Stanowisko Unii w ramach Rady Stowarzyszenia ustanowionej na mocy Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Gruzją, z drugiej strony, w odniesieniu do przyjęcia programu stowarzyszeniowego UE–Gruzja opiera się na projekcie zalecenia Rady Stowarzyszenia dołączonego do niniejszej decyzji.

Realizacja programu stowarzyszeniowego UE-Gruzja będzie przedmiotem regularnego monitorowania – co najmniej raz do roku. Będzie ono przeprowadzane w kontekście mechanizmów przeglądu i posiedzeń dotyczących współpracy dwustronnej między UE a Gruzją w ramach obowiązującego układu o stowarzyszeniu.

Brak dodatkowego wpływu na budżet poza tym, co jest przewidziane we wcześniejszych zobowiązaniach międzynarodowych UE. Wszelki dalszy wpływ na budżet zostanie określony w odrębnych wnioskach, takich jak przyszły wniosek dotyczący jednolitych ram wsparcia na lata 2017–2020 w ramach Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa.

Zaproponowany program stowarzyszeniowy odzwierciedla długoterminowe zaangażowanie UE wobec swojego wschodniego partnera. Jest jednocześnie w pełni zgodny z Globalną strategią na rzecz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa Unii Europejskiej. W strategii tej wzywa się do inwestowania w odporność państw i społeczeństw na wschodzie oraz zacieśniania wzajemnych stosunków. Takie zintegrowane podejście do kwestii odporności jest odpowiedzią na najpoważniejsze przypadki trudności rządowych, gospodarczych, społecznych oraz problemów w dziedzinie klimatu i energii.

Program stowarzyszeniowy jest spójny z priorytetami unijnej polityki w tej dziedzinie, do których należą: stabilizacja polