KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 21.4.2021 COM(2021) 189 final 2021/0104(COD) Wniosek DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY zmieniająca dyrektywę 2013/34/UE, dyrektywę 2004/109/WE, dyrektywę 2006/43/WE oraz rozporządzenie (UE) nr 537/2014 w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (Tekst mający znaczenie dla EOG) {SEC(2021) 164 final} - {SWD(2021) 150 final} - {SWD(2021) 151 final}



UZASADNIENIE 1.KONTEKST WNIOSKU •Przyczyny i cele wniosku Dyrektywę w sprawie sprawozdawczości niefinansowej (dyrektywa 2014/95/UE), zmieniającą dyrektywę o rachunkowości, przyjęto w 2014 r. Przedsiębiorstwa objęte zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej musiały składać sprawozdania zgodnie z jej przepisami po raz pierwszy w 2018 r. (za rok obrotowy 2017). Dyrektywa w sprawie sprawozdawczości niefinansowej ma zastosowanie do dużych jednostek interesu publicznego, w których średnia liczba zatrudnionych przekracza 500, oraz do jednostek interesu publicznego będących jednostkami dominującymi dużej grupy, w których średnia liczba zatrudnionych przekracza 500 w ujęciu skonsolidowanym. Dyrektywa w sprawie sprawozdawczości niefinansowej zwalnia jednostki zależne z obowiązków sprawozdawczych, jeżeli ich jednostka dominująca składa sprawozdania za całą grupę, w tym jednostki zależne. Wymogom sprawozdawczym określonym w dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej podlega około 11 700 przedsiębiorstw. W dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej nałożono na przedsiębiorstwa wymóg przekazywania informacji zarówno na temat tego, w jaki sposób kwestie zrównoważonego rozwoju wpływają na ich wyniki działalności, sytuację i rozwój (perspektywa „od zewnątrz do wewnątrz”), jak i na temat ich wpływu na ludzi i środowisko (perspektywa „od wewnątrz na zewnątrz”). Często nazywa się to „podwójną istotnością”. Zgodnie z dyrektywą w sprawie sprawozdawczości niefinansowej w 2017 r. Komisja opublikowała niewiążące wytyczne dotyczące sprawozdawczości dla przedsiębiorstw. W 2019 r. Komisja opublikowała dodatkowe wytyczne dotyczące zgłaszania informacji związanych z klimatem. Wytyczne te nie poprawiły w wystarczającym stopniu jakości informacji ujawnianych przez przedsiębiorstwa na podstawie dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Komisja Europejska zobowiązała się w Europejskim Zielonym Ładzie i w programie prac na 2020 r., że zaproponuje przegląd dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Celem Europejskiego Zielonego Ładu jest przekształcenie UE w nowoczesną, zasobooszczędną i konkurencyjną gospodarkę o zerowym poziomie emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Doprowadzi on do oddzielenia wzrostu gospodarczego od wykorzystania zasobów naturalnych i zapewni, aby wszystkie regiony i wszyscy obywatele UE uczestniczyli w sprawiedliwej społecznie transformacji w kierunku zrównoważonego systemu gospodarczego. Jego celem jest również ochrona, zachowanie i poprawa kapitału naturalnego UE oraz ochrona zdrowia i dobrostanu obywateli przed zagrożeniami i negatywnymi skutkami związanymi ze środowiskiem. Przegląd dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej przyczyni się do osiągnięcia celu, jakim jest budowa gospodarki służącej ludziom. Wzmocni on społeczną gospodarkę rynkową UE, pomagając dopilnować, aby była ona gotowa na przyszłość oraz zapewniała stabilność, miejsca pracy, wzrost gospodarczy i inwestycje. Cele te są szczególnie ważne, jeżeli wziąć pod uwagę szkody społeczno-ekonomiczne spowodowane pandemią COVID-19 oraz potrzebę zrównoważonej i sprawiedliwej odbudowy sprzyjającej włączeniu społecznemu. Zgodnie z opracowanym przez Komisję Planem działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego UE wprowadziła szereg środków w celu zapewnienia, aby sektor finansowy odgrywał istotną rolę w osiągnięciu celów Europejskiego Zielonego Ładu. Lepsze dane od przedsiębiorstw na temat ryzyk dla zrównoważonego rozwoju, na które są narażone, oraz ich wpływu na ludzi i środowisko, mają zasadnicze znaczenie dla pomyślnego wdrożenia Europejskiego Zielonego Ładu i Planu działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Poprzez zwiększenie odpowiedzialności i przejrzystości przedsiębiorstw w odniesieniu do ich wpływu na ludzi i środowisko niniejszy wniosek może również przyczynić się do poprawy relacji między przedsiębiorstwami a społeczeństwem. Stworzy on również możliwości dla przedsiębiorstw, inwestorów, społeczeństwa obywatelskiego i innych zainteresowanych stron, aby dzięki technologiom cyfrowym radykalnie poprawić sposób przekazywania i wykorzystywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju. W grudniu 2019 r. w konkluzjach w sprawie unii rynków kapitałowych Rada podkreśliła znaczenie wiarygodnych, porównywalnych i odnośnych informacji na temat ryzyk dla zrównoważoności, możliwości w zakresie zrównoważoności oraz jej skutków, a także wezwała Komisję, by rozważyła opracowanie europejskiego standardu sprawozdawczości niefinansowej. W rezolucji z maja 2018 r. w sprawie zrównoważonych finansów Parlament Europejski wezwał do opracowania dalszych wymogów sprawozdawczych w ramach dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. W rezolucji z grudnia 2020 r. w sprawie zrównoważonego ładu korporacyjnego Parlament Europejski z zadowoleniem przyjął zobowiązanie Komisji do dokonania przeglądu dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej i do opracowania unijnych standardów sprawozdawczości niefinansowej oraz zaapelował o rozszerzenie zakresu tej dyrektywy na dodatkowe kategorie przedsiębiorstw. Parlament Europejski uznał również, że informacje niefinansowe publikowane przez przedsiębiorstwa na podstawie dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej powinny podlegać obowiązkowemu audytowi. Głównymi użytkownikami informacji na temat zrównoważonego rozwoju ujawnionych w sprawozdaniach rocznych przedsiębiorstw są inwestorzy, organizacje pozarządowe, partnerzy społeczni i inne zainteresowane strony. Inwestorzy, w tym podmioty zarządzające aktywami, chcą lepiej zrozumieć ryzyka i możliwości związane z kwestiami zrównoważonego rozwoju dla swoich inwestycji, a także skutki tych inwestycji dla ludzi i środowiska. Organizacje pozarządowe, partnerzy społeczni i inne zainteresowane strony chcą pociągać jednostki do większej odpowiedzialności za skutki ich działalności dla ludzi i środowiska. Obecne ramy prawne nie zapewniają zaspokojenia potrzeb tych użytkowników w zakresie informacji. Wynika to z faktu, że niektóre przedsiębiorstwa, od których użytkownicy oczekują informacji na temat zrównoważonego rozwoju, nie zgłaszają takich informacji, podczas gdy wiele przedsiębiorstw, które przekazują takie informacje, nie zgłasza wszystkich informacji istotnych dla użytkowników. Jeśli informacje są przekazywane, często nie są ani wystarczająco wiarygodne, ani wystarczająco porównywalne między przedsiębiorstwami. Użytkownicy często mają trudności ze znalezieniem informacji i rzadko są one dostępne w formacie cyfrowym nadającym się do odczytu maszynowego. Informacje na temat wartości niematerialnych i prawnych, w tym wewnętrznie wytworzonych wartości niematerialnych i prawnych, są przekazywane w niewystarczającym stopniu, mimo że z wartościami tymi wiąże się większość inwestycji sektora prywatnego w gospodarkach rozwiniętych (wartościami tymi są np. kapitał ludzki, marka, własność intelektualna oraz wartości niematerialne i prawne związane z badaniami i rozwojem). Potrzeby użytkowników w zakresie informacji znacznie wzrosły w ostatnich latach i prawie na pewno będą rosły nadal. Wynika to z kilku powodów. Jednym z nich jest rosnąca świadomość inwestorów, że kwestie zrównoważonego rozwoju mogą zagrażać wynikom finansowym przedsiębiorstw. Kolejnym powodem jest rosnący rynek produktów inwestycyjnych, które wyraźnie wiążą się ze spełnieniem określonych standardów zrównoważonego rozwoju lub osiągnięciem określonych celów zrównoważonego rozwoju. Kolejnym jeszcze czynnikiem są regulacje, w tym rozporządzenie w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych oraz rozporządzenie w sprawie systematyki. W wyniku obu tych rozporządzeń podmioty zarządzające aktywami i doradcy finansowi potrzebują więcej informacji na temat zrównoważonego rozwoju od przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji. Ponadto pandemia COVID-19 prawdopodobnie jeszcze bardziej przyspieszy wzrost zapotrzebowania na informacje na temat zrównoważonego rozwoju od przedsiębiorstw, na przykład w odniesieniu do podatności pracowników i odporności łańcuchów dostaw. Istnieje zatem coraz większa rozbieżność między informacjami na temat zrównoważonego rozwoju, które przekazują przedsiębiorstwa, a potrzebami docelowych użytkowników tych informacji. Z jednej strony oznacza to, że inwestorzy nie są w stanie w wystarczającym stopniu uwzględniać w decyzjach inwestycyjnych ryzyk związanych ze zrównoważonym rozwojem. To z kolei może stwarzać ryzyka systemowe zagrażające stabilności finansowej. Z drugiej strony rozbieżność ta oznacza, że inwestorzy nie są w stanie kierować środków finansowych do przedsiębiorstw mających zrównoważone modele biznesowe i prowadzących zrównoważoną działalność. To z kolei utrudnia osiągnięcie celów Europejskiego Zielonego Ładu. Rozbieżność ta utrudnia również zainteresowanym stronom obciążanie jednostek odpowiedzialnością za ich wpływ na ludzi i środowisko, co prowadzi do deficytu odpowiedzialności, który może zagrażać efektywnemu funkcjonowaniu społecznej gospodarki rynkowej. Obecna sytuacja jest również kłopotliwa dla przedsiębiorstw, które muszą składać sprawozdania. Brak precyzji w obecnych wymogach oraz duża liczba istniejących prywatnych standardów i ram sprawiają, że przedsiębiorstwa mają trudności z dowiedzeniem się, które dokładnie informacje powinny przekazywać. Często napotykają one problemy z uzyskaniem informacji, których same potrzebują, od dostawców, klientów i przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji. Wiele przedsiębiorstw otrzymuje od zainteresowanych stron wnioski o udzielenie informacji na temat zrównoważonego rozwoju oprócz informacji, które przedsiębiorstwa przekazują, aby spełnić obowiązujące wymogi prawne. Wszystko to generuje niepotrzebne koszty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Celem niniejszego wniosku jest zatem poprawa sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju przy jak najmniejszych kosztach, aby lepiej wykorzystać potencjał jednolitego rynku europejskiego w celu przyczynienia się do przejścia na w pełni zrównoważony i sprzyjający włączeniu społecznemu system gospodarczy i finansowy zgodnie z Europejskim Zielonym Ładem oraz celami zrównoważonego rozwoju ONZ. Wniosek ma na celu zapewnienie, aby istniały odpowiednie publicznie dostępne informacje na temat ryzyk, jakie kwestie zrównoważonego rozwoju stwarzają dla przedsiębiorstw, oraz na temat wpływu samych przedsiębiorstw na ludzi i środowisko. Oznacza to, że przedsiębiorstwa, od których użytkownicy potrzebują informacji na temat zrównoważonego rozwoju, powinny przekazywać takie informacje oraz że przedsiębiorstwa powinny przekazywać wszystkie informacje, które użytkownicy uznają za istotne. Przekazywane informacje powinny być porównywalne, wiarygodne oraz łatwe do znalezienia i wykorzystania przez użytkowników przy użyciu technologii cyfrowych. Wiąże się to ze zmianą statusu informacji na temat zrównoważonego rozwoju, aby był on bardziej porównywalny ze statusem informacji finansowych. Wniosek przyczyni się do zmniejszenia ryzyk systemowych dla gospodarki, a także do poprawy alokacji kapitału finansowego na rzecz przedsiębiorstw i działań, które rozwiązują problemy społeczne, zdrowotne i środowiskowe. Ponadto sprawi on, że przedsiębiorstwa będą w większym stopniu odpowiedzialne za swój wpływ na ludzi i środowisko, co posłuży budowaniu zaufania między nimi a społeczeństwem. Wniosek ma na celu ograniczenie niepotrzebnych kosztów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, które ponoszą przedsiębiorstwa, oraz umożliwienie przedsiębiorstwom efektywnego zaspokojenia rosnącego zapotrzebowania na informacje na temat zrównoważonego rozwoju. Zapewni on jasność i pewność co do tego, jakie informacje na temat zrównoważonego rozwoju należy przekazywać, a także ułatwi sporządzającym sprawozdania uzyskanie informacji potrzebnych do celów sprawozdawczości od ich własnych partnerów biznesowych (dostawców, klientów i przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji). Powinien również przyczynić się do zmniejszenia liczby otrzymywanych przez przedsiębiorstwa wniosków o udzielenie dodatkowych informacji na temat zrównoważonego rozwoju oprócz tych, które przedsiębiorstwa publikują w sprawozdaniach rocznych.

