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie za pokwitowaniem przez operat o-
ra pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe albo  
2) doręczenia za pokwitowaniem sprzeciwu, decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przez pr a-
cowników organu administracji publicznej lub inne upoważnione osoby, albo  
3) wprowadzenia sprzeciwu, decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie do systemu tele inform a-
tycznego w przypadku, o którym mowa w art. 391 albo art. 392. 
Art. 122c.  § 1. Milczące załatwienie sprawy następuje w dniu następującym po dniu, w którym upływa termin prz e-
widziany do wydania decyzji lub postanowienia kończącego postępowanie w spraw ie albo wniesienia sprzeciwu. W prz y-
padku gdy organ przed upływem terminu do załatwienia sprawy zawiadomi stronę o braku sprzeciwu, milczące załatwienie 
sprawy następuje w dniu doręczenia tego zawiadomienia.  
§ 2. Jeżeli podanie nie spełnia wymagań wskazany ch w przepisach lub jest konieczne doprecyzowanie treści żądania, 
stosuje się przepis art. 64. Termin, o którym mowa w art. 122a § 2, biegnie od dnia uzupełnienia braków lub doprecyzow a-
nia treści żądania.  
§ 3. Jeżeli w sprawie, która może być załatwiona mi lcząco, organ odwoławczy wydał decyzję na podstawie art. 138 § 2,  
termin, o którym mowa w art. 122a § 2, biegnie od dnia doręczenia organowi pierwszej instancji akt sprawy wraz z tą 
decyzją.  
Art. 122d.  § 1. Do spraw załatwianych milcząco nie stosuje się pr zepisów art. 10 i art. 79a.  
§ 2. Zawieszenie postępowania administracyjnego wstrzymuje bieg terminu, o którym mowa w art. 122a § 2.  
Art. 122e.  W aktach sprawy zamieszcza się adnotację o milczącym załatwieniu sprawy, wskazując treść rozstrzygni ę-
cia oraz jeg o podstawę prawną.  
Art. 122f.  § 1. Na wniosek strony organ administracji publicznej, w drodze postan owienia, wydaje zaświadczenie 
o milczącym załatwieniu sprawy albo odmawia wydania takiego zaświadczenia.  
§ 2. Na postanowienie, o którym mowa w § 1, przysłu guje zażalenie.  
§ 3. Zaświadczenie o milczącym załatwieniu sprawy zawiera:  
1) oznaczenie organu administracji publicznej i strony lub stron postępowania;  
2) datę wydania zaświadczenia o milczącym załatwieniu sprawy;  
3) powołanie podstawy prawnej;  
4) treść rozstrzygnięcia sprawy załatwionej milcząco;  
5) datę milczącego załatwienia sprawy;  
6) pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia;  
7) podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania 
zaświadczenia,  a jeżeli zaświadczenie zostało wydane w formie dokumentu elektronicznego – kwalifikowany podpis 
elektroniczny.  
  
Dziennik  Ustaw  – 28 – Poz. 2096  
 
 § 4. Zaświadczenie o milczącym załatwieniu sprawy doręcza się wszystkim stronom w sprawie załatwionej milcząco.  
§ 5. W zakresie nieuregulowanym w § 1 –4 do zaświadczenia o milczącym załatwieniu sprawy stosuje się przepisy 
działu VII.  
Art. 122g.  Do spraw załatwionych milcząco przepisy rozdział ów 12 i 13 w dziale II stosuje się odpowiednio. Przy j-
muje się, że skutek wydania decyzji ostatecznej powstał  w terminie czternastu dni od dnia upływu terminu, o którym mowa 
w art. 122c § 1.  
Rozdział 9  
Postanowienia  
Art. 123. § 1. W toku postępowania organ administracji publicznej wydaje postanowienia.  
§ 2. Postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w  toku postępowania, lecz nie rozstrzygają 
o istocie sprawy, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej.  
Art. 124. § 1. Postanowienie powinno zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, 
oznaczenie  strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu, powołanie podstawy prawnej, rozstrzyg -
nięcie,  pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego, oraz podpis  z pod a-
niem imienia i nazwiska oraz stanowiska służboweg o osoby upoważnionej do jego wydania lub, jeżeli postanowienie   
wydane zostało w formie dokumentu elektronicznego, powinno być opatrzone kwalifikowanym podpisem  elektronicznym.  
§ 2. Postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i  prawne, jeżeli słu ży na nie zażalenie lub skarga do 
sądu administracyjnego oraz gdy wydane zostało na skutek zażalenia na postanowienie.  
Art. 125. § 1. Postanowienia, od których służy stronom zażalenie lub skarga do sądu administr acyjnego, doręcza się 
na piśmie lub za pomocą środków komu nikacji elektronicznej.  
§ 2. W przypadkach wymienionych  w art. 14 § 2 postanowienia mogą być stronom ogł aszane ustnie.  
§ 3. Postanowienie, które może być zaskarżone do sądu administracyjnego, doręcza się stronie wraz z  pouczeniem 
o dopus zczalności wniesienia skargi oraz uzasadnieniem faktycznym i  prawnym.  
Art. 126. Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy  art. 105, art. 107 § 2–5 oraz art.  109–113, a  do postan o-
wień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych  w art. 134 – również  art. 145–152 oraz art.  156–159, 
z tym że zamiast decyzji, o  której mowa  w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie.  
Rozdział 10  
Odwołania  
Art. 127. § 1. Od decyzji wydanej w  pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylk o do jednej i nstancji.  
§ 2. Właściwy do rozpatrzenia odwołania jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa 
przewiduje inny organ odwoławczy.  
§ 3. Od decyzji wydanej w  pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odw oławcze nie służy o d-
wołanie, jednakże strona niezadowolona z  decyzji może zwrócić się do tego organu z  wnioskiem o  ponowne rozpatrzenie 
sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji.  
§ 4. (uchylony ) 
Art. 127a.  § 1. W  trakcie biegu terminu do wniesienia odwołania strona może zrzec się prawa do wniesienia odwoł a-
nia wobec organu administracji publicznej, który wydał decyzję.  
§ 2. Z dniem doręczenia organowi administracji publicznej oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odw o-
łania przez ostatnią ze stron postępowania, decyzja staje się ostateczna i prawomocna.  
Art. 128. Odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z  odwołania wynika, że strona nie 
jest zadowolona z  wydanej decyzji. Przepisy  szczególne mogą ustalać inne w ymogi co do treści odwołania.  
Art. 129. § 1. Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał 
decyzję.  
§ 2. Odwołanie wnosi się w  terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji st ronie, a  gdy decyzja została ogłosz o-
na ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie.  
§ 3. Przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy do wniesienia odwołania.  
  
Dziennik  Ustaw  – 29 – Poz. 2096  
 
 Art. 130. § 1. Przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu.  
§ 2. Wniesienie odwołania w  terminie wstrzymuje wykonanie decyzji.  
§ 3. Przepisów  § 1 i 2 nie stosuje się w  przypadkach, gdy:  
1) decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności (art. 108) ; 
2) decyzja podlega natychmiastowemu wykonaniu z  mocy ustaw y. 
§ 4. Decyzja podlega wykonaniu przed upływem terminu do wniesienia odwołania, jeżeli jest zgodna z żądaniem 
wszystkich stron lub jeżeli wszystkie strony zrzekły się prawa do wniesienia odwołania.  
Art. 131. O wniesieniu odwołania organ administracji publ icznej, który wydał decyzję, zawiadomi strony.  
Art. 132. § 1. Jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a  organ administracji publicznej, który w ydał decyzję, uzna, 
że to odwołanie zasługuje w  całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w  której uc hyli lub zmieni zaskarżoną 
decyzję.  
§ 2. Przepis  § 1 stosuje się także w  przypadku, gdy odwołanie wniosła jedna ze stron, a  pozostałe strony wyraziły 
zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z  żądaniem odwołania.  
§ 3. Od nowej decyzji służy stronom od wołanie.  
Art. 133. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z  aktami 
sprawy organowi odwoławczemu w  terminie siedmiu dni od dnia, w  którym otrzymał odwołanie, jeżeli w  tym terminie nie 
wydał nowej decyzji  w myśl  art. 132. 
Art. 134. Organ odwoławczy stwierdza w  drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie te r-
minu do wniesienia odwołania. Postanowienie w  tej sprawie jest ostateczne.  
Art. 135. Organ odwoławczy może w  uzasadnionych przypadk ach wstrzymać natychmiastowe wyk onanie decyzji.  
Art. 136. § 1. Organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z  urzędu dodatkowe postęp owanie 
w celu uzupełnienia dowodów i  materiałów w  sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organo wi, który 
wydał decyzję.  
§ 2. Jeżeli decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy 
ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, na zgodny wniosek wszystkich stron zawarty w odwołaniu, organ odwoławczy 
przeprowadza postępowanie wyjaśniające w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy. Jeżeli przyczyni się to do 
przyspieszenia postępowania, organ odwoławczy może zlecić przeprowadzenie określonych czynności postępowania wyjaś -
niającego  organowi, który wyd ał decyzję.  
§ 3. Przepis § 2 stosuje się także w przypadku, gdy jedna ze stron zawarła w odwołaniu wniosek o przeprowadzenie 
przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, a pozostałe 
strony wyraziły na to zgodę w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im zawiadomienia o wniesieniu odwołania, 
zawierającego wniosek o przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym 
do rozstrzygnięcia sprawy.  
§ 4. Przepisów § 2 i 3 nie stosuje się, jeżeli przeprowadzenie przez organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego 
w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy byłoby nadmiernie utrudnione.  
Art. 137. Strona może cofnąć odwołanie przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy.  Organ o dwoławczy nie 
uwzględni jednak cofnięcia odwołania, jeżeli prowadziłoby to do utrzymania w  mocy decyzji naruszającej prawo lub int e-
res społeczny.  
Art. 138. § 1. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w  której:  
1) utrzymuje w  mocy zaskarżoną decyzję albo  
2) uchyla zaskarżoną decyzję w  całości albo w  części i  w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę 
decyzję – umarza postępowanie pierwszej insta ncji w  całości albo w  części, albo  
3) umarza postępowanie odwoławcze.  
§ 2. Organ odwoławczy może  uchylić zaskarżoną decyzję w  całości i  przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia 
organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z  naruszeniem przepisów postępowania, a  konieczny do wyjaś -
nienia  zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzyg nięcie. Przekazując sprawę, organ ten pow inien wskazać, jakie ok o-
liczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrz eniu sprawy.  
  
