DZIENNIK USTAW  
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ  
Warszawa, dnia  8 maja 2019  r. 
Poz. 850 
OBWIESZCZENIE  
MARSZAŁKA SEJMU RZEC ZYPOSPOLITEJ POLSKIE J 
z dnia 4 kwietnia 2019  r. 
w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o  pracowniczych programach  emerytalnych  
1. Na podstawie art. 16 ust.  1 zdanie pierwsze ustawy z  dnia 20  lipca 2000  r. o ogłaszaniu aktów normatywnych 
i niektórych innych aktów prawnych (Dz.  U. z 2017 r. poz. 1523  oraz z 2018 r. poz. 2243 ) ogłasza się w  załączniku do 
niniejszego obwieszczenia jednol ity tekst ust awy z  dnia 20  kwietnia 2004  r. o pracowniczych programach emerytalnych  
(Dz. U. z 2016 r. poz. 1449 ), z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:  
1) ustawą  z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o pracowniczych programach emerytalnych  (Dz. U. poz. 1091),  
2) ustawą z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o związkach zawodowych oraz niektórych innych ustaw  (Dz. U. 
poz. 1608),  
3) ustawą  z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej  (Dz. U. poz. 1629) , 
4) ustawą z dnia 4 październik a 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych  (Dz. U. poz. 2215)  
oraz zmian wynikających z  przepisów ogłoszonych przed dniem 2 kwietnia  2019 r.  
2. Podany w  załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity ustawy nie obejmuje : 
1) odnośnika nr 1 oraz  art. 2 –5 ustawy  z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o pracowniczych programach emeryta l-
nych  (Dz. U. poz. 1091), które stanowią:  
„1) Niniejsza ustawa wdraża dyrektywę Parlamentu Europejskiego i  Rady 2014/50/UE z  dnia 16  kwietnia 2014  r. 
w sprawie minim alnych wymogów służących zwiększeniu mobilności pracowników między państwami czło n-
kowskimi dzięki łatwiejszemu nabywaniu i  zachowywaniu uprawnień do dodatkowych emerytur (Dz.  Urz. 
UE L 128 z  30.04.2014, str.  1).” 
„Art. 2. 1. Umowy zakładowe przewidujące w dniu poprzedzającym dzień wejścia w  życie niniejszej ustawy 
dłuższy niż 3  lata staż pracy u  danego pracodawcy, uprawniający do uczestnictwa w  pracowniczym programie emer y-
talnym zostaną do dnia 31  grudnia 2018  r. dostosowane do art.  5 ust. 1c ustawy zmien ianej w  art. 1, w  brzmieniu 
nadanym niniejszą ustawą.  
2. Zmiana umów zakładowych, o  których mowa w  ust. 1, nie wymaga wydania decyzji administracyjnej przez 
organ nadzoru.  
3. Pracodawca jest obowiązany zgłosić do organu nadzoru informację o  zmianie w prowadzonym programie, 
o której mowa w  ust. 1, w terminie 30  dni od dnia jej dokonania.  
4. Organ nadzoru zawiadamia pracodawcę o  dokonaniu rejestracji zmian, o  których mowa w  ust. 1, w terminie 
30 dni od dnia zgłoszenia.  
Art. 3. 1. Od dnia 1  stycznia 201 9 r. postanowienia umów zakładowych sprzeczne z  art. 5 ust. 1c ustawy zmi e-
nianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, są nieważne.  
  
Dziennik  Ustaw  – 2 – Poz. 850 
 
2. W miejsce postanowień, o  których mowa w  ust. 1, stosuje się maksymalny dopuszczalny staż pracy, o  którym 
mowa w  art. 5 ust. 1c ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
Art. 4. 1. Organ nadzoru po dniu 31  stycznia 2019  r. dokona w  rejestrze pracowniczych programów emeryta l-
nych – w odniesieniu do pracodawców, którzy nie dopełnili obowiązku, o  którym mowa w  art. 2 ust. 3 niniejszej 
ustawy – adnotacji wprowadzającej maksymalną długość stażu pracy u  danego pracodawcy, zgodną z  art. 5 ust. 1c 
ustawy zmienianej w  art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.  
2. Organ nadzoru informuje pracodawcę o  dokonaniu adnotacji, o  której mowa w  ust. 1, w terminie 30  dni od 
dnia jej dokonania.  
Art. 5. Ustawa wchodzi w  życie z  dniem następującym po dniu ogłoszenia. ”; 
2) art. 20 i art. 23 ustawy  z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o związkach zawodowych oraz niektórych innych 
ustaw  (Dz. U. poz.  1608), które stanowią:  
„Art. 20. 1. Organizacje związkowe, których reprezentatywność została stwierdzona na podstawie orzeczenia s ą-
dowego, o  którym mowa w  art. 24117 § 2 lub art.  24125a § 5 ustawy zmienianej w  art. 2 w brzmieniu dotychczasowym, 
utrzymują tę reprezentatywność przez okres roku od dnia wejścia w  życie niniejszej ustawy.  
2. Sprawy dotyczące reprezentatywności zakładowych organizacji związkowych i  ponadzakładowych organizacji 
związkowych, wszczęte i  niezakońc zone przed dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy, ulegają umorzeniu z  mocy 
prawa z  dniem wejścia w  życie niniejszej ustawy. ” 
„Art. 23. Ustawa wchodzi w  życie z  dniem 1  stycznia 2019  r., z wyjątkiem art.  1 pkt 14 w  zakresie art.  253 ust. 6, 
który wchodzi w życie po upływie 12  miesięcy od dnia ogłoszenia. ”; 
3) art. 125 i art. 135 ustawy  z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej  (Dz. U. 
poz. 1629), które stanowią:  
„Art. 125. Przepisy ustawy stosuje się, jeżeli śmierć pr zedsiębiorcy nastąpiła po dniu poprzedzającym dzień wejścia  
w życie niniejszej ustawy. ” 
„Art. 135. Ustawa wchodzi w  życie po upływie 3  miesięcy od dnia ogłoszenia, z  wyjątkiem:  
1) art. 30, który wchodzi w  życie po upływie 6  miesięcy od dnia ogłoszenia;  
2) art. 122, który wchodzi w  życie z  dniem 1  października 2018  r.”; 
4) art. 133, art. 141 i art. 144 ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych  (Dz. U. 
poz. 2215), które stanowią:  
„Art. 133. 1. Przepisów ustawy nie stosuje się do podmiotu zatrudniającego, który w  terminie wskazanym w  art. 134 
ust. 1 prowadzi PPE oraz nalicza i  odprowadza składki podstawowe w  rozumieniu ustawy z  dnia 20  kwietnia 2004  r. 
o pracowniczych programach emerytalnych do PPE w  wysokości co najmniej 3,5% w ynagrodz enia w  rozumieniu 
art. 2 pkt 15 ustawy z  dnia 20  kwietnia 2004  r. o pracowniczych programach emerytalnych, jeżeli do PPE przystąpiło 
co najmniej 25% osób zatrudnionych w  danym podmiocie zatrudniającym.  
2. Przepisy ustawy stosuje się do podmiotu zat rudniającego, o  którym mowa w  ust. 1, począwszy od dnia:  
1) zawieszenia naliczania i  odprowadzania składek podstawowych do PPE w  okresie przekraczającym 90  dni; 
2) ograniczenia wysokości odprowadzanych składek podstawowych do PPE poniżej 3,5%  wynagrodzenia  w rozu-
mieniu art.  2 pkt 15 ustawy z  dnia 20  kwietnia 2004  r. o pracowniczych programach emerytalnych;  
3) likwidacji PPE;  
4) opóźnienia w  odprowadzaniu składek podstawowych do PPE przekraczającego 90  dni, które wynikło z  celowego 
działania podmiotu zatrudn iającego.  
3. Organ nadzoru, na wniosek PFR, przekazuje PFR informacje o  wystąpieniu z darzeń, o  których mowa w  ust. 2 
pkt 2 i 3.” 
„Art. 141. Przepis art.  13a ustawy zmienianej w  art. 123 stosuje się do umów zakładowych albo umów międz y-
zakładowych zawartych od dnia wejścia w  życie niniejszej ustawy.”  
  
Dziennik  Ustaw  – 3 – Poz. 850 
 
„Art. 144. Ustawa wchodzi w  życie z  dniem 1  stycznia 2019  r., z wyjątkiem:  
1) art. 124  pkt 4 lit. b, który wchodzi w  życie z  dniem 1  stycznia 2021  r.; 
2) art. 49  ust. 5 i 6, który wchodzi w  życie z  dniem 30 czerwca 2021  r.; 
3) art. 77  ust. 3 pkt 4, który wchodzi w  życie z  dniem 1  stycznia 2022  r.; 
4) art. 23  ust. 5 i 6, który wchodzi w  życie z  dniem 1  stycznia 2023  r.”. 
Marszałek Sejmu: M. Kuchciński  
 
 
 
 
  
Dziennik  Ustaw  – 4 – Poz. 850 
 
Załącznik do obwieszczenia Marszałka  Sejmu Rzeczypospolitej 
Polskiej  z dnia 4 kwietnia 2019  r. (poz. 850) 
USTAWA  
z dnia 20  kwietnia 2004  r. 
o pracowniczych programach emerytalnych1) 
Rozdział 1  
Przepisy ogólne  
Art. 1. Ustawa określa zasady tworzenia i  działania pracow niczych programów emerytalnych, w arunki, które powi n-
ny spełniać podmioty realizujące programy, oraz warunki uczestnictwa w  tych programach.  
Art. 2. 1.2) Użyte w  ustawie określenia oznaczają:  
1) program – program zakładowy albo program międzyzakładowy;  
2)3) pracownik – osobę zatrudnioną, w  pełnym lub niepełnym wymiarze czasu pracy, na podstawie umowy o  pracę, pow o-
łania, wyboru, mianowania, spółdzielczej umowy o  pracę, osobę zatrudnioną na podstawie umowy zawartej w  wyniku 
powołania lub wyboru do organu repre zentującego osobę prawną oraz członka rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub 
spółdzielni kółek rolniczych, a  jeżeli umowa zakładowa tak stanowi, także:  
a) osobę wykonującą pracę nakładczą, o  której mowa w  przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art.  303 
§ 1 ustawy z  dnia 26  czerwca 1974  r. – Kodeks pracy (Dz.  U. z 2018  r. poz.  917, z późn. zm.4)), lub  
b) osobę fizyczną wykonującą pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o  świad -
czenie  usług, do której zgodnie z  art. 750 u stawy z  dnia 23  kwietnia 1964  r. – Kodeks cywilny (Dz.  U. z 2018  r. 
poz. 1025, 1104,  1629,  2073  i 2244 oraz z 2019 r. poz. 80 ) stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, lub  
c) członka rady nadzorczej wynagradzanego z  tytułu pełnienia tej funkcji;  
3) zakład ubezpieczeń – zakład ubezpieczeń prowadzący działalność, o  której mowa w  dziale I  załącznika do ustawy 
z dnia 11  września 2015  r. o działalności ubezpieczeniowej i  reasekuracyjnej (Dz.  U. z 2019 r. poz. 381); 
4) fundusz inwestycyjny – fundusz inwest ycyjny otwarty lub specjalistyczny fundusz inwestycyjny otwarty w  rozumieniu 
ustawy z  dnia 27  maja 2004  r. o funduszach inwestycyjnych i  zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjn y-
mi (Dz.  U. z 2018 r. poz.  1355, 2215, 2243 i 2244) ; 
5) towarzystwo em erytalne – pracownicze towarzystwo emerytalne w  rozumieniu ust awy z  dnia 28  sierpnia 1997  r. 
o organizacji i  funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz.  U. z 2018 r. poz.  1906 i 2215 ); 
6) fundusz emerytalny – pracowniczy fundusz emerytalny w  rozumieniu ustaw y z dnia 28  sierpnia 1997  r. o organizacji 
i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych;  
7) instytucja finansowa – zakład ubezpieczeń, fundusz inwestycyjny lub zarządzający zagraniczny, który zarządza śro d-
kami gromadzonymi w  programie na podstawie umowy z  pracod awcą;  
8) instytucja finansowa prowadząca IKE – instytucję finansową prowadzącą IKE uczestnika w  rozumieniu ustawy z  dnia 
20 kwietnia 2004  r. o indywidualnych ko ntach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emeryta l-
nego ( Dz. U. z 2016 r. poz. 1776  oraz z 2018 r. poz. 2215 ); 
9) zarządzający – instytucję finansową lub fundusz emerytalny;  
                                                           
1) Niniejsza ustawa dokonuje w  zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy 2003/41/WE Parlamentu Europejskiego i  Rady z  dnia 
3 czerwca 2003  r. w sprawie działalności instytucji pracowniczych programów emerytalnych oraz nadzoru nad takimi instytucjami 
(Dz. Urz. UE  L 235 z  23.09.2003) oraz dyrektywy Rady 98/49/WE z  dnia 29  czerwca 1998  r. w sprawie ochrony uprawnień do  
dodatkowych świadczeń emerytalnych lub rentowych pracowników i  osób prowadzących działalność na własny rachunek prze-
mieszczających  się we Wsp ólnocie (Dz.  Urz. WE L 209 z  25.07.1998).  
 Dane dotyczące ogłoszenia aktów prawa Unii Europejskiej ogłoszonych przed dniem 1  maja 2004  r., zamieszczone w  niniejszej 
ustawie, dotyczą ogłoszenia tych aktów w  Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej – wydanie sp ecjalne.  
2) Oznaczenie ust. 1 nadane przez art. 123 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych  
(Dz. U. poz. 2215), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.  
3) W brzmieniu ustalonym przez art. 123 pkt 1 li t. b tiret pierwsze ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1000, 1076, 1608, 1629,  2215 , 2244, 
2245, 2377 i 2432.  
  
Dziennik  Ustaw  – 5 – Poz. 850 
 
10) konwersja – jednoczesne odkupienie jednostek uczestnictwa w  jednym funduszu i nwestycyjnym i  nabycie jednostek 
uczestnictwa w  innym funduszu inwestycyjnym z arządzanym przez to samo towarzystwo za środki pieniężne uzysk a-
ne z odkupienia jednostek uczestnictwa, pod warunkiem że jednostki odkupywane i  nabywane są r ejestrowane jako 
stanowiące środki uczestnika odpowiednio ze składki podstawowej lub dodatkowej;  
11) uczestnik – pracownika lub inną osobę, która przystąpiła do programu;  
12) osoba uprawniona – osobę wskazaną przez uczestnika w  deklaracji, która otrzyma środki z  programu w  przypadku 
jego śmierci, osobę, o  której mowa w  art. 832 §  2 ustawy z  dnia 23  kwiet nia 1964  r. – Kodeks cywilny, oraz spadk o-
biercę uczestnika;  
13) środki – środki finansowe gromadzone w  celu realizacji programu, inwestowane w  jednostki uczestnictwa funduszy 
inwestycyjnych, jednostki ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego działającego na  podstawie przepisów o  działa l-
ności ubezpi eczeniowej, jednostki rozrachunkowe funduszy emerytalnych albo jednostki wyo drębnione przez zarz ą-
dzającego zagranicznego – na rachunku uczestnika prowadz onym przez zarządzającego lub środki pieniężne na ra-
chunku u czestnika, prowadz onym na podstawie zakładowej umowy emerytalnej przez zarządzającego;  
14) organ nadzoru – Komisję Nadzoru Finansowego, o  której mowa w  ustawie z  dnia 21  lipca 2006  r. o nadzorze nad 
rynkiem finansowym ( Dz. U. z 2019 r. poz.  298 i 326 ); 
15) wynagrodzenie – podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i  rentowe uczestnika w  rozumieniu ustawy 
z dnia 13  października 1998  r. o systemie ubezpi eczeń społecznych ( Dz. U. z 2019 r. poz. 300 i 303 ), bez stosowania 
ograniczenia, o  którym mowa w  art. 19 ust. 1 tej ustawy;  
16) rachunek – zapis w  rejestrze uczestników funduszu inwestycyjnego, rachunek, na który są wpłacane składki do fund u-
szu emerytalnego, lub rachunek w  ubezpiecz eniowym funduszu kapitałowym prowadzony na zasadach określonych 
w ustawie, a  w zakresie nieuregulowanym w  ustawie – na zasadach określonych w  przepisach wł aściwych dla tych  
rejestrów i  rachunków;  
17) IKE – indywidualne konto emerytalne w  rozumieniu ustawy z  dnia 20  kwietnia 2004  r. o indywidualnych kontach 
emerytalnych ora z indywidualnych kontach z abezpie czenia emerytalnego;  
18) wypłata – dokonaną przez uczestnika lub osobę uprawnioną wypłatę gotówkową lub realizację przelewu środków 
zgromadzonych w  ramach programu na wskazany przez uczestnika lub tę osobę rachunek bankowy – na warunkach 
określonych w  umowie zakładowej, w  przypadku spełnienia warunków określonych w  ustawie;  
19)5)  wypłata transferowa – przekazanie środków na warunkach określonych w  ustawie do innego programu, na IKE 
uczestnika albo osoby uprawnionej, z  PPK z marłego uczestnika PPK, lub z  IKE uczestnika albo osoby uprawnionej 
do programu w  przypadkach i  na warunkach, o  których mowa w  przepisach o  pracowniczych planach kapitałowych 
i w przepisach o  indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego;  
20) zwrot – wycofanie środków zgromadzonych w  ramach programu w  przypadku jego likwidacji, jeżeli nie zachodzą 
przesłanki do wypłaty bądź wypłaty transferowej;  
21) dyspozycja – polecenie dokonania wypłaty albo wypłaty transfero wej składane przez uczestnika zarządzającemu;  
22) NIP – numer identyfikacji podatkowej nadany zgodnie z  przepisami o  zasadach ewidencji i  identyfikacji podatników 
i płatników;  
23) zagraniczny organ nadzoru – krajowe władze państwa członkowskiego Unii Eur opejskiej wyznaczone przez to  
państwo do wykonywania zadań związanych z  nadzorowaniem realizacji programu emerytalnego przez pracodawcę 
mającego si edzibę w  innym państwie członkowskim Unii Europejskiej;  
24) zarządzający zagraniczny – podmiot, niezależnie o d jego formy prawnej, mający swoją siedzibę na terytorium pa ń-
stwa członkowskiego Unii Europejskiej, podlegaj ący nadzorowi organu nadzoru tego państwa, którego przedmiotem 
działalności jest gromadzenie środków pieniężnych i  ich lokowanie, z  przeznaczeniem n a wypłatę uczestnikom  
programu emerytalnego po osiągnięci u przez nich wieku emerytalnego;  
25)6)  PPK – pracowniczy plan kapitałowy w  rozumieniu ustawy z  dnia 4  październik a 2018  r. o pracowniczych planach 
kapitałowych (Dz.  U. poz. 2215 ). 
2.7) Do osób, o  których mowa w  ust. 1 pkt 2 lit. a–c, przepisy ustawy o  stosunku pracy i  pracodawcy stosuje się o d-
powiednio.  
                                                           
5) W brzmieniu ustalonym przez art. 123 pkt 1 lit. b tiret drugie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
6) Dodany przez art. 123 p kt 1 lit. b tiret trzecie ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
7) Dodany przez art. 123 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 6 – Poz. 850 
 
Art. 3. Program jest tworzony w  celu gromadzenia środków uczestnika przeznaczonych do wypłaty.  
Art. 4. Osoba zatrudniona u  kilku pracodawców prowadz ących programy może w  tym samym czasie uczestniczyć 
w więcej niż jednym programie.  
Art. 5. 1.8) Prawo do uczestnictwa w  programie przysługuje pracownikowi, który jest zatrudniony u  danego prac o-
dawcy, nie krócej niż 3  miesiące, chyba że umowa zakładowa stanowi in aczej, z zastrze żeniem ust. 1c.  
1a. Do programu nie może przystąpić pracownik, który ukończył 70. rok życia.  
1b. Pracownik nie może ponownie przystąpić do tego programu, z  którego dokonał wypłaty jednorazowej albo wypł a-
ty pierwszej raty, w  przypa dku dokonywania wypłaty ratalnej. Ograniczenie określone w  zdaniu pierwszym nie dotyczy 
osób, które dokonały wypłaty jako osoby uprawnione.  
1c.9) Umowa zak ładowa nie mo że przewidywa ć dłuższego ni ż 3 lata sta żu pracy u danego pracodawcy, uprawniaj ące-
go do uczestnictwa w programie.  
2. W dniu złożenia wniosku o  zarejestrowanie programu prawo, o  którym mowa w  ust. 1, musi przysługiwać co na j-
mniej połowie pracowników zatrudnionych u  pracodawcy, kt óry tworzy program.  
3. Jeżeli pracodawca zatrudnia więcej niż pię ciuset pracowników, prawo, o  którym mowa w  ust. 1, musi przysługiwać 
co najmniej jednej trzeciej pracowników zatrudnionych u  pracodawcy, który tworzy program.  
4. Prawo do uczestnictwa w  programie przysługuje również osobie fizycznej prowadzącej działalność  gospodarczą, 
wspólnikowi spółki cywilnej, jawnej, spółki partnerskiej oraz komandytowo -akcyjnej i  komandytowej odpowiadającemu 
bez ograniczenia, który po dlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i  rentowym, jeżeli te osoby lub spółki 
prowadzą progra m dla swoich pracowników.  
5. Przepisy ustawy dotyczące pracowników stosuje się odpowiednio do osób, które są uczestnikami na podstawie 
ust. 4. 
6. Umowa zakładowa nie może przewidywać dla uczestnictwa pracowników w  programie żadnych innych warunków 
poza okr eślonymi ustawą.  
Art. 6. 1. Programy mogą być prowadzone w  jednej z  następujących form:  
1) funduszu emerytalnego;  
2) umowy o  wnoszenie przez pracodawcę składek pracowników do funduszu inwest ycyjnego;  
3) umowy grupowego ubezpieczenia na życie pracowników z  zakładem ubezpieczeń w  formie grupowego ubezpieczenia 
na życie z  ubezpieczeniowym funduszem kapit ałowym;  
4) zarządzania zagranicznego.  
2. Umowy, o  których mowa w  ust. 1 pkt  2, mogą być także zawierane przez pracodawcę z  różnymi funduszami inwest y-
cyjnymi  zarządzanymi przez to samo towarzystwo funduszy inwestycyjnych. W  przypadku takiej umowy pracownik ma 
prawo do zmiany funduszu inwestycyjnego lub podziału środków znajdujących się w  tych funduszach inwestycy jnych na 
warunkach określonych w  umowie zakładowej.  Konwersja między tymi fund uszami nie stanowi wypłaty transferowej.  
3. W przypadku otwarcia likwidacji jednego z  funduszy, w  którym są lokowane środki uczestnika na warunkach, 
o których mowa w  ust. 2, zarządzający jest obowiązany ni ezwłocznie powiadomić pr acodawcę o  otwarciu likwidacji fu n-
duszu. Powiadomienie p owinno zawierać informację o  firmie i  siedzibie likwidatora funduszu.  
4. Pracodawca obowiązany jest powiadomić uczestnika o  konieczności złożenia w  terminie 14  dni oświadczenia woli 
w przedmiocie zady sponowania środkami pieniężnymi uzysk anymi w  związku z  likwidacją funduszu.  
5. Uczestnik składa pracodawcy oświadczenie woli, o  którym mowa w  ust. 4, w terminie 14  dni od dnia powiadomi e-
nia, o  którym mowa w  ust. 4. 
6. Złożone oświadczenie woli, o  którym mo wa w  ust. 4, pracodawca niezwłocznie przekaz uje likwidatorowi.  
7. Likwidator obowiązany jest do przekazania środków pieniężnych uczestnika przyznanych w  postępowaniu likwid a-
cyjnym na nabycie jednostek uczestnictwa, zgodnie ze złożonym przez uczestnika oświ adczeniem woli.  
                                                           
8) Ze zmianą wprowadzoną przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o zmianie ustawy o pracowniczych programach 
emerytalnych  (Dz. U. poz. 1091), która weszła w życie z dniem 7 czerwca  2018 r.  
9) Dodany przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 8. 
  
