[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 19.2.2008

KOM(2008) 97 wersja ostateczna

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I TRYBUNAŁU OBRACHUNKOWEGO

Plan działania na rzecz umocnienia nadzoru Komisji nad działaniami strukturalnymi w ramach zarządzania dzielonego

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I TRYBUNAŁU OBRACHUNKOWEGO

Plan działania na rzecz umocnienia nadzoru Komisji nad działaniami strukturalnymi w ramach zarządzania dzielonego

1. Spoczywająca na Komisji odpowiedzialność za wykonanie budżetu, jaką nakłada na nią art. 274 traktatu WE, ma rangę najwyższego priorytetu. W styczniu 2005 r. Komisja wyznaczyła sobie za cel strategiczny uzyskanie pozytywnego poświadczenia wiarygodności od Europejskiego Trybunału Obrachunkowego („Trybunał”), w styczniu 2006 r. przyjęła z kolei plan działania na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej, który zmierza do urzeczywistnienia tego celu. Zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez Trybunał w odniesieniu do roku 2006, rośnie proporcja wydatków z budżetu wspólnotowego, w odniesieniu do których Trybunał wydaje pozytywną opinię. Trybunał zastrzegł natomiast, że nie dostrzega postępów w dziedzinie działań strukturalnych. W tej sferze obowiązuje zasada zarządzania dzielonego przez Komisję oraz państwa członkowskie.

Działania strukturalne stanowią jedną z najistotniejszych dziedzin polityki Unii. Są one wyrazem istotnej roli, jaką wśród wartości Unii odgrywa solidarność. Służą upowszechnianiu rozwoju gospodarczego i spójności społecznej, potęgując dobrobyt w całej Unii. Nowy okres programowania wykazał, że można je przystosować do nowych wymogów lizbońskiej strategii na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Stąd tak istotne znaczenie ma wykorzystanie w sposób optymalny nakładów przeznaczanych na działania strukturalne, w pełnej zgodzie ze ściśle przestrzeganymi zasadami należytego zarządzania finansami.

2. Jak stanowi art. 53b rozporządzenia finansowego[1], państwa członkowskie podejmują wszelkie środki dla zapewnienia wykorzystania środków finansowych zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami, a także dla ochrony interesów finansowych Wspólnot.

W szczególności to państwa członkowskie ustanawiają skuteczny i efektywny system kontroli wewnętrznej zgodnie z przepisami określonymi w art. 28a rozporządzenia finansowego. Ponadto przepisy sektorowe nakładają na państwa członkowskie obowiązek zapobiegania nieprawidłowościom oraz ich wykrywania i korygowania, a także określania szczegółowych wymagań w odniesieniu do systemów zarządzania i kontroli. Zakres odpowiedzialności Komisji za budżet Wspólnoty nie ogranicza się do wydatków leżących w jej bezpośrednich kompetencjach. Spoczywa na niej obowiązek sprawdzania prawidłowego wykonywania zadań powierzonych państwom członkowskim. W przypadku gdy Komisja stwierdzi, że państwa członkowskie nie wywiązują się z nich w sposób właściwy, musi wykorzystywać dostępne mechanizmy zawieszania płatności i stosowania korekt finansowych.

3. Wnioski sprawozdania rocznego za 2006 r. Europejskiego Trybunału Obrachunkowego brzmiały:

- poziom błędów w wydatkach wykazanych przez państwa członkowskie i pokrytych przez Komisję w 2006 r. był wysoki;

- systemy zarządzania i kontroli państw członkowskich są nieskuteczne lub umiarkowanie skuteczne; oraz

- dostępne Komisji systemy niwelowania tych słabości są zaledwie umiarkowanie skuteczne.

4. W ciągu ostatnich pięciu lat Komisja utworzyła system kroków zmierzających do umocnienia sprawowanego przez nią nadzoru nad działaniami strukturalnymi. Do podjętych kroków należą:

- zwiększenie liczby i zasięgu kontroli, którymi objęto 61 % wydatków w ramach programów EFRR oraz 83 % w EFS, jak również opracowywanie, od 2005 r., corocznych wspólnych strategii kontroli.

- wdrożenie przewidzianych planem działania procedur monitorowania działań zaradczych w przypadku słabości systemowych oraz dokonywania korekt finansowych przez państwa członkowskie;

- zawieszenie płatności okresowych; oraz

- podejmowanie decyzji o korektach finansowych.

Ustalenia Trybunału wskazują natomiast, że środki te nie były jak dotąd wystarczające dla wywarcia wymiernego wpływu na wiarygodność zatwierdzania wydatków państw członkowskich przez Komisję. Trybunał w dalszym ciągu wykrywał znaczne ilości błędów w wydatkach na poziomie projektu oraz braki systemowe, zwłaszcza na etapie kontroli podstawowej w państwach członkowskich.

5. Niektórym z błędów wykrytych przez Trybunał można zaradzić poprzez odzyskanie lub inne środki podejmowane na kolejnych etapach programu lub wykonania projektu oraz przy ich zamykaniu. Komisja dokłada usilnych starań dla zapewnienia wiarygodnych informacji od państw członkowskich dotyczących korekt finansowych i odzyskiwanych kwot. W razie niemożności dokonania postępów gotowa jest uciec się nie tylko do zawieszenia płatności, ale również innych środków, jak na przykład postępowania w sprawie naruszenia. Zastosowanie odzysku wypłaconych środków nie umniejsza natomiast znaczenia kontroli ex ante prowadzonych w państwach członkowskich. Stąd też prowadzona przez Komisję równolegle współpraca z państwami członkowskimi nad poprawą kontroli podstawowych na poziomie krajowym. Nie do zaakceptowania jest dopuszczenie do tak wysokiego poziomu błędów, jaki wykrył Trybunał, w przypadku okresowych płatności.