Dziennik  Ustaw  – 30 – Poz. 2096  
 
 § 2a. Jeżeli organ pierwszej instancji dokonał w zaskarżonej decyzji błędnej wykładni przepisów prawa, które mogą 
znaleźć zastosowanie w sprawie, w decyzji, o której mowa w § 2, organ odwoławczy określa także wytyczne w zakresie 
wykładni tych przepisów.  
§ 2b. Przepisu § 2 nie stosuje się w przypadkach, o których mowa w art. 136 § 2 lub 3. Organ odwoławczy po prz e-
prowadzeniu postępowania wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy wydaje decyzję, o której 
mowa w § 1 albo 4.  
§ 3. (uchylony ) 
§ 4. Jeżeli przepisy przewidują wydanie decyzji na blankiecie urzędowym, w  tym za p omocą środków komunikacji 
elektronicz nej, a  istnieją podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy uchyla decyzję i  zobowiązuje organ 
pierwszej instancji do wydania decyzji o  określonej treści.  
Art. 139. Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona 
decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.  
Art. 140. W sprawach nieuregulowanych  w art. 136–139 w postępowaniu przed organami odwoła wczymi mają 
odpowiednie zastosowanie przepisy o  postępowaniu przed organami pier wszej instancji.  
Rozdział 11  
Zażalenia  
Art. 141. § 1. Na wydane w  toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.  
§ 2. Zażaleni a wnosi się w  terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a  gdy postanowienie  zosta-
ło ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie.  
Art. 142. Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w  odwołaniu od decyzji.  
Art. 143. Wniesienie zażalenia nie wstrzymuje wykonania postanowienia, jednakże organ ad ministracji publicznej, 
który wydał postanowienie, może wstrzymać jego wykonanie, gdy uzna to za uz asadnione.  
Art. 144. W sprawach nieuregulowanych w  niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zast osowanie przepisy 
dotyczące odwołań.  
Rozdział 12  
Wzno wienie postępowania  
Art. 145. § 1. W  sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:  
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktycz ne, okazały się fałszywe;  
2) decyzja wydan a została w  wyniku przes tępstwa;  
3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do  
art. 24, 25 i 27; 
4) strona bez własnej winy n ie brała udziału w  postępowaniu;  
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniej ące w  dniu wydania decyzji, 
nieznane organowi, który wydał decyzję;  
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;  
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właści wy organ lub sąd odmie nnie od oceny przyjętej przy wydaniu 
decyzji (art. 100  § 2); 
8) decyzja została wydana w  oparciu o  inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmie -
nione.  
§ 2. Z przyczyn określonych  w § 1 pkt 1 i 2 postępowanie może być wznowione również przed stwierdzeniem sfa ł-
szowania dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, jeżeli sfałszowanie dowodu lub p o-
pełnienie przestępstwa jest oczywiste, a  wznowienie postępowania jest niezbę dne dla uniknięcia niebezpiecze ństwa dla 
życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnej szkody dla interesu społecznego.  
  
Dziennik  Ustaw  – 31 – Poz. 2096  
 
 § 3. Z przyczyn określonych  w § 1 pkt 1 i 2 można wznowić postępowanie także w  przypadku, gdy postępowanie 
przed sądem lub innym organem nie  może być wszczęte na skutek upływu czasu lub z  innych przyczyn określonych 
w przepisach prawa.  
Art. 145a.  § 1. Można żądać wznowienia postępowania również w  przypadku, gdy Trybunał Konst ytucyjny orzekł 
o niezgodności aktu normatywnego z  Konstytucją, umową  międzyn arodową lub z  ustawą, na podstawie którego została 
wydana decyzja.  
§ 2. W sytuacji określonej  w § 1 skargę o  wznowienie wnosi się w  terminie jednego mi esiąca od dnia wejścia w  życie 
orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.  
Art. 145b.  § 1. Można żądać wznowienia postępowania również w  przypadku, gdy zostało wydane orzeczenie sądu 
stwierdzające naruszenie zasady równego traktowania, zgodnie z  ustawą z  dnia 3 grudnia 2010  r. o wdrożeniu niektórych 
przepisów Unii Europejskiej w  zakresie równego traktowania  (Dz. U. z 2016 r. poz. 1219 ), jeżeli naruszenie tej z asady 
miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną.  
§ 2. W sytuacji określonej  w § 1 skargę o  wznowienie wnosi się w  terminie jednego mi esiąca od dnia uprawomocni e-
nia się orzecze nia sądu.  
Art. 146. § 1. Uchylenie decyzji z  przyczyn określonych  w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia d o-
ręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z  przyczyn określonych  w art. 145 § 1 pkt 3–8 oraz w  art. 145a  
i art. 145b, jeżeli od dnia doręcz enia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.  
§ 2. Nie uchyla się decyzji także w  przypadku, jeżeli w  wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie 
decyzja odpowiadająca w  swej istocie decyzji dotychcz asowej.  
Art. 147. Wznowienie postępowania następuje z  urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postęp owania z przycz y-
ny określonej  w art. 145 § 1 pkt 4 oraz w  art. 145a  i art. 145b następuje tylko na żądanie strony.  
Art. 148. § 1. Podanie o  wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, kt óry wydał 
w sprawie decyzję w  pierwszej instancji, w  terminie jednego miesiąca od dnia, w  którym strona dowiedziała się o okolic z-
ności stanowiącej podstawę do wzn owienia postępowania.  
§ 2. Termin do złożenia podani a o wznowienie postępowania z  przyczyny określonej  w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od 
dnia, w  którym strona dowiedziała się o  decyzji.  
Art. 149. § 1. Wznowienie postępowania następuje w  drodze postanowienia.  
§ 2. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadze nia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn 
wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.  
§ 3. Odmowa wznowienia postępowania następuje w  drodze postanowienia.  
§ 4. Na postanowienie, o  którym mowa  w § 3, służy zażalenie.  
Art. 150. § 1. Orga nem administracji publicznej właściwym w  sprawach wymienionych  w art. 149 jest organ, który 
wydał w  sprawie decyzję w  ostatniej instancji.  
§ 2. Jeżeli przyczyną wznowienia postępowania jest działalność organu wymienionego  w § 1, o wznowieniu postęp o-
wania r ozstrzyga organ wyższego stopnia, który równ ocześnie wyznacza organ właściwy w  sprawach wymienionych  
w art. 149 § 2. 
§ 3. Przepis  § 2 nie dotyczy przypadków, gdy decyzję w  ostatniej instancji wydał minister, a  w sprawach należących 
do zadań jednostek samor ządu terytorialnego – samorządowe kolegium odwoławcze.  
Art. 151. § 1. Organ administracji publicznej, o  którym mowa  w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określ o-
nego  w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w  której:  
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie  art. 145 § 1, 
art. 145a lub  art. 145b, albo  
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie  art. 145 § 1, art. 145a 
lub art. 145b, i  wydaje nową decyzję rozstrzygającą o  istocie sprawy.  
§ 2. W przypadku gdy w  wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, 
o których mowa  w art. 146, organ administracji publicznej ogr aniczy się do stwierdzenia wydania zaskar żonej decyzji 
z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z  powodu których nie uchylił tej decyzji.  
§ 3. W sprawach, o których mowa w § 1, przepisów o milczącym załatwieniu sprawy nie stosuje się.  
  