Dziennik  Ustaw  – 7 – Poz. 850 
 
8. W przypadku niezłożenia przez uczestnika oświadczenia woli, o  którym mowa w  ust. 4, środki pieniężne przyznane 
uczestnikowi w  postępowaniu likwidacyjnym przekazywane są przez likwidatora, w  równych częściach, celem nabycia 
jednostek ucze stnictwa poz ostałych funduszy, w  których mogą być lokowane środki uczestnika.  
9. Jeżeli program jest prowadzony  w formie umowy grupowego ubezpieczenia na życie pracowników z  zakładem 
ubezpieczeń, o  której mowa w  ust. 1 pkt 3, umowa ta powinna przewidywać:  
1) niepotrącanie kosztów ochrony ubezpieczeniowej ze środków zgromadzonych w  ubezpieczeniowym funduszu kapit a-
łowym w  przypadku nieopłacenia składki ube zpieczenia na życie oraz zwi ązanego z  ryzykiem chorobowym i  wypa d-
kowym;  
2) przeznaczanie co najmniej 85% każdorazowej składki podstawowej na ubezpi eczeniowy fundusz kapitałowy oraz  
co najmniej 1% składki na pokrycie kosztów ochrony ubezpieczeniowej;  
3)10) pobieranie z  aktywów funduszu, o  którym mowa w  pkt 2, opłat związanych wyłącznie z  pokryciem kosztów, o któ-
rych mowa w  art. 13a ust.  3, i opłat z  tytułu zarządzania funduszem;  
4) otrzymanie przez uczestnika ochrony ubezpieczeniowej w  przypadku nieterminow ego przekazania składki ubezpi e-
czeniowej przez pracodawcę.  
10. Utrzymanie ochrony ubezpieczeniowej, o  której mowa w  ust. 9 pkt  4, obowiązuje przez okres co najmniej 45  dni od 
dnia wymagalności składki. Po tym terminie ochrona ubezpieczeniowa może ulec zawieszeniu pod warunkiem, że zakład 
ubezpieczeń przed dniem ustania ochrony ubezpieczeniowej przekaże prac odawcy informację o  fakcie jej zawieszenia.  
11. Zawieszenie ochrony ubezpieczeniowej, o  której mowa w  ust. 10, obowiązywać może przez okres nie dłuższy niż 
12 miesięcy, z  zastrzeżeniem ust.  12. 
12. W przypadku gdy pomiędzy pracodawcą a  reprezentacją pracow ników zostanie zawarte porozumienie, o  którym 
mowa w  art. 38 ust.  4, okres zawieszenia ochrony ubezpiecz eniowej, o  którym mowa w  ust. 10, może zostać przedłużony 
do końca okresu zawieszenia przekazywania składek określonego w  tym porozumieniu.  
13. Umowa, o  której mowa w  ust. 1 pkt  3, może przewidywać ubezpieczenie wypadkowe i  chorobowe, jeżeli jest ona 
uzupełnieniem ubezpieczenia na życie.  
14. Umowa, o  której mowa w  ust. 1 pkt  3, nie może przewidywać przeznaczania środków ze składki dodatkowej na 
koszty och rony ubezpieczeniowej.  
15. Jeżeli program jest prowadzony w  formie zarządzania zagranicznego:  
1) umowa z  zarządzającym zagranicznym lub statut funduszu nie może przewidy wać pokrycia ze składek ryzyk o  cha-
rakterze ubezpieczeniowym;  
2) wszystkie dokumenty ni ezbędne do prowadzenia programu przewidują gromadzenie środków uczestników na zas a-
dach określonych w  ustawie i  sporządzane są w  języku polskim.  
16. Do zarządzającego zagranicznego będącego zakładem ubezpieczeń stosuje się przepisy ust.  9–14. 
17. Do zarządz ającego zagranicznego posiadającego osobowość prawną, którego udzi ałowcem jest pracodawca,  stosuje  
się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące formy fu nduszu emerytalnego.  
Art. 7. 1. Prowadzenie przez pracodawcę jednocześnie więcej niż jednego programu jest  dopuszczalne w  przypadku:  
1) nabycia zakładu pracy w  całości lub jego zorganizowanej części albo nabycia akcji towarzystwa emerytalnego lub  
2) połączenia pracodawców prowadzących programy.  
2. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 1, w celu zaproponowania g romadzeni a środków w  jednym programie, w  ter-
minie  3 lat od dnia nabycia albo połączenia, pracodawca powinien zmienić umowę zakładową oraz:  
1) wypowiedzieć lub zmienić umowę z  instytucją finansową albo  
2) z połączonych towarzystw emerytalnych utworzyć jedno  towarzystwo i  doprowadzić do przejęcia funduszu emeryta l-
nego przez jedno z  towarzystw oraz dokonać likwid acji drugiego lub sprzedać akcje towarzystwa emerytalnego.  
3. Do zmiany umowy zakładowej w  przypadkach określonych w  ust. 2 stosuje się odp owiednio ar t. 41. 
4. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 1, nowy pracodawca wchodzi w  prawa i  obowiązki dotychczasowego prac o-
dawcy  wynikające z  umowy zakładowej. Przepis ma z astosowanie odpowiednio, jeżeli program jest prowadzony przez 
jednego z  łączących się pracod awców lub przez pracodawcę, którego zakład pracy lub jego zorganizowana część została 
nabyta.  
                                                           
10) W brzmieniu ustalonym przez art. 123 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 8 – Poz. 850 
 
Art. 8. 1. Zarządzający ewidencjonuje wszystkie wpłacone składki, przyjęte i  dokonane wypłaty transferowe, wypłatę 
oraz inne operacje na rachunku. Przed dokonanie m wypłaty transf erowej zarządzający sporządza informację dotyczącą 
uczestnika programu, który złożył dyspozycję wypłaty transferowej. Informację tę z arządzający sporządza również w  przy-
padku złożenia przez uczestnika dyspozycji wypłaty albo przeniesienia ś rodków będ ących następstwem zmiany formy 
programu lub podmiotu zarządzającego.  
2. Informacja, o  której mowa w  ust. 1, zawiera:  
1) numer wpisu programu do rejestru;  
2) dane identyfikujące uczestnika: pierwsze imię, nazwisko, datę urodzenia, adres zamieszkania oraz numer PESEL albo 
numer paszportu bądź innego dokumentu p otwierdzającego tożsamość w  przypadku osób nieposiadających obywate l-
stwa po lskiego;  
3) dane identyfikujące pracodawcę: nazwę, numer REGON, NIP, adres siedziby i  adres do korespondenc ji; 
4) dane identyfikujące zarządzającego, który sporządza informację: nazwę, numer R EGON, NIP, adres siedziby i  adres 
do korespondencji;  
5) wysokość wpłat w  ciągu każdego roku kalendarzowego z  podziałem na wpłaty z  tytułu składki po dstawowej i  doda t-
kowej;  
6) wysokość i  daty wypłat transferowych przyjętych przez zarządzającego oraz dane identyfikujące zarządzającego lub 
nazwę instytucji finansowej prowadzącej IKE, d okonujących tych wypłat transferowych;  
7) wysokość i  datę dokonywanej wypłaty transferowej or az dane identyfikujące zarz ądzającego lub nazwę instytucji 
finansowej prowadzącej IKE, do których dokonyw ana jest wypłata transferowa;  
8) sumę wpłaconych po dniu 31  maja 2004  r. składek podstawowych – w przypadku gdy wypłata transferowa jest dok o-
nywana na IKE;  
8a) aktualną wartość środków pochodzących z  wpłat na IKE – w przypadku gdy do programu przyjęto wypłatę transfer o-
wą z IKE uczestnika;  
9) datę sporządzenia informacji oraz imię, nazwisko, funkcję i  podpis osoby odpowi edzialnej za jej sporządzenie.  
3. Informację, o  której mowa w  ust. 1, zarządzający sporządza w  dwóch egzemplarzach.  
4. Zarządzający w  przypadku dokonywania wypłaty transferowej przekazuje wraz z  dokonaniem wypłaty transferowej 
odpowiednio następnemu zarządzającemu albo instytucji finansowej  prowadzącej IKE jeden egzemplarz informacji, o któ-
rej mowa w  ust. 1, i informacje uzyskane od wszystkich poprzednich zarządzających oraz od instytucji finansowych pr owadzą-
cych IKE uczestnika. Drugi egzemplarz informacji, o  której mowa w  ust. 1, zarządzają cy przekazuje uczestnikowi.  
5. W przypadku dokonywania wypłaty zarządzający przekazuje uczestnikowi informację, o  której mowa w  ust. 2 
pkt 1–6 i 9, oraz informację o  wysokości wypłaty.  
6. Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w  porozumieniu z  ministrem właśc iwym do spraw zabezpi e-
czenia społecznego, określi, w  drodze rozporządzenia, sposób sporządzania informacji, o  której mowa w  ust. 1, oraz tryb 
jej przekazywania, mając na względzie konieczność zapewnienia sprawnego przekazywania informacji.  
Art. 9. Określenie „program emerytalny” może być używane wyłącznie do określenia programów uregulowanych 
w niniejszej ustawie.  
Rozdział 2  
Tworzenie i  prowadzenie programu  
Art. 10. 1. Program tworzy się:  
1) przez zawarcie umowy zakładowej albo umowy międzyzakł adowej;  
2) następnie przez zawarcie umowy z  instytucją finansową, z  zastrzeżeniem art.  17 ust.  3, albo utworzenie towarzystwa 
emerytalnego i  funduszu emerytalnego albo nabycie przez pracodawcę akcji istniejącego towarzystwa emerytalnego;  
3) następnie przez  rejestrację programu przez organ nadzoru.  
2. Umowy nie mogą zawierać warunków uczestnictwa pracownika w  programie niezgo dnych z  przepisami ustawy.  
3. W przypadku gdy program ma być prowadzony w  formie zarządzania zagranicznego, warunkiem rejestracji pro-
gramu przez organ nadzoru jest również przekazanie temu o rganowi przez zagraniczny organ nadzoru informacji o  tym, że 
akceptuje on zarządzanie programem przez zarządzającego zagranicznego. Przepis stosuje się odpowiednio w  przypadku 
przejęcia przez zarządz ającego zagranicznego zarządzania programem już is tniejącym.  
  
Dziennik  Ustaw  – 9 – Poz. 850 
 
Art. 11. 1. Umowa zakładowa jest umową zawieraną przez pracodawcę z  reprezentacją pracown ików.  
2. Reprezentację pracowników tworzą wszystkie zakładowe organizacje związkowe dział ające u  danego pracodawcy.  
3. Jeżeli u  pracodawcy nie działa zakładowa organizacja związkowa, praco dawca zawiera umowę zakładową z  repre-
zentacją pracowników wyłonioną w  trybie przyjętym u  danego pracodawcy.  
4. Umocowanie reprezentacji pracowników wyłonionej w  trybie, o  którym mowa w  ust. 3, do podejmowania czynnoś -
ci przewidzianych przez ustawę wygasa po upływie 24  miesi ęcy od dnia wyłonienia reprezentacji.  
5. Umocowanie, o  którym mowa w  ust. 4, wygasa przed upływem 24  miesięcy od dnia w yłonienia reprezentacji 
w przypadku , gdy:  
1) co najmniej połowa osób wchodzących w  skład reprezentacji pracowników przestanie być pracownikami pracodawcy;  
2) u pracodawcy rozpocznie działalność zakładowa organizacja związkowa.  
6. W przypadku wygaśnięcia umocowania reprezentacji pracowników z przyczyn, o  których mowa w  ust. 4 i 5, dok o-
nuje się wyboru nowej reprezentacji pracowników w  trybie okr eślonym w  ust. 3. 
7. Pracodawca przedstawia reprezentacji pracowników ofertę utworzenia programu, która zawiera:  
1) projekt umowy zakładowej;  
2) ustalo ne w  umowie przedwstępnej warunki umowy z  instytucją finansową lub statut towarzystwa emerytalnego i  statut 
funduszu emerytalnego albo projekty tych stat utów; 
3) określenie okresu ważności oferty, nie krótszego niż 3  miesiące.  
8.11) Jeżeli w okresie 2 miesi ęcy od dnia przedstawienia przez pracodawcę reprezentacji pracowników oferty  utwo-
rzenia programu, o której mowa w ust. 7, nie dojdzie do zawarcia umowy zakładowej z powodu niemożności  uzgodnienia 
przez strony jej treści, pracodawca może zawrzeć umowę zakła dową z organizacjami związkowymi reprezentatywnymi  
w rozumieniu art. 253 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych (Dz. U.  z 201 9 r. poz. 263), 
z których każda zrzesza co najmniej 5% pracowników zatrudnionych  u pracodawcy. Przepis u st. 7 stosuje się odpowiednio.  
Art. 12. Spory ze stosunków prawnych powstałe między stronami umowy zakładowej rozstrzygają sądy powszechne 
właściwe dla siedziby pracodawcy.  
Art. 13. 1. Umowa zakładowa określa w  szczególności:  
1) formę programu wraz ze wska zaniem zarządzającego, który będzie gromadził środki i  zarządzał nimi na podstawie 
umowy z  pracodawcą lub na podstawie postanowień statutu funduszu emerytalnego;  
2) warunki i  tryb przystępowania do programu i  występowania z  niego;  
3) proponowane warunki gr omadzenia środków i  zarządzania nimi;  
4) warunki gromadzenia środków i  zarządzania nimi w  przypadku, o  którym mowa w  art. 17 ust.  3 i 4; 
5) przypadki i  warunki wypowiedzenia umowy między pracodawcą a  instytucją fina nsową albo warunki zbycia przez 
pracodawc ę wszystkich posiadanych przez niego akcji towarzystwa emerytalnego oraz warunki likwidacji tego tow a-
rzystwa;  
6) warunki, terminy i  sposób dokonania wypłaty, wypłaty transferowej oraz zwrotu;  
7) termin wskazania przez uczestnika rachunku, na który zarządza jący albo likwidator zarządzającego ma dokonać  
wypłaty transferowej w  przypadku likwidacji programu, ustalony zgodnie z  art. 41 ust.  5; 
8) przypadki i  warunki zmiany formy programu lub zarządzającego;  
9) wysokość składki podstawowej;  
10) minimalną wysokoś ć możliwej do zadeklarowania składki dodatkowej, jeżeli umowa zakładowa nie zakazuje dekl a-
rowania składki dodatkowej;  
11) sposób deklarowania składki dodatkowej przez uczestników oraz terminy naliczania i  potrącania tych składek przez 
pracodawcę w  celu prz elewu na rachunek uczestnika;  
                                                           