6. Komisja podjęła również kroki zmierzające do wprowadzenia w życie wniosków, jakie wyciągnęła z doświadczeń w zarządzaniu finansowym minionych działań strukturalnych na okres programowania 2007-2013. Między innymi w nowym prawodawstwie zaostrzeniu uległy ustalenia kontrolne i audytorskie, podjęto wysiłki na rzecz udzielenia wskazówek władzom krajowym oraz działania służące zapewnieniu, że zbudowane systemy obsługi nowych programów są w pełni zgodne z wymogami kontroli wewnętrznej. Zadbano tym samym o bardziej solidne podstawy dla uzyskania pewnej skuteczności systemów krajowych.

7. Podczas gdy napływają kolejne ustalenia, Komisja nie zamierza ustawać w wysiłkach, aby pozostałe płatności aż do zamknięcia programów z lat 2000-2006 w roku 2010 przebiegały zgodnie z prawem i prawidłowo. W procesie zamykania programów należy dopilnować legalności i prawidłowości wydatków z całego okresu.

8. Trybunał zalecał, w swym rocznym sprawozdaniu za rok 2006, poprawę skuteczności nadzoru sprawowanego przez Komisję w dziedzinie działań strukturalnych. Komisja przyjmuje załączony Plan działania w celu wypełnienia tych zaleceń, zmierzając do:

- poprawy skuteczności nadzoru sprawowanego przez Komisję nad systemami zarządzania i kontroli działań strukturalnych w państwach członkowskich;

- zwiększenia wpływu czynności kontrolnych;

- zapewnienia wyczerpującej, przejrzystej, wiarygodnej i spójnej sprawozdawczości z korekt finansowych i odzyskiwanych kwot;

- podjęcia koniecznych decyzji o zawieszeniu płatności oraz korekt finansowych w określonym czasie.

9. Plan działania skonstruowano z myślą o uzupełnieniu już obecnie rozbudowanego systemu czynności kontrolnych w ramach wspólnej strategii kontroli w działaniach strukturalnych oraz kontynuacji właściwych działań w ramach planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej.

Plan działania określa konkretne działania obejmujące 10 obszarów, które mają zostać podjęte w roku 2008 w celu wdrożenia zaleceń Trybunału oraz zwiększenia skuteczności i wpływu nadzoru Komisji nad systemami zarządzania i kontroli działań strukturalnych w państwach członkowskich. Dla każdego działania ustalono określony rezultat i termin w celu umożliwienia monitorowania postępów w jego realizacji. Komisja zamierza monitorować przebieg realizacji planu działania w roku 2008, zachowując gotowość złożenia sprawozdania z jej postępów.

Ograniczenie poziomu błędów, jaki wykrył Trybunał, jest uzależnione od łączącego Komisję i państwa członkowskie partnerstwa, które umożliwi spójną poprawę zdolności państw członkowskich w zakresie wewnętrznych systemów, tak aby uniknąć błędów. Plan działania pozwoli Komisji włączyć się w te wysiłki dzięki szczególnie ścisłemu nadzorowi, skuteczniejszym mechanizmom korygującym oraz poprawie obiegu informacji. Komisja stwierdza, że wynikiem powinny być rzeczywiste postępy w kierunku poprawy oraz złagodzenia ryzyka uporczywych niepowodzeń, jakie są udziałem pewnych państw członkowskich.

Załącznik

PLAN DZIAŁANIA na rzecz umocnienia nadzoru Komisji nad działaniami strukturalnymi

1. Przedmiot planu działania

1.1. Przedmiotem planu działania jest umacnianie pełnionej przez Komisję roli w sferze nadzoru, a tym samym ograniczenie liczby błędów we zestawieniach poniesionych wydatków przedstawianych Komisji przez państwa członkowskie w celu współfinansowania w ramach działań strukturalnych, a gdyby okazało się to niemożliwe, zapobieżenie stratom w budżecie Wspólnoty przez korekty finansowe.

1.2. Ostateczne zaproponowane terminy nie sięgają wprawdzie poza koniec roku 2008, niektóre z działań będą jednak kontynuowane. Z tego względu z końcem roku 2008 konieczne będzie przeprowadzenie przeglądu i aktualizacji plany działania. Wykonanie plany działania będzie monitorowane w cyklu kwartalnym w ciągu całego roku.

1.3. Począwszy od marca 2008 r., również w rytmie kwartalnym, Komisja będzie składała Parlamentowi Europejskiemu sprawozdania.

2. Wykonanie zaleceń Trybunału Obrachunkowego

2.1. Cele planu będą realizowane poprzez wdrażanie zaleceń Europejskiego Trybunału Obrachunkowego, wydanych wraz ze sprawozdaniem rocznym za rok 2006, z opinią nr 6/2007 oraz w toku procedury udzielania absolutorium. Oto zalecenia Trybunału:

1. zadbanie o przedstawianie pełnych, przejrzystych i wiarygodnych informacji dotyczących korekt finansowych i odzyskiwanych sum (sprawozdanie roczne 2006 pkt 2.24 i 2.26),

2. poprawa jakości rocznych sprawozdań z działalności składanych przez Dyrekcje Generalne Komisji (sprawozdanie roczne 2006 pkt 2.37a),

3. wykonanie Planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej (sprawozdanie roczne 2006 pkt 2.37b),

4. poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu Zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów systemów stosowanych przez państwa członkowskie (sprawozdanie roczne 2006 pkt 2.37c),

5. dopilnowanie prawidłowych procedur zamknięcia okresu programowania 2000-2006 (sprawozdanie roczne 2006 pkt 3.18),

6. skupienie się na ulepszeniu kontroli podstawowych działalności instytucji zarządzających w państwach członkowskich (sprawozdanie roczne 2006 pkt 6.43),

7. umocnienie mechanizmu informacji zwrotnej w systemie kontroli funduszy strukturalnych (sprawozdanie roczne 2006 pkt 6.44),

8. zachęty i ułatwienia w stosowaniu uproszczeń w okresie 2007-2013 (sprawozdanie roczne 2006 pkt 6.45),

9. dopilnowanie pełnego wykonania ram prawnych okresu programowania 2007-2013 (posiedzenie Komisji Kontroli Budżetowej z 22.1.2008 r. w trakcie procedury absolutorium),

10. zwiększenie wpływu działalności kontrolnej Komisji poprzez lepsze wykorzystanie zawieszeń płatności i korekt finansowych (spotkanie przedstawicieli Trybunału i Komisji z 1.2.2008 r.),

11. podjęcie odpowiedniego nadzorowania sprawozdań rocznych w celu zapewnienia ich spójności, porównywalności i użyteczności (Opinia nr 6/2007 pkt III).

2.2. Komisja zajmie się każdym z błędów merytorycznych wykrytych przez Trybunał, dbając o skuteczne przeprowadzenie stosownych korekt finansowych.

3. Działania usuwające braki w systemie w ramach strategii kontroli dyrekcji generalnych Komisji

Kontrole prowadzone przez Komisję stanowią kluczowe narzędzie umożliwiające jej sprawowanie nadzoru. Dyrekcja Generalna ds. Polityki Regionalnej (DG REGIO) wraz z DG ds. Zatrudnienia prowadzą działalność kontrolną w ramach trzyletnich, co roku aktualizowanych strategii kontroli, które określają cele i priorytety w oparciu o wykryte zagrożenia i zawierają plan prac czynności kontrolnych.

Stan zaawansowania przeprowadzonych kontroli za ubiegły okres programowania (2000-2006) do końca 2007 r. sięgał w przypadku EFRR 61 % całkowitego budżetu wspólnotowego przyznanego konkretnym programom, a w przypadku EFS nawet 83 %.

Czynności kontrolne obejmujące ubiegły okres programowania (2000-2006) zostały zaplanowane na rok 2008 w obu służbach Komisji, ze szczególnym uwzględnieniem:

- kontroli organów zarządzających podwyższonego ryzyka (w tym 40 w EFRR; 15 w EFS),

- przeglądu organów likwidacyjnych w ramach przygotowań do zamknięcia programu (w tym 30 w EFRR; 6 w EFS).

Poważne braki systemowe wykryte w trakcie kontroli w latach ubiegłych objęto działaniami następczymi określonymi w ramach planów działania wykonywanych przez zainteresowane państwa członkowskie. W odniesieniu do EFRR powstało 10 planów działania obejmujących 80 programów, EFS wymagał 17 planów działania dotyczących 20 programów. Przed końcem 2008 r. każda ze służb Komisji powinna potwierdzić skuteczne wypełnienie zaplanowanych działania przez zainteresowane państwa członkowskie, albo doprowadzić do wszczęcia procedur zmierzających do stosownych korekt finansowych.

W odniesieniu do procedur w toku, pozostaje wciąż jedna niezakończona procedura korekt finansowych dotycząca okresu programowania 2000-2006, która ma być zamknięta w pierwszym kwartale 2008 r. Kolejnych 19 procedur zawieszenia płatności okresowych zmierzających do korekt finansowych zostało wszczętych (6 w EFRR, 8 w EFS, 5 w FS). Procedury te zostaną ukończone przed końcem 2008 r.

4. Przygotowanie do zamknięcia programu

Dobiegają końca działania następcze związane z ustaleniami audytów ex post dokonanymi po zamknięciu programów okresu programowania 1994-1999[2], a przygotowywane decyzje w sprawie korekt finansowych będą opiewały na łączną sumę szacowaną na nie mniej niż 500 mln euro. Służby Komisji rozpoczęły przygotowania do zamknięcia programów okresu 2000-2006. Wytyczne Komisji dla państw członkowskich zostały wydane w 2006 r. Stosowne służby Komisji wszczęły kontrolne postępowanie wyjaśniające w sprawie organów likwidacyjnych odpowiedzialnych za wystawianie deklaracji legalności i prawidłowości wydatków poniesionych w 2007 r. Ukończono audyt 19 organów likwidacyjnych. Co więcej, służby Komisji zamierzają:

- opracować procedury wewnętrzne zapewniające ścisłą weryfikacje przedkładanych przez państwa członkowskie dokumentów zamknięcia oraz działania naprawcze w przypadku nieprawidłowości;

- zakończyć czynności kontrolne w sprawie organów likwidacyjnych w postaci 36 dodatkowych audytów, o których mowa wyżej;

- uświadomienie państwom członkowskim potrzeby przygotowania do zamknięcia programu.

5. Ostateczne wdrożenie planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej

Dwie dyrekcje generalne są aktywnie zaangażowane we wdrażanie planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej.

Na rok 2008 zapowiedziano ukończenie następujących działań.