Dziennik  Ustaw  – 32 – Poz. 2096  
 
 Art. 152. § 1. Organ administracji publicznej właściwy  w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z  urzędu lub 
na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności spr awy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji 
w wyniku wznowienia post ępowania.  
§ 2. Na postanowienie w  sprawie wstrzymania wykonani a decyzji służy stronie zażalenie, chyba że postanowienie 
wydał minister lub samorządowe kolegium odwoławcze.  
Art. 153. (uchylony)  
Rozdział 13  
Uchylenie, zmiana oraz stwierdzenie nieważności decyzji  
Art. 154. § 1. Decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w  każdym czasie uch y-
lona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub 
słuszny interes strony.  
§ 2. W przypadkach określonych  w § 1 właściwy organ wydaje decyzję w  sprawie uch ylenia lub zmiany dotych -
czasowej decyzji.  
§ 3. (uchylony)  
Art. 155. Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w  każdym czasie za zgodą strony uch y-
lona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, k tóry ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się 
uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i  przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis  art. 154 
§ 2 stosuje się odpowiednio.  
Art. 155a.  W sprawach, o których mowa w art. 154 i art. 155, przepisów o milczącym załatwieniu sprawy nie stosuje się.  
Art. 156. § 1. Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:  
1) wydana została z  naruszeniem przepisów o  właściwości ; 
2) wydana została bez podstawy prawnej lub  z rażącym naruszeniem prawa ; 
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco;  
4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w  sprawie;  
5) była niewykonalna w  dniu jej wydania i  jej niewyko nalność ma charakter trwały ; 
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą ; 
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z  mocy prawa.  
§ 2.12) Nie stwierdza się nieważności decyzji z  przyczyn wymienionych  w § 1 pkt 1, 3, 4 i 7, jeżeli od dnia jej dor ę-
czenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a  także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne.  
Art. 157. § 1. Właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji w  przypadkach wymienionych  w art. 156 jest organ 
wyższego stopnia, a  gdy decyzja wydana zost ała przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ.  
§ 2. Postępowanie w  sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z  urzędu.  
§ 3. (uchylony)  
Art. 158. § 1. Rozstrzygnięcie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji następuje w drodze decyzji. Przepisów o mi l-
czącym  załatwieniu sprawy nie stosuje się.  
§ 2. Jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji na skutek okoliczności, o  których mowa  w art. 156 § 2, organ 
administracji publicznej ograniczy się do stwier dzenia wydania zaskarżonej decyzji z  naruszeniem prawa oraz wskazania 
okoliczności, z  powodu których nie stwierdził nieważności decyzji.  
Art. 159. § 1. Organ administracji publicznej, właściwy w  sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma 
z urzędu l ub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawd opodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z  wad 
wymienionych  w art. 156 § 1. 
§ 2. Na postanowienie o  wstrzymaniu wykonania decyzji służy stronie zażalenie.  
                                                           
12) Uznany za niezgodny z  Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dniem 21  maja 2015  r. w zakresie, w  jakim nie wyłącza dopus z-
czalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z  rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ 
czasu, a  decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy, na podstawie wyroku Trybunału Ko nstytucyjnego z  dnia 12  maja 
2015  r. sygn. akt P  46/13  (Dz. U. poz.  702).  
  
Dziennik  Ustaw  – 33 – Poz. 2096  
 
 Art. 160. (uchylony)  
Art. 161. § 1. Minister może uchylić lub zmienić w  niezbędnym zakresie każdą decyzję ostateczną, jeżeli w  inny sp o-
sób nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu lud zkiemu albo zapobiec poważnym szkodom dla gospodarki 
narodowej lub dla ważnych interesów Państw a. 
§ 2. Uprawnienia określone  w § 1 w stosunku do decyzji wydanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego 
w sprawach należących do zadań z  zakresu administracji rządowej przysługują również wojewodzie.  
§ 3. Stronie, która poniosła szkodę na skutek  uchylenia lub zmiany decyzji, służy roszcz enie o  odszkodowanie za 
poniesioną rzeczywistą szkodę od organu, który uchylił lub zmienił tę decyzję; organ ten, w  drodze decyzji, orzeka również 
o odszkodowaniu.  
§ 4. Roszczenie o  odszkodowanie przedawnia się z  upływem trzech lat od dnia, w  którym stała się ostateczna decyzja 
uchylająca lub zmieniająca decyzję.  
§ 5. (uchylony)  
Art. 162. § 1. Organ administracji publicznej, który wydał decyzję w  pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, 
jeżeli decyzja:  
1) stała się bezprzedmiotowa, a  stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to 
w interesie społecznym lub w  interesie strony;  
2) została wydana z  zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, a  strona nie dopełni ła tego warunku.  
§ 2. Organ administracji publicznej, o  którym mowa  w § 1, uchyli decyzję, jeżeli została ona wydana z  zastrzeżeniem 
dopełnienia określonych czynności, a  strona nie dopełniła tych czynności w  wyznaczonym terminie.  
§ 3. Organ stwierdza wygaś nięcie decyzji lub uchyla decyzję na podstawie przepisów  § 1 i 2 w drodze decyzji.  
Art. 163. Organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona n abyła prawo,  
także w  innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określ one w  niniejszym rozdziale, o  ile przewidują to przepisy 
szczególne.  
Art. 163a.  W sprawach, o których mowa w art. 161 –163, przepisów o milczącym załatwieniu sprawy nie stosuje się.  
Rozdział 14  
Postępowanie uproszczone  
Art. 163b.  § 1. Organ administracji pu blicznej załatwia sprawę w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przepis szcz e-
gólny tak stanowi.  
§ 2. Postępowanie uproszczone może dotyczyć interesu prawnego lub obowiązku tylko jednej strony, jeżeli przepis 
szczególny nie stanowi inaczej. Przepisu art. 62 ni e stosuje się.  
§ 3. W sprawie rozpoznawanej w postępowaniu uproszczonym stosuje się przepisy o milczącym załatwieniu sprawy, 
chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.  
Art. 163c.  § 1. W postępowaniu uproszczonym strona może wnieść podanie z wykorzystanie m urzędowego formul a-
rza, w którym wskazuje okoliczności mające znaczenie dla sprawy oraz przedstawia dowody wraz z żądaniem wszczęcia 
postępowania.  
§ 2. Urzędowy formularz zawiera pouczenie o treści § 4.  
§ 3. W przypadku wniesienia podania z wykorzystaniem  formularza elektronicznego stosuje się przepis art. 63 § 3a.  
§ 4. W sprawie wszczętej na skutek podania złożonego z wykorzystaniem urzędowego formularza nie jest dopus z-
czalne późniejsze zgłaszanie przez stronę nowych żądań.  
Art. 163d.  Jeżeli uwzględnienie  nowych okoliczności powołanych przez stronę w toku postępowania jest istotne dla 
wyniku tego postępowania, a ich uwzględnienie doprowadzi do jego przedłużenia, organ administracji publicznej w dal-
szym ciągu prowadzi postępowanie z pominięciem przepisów ni niejszego rozdziału, o czym niezwłocznie informuje stronę.  
Art. 163e.  § 1. Postępowanie dowodowe jest ograniczone do dowodów zgłoszonych przez stronę, łącznie z żądaniem 
wszczęcia postępowania, oraz dowodów możliwych do ustalenia na podstawie danych, który mi dysponuje organ prow a-
dzący postępowanie.  
§ 2. W sprawach rozpoznawanych w postępowaniu uproszczonym nie stosuje się przepisu art. 81.  
  