Istnieje szereg ważnych inicjatyw międzynarodowych. Ich celem jest wspomaganie osiągnięcia w skali światowej ujednolicenia i harmonizacji standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. UE w pełni popiera te ambicje. Przedsiębiorstwa i inwestorzy z UE, którzy prowadzą działalność na całym świecie, odniosą korzyści dzięki takiemu ujednoliceniu i harmonizacji. Komisja popiera inicjatywy grup G-20 i G-7, Rady Stabilności Finansowej oraz innych podmiotów mające na celu podjęcie międzynarodowego zobowiązania do opracowania podstawowej wersji światowych standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, która byłaby oparta na pracach Grupy Zadaniowej ds. Ujawniania Informacji Finansowych Związanych z Klimatem. W tym kontekście szczególnie istotne są propozycje Fundacji Międzynarodowych Standardów Sprawozdawczości Finansowej dotyczące utworzenia nowej Rady ds. Standardów Zrównoważonego Rozwoju, podobnie jak prace już przeprowadzone w ramach istniejących inicjatyw, w tym Globalnej Inicjatywy Sprawozdawczej (GRI), Rady ds. Standardów Zrównoważonej Rachunkowości (SASB), Międzynarodowej Rady ds. Zintegrowanej Sprawozdawczości (IIRC), Rady ds. Standardów Ujawniania Informacji dotyczących Klimatu (CDSB) oraz projektu na rzecz ujawniania informacji dotyczących emisji dwutlenku węgla (CDP, dawniej Carbon Disclosure Project). Niniejszy wniosek ma na celu wykorzystanie międzynarodowych inicjatyw dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i wniesienie w nie wkładu. Unijne standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju należy opracować w ramach konstruktywnej dwukierunkowej współpracy z głównymi inicjatywami międzynarodowymi i powinny być one w jak największym stopniu dostosowane do tych inicjatyw, przy jednoczesnym uwzględnieniu specyfiki europejskiej. Niniejszy wniosek składa się z jednej dyrektywy, która zmieniłaby cztery obowiązujące akty prawne. Po pierwsze, zmieniłaby dyrektywę o rachunkowości poprzez zmianę niektórych istniejących przepisów i dodanie pewnych nowych przepisów dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Zmieniłaby również dyrektywę i rozporządzenie w sprawie badań ustawowych, aby uwzględnić badanie informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Ponadto zmieniałaby ona dyrektywę w sprawie przejrzystości, aby rozszerzyć zakres wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju na przedsiębiorstwa, których papiery wartościowe są notowane na rynkach regulowanych, oraz aby doprecyzować system nadzoru nad sprawozdawczością w zakresie zrównoważonego rozwoju prowadzoną przez te przedsiębiorstwa. •Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki Dyrektywa w sprawie sprawozdawczości niefinansowej oraz rozporządzenie w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych i rozporządzenie w sprawie systematyki stanowią główne elementy wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, będące podstawą unijnej strategii zrównoważonego finansowania. Celem tych ram prawnych jest zapewnienie jednolitego i spójnego przepływu informacji na temat zrównoważonego rozwoju w całym finansowym łańcuchu wartości. W niniejszym wniosku oparto się na wymogach dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju określonych w dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej i wprowadzono w nich zmiany, aby osiągnąć większą spójność tych wymogów z szerszymi ramami prawnymi dotyczącymi zrównoważonego finansowania, w tym z rozporządzeniem w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych i rozporządzeniem w sprawie systematyki, oraz aby powiązać je z celami Europejskiego Zielonego Ładu. Rozporządzenie w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych reguluje sposób, w jaki uczestnicy rynku finansowego (w tym podmioty zarządzające aktywami i doradcy finansowi) powinni ujawniać informacje na temat zrównoważonego rozwoju inwestorom końcowym i właścicielom aktywów. Aby móc spełnić wymogi tego rozporządzenia – a zatem aby ostatecznie móc zaspokoić potrzeby inwestorów końcowych, w tym osób fizycznych i gospodarstw domowych – uczestnicy rynku finansowego potrzebują odpowiednich informacji od przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji. Niniejszy wniosek ma zatem na celu zapewnienie, aby przedsiębiorstwa, w których dokonano inwestycji, przekazywały informacje potrzebne uczestnikom rynku finansowego do spełnienia ich własnych wymogów sprawozdawczych określonych w rozporządzeniu w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych. W rozporządzeniu w sprawie systematyki ustanowiono system klasyfikacji zrównoważonej środowiskowo działalności gospodarczej, aby zwiększyć skalę zrównoważonych inwestycji i przeciwdziałać pseudoekologicznemu marketingowi „zrównoważonych” produktów finansowych. Zobowiązano w nim przedsiębiorstwa objęte zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej do ujawniania pewnych wskaźników dotyczących stopnia, w jakim ich działalność jest zrównoważona środowiskowo według systematyki. Te obowiązki ujawniania informacji zostaną określone w odrębnym akcie delegowanym Komisji. Wskaźniki te uzupełniają informacje, które przedsiębiorstwa muszą ujawniać zgodnie z samą dyrektywą w sprawie sprawozdawczości niefinansowej; przedsiębiorstwa będą musiały podawać te wskaźniki wraz z innymi informacjami na temat zrównoważonego rozwoju, których podawania wymaga się w tej dyrektywie. Celem niniejszego wniosku jest zapewnienie, aby wymogi sprawozdawcze dla przedsiębiorstw były spójne z systematyką. Osiągnięciu tego celu posłużą przede wszystkim proponowane standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Uwzględnione zostaną w nich wskaźniki, które przedsiębiorstwa muszą ujawniać i które dotyczą stopnia, w jakim ich działalność jest zrównoważona środowiskowo według systematyki, a także zawarte w systematyce kryteria kwalifikacji i progi na potrzeby zasady „nie czyń poważnych szkód”. Główne nowe elementy niniejszego wniosku w porównaniu z wymogami dotyczącymi sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju określonymi w dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej to: –rozszerzenie zakresu wymogów sprawozdawczych na dodatkowe przedsiębiorstwa, w tym wszystkie duże przedsiębiorstwa i spółki notowane na rynku regulowanym (z wyjątkiem notowanych mikroprzedsiębiorstw); –wymóg atestacji informacji na temat zrównoważonego rozwoju; –bardziej szczegółowe określenie informacji, które przedsiębiorstwa powinny przekazywać, oraz zobowiązanie przedsiębiorstw do składania sprawozdań zgodnie z obowiązkowymi unijnymi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju; –zapewnienie, aby wszystkie informacje były publikowane w sprawozdaniach przedsiębiorstw z działalności i ujawniane w formacie cyfrowym nadającym się do odczytu maszynowego. •Spójność z innymi politykami Unii Niniejszy wniosek przyczynia się do dokończenia tworzenia unii rynków kapitałowych poprzez umożliwienie inwestorom i innym zainteresowanym stronom dostępu do porównywalnych informacji na temat zrównoważonego rozwoju pochodzących od przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji, z całej UE. W ramach planu działania na rzecz tworzenia unii rynków kapitałowych (COM(2020) 590 final) Komisja przedstawi wniosek ustawodawczy w sprawie utworzenia ogólnounijnej cyfrowej platformy dostępu do publicznych informacji finansowych i na temat zrównoważonego rozwoju przekazywanych przez przedsiębiorstwa (europejskiego pojedynczego punktu dostępu). Niniejszy wniosek uzupełnia tę inicjatywę, przyczyniając się do osiągnięcia celów strategii dla UE w zakresie finansów cyfrowych (COM(2020) 591 final) poprzez wprowadzenie wymogu cyfrowego znakowania przekazywanych informacji na temat zrównoważonego rozwoju. W niniejszym wniosku uwzględniono program prac Komisji na 2021 r., w szczególności przyszłą inicjatywę dotyczącą zrównoważonego ładu korporacyjnego, oraz zobowiązania, które Komisja podjęła w Europejskim Zielonym Ładzie – do zintensyfikowania działań w celu rozwiązania problemu fałszywych twierdzeń dotyczących ekologiczności oraz do wspierania przedsiębiorców i innych zainteresowanych stron w pracach nad normalizacją praktyk w zakresie ujmowania kapitału naturalnego w UE i na świecie. Niniejszy wniosek jest powiązany z wnioskiem Komisji dotyczącym wzmocnienia stosowania zasady równości wynagrodzeń dla kobiet i mężczyzn za taką samą pracę lub pracę o takiej samej wartości za pośrednictwem mechanizmów przejrzystości wynagrodzeń oraz mechanizmów egzekwowania. Jest również powiązany z proponowaną dyrektywą w sprawie poprawy równowagi płci w zarządach dużych unijnych spółek, których akcje są notowane na giełdzie, poprzez wymianę informacji na temat polityki różnorodności realizowanej przez spółki. 2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ •Podstawa prawna Podstawą prawną wniosku są art. 50 i 114 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Art. 50 TFUE stanowi podstawę prawną przyjmowania środków unijnych mających na celu urzeczywistnienie swobody przedsiębiorczości na jednolitym rynku w prawie spółek. Stanowi on również podstawę prawną dyrektyw 2013/34/UE, 2006/43/WE, 91/674/EWG, 86/635/EWG i część podstawy prawnej dyrektywy 2004/109/WE. Art. 50 TFUE uprawnia Parlament Europejski i Radę do uchwalania dyrektyw. Ponadto art. 114 TFUE jest przepisem prawnym o charakterze ogólnym mającym na celu ustanowienie lub zapewnienie funkcjonowania jednolitego rynku – w tym przypadku swobodnego przepływu kapitału. Artykuł ten uwzględniono jako podstawę prawną niniejszej dyrektywy zmieniającej dyrektywę 2004/109/WE.