Działanie 10 – szacowanie kosztów kontroli w EFRR – w 10 państwach członkowskich przeprowadzono kontrole na miejscu w celu zbadania wiarygodności przedłożonych danych. Trwająca analiza danych zostanie ukończona do maja 2008 r. Do października 2008 r. powstanie komunikat, w którym zsumowane zostaną wyniki oceny kosztów i korzyści i analiza ryzyka szczątkowego, wymagane w rocznych sprawozdaniach z działalności za rok 2007 od dyrekcji generalnych, których dziedziny nie uzyskały pozytywnej oceny Trybunału.

Działanie 11N – wiarygodność krajowych systemów monitorowania oraz sprawozdawczości - w rocznym sprawozdaniu na temat funduszy strukturalnych za rok 2006 opublikowanym w październiku 2007 r. po raz pierwszy ujęto załącznik poświęcony korektom finansowym i odzyskanym kwotom; sprawozdanie zawierało podsumowanie przekazanych przez państwa członkowskie danych o odzyskanych kwotach i cofnięciu finansowania. W próbce państw członkowskich przeprowadzony zostanie audyt służący weryfikacji kompletności i dokładności posiadanych danych.

Działanie 15 - „Pakty zaufania” – po zawartych już uprzednio paktach ze Zjednoczonym Królestwem, (Walią) i Austrią, w 2008 r. zawarto kolejne pakty zaufania z Danią, Portugalią, Słowenią i Estonią. Zainteresowane dyrekcje generalne będą dokładały starań w dążeniu do zawierania następnych paktów z państwami członkowskimi, które spełniają odpowiednie warunki. Dwa takie pakty są w fazie przygotowań do ostatecznego zatwierdzenia już jesienią. Pakty te obejmują okres programowania 2000-2006. Podstawowa koncepcja paktu zaufania znalazła się w prawodawstwie wspólnotowym funduszy strukturalnych na okres programowania 2007-2013.

Co więcej, następujące działania są wciąż aktualne i przyniosą dodatkowe rezultaty:

Działanie 9 – koordynacja i dzielenie się wynikami audytu i kontroli – baza zawierająca wspólne organy odpowiedzialne za systemy zarządzania i kontroli ustanowione dla funduszy strukturalnych została opracowana w 2007 r. wraz z organami likwidacyjnymi. Baza posłuży do wymiany wyników kontrolnego postępowania wyjaśniającego w ramach audytu obejmującego przegląd prac organów likwidacyjnych w 2008 r.

Działanie 14b – wytyczne dla państw członkowskich – w roku 2007 omówiono z państwami członkowskimi sześć not zawierających wytyczne. Dwie noty z wytycznymi dla organów kontrolnych zostaną opracowane w 2008 r.; a kolejne dwie noty z wytycznymi dotyczącymi weryfikacji zarządzania oraz zadań certyfikacyjnych zostaną poprawione z uwzględnieniem nowo wprowadzonych przepisów.

Działanie 16 – koordynowanie standardów audytu – aktualnie prowadzona jest aktualizacja podręcznika kontroli funduszy strukturalnych, która ma być ukończona w 2008 r. wraz z opracowaniem dokumentów zawierających wytyczne w zakresie metod kontroli wyrywkowych i oceny systemów.

6. Działania zapobiegawcze w odniesieniu do kolejnego okresu programowania funduszy strukturalnych (2007-2013)

W odniesieniu do okresu programowania 2007-2013, już w 2007 r. służby Komisji podejmowały działania zmierzające do udzielenia szczegółowych wskazówek państwom członkowskim w sprawie najistotniejszych procedur w ramach procesu oceny zgodności oraz zatwierdzania strategii kontroli. Służby Komisji udzieliły władzom odpowiedzialnym za audyt dodatkowych wskazówek dotyczących kontroli systemów i projektów. W roku 2008 służby Komisji zadbają o rzeczywiste zbadanie dokumentacji poświadczającej zgodność oraz dokumentów określających strategię kontroli wprowadzającą w życie wspólne procedury i listy kontrolne ustalone w celu upewnienia się, że każde z państw członkowskich powołało zgodne systemy zarządzania i kontroli. Służby Komisji opracują dalsze wytyczne wspomniane wyżej, pkt 5., a mianowicie:

- podręcznik kontroli funduszy strukturalnych,

- wytyczne dotyczące kontroli pierwszego stopnia prowadzonych przez instytucje zarządzające,

- wytyczne na temat zadań certyfikacyjnych.

Podejmą ponadto kroki zmierzające do upowszechniania uproszczonych procedur, jakie umożliwiają rozporządzenia wspólnotowe oraz udzielenia jasnych wskazówek w kwestiach kwalifikowalności.

7. Nowe działania dodatkowe

Od czasu ogłoszenia przez Trybunał rocznego sprawozdania za rok 2006 służby Komisji podjęły szereg dodatkowych działań realizujących zalecenia Trybunału, które to działania zostaną ukończone w 2008 r. W szczególności dotyczą one środków umożliwiających przyspieszone przyjmowanie decyzji zawieszenia płatności oraz korekt finansowych w przypadku wykrycia poważnych słabych punktów w systemie, środki zmierzające do poprawy jakości sprawozdań dotyczących odzyskiwanych kwot oraz korekt finansowych – tak z inicjatywy państw członkowskich jak i Komisji – środki usprawniające w jeszcze większym stopniu przekazywania rocznych sprawozdań z działalności oraz środki maksymalizujące użyteczność zestawień rocznych przedkładanych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 53b ust. 3 rozporządzenia finansowego.

8. Wyniki planu działań

8.1. Komisja opracowała ten plan w celu systematycznej realizacji 11 zaleceń sformułowanych przez Trybunał. Zawiera on odpowiednie, wymienione wyżej działania, w tym również wspomniane nowe działania dodatkowe, wraz z określeniem ich wyników i wskaźników oraz określonymi ramami czasowymi w perspektywie ich monitorowania.