Dziennik  Ustaw  – 34 – Poz. 2096  
 
 Art. 163f.  Uzasadnienie decyzji wydanej w postępowaniu uproszczonym może ograniczać się do wskazania faktów, 
które organ administracji publicznej uznał za udowodnione , oraz przytoczenia przepisów prawa stanowiących podstawę 
prawną decyzji.  
Art. 163g.  Postanowienia wydane w postępowaniu uproszczonym można zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji, 
z wyjątkiem postanowień w ydanych po wydaniu decyzji, postanowień o zawieszeniu lub odmowie podjęcia zawieszonego 
postępowania oraz postanowień, w odniesieniu do których możliwość ich zaskarżenia przewidują przepisy szczególne.  
DZIAŁ  III 
Przepisy szczególne w  sprawach ubezpieczeń s połecznych  
Art. 164–179. (uchylon e) 
Art. 180. § 1. W  sprawach z  zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy kodeksu, chyba że przepisy dot y-
czące ubezpieczeń ustalają odmienne zasady postępowania w  tych spr awach.  
§ 2. Przez sprawy z  zakresu ubezpie czeń społecznych rozumie się sprawy wynikające z  przepisów o  ubezpieczeniach 
społecznych, o  zaopatrzeniach emerytalnych i  rentowych, o  funduszu alimentacyjn ym, a  także sprawy wynikające z przep i-
sów o  innych świadczeniach wypłacanych z  funduszów przeznaczon ych na ubezpieczenia społec zne. 
Art. 181. Organy odwoławcze właściwe w  sprawach z  zakresu ubezpieczeń społecznych określają przepisy odrębne; 
do postępowania przed tymi organami stosuje się odpowiednio przepis  art. 180 § 1. 
DZIAŁ IV 
Udział prokuratora  
Art. 182. Prokuratorowi służy prawo zwrócenia się do właściwego organu administracji publicznej o  wszczęcie p o-
stępowania w  celu usunięcia stanu niezgodnego z  prawem.  
Art. 183. § 1. Prokuratorowi służy prawo udziału w  każdym stadium postępowania w  celu zapewni enia, aby post ę-
powanie i  rozstrzygnięcie sprawy było zgodne z  prawem.  
§ 2. Organ administracji publicznej zawiadamia prokuratora o  wszczęciu postępowania oraz o  toczącym się postęp o-
waniu w  każdym przypadku, gdy uzna udział prokuratora w  postępowaniu za potrzebny.  
Art. 184. § 1. Prokuratorowi służy prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej, jeżeli przepisy kodeksu lub 
przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę.  
§ 2. Prokur ator wnosi sprzeciw do organu właściwego do wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności dec y-
zji albo jej uchylenia lub zmiany.  
§ 3. Sprzeciw od decyzji wydanej przez ministra wnosi Prokurator Generalny.  
§ 4. Jeżeli podstawą sprzeciwu jest naruszenie przepisu  art. 145 § 1 pkt 4, wniesienie sprzeciwu wymaga zgody strony.  
Art. 185. § 1. Sprzeciw prokuratora powinien być rozpatrzony i  załatwiony w  terminie trzydziestu dni od daty jego 
wniesienia.  
§ 2. W razie niezałatwienia sprzeciwu w  terminie określonym  w § 1 mają odpowiednie zastosowanie przepisy  art. 36–38. 
Art. 186. W przypadku wniesienia sprzeciwu przez prokuratora właściwy organ administracji public znej wszczyna 
w sprawie postępowanie z  urzędu, zawiadamiając o  tym strony.  
Art. 187. W przypadku wniesienia przez prokuratora sprzeciwu organ administracji publicznej, do kt órego sprzeciw 
wniesiono, obowiązany jest niezwłocznie rozpatrzyć, czy zachodzi potrzeba wstrzymania wykonania decyzji do chwili 
załatwienia sprzeciwu.  
Art. 188. Prokuratorowi, któ ry bierze udział w  postępowaniu w  przypadkach określonych  w art. 182–184, służą pr a-
wa strony.  
Art. 189. Prokurator, który wniósł skargę na decyzję organu administracji publicznej do sądu admin istracyjnego, nie 
może z  tych samych przyczyn wnieść sprzeciwu.  
  
Dziennik  Ustaw  – 35 – Poz. 2096  
 
 DZIAŁ IVA  
Administracyjne kary pieniężne  
Art. 189a.  § 1. W sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej 
wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu.  
§ 2. W przypadku uregulowania w przepisach odrębnych : 
1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,  
2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,  
3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,  
4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,  
5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,  
6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej  
– przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się.  
§ 3. W sprawach nakładania lub wymierza nia przez organ administracji publicznej kar na podstawie przepisów o p o-
stępowaniu w sprawach o wykroczenia, odpowiedzialności dyscyplinarnej, porządkowej lub z tytułu naruszenia dyscypliny 
finansów publicznych, przepisów niniejszego działu nie stosuje się . 
Art. 189b.  Przez administracyjną karę pieniężną rozumie się określoną w ustawie sankcję o charakterze pieniężnym, 
nakładaną przez organ administracji publicznej, w drodze decyzji, w następstwie naruszenia prawa polegającego na nied o-
pełnieniu obowiązku al bo naruszeniu zakazu ciążącego na osobie fizycznej, osobie prawnej albo jednostce organizacyjnej 
nieposiadającej osobowości prawnej.  
Art. 189c.  Jeżeli w czasie wydawania decyzji w sprawie administracyjnej kary pieniężnej obowiązuje ustawa inna niż 
w czasie  naruszenia prawa, w następstwie którego ma być nałożona kara, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stos o-
wać ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest ona względniejsza dla strony.  
Art. 189d.  Wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administ racji publicznej bierze pod uwagę:  
1) wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życi a lub zdrowia, ochrony mienia w znacz-
nych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas t rwania 
tego naruszenia;  
2) częstotliwość niedopełniania w przeszłości obowiązku albo naruszania zakazu tego samego rodzaju co niedopełnienie 
obowiązku albo naruszenie zakazu, w następstwie którego ma być nałożona kara;  
3) uprzednie ukaranie za to samo zach owanie za przestępstwo, przestępstwo skarbowe, wykroczenie lub wykroczenie 
skarbowe;  
4) stopień przyczynienia się strony, na którą jest nakładana administracyjna kara pieniężna, do powstania naruszenia 
prawa;  
5) działania podjęte przez stronę dobrowolnie w  celu uniknięcia skutków naruszenia prawa;  
6) wysokość korzyści, którą strona osiągnęła, lub straty, której uniknęła;  
7) w przypadku osoby fizycznej – warunki osobiste strony, na którą administracyjna kara pieniężna jest nakładana.  
Art. 189e.  W przypadku g dy do naruszenia prawa doszło wskutek działania siły wyższej, strona nie podlega ukaraniu.  
Art. 189f.  § 1. Organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary 
pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli:  
1) waga  naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub  
2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna 
przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona został a prawomocnie ukarana za wykroczenie lub 
wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spe ł-
nia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna.  
  
Dziennik  Ustaw  – 36 – Poz. 2096  
 
 § 2. W przypadkach innych niż w ymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być 
nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie 
termin do przedstawienia dowodów potwierdzających:  
1) usunięcie naruszenia prawa lub  
2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia.  
§ 3. Organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej 
kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia.  
Art. 189g.  § 1. Administracyjna kara pieniężna nie może zostać nałożona, jeżeli upłynęło pięć lat od dnia naruszenia 
prawa albo wystąpieni a skutków naruszenia prawa.  
§ 2. Przepisu § 1 nie stosuje się do spraw, w przypadku których przepisy odrębne przewidują termin, po upływie kt ó-
rego nie można wszcząć postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub stwierdzenia naruszen ia 
prawa, w następstwie którego może być nałożona administracyjna kara pieniężna.  
§ 3. Administracyjna kara pieniężna nie podlega egzekucji, jeżeli upłynęło pięć lat od dnia, w którym kara powinna 
być wykonana.  
Art. 189h.  § 1. Bieg terminu przedawnienia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej przerywa ogłoszenie upadłości  
strony.  
§ 2. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej biegnie on na nowo od 
dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o zakończeniu lub umorzeniu postępowania upadłości o-
wego.  
§ 3. Jeżeli ogłoszenie upadłości strony nastąpiło przed rozpoczęciem biegu terminu przedawnienia nałożenia admin i-
stracyjnej kary pieniężnej, bieg tego terminu rozpoczyna się od dnia następującego po dn iu uprawomocnienia się postan o-
wienia o zakończeniu lub umorzeniu postępowania upadłościowego.  
§ 4. Bieg terminu przedawnienia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega 
zawieszeniu z dniem:  
1) wniesienia środka zaskar żenia od decyzji w przedmiocie administracyjnej kary pieniężnej do sądu administracyjnego 
albo sądu powszechnego, albo skargi kasacyjnej od prawomocnego orzeczenia w przedmiocie administracyjnej kary 
pieniężnej;  
2) wniesienia żądania ustalenia przez sąd po wszechny istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa;  
3) doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli 
przepisy odrębne przewidują możliwość zarządzenia zabezpieczenia.  
§ 5. Termin p rzedawnienia nałożenia administracyjnej kary pieniężnej rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, 
od dnia następującego po dniu:  
1) uprawomocnienia się orzeczenia sądu administracyjnego albo sądu powszechnego właściwego do rozpoznania odw o-
łania od decyzji w przedmiocie administracyjnej kary pieniężnej, albo odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozp o-
znania przez Sąd Najwyższy, oddalenia skargi kasacyjnej, albo uchylenia przez Sąd Najwyższy zaskarżonego wyroku 
i orzeczenia co do istoty sprawy;  
2) uprawomocnienia się orzeczenia lub ogłoszenia prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego w sprawie ustalenia 
istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa;  
3) zakończenia postępowania zabezpieczającego w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.  
Art. 189i.  § 1. Zaległą administracyjną karą pieniężną jest kara niezapłacona w terminie.  
§ 2. Od zaległej administracyjnej kary pieniężnej nalicza się odsetki za zwłokę w wysokości określonej jak dla zaleg -
łości podatkowych, chyba że przepi sy odrębne stanowią inaczej.  
Art. 189j.  § 1. Bieg terminu przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej przerywa ogłoszenie upadłości 
strony.  
§ 2. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej biegnie on na  nowo od dnia 
następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o zakończeniu lub umorzeniu postępowania upadłościowego.  
§ 3. Jeżeli ogłoszenie upadłości strony nastąpiło przed rozpoczęciem biegu terminu przedawnienia egzekucji administr a-
cyjnej kary pieniężnej, bieg tego terminu rozpoczyna się od dnia następującego po dniu upra womocnienia się postanowienia 
o zakończeniu lub umorzeniu postępowania upadłościowego.  
  