11) W brzmieniu ustalonym przez art. 10 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o związkach zawodowych oraz niektórych 
innych ustaw  (Dz. U. poz.  1608), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 10 – Poz. 850 
 
12) terminy naliczania oraz przelewu składki podstawowej na rachunek uczestnika;  
13) koszty i  opłaty obciążające uczestnika i  pracodawcę oraz warunki, o  ile są przew idziane, na jakich mogą one zostać 
obniżone bez konieczności zmiany umowy zakł adowej;  
14) warunki zmiany umowy zakładowej;  
15) warunki jednostronnego zawieszenia odprowadzania składek podstawowych oraz czasowego ograniczenia wysokości 
składek podstawowych przez pracodawcę, o  których mowa w  art. 38; 
16) okres wypowie dzenia umowy zakładowej przez pracodawcę, o  którym mowa w  art. 40 ust.  2 pkt  3; 
17) okres wypowiedzenia umowy zakładowej przez pracodawcę, o  którym mowa w  art. 40 ust.  2 pkt  4. 
1a.12) Umowa zakładowa może umożliwiać uczestnikowi wnoszenie składki dodatkowej  po ustaniu zatrudnienia u  praco-
dawcy . 
2. Jeżeli program jest prowadzony w  formie umowy o  wnoszenie przez pracodawcę składek pracowników do fund u-
szu inwestycyjnego, umowa zakładowa określa warunki konwersji w  przypadku zmiany funduszu w  ramach tego samego 
programu.  
Art. 13a.13) 1. Instytucja finansowa może pokrywać:  
1) koszty i  opłaty, o  których mowa w  ust. 2 i 3; 
2) koszty i  opłaty inne niż wymienione w  ust. 2 i 3, w wysokości nie wyższej niż 0,6% wartości zarządzanych środków 
w skali roku.  
2. Jeżeli progra m jest prowadzony w  formie umowy o  wnoszenie przez pracodawcę składek pracowników do fund u-
szu inwestycyjnego, z  aktywów funduszu inwestycyjnego mogą być pokrywane koszty i  opłaty, o  których mowa w  art. 50 
ust. 1–5 ustawy z  dnia 4  października 2018  r. o pracowniczych planach kapitałowych.  
3. Jeżeli program jest prowadzony w  formie umowy grupowego ubezpieczenia na  życie pracowników z zakładem 
ubezpieczeń, o  której mowa w  art. 6 ust. 1 pkt 3, z aktywów ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego mogą być pokr y-
wane  koszty i  opłaty, o  których mowa w  art. 50 ust. 1 pkt 1–4, 7 i  8 ustawy z  dnia 4  października 2018  r. o pracowniczych 
planach kapitałowych.  
Art. 14. 1. Pracodawcy w  celu realizacji programu na jednakowych warunkach mogą utworzyć pr ogram między -
zakładowy.  
2. Do utworzenia programu międzyzakładowego konieczne jest zawarcie umowy międzyz akładowej i  umowy 
z instytucją finansową wspólnej dla pracodawców, o  których mowa w  ust. 1. 
3.14) Do określenia treści umowy międzyzakładowej stosuje się odpowiednio przepisy ar t. 13 ust. 1 i 1a. 
Art. 15. 1. Umowa międzyzakładowa jest zawierana między reprezentacją pracodawców a  międz yzakładową repr e-
zentacją pracowników.  
2. Tryb wyłaniania oraz zmiany składu reprezentacji, o  których mowa w  ust. 1, określają w  formie pisemnej prac o-
dawcy i  reprezentacje pracowników powołane w  trybie art.  11. 
3. Oferta zawarcia umowy międzyzakładowej jest przedstawiana przez reprezentację prac odawców międzyzakład o-
wej reprezentacji pracowników.  
Art. 16. Reprezentacje, o  których mowa w  art. 15 ust.  1, mogą na wniosek nowego pracodawcy zg odzić się na jego 
przystąpienie do umowy międzyzakładowej.  
Art. 17. 1. Pracodawca zawiera umowę z  instytucją finansową, która określ a warunki gromadzenia środków i  zarzą-
dzania nimi. W  przypadku programu w  formie funduszu  emerytalnego warunki gromadzenia środków i  zarządzania nimi 
określa statut funduszu.  
2. W przypadku programu międzyzakładowego warunki gromadzenia środków i  zarządz ania nimi określa umowa  
zawarta przez reprezentację pracodawców z  instytucją finansową lub  statut funduszu emerytalnego.  
                                                           
12) Dodany przez art. 123 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
13) Dodany przez art. 123 pkt 4  ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
14) W brzmieniu ustalonym przez art. 123 pkt 5 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 11 – Poz. 850 
 
3. W przypadku gdy zakład ubezpieczeń jest jednocześnie pracodawcą tworzącym program i  zarządzającym tym pr o-
gramem, nie zawiera się umowy, o  której mowa w  ust. 1; waru nki gromadzenia środków i  zarządzania nimi określa umowa 
zakładowa.  
4. W przypadku gdy towarzystwo funduszy inwestycyjnych jest jednocześnie  pracodawcą tworzącym program i  orga-
nem zarządzającego tym programem, nie zawiera się umowy, o  której mowa w  ust. 1; warunki gromadzenia środków i  za-
rządzania nimi określa um owa zakładowa.  
5. Umowa z  instytucją finansową lub statut funduszu emerytalnego nie może przewidywać żadnych kosztów obciąż a-
jących uczestnika w  przypadku dokonania wypłaty, wypłaty transferowej, wpłaty środków z  tytułu dokonywanej wypłaty 
transferowej lub zwrotu.  
Art. 18. 1. Przystąpienie pracownika do programu na warunkach określonych w  umowie zakład owej następuje na 
podstawie pisemnej deklaracji o  przystąpieniu do programu, zwanej d alej „deklaracją”, po upływie jednego miesiąca od jej 
złożenia, chyba że p racodawca p otwierdzi na piśmie przystąpienie do programu w  terminie wcześniejszym.  
2. Deklaracja zawiera oświadczenie pracownika, że otrzymał kopię umowy zakładowej i  zapoznał się z  jej treścią,  
akceptuje jej warunki, oraz może zawierać rozrządzenie na w ypadek śmierci pracownika.  
3. W przypadku gdy umowa zakładowa nie zakazuje wnoszenia składki dodatkowej, a  uczestnik zadeklarował jej 
wnoszenie, deklaracja zawiera również wysokość deklarow anej składki dodatkowej oraz upoważnienie dla pracodawcy do 
jej naliczania i  potrącania z  wynagrodzenia oraz dokonania jej przelewu na rachunek uczestnika.  
4. Pracodawca przyjmuje deklarację i  pisemnie potwierdza uczestnikowi jej przyjęcie.  
5. Jeżeli pracownikowi nie przysługuje prawo do uczestnictwa w  programie, praco dawca zwraca deklarację wraz 
z pisemnym uzasadnieniem odmowy jej przyjęcia. Zwrócenie deklaracji powinno nastąpić nie później niż w  terminie  
jednego miesiąca od dnia jej zł ożenia przez pracownika.  
6. W przypadku zamiaru dokonania transferu środków zgromad zonych przez uczestnika na IKE do programu, prac o-
dawca, na żądanie uczestnika, wydaje mu potwierdzenie przyst ąpienia do programu emerytalnego.  
7. Potwierdzenie przystąpienia do programu powinno zawierać dane, o  których mowa w  art. 8 ust.  2 pkt  2, oraz nazw ę 
pracodawcy prowadzącego program, nazwę zarządzającego programem oraz numer rachunku, na który należy dokonać 
wypłaty transferowej.  
8. W sprawach odmowy przyjęcia deklaracji i  roszczeń między uczestnikiem programu a  pracodawcą orzekają sądy 
pracy właściwe  dla siedziby pracodawcy.  
Art. 18a. Pracodawca jest obowiązany udostępniać dane zawarte w  deklaracjach na wniosek admin istracyjnego org a-
nu egzekucyjnego, wymienionego w  art. 19 ustawy z  dnia 17  czerwca 1966  r. o postępowaniu egzekucyjnym w  admini -
stracji ( Dz. U. z 2018 r. poz.  1314, z późn. zm.15)) oraz centralnego biura łącznikowego, o  którym mowa w  art. 9 ustawy 
z dnia 11  października 2013  r. o wzajemnej pomocy przy dochodzeniu podatków, należności celnych i  innych nale żności 
pieniężnych (Dz.  U. z 2018 r. poz. 425). 
Art. 19. 1. Umowa zakładowa może przewidywać dobrowolne wnoszenie do funduszu emerytalnego przez uczestnika 
akcji uzyskanych przez członka tego funduszu emerytalnego, nieodpła tnie lub na warunkach preferencyjnych, w  nastę p-
stwie prywatyzacji prac odawcy.  
2. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 1, umowa zakładowa określa terminy i  warunki wnoszenia akcji na rachunek 
ilościowy w  funduszu emerytalnym oraz warunki prow adzenia tych rachunków. Uczestnik określa w  deklaracji, wynikającą 
z umowy zakład owej, l iczbę akcji pracodawcy, którą wniesie na swój rachunek.  
Art. 20. 1. W sprawach dotyczących programu uczestnik składa pisemne oświadczenie woli prac odawcy lub za jego 
pośrednictwem.  
2. Uczestnik jest obowiązany informować pracodawcę o  każdorazowej zmianie a dresu do korespondencji oraz da-
nych, o  których mowa w  art. 8 ust.  2 pkt  2. 
3. Przepisy ust.  1 i 2 stosuje się odpowiednio po ustaniu zatrudnienia.  
4. W przypadku połączenia, podziału, zbycia zakładu pracy w  całości albo jego zorganiz owanej części, uczestn ik 
składa oświadczenia woli za pośrednictwem nowego pracoda wcy. 
                                                           
15) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1356, 1499, 1629, 2192, 2193 i 2432.  
  
Dziennik  Ustaw  – 12 – Poz. 850 
 
5. W przypadku likwidacji zakładu pracy uczestnik składa oświadczenia woli za pośredni ctwem likwidatora, a  po  
zakończeniu likwidacji bezpośrednio zarządzającemu.  
6. W przypadku upadłości prac odawcy uczestnik składa oświadczenia woli bezpośrednio zarządzającemu. Syndyk 
jest obowiązany do powiadomienia uczestników programu o  sposobie składania oświadczenia woli w  sprawach dotycz ą-
cych programu w  związku z  upadłością pracodawcy, w  terminie 45  dni od dnia ogłoszenia upadłości.  
7. W sprawach dotyczących programu pracodawca nie może być pełnomocnikiem uczestn ika. 
Art. 21. 1. Umowy tworzące program obowiązują od dnia rejestracji programu.  
2. Zmiana umów następuje w  trybie właściwym do zawarcia danej um owy.  
Art. 22. 1.16) Pracodawca jest obowi ązany do przekazywania pracownikom w sposób zrozumia ły, na pi śmie, w post a-
ci papierowej lub elektronicznej informacji o warunkach funkcjonowania programu.  
2. Informacja powinna zawierać w  szczególności:  
1) formę programu wraz ze wskazaniem zarządzającego;  
2) określenie wysokości składki podstawowej;  
3) określenie sumy składek dodatkowych, o  której mowa w  art. 25 ust.  4; 
4) stwierdzenie, że zawiera jedynie omówienie warunków programu, a  podstawą fun kcjonowania prog ramu jest umowa 
zakładowa;  
5) minimalną i  maksymalną wysokość możliwej do zadeklarowania miesięcznej składki dodatkowej oraz sposób jej 
deklarowania;  
6) wskazanie właściwych przepisów podatkowych dotyczących gromadzonych śro dków;  
7) omówienie:  
a) zasad wypłaty, wypłaty transferowej i  zwrotu zgromadzonych na rachunku uczestnika środków,  
b) trybu zmiany deklaracji, konsekwencji, w  tym finansowych, tych zmian i  warunków odstąpienia uczestnika od 
programu,  
c) praw osoby uprawnionej w  przypadku śmierci uczest nika,  
d) przypadków, w  których następuje likwidacja programu, oraz konsekwencji z  tego wynikających,  
e) możliwości zadysponowania przez uczestnika prawami do zgromadzonych środków.  
3. Zarządzający jest obowiązany do niezwłocznego przekazywania pracodawcy i nformacji wskazującej przepisy pra-
wa powszechnie obowiązującego zawierające zmiany w  zakresie, o  którym mowa w  ust. 2 pkt  7. 
4. Pracodawca jest obowiązany do aktualizowania informacji dotyczących zasad funkcj onowania programu, nie-
zwłocznie po ich uzyskan iu. 
5. Pracodawca jest obowiązany do wyróżnienia w  informacji, o  której mowa w  ust. 2, zmian, jakie zaszły w  zakresie 
objętym tą informacją w  okresie 12  miesięcy poprzedzaj ących datę dokonania aktualizacji.  
6. Pracodawca jest dodatkowo obowiązany przekazać  uczestnikowi pisemną informację o  warunkach wypłaty śro d-
ków gromadzonych w  programie:  
1) w pierwszym kwartale roku kalendarzowego, w  którym uczestnik ten ukończy 60  lat, lub  
2) w ciągu 30  dni od dnia ustania stosunku pracy z  powodu uzyskania wcześniejszyc h uprawnień emerytalnych.  
 Art. 22a.17) 1. Na wniosek uczestnika programu, jednak nie cz ęściej ni ż raz w roku, pracodawca niezw łocznie udzi e-
la uczestnikowi na pi śmie, w postaci papierowej lub elektronicznej, informacji o skutkach prawnych ustania zatrudnien ia 
uczestnika w odniesieniu do środków gromadzonych na jego rachunku. Informacja ta powinna by ć sporz ądzona z u życiem 
jasnego, zwi ęzłego i zrozumia łego j ęzyka.  
                                                           
16) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnośniku 8. 
17) Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnośniku 8. 
  