8.2. Dążenie do zmniejszenia poziomu błędów na etapie płatności okresowych będzie równomiernym, choć długotrwałym procesem. Dopiero osiągnąwszy podstawową, spójną skuteczność systemów zapobiegania błędom w państwach członkowskich już przed zatwierdzeniem wydatków przez Komisję będzie można zmniejszyć liczbę błędów wykrywanych przez Trybunał. W okresie programowania 2000-2006 popełniane wcześniej błędy będą miały nadal wpływ na płatności regulowane aż do 2010 r. Korygowanie tych błędów jest uzależnione od skuteczności kontroli po dokonaniu płatności, do jakich zobowiązane są państwa członkowskie, a także od czynności kontrolnych i audytorskich prowadzonych przez Komisję. Działania wyszczególnione w planie działania powinny dążyć do zwiększenia skuteczności kontroli ex post – w szczególności w odniesieniu do systemów niektórych państw członkowskich, określonych już jako niesprawne, a także do zapewnienia lepszych wskaźników do celów monitorowania. Dla okresu programowania 2007-2013 plan działania ma umożliwić sprawne funkcjonowanie systemów w państwach członkowskich od samego początku wdrażania programu, a w przeciwnym razie – na tyle wczesne wykrycie luk, by możliwe było zastosowanie środków naprawczych.

Plan działania

.

Działanie | Zalecenie ETO | Cel | Jednostka koordynująca | Wynik/wskaźnik | Termin |

1. Działania podjęte w ramach wspólnej strategii kontroli działań strukturalnych na lata 2000-2006 |

1.1. | Przeprowadzenie ukierunkowanych kontroli organów zarządzających podwyższonego ryzyka | skupienie się na ulepszeniu kontroli podstawowych działalności instytucji zarządzających w państwach członkowskich, poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie | skupienie zasobów kontrolnych na organach podwyższonego ryzyka w celu ograniczenia potencjalnego ryzyka szczątkowego | DG REGIO, DG EMPL | Wykonanie zaplanowanych kontroli: 40 przypadających na programy EFRR/Funduszu Spójności (FS): BE, BG, CZ, ES (2), F (3), FI, GR (3), IRL (2), IT (6), LT, LV, NL, PL (2), PT (2), RO, SK (2), UK (2), INTERREG (8) 15 w ramach EFS: AT, DE, ES (3), HU, IT, LV, PT (3), SI, SK, UK (2) Wyniki kontroli dostępne są w ciągu 3 miesięcy od wizyty kontrolnej. Rzeczywiste wyniki – solidne podstawy dla działań korygujących lub uzasadnionego poświadczenia zbędności kontroli. | 31.12.2008 |

1.2. | Dopełnienie działań następczych wynikających z obecnych 27 planów działania państw członkowskich, zmierzających do zapobieżenia poważnym brakom wykrytym w ich systemach zarządzania i kontroli | skupienie się na ulepszeniu kontroli podstawowych działalności instytucji zarządzających w państwach członkowskich, poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie | uzyskanie uzasadnionej pewności skutecznego funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli państw członkowskich i gwarancji bezpieczeństwa budżetu wspólnotowego | DG REGIO, DG EMPL | 27 planów działania (10 w EFRR /17 w EFS) skutecznie wdrożono w 16 państwach członkowskich EFRR: ES, FI, IT, NL, PL, PT, UK (2), INTERREG (2) EFS: AT (2), BE, DE (3), ES (2), F (3), IT (2), LV, NL, SK, UK | 31.12.2008 |

1.3. | Zamknięcie 20 trwających procedur w sprawie zawieszeń płatności i korekt finansowych dotyczących okresu 2000-2006 oraz 34 procedur w sprawie korekt finansowych wynikłych z kontroli zamykających okres 1994-1999 | zwiększenie wpływu działalności kontrolnej Komisji poprzez lepsze wykorzystanie zawieszeń płatności i korekt finansowych | uzyskanie uzasadnionej pewności skutecznego funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli państw członkowskich i gwarancji bezpieczeństwa budżetu wspólnotowego | DG REGIO, DG EMPL | Procedury zawieszenia płatności/korekty finansowej zakończone korektą uzgodnioną przez państwo członkowskie lub decyzją Komisji przed upływem 24-miesięcznego terminu (zob. niżej, pkt 8.2) 32 programy EFS: ES (23), IT, PT (3), INTERREG (3), UK (2) 12 programów EFS: DE, ES (2), F (2), IT (2), LU (2), LV, NL, UK 60 projektów FS: BG (3), ES (14), GR (37), PT (3), LT (3) | 31.12.2008 |

1.4. | Kontynuacja indywidualnych przypadków istotnych błędów w ramach poświadczeń wiarygodności za rok 2006, wraz z ewentualnymi konsekwencjami w skali systemu | poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie | uzyskanie pewności wprowadzenia wymaganych korekt chroniących budżet Wspólnoty | DG REGIO, DG EMPL | Dyrekcje generalne wydały ostateczne decyzje w 73 przypadkach w przypadku niedokonania wymaganych korekt przez państwo członkowskie, wszczęto procedurę korekty finansowej | 30.9.2008 |

2. Najważniejsze działania w toku w ramach planu działania na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej |

2.1. | Działanie 9 – stworzenie skutecznych narzędzi wymiany wyników audytu i kontroli oraz promowanie jednolitej koncepcji kontroli | umocnienie mechanizmu informacji zwrotnej w systemie kontroli funduszy strukturalnych | koordynacja działań kontrolnych i audytorskich w celu maksymalizacji ich skuteczności | DG REGIO DG EMPL | wymiana wyników kontroli w ramach postępowania kontroli prac organów likwidacyjnych | 31.12.2008 |

2.2. | Działanie 10 – Wstępne oszacowanie i analiza kosztów kontroli w EFRR | wykonanie planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej zgodnie z opinią Trybunału nr 2/2004 | Zapewnienie podstaw dla ustalenia równowagi między korzyściami z kontroli i ich kosztami | DG REGIO | sprawozdanie z oceny danych przedłożonych przez państwa członkowskie | 31.5.2008 |

.