Dziennik  Ustaw  – 37 – Poz. 2096  
 
 § 4. Bieg terminu przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega prz e-
rwaniu z dniem:  
1) zastosowania środka egzekucyjnego, o którym zobowiązany został zawiadomiony;  
2) doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.  
§ 5. Bieg terminu przedawni enia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej rozpoczyna się, a po przerwaniu biegnie na 
nowo, od dnia następującego po dniu, w którym:  
1) zastosowano środek egzekucyjny, o którym zobowiązany został zawiadomiony;  
2) doręczono zarządzenie zabezpieczenia w  trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.  
Art. 189k.  § 1. Organ administracji publicznej, który nałożył administracyjną karę pieniężną, na wniosek strony, 
w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem publicznym lub ważnym interesem str ony, może udzielić ulg w wykonaniu 
administracyjnej kary pieniężnej przez:  
1) odroczenie terminu wykonania administracyjnej kary pieniężnej lub rozłożenie jej na raty;  
2) odroczenie terminu wykonania zaległej administracyjnej kary pieniężnej lub rozłożenie  jej na raty;  
3) umorzenie administracyjnej kary pieniężnej w całości lub części;  
4) umorzenie odsetek za zwłokę w całości lub części.  
§ 2. W przypadku umorzenia zaległej administracyjnej kary pieniężnej umorzeniu podl egają także odsetki za zwłokę 
w całośc i lub takiej części, w jakiej została umorzona zaległa administracyjna kara pieniężna.  
§ 3. Właściwy organ, na wniosek strony prowadzącej działalność gospodarczą, może u dzielać określonych w § 1 ulg 
w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej, które:  
1) nie stanowią pomocy publicznej;  
2) stanowią pomoc de minimis albo pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie – w zakresie i na zasadach określ o-
nych w bezpośrednio obowiązujących przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy w ramach zasady  
de minimis;  
3) stanowią pomoc publiczną:  
a) mającą na celu naprawienie szkód spowodowanych klęskami żywiołowymi lub innymi zdarzeniami nadzwyczajnymi,  
b) mającą na celu zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce,  
c) zgodną z zasadami rynku wewnętrznego Unii  Europejskiej, której dopuszczalność została określona przez właś ciwe 
organy Unii Europejskiej, udzielaną na przeznaczenie inne niż wymienione w lit. a i b.  
§ 4. W przypadku pomocy publicznej określonej w § 3 pkt 3 lit. a i b ulgi, o których mowa w § 3 pk t 2, mogą być udzi e-
lane, jeżeli w przepisach odrębnych zostały określone szczegółowe warunki udzielania tej pomocy, zapewniające jej zgodność 
z zasadami rynku wewnętrznego Unii Europejskiej.  
§ 4a.13) Do pomocy publicznej, o której mowa w § 3 pkt 3 lit. c, przeznaczonej na restrukturyzację, stosuje się:  
1) w zakresie warunków udzielania tej pomocy:  
a) w przypadku przedsiębiorcy, wobec którego jest prowadzone postępowanie restrukturyzacyjne – przepisy  ustawy 
z dnia 15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1508 oraz z 2018 r.  poz. 149 , 398, 
1544 i 1629 ), 
b) w przypadku przedsiębiorcy, wobec którego nie jest prowadzone postępowanie restrukturyzacyjne – przepisy  
wykonawcze wydane na  podstawie art. 139a ust. 4 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne;  
2) w zakresie trybu udzielania tej pomocy – przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 139a ust. 4 ustawy  z dnia 
15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne.  
                                                           
13) Dodany przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 10 stycznia 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, ustawy – Kodeks post ę-
powania administracyjnego oraz ustawy o zmianie niekt órych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności  (Dz. U. 
poz. 149), która weszła w życie z dniem 2 lutego 2018 r.   
  
Dziennik  Ustaw  – 38 – Poz. 2096  
 
 § 5.14) Rada  Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, inne niż restrukturyzacja przeznaczenie pomocy,  
o której mowa w § 3 pkt 3 lit. c, udzielanej w formie ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej oraz  warunki i tryb 
udzielania tych ulg, mając na uwad ze dopuszczalność i warunki udzielania pomocy państwa określone  przez właściwe 
organy Unii Europejskiej.  
DZIAŁ V  
(uchylony)  
DZIAŁ  VI 
(uchylony)  
DZIAŁ  VII 
Wydawanie zaświadczeń  
Art. 217. § 1. Organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.  
§ 2. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:  
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;  
2) osoba ubiega się o  zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w  urzęd owym potwierdzeniu określonych 
faktów lub stanu prawnego.  
§ 3. Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w  terminie siedmiu dni.  
§ 4. Zaświadczenie wydaje się w formie dokumentu elektronicznego, opatrzonego kwalifikowanym podpi sem elek-
tronicznym, jeżeli zażąda tego osoba ubiegająca się o zaświadczenie.  
Art. 218. § 1. W  przypadkach, o  których mowa  w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest 
wydać zaświadczenie, gdy chodzi o  potwierdzenie faktów albo stanu  prawnego, wynikających z  prowadzonej przez ten 
organ ewidencji, rejestrów bądź z  innych danych znajdujących się w  jego posiadaniu.  
§ 2. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w  koniecznym zakresie 
postępowanie wyj aśniające.  
Art. 219. Odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o  treści żądanej przez osobę ubiegającą się o  nie 
następuje w  drodze postanowienia, na które służy zażalenie.  
Art. 220. § 1. Organ administracji publicznej nie może żądać zaświadczenia an i oświadczenia na potwierdzenie 
faktów lub stanu prawnego, jeżeli:  
1) znane są one organowi z  urzędu;  
2) możliwe są do ustalenia przez organ na podstawie:  
a) posiadanych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych,  
b) rejestrów publicznych posiadany ch przez inne podmioty publiczne,  do których organ ma dostęp w  drodze ele k-
tronicznej na zasadach określonych w  przepisach ustawy z  dnia 17  lutego 2005  r. o informatyzacji działalności 
podmiotów realizujących zadania publiczne,  
c) wymiany informacji z  innym  podmiotem publicznym na zasadach określonych w  przepisach o  informatyzacji 
działalności podmiotów realizujących zadania p ubliczne,  
d) przedstawionych przez zainteresowanego do wglądu dokumentów urzędowych (dowodu osobistego, dowodów 
rejestracyjnych i  innych). 
§ 2. Organ administracji publicznej żądający od strony lub innego uczestnika postępowania zaświadczenia albo 
oświadczenia na potwierdzenie faktów lub stanu prawnego jest ob owiązany wskazać przepis prawa wymagający urzęd o-
wego potwierdzenia tych faktów lub stanu prawnego w  drodze zaświadczenia albo oświadczenia.  
                                                           
14) W brzmieniu ustalonym przez art. 2 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 13. 
  