Dziennik  Ustaw  – 13 – Poz. 850 
 
2. Informacja, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególno ści:  
1) warunki nabycia prawa do wy płaty, wyp łaty transferowej i zwrotu zgromadzonych na rachunku uczestnika środków;  
2) warto ść zgromadzonych na rachunku uczestnika środków, na dzie ń sporz ądzenia informacji;  
3) informacj ę o tym, że w przypadku ustania zatrudnienia u pracodawcy prowadz ącego program lub likwidacji programu 
środki zgromadzone na rachunku pozostaj ą na rachunku i s ą inwestowane w instytucji finansowej, na zasadach anal o-
gicznych jak w przypadku pozosta łych uczestników programu;  
4) pouczenie, że w przypadku dokonania zwrotu uczestnik powinien rozważyć zasięgnięcie porady w sprawie zainwestow a-
nia środków zgromadzonych na rachunku uczestnika, w celu uzyskania dodatkowego świadczenia emerytalnego.   
3. Na wniosek by łego pracownika, jednak nie cz ęściej ni ż raz w roku, pracodawca prowadz ący program niezw łocznie 
udziela by łemu pracownikowi na pi śmie, w postaci papierowej lub elektronicznej, informacji, sporz ądzonej z u życiem 
jasnego, zwi ęzłego i zrozumia łego j ęzyka na temat:  
1) warto ści zgromadzonych na rach unku by łego pracownika środków;  
2) stosowania takich samych zasad co do środków zgromadzonych na rachunku wobec wszystkich uczestników programu.  
4. Osobom uprawnionym do otrzymania środków zgromadzonych przez uczestnika programu w przypadku jego 
śmierci, które zamierzaj ą otrzyma ć wypłatę środków, o których mowa w ust. 1, pracodawca zmar łego uczestnika programu 
udost ępnia informacje na zasadach okre ślonych w ust. 3.  
5. Zarz ądzający niezw łocznie przekazuje pracodawcy na jego wniosek informacje okre ślone w u st. 2 pkt 2 oraz ust. 3 
pkt 1.  
Art. 23. 1. Pracodawca jest obowiązany do przekazywania organowi nadzoru rocznej informacji d otyczącej realizacji 
prowadzonego programu.  
2. Roczna informacja, o  której mowa w  ust. 1, jest przekazywana do dnia 1  marca za rok p oprzedni.  
3. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w  drodze rozporządz enia, zakres rocznej  infor-
macji dotyczącej realizacji prowadzonego programu oraz tryb jej przekazywania organowi nadzoru, mając na względzie 
potrzebę dysponowani a koniec znymi danymi dotyczącymi realizacji programów przez ministra właściwego do spraw  
zabezpieczenia społecznego oraz organ nadzoru, a  także właściwą ochronę praw uczestn ików tych programów.  
Art. 24. 1. Składkę podstawową finansuje pracodawca.  
2. Kwota  wpłacanej składki podstawowej nie może przekroczyć 7% wynagrodzenia uczes tnika.  
3. Wysokość składki podstawowej ustala się:  
1) procentowo od wynagrodzenia albo  
2) w jednakowej kwocie dla wszystkich uczestników, albo  
3) procentowo od wynagrodzenia, z  okreś leniem maksymalnej kwotowej wysokości tej składki.  
4. Pracodawca nalicza i  odprowadza składkę podstawową:  
1) w odniesieniu do składników wynagrodzenia należnych za okresy nie dłuższe niż miesiąc – w terminie wypłaty tych 
składników obowiązującym u  pracodaw cy, i odprowadza je w  okresach miesięcznych;  
2) w odniesieniu do składników wynagrodzenia należnych za okresy dłuższe niż mi esiąc – w terminie wypłaty tych 
składników, i  odprowadza je również w  tym terminie.  
5. Składka podstawowa nie jest wliczana do wynag rodzenia stanowiącego podstawę ustal enia obowiązkowych skł a-
dek na ubezpieczenia społeczne.  
6. W przypadkach określonych w  ust. 3 pkt  1 i 3 wysokość składki podstawowej jest ustal ana od wynagrodzenia 
w jednakowym procencie dla wszystkich uczestników.  
Art. 25. 1. Uczestnik może zadeklarować składkę dodatkową, jeżeli umowa zakładowa tego nie z akazuje.  
2. Wysokość składki dodatkowej uczestnik określa w  deklaracji.  
3. Uczestnik może zmienić wysokość składki dodatkowej lub zrezygnować z  jej wnoszenia, ze skutkiem  na prz y-
szłość, w  formie zmiany deklaracji.  
  
Dziennik  Ustaw  – 14 – Poz. 850 
 
4. Suma składek dodatkowych wniesionych przez uczestnika do jednego programu w  ciągu roku kalendarzowego  
nie może przekroczyć kwoty odpowiadającej czteroipółkrotn ości przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięc z-
nego w  gospodarce narodowej na dany rok, określonego w  ustawie budżetowej, ustawie o  prowizorium budżetowym lub 
w ich projektach, jeżeli odpowiednie ustawy nie zostały uchwalone. W  przypadku gdy kwota ustalona w  sposób określony 
w zdaniu pierwszym będzie niższa od kwoty ogł oszonej w  poprzednim roku kalendarzowym, wówczas obowiązuje kwota 
ogłoszona w  poprzednim roku kalendarzowym.  
4a. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego ogłasza w  drodze obwieszczenia w  Dzienniku Urzęd o-
wym Rzeczyposp olitej Polskiej „Monitor Polski ” do końca roku kalendarzowego poprzedzającego rok, w  którym uczestnik 
będzie wnosił do programu składki dodatkowe, wysokość kwoty, o  której mowa w  ust. 4. 
5.18) Składka dodatkowa jest potrącana z  wynagrodzenia po jego opodatk owaniu. Jeżeli umowa zakładowa zawiera 
postanowienia, o  których mowa w  art. 13 ust. 1a, uczestnik, który nie jest już zatrudniony przez pracodawcę i  zadeklarował 
wnoszenie składki dodatkowej po ustaniu zatrudnienia u  tego pracodawcy, wnosi tę składkę bezpo średnio na swój rach u-
nek w  programie.  
6. Przepisu ust.  4 nie stosuje się do środków wniesionych w  ramach wypłaty transferowej.  
Art. 26. 1. Pracodawca jest obowiązany do terminowego i  prawidłowego:  
1) naliczania i  odprowadzania składek podstawowych;  
2) naliczania, potrącania i  odprowadzania składek dodatkowych.  
2. Składki są odprowadzane na rachunki prowadzone w  celu realizacji programu.  
Art. 27. W przypadku gdy ustało zatrudnienie uczestnika u  pracodawcy prowadzącego program lub nastąpiła likw i-
dacja program u, środki pozostają na rachunku uczestnika do czasu wypłaty, wypłaty transferowej lub zwrotu.  
Art. 28. W zakresie nieuregulowanym ustawą zasady zarządzania środkami zgromadzonymi na rachunkach:  
1) w funduszu emerytalnym określają przepisy o  organizacji i  funkcjonowaniu fund uszy emerytalnych;  
2) w funduszach inwestycyjnych określają przepisy o  funduszach inwestycyjnych i  zarządzaniu alternatywnymi fund u-
szami inwestycyjnymi;  
3) zakładów ubezpieczeń określają przepisy o  działalności ubezpieczeniowej.  
Rozdział  3 
Rejestracja programu  
Art. 29. 1. Program podlega rejestracji przez organ nadzoru.  
2. Organ nadzoru prowadzi rejestr programów.  
Art. 30. 1. Wniosek pracodawcy o  rejestrację programu zakładowego powinien zawierać dane pr acodawcy i  zarzą -
dzającego: nazwę (firmę), adres siedziby, numer REGON oraz adres do korespondencji.  
2. Do wniosku należy dołączyć:  
1) informację o  umocowaniu reprezentacji pracowników do zawarcia umowy zakład owej; 
2) zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o  braku zaległości w  opłac aniu składek na obowiązkowe ubezpi e-
czenia społeczne wystawione nie później niż trzy miesiące przed dniem złożenia wniosku;  
3) zaświadczenie urzędu skarbowego o  braku zaległości podatkowych wystawione nie później niż trzy miesiące przed 
dniem złożenia wniosku;  
4) umowę zakładową;  
5) umowę z  instytucją finansową albo statut funduszu emerytalnego;  
6) wzór deklaracji o  przystąpieniu do programu;  
7) oświadczenie pracodawcy, że warunki uczestnictwa w  programie nie naruszają prz episów art.  5 ust.  2 i 3; 
8) dokumenty potwierdzające dane pracodawcy, o  których mowa w  ust. 1. 
                                                           
18) W brzmieniu ustalonym przez art. 123 pkt 6 ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 15 – Poz. 850 
 
Art. 31. 1. Wniosek reprezentacji pracodawców o  rejestrację programu międzyzakładowego pow inien zawierać dane 
dotyczące każdego pracodawcy, o  których mowa w  art. 30 ust.  1. 
2. Do wniosku nale ży dołączyć:  
1) umowę międzyzakładową;  
2) dokument określający zasady wyłonienia reprezentacji pracodawców i  międzyzakł adowej reprezentacji pracowników;  
3) dokumenty potwierdzające umocowanie reprezentacji pracodawców i  międzyzakł adowej reprezentacji praco wników, 
wybranych zgodnie z  przewidzianym trybem, obejmujące dane tych osób: imię , nazwisko i  numer PESEL lub, w  przy-
padku  osób nieposiadających obywatelstwa polskiego – numer paszportu;  
4) umowę zawartą przez reprezentację pracodawców z  instytucją finanso wą lub statut funduszu emerytalnego;  
5) dotyczące każdego pracodawcy informacje i  dokumenty, o  których mowa w  art. 30 ust.  1 i ust. 2 pkt  1–3, 7 i  8; 
6) wzór deklaracji o  przystąpieniu do programu.  
3. Umowa międzyzakładowa z  dniem rejestracji programu międ zyzakładowego staje się umową zakładową. Stronami 
tej umowy są pracodawca i  reprezentacja pracowników, wyłoniona w  trybie, o  którym mowa w  art. 11. 
4. Umowa zawarta przez reprezentację pracodawców z  instytucją finansową z  dniem rej estracji programu między -
zakładowego staje się umową między reprezentowanym prac odawcą a  instytucją finansową.  
Art. 32. 1. Przystępując do zarejestrowanego programu międzyzakładowego, pracodawca składa w  organie nadzoru 
wniosek o  wpis pracodawcy przystępującego do programu międzyz akładowego do rejestru, podając numer programu międz y-
zakładowego  z rejestru programów oraz dane i  informacje, o  których mowa w  art. 30 ust.  1 i 2 pkt  2 i 3, dotyczące przyst ę-
pującego pracodawcy.  
2. Do wniosku, o  którym mowa w  ust. 1, dołącza się:  
1) umowę o przystąpieniu do umowy międzyzakładowej;  
2) umowę o  przystąpieniu pracodawcy do umowy zawartej przez reprezentację prac odawców z  instytucją finansową;  
3) oświadczenie pracodawcy, że warunki uczestnictwa w  programie nie naruszają prz episów art.  5 ust.  2 i 3; 
4) informacje o  umocowaniu reprezentacji pracowników do zawarcia umowy międz yzakładowej.  
3. Umowa o  przystąpieniu pracodawcy do programu międzyzakładowego wchodzi w  życie z  dniem wpisu do rejestru 
zmiany w  programie międzyzakładowym, o  której mowa w  ust. 1. 
4. Stronami umowy, o  której mowa w  ust. 2 pkt  1, są:  
1) przystępujący pracodawca i  reprezentacja jego pracowników wyłoniona w  trybie, o  którym mowa w  art. 11, oraz  
2) reprezentacja pracodawców i  międzyzakładowa reprezentacja pracowników.  
5. Przepis art. 31 ust.  3 stosuje się odpowiednio.  
Art. 33. 1. W  przypadku zmiany umowy zakładowej, o  której mowa w  art. 31 ust.  3, w trybie okr eślonym w  art. 11, 
pracodawca będący stroną tej umowy obowiązany jest złożyć do org anu nadzoru wniosek o  rejestrację progra mu zakład o-
wego, zgodnie z  art. 30. 
2. Z chwilą wpisu programu zakładowego, o  którym mowa w  ust. 1, do rejestru, organ na dzoru wykreśla z  rejestru 
adnotację o  udziale pracodawcy w  programie międzyzakład owym.  
Art. 34. 1. Wpis programu zakładowego do rejestru  programów obejmuje:  
1) zawarte we wniosku dane pracodawcy;  
2) zawarte we wniosku dane zarządzającego;  
3) warunki uczestnictwa w  programie zawarte w  umowie zakładowej albo w  umowie międzyzakładowej;  
4) formę programu;  
5) numer w  rejestrze programów.  
2. Wpis programu międzyzakładowego do rejestru programów obejmuje dane wszystkich pracodawców tworzących 
ten program.  
  