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych) Dyrektywa o rachunkowości, zmieniona dyrektywą w sprawie sprawozdawczości niefinansowej, reguluje już w UE ujawnianie informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Przepisy dotyczące przejrzystości są niezbędne do zapewnienia ochrony inwestorów i stabilności finansowej w całej UE. Wspólne przepisy dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i jej atestacji zapewniają równe warunki działania przedsiębiorstwom mającym siedzibę w różnych państwach członkowskich. Znaczne różnice, które istnieją między państwami członkowskimi pod względem wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i jej atestacji, prowadzą do dodatkowych kosztów i złożonej sytuacji w przypadku przedsiębiorstw prowadzących działalność transgraniczną. Ma to szkodliwy wpływ na jednolity rynek. Państwa członkowskie działające samodzielnie nie są w stanie zapewnić spójności i porównywalności wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju w całej UE. Ponadto jedynie interwencja UE może zapewnić zgodność przepisów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju z innymi przepisami UE, w tym z rozporządzeniem w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych oraz rozporządzeniem w sprawie systematyki, a także z aktami delegowanymi i wykonawczymi przyjętymi na podstawie tych rozporządzeń. Sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju jest przedmiotem rosnącego zainteresowania i interwencji regulacyjnej w jurysdykcjach na całym świecie. UE musi zatem wypracować spójne i kompleksowe podejście do sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, aby móc konstruktywnie współpracować ze swoimi partnerami międzynarodowymi. W porównaniu z indywidualnymi działaniami państw członkowskich interwencja UE może zapewnić znaczący wkład Europy w rozwój polityki na szczeblu globalnym, aby lepiej chronić interesy europejskich przedsiębiorstw i innych zainteresowanych stron. •Proporcjonalność Głównym elementem niniejszego wniosku jest nałożony na niektóre kategorie przedsiębiorstw wymóg składania sprawozdań zgodnie z obowiązkowymi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Podobnie jak w przypadku sprawozdawczości finansowej niezbędne są wspólne standardy służące zapewnieniu, aby przekazywane informacje były porównywalne i odpowiednie. Wspólne standardy sprawozdawczości ogromnie ułatwią również cyfryzację, atestację i egzekwowanie sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Niniejszy wniosek przewiduje wprowadzenie wymogu atestacji przekazywanych informacji na temat zrównoważonego rozwoju, tak aby były one wiarygodne. Przewiduje on również nałożenie na przedsiębiorstwa wymogu cyfrowego znakowania informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Znakowanie cyfrowe jest niezbędne do wykorzystania możliwości oferowanych przez technologie cyfrowe, tak aby radykalnie poprawić sposób wykorzystywania tych informacji. UE wprowadziła już wymóg znakowania cyfrowego informacji finansowych. W niniejszym wniosku przyjęto proporcjonalne podejście do określenia przedsiębiorstw, które będą objęte obowiązkowymi wymogami sprawozdawczymi. Nie nakłada się w nim nowych wymogów na małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), z wyjątkiem MŚP notowanych na unijnych rynkach regulowanych. We wniosku zwalnia się z obowiązków sprawozdawczych mikroprzedsiębiorstwa notowane na rynku regulowanym. Komisja przyjmie standardy dla dużych przedsiębiorstw oraz oddzielne, proporcjonalne standardy dla MŚP. Standardy dla MŚP będą dostosowane do zdolności i zasobów takich przedsiębiorstw. Podczas gdy MŚP notowane na rynku regulowanym musiałyby stosować się do tych proporcjonalnych standardów, MŚP nienotowane – do których zalicza się większość MŚP – mogą zdecydować się na stosowanie się do nich na zasadzie dobrowolności. •Wybór instrumentu Niniejszy wniosek obejmuje dyrektywę, która zmienia przepisy dyrektywy o rachunkowości, dyrektywy w sprawie przejrzystości oraz dyrektywy i rozporządzenia w sprawie badań ustawowych, zapewniając tym samym spójność odpowiednich przepisów tych czterech instrumentów. 3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW •Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa W kwietniu 2021 r. Komisja opublikowała ocenę adekwatności unijnych ram sprawozdawczości finansowej i niefinansowej przedsiębiorstw wraz z obowiązkowym przeglądem niektórych aspektów dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Główny wniosek z oceny adekwatności i przeglądu był taki, że informacje na temat zrównoważonego rozwoju, które obecnie przekazują przedsiębiorstwa, nie zaspokajają potrzeb docelowych użytkowników tych informacji i że w związku z tym Komisja powinna zaproponować zmianę dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Jest to zgodne z ustaleniami sformułowanymi w ocenie skutków towarzyszącej niniejszemu wnioskowi (zob. poniżej). •Konsultacje z zainteresowanymi stronami Do ukształtowania treści niniejszego wniosku przyczyniły się następujące konsultacje: –otwarte internetowe konsultacje publiczne prowadzone od marca do lipca 2018 r. służące przygotowaniu oceny adekwatności unijnych ram sprawozdawczości przedsiębiorstw; –ukierunkowane konsultacje internetowe prowadzone od lutego do marca 2019 r. mające wspomóc opracowanie wytycznych dotyczących sprawozdawczości związanej z klimatem; –ukierunkowane konsultacje internetowe z przedsiębiorstwami objętymi zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej przeprowadzone na zlecenie Komisji przez konsultantów zewnętrznych (CEPS) w okresie od grudnia 2019 r. do marca 2020 r.; –informacje zwrotne gromadzone online od stycznia do lutego 2020 r. na potrzeby wstępnej oceny skutków przeprowadzonej przez Komisję w odniesieniu do przeglądu dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej;

–otwarte internetowe konsultacje publiczne prowadzone od lutego do czerwca 2020 r. na temat przeglądu dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej; –ukierunkowane badanie internetowe MŚP (badanie panelowe z udziałem MŚP) na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju prowadzone od marca do maja 2020 r. Komisja zorganizowała również warsztaty z udziałem wielu zainteresowanych stron poświęcone koncepcji istotności (listopad 2019 r.) i atestacji informacji na temat zrównoważonego rozwoju (grudzień 2020 r.), a także oddzielne spotkania konsultacyjne z różnymi grupami zainteresowanych stron (przedsiębiorstwami, organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i związkami zawodowymi) w maju 2020 r. Konsultacje ujawniły pewne różnice między użytkownikami informacji na temat zrównoważonego rozwoju a sporządzającymi sprawozdania. Użytkownicy na ogół opowiadają się za szczegółowymi i kompleksowymi wymogami sprawozdawczymi. Sporządzający sprawozdania wyrazili obawy odnośnie do kosztów związanych z takimi wymogami oraz często opowiadali się za zachowaniem dużego stopnia swobody co do tego, jakie informacje przekazywać i w jaki sposób. Otwarte konsultacje publiczne na temat przeglądu dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej wykazały jednak, że istnieje bardzo silne poparcie dla obowiązkowych standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju (ponad 80 % wszystkich respondentów, w tym 81 % respondentów, którzy są przedsiębiorstwami sporządzającymi sprawozdania na temat zrównoważonego rozwoju lub reprezentują takie przedsiębiorstwa). Wiele zainteresowanych stron podkreśliło, że jeżeli UE opracuje standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, powinny one opierać się na międzynarodowych inicjatywach na rzecz ustanawiania standardów i być z nimi spójne. Zainteresowane strony zwróciły również uwagę na potrzebę doprecyzowania obowiązku przekazywania informacji zgodnie z perspektywą podwójnej istotności. Konsultacje wykazały również, że istnieje silne poparcie dla środków mających na celu zapewnienie dostosowania wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju zawartych w dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej do odpowiednich przepisów UE, w szczególności do rozporządzenia w sprawie ujawniania informacji związanych ze zrównoważonym rozwojem w sektorze usług finansowych i rozporządzenia w sprawie systematyki. Zainteresowane strony mają bardzo różne opinie na temat tego, które kategorie przedsiębiorstw powinny być objęte obowiązkowymi wymogami sprawozdawczymi. Większość organizacji społeczeństwa obywatelskiego i związków zawodowych popiera rozszerzenie zakresu stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej na szerokie grono przedsiębiorstw, w tym duże spółki nienotowane na rynku regulowanym i MŚP. Wiele instytucji finansowych i podmiotów zarządzających aktywami popiera wprowadzenie proporcjonalnych wymogów sprawozdawczych dla MŚP, zwłaszcza MŚP notowanych na rynku regulowanym. Główne stowarzyszenia przedsiębiorców opowiadały się przeważnie za rozszerzeniem zakresu wymogów sprawozdawczych. Organizacje reprezentujące MŚP i większość samych MŚP sprzeciwiają się wprowadzeniu obowiązkowych wymogów dla MŚP, ale pozostają otwarte na pomysł proporcjonalnych, dobrowolnych standardów dla tej kategorii przedsiębiorstw. Różne grupy zainteresowanych stron zaproponowały, aby wymogi sprawozdawcze miały również zastosowanie do przedsiębiorstw spoza UE. •Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej Przygotowując niniejszy wniosek, Komisja wzięła pod uwagę zalecenia grupy zadaniowej, którą Europejska Grupa Doradcza ds. Sprawozdawczości Finansowej (EFRAG) powołała w celu zbadania możliwości opracowania europejskich standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Komisja uwzględniła również zalecenia przewodniczącego EFRAG dotyczące ewentualnych zmian w zarządzaniu EFRAG, w przypadku gdyby poproszono tę grupę o opracowanie takich standardów. Zarządzanie EFRAG zostałoby odpowiednio zmodyfikowane, zanim EFRAG przedłożyłaby Komisji jakikolwiek projekt standardów. Oprócz istniejącego filaru sprawozdawczości finansowej EFRAG należy w szczególności utworzyć nowy filar sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Nowy filar powinien mieć solidną strukturę zarządzania i należytą procedurę, które odzwierciedlałyby jego rolę w opracowywaniu standardów. Powinien w nim uczestniczyć szerszy krąg zainteresowanych stron niż podmioty tradycyjnie zaangażowane w sprawozdawczość finansową, w tym zrównoważona reprezentacja ekspertów z organów krajowych, społeczeństwa obywatelskiego i sektora prywatnego. Komisja zleciła konsultantom zgromadzenie danych na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w tym kosztów, za pośrednictwem badania przeprowadzonego wśród przedsiębiorstw objętych zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Zleciła również konsultantom analizę rynkowych i obecnych praktyk w zakresie dostarczania danych, ratingów i badań na temat zrównoważonego rozwoju na potrzeby sektora finansowego. •Ocena skutków Służby Komisji sporządziły ocenę skutków niniejszego wniosku. Rada ds. Kontroli Regulacyjnej wydała pozytywną opinię – z zastrzeżeniami – na temat projektu oceny skutków. W ocenie skutków skoncentrowano się na możliwościach strategicznych w trzech obszarach: 1) standaryzacja – czy należy opracować unijne standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i zobowiązać przedsiębiorstwa do ich stosowania; 2) atestacja (badanie) – czy przekazywane informacje na temat zrównoważonego rozwoju powinny podlegać atestacji, a jeśli tak, to na jakim poziomie; oraz 3) zakres – które kategorie przedsiębiorstw powinny być objęte wymogami sprawozdawczymi. Preferowany wariant strategiczny wskazany w ocenie skutków obejmowałby: 1)nałożenie na wszystkie przedsiębiorstwa, które są objęte zakresem stosowania, wymogu składania sprawozdań zgodnie ze standardami UE; 2)nałożenie na wszystkie przedsiębiorstwa, które są objęte zakresem stosowania, wymogu ubiegania się o atestację dającą ograniczoną pewność w odniesieniu do przekazywanych informacji na temat zrównoważonego rozwoju, a jednocześnie uwzględnienie możliwości wprowadzenia na późniejszym etapie wymogu uzyskania atestacji dającej wystarczającą pewność; oraz 3)rozszerzenie zakresu stosowania na wszystkie duże przedsiębiorstwa i wszystkie spółki notowane na unijnych rynkach regulowanych z wyjątkiem notowanych mikroprzedsiębiorstw. Zakres stosowania obejmowałby spółki niemające siedziby w UE, które są notowane na unijnych rynkach regulowanych, oraz unijne jednostki zależne przedsiębiorstw spoza UE. Preferowanym wariantem jest najlepszy kompromis między dwoma możliwymi sposobami postępowania. Jeden z nich polega na wprowadzeniu szczegółowych i nakazowych wymogów sprawozdawczych, wymogu uzyskania atestacji o dużej pewności oraz na szerokim zakresie stosowania – byłoby to rozwiązanie bardzo skuteczne pod względem zaspokajania potrzeb użytkowników, lecz droższe dla sporządzających sprawozdania. Drugi sposób polega na wprowadzeniu mniej szczegółowych wymogów sprawozdawczych, wymogu uzyskania atestacji o mniejszej pewności oraz na węższym zakresie – to rozwiązanie byłoby mniej skuteczne pod względem zaspokajania potrzeb użytkowników, ale jednocześnie tańsze dla sporządzających sprawozdania, przynajmniej w perspektywie krótkoterminowej. Intencją jest uzyskanie najkorzystniejszych wyników pod względem celów i powiązanych kosztów. Preferowany wariant umożliwia również państwom członkowskim upoważnienie niezależnych podmiotów świadczących usługi atestacyjne innych niż biegli rewidenci lub firmy audytorskie do przeprowadzania atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Ma to umożliwić przedsiębiorstwom szerszy wybór dostawców usług atestacyjnych do celów atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Użytkownicy skorzystają na lepszym dostępie do porównywalnych, istotnych i wiarygodnych informacji na temat zrównoważonego rozwoju pochodzących od większej liczby przedsiębiorstw. To z kolei zmniejszy zagrożenie pojawienia się ryzyk inwestycyjnych w systemie finansowym, zwiększy przepływy finansowe do przedsiębiorstw, które mają pozytywny wpływ na ludzi i środowisko, oraz zwiększy odpowiedzialność przedsiębiorstw. Dzięki temu oszczędzający i inwestorzy, którzy chcą inwestować w sposób zrównoważony, będą mieli taką możliwość. W proponowanym wariancie zapewniono by przekazywanie informacji na temat zrównoważonego rozwoju przez ok. 49 000 przedsiębiorstw (75 % obrotów wszystkich spółek akcyjnych i z ograniczoną odpowiedzialnością) w porównaniu z 11 600 przedsiębiorstw (47 % obrotów wszystkich spółek akcyjnych i z ograniczoną odpowiedzialnością), które są obecnie objęte zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej. Wszystkie duże przedsiębiorstwa i wszystkie spółki notowane na unijnych rynkach regulowanych (z wyjątkiem mikroprzedsiębiorstw notowanych) byłyby zobowiązane do stosowania unijnych standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i do ubiegania się o atestację przekazywanych informacji. Dla porównania – szacuje się, że obecnie jedynie 20 % dużych przedsiębiorstw w pełni stosuje jakiekolwiek standardy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, a jedynie 30 % ubiega się o jakąś formę atestacji. Proponowany wariant będzie miał pośredni pozytywny wpływ na poszanowanie praw podstawowych, a także na ludzi i środowisko, ponieważ bardziej rygorystyczne wymogi sprawozdawcze mogą korzystnie podziałać na normy zachowań w przedsiębiorstwie.