Dziennik  Ustaw  – 39 – Poz. 2096  
 
 § 3.5) Jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania nie może uzyskać w formie dokumentu elektronicznego zaświa d-
czenia  wymaganego do potwierdzenia faktów lub stanu prawnego lub innego dokumentu wydanego przez podmiot   
publiczny w rozumieniu ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących  zadania 
publiczne, jak również potwierdzenia uiszczenia opłat i kosztów postępowania, strona lub inny uczestnik postępowani a 
może złożyć elektroniczną kopię takiego dokumentu, po uwierzytelnieniu jej przez wnoszącego, przy  użyciu kwalifikow a-
nego podpisu elektronicznego lub podpisu za ufanego . 
§ 4. Organ administracji publicznej może żądać przedłożenia oryginału zaświadczenia, i nnego dokumentu lub p o-
twierdzenia uiszczenia opłat i  kosztów postępowania, o  których mowa  w § 3, o ile złożona kopia nie pozwala na weryfik a-
cję autentyczności oraz integralności lub jeżeli jest to uzasadnione innymi okolicznościami sprawy.  
§ 5. Strona lub inny uczestnik postępowania przechowują zaświadczenie, inny dokument lub potwierdzenie uiszczenia 
opłat i  kosztów postępowania, o  których mowa  w § 3, do dnia, w  którym decyzja kończąca postępowanie stała się ost a-
teczna.  
DZIAŁ  VIII 
Skargi i  wnioski  
Rozdział  1 
Postanowienia ogólne  
Art. 221. § 1. Zagwarantowane każdemu w  Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej prawo składania skarg i  wniosków 
do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacy j-
nych oraz do organizacji i  instytucji społecznych realizowane jest na zasadach określonych przepisami niniejszego działu.  
§ 2. Skargi i  wnioski mogą być składane do organizacji i  instytucji społecznych w  związku z  wykonywanymi przez 
nie zadaniami zleconymi z  zakresu  administracji publicznej.  
§ 3. Skargi i  wnioski można składać w  interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą.  
Art. 222. O tym, czy pismo jest skargą albo wnioskiem, decyduje treść pisma, a  nie jego forma z ewnętrzna.  
Art. 223. § 1. Organy pań stwowe, organy samorządu terytorialnego i  inne organy samorządowe oraz organy organ i-
zacji społecznych – rozpatrują oraz załatwiają skargi i  wnioski w  ramach swojej właściwości.  
§ 2. Pracownik organu państwowego, pracownik samorządowy oraz organu organizacj i społecznej, winny niewłaśc i-
wego i  nieterminowego załatwiania skarg i  wniosków, podlega odpowiedzialności porządkowej lub dyscyplinarnej albo 
innej odpowiedzia lności przewidzianej w  przepisach prawa.  
Art. 224. Ilekroć w  przepisach niniejszego działu jest mowa o  organach państwowych – rozumie się przez to także 
organy przedsiębiorstw państwowych i  innych państwowych jednostek organ izacyjnych.  
Art. 225. § 1. Nikt nie może być narażony na jakikolwiek uszczerbek lub zarzut z  powodu złożenia skargi lub wnios -
ku albo z  powodu dostarczenia materiału do publikacji o  znamionach skargi lub wniosku, jeżeli działał w  granicach 
prawem dozwolonych.  
§ 2. Organy państwowe, organy jednostek samorządu terytorialnego i  inne organy sam orządowe oraz organy organ i-
zacji społeczny ch są obowiązane przeciwdziałać hamow aniu krytyki i  innym działaniom ograniczającym prawo do skład a-
nia skarg i  wniosków lub dostarczania informacji – do publikacji – o znamionach skargi lub wniosku.  
Art. 226. Rada Ministrów wyda, w  drodze rozporządzenia, p rzepisy o  organizacji przyjmowania i  rozpatrywania 
skarg i  wniosków.  
Rozdział 2  
Skargi  
Art. 227. Przedmiotem skargi może być w  szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właś -
ciwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a  także przewlekłe lub 
biurokratyczne załatwianie spraw.  
Art. 228. Skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia.  
  
Dziennik  Ustaw  – 40 – Poz. 2096  
 
 Art. 229. Jeżeli przepisy szczególne nie  określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, jest organem 
właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności:  
1) rady gminy, rady powiatu i  sejmiku województwa – wojewoda, a  w zakresie spraw finansowych – regionalna izba 
obrachunkowa;  
2) organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego oraz kierowników powiatowych służb, inspekcji, straży 
i innych jednostek organizacyjnych w  sprawach należących do zadań zleconych z  zakresu administracji rządowej – 
wojewoda lub o rgan wyższego stopnia ; 
3) wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i  kierowników gminnych jednostek org anizacyjnych, z  wyjątkiem spraw 
określonych  w pkt 2 – rada gminy;  
4) zarządu powiatu oraz starosty, a  także kierowników powiatowych służb, inspekcji, straży i  innych jednostek organiz a-
cyjnych, z  wyjątkiem spraw określonych  w pkt 2 – rada powiatu;  
5) zarządu i  marszałka województwa, z  wyjątkiem spraw określonych  w pkt 2 – sejmik województwa;  
6) wojewody w  sprawach podlegających rozpatrzeniu według kodeksu – właściwy m inister, a  w innych sprawach – 
Prezes Rady Ministrów;  
7) innego organu administracji rządowej, organu przedsiębiorstwa państwowego lub i nnej państwowej jednostki organ i-
zacyjnej – organ wyższego stopnia lub sprawujący bezpośredni nadzór;  
8) ministra – Prezes Rady Ministrów;  
8a) konsula – minister właściwy do spraw zagranicznych;  
9) organu centralnego i  jego kierownika – organ, któremu podlega.  
Art. 230. Do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań i  działalności organizacji społecznej właściwy jest organ be zpo-
średnio wyższego stopnia tej organizacji, a  w stosunku do organu naczelnego organizacji – Prezes Rady Ministrów lub 
właściwi ministrowie sprawujący nadzór nad dzi ałalnością tej organizacji.  
Art. 231. Jeżeli organ, który otrzymał skargę, nie jest właściw y do jej rozpatrzenia, obowiązany jest niezwłocznie, nie 
później jednak niż w  terminie siedmiu dni, przekazać ją właściwemu org anowi, zawiadamiając równocześnie o  tym skarż ą-
cego, albo wskazać mu właściwy organ.  
Art. 232. § 1. Organ właściwy do rozpatrzenia  skargi może ją przekazać do załatwienia organowi niższego stopnia, 
o ile skarga nie zawiera zarzutów dotyczących działalności tego o rganu.  
§ 2. Skargę na pracownika można przekazać do załatwienia również jego przełożonemu służbowemu, z  obowiązkiem 
zawiado mienia organu właściwego do rozpatrzenia ska rgi o sposobie jej załatwienia.  
§ 3. O przekazaniu skargi zawiadamia się równocześnie skarżącego.  
Art. 233. Skarga w  sprawie indywidualnej, która nie była i  nie jest przedmiotem postępowania admin istracyjnego, 
powoduje wszczęcie postępowania, jeżeli została złożona przez stronę. Jeżeli skarga taka pochodzi od innej osoby, może 
spowodować wszczęcie postępowania administr acyjnego z  urzędu, chyba że przepisy wymagają do wszczęcia postępow a-
nia żądania strony.  
Art. 234. W sprawie, w  której toczy się postępowanie administracyjne:  
1) skarga złożona przez stronę podlega rozpatrzeniu w  toku postępowania, zgodnie z  przepisami kodeksu;  
2) skarga pochodząca od innych osób stanowi materiał, który organ prowadzący post ępowanie p owinien rozpatrzyć 
z urzędu.  
Art. 235. § 1. Skargę w  sprawie, w  której wydano decyzję ostateczną, uważa się zależnie od jej tr eści za żądanie 
wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji albo jej uchylenia lub zmiany, które może być uwzględnio ne, 
z zastrzeżeniem  art. 16 § 1 zdanie  drugie.  
§ 2. (uchylony)  
Art. 236. W przypadkach określonych  w art. 233 i 234 organem właściwym do rozpatrzenia skargi jest organ upra w-
niony do wszczęcia postępowania lub organ, przed którym toczy się postępow anie, a w przypadkach określonych  
w art. 235 – organ właściwy do wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji albo do jej uchylenia lub 
zmiany.  
Art. 237. § 1. Organ właściwy do załatwienia skargi powinien załatwić skargę bez zbędnej zwłoki, nie późn iej jednak 
niż w  ciągu miesiąca.  
  