Dziennik  Ustaw  – 16 – Poz. 850 
 
3. Pracodawca jest obowiązany zgłosić do rejestru programów wszelkie zmiany danych, o  których mowa w  ust. 1 
pkt 1, w terminie 30  dni od zaistnie nia tych zmian.  
4. Pracodawca jest obowiązany zgłosić do rejestru programów wszelkie zmiany danych, o  których mowa w  ust. 1 
pkt 2, w terminie 30  dni od otrzymania od zarządzającego info rmacji o  tych zmianach.  
5. Organ nadzoru zawiadamia pracodawcę o  dokona niu rejestracji zmian, o  których mowa w  ust. 3 i 4, w  terminie 
30 dni od dnia zgłoszenia.  
6. Pracodawca składa do organu nadzoru wniosek o  wpis zmian do rejestru w  zakresie okr eślonym w  ust. 1 pkt  3 i 4 
w terminie 14  dni od dnia ich zaistnienia. Zmiana umo wy z akładowej wchodzi w  życie od dnia wpisu do rejestru.  
7. Zmiana umowy zakładowej spowodowana zmianą statutu funduszu inwestycyjnego lub statutu funduszu emeryta l-
nego obowiązuje z  chwilą wpisu zmian do rejestru, nie wcz eśniej niż z  chwilą wejścia w  życie  zmian statutu. Wniosek 
o dokonanie rejestracji takiej zmiany umowy zakładowej może być złożony przed wejściem w  życie zmian statutu.  
8. Jeżeli zmiany w  rejestrze programów zostały dokonane w  zakresie określonym w  ust. 1 pkt  3 i 4, pracodawca jest 
obowiąza ny do przekazania uczestnikom zmian w  umowie z akładowej.  
Art. 35. 1. Jeżeli wniosek o  rejestrację programu nie spełnia warunków wynikających z  przepisów ustawy, organ na d-
zoru jest obowiązany w  terminie 1  miesiąca wezwać pracodawcę albo reprezentację pracod awców, o  której mowa w  art. 15 
ust. 1, do usunięcia nieprawidłow ości, wyznaczając w  tym celu odpowiedni termin, nie krótszy niż trzy tygodnie.  
2. Organ nadzoru odmawia rejestracji programu w  przypadku:  
1) gdy w  wyznaczonym przez niego terminie nie zostaną usunięte nieprawidłowości;  
2) niezgodności programu z  przepisami ustawy;  
3) nieuzyskania od zagranicznego organu nadzoru akceptacji przejęcia zarządzania przez zarządzającego zagranicznego, 
jeżeli program ma formę zarządzania zagr anicznego.  
Art. 35a. Organ  nadzoru wpisuje program do rejestru programów niezwłocznie po otrzymaniu od z agranicznego  
organu nadzoru powiadomienia o  akceptacji zamiaru przejęcia zarządzania pracowniczym programem emerytalnym przez 
zarządzającego zagranicznego, jeżeli wniosek o  rejestrację programu spełnia warunki wynikające z  przepisów ustawy.  
Art. 36. 1. Organ nadzoru sprawuje nadzór nad funkcjonowaniem programów w  zakresie ich zgo dności z  prawem.  
1a. Zarządzający zagraniczny podlega nadzorowi organu nadzoru w  zakresie zgodności je go działalności związanej 
z prowadzeniem programu z  wymogami prawa polskiego.  
2. W przypadku uzyskania informacji uzasadniających podejrzenie zaistnienia niepraw idłowości w  funkcjonowaniu 
programu organ nadzoru jest uprawniony do żądania od pr acodawcy lub zarządzającego realizujących program wszelkich 
informacji, dokumentów i  wyjaśnień z  tym związanych.  
3. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w  prowadzeniu programu organ nadzoru powiadamia o  nich prac o-
dawcę i  wzywa do ich usunięcia w  terminie określony m w wezwaniu, nie krótszym niż 14  dni. 
4. W przypadku nieusunięcia przez pracodawcę nieprawidłowości w  wyznaczonym w  wezwaniu terminie organ na d-
zoru może nałożyć na pracodawcę prowadzącego program k arę pieniężną w  wysokości do 50  000 zł. 
5. Przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej, o  której mowa w  ust. 4, organ nadzoru jest obowiązany uwzględnić  
rodzaj i  wagę stwierdzonych nieprawidłowości.  
6. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w  realizacji programu przez zarządzając ego, o  którym m owa w:  
1) art. 2 pkt  3, 4 i  6, organ nadzoru podejmuje przewidziane prawem czynności na dzorcze;  
2) (uchylony)  
3) art. 2 pkt  24, organ nadzoru niezwłocznie powiadamia o  nieprawidłowościach z agraniczny organ nadzoru.  
7. Organ nadzoru przygotowuje informację na temat wymagań prawa ubezpieczeń sp ołecznych i  prawa pracy obowi ą-
zujących zagranicznego zarządzającego, w  przypadku gdy przejmie on zarządzanie środkami gromadzonymi w  ramach 
pracowniczego programu emerytalnego.  
8. Organ nadzoru przekazuje informacje, o  których mowa w  ust. 7, zagranicznym org anom nadzoru w  terminie 
2 miesięcy od otrzymania od nich powiadomienia, o  którym mowa w  art. 35a. 
9. W przypadku zmiany wymagań, o  których mowa w  ust. 7, organ nadzoru przygotowuje również informację na  
temat tych z mian i  przekazuje ją niezwłocznie odpowiednim z agranicznym organom nadzoru.  
  
Dziennik  Ustaw  – 17 – Poz. 850 
 
Art. 37. 1. (uchylony)  
2. Rejestracja programu, odmowa rejestracji, wpis zmian do rejestru programów z  wyłącz eniem art.  34 ust.  5, odm o-
wa wpisu zmian do rejestru, wpis i  odmowa wpi su do rejestru postanowień porozumień, o  których mowa w  art. 38 i 39, 
zezwolenie i  odmowa zezwol enia na zawieszenie naliczania i  odprowadzania składek podstawowych, nałożenie kary pi e-
niężnej oraz wykreślenie programu z  rejestru następuje w  drodze decyzji a dministr acyjnej.  
3. Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego określi, w  drodze rozporządz enia, sposób prowadzenia 
rejestru programów oraz terminy i  tryb wydawania wypisów z  tego rejestru, a  także określi, jakie warunki uczestnictwa 
w programie  zawarte w  umowie zakładowej i  umowie międzyzakładowej wpisywane powinny być do rejestru zgodnie 
z art. 34 ust.  1 pkt  3, mając na względzie potrzebę zapewnienia sprawności prowadzonego procesu rejestracyjnego.  
Rozdział 4  
Zawieszanie odprowadzania składek p odstawowych i  likwidacja programu  
Art. 38. 1. Pracodawca może jednostronnie:  
1) zawiesić odprowadzanie składek podstawowych lub  
2)19) czasowo ograniczyć wysokość naliczanej składki podstawowej przez określenie obowiązującej w  okresie tego ogran i-
czenia zasady naliczania składki, zgodnie z  art. 24 ust. 3, lub  
3)20) nie finansować składki podstawowej:  
a) w okresie przestoju ekonomicznego, o  którym mowa w  art. 2 pkt 1 ustawy z  dnia 11  października 2013  r. 
o szczególnych rozwiązaniach związanych z  ochroną mie jsc pracy (Dz.  U. z  2017  r. poz.  842 oraz z  2018  r. 
poz. 650 i  1608), oraz w  okresie obniżonego wymiaru czasu pracy, o  którym mowa w  art. 2 pkt 2 tej ustawy,  
b) w przypadku zaistnienia przesłanek niewypłacalności pracodawcy, o  których mowa w  ustawie z  dnia 13 lipca 2006  r. 
o ochronie roszczeń pracowniczych w  razie niewypłacalności pracodawcy (Dz.  U. z 2018  r. poz.  1433 i 2192),  
c) w okresie przejściowego zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej lub ograniczenia jej prowadzenia 
na skutek powodzi i  braku środków na wypłatę wynagrodzeń dla pracowników, o  których mowa w  art. 23 ustawy 
z dnia 16  września 2011  r. o szczegól nych rozwiązaniach związanych z usuwaniem skutków powodzi (Dz.  U. 
z 2018  r. poz.  1473 i  1669). 
2. W okresie obejmującym 12  kolejnych miesięcy kalendarzowych łączny okres jedn ostronnego zawieszenia, o  któ-
rym mowa w  ust. 1 pkt  1, nie może przekroczyć 3  miesięcy.  
3. Jeżeli umowa zakładowa to przewiduje, łączny okres jednostronnego zawieszenia, o  którym mowa w  ust. 1 pkt  1, 
może wynosić do 6 miesięcy w  okresie obejmującym 12  kolejnych miesięcy kalendarzowych.  
4. Po okresie zawieszenia, o  którym mowa w  ust. 2 lub 3, pracodawca może, jeżeli jest to uzasadnione sytuacją fina n-
sową, zawrzeć z  reprezentacją pracowników porozumienie o:  
1) zawieszen iu naliczania i  odprowadzania składek podstawowych lub  
2) czasowym ograniczeniu wysokości składek podstawowych przez określenie obowi ązującej w  okresie tego ogranicz e-
nia zasady naliczania składki podstawowej, zgodnie z  art. 24 ust.  3. 
5. Zawarcie porozumie nia, o  którym mowa w  ust. 4, następuje, jeżeli strony porozumienia uznają, że jest to uzasa d-
nione sytuacją finansową pracodawcy.  
6. Do zawarcia porozumienia stosuje się odpowiednio przepisy art.  11 dotyczące zawarcia umowy zakładowej.  
7. Pracodawca przekaz uje porozumienie organowi nadzoru niezwłocznie po jego zawarciu.  
8. Organ nadzoru wpisuje do rejestru programów w  terminie 7  dni od daty otrzymania z awartego porozumienia, 
o którym mowa w  ust. 4: 
1) datę zawarcia porozumienia;  
2) dzień, od którego porozumi enie zaczyna obowiązywać;  
3) datę wygaśnięcia porozumienia;  
4) wysokość składki podstawowej obowiązującej w  okresie obowiązywania porozumi enia – w przypadku określonym 
w ust. 4 pkt  2. 
                                                           
19) W brzmieniu ustal onym przez art. 123 pkt 7 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
20) Dodany przez art. 123 pkt 7 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 18 – Poz. 850 
 