Całkowite szacowane koszty preferowanego wariantu dla sporządzających sprawozdania wynoszą 1 200 mln EUR w kosztach jednorazowych i 3 600 mln EUR w rocznych kosztach powtarzających się. Ponadto sporządzający sprawozdania poniosą koszty wynikające z wymogów sprawozdawczych określonych w art. 8 rozporządzenia w sprawie systematyki. Jeżeli UE nie podejmie żadnych działań, oczekuje się, że koszty dla sporządzających sprawozdania w każdym razie znacznie wzrosną ze względu na wzrost liczby nieskoordynowanych wniosków użytkowników o udzielenie informacji, brak konsensusu w kwestii informacji, które przedsiębiorstwa powinny przekazywać w celu zaspokojenia potrzeb użytkowników, oraz ciągłe trudności z uzyskaniem od dostawców, klientów i przedsiębiorstw, w których dokonano inwestycji, informacji na temat zrównoważonego rozwoju potrzebnych sporządzającym sprawozdania do celów własnej sprawozdawczości. Niedostępność wystarczająco szczegółowych danych uniemożliwia obliczenie kosztów, które ponieśliby sporządzający sprawozdania w przypadku braku nowych przepisów. Szacuje się jednak, że stosowanie standardów mogłoby przynieść roczne oszczędności w wysokości 24 200–41 700 EUR na przedsiębiorstwo (ok. 280–490 mln EUR rocznie w przypadku przedsiębiorstw obecnie objętych zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości niefinansowej i 1 200–2 000 mln EUR rocznie w przypadku preferowanego wariantu), jeżeli standardy doprowadzą do całkowitego wyeliminowania potrzeby zwracania się do sporządzających sprawozdania z wnioskami o udzielenie dodatkowych informacji. Przedsiębiorstwa z UE mogą ponosić wyższe koszty sprawozdawczości niż przedsiębiorstwa spoza UE, jeżeli inne jurysdykcje nie przyjmą podejścia podobnego do koncepcji przedstawionej w niniejszym wniosku. Mogłoby to skutkować nierównym traktowaniem przedsiębiorstw z UE i spoza UE, a tym samym szkodliwie wpływać na równe warunki działania na jednolitym rynku UE. Aby ograniczyć to ryzyko, unijne jednostki zależne przedsiębiorstw spoza UE, jak również wszelkie spółki spoza UE, których zbywalne papiery wartościowe są notowane na unijnym rynku regulowanym, są objęte wymogami sprawozdawczymi określonymi we wniosku. •Sprawność regulacyjna i uproszczenie Aby pomóc w zapewnieniu ochrony inwestorów, zasadniczo należy wszystkie spółki notowane na rynkach regulowanych objąć tymi samymi zasadami ujawniania informacji. MŚP notowane na unijnych rynkach regulowanych musiałyby zatem spełniać proponowane nowe wymogi dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Wymogi dla MŚP notowanych na unijnych rynkach regulowanych miałyby jednak zastosowanie dopiero po upływie trzech lat od objęcia nimi innych przedsiębiorstw, co ma na celu uwzględnienie względnych trudności gospodarczych, z którymi mniejsze przedsiębiorstwa borykają się wskutek pandemii COVID-19. Ten okres stopniowego wprowadzania wymogów umożliwiłby również MŚP notowanym na rynkach regulowanych stosowanie nowych wymogów, kiedy praktyki w zakresie sprawozdawczości i atestacji w odniesieniu do informacji na temat zrównoważonego rozwoju osiągną wyższy stopień zaawansowania. Wymogi dotyczące ujawniania informacji określone w niniejszym wniosku nie miałyby zastosowania do MŚP, których zbywalne papiery wartościowe są notowane na rynkach rozwoju MŚP lub wielostronnych platformach obrotu (MTF). Ponadto ze względu na zasadę proporcjonalności nie miałyby zastosowania do mikroprzedsiębiorstw notowanych na unijnych rynkach regulowanych. W niniejszym wniosku nie nakłada się na inne MŚP obowiązku przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju. MŚP nienotowane na rynku regulowanym mogą jednak zdecydować się na stosowanie na zasadzie dobrowolności standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, które Komisja przyjmie jako akty delegowane dotyczące sprawozdawczości prowadzonej przez MŚP notowane na rynku regulowanym. Standardy te mają umożliwić każdemu MŚP efektywne kosztowo przekazywanie informacji w odpowiedzi na liczne wnioski o udzielenie informacji otrzymywane od innych przedsiębiorstw, z którymi prowadzą interesy, takich jak: banki, zakłady ubezpieczeń i duzi klienci korporacyjni, oraz pomóc w określeniu ograniczeń co do informacji, jakich przedsiębiorstwa mogą racjonalnie oczekiwać od MŚP w swoim łańcuchu wartości. Standardy takie powinny również pomóc MŚP w przyciągnięciu dodatkowych inwestycji i środków finansowych oraz w pełnym uczestnictwie w transformacji w kierunku zrównoważonej gospodarki przedstawionej w Europejskim Zielonym Ładzie, a także w przyczynianiu się do tej transformacji. Standardy dla MŚP będą stanowiły punkt odniesienia dla przedsiębiorstw, które są objęte zakresem stosowania dyrektywy w sprawie sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju, jeżeli chodzi o poziom informacji na temat zrównoważonego rozwoju, których MŚP mogłyby zasadnie żądać od dostawców i klientów w swoich łańcuchach wartości. Niniejszy wniosek zapewnia gotowe rozwiązanie pod względem cyfryzacji, ponieważ zawiera wymóg, by przedsiębiorstwa cyfrowo znakowały informacje na temat zrównoważonego rozwoju, które przekazują, zgodnie z taksonomią cyfrową. •Prawa podstawowe Wniosek przygotowano z poszanowaniem praw podstawowych i zasad zapisanych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej. Będzie on miał pośrednie pozytywne skutki dla praw podstawowych ze względu na fakt, że bardziej rygorystyczne wymogi sprawozdawcze mogą korzystnie podziałać na normy zachowań w przedsiębiorstwie. Powinien on przyczynić się do zwiększenia świadomości przedsiębiorstw na temat praw podstawowych i pozytywnie wpłynąć na sposób, w jaki przedsiębiorstwa identyfikują faktyczne i potencjalne niekorzystne skutki dla praw podstawowych oraz zarządzają tymi skutkami. Powinien on również zwiększyć przepływ kapitału do przedsiębiorstw przestrzegających praw podstawowych i ogólnie zwiększyć odpowiedzialność przedsiębiorstw za ich wpływ na te prawa. 4.WPŁYW NA BUDŻET Wniosek nie ma wpływu finansowego na budżet UE. Istniejące zasoby budżetowe zostaną wykorzystane na wydatki służące sfinansowaniu opracowania unijnych standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. 5.ELEMENTY FAKULTATYWNE •Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania Aby monitorować postępy w osiąganiu szczegółowych celów wniosku, Komisja zbada możliwość organizowania okresowych badań wśród użytkowników i sporządzających sprawozdania, w zależności od dostępności środków finansowych. Wniosek zawiera wymóg, aby Komisja przedłożyła Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z wdrożenia wymogów dotyczących atestacji nie później niż po trzech latach od rozpoczęcia stosowania niniejszej dyrektywy. W stosownych przypadkach sprawozdaniu towarzyszyć będą wnioski ustawodawcze dotyczące bardziej rygorystycznych wymogów dotyczących atestacji („atestacja dająca wystarczającą pewność”). Niniejszy wniosek nie wymaga planu wdrożenia. •Dokumenty wyjaśniające (w przypadku dyrektyw) Uznaje się, że żadne dokumenty wyjaśniające nie są konieczne. •Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku Art. 1 zmienia dyrektywę 2013/34/UE („dyrektywa o rachunkowości”). W art. 1 pkt 1 rozszerzono zakres stosowania artykułów dyrektywy o rachunkowości dotyczących obowiązków sprawozdawczych w zakresie zrównoważonego rozwoju na instytucje kredytowe i zakłady ubezpieczeń, które zgodnie z dyrektywą o rachunkowości nie są spółkami akcyjnymi lub z ograniczoną odpowiedzialnością bądź nie są uważane za ponoszące ograniczoną odpowiedzialność, w tym banki spółdzielcze oraz towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych i spółdzielczych, pod warunkiem że spełniają one odpowiednie kryteria wielkości.