Dziennik  Ustaw  – 41 – Poz. 2096  
 
 § 2. Posłowie na Sejm, senatorowie i  radni, którzy wnieśli skargę we własnym imieniu albo przekazali do załatwienia 
skargę innej osoby, powinni być zawiadomieni o  sposobie załatwienia skargi, a  gdy jej załatwienie wymaga zebrania 
dowodów, informacji lub wyjaśnień – także o  stanie rozpatrzenia skargi, najpóźniej w  terminie czternastu dni od dnia jej 
wniesienia albo przekazania.  
§ 3. O sposobie załatwienia skargi zawiadamia się skarżącego.  
§ 4. W razie niezałatwienia skargi w terminie określonym  w § 1 stosuje się przepisy  art. 36–38. 
Art. 238. § 1. Zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi powinno zawierać: oznaczenie organu, od którego p o-
chodzi,  wskazanie, w jaki sposób skarga została załatwiona, oraz podpis z podaniem imi enia, nazwiska i stanowiska słu ż-
bowego  osoby upoważnionej do załatwienia skargi lub, jeżeli zawiadomienie sporządzone zostało w formie dokumentu  
elektronicznego, powinno być opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Zawiadomienie o odmownym  zała-
twieniu skargi powinno zawierać ponadto uzasadnienie faktyczne i prawne oraz pouczenie o treści art. 239.  
§ 2. W zawiadomieniu, o  którym mowa  w § 1, w  jednostkach organizacyjnych resortu obrony narodowej, Agencji 
Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego 
oraz Centralnego Biura Antykorupcyjnego można pominąć imię i  nazwisko osoby upoważnionej do z ałatwienia skargi.  
Art. 239. § 1. W  przypadku gdy skarga, w  wyniku jej rozpatrzenia, została uznana za bezzasadną i  jej bezzasadność 
wykazano w  odpowiedzi na skargę, a  skarżący ponowił skargę bez wskazania nowych okoliczności – organ właściwy do jej 
rozpatrzenia może podtrz ymać swoje poprzednie stanowisko z  odpowiednią adnotacją w  aktach sprawy – bez zawiad amia-
nia skarżącego.  
§ 2. (uchylony)  
Art. 240. Gdy skarga dotyczy sprawy, która nie podlega rozpatrzeniu według przepisów kodeksu (art.  3 § 1 i 2) albo 
nie należy do właściwości organów administracji publicznej, przepisy  art. 233–239 stosuje się odpowiednio , z zastrzeż e-
niem, że w  miejsce pozostałych przepisów kodeksu stosuje się przepisy postępowania właściwego dla danej sprawy.  
Rozdział 3  
Wnioski  
Art. 241. Przedmiotem wniosku mogą być w  szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocni enia praworzą d-
ności , usprawnienia pracy i  zapobiegania nadużyciom, ochrony własności, le pszego zaspokajania potrzeb ludności.  
Art. 242. § 1. Wnioski składa się do organów właściwych ze względu na przedmiot wniosku.  
§ 2. Wnioski w  sprawach dotyczących zadań organizacji społec znych składa się do org anów tych organizacji.  
Art. 243. Jeżeli organ, który otrzymał wniosek, nie jest właściwy do jego rozpatrzenia, obowiązany jest w  ciągu 
siedmiu dni przekazać go właściwemu organowi. O  przekazaniu wniosku zawiad amia się równocześnie wn ioskodawcę.  
Art. 244. § 1. W  sprawie terminu załatwiania wniosków stosuje się przepis  art. 237 § 1. 
§ 2. O sposobie załatwienia wniosku zawiadamia się równocześnie wnioskodawcę.  
Art. 245. W razie niemożności załatwienia wniosku w  terminie określonym  w art. 244 właściwy organ obowiązany 
jest w  tym terminie zawiadomić wnioskodawcę o  czynnościach podjętych w  celu rozpatrzenia wniosku oraz o przewidyw a-
nym terminie załatwienia wniosku.  
Art. 246. § 1. Wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia wniosku sł uży prawo wni esienia skargi 
w trybie określonym w  rozdziale 2  niniejszego działu.  
§ 2. Wnioskodawcy służy prawo wniesienia skargi w  przypadku niezałatwienia wniosku w  terminie określonym  
w art. 244 albo  wskazanym w  zawiadomieniu (art. 245).  
Art. 247. Do wn iosków stosuje się odpowiednio przepisy  art. 230, 237  § 2 i art. 238. 
Rozdział 4  
Udział prasy i  organizacji społecznych  
Art. 248. § 1. Skargi i  wnioski przekazane przez redakcje prasowe, radiowe i  telewizyjne do organów właściwych 
w myśl  art. 228–230 i 242 podlegają rozpatrzeniu i  załatwieniu w  trybie określonym w  przepisach rozdziałów 2 i 3 ninie j-
szego działu.  
  
Dziennik  Ustaw  – 42 – Poz. 2096  
 
 § 2. Właściwy organ zawiadamia w  przepisanym terminie o  sposobie załatwienia skargi lub wniosku albo o  ich prz e-
kazaniu innemu organowi w  celu załatwienia również reda kcję, jeżeli zażądała takiego zawiadomienia.  
Art. 249. Przepis  art. 248 stosuje się odpowiednio do skarg i  wniosków przekazanych przez organizacje społeczne do 
organów właściwych w  myśl  art. 228–230 oraz art.  242. 
Art. 250. (uchylony)  
Art. 251. Przepisy  art. 237 § 4 oraz art.  245 i 246 stosuje się odpowiednio do redakcji prasowej, która opublikowała 
i przesłała do właściwego organu administracji publicznej artykuł, notatkę lub inną wiadomość, w  trybie przewidzianym 
w niniejs zym rozdziale.  
Art. 252. (uchylony)  
Rozdział 5  
Przyjmowanie skarg i  wniosków  
Art. 253. § 1. Organy państwowe, organy samorządu terytorialnego i  inne organy samorządowe oraz organy organ i-
zacji społecznych obowiązane są przyjmować obywateli w  sprawach skarg i wniosków w  ustalonych przez siebie dniach 
i godzinach.  
§ 2. Kierownicy organów wymienionych  w § 1 lub  wyznaczeni przez nich zastępcy ob owiązani są przyjmować ob y-
wateli w  sprawach skarg i  wniosków co najmniej raz w  tygodniu.  
§ 3. Dni i  godziny przyjęć pow inny być dostosowane do potrzeb ludności, przy czym prz ynajmniej raz w  tygodniu 
przyjęcia powinny się odbywać w  ustalonym dniu po godz inach pracy.  
§ 4. Informacja o  dniach i  godzinach przyjęć powinna być wywieszona na widocznym miejscu w  siedzibie danej je d-
nostki organizacyjnej oraz w  podporządkowanych jej jednostkach organizacyjnych.  
§ 5. Prezes Rady Ministrów lub właściwy minister oraz naczelny organ organizacji sp ołecznej mogą ustalać sposób, 
dni i  godziny przyjmowania obywateli w  sprawach skarg i  wniosk ów przez podporządkowane im organy i  jednostki org a-
nizacyjne.  
Art. 254. Skargi i  wnioski składane i  przekazywane do organów państwowych, organów samorządu terytorialnego 
i innych organów samorządowych i  organów organizacji społecznych oraz związane z  nimi pisma i  inne dokumenty rej e-
struje się i  przechowuje w  sposób ułatwiający kontrolę przebiegu i  terminów zał atwiania poszczególnych skarg i wnios -
ków.  
Art. 255. (uchylony)  
Art. 256. Pracownik, który otrzymał skargę dotyczącą jego działalności, obowiązany jes t przekazać ją niezwłocznie 
swojemu przełożonemu służbowemu.  
Rozdział 6  
Nadzór i  kontrola  
Art. 257. Zwierzchni nadzór nad przyjmowaniem i  załatwianiem skarg i  wniosków składanych do s ądów sprawuje 
Krajowa Rada Sądownictwa, a  do innych organów i  jednostek o rganizacyjnych – Prezes Rady Ministrów.  
Art. 258. § 1. Nadzór i  kontrolę nad przyjmowaniem i  załatwianiem skarg i  wniosków sprawują:  
1) ministrowie – gdy chodzi o  skargi załatwiane przez ministerstwa i  inne jednostki organizacyjne bezpośrednio podległe  
ministrowi;  
2) właściwi rzeczowo ministrowie we współdziałaniu z  ministrem właściwym do spraw administracji publicznej – gdy 
chodzi o  skargi załatwiane przez organy administracji rządowej;  
3) terenowe organy administracji rządowej – gdy chodzi o  skargi załatw iane przez jednostki organizacyjne nadzorowane 
przez te organy;  
4) organy wyższego stopnia oraz właściwe organy naczelne – gdy chodzi o  skargi załatwiane przez pozostałe organy 
państwowe i  organy państwowych jednostek organizacyjnych;  
5) Prezes Rady Minist rów i  wojewodowie – gdy chodzi o  skargi załatwiane przez organy jednostek samorządu teryt o-
rialnego oraz samorządowe jednostki organ izacyjne.  
  