9. Porozumienie obowiązuje od dnia w  nim określonego, lecz nie wcześniej  niż od dnia wpisania jego postanowień  
do rejestru programów.  
10. Organ nadzoru odmawia wpisu, jeżeli postanowienia porozumienia są sprzeczne z  przepisami ustawy.  
11. Pracodawca rozwiązuje porozumienie w  przypadku ustania przyczyny będącej podstawą jego z awarcia.  
12. Pracodawca informuje organ nadzoru o  rozwiązaniu porozumienia, w  terminie dwóch tygodni od dnia rozpocz ę-
cia naliczania i  odprowadzania składek podstawowych, na w arunkach zawartych w  umowie zakładowej.  
13. Pracodawca jest obowiązany rozpocząć p onowne naliczanie i  odprowadzanie składek podstawowych, począwszy 
od miesiąca następującego po miesiącu, w  którym nastąpiło rozwiązanie lub wygaśnięcie porozumienia.  
Art. 39. 1. W okresie obejmującym 48  kolejnych miesięcy kalendarzowych łączny okres obowią zywania porozumi e-
nia zawartego na zasadach określonych w  art. 38 nie może przekroczyć 24  miesięcy.  
2. Czas obowiązywania porozumienia może przekroczyć okres, o  którym mowa w  ust. 1, w  przypadku gdy dalsze  
naliczanie i  odprowadzanie składek podstawowych sp owodował oby konieczność złożenia w niosku, o  którym mowa w  art. 21 
ustawy z  dnia 28  lutego 2003  r. – Prawo upadłościowe (Dz.  U. z 2019 r. poz. 498). 
3. W przypadku gdy porozumienie zostało zawarte na zasadach określonych w  ust. 2, prac odawca, przekazując po ro-
zumienie organowi nadzoru, przedstawia dokumenty uzasadni ające zaistnienie sytuacji, o  której mowa w  ust. 2. 
4. Porozumienie na warunkach, o  których mowa w  ust. 2, może być zawarte na okres nie dłuższy niż 24  miesiące.  
Jeżeli jest to uzasadnione sytuacją finansową pracodawcy, może on ponownie zawrzeć porozumienie.  
Art. 40. 1. Likwidacja programu może nastąpić w  przypadku:  
1) otwarcia likwidacji zakładu ubezpieczeń, jeżeli nie nastąpi przelew praw (cesja) z  umowy pracodawcy z  zakładem na 
rzecz inne go zakładu,  
2) wystąpienia przesłanki do rozwiązania i  w konsekwencji likwidacji wszystkich fu nduszy inwestycyjnych, w  których 
były gromadzone składki w  ramach programu, j eżeli nie nastąpi przejęcie któregokolwiek z  tych funduszy przez inne 
towarzystwo funduszy inwestycyjnych,  
3) otwarcia likwidacji funduszu emerytalnego, jeżeli nie nastąpi przejęcie tego funduszu przez inne towarzystwo emerytalne,  
4) wymienionym w  art. 7 ust.  1, 
5) wypowiedzenia umowy przez instytucję finansową  
– jeżeli reprezentacja pr acowników nie wyrazi zgody na zmianę umowy zakładowej w  trybie art.  41. 
2. Likwidacja programu może nastąpić również w  przypadku:  
1) likwidacji albo upadłości pracodawcy;  
2) spadku wartości środków zgromadzonych w  programie poniżej kwoty ustalonej w  umowie  zakładowej;  
3) podjęcia przez pracodawcę decyzji o  likwidacji programu, pod warunkiem zawarcia przez pracodawcę porozumienia 
w sprawie rozwiązania umowy zakładowej z  reprezentacją pracowników;  
4) podjęcia przez pracodawcę jednostronnej decyzji o  rozwiązan iu umowy zakładowej, pod warunkiem zachowania  
co najmniej 12 -miesięcznego okresu wypowiedzenia, jeżeli uprzednio przez okres co najmniej trzech miesięcy zostało  
zawieszone odpr owadzanie składek podstawowych lub została ograniczona ich wysokość;  
5) stwier dzenia przez organ nadzoru uporczywego naruszania prawa przez zarządz ającego zagranicznego.  
3. Likwidacja programu następuje, jeżeli u  osoby, o  której mowa w  art. 5 ust.  4, nie poz ostają w  zatrudnieniu praco w-
nicy będący uczestnikami programu.  
4. Likwidacja  programu skutkuje wykreśleniem programu z  rejestru. Decyzja o  wykreśleniu z  rejestru może zawierać 
termin wykreślenia.  
5. Wykreślenie programu z  rejestru może również nastąpić z  przyczyn, o  których mowa w  art. 7 lub art.  59. 
  
Dziennik  Ustaw  – 19 – Poz. 850 
 
Art. 40a.21) 1. W przypadku śmi erci pracodawcy program nie ulega likwidacji, jeżeli z chwilą śmierci pracodawcy  
został ustanowiony zarząd sukcesyjny, o którym mowa w ustawie z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym  przedsi ę-
biorstwem osoby fizycznej (Dz. U. poz. 1629), a zarządca s ukcesyjny, w terminie 30 dni od dnia śmierci pracodawcy,  
złoży organowi nadzoru pisemne oświadczenie o woli kontynuacji programu wraz z informacją o dacie  śmierci pracoda w-
cy oraz aktualnych danych przedsiębiorstwa w spadku.  
2. Organ nadzoru zawiadamia zarządcę sukcesyjnego o dokonaniu rejestracji zmian wynikających ze złożonego  
oświadczenia w terminie 30 dni od dnia jego złożenia.  
3. Po wygaśnięciu zarządu sukcesyjnego obowiązek kontynuacji programu spoczywa wyłącznie na zapisobiorcy  win-
dykacyjnym, jeże li przedmiotem zapisu uczyniono całe przedsiębiorstwo, albo następcy prawnym zmarłego pracodawcy,  
jeżeli w następstwie działu spadku nabył on przedsiębiorstwo w całości. Przepisy art. 34 ust. 3 i 5 stosuje  się odpowiednio.  
Art. 41. 1. W przypadku likwidacj i programu z  przyczyn, o  których mowa w  art. 40 ust.  1, prac odawca jest obowi ą-
zany przedstawić reprezentacji pracowników ofertę zawierającą pr ojekt umowy z  nową instytucją finansową lub statut 
funduszu emerytalnego, do którego zamierza przystąpić, oraz pro pozycję zmiany umowy zakładowej.  
2. Jeżeli w  okresie 2  miesięcy od przedstawienia przez pracodawcę reprezentacji pracown ików oferty, o  której mowa 
w ust. 1, nie zostanie wyrażona przez tę reprezentację zgoda na dokonanie zmiany umowy zakładowej, pracodawca , prze d-
stawiając dokumenty p otwierdzające złożenie propozycji zmiany umowy zakładowej, składa do organu nadzoru wniosek 
o wydanie decyzji o  wykreśleniu programu z  rejestru programów.  
3. W przypadkach, o  których mowa w  art. 40 ust.  2, pracodawca lub likwida tor pracodawcy jest obowiązany do  
złożenia do organu nadzoru wniosku o  wydanie decyzji o  wykreśl eniu programu z  rejestru programów, przedstawiając 
dokumenty potwierdzające zaistni enie przyczyn likwidacji programu.  
4. Po uzyskaniu decyzji o  wykreśleniu pro gramu z  rejestru programów odpowiednio pr acodawca, syndyk lub likwid a-
tor pracodawcy przekazuje uczestnikom, za potwierdzeniem lub przesyłką poleconą, informację o  likwidacji programu, 
powiadamiając ich jednocz eśnie o  terminie, od którego zaprzestano nalicz ać, pobiera ć i odprowadzać składki, oraz o  przy-
czynach likwidacji programu i  o czynnościach, które podjęto zgodnie z  przepisami prawa.  
5. Informacja, o  której mowa w  ust. 4, zawiera ponadto wezwanie uczestnika do wskazania odpowiednio pracodawcy, 
likwidato rowi lub zarządzającemu rachunku, na który ma z ostać dokonana wypłata transferowa, oraz pouczenie uczestnika, 
że w  przypadku niepod ania tego rachunku, w  terminie określonym w  umowie zakładowej, nastąpi zwrot, o  którym mowa 
w art. 44 ust.  1, oraz o konsekwencjach finansowych tego zwrotu.  
6. Termin wskazania przez uczestnika rachunku, o  którym mowa w  ust. 5, określony w  umowie zakładowej, nie może 
być krótszy niż miesiąc od dnia otrzymania przez uczes tnika informacji, o  której mowa w  ust. 4. 
7. Obow iązek pracodawcy, syndyka lub likwidatora pracodawcy, o  którym mowa w  ust. 4, uważa się za zrealizowany, 
także jeżeli uczestnik dwukrotnie nie podejmie przesyłki poleconej.  
Art. 41a. 1. Organ nadzoru wykreśla z  urzędu program z  rejestru programów w  przypad ku, gdy:  
1) zakończono postępowanie likwidacyjne pracodawcy albo zakończono postępow anie upadłościowe pracodawcy, a  pod-
miot obowiązany do złożenia wniosku o  wydanie decyzji o  wykreśleniu programu z  rejestru programów nie zł ożył  
takiego wniosku;  
2) nie zako ńczono postępowania w  sprawie wykreślenia programu przed dniem zako ńczenia postępowania likwidacy j-
nego pracodawcy albo zakończenia postępowania upadłościowego pracodawcy.  
2. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 1, organ nadzoru nie wydaje decyzji, o  której  mowa w  art. 37 ust.  2, a ad-
notację o  wykreśleniu programu pozostawia w  aktach sprawy.  
3. W przypadkach, o  których mowa w  ust. 1, art.  20 ust.  5 i ust. 6 oraz art.  42–45 stosuje się odpowiednio.  
Rozdział 5  
Zasady wypłat, wypłat transferowych i  zwrotu z  programu  
Art. 42. 1. Wypłata następuje:  
1) na wniosek uczestnika po osiągnięciu przez niego wieku 60  lat; 
2) na wniosek uczestnika po przedstawieniu przez niego decyzji o  przyznaniu prawa d o emerytury i  po ukończeniu 
55. roku życia;  
                                                           
21) Dodany przez art. 97 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej  (Dz. U. poz. 1629),  
która weszła w życie z dniem 25 listopada 2018 r.  
  
Dziennik  Ustaw  – 20 – Poz. 850 
 
3) w przypadku ukończenia przez uczestnika 70  lat, jeżeli wcześniej nie wystąpił z  wnioskiem o  wypłatę środków;  
4) na wniosek osoby uprawnionej, w  przypadku śmierci uczestnika.  
2. Przepisu ust.  1 pkt  3 nie stosuje się, jeżeli uczestnik jest pracownikiem pracodawcy pr owadzącego ten program. 
W takim przypadku wypłata następuje po ustaniu stosunku pr acy. 
3. Wypłata może być, w  zależności od wniosku uczestnika albo osoby uprawnionej, dok onywana jednorazowo albo 
ratalnie. Wypłata jednorazowa jest dokonywana w  terminie nie dłuższym niż 1 miesiąc od dnia złożenia wniosku, a  w przy-
padku wypłaty ratalnej pier wsza rata jest płatna w  terminie nie dłuższym niż 1  miesiąc od dnia złożenia wniosku, ch yba że 
uczestnik albo osoba uprawniona wystąpi z  wnioskiem o  wypłatę w  terminie pó źniejszym.  
Art. 43. 1. Wypłata transferowa jest dokonywana w  terminie nie dłuższym niż miesiąc od dnia zł ożenia wniosku 
przez uczestnika.  
2. Wypł ata transferowa jest dokonywana:  
1) do innego programu, którego uczestnikiem jest uczestnik programu;  
2) na IKE uczestnika;  
3) na IKE osoby uprawnionej, w  przypadku śmierci uczestnika;  
4) z IKE uczestnika na jego rachunek w  programie na warunkach określonych w  ustawie z  dnia 20  kwietnia 2004  r. 
o indywidualnych kontach emerytalnych oraz i ndywidualnych kontach zabezpieczenia emer ytalnego ; 
5)22) z PPK zmarłego uczestnika PPK na rachunek w  programie małżonka zmarłego uczestnika PPK lub osoby uprawni o-
nej na warunkach określonych w  ustawie z  dnia 4  października 2018  r. o pracowniczych planach kapitałowych.  
3. Wniosek o  wypłatę transfer ową jest równoznaczny z  wypowiedzeniem udziału w  programie.  
4. Wypłata transferowa, o  której mowa w  ust. 2 pkt 2 i 3, jest dokonywana na podstawie dyspozycji uczestnika albo 
osoby uprawnionej po okazaniu pracodawcy potwierdzenia zawarcia umowy, o  którym mowa w  przepisach o  indywidu al-
nych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego.  
5. Wypłata transferowa z  programu nie może nastąpić w  przypadku, gdy uczestnik pozost aje w stosunku pracy z  praco-
dawcą  prowadzącym ten program . 
6. Przepis ust.  5 nie ma zastosowania, jeżeli wypłata transferowa następuje w  przypadku l ikwidacji programu.  
7. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 2 pkt  4, środki zgromadzone na IKE uczestnika są przekazywane do progr a-
mu i traktowane jak środki pochodzące  ze składki dodatkowej, w  rozumieniu niniejszej ustawy.  
8.23) W przypadku likwidacji programu z  przyczyny wskazanej w  art. 40 ust. 1 pkt 4 wypłata transferowa nie następ u-
je, a rachunki uczestników przenoszone są na wniosek pracodawcy do programu, w  którym z aproponowano im gromadz e-
nie środków na podstawie art.  7 ust. 2. Przepisy art.  41 stosuje się odpowiednio.  
Art. 44. 1. Zwrot następuje w  przypadku, jeżeli w  terminie, o  którym mowa w  art. 41 ust.  6, nie z ostanie wskazany 
rachunek do dokonania wypłaty transf erowej.  
2. Pracodawca, syndyk lub likwidator pracodawcy przekazuje zarządzającemu lub likw idatorowi zarządzającego  
informację o  rachunku bankowym wskazanym przez uczestnika, na który należy dokonać zwrotu, oraz o  rachunku, na który 
ma być przekazana kwota , o której mowa w  art. 45. 
3. Likwidator zarządzającego lub zarządzający może określić także inne niż przelew na r achunek bankowy uczestnika 
formy dokonania zwrotu.  
4. Likwidator zarządzającego lub zarządzający na wniosek pracodawcy dokonuje zwrotu, po upr zednim przekazaniu 
kwoty naliczonego podatku od tych środków, na rachunek właściwego urzędu skarbowego.  
5. W przypadku braku możliwości przekazania zwracanych środków, o  których mowa w  ust. 4, uczestnikowi, są one 
przekazywane do depozytu sądowego.  
6. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 5, środki przekazane do depozytu sądowego stają się własnością Skarbu Pa ń-
stwa, po upływie 20  lat od chwili przekazania ich do depozytu sądowego, chyba że uczestnik przed upływem tego terminu 
wyda dyspozycję przekazania tych śr odków na wskazany przez siebie rachunek bankowy. Przepis art.  187 ustawy z  dnia 
23 kwietnia 1964  r. – Kodeks cywilny stosuje się odpowiednio.  
                                                           