W art. 1 pkt 2 zdefiniowano niektóre terminy, które są niezbędne do celów wniosku. Wprowadzono i zdefiniowano terminy „kwestie związane ze zrównoważonym rozwojem” i „sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju”, podczas gdy w obowiązujących przepisach dyrektywy o rachunkowości mowa jest o „informacjach niefinansowych”. Zdefiniowano również terminy „niezależny podmiot świadczący usługi atestacyjne” oraz „wartości niematerialne i prawne”. Art. 1 pkt 3 zastępuje art. 19a dyrektywy o rachunkowości, w którym określono wymogi dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju dla niektórych przedsiębiorstw. Wniosek zmienia art. 19a w następujący sposób: –zmienia zakres podmiotowy wymogów sprawozdawczych, rozszerzając ich zakres stosowania na wszystkie duże przedsiębiorstwa i wszystkie spółki, których papiery wartościowe są notowane na unijnych rynkach regulowanych, z wyjątkiem mikroprzedsiębiorstw. Aby zmniejszyć obciążenie sprawozdawcze MŚP notowanych na rynku regulowanym, mają one rozpocząć prowadzenie sprawozdawczości zgodnie z niniejszą dyrektywą pod upływie trzech lat od rozpoczęcia jej stosowania; –wyjaśniono w nim zasadę podwójnej istotności, usuwając wszelkie niejasności co do tego, że przedsiębiorstwa powinny przekazywać informacje niezbędne do zrozumienia, w jaki sposób wpływają na nie kwestie związane ze zrównoważonym rozwojem, oraz informacje niezbędne do zrozumienia wpływu przedsiębiorstw na ludzi i środowisko; –określono w nim bardziej szczegółowo informacje, które przedsiębiorstwa powinny ujawniać. W porównaniu z obowiązującymi przepisami wprowadzono w nim nowe wymogi dla przedsiębiorstw w zakresie udzielania informacji na temat ich strategii, celów, roli zarządu i kierownictwa, głównych niekorzystnych skutków związanych z przedsiębiorstwem i jego łańcuchem wartości, wartości niematerialnych i prawnych oraz sposobu, w jaki przedsiębiorstwa zidentyfikowały zgłaszane informacje. –określono w nim, że przedsiębiorstwa powinny przekazywać informacje jakościowe i ilościowe, informacje dotyczące przyszłości i przeszłości oraz informacje uwzględniające w stosownych przypadkach perspektywę krótko-, średnio- i długoterminową; –zobowiązano w nim wszystkie przedsiębiorstwa, które są objęte zakresem stosowania tych przepisów, do składania sprawozdań zgodnie z europejskimi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz umożliwiono MŚP notowanym na rynku regulowanym składanie sprawozdań zgodnie ze standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju właściwymi dla MŚP; –zniesiono w nim możliwość zezwolenia przedsiębiorstwom przez państwa członkowskie na przekazywanie wymaganych informacji w odrębnym sprawozdaniu, które nie stanowi części sprawozdania z działalności; –zobowiązano w nim zwolnione jednostki zależne do publikowania skonsolidowanego sprawozdania z działalności jednostki dominującej składającej sprawozdania na szczeblu grupy oraz do zamieszczania w (indywidualnym) sprawozdaniu z działalności podmiotu prawnego wzmianki o tym, że dana jednostka jest zwolniona z wymogów dyrektywy. W art. 1 pkt 4 wprowadzono do dyrektywy o rachunkowości trzy nowe przepisy – art. 19b, 19c i 19d – dotyczące standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 19b uprawniono Komisję do przyjmowania unijnych standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju w drodze aktów delegowanych oraz określono wymogi dotyczące ich przyjęcia. Po pierwsze, określono w nim minimalne kryteria jakości, które muszą spełniać informacje przekazywane zgodnie ze standardami. Po drugie, określono w nim zagadnienia, które standardy powinny obejmować. Po trzecie, określono w nim pewne instrumenty i inicjatywy, które Komisja powinna w szczególności uwzględnić przy ustalaniu treści aktów delegowanych, w tym niektóre przepisy UE oraz prace w ramach ogólnoświatowych inicjatyw z obszaru określania standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju Zobowiązano w nim również Komisję do przyjęcia pierwszego zestawu standardów do dnia 31 października 2022 r. W tym zestawie standardów należy określić informacje, które przedsiębiorstwa powinny przekazywać na temat wszystkich kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem i wszystkich obszarów sprawozdawczości wymienionych w art. 19a ust. 2. W tych aktach delegowanych należy określić co najmniej informacje, które przedsiębiorstwa powinny przekazywać w celu zaspokojenia potrzeb uczestników rynku finansowego podlegających wymogom dotyczącym ujawniania informacji określonym w rozporządzeniu (UE) 2019/2088. Drugi zestaw standardów należy przyjąć najpóźniej do dnia 31 października 2023 r. W tym zestawie standardów należy określić informacje uzupełniające, które przedsiębiorstwa powinny przekazywać w stosownych przypadkach na temat kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem i obszarów sprawozdawczości wymienionych w art. 19a ust. 2, oraz informacje specyficzne dla sektora, w którym działa dane przedsiębiorstwo. Ponadto w art. 19b zobowiązano Komisję do dokonywania przeglądu standardów co najmniej raz na trzy lata w celu uwzględnienia istotnych zmian, w tym zmian w standardach międzynarodowych. W art. 19c zobowiązano Komisję do przyjęcia do dnia 31 października 2023 r. standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju dla małych i średnich przedsiębiorstw. W art. 19d zobowiązano przedsiębiorstwa do sporządzania sprawozdań finansowych i sprawozdań z działalności w jednolitym elektronicznym formacie raportowania zgodnie z art. 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2019/815 oraz do znakowania informacji na temat zrównoważonego rozwoju w sposób i w przypadkach określonych w tym rozporządzeniu. W art. 1 pkt 5 zmieniono art. 20, nakładając na spółki notowane na rynku regulowanym, które są objęte tym przepisem, wymóg zamieszczania wzmianki o płci w opisie polityki różnorodności stosowanej do organów administrujących, zarządzających i nadzorczych spółki. W przepisie tym zmieniono również art. 20, aby umożliwić jednostkom notowanym na rynku regulowanym, które podlegają art. 20, spełnienie wymogów określonych w ust. 1 lit. c), f) i g) przez uwzględnienie niezbędnych informacji w sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 1 pkt 6 zmieniono art. 23 dyrektywy o rachunkowości, doprecyzowując, że system zwolnień dla skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności funkcjonuje niezależnie od systemu zwolnień w zakresie skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Oznacza to, że przedsiębiorstwo może być zwolnione z wymogów dotyczących skonsolidowanej sprawozdawczości finansowej, ale nie z wymogów dotyczących skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Ma to miejsce w sytuacji, gdy jego jednostka dominująca najwyższego szczebla sporządza skonsolidowane sprawozdania finansowe i skonsolidowane sprawozdania z działalności zgodnie z prawem Unii lub zgodnie z równoważnymi wymogami w przypadku państwa niebędącego członkiem UE, ale nie sporządza skonsolidowanych sprawozdań w zakresie zrównoważonego rozwoju zgodnie z prawem Unii ani zgodnie z równoważnymi wymogami w przypadku państwa niebędącego członkiem UE. Art. 1 pkt 7 zastępuje art. 29a dyrektywy o rachunkowości, tak aby wszystkie wymogi dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju określone w art. 19a miały zastosowanie w stosownych przypadkach do jednostek dominujących, które składają sprawozdania na zasadzie skonsolidowanej za całą grupę. W art. 1 pkt 8 zmieniono art. 30 dyrektywy o rachunkowości, aby dostosować go do nowych wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Po pierwsze, zmieniono ten artykuł w celu zobowiązania państw członkowskich do zapewnienia, aby w ciągu 12 miesięcy od dnia bilansowego przedsiębiorstwa publikowały należycie zatwierdzone roczne sprawozdania finansowe i sprawozdania z działalności w formacie elektronicznym określonym w nowym art. 19d. Po drugie, wprowadzono w nim zmiany w celu nałożenia wymogu, aby w przypadku gdy opinię na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju wydaje niezależny podmiot świadczący usługi atestacyjne inny niż biegły rewident, opinia ta była ogłaszana wraz z rocznym sprawozdaniem finansowym i sprawozdaniem z działalności. Ponadto zmieniono go w celu zobowiązania państw członkowskich do zapewnienia, aby sprawozdania z działalności zawierające sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju były niezwłocznie po ich ogłoszeniu udostępniane w ramach odpowiedniego urzędowo ustanowionego systemu, o którym mowa w dyrektywie 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (dyrektywa w sprawie przejrzystości). Określono w tym przepisie, że jeżeli przedsiębiorstwa przygotowujące sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju nie są notowane na unijnych rynkach regulowanych, odpowiednim urzędowo ustanowionym systemem powinien być jeden z urzędowo ustanowionych systemów państwa członkowskiego, w którym dane przedsiębiorstwo ma siedzibę statutową. Jest to konieczne do uwzględnienia informacji na temat zrównoważonego rozwoju ujawnianych przez przedsiębiorstwa w europejskim pojedynczym punkcie dostępu, który zostanie ustanowiony zgodnie z zapowiedzią w działaniu 1 nowego planu działania na rzecz tworzenia unii rynków kapitałowych. W art. 1 pkt 9 zmieniono art. 33 dyrektywy o rachunkowości, dostosowując wspólną odpowiedzialność członków organów administrujących, zarządzających i nadzorujących przedsiębiorstwa do zmienionych wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W szczególności zobowiązano organy administrujące, zarządzające i nadzorujące do zapewnienia, aby dane przedsiębiorstwo składało sprawozdania zgodnie z unijnymi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz w wymaganym formacie cyfrowym, a także usunięto wzmiankę o obecnie dozwolonym odrębnym sprawozdaniu na potrzeby sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 1 pkt 10 zmieniono art. 34 dyrektywy o rachunkowości w odniesieniu do atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W szczególności wprowadzono wymóg, aby biegły rewident wykonał usługę atestacyjną dającą ograniczoną pewność w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstwa w zakresie zrównoważonego rozwoju, w tym w odniesieniu do zgodności tej sprawozdawczości ze standardami sprawozdawczości, procesu przeprowadzonego przez przedsiębiorstwo w celu identyfikacji informacji zgłaszanych zgodnie ze standardami, znakowania tej sprawozdawczości oraz wskaźników zgłaszanych na podstawie art. 8 rozporządzenia w sprawie systematyki. Ponadto przepis ten umożliwia państwom członkowskim zezwolenie, aby każdy niezależny podmiot świadczący usługi atestacyjne akredytowany zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 mógł wydawać opinię na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju na podstawie usługi atestacyjnej dającej ograniczoną pewność. Zobowiązano w nim również państwa członkowskie do zapewnienia, aby ustanowiono spójne wymogi dla wszystkich osób i przedsiębiorstw – w tym biegłych rewidentów i firm audytorskich – którym zezwolono na wydawanie opinii na temat atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 1 pkt 11 zmieniono art. 49 dyrektywy o rachunkowości, ustanawiając warunki uprawniające Komisję do przyjmowania aktów delegowanych dotyczących standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, o których mowa w nowym art. 19b. Przepis ten zobowiązuje Komisję do brania pod uwagę porad technicznych Europejskiej Grupy Doradczej ds. Sprawozdawczości Finansowej (EFRAG) podczas przygotowywania tych aktów, pod warunkiem że poradę tę opracowano z uwzględnieniem prawidłowej, należytej procedury, nadzoru publicznego i przejrzystości oraz z wykorzystaniem wiedzy fachowej odpowiednich zainteresowanych stron, oraz że towarzyszą jej analizy kosztów i korzyści ułatwiające Komisji przyjmowanie standardów. W przepisie tym nałożono również na Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) obowiązek przedstawiania opinii na temat porad technicznych udzielanych przez EFRAG przed przyjęciem standardów. Opinię tę należy przekazać w terminie dwóch miesięcy do dnia otrzymania wniosku od Komisji. Jest to rozsądny okres, ponieważ ESMA będzie zaangażowana w prace EFRAG, a zatem zapozna się z treścią porady technicznej EFRAG przed jej przedłożeniem Komisji. Komisja ma również obowiązek, zanim przyjmie standardy, zasięgać opinii grupy ekspertów z państw członkowskich ds. zrównoważonego finansowania, Europejskiego Urzędu Nadzoru Bankowego (EUNB), Europejskiego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń i Pracowniczych Programów Emerytalnych (EIOPA), Europejskiej Agencji Środowiska (EEA), Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej (FRA), Europejskiego Banku Centralnego, Komitetu Europejskich Organów Nadzoru Audytowego oraz platformy ds. zrównoważonego finansowania. Jeżeli którekolwiek z wymienionych organów zdecydują się przekazać opinię, muszą to zrobić w terminie dwóch miesięcy od dnia nawiązania w tej sprawie kontaktu przez Komisję. W art. 1 pkt 12 zmieniono art. 51 dyrektywy o rachunkowości, określając minimalne rodzaje sankcji i środków administracyjnych, które państwa członkowskie powinny przewidzieć w przypadku naruszeń przepisów krajowych transponujących wymogi dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju zawarte w dyrektywie o rachunkowości. Art. 2 zmienia dyrektywę 2004/109/WE (dyrektywa w sprawie przejrzystości). W art. 2 pkt 1 wprowadzono i zdefiniowano termin „sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju”, który jest niezbędny do celów wniosku.