Dziennik  Ustaw  – 43 – Poz. 2096  
 
 § 2. Nadzór i  kontrolę nad przyjmowaniem i  załatwianiem skarg i  wniosków w  organach organizacji społecznych 
sprawuj ą statutowe organy nadzorcze tych organizacji oraz organy wyższego stopnia, zaś w  organach naczelnych tych 
organizacji – organ adm inistracji rządowej sprawujący nadzór nad działalnością danej organizacji.  
Art. 259. § 1. Organy, o  których mowa  w art. 258, dokonują okresowo, nie rzadziej niż raz na dwa lata, ocen przy j-
mowania i  załatwiania skarg i  wniosków przez organy i  jednostki o rganizacyjne poddane ich nadzorowi.  
§ 2. (uchylony)  
§ 3. W wyniku przeprowadzonych kontroli oraz ocen organy wymienione  w § 1 dążą do usunięcia przyczyn skarg 
oraz do pełnego wykorzystania wniosków w  celu polepszenia działalności poszczególnych organów i  innych państwowych 
jednostek organizacyjnych.  
Art. 260. (uchylony)  
DZIAŁ VIIIA  
Europejska współpraca administracyjna  
Art. 260a.  § 1. Organy administracji publicznej udzielają pomocy organom  innych państw członkowskich Unii Eur o-
pejskiej oraz organom administracji Unii  Europejskiej, jeżeli przepisy prawa Unii Europejskiej tak stanowią i na zasadach  
określonych w tych przepisach.  
§ 2. Organ administracji publicznej udziela pomocy z urzędu albo na  wniosek. Pomoc ta obejmuje w szczególności 
udostępnianie informacji o  okolicznościach faktycznych i prawnych oraz wykonywanie czynności  procesowych w ramach 
pomocy prawnej.  
§ 3. Właściwość or ganów w przedmiocie udzielenia pomocy ustala się na  podstawie przepisów kodeksu, jeżeli prz e-
pisy prawa Unii Europejskiej nie  stanowią inaczej.  
§ 4. Organ administracji publicznej udzielający pomocy zawiadamia o  udzieleniu pomocy podmiot, którego pomoc 
dotyczy, jeżeli przepisy szczególne  nie stanowią inaczej.  
Art. 260b. § 1. Wniosek o udzielenie pomocy podlega rozpatrzeniu, jeżeli  zawiera uzasadnienie i został sporządzony 
w języku urzędowym Unii  Europejskiej.  
§ 2. Jeżeli wniosek zawiera braki formalne, organ  administracji publicznej  wzywa organ wnioskujący do ich uzupe ł-
nienia w terminie czternastu dni od dnia  doręczenia wezwania.  
§ 3. Jeżeli organ wnioskujący nie uzupełni w terminie braków formalnych  lub brak jest podstaw prawnych do udzi e-
lenia pomocy, wniosek o udzielenie  pomocy nie podlega rozpatrzeniu i jest zwracany organowi wnioskującemu.  
§ 4. Rozpatrzenie wniosku następuje w terminie wynikającym z przepisów  prawa Unii Europejskiej, a jeżeli brak jest 
takiego terminu – bez zbędnej zwłoki.  
Art. 260c.  § 1. Organy administracji publicznej zwracają się o pomoc do  organów innych państw członkowskich Unii 
Europejskiej oraz organów  administracji Unii Europejskiej, jeżeli przepisy prawa Unii Europejskiej tak  stanowią i na zas a-
dach określonych w tych przepisa ch. 
§ 2. Wniosek o udzielenie pomocy zawiera uzasadnienie. Jeżeli wniosek jest  kierowany do organów administracji 
Unii Europejskiej, sporządza się go w języku  urzędowym Unii Europejskiej, a jeżeli jest kierowany do organów innego 
państwa  członkowskiego Uni i Europejskiej, tłumaczy się go na język uzgodniony przez  zainteresowane organy.  
Art. 260d.  Informacje między organami administracji publicznej są  przekazywane w szczególności drogą elektr o-
niczną.  
Art. 260e. Zasady ponoszenia kosztów udzielenia pomocy regu lują przepisy  prawa Unii Europejskiej. W przypadku 
braku takich przepisów organ administracji  publicznej ponosi koszty swojego działania.  
Art. 260f. Przepisy niniejszego działu stosuje się także w odniesieniu do  organów państw członkowskich Europe j-
skiego P orozumienia o Wolnym Handlu  (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym oraz Konfeder a-
cji Szwajcarskiej, jeżeli przepisy prawa Unii Europejskiej znajdują zastosowanie do  tych państw.  
Art. 260g. Przepisów niniejszego działu nie stosuje się, jeż eli przepisy prawa  Unii Europejskiej lub przepisy szcz e-
gólne dotyczące europejskiej współpracy  administracyjnej stanowią inaczej.  
  
Dziennik  Ustaw  – 44 – Poz. 2096  
 
 DZIAŁ  IX 
Opłaty i  koszty postępowania  
Art. 261. § 1. Jeżeli strona nie wpłaciła należności tytułem opłat i  kosztów postępowani a, które zgodnie z  przepisami 
powinny być uiszczone z  góry, organ administracji publicznej prowadzący postępowanie wyznaczy jej termin do wniesi e-
nia tych należności. Termin ten nie może być krótszy niż siedem dni, a  dłuższy niż czternaście dni.  
§ 2. Jeżeli  w wyznaczonym terminie należności nie zostaną uiszczone, podanie podlega zwrotowi lub czynność uz a-
leżniona od opłaty zostanie zaniechana.  
§ 3. Na postanowienie w  sprawie zwrotu podania służy zażalenie.  
§ 4. Organ powinien jednak załatwić podanie mimo nieu iszczenia należności:  
1) jeżeli za niezwłocznym załatwieniem przemawiają względy społeczne lub wzgląd na ważny interes strony;  
2) jeżeli wniesienie podania stanowi czynność, dla której jest ustanowiony termin zawity;  
3) jeżeli podanie wniosła osoba zamieszkała za granicą.  
Art. 262. § 1. Stronę obciążają te koszty postępowania, które:  
1) wynikły z  winy strony;  
2) zostały poniesione w  interesie lub na żądanie strony, a  nie wynikają z  ustaw owego obowiązku organów prowadzących 
postępowanie.  
§ 2. W uzasadnionych przypadkach organ administracji publicznej może zażąda ć od strony złożenia zaliczki w okreś -
lonej wysokości na pokrycie kosztów postępowania.  
Art. 263. § 1. Do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności  świadków i biegłych oraz stron 
w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty  spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism  
urzędowych, a także koszty mediacji.  
§ 2. Organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inn e koszty bezpośrednio związane 
z rozstrzygnięciem sprawy.  
Art. 263a.  Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w  drodze rozporządzenia, wysokość wyn a-
grodzenia mediatora za prowadzenie  postępowania mediacyjnego oraz wydatki mediatora podl egające zwrotowi, biorąc  
pod uwagę rodzaj sprawy oraz sprawny przebieg mediacji, a także niezbędne  wydatki związane z prowadzeniem mediacji.  
Art. 264. § 1. Jednocześnie z  wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w  drodze p ostanowienia wys o-
kość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i  sposób ich uiszczenia.  
§ 1a. Jeżeli w sprawie została przeprowadzona mediacja, organ  administracji publicznej, niezwłocznie po doręczeniu 
protokołu z przebiegu  mediacji, wydaje post anowienie w sprawie ustalenia wysokości kosztów  mediacji.  
§ 2. Na postanowienie w  sprawie kosztów postępowania osobie zobowiązanej do ich poni esienia służy zażalenie.  
Art. 265. Wszelkie nieuiszczone w  terminie opłaty i  koszty postępowania oraz inne należno ści wynikłe z  tego post ę-
powania podlegają ściągnięciu w  trybie przepisów o  egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych.  
Art. 266. Pracownik organu administracji publicznej winny błędnego wezwania strony (art. 56  § 1) obowiązany jest do 
zwrotu wynikłyc h stąd kosztów. Orzekanie i  ściąganie należności od tego pracownika następuje w  trybie administracyjnym.  
Art. 267. W razie niewątpliwej niemożności poniesienia przez stronę opłat, kosztów i  należności zwi ązanych 
z tokiem postępowania organ administracji pu blicznej może ją zwolnić w  całości lub w  części od ponoszenia tych opłat, 
kosztów i  należności. Zwolnienie od opłat skarbowych następuje z  zachowaniem przepisów o  tych opłatach.  
DZIAŁ  X 
Przepisy końcowe  
Art. 268. (uchylony)  
Art. 268a.  Organ administracji publicznej może upoważniać, w formie  pisemnej, pracowników obsługujących ten  
organ do załatwiania spraw w jego  imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji  administracy j-
nych, postanowień, zaświadczeń, a także do poświadczania za  zgodność odpisów dokumentów przedstawionych przez 
stronę na potrzeby  prowadzonych postępowań z oryginałem.  
  
Dziennik  Ustaw  – 45 – Poz. 2096  
 
 Art. 269. Decyzje określone w  innych przepisach prawnych jako prawomocne uważa się za ostateczne, chyba że 
z przepisów tych wynika, iż dotyczą one taki ej decyzji, która została utrzymana w  mocy w  postępowaniu sądowym bądź 
też nie została zaskarżona w  tym postępowaniu z  powodu upływu terminu do wniesienia skargi.