22) Dodany przez art. 123 pkt 8 lit. a ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
23) Dodany przez art. 123 pkt 8 lit. b ustawy, o której mowa w odnośniku 2. 
  
Dziennik  Ustaw  – 21 – Poz. 850 
 
7. Przepisy ust.  5 i 6 stosuje się odpowiednio w  przypadku braku możliwości dokonania wypłaty, w  przypadku okreś -
lonym w  art. 42 ust.  1 pkt  3. 
8. Umowa zakładowa określa termin przekazania przez zarządzającego lub likwidatora z arządzającego środków 
uczestnika na rachunek, o  którym mowa w  ust. 2; termin ten nie może być dłuższy niż 3  miesiące od dnia otrzymania przez 
uczestnika informacji, o  której mowa w  art. 41 ust.  4. 
Art. 45. 1. W  przypadku zwrotu zarządzający albo likwidator zarządzającego przekazuje, ze środków uczestnika,  
na rachunek bankowy wskazany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych kwotę w  wysokości 30% sumy składek podst a-
wowych wpłaconych do programu.  
2. Kwota, o  której mowa w  ust. 1, stanowi przychody Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.  
3. Informacja o  kwocie, o  której mowa w  ust. 1, ewidencjonowana jest na koncie ubezpi eczonego, o  którym mowa 
w art. 40 ust. 1 ustawy z  dnia 13  października 1998  r. o systemie ubezpieczeń społecznych, jako składka na ubezpieczenie 
emerytalne należna za mi esiąc, w  którym kwota ta została przekazana do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.  
4. Minister właściwy do spraw zabezpieczen ia społecznego, uwzględniając konieczność z apewnienia prawidłowego 
zewidencjonowania danych na koncie ubezpieczonego, określi w  drodze rozporządzenia:  
1) szczegółowy zakres danych, w  tym w  szczególności dotyczących zarządzającego i  uczestnika, podawanych p rzez 
zarządzającego na dokumencie płatniczym, za pom ocą którego przekazywana jest kwota, o  której mowa w  ust. 1; 
2) sposób i  tryb przeliczenia kwoty, o  której mowa w  ust. 1, na podstawę wymiaru świadczeń, jeżeli emerytura uczestn i-
ka lub osoby uprawnionej m a być obliczona od podstawy wymiaru.  
Art. 46. Wypłata, wypłata transferowa lub zwrot następuje w  formie pieniężnej, z  uwzględnieniem art.  103 ustawy 
z dnia 28  sierpnia 1997  r. o organizacji i  funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.  
Art. 47. 1. Uczestnik może  dokonać w  każdym czasie wypowiedzenia udziału w  programie przez złożenie pracoda w-
cy pisemnego oświadczenia woli, przy czym okres wypowiedzenia przewidziany umową zakładową nie może być krótszy 
niż 1  miesiąc i  nie dłuższy niż 3  miesiące. Przepisy art.  43–45 stosuje się odpowiednio.  
2. W przypadku wypowiedzenia uczestnictwa w  programie środki dotychczas zgromadzone na rachunku pozostają na 
tym rachunku do czasu ich wypłaty, wypłaty transferowej lub zwrotu.  
Art. 48. 1. W  deklaracji uczestnik może dokonać rozr ządzenia środkami zgromadzonymi na jego r achunku w  ramach 
programu przez wskazanie osoby fizycznej uprawnionej do odbioru środków na wypadek jego śmierci.  
2. Uczestnik może w  każdej chwili zmienić lub odwołać rozrządzenie.  
3. Jeżeli uczestnik wskazał kilka  osób uprawnionych do otrzymania środków po jego śmie rci, a nie oznaczył ich 
udziału w  tych środkach, uważa się, że udziały tych osób są równe.  
4. W przypadku braku rozrządzenia na wypadek śmierci uprawnieni są spadkobiercy na z asadach ogólnych, z  zastrz e-
żeniem ust.  5. Wypłata na ich rzecz powinna nastąpić w  terminie 1  miesiąca od dnia przedłożenia prawomocnego orzecz e-
nia sądu o  stwierdzeniu n abycia prawa do spadku oraz zgodnego oświadczenia wszystkich spadkobierców o  sposobie p o-
działu środków zgromadzonych  przez uczestnika lub prawomocnego postanowi enia sądu o  dziale spadku.  
5. Jeżeli program prowadzony jest w  formie, o  której mowa w  art. 6 ust.  1 pkt  3, stosuje się odpowiednio art.  831 
i 832 ustawy z  dnia 23  kwietnia 1964  r. – Kodeks cywilny.  
6. Uprawniony m do wypłaty świadczenia nie może być pracodawca, chyba że jest on członkiem najbliższej rodziny 
uczestnika. Członkami najbliższej rodziny uczestnika są: małżonek, dzieci, rodzice oraz wnuki.  
Art. 49. Środki ze składki podstawowej nie podlegają egzekucji s ądowej i  administracyjnej, chyba że powstał ob o-
wiązek ich zwrotu albo wypłaty i  wtedy podlegają egzekucji od dnia wymagaln ości. Ograniczenia te nie mają zastosowania 
do egzekucji mającej na celu zaspokojenie ros zczeń z  tytułu alimentów.  
Rozdział 6  
Przepisy  karne  
Art. 50. 1. Kto, nie będąc do tego uprawnionym, używa w  firmie lub do określenia prowadzonej przez siebie  
działalności gospodarczej albo w  reklamie określenia „program emerytalny”, podlega grzywnie do 1  000 000 zł lub karze 
pozbawienia wolności do lat 3.  
2. Tej samej karze podlega, kto dopuszcza się czynu określonego w  ust. 1, działając w  imieniu osoby prawnej.  
3. Orzekanie w  sprawach o  czyny, o  których mowa w  ust. 1 i 2, następuje w  trybie przep isów postępowania karnego.  
  
Dziennik  Ustaw  – 22 – Poz. 850 
 
Rozdział 7  
Zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i  końcowe  
Art. 51–55. (pominięte)  
Art. 56. 1. Pracodawcy, prowadzący w  dniu wejścia w  życie ustawy grupowe ubezpieczenia na życie związane 
z funduszem inwestycyjnym lub inną formę grupowego gromadzenia środ ków na cele emerytalne dla swoich pracowników, 
tracą prawo do odliczania poniesionych wydatków od podstawy wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne wynikające 
z odrębnych przepisów, jeżeli w  terminie do dnia 31  grudnia 2004  r. nie złożą wniosku o  wpis pr ogramu do rejestru pr o-
gramów skutkującego wpisaniem tego programu do rejestru.  
2. W przypadku wpisania programu, o  którym mowa w  ust. 1, do rejestru programów:  
1) środki zgromadzone przed przystąpieniem pracownika do programu są przekazywane do tego progra mu i traktowane 
jak środki pochodzące ze składki podstawowej w  rozumieniu niniejszej ustawy;  
2) pracodawca i  zarządzający są obowiązani do przechowywania dokumentacji dot yczącej terminów i  wysokości skł a-
dek wniesionych na konto pracownika prowadzone w  rama ch grupowego gromadzenia środków wraz z  dokumentacją 
programu; do d okumentacji stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące informacji, o  której mowa w  art. 8. 
3. Przepisy ust.  1 i 2 stosuje się odpowiednio, jeżeli pracodawca i  reprezentacja pracown ików, two rząc program, 
dokonali zmiany zarządzającego środkami gromadzonymi w  ramach grupowego ubez pieczenia na życie związanego z  fun-
duszem  inwestycyjnym lub w  ramach innej formy grupowego gromadzenia środków na cele emerytalne i  dokonali w yboru 
innego zarządzając ego programem albo nadali programowi inną formę niż dotyc hczasowa.  
4. W przypadku, o  którym mowa w  ust. 3, zakład ubezpieczeń lub fundusz inwestycyjny są obowiązane po skutec z-
nym rozwiązaniu umowy, na podstawie dyspozycji pracownika, przekazać te środki na  jego rachunek prowadzony w  ra-
mach programu oraz przekazać pracodawcy dokumentację dotyczącą terminów i  wysokości składek wniesionych na ko nto 
pracownika prowadzone w  ramach grupowego gromadzenia środków.  
5. Organ nadzoru zawiadomi Zakład Ubezpieczeń Społe cznych o  każdym przypadku, w  którym postępowanie adm i-
nistracyjne, wszczęte na podstawie wniosku, o  którym mowa w  ust. 1, zakończy się pozostawieniem wniosku bez rozp o-
znania, odmową wpisu do rej estru lub umorzeniem postępowania.  
6. Jeżeli pracodawca prowadz ił do dnia 31  grudnia 2004  r. grupowe gromadzenie środków na cele emerytalne, 
o którym mowa w  ust. 1, zgromadzone środki mogą być przekazane do programu pod warunkiem, że pracodawca do dnia 
31 grudnia 2005  r. złoży wniosek o  rejestrację programu. Przepisy ust. 2–4 stosuje się odpowiednio.  
Art. 57. Czynności pracodawcy związane z  zawarciem i  realizacją umowy zakładowej, naliczaniem i  odprowadza -
niem składek, wypłatą, wypłatą transferową i  zwrotem nie stanowią czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego w  rozu-
mieniu przepisów o  działalności ubezpieczeniowej.  
Art. 58. Wnioski o  rejestrację programów złożone przed dniem wejścia w  życie ustawy są rozpatr ywane na podstawie 
przepisów niniejszej ustawy.  
Art. 59. 1. Pracodawcy prowadzący program w  dniu wejścia w  życie  ustawy są obowiązani dost osować program do 
przepisów ustawy do dnia 31  grudnia 2005  r., z zastrzeżeniem ust.  2. 
2. Dostosowanie programu do art.  6 ust.  9 pkt  2 i 3 powinno nastąpić do dnia 31  grudnia 2008  r. 
3. Składki na rzecz osób będących uczestnikami programów w  związku z  umową agencji lub umową zlecenia mogą 
być wnoszone nie dłużej niż do dnia 31  grudnia 2007  r. Art. 27  stosuje się odpowiednio.  
Art. 60. Fundusz emerytalny, do którego pierwsza składka wpłynęła przed dniem wejścia w  życie ustawy, jest  
obowiązany do przekazania po raz pierwszy organowi nadzoru deklaracji zasad polityki inwestycyjnej funduszu, o  której 
mowa w  art. 194a ustawy wymienionej w  art. 54, do dnia 30  września 2004  r. 
Art. 61. Traci moc ustawa z  dnia 22  sierpnia 1997  r. o pracowni czych programach emerytalnych (Dz.  U. z 2001  r. 
poz. 623 oraz z  2002  r. poz.  253 i  1178).  
Art. 62. Ustawa wchodzi w  życie z  dniem 1  czerwca 2004  r., z wyjątkiem art.  8 ust.  2 pkt  6, 7 i  8, art.  18 ust.  6, 
art. 25 ust.  4 i art. 43 ust.  2 pkt  2, 3 i  4, które  wchodzą w  życie z  dniem 1  września 2004  r.