W art. 2 pkt 2 zmieniono art. 4 dyrektywy w sprawie przejrzystości w celu uwzględnienia części informacji regulowanych stanowiących sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju, które są sporządzane i publikowane na podstawie przepisów tej dyrektywy. Po pierwsze, zmieniono ten artykuł w celu wprowadzenia wymogu, aby roczny raport finansowy zawierał oświadczenia osób odpowiedzialnych za sprawozdawczość finansową emitenta, że według ich najlepszej wiedzy sprawozdanie z działalności sporządzono zgodnie ze standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju wymaganymi w stosownych przypadkach w dyrektywie 2013/34/UE. Wymóg włączenia sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju do sprawozdania z działalności, wynikający ze zmian wprowadzonych niniejszą dyrektywą, eliminuje potrzebę zmiany art. 4 ust. 2 lit. b) dyrektywy 2004/109/WE. Po drugie, uaktualniono odesłania do przepisów dyrektywy o rachunkowości i dyrektywy 2006/43/WE (dyrektywa w sprawie badań ustawowych) w odniesieniu do wymogu badania sprawozdań finansowych zgodnie z art. 34 ust. 1 dyrektywy o rachunkowości oraz wymogu oświadczenia, czy biegły rewident lub firma audytorska stwierdzili istotną nieprawidłowość w sprawozdaniu z działalności, a także w odniesieniu do wymogu ujawnienia sprawozdania z badania, w tym opinii na temat atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Ponadto zaktualizowano i zmieniono odesłania do przepisów dyrektywy o rachunkowości w odniesieniu do sporządzania sprawozdania z działalności, aby wprowadzić wymogi dotyczące sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Zmiany te umożliwiają rozszerzenie wymogów dotyczących sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju na przedsiębiorstwa notowane na unijnych rynkach regulowanych UE, z wyjątkiem mikroprzedsiębiorstw, w tym na emitentów spoza UE. Sprecyzowano w nich również uprawnienia właściwych organów krajowych do nadzorowania sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 2 pkt 3 zmieniono art. 23 ust. 4 dyrektywy w sprawie przejrzystości, aby uprawnić Komisję do przyjmowania środków w celu ustanowienia mechanizmu ustalania równoważności standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju stosowanych przez emitentów spoza UE oraz do podejmowania niezbędnych decyzji w sprawie takiej równoważności. Wszelkie decyzje w sprawie równoważności standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju stosowanych przez emitentów spoza UE będą niezależne od decyzji w sprawie równoważności standardów sprawozdawczości finansowej. W art. 2 pkt 4 wprowadzono art. 28d dyrektywy w sprawie przejrzystości, w którym zobowiązuje się Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) do wydawania wytycznych dla właściwych organów krajowych w celu propagowania konwergencji praktyk nadzorczych w odniesieniu do sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W rozporządzeniu w sprawie ESMA (rozporządzenie (UE) nr 1095/2010) wskazano dyrektywę w sprawie przejrzystości jako jeden z aktów ustawodawczych Unii określających zakres działalności ESMA. Art. 3 zmienia dyrektywę 2006/43/WE (dyrektywa w sprawie badań ustawowych). W art. 3 pkt 1 zmieniono art. 1 dyrektywy w sprawie badań ustawowych, który dotyczy jej przedmiotu, w celu uwzględnienia atestacji rocznej i skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w przypadku gdy wykonuje ją biegły rewident lub firma audytorska przeprowadzający badanie ustawowe sprawozdania finansowego. W art. 3 pkt 2 zmieniono i dodano w art. 2 dyrektywy w sprawie badań ustawowych niektóre definicje niezbędne do celów wniosku. W przepisie tym zmieniono definicje „biegłego rewidenta” i „firmy audytorskiej”, aby uwzględnić w stosownych przypadkach ich ewentualną pracę związaną z atestacją sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Wprowadzono i zdefiniowano również terminy „atestacja sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju” i „sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju”. W art. 3 pkt 3–7 zmieniono art. 6–11 dyrektywy w sprawie badań ustawowych zawierające przepisy dotyczące zatwierdzania, ustawicznego doskonalenia zawodowego i wzajemnego uznawania biegłych rewidentów i firm audytorskich w celu zapewnienia, aby biegli rewidenci posiadali niezbędny poziom wiedzy teoretycznej w zakresie przedmiotów mających znaczenie dla atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz umiejętności zastosowania takiej wiedzy w praktyce. W art. 3 pkt 7 zmieniono art. 14, zawierający przepisy dotyczące procedur, które właściwe organy powinny ustanowić w odniesieniu do zatwierdzania biegłych rewidentów z innego państwa członkowskiego. Wprowadzono w nim zmiany w celu zapewnienia, aby w przypadku gdy państwo członkowskie zdecyduje, że wnioskodawca ubiegający się o zatwierdzenie powinien podlegać wymogowi zdania testu umiejętności, test ten obejmował również odpowiednią wiedzę biegłego rewidenta w zakresie przepisów ustawowych i wykonawczych przyjmującego państwa członkowskiego istotnych dla atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 8 wprowadzono art. 14a, który zawiera zasadę praw nabytych mającą na celu zapewnienie, aby zatwierdzeni biegli rewidenci mogli nadal przeprowadzać badania ustawowe i mogli przeprowadzać badania sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, kiedy zaczną być stosowane zmienione wymogi prawne. Państwa członkowskie powinny zapewnić, aby już zatwierdzeni biegli rewidenci zdobywali niezbędną wiedzę na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju w ramach wymogu ustawicznego kształcenia ustalonego w art. 13 dyrektywy w sprawie badań ustawowych. W art. 3 pkt 9 zmieniono art. 24b w celu dostosowania przepisów dotyczących organizacji pracy audytora, aby uwzględnić odniesienia do jego pracy w ramach atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W szczególności zmieniono go w celu wprowadzenia wymogów, aby kluczowy partner lub kluczowi partnerzy firmy audytorskiej brali czynny udział w przeprowadzaniu atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju; aby przy przeprowadzaniu atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju biegły rewident poświęcał wystarczająco dużo czasu na dane zlecenie i przeznaczał dostateczne zasoby w celu właściwego wypełnienia swoich obowiązków; aby dokumentacja klienta zawierała informacje o wynagrodzeniu z tytułu atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz aby zbiór dokumentacji z badania zawierał informacje związane z atestacją sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w przypadku gdy wykonuje ją biegły rewident. W art. 3 pkt 10 zmieniono art. 25, zobowiązując państwa członkowskie do wprowadzenia odpowiednich przepisów, aby zapobiec sytuacji, w której wynagrodzenie za atestację sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju byłoby uzależnione od świadczenia dodatkowych usług na rzecz badanej jednostki lub byłoby kształtowane przez świadczenie tych usług czy też miałoby ono w jakiejkolwiek mierze charakter warunkowy. W art. 3 pkt 11 dodano art. 25b, aby rozszerzyć przepisy dyrektywy w sprawie badań ustawowych dotyczące etyki zawodowej, niezależności, obiektywizmu, poufności i tajemnicy zawodowej, których wymaga się od biegłych rewidentów sprawozdań finansowych, na ich pracę w ramach atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 ust. 12 dodano art. 26a, w którym zobowiązuje się państwa członkowskie, aby wymagały od biegłych rewidentów świadczenia usług atestacyjnych w odniesieniu do sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju zgodnie ze standardami atestacji przyjętymi przez Komisję oraz aby stosowały krajowe standardy, procedury lub wymogi dotyczące atestacji, dopóki Komisja nie przyjmie standardu atestacji obejmującego tę samą kwestię. Przepis ten uprawnia Komisję do przyjmowania standardów atestacji w drodze aktów delegowanych w celu określenia procedur, które przeprowadza biegły rewident, aby wyciągnąć wnioski na temat atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w tym planowania usług, uwzględniania rodzajów ryzyka i reagowania na nie, oraz rodzajów wniosków, jakie mają być zawarte w sprawozdaniu z badania. Wymaga się w nim również, aby biegli rewidenci opierali swoją opinię na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju na usłudze atestacyjnej dającej wystarczającą pewność, jeżeli Komisja skorzysta z możliwości przyjęcia standardów atestacji dającej wystarczającą pewność. W art. 3 pkt 13 dodano art. 27a w celu rozszerzenia zakresu przepisów dotyczących badania ustawowego grupy przedsiębiorstw na atestację skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w przypadku gdy wykonuje ją biegły rewident. W art. 3 pkt 14 zmieniono art. 28, aby zobowiązać biegłych rewidentów lub firmy audytorskie, którzy przeprowadzają atestację sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, do przedstawiania wyników w sprawozdaniu z badania oraz do przygotowywania tego sprawozdania zgodnie z wymogami standardów atestacji przyjętych przez UE lub dane państwo członkowskie. W szczególności w sprawozdaniu z badania należy określić, czy chodzi o roczną, czy o skonsolidowaną sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju, oraz dzień, na który została sporządzona, i okres nią objęty. Należy w nim wskazać ramy sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju zastosowane przy sporządzaniu tej sprawozdawczości. Powinno ono zawierać opis zakresu atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i określać standardy atestacji, zgodnie z którymi przeprowadzono atestację sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Ponadto powinno ono zawierać opinię biegłego rewidenta na temat sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 15 zmieniono art. 29 dyrektywy w sprawie badań ustawowych dotyczący systemu kontroli zapewnienia jakości biegłych rewidentów i firm audytorskich w celu zapewnienia, aby kontrole zapewnienia jakości odbywały się w odniesieniu do badań sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz aby osoby przeprowadzające kontrole zapewnienia jakości posiadały odpowiednie wykształcenie zawodowe i stosowne doświadczenie w dziedzinie atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 16 dodano art. 30g w celu sprecyzowania, że system dochodzeń i kar wobec biegłych rewidentów i firm audytorskich przeprowadzających badania ustawowe ma również zastosowanie do badań sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 17 dodano art. 36a w celu sprecyzowania, że przepisy dotyczące nadzoru publicznego i ustaleń regulacyjnych pomiędzy państwami członkowskimi w odniesieniu do badań ustawowych mają również zastosowanie do atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 18 dodano art. 38a w celu sprecyzowania, że przepisy dotyczące wyboru i zwalniania biegłych rewidentów i firm audytorskich w odniesieniu do badań ustawowych mają również zastosowanie do atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 19 zmieniono art. 39, aby sprecyzować zadania komitetu ds. audytu w odniesieniu do atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Komitet ds. audytu powinien w szczególności informować organ administracyjny lub nadzorczy badanej jednostki o wynikach atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i wyjaśniać, w jaki sposób komitet ds. audytu przyczynił się do rzetelności sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju i jaka była rola komitetu ds. audytu w tym procesie. Komitet ds. audytu powinien monitorować proces sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, w tym proces sprawozdawczości cyfrowej, a także proces przeprowadzony przez przedsiębiorstwo w celu identyfikacji informacji zgłaszanych zgodnie z odpowiednimi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz przedkładać zalecenia lub propozycje w celu zapewnienia rzetelności tych procesów. Powinien on monitorować skuteczność istniejących w przedsiębiorstwie systemów wewnętrznej kontroli jakości i systemów zarządzania ryzykiem oraz, w stosownych przypadkach, jego audytu wewnętrznego w odniesieniu do sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju badanej jednostki, w tym jej sprawozdawczości cyfrowej, która będzie wymagana na podstawie zmienionej dyrektywy o rachunkowości, bez naruszania jego niezależności. Ponadto powinien on monitorować atestację rocznej i skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz kontrolować i monitorować niezależność biegłych rewidentów lub firm audytorskich.

