UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Umowa w sprawie wzajemnego dostępu do łowisk w cieśninach Skagerrak i Kattegat między Danią, Norwegią i Szwecją została podpisana w dniu 19 grudnia 1966 r. i weszła w życie w dniu 7 sierpnia 1967 r. Umowa ta, obok dwustronnej umowy w sprawie rybołówstwa między Unią Europejską i Norwegią z 1980 r., umożliwiła wzajemny dostęp między tymi trzema państwami do połowów na obszarze do 4 mil morskich od ich linii podstawowych w cieśninach Skagerrak i Kattegat znajdujących się między Morzem Północnym a Morzem Bałtyckim. Ponadto w umowie określono, że do celów tego rodzaju połowów, przedmiotowy obszar uznaje się za morze pełne. W związku z tym umowa regulowała stosunki między państwami bandery z jednej strony, a odpowiednimi państwami nadbrzeżnymi z drugiej strony.

Umowa z 1966 r. była prostą umową, w której wzięto pod uwagę szczególne położenie geograficzne cieśnin Skagerrak i Kattegat pod względem rybołówstwa i uznano, że istnieją praktyczne powody, by zezwolić na zastosowanie prostego systemu dostępu na zasadniczo bardzo małej powierzchni morza. Z tego powodu umowa z 1966 r. liczyła jedynie trzy artykuły, z których pierwszy zawierał definicję obszaru będącego przedmiotem umowy, a drugi – określenie praw dostępu i deklarację dążenia do harmonizacji przepisów technicznych.

Wraz z przystąpieniem Danii i Szwecji do Unii Europejskiej, odpowiednio w 1973 r. i 1995 r., Komisja stała się odpowiedzialna za zarządzanie tą umową w imieniu tych dwóch państw członkowskich. Konsultacje dotyczące ustaleń wynikających z tej umowy odbywały się równolegle z konsultacjami prowadzonymi w ramach dwustronnej umowy w sprawie rybołówstwa z 1980 r.

Umowa z 1966 r. pozostawała w mocy przez pierwotny okres 35 lat do 2002 r., a następnie była przedłużana na dwa pięcioletnie okresy do roku 2012. Wypowiedzenie umowy możliwe było z zachowaniem trzyletniego terminu wypowiedzenia przez jedną lub drugą stronę przed upływem każdego takiego pięcioletniego okresu.

Biorąc pod uwagę ostatnie zmiany międzynarodowego prawa w zakresie rybołówstwa, a w szczególności wejście w życie Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza z 1982 r. oraz porozumienia Narodów Zjednoczonych o zasobach rybnych z 1995 r., Norwegia uznała, że istniejąca umowa nie jest zgodna z obecnymi przepisami prawa morza. Norwegia wyraziła szczególne zaniepokojenie odnośnie do przepisów w zakresie kontroli. Ponadto Norwegia uznała, że umowa ta nie jest zgodna z zasadami normalnej jurysdykcji państwa nadbrzeżnego określonymi w Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza i nie odpowiada nowoczesnym zasadom ochrony i zarządzania.

W dniu 29 lipca 2009 r. Ministerstwo Spraw Zagranicznych Norwegii oficjalnie poinformowało rząd Danii, będący depozytariuszem umowy, o zamiarze wypowiedzenia przez Norwegię umowy w drodze formalnego wypowiedzenia zgodnie z art. 3 ust. 3 umowy. W związku z tym umowa z 1966 r. wygasła w dniu 7 sierpnia 2012 r.



Następnie Norwegia rozpoczęła formalne rokowania z Komisją, w imieniu Unii Europejskiej, mające na celu zawarcie zastępczej umowy w sprawie wzajemnego dostępu do łowisk w cieśninach Skagerrak i Kattegat. Nowa umowa została parafowana w dniu 24 października 2013 r. i podpisana w dniu 15 stycznia 2015 r. Pozostaje ona w zgodzie z Konwencją Narodów Zjednoczonych o prawie morza oraz z powiązanymi postanowieniami w innych umowach.

Nowa umowa zachowuje wyłączny dostęp przyznany statkom z Danii, Norwegii i Szwecji do wód każdej ze stron poza obszarem 4 mil morskich od linii podstawowych. Zapewnia ona ciągły wzajemny dostęp dla dwóch państw członkowskich i Norwegii do odpowiednich wód pozostałych stron w cieśninie Skagerrak, jednocześnie zapewniając należyte środki ochrony i zarządzania w odniesieniu do zasobów rybnych na tym obszarze. Ponadto pozwala ona na zastosowanie środków kontroli zgodnie z zasadami normalnej jurysdykcji państwa nadbrzeżnego, jak to ma już miejsce w przypadku łowisk na Morzu Północnym.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

W celu zagwarantowania ciągłości dostępu statków UE do prowadzenia działalności połowowej do czasu wejścia w życie umowy stosuje się ją tymczasowo przez okres do dwóch lat od dnia jej podpisania.

•Spójność z innymi politykami Unii

Proponowane środki opracowano zgodnie z celami i przepisami wspólnej polityki rybołówstwa i są one spójne z polityką Unii w zakresie zrównoważonego rozwoju.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Artykuł 43 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w związku z art. 218 ust. 6 lit. a).

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)