2.3. | Działanie 11N – zbadanie wiarygodności krajowych systemów monitorowania oraz sprawozdawczości odnośnie do odzyskiwania środków i korekt finansowych | zadbanie o przedstawianie pełnych, przejrzystych i wiarygodnych informacji dotyczących korekt finansowych i odzyskiwania środków | poprawa sprawozdawczości w dziedzinie korekt finansowych (zob. niżej, działanie 6) | DG REGIO, DG EMPL | Weryfikacje w 10 państwach członkowskich – wybranych na podstawie analizy danych przedłożonych do 31.3.2008 (pięć państw w pierwszej połowie roku) rzeczywiste wyniki – więcej pozytywnych opinii Trybunału | 31.12.2008 |

2.4. | Działanie 14b – opracowanie wytycznych w zakresie kontroli i rozkładu odpowiedzialności na poszczególnych poziomach kontroli dla beneficjentów, a także dla pośredników | zachęty i ułatwienia w stosowaniu uproszczeń w okresie 2007-2013 | zapobieżenie błędom i zmniejszenie ryzyka dla budżetu Wspólnoty (zob. niżej, działania 4 i 5.2) | DG REGIO, DG EMPL | Aktualizowane noty nt.: kontroli na poziomie zarządzania funkcji certyfikacyjnej | 30.6.2008 |

2.5. | Działanie 15 – propagowanie inicjatywy „paktów zaufania” w dziedzinie funduszy strukturalnych (przy umożliwieniu Komisji polegania na kontroli krajowej w okresie 2000-2006 oraz zbudowaniu podstaw dla podobnej współpracy w latach 2007-2013) | poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie | poprawa koordynacji kontroli, co umożliwi Komisji poleganie na krajowych organach kontroli | DG REGIO | Cel: podpisanie paktów zaufania z dwoma kolejnymi państwami członkowskimi, które wykażą, że spełniają stosowne warunki (do 19 lutego 2008 r. podpisano 6 paktów w ramach EFRR i FS) | 30.9.2008 |

2.6. | Działanie 16 – koordynowanie standardów kontroli w dziedzinie funduszy strukturalnych; sygnalizowanie poziomu błędów itp. dla funduszy strukturalnych | poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie | poprawa zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej przez standaryzację metod kontroli | DG REGIO, DG EMPL | przewodnik kontroli wyrywkowej, metody oceny systemów ukończenie aktualizacji podręcznika kontroli funduszy strukturalnych | 30.4.2008 30.4.2008 31.12.2008 |

3. Działania zapobiegające w odniesieniu do zamknięcia programów i projektów okresu programowania 2000-2006 |

3.1. | Ukończenie postępowania kontrolnego dotyczącego prac organów likwidacyjnych (2000-2006) | dopilnowanie prawidłowości procedury zamknięcia | Kontrole zapobiegawcze gwarantujące, że procedura zamknięcia pozwoli na skuteczne wykrycie nieprawidłowych wydatków | DG REGIO, DG EMPL | Wykonanie zaplanowanych kontroli: 30 przypadających na Programy EFRR/Funduszu Spójności: BE, BG, CY, CZ (2), DE (5), ES (2), FI, GR (2), HU, IT (6), LT, NL, PL (2), RO, UK (3) [3] 6 w ramach EFS: EE, FI, HU, IRL, PT, SV Rzeczywiste wyniki – solidne podstawy dla działań korygujących lub uzasadnionego poświadczenia zbędności kontroli. | 31.12.2008 |

3.2. | Ostateczne opracowanie procedur wewnętrznych zapewniających ścisłą weryfikację dokumentów zamknięcia | dopilnowanie prawidłowości procedury zamknięcia | zadbanie o właściwe przygotowanie służb Komisji do zamknięcia programów | DG REGIO, DG EMPL | gotowe nowe procedury | 30.6.2008 |

3.3. | Uświadomienie państwom członkowskim wytycznych nt. zamknięcia, wydanych przez Komisję w 2006 r. | dopilnowanie prawidłowości procedury zamknięcia | zadbanie o właściwe przygotowanie państw członkowskich do zamknięcia programów | DG REGIO | seminarium dla instytucji zarządzających punkt w porządku obrad corocznych spotkań z instytucjami zarządzającymi | 30.6.2008 31.12.2008 |

4. Działania zapobiegające w odniesieniu do okresu programowania 2007-2013 |

4.1. | Przegląd sprawozdań z oceny zgodności i opinii | dopilnowanie pełnego wdrożenia ram prawnych dla okresu programowania 2007-2013 | zagwarantowanie uruchomienia sprawnych systemów zarządzania i kontroli na początku okresu programowania | DG REGIO, DG EMPL | Kontrola dokumentacyjna około 250 systemów wraz z koniecznymi misjami informacyjnymi rzeczywiste wyniki – obniżony poziom błędów w przygotowanych wnioskach o płatność okresową | 31.12.2008 |

4.2. | Przegląd krajowych strategii kontroli | dopilnowanie pełnego wdrożenia ram prawnych dla okresu programowania 2007-2013 | zagwarantowanie pełnej zgodności krajowych strategii kontroli z ramami prawnymi | DG REGIO, DG EMPL | kontrola dokumentacyjna około 200 strategii kontroli | 31.12.2008 |

.