W art. 3 pkt 20 zmieniono art. 45 w celu dostosowania wymogów dotyczących rejestracji biegłych rewidentów i jednostek audytorskich spoza UE oraz nadzoru nad nimi do nowego zakresu stosowania dyrektywy, obejmującego atestację sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 3 pkt 21 zmieniono art. 48a, aby określić warunki wykonywania przekazanych Komisji uprawnień do przyjmowania standardów atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju na podstawie art. 26a ust. 2. Art. 4 zmienia rozporządzenie (UE) nr 537/2014 (rozporządzenie w sprawie badań ustawowych). W art. 4 pkt 1 zmieniono art. 5 rozporządzenia w sprawie badań ustawowych, aby zakazać świadczenia usług konsultingowych dotyczących sporządzania sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju w okresach określonych w art. 5 tego rozporządzenia, w przypadku gdy biegli rewidenci lub firmy audytorskie przeprowadzający badanie ustawowe przeprowadzają również atestację sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 4 pkt 2 zmieniono art. 14 w celu nałożenia na biegłych rewidentów i firmy audytorskie obowiązku corocznego informowania danego właściwego organu o tym, jakie przychody z tytułu usług niebędących badaniem uzyskali z tytułu atestacji sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. W art. 5 zobowiązano państwa członkowskie do transpozycji art. 1–3 dyrektywy do dnia 1 grudnia 2022 r. oraz do zapewnienia, aby jej przepisy miały zastosowanie do przedsiębiorstw w roku obrotowym rozpoczynającym się w dniu 1 stycznia 2023 r. lub w ciągu roku kalendarzowego 2023. W art. 6 wyznaczono datę rozpoczęcia stosowania zmienionych przepisów rozporządzenia (UE) nr 537/2014 (rozporządzenie w sprawie badań ustawowych) na dzień 1 stycznia 2023 r. . 2021/0104 (COD) Wniosek DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY zmieniająca dyrektywę 2013/34/UE, dyrektywę 2004/109/WE, dyrektywę 2006/43/WE oraz rozporządzenie (UE) nr 537/2014 w odniesieniu do sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (Tekst mający znaczenie dla EOG) PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 50 i 114, uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym, uwzględniając opinię Europejskiego Banku Centralnego, uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje: (1)W komunikacie „Europejski Zielony Ład” przyjętym w dniu 11 grudnia 2019 r. Komisja Europejska zobowiązała się do dokonania przeglądu przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/34/UE dotyczących sprawozdawczości niefinansowej. Europejski Zielony Ład to nowa strategia Unii Europejskiej na rzecz wzrostu gospodarczego. Jej celem jest przekształcenie Unii w nowoczesną, zasobooszczędną i konkurencyjną gospodarkę o zerowym poziomie emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Jej celem jest również ochrona, zachowanie i poprawa kapitału naturalnego Unii oraz ochrona zdrowia i dobrostanu obywateli przed zagrożeniami i negatywnymi skutkami związanymi ze środowiskiem. Celem Europejskiego Zielonego Ładu jest oddzielenie wzrostu gospodarczego od wykorzystania zasobów naturalnych i zapewnienie, aby wszystkie regiony i wszyscy obywatele Unii uczestniczyli w sprawiedliwej społecznie transformacji w kierunku zrównoważonego systemu gospodarczego. Przyczyni się on do osiągnięcia celu, jakim jest budowanie gospodarki służącej ludziom, wzmacniając społeczną gospodarkę rynkową UE i pomagając dopilnować, aby była ona gotowa na przyszłość oraz zapewniała stabilność, miejsca pracy, wzrost gospodarczy i inwestycje. Cele te są szczególnie ważne, jeżeli wziąć pod uwagę szkody społeczno-ekonomiczne spowodowane pandemią COVID-19 oraz potrzebę zrównoważonej i sprawiedliwej odbudowy sprzyjającej włączeniu społecznemu. We wniosku z dnia 4 marca 2020 r. dotyczącym Europejskiego prawa o klimacie Komisja Europejska zaproponowała, żeby cel polegający na osiągnięciu neutralności klimatycznej do 2050 r. stał się wiążący dla Unii. (2)W komunikacie Plan działania: finansowanie zrównoważonego wzrostu gospodarczego Komisja określiła środki służące osiągnięciu następujących celów: ukierunkowaniu przepływów kapitału na zrównoważone inwestowanie celem osiągnięcia zrównoważonego wzrostu sprzyjającego włączeniu społecznemu, zarządzaniu ryzykiem finansowym wynikającym ze zmiany klimatu, wyczerpywania się zasobów, degradacji środowiska oraz kwestii społecznych, a także wspieraniu przejrzystości i podejścia długoterminowego w działalności finansowej i gospodarczej. Warunkiem wstępnym osiągnięcia tych celów jest ujawnianie przez jednostki istotnych, porównywalnych i wiarygodnych informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Parlament Europejski i Rada przyjęły szereg aktów ustawodawczych w ramach realizacji Planu działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2088 reguluje sposób, w jaki uczestnicy rynku finansowego i doradcy finansowi mają ujawniać informacje na temat zrównoważonego rozwoju inwestorom końcowym i właścicielom aktywów. Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 ustanowiono system klasyfikacji zrównoważonej środowiskowo działalności gospodarczej, aby zwiększyć skalę zrównoważonych inwestycji i przeciwdziałać pseudoekologicznemu marketingowi produktów finansowych, co do których istnieją bezpodstawne twierdzenia o zrównoważoności. Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2089, uzupełnionym rozporządzeniami delegowanymi Komisji (UE) 2020/1816, (UE) 2020/1817 i (UE) 2020/1818, wprowadzono wymogi dotyczące ujawniania informacji z zakresu ochrony środowiska, polityki społecznej i ładu korporacyjnego („ESG”) w odniesieniu do administratorów wskaźników referencyjnych oraz minimalne standardy dotyczące konstruowania unijnych wskaźników referencyjnych transformacji klimatycznej i unijnych wskaźników referencyjnych dostosowanych do porozumienia paryskiego. W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 zobowiązano duże instytucje, które wyemitowały papiery wartościowe dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, do ujawniania informacji na temat ryzyk środowiskowych, społecznych i z zakresu ładu korporacyjnego od dnia 28 czerwca 2022 r. Nowe ramy ostrożnościowe dla firm inwestycyjnych ustanowione rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2033 oraz dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2034 zawierają przepisy dotyczące wprowadzenia przez właściwe organy wymiaru ryzyk środowiskowych, społecznych i z zakresu ładu korporacyjnego do procesu przeglądu nadzorczego i oceny nadzorczej oraz zawierają wymogi dotyczące ujawniania przez firmy inwestycyjne informacji na temat takich ryzyk, mające zastosowanie od dnia 26 grudnia 2022 r. W nawiązaniu do Planu działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego Komisja w programie prac na 2021 r. zapowiedziała również wniosek w sprawie europejskiej normy dotyczącej obligacji ekologicznych. (3)W dniu 5 grudnia 2019 r. w konkluzjach w sprawie pogłębienia unii rynków kapitałowych Rada podkreśliła znaczenie wiarygodnych, porównywalnych i odnośnych informacji na temat ryzyk dla zrównoważoności, możliwości w zakresie zrównoważoności oraz jej skutków, a także wezwała Komisję, by rozważyła opracowanie europejskiego standardu sprawozdawczości niefinansowej. (4)W rezolucji z dnia 29 maja 2018 r. w sprawie zrównoważonych finansów Parlament Europejski wezwał do opracowania dalszych wymogów sprawozdawczości niefinansowej w ramach dyrektywy 2013/34/UE. W rezolucji z dnia 17 grudnia 2020 r. w sprawie zrównoważonego ładu korporacyjnego Parlament Europejski z zadowoleniem przyjął zobowiązanie Komisji do dokonania przeglądu dyrektywy 2013/34/UE i podkreślił, że konieczne jest ustanowienie wszechstronnych unijnych ram sprawozdawczości niefinansowej obejmujących obowiązkowe unijne standardy sprawozdawczości niefinansowej. Parlament Europejski wezwał do rozszerzenia zakresu wymogów sprawozdawczych na dodatkowe kategorie jednostek oraz do wprowadzenia wymogu audytu. (5)W dniu 25 września 2015 r. Zgromadzenie Ogólne ONZ przyjęło nowe globalne ramy zrównoważonego rozwoju: Agendę na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 („Agenda 2030”). Podstawowymi elementami Agendy 2030 są cele zrównoważonego rozwoju i obejmuje ona trzy wymiary tego rozwoju: gospodarczy, społeczny i środowiskowy. W komunikacie Komisji z dnia 22 listopada 2016 r. dotyczącym kolejnych kroków w kierunku zrównoważonej przyszłości Europy powiązano cele zrównoważonego rozwoju z unijnymi ramami polityki w celu zapewnienia, aby we wszystkich unijnych działaniach i inicjatywach politycznych, realizowanych zarówno w Unii, jak i poza nią, od samego początku uwzględniano te cele. W konkluzjach z dnia 20 czerwca 2017 r. Rada potwierdziła, że Unia i jej państwa członkowskie są zaangażowane we wdrażanie Agendy 2030 w pełni i w sposób spójny, kompleksowy, zintegrowany i skuteczny, w ścisłej współpracy z partnerami i innymi zainteresowanymi stronami. (6)Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/95/UE zmieniła dyrektywę 2013/34/UE w odniesieniu do ujawniania informacji niefinansowych przez niektóre duże jednostki oraz grupy. Dyrektywą 2014/95/UE wprowadzono wymóg przekazywania przez jednostki informacji dotyczących co najmniej kwestii środowiskowych, społecznych i pracowniczych, poszanowania praw człowieka oraz przeciwdziałania korupcji i łapownictwu. W odniesieniu do tych kwestii w dyrektywie 2014/95/UE zobowiązano jednostki do ujawniania informacji w następujących obszarach sprawozdawczości: modelu biznesowego, polityk (uwzględniając wdrożone procesy należytej staranności), wyniku polityk, ryzyka i zarządzania ryzykiem oraz kluczowych wskaźników wyników związanych z daną działalnością. (7)Wiele zainteresowanych stron uważa termin „niefinansowy” za niedokładny, w szczególności dlatego, że implikuje on, iż dane informacje nie mają znaczenia pod względem finansowym. Coraz częściej jednak informacje te mają takie znaczenie. Wiele organizacji, inicjatyw i praktyków w tej dziedzinie mówi o informacjach „na temat zrównoważonego rozwoju”. W związku z tym lepiej posługiwać się terminem „informacje na temat zrównoważonego rozwoju” zamiast „informacje niefinansowe”. Należy zatem zmienić dyrektywę 2013/34/UE w celu uwzględnienia tej zmiany terminologii. (8)Ostatecznymi beneficjentami lepszej sprawozdawczości jednostek w zakresie zrównoważonego rozwoju są indywidualni obywatele i oszczędzający. Oszczędzający, którzy chcą inwestować w sposób zrównoważony, będą mieli taką możliwość, wszyscy obywatele natomiast powinni skorzystać na stabilnym, zrównoważonym i sprzyjającym włączeniu społecznemu systemie gospodarczym. Aby osiągnąć te korzyści, informacje na temat zrównoważonego rozwoju ujawniane w sprawozdaniach rocznych jednostek muszą najpierw dotrzeć do dwóch głównych grup („użytkowników”). Pierwsza grupa użytkowników to inwestorzy, w tym podmioty zarządzające aktywami, którzy chcą lepiej zrozumieć ryzyka i możliwości związane z kwestiami zrównoważonego rozwoju dla swoich inwestycji, a także skutki tych inwestycji dla ludzi i środowiska. Druga grupa użytkowników to organizacje, w tym organizacje pozarządowe i partnerzy społeczni, które chcą pociągać jednostki do większej odpowiedzialności za ich wpływ na ludzi i środowisko. Inne zainteresowane strony również mogą korzystać z informacji na temat zrównoważonego rozwoju ujawnianych w sprawozdaniach rocznych. Partnerzy biznesowi jednostek, w tym klienci, mogą opierać się na tych informacjach, aby zrozumieć ryzyka dla zrównoważonego rozwoju i skutki związane ze zrównoważonym rozwojem, a w razie potrzeby zgłaszać je za pośrednictwem własnych łańcuchów wartości. Decydenci i agencje ochrony środowiska mogą wykorzystywać takie informacje, w szczególności w ujęciu zbiorczym, aby monitorować tendencje środowiskowe i społeczne, wnosić wkład w rachunki środowiska oraz kształtować politykę publiczną. Niewielu obywateli i konsumentów indywidualnych bezpośrednio zapoznaje się ze sprawozdaniami jednostek, ale mogą korzystać z takich informacji pośrednio, np. gdy rozważają porady lub opinie doradców finansowych lub organizacji pozarządowych. Wielu inwestorów i wiele podmiotów zarządzających aktywami nabywa informacje na temat zrównoważonego rozwoju od dostawców danych będących osobami trzecimi, którzy gromadzą informacje z różnych źródeł, w tym z publicznych sprawozdań przedsiębiorstw. (9)W ostatnich latach miał miejsce bardzo znaczny wzrost zapotrzebowania na informacje na temat zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstw, zwłaszcza ze strony społeczności inwestorów. Ten wzrost zapotrzebowania wynika ze zmiennego charakteru ryzyk dla jednostek i rosnącej świadomości inwestorów na temat konsekwencji finansowych tych ryzyk. Dotyczy to w szczególności ryzyk finansowych związanych z klimatem. Rośnie również świadomość ryzyka dla jednostek i inwestycji wynikającego z innych kwestii środowiskowych oraz kwestii społecznych, w tym związanych ze zdrowiem. Wzrost zapotrzebowania na informacje na temat zrównoważonego rozwoju wynika również ze wzrostu w dziedzinie produktów inwestycyjnych, które wyraźnie wiążą się ze spełnieniem określonych standardów zrównoważonego rozwoju lub osiągnięciem określonych celów zrównoważonego rozwoju. Wzrost zapotrzebowania jest po części logiczną konsekwencją wcześniej przyjętych przepisów Unii, w szczególności rozporządzenia (UE) 2019/2088 i rozporządzenia (UE) 2020/852. Zresztą wzrost ten częściowo i tak by zaistniał ze względu na szybko zmieniające się czynniki, takie jak świadomość obywateli, preferencje konsumentów i praktyki rynkowe. Pandemia COVID-19 jeszcze bardziej przyspieszy wzrost potrzeb użytkowników w zakresie informacji, w szczególności dlatego, że ujawniła podatność pracowników i łańcuchów wartości jednostki. Informacje na temat wpływu na środowisko są również istotne w kontekście