4.3. | Działania na rzecz uproszczenia: | zachęty i ułatwienia w stosowaniu uproszczeń w okresie programowania 2007-13 | zapobieganie błędom i ograniczenie zagrożeń dla budżetu wspólnoty |

a) wniosek o częściowe zamknięcie programu zgodnie z art. 88 rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 podniesiony na forum dorocznych spotkań z organami zarządzającymi | DG REGIO, DG EMPL | Wytyczne i poświęcone im spotkania rzeczywiste wyniki – częściowe zamknięcie stosowane przez większość państw | 31.12.2008 |

b) omówienie sprawy wykorzystania stawki ryczałtowej dla kosztów pośrednich (jedynie dla EFS) na forum dorocznych spotkań z organami zarządzającymi | DG EMPL | Wytyczne i poświęcone im spotkania rzeczywiste wyniki – większość państw członkowskich (18 na 27) korzysta ze stawek ryczałtowych – zmniejszona liczba błędów | 31.12.2008 (nota sporządzona we wrześniu 2007) |

4.4. | Przegląd i objaśnienia kwestii kwalifikowalności w okresie 2007-2013 | dopilnowanie pełnego wdrożenia ram prawnych dla okresu programowania 2007-2013 | zagwarantowanie przepisów przejrzystych dla wdrażających je władz krajowych i beneficjentów |

a) Skodyfikowanie zasad kwalifikowalności na lata 2007-2013 w formie jednej broszury | DG REGIO, DG EMPL | broszura | 30.9.2008 |

b) nota w sprawie stosowania art. 55 rozporządzenia (WE) nr 1083/2006 – projekty przynoszące dochody | DG REGIO, DG EMPL | Wytyczne rzeczywiste wyniki – mniejsza liczba błędów w projektach przynoszących dochody | 30.6.2008 |

c) nota na temat zastosowania zasad pomocy państwa | DG REGIO, DG EMPL | Wytyczne rzeczywiste wyniki – mniejsza liczba błędów dotyczących zasad pomocy państwa | 30.6.2008 |

4.5. | Uświadamianie zasad obowiązujących w sferze zamówień publicznych | skupienie się na poprawie kontroli podstawowych działalności instytucji zarządzających w państwach członkowskich | Zmniejszenie liczby błędów popełnianych na tym poziomie przy wykorzystywaniu funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności | DG REGIO, DG EMPL | przeprowadzenie dwóch sesji warsztatów dla władz państw członkowskich celem uświadomienia zasad w sferze zamówień publicznych obowiązujących w odniesieniu do działań strukturalnych | 31.12.2008 |

5. Działania na rzecz ulepszenia kontroli podstawowych na poziomie krajowym |

5.1. | Przeprowadzenie seminarium dla organów zarządzających oraz certyfikujących wraz z kontynuacją na forum corocznych spotkań z instytucjami zarządzającymi | skupienie się na poprawie kontroli podstawowych działalności instytucji zarządzających w państwach członkowskich | opanowanie ryzyka niedostatecznie szczelnej kontroli na szczeblu podstawowym | DG REGIO, DG EMPL | seminarium dla ok. 300 uczestników szczebla krajowego | 30.6.2008 |

5.2. | Aktualizacja wytycznych w sprawie dobrych praktyk kontroli podstawowej oraz pełnienia zadań certyfikacyjnych na lata 2007-2013 | skupienie się na poprawie kontroli podstawowych działalności zarządzających w państwach członkowskich umocnienie mechanizmu informacji zwrotnej w systemie kontroli | opanowanie ryzyka niedostatecznie szczelnej kontroli na szczeblu podstawowym oraz zadań certyfikacyjnych | DG REGIO, DG EMPL | opracowanie i rozpowszechnienie wytycznych (zob. wyżej, pkt 2.4) | 30.6.2008 |

5.3. | Zapewnienie narzędzi samooceny zgodności dla organów zarządzających | skupienie się na poprawie kontroli podstawowych działalności zarządzających w państwach członkowskich | opanowanie ryzyka niedostatecznie szczelnej kontroli na szczeblu podstawowym | DG REGIO, DG EMPL | rozpowszechnienie narzędzi do samooceny | 30.6.2008 |

6. Działania na rzecz poprawy sprawozdawczości państw członkowskich dotyczącej korekt finansowych |

6.1. | Nawiązanie do przekazanych informacji uzupełniających luki i korygujących błędy | zadbanie o przedstawianie pełnych, przejrzystych i wiarygodnych informacji dotyczących korekt finansowych i odzyskiwania środków | poprawa sprawozdawczości dotyczącej korekt finansowych | DG REGIO, DG EMPL | analiza informacji otrzymanych do 31 marca 2008 i przesłanie odpowiedzi poprawa oceny dokonywanej przez Trybunał | 30.6.2008 |

6.2. | Przeprowadzenie wizyt weryfikacyjnych w odniesieniu do próbki danych państw członkowskich | zadbanie o przedstawianie pełnych, przejrzystych i wiarygodnych informacji dotyczących korekt finansowych i odzyskiwania środków | weryfikacja poprawności przekazanych danych | DG REGIO, DG EMPL | Weryfikacje w 10 państwach członkowskich – wybranych na podstawie danych przedłożonych do 31.3.2008 (pięć państw w pierwszej połowie roku) – zob. wyżej, pkt 2.3 poprawa oceny dokonywanej przez Trybunał | 31.12.2008 |