łagodzenia przyszłych pandemii, gdyż zaburzanie ekosystemów przez człowieka jest w coraz większym stopniu powiązane z występowaniem i rozprzestrzenianiem się chorób. (10)Same jednostki mogą odnieść korzyści dzięki prowadzeniu wysokiej jakości sprawozdawczości w kwestiach związanych ze zrównoważonym rozwojem. Wzrost liczby produktów inwestycyjnych, które służą osiągnięciu celów zrównoważonego rozwoju, oznacza, że dobra sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju może zwiększyć dostęp jednostki do kapitału finansowego. Sprawozdawczość w zakresie zrównoważonego rozwoju może pomóc jednostkom w identyfikacji własnych ryzyk i możliwości w odniesieniu do kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem oraz w zarządzaniu nimi. Może ona stanowić podstawę lepszego dialogu i komunikacji między jednostkami a zainteresowanymi stronami, a także pomóc jednostkom w poprawie ich reputacji. (11)W sprawozdaniu w sprawie klauzuli przeglądowej zawartej w dyrektywie w sprawie sprawozdawczości niefinansowej (dyrektywa 2014/95/UE) oraz towarzyszącej mu ocenie adekwatności sprawozdawczości przedsiębiorstw wskazano problemy pod względem skuteczności tej dyrektywy. Istnieje wiele dowodów na to, że wiele jednostek nie ujawnia istotnych informacji dotyczących wszystkich głównych kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem. W sprawozdaniu wskazano również jako istotne problemy ograniczoną porównywalność i wiarygodność informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Ponadto wiele jednostek, od których użytkownicy potrzebują informacji na temat zrównoważonego rozwoju, nie jest zobowiązanych do zgłaszania takich informacji. (12)Oczekuje się, że w razie braku środka z zakresu polityki wzrośnie rozbieżność między potrzebami użytkowników w zakresie informacji a informacjami na temat zrównoważonego rozwoju zgłaszanymi przez jednostki. Rozbieżność ta ma istotne negatywne konsekwencje. Inwestorzy nie są w stanie w wystarczającym stopniu uwzględniać w decyzjach inwestycyjnych ryzyk i możliwości związanych ze zrównoważonym rozwojem. Kumulacja wielu decyzji inwestycyjnych, w których nie uwzględnia się w odpowiedni sposób ryzyk związanych ze zrównoważonym rozwojem, może stwarzać ryzyka systemowe zagrażające stabilności finansowej. Europejski Bank Centralny i organizacje międzynarodowe takie jak Rada Stabilności Finansowej zwróciły uwagę na te ryzyka systemowe, w szczególności w przypadku klimatu. Inwestorzy są również w mniejszym stopniu w stanie kierować środki finansowe do takich jednostek i na takie rodzaje działalności gospodarczej, które niwelują problemy społeczne i środowiskowe, a nie zaostrzają je – zagraża to osiągnięciu celów Europejskiego Zielonego Ładu i realizacji Planu działania w zakresie finansowania zrównoważonego wzrostu gospodarczego. Organizacje pozarządowe, partnerzy społeczni, społeczności, na które wpływa działalność jednostek, oraz inne zainteresowane strony są w mniejszym stopniu w stanie pociągać jednostki do odpowiedzialności za ich wpływ na ludzi i środowisko. Powoduje to deficyt rozliczalności i może przyczyniać się do obniżenia poziomu zaufania obywateli do przedsiębiorstw, co z kolei może mieć negatywne skutki dla efektywnego funkcjonowania społecznej gospodarki rynkowej. Brak ogólnie przyjętych wskaźników i metod pomiaru i wyceny ryzyk związanych ze zrównoważonym rozwojem oraz zarządzania nimi również stanowi przeszkodę dla starań, które jednostki podejmują w celu zapewnienia zrównoważonego charakteru swoich modeli biznesowych i działalności. (13)W sprawozdaniu w sprawie klauzuli przeglądowej zawartej w dyrektywie 2014/95/UE oraz towarzyszącej mu ocenie adekwatności sprawozdawczości przedsiębiorstw zwrócono również uwagę na znaczny wzrost liczby wniosków o udzielenie informacji na temat kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem, które to wnioski są kierowanych do jednostek w ramach próby zaradzenia istniejącej luce informacyjnej. Ponadto obecne oczekiwania wobec jednostek, że będą one stosowały szereg różnych ram i standardów, prawdopodobnie utrzymają się – a nawet mogą wzrosnąć – ponieważ wciąż rośnie wartość informacji na temat zrównoważonego rozwoju. W przypadku braku środka z zakresu polityki mającego na celu osiągnięcie konsensusu co do informacji, które jednostki powinny przekazywać, nastąpi znaczny wzrost kosztów i obciążeń dla jednostek składających sprawozdania i dla użytkowników takich informacji. (14)Coraz większa rozbieżność między potrzebami użytkowników w zakresie informacji a obecnymi praktykami sprawozdawczymi jednostek nasila prawdopodobieństwo, że poszczególne państwa członkowskie wprowadzą w większym stopniu rozbieżne przepisy lub normy krajowe. Różne wymogi sprawozdawcze w poszczególnych państwach członkowskich wiązałyby się z dodatkowymi kosztami i złożonością dla jednostek prowadzących działalność transgraniczną, a tym samym osłabiałyby jednolity rynek, a także miałyby niekorzystny wpływ na swobodę przedsiębiorczości i swobodny przepływ kapitału w całej Unii. Te różne wymogi sprawozdawcze sprawiają również, że zgłaszane informacje są mniej porównywalne między państwami, co osłabia unię rynków kapitałowych. (15)Art. 19a i 29a dyrektywy 2013/34/UE mają zastosowanie odpowiednio do dużych jednostek będących jednostkami interesu publicznego, w których średnia liczba zatrudnionych przekracza 500, oraz do jednostek interesu publicznego będących jednostkami dominującymi dużej grupy, w których średnia liczba zatrudnionych przekracza 500 w ujęciu skonsolidowanym. Z uwagi na wzrost potrzeb użytkowników w zakresie informacji na temat zrównoważonego rozwoju należy zobowiązać dodatkowe kategorie jednostek do zgłaszania takich informacji. Należy zatem zobowiązać wszystkie duże jednostki i wszystkie jednostki notowane na rynkach regulowanych, z wyjątkiem mikrojednostek, do przekazywania szczegółowych informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Ponadto wszystkie jednostki będące jednostkami dominującymi dużych grup powinny sprawozdania w zakresie zrównoważonego rozwoju sporządzać na szczeblu grupy. (16)Wymóg, zgodnie z którym również duże jednostki nienotowane na rynku regulowanym powinny ujawniać informacje na temat kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem, jest uzasadniony głównie obawami dotyczącymi wpływu i odpowiedzialności takich jednostek, w tym w ramach ich łańcucha wartości. Pod tym względem wszystkie duże jednostki powinny podlegać takim samym wymogom dotyczącym publicznego przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Ponadto uczestnicy rynku finansowego również potrzebują informacji od tych dużych jednostek nienotowanych na rynku regulowanym. (17)Wymóg stanowiący, że jednostki, które nie posiadają siedziby w Unii, lecz których papiery wartościowe są notowane na rynkach regulowanych, powinny również ujawniać informacje na temat kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem, stanowi odpowiedź na potrzeby uczestników rynku finansowego w zakresie informacji uzyskiwanych od takich przedsiębiorstw w celu zrozumienia ryzyk i skutków wiążących się z inwestycjami dokonywanymi przez tych uczestników oraz w celu spełnienia wymogów dotyczących ujawniania informacji, które to wymogi określono w rozporządzeniu (UE) 2019/2088. (18)Biorąc pod uwagę rosnące znaczenie ryzyk związanych ze zrównoważonym rozwojem oraz fakt, że małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP) notowane na rynkach regulowanych stanowią znaczny odsetek wszystkich jednostek notowanych w Unii, w celu zapewnienia ochrony inwestorów należy zobowiązać również te MŚP do ujawniania informacji na temat kwestii związanych ze zrównoważonym rozwojem. Wprowadzenie tego wymogu przyczyni się do zapewnienia uczestnikom rynku finansowego możliwości uwzględniania mniejszych notowanych jednostek w portfelach inwestycyjnych, ponieważ takie jednostki przekazują informacje na temat zrównoważonego rozwoju potrzebne uczestnikom rynku finansowego. Ułatwi to zatem ochronę mniejszych jednostek notowanych i zwiększy możliwość uzyskania przez nie dostępu do kapitału finansowego, a także pozwoli uniknąć dyskryminowania takich jednostek przez uczestników rynku finansowego. Ustanowienie tego wymogu jest również konieczne do zapewnienia, aby uczestnicy rynku finansowego dysponowali potrzebnymi im informacjami uzyskanymi od jednostek, w których dokonano inwestycji, w celu spełnienia swoich własnych wymogów dotyczących ujawniania informacji na temat zrównoważonego rozwoju spoczywających na nich zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/2088. MŚP notowanym na rynkach regulowanych należy jednak zapewnić wystarczająco dużo czasu na przygotowanie się do stosowania wymogu przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju, biorąc pod uwagę ich niewielki rozmiar i bardziej ograniczoną ilość zasobów, a także trudną sytuację gospodarczą wywołaną pandemią COVID-19. MŚP należy również umożliwić przekazywanie informacji zgodnie ze standardami proporcjonalnymi do ich zdolności i zasobów. MŚP nienotowane na rynku regulowanym mogą również korzystać z tych proporcjonalnych standardów na zasadzie dobrowolności. Standardy dla MŚP będą stanowiły punkt odniesienia dla jednostek, które są objęte zakresem stosowania dyrektywy, jeżeli chodzi o poziom informacji na temat zrównoważonego rozwoju, których MŚP mogłyby zasadnie żądać od dostawców i klientów w swoich łańcuchach wartości. (19)Przepisy dyrektywy 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady mają zastosowanie do wszystkich jednostek, których papiery wartościowe są notowane na rynkach regulowanych. Aby zapewnić objęcie wszystkich jednostek, których papiery wartościowe są notowane na rynkach regulowanych – uwzględniając emitentów z państwa trzeciego – tymi samymi wymogami dotyczącymi przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju, w dyrektywie 2004/109/WE należy zawrzeć niezbędne odniesienia do wszelkich wymogów dotyczących przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju w rocznym raporcie finansowym.

(20)Zgodnie z art. 23 ust. 4 akapit pierwszy ppkt (i) i art. 23 ust. 4 akapit czwarty dyrektywy 2004/109/WE Komisja jest uprawniona, odpowiednio, do przyjmowania środków w celu uruchomienia mechanizmu zapewniającego równoważność informacji wymaganych na mocy tej dyrektywy i w celu ustanowienia ogólnych kryteriów równoważności w odniesieniu do standardów rachunkowości. W art. 23 ust. 4 akapit trzeci dyrektywy 2004/109/WE Komisję upoważnia się również do podejmowania niezbędnych decyzji w sprawie równoważności standardów rachunkowości wykorzystywanych przez emitentów z państw trzecich. Aby odzwierciedlić włączenie wymogów dotyczących zrównoważonego rozwoju do dyrektywy 2004/109/WE, Komisja powinna być uprawniona do ustanowienia mechanizmu ustalania równoważności standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju stosowanych przez emitentów papierów wartościowych z państw trzecich. Z tego samego powodu Komisja powinna mieć również możliwość podejmowania niezbędnych decyzji w sprawie równoważności standardów sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju wykorzystywanych przez emitentów z państw trzecich. Wprowadzenie tych zmian zagwarantuje spójność systemów służących zapewnieniu równoważności obowiązków sprawozdawczych w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz obowiązków w zakresie sprawozdawczości finansowej w kontekście rocznego raportu finansowego. (21)Zgodnie z art. 19a ust. 3 i art. 29a ust. 3 dyrektywy 2013/34/UE wszystkie jednostki zależne są obecnie zwolnione z obowiązku przekazywania informacji niefinansowych, jeżeli takie jednostki i ich jednostki zależne są objęte skonsolidowanym sprawozdaniem z działalności swojej jednostki dominującej i o ile w takim sprawozdaniu uwzględniono również wymagane informacje niefinansowe. Należy jednak zapewnić użytkownikom możliwość łatwego dostępu do informacji na temat zrównoważonego rozwoju, a także zagwarantować przejrzystość w kwestii jednostki będącej jednostką dominującą objętej zwolnieniem jednostki zależnej, która spełnia wymogi w zakresie sprawozdawczości na poziomie skonsolidowanym. Dlatego też należy zobowiązać wspomniane jednostki zależne do opublikowania skonsolidowanego sprawozdania z działalności ich jednostki dominującej oraz do zamieszczenia w swoim sprawozdaniu z działalności wzmianki o tym, że są zwolnione z obowiązku przekazywania informacji na temat zrównoważonego rozwoju. Takie zwolnienie powinno mieć również zastosowanie w przypadku, gdy jednostką dominującą spełniającą wymogi w zakresie sprawozdawczości na poziomie skonsolidowanym jest jednostka z państwa trzeciego przekazująca informacje na temat zrównoważonego rozwoju zgodnie z wymogami niniejszej dyrektywy lub w sposób równoważny z unijnymi standardami sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. (22)Zgodnie z art. 23 dyrektywy 2013/34/UE jednostki dominujące są zwolnione z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności, jeżeli są jednostkami zależnymi innej jednostki dominującej, która wywiązuje się z tego obowiązku. Należy jednak doprecyzować, że system zwolnień dla skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności funkcjonuje niezależnie od systemu zwolnień w zakresie skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju. Jednostka może być zatem zwolniona z obowiązków w zakresie skonsolidowanej sprawozdawczości finansowej, ale nie być zwolniona z obowiązków dotyczących skonsolidowanej sprawozdawczości w zakresie zrównoważonego rozwoju, jeżeli jej jednostka dominująca najwyższego szczebla sporządza skonsolidowane sprawozdania finansowe i skonsolidowane sprawozdania z działalności zgodnie z prawem Unii lub zgodnie z równoważnymi wymogami w przypadku, gdy jednostka ta ma swoją siedzibę w państwie trzecim, ale nie sporządza skonsolidowaneg