7. Działania na rzecz poprawy sprawozdawczości Komisji w dziedzinie skutków kontroli |

7.1. | Poprawa systemów rejestrowania i sprawozdawczości w dziedzinie działań podejmowanych w wyniku zaleceń pokontrolnych | poprawa skuteczności kontroli prowadzonych przez Komisję w ramach sprawowanego nadzoru w celu zmniejszenia ryzyka wystąpienia błędów w systemach stosowanych przez państwa członkowskie umocnienie mechanizmu informacji zwrotnej w systemie kontroli | poprawa systemu monitorowania i usprawnienie wymiany wyników kontroli | DG REGIO, DG EMPL | modyfikacja narzędzi informatycznych i procedur: SYSAUDIT w DG REGIO; pełne wdrożenie A-REP w DG EMPL; poprawa oceny dokonywanej przez Trybunał | 31.9.2008 31.3.2008 |

7.2. | Poprawa systemów rejestrowania i sprawozdawczości w dziedzinie korekt pokontrolnych Komisji | zadbanie o przedstawianie pełnych, przejrzystych i wiarygodnych informacji dotyczących korekt finansowych i odzyskiwania środków | poprawa sprawozdań z odzyskiwania środków i korekt finansowych, będących częściowym wskaźnikiem wpływu działalności kontrolnej Komisji | DG REGIO, DG EMPL | modyfikacja narzędzi informatycznych i procedur: sprawozdania kwartalne składane DG BUDG poprawa oceny dokonywanej przez Trybunał | 30.9.2008 |

8. Działania na rzecz zwiększenia wpływu działalności kontrolnej Komisji |

8.1. | Opracowanie i wdrożenie polityki zawieszania płatności decyzją Komisji niezwłocznie po wykryciu poważnych luk w systemach krajowych | zwiększenie wpływu działalności kontrolnej Komisji poprzez lepsze wykorzystanie zawieszeń płatności i korekt finansowych | uzyskanie uzasadnionej pewności skutecznego funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli państw członkowskich i gwarancji bezpieczeństwa budżetu wspólnotowego | DG REGIO, DG EMPL | Instrukcje dyrektorów generalnych, przegląd procedur i sprawozdanie monitorujące rzeczywisty skutek: docelowo, wydanie decyzji o zawieszeniu w ciągu 6 miesięcy od potwierdzenia ostatecznych ustaleń pokontrolnych | 30.4.2008 |

8.2. | Zmiany w wewnętrznych procedurach zawieszania płatności i korekt finansowych w celu przyspieszenia ich stosowania | zwiększenie wpływu działalności kontrolnej Komisji poprzez lepsze wykorzystanie zawieszeń płatności i korekt finansowych | uzyskanie uzasadnionej pewności skutecznego funkcjonowania systemów zarządzania i kontroli państw członkowskich i gwarancji bezpieczeństwa budżetu wspólnotowego | DG REGIO, DG EMPL | poprawione procedury wraz ze sprawozdaniem monitorującym rzeczywisty skutek: osiągnięcie koniecznej decyzji o korekcie finansowej w terminie 24 miesięcy od przeprowadzenia kontroli | 30.4.2008 |

9. Działania na rzecz zwiększenia pewności rocznych sprawozdań z działalności |

9.1. | Przeprowadzenie następujących działań w odniesieniu do przygotowania rocznych sprawozdań z działalności: | poprawa jakości rocznych sprawozdań z działalności dyrekcji generalnych | zwiększenie przejrzystości i ciągłości sprawozdawczości w dziedzinie oceny systemów państw członkowskich dla pełniejszego monitorowania postępów | DG REGIO, DG EMPL | roczne sprawozdania z działalności 2007 poprawa oceny dokonywanej przez Trybunał | 31.3.2008 |

a) dostarczenie informacji o działaniach następczych w przypadku systemów, w których wykazano materialne braki systemowe w 2006 r. |

b) sprawozdanie z wykonania planów działania przez państwa członkowskie w celu zaradzenia brakom |

c) sprawozdanie na temat decyzji o zawieszeniu płatności okresowych, innych działaniach zapobiegawczych AOSD w odniesieniu do płatności okresowych, korekt finansowych dokonanych na żądanie Komisji przez państwa członkowskie oraz decyzji o korektach finansowych podjętych przez Komisję |

d) szczegółowe uzasadnienie w razie zaniechania zastrzeżeń w przypadkach wykrytych materialnych braków systemowych |

e) sprawozdanie z działań podjętych w następstwie poprzednich zaleceń Trybunału |

10. | Działania na rzecz maksymalizacji wartości rocznych zestawień składanych zgodnie z art. 53b rozporządzenia finansowego |

Analiza otrzymanych zestawień, ujęcie wyników w rocznych sprawozdaniach z działalności oraz podjęcie działań w odniesieniu do państw członkowskich uchybiających swoim obowiązkom | podjęcie odpowiedniego nadzorowania sprawozdań rocznych w celu zapewnienia ich spójności, porównywalności i użyteczności | Podniesienie poziomu gwarancji, jakie zapewniają państwa członkowskie | DG REGIO, DG EMPL | wyniki zamieszczone w rocznych sprawozdaniach z działalności skuteczne środki wobec państw członkowskich uchybiających swoim obowiązkom | 31.3.2008 31.12.2008 |

[1] Rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich (Dz.U. L 248 z 16.9.2002, s.1).

[2] Termin składania wniosków o płatność końcową upłynął 31 marca 2003 r.

[3] Z tego osiem wizyt połączono z wizytami związanymi z działaniem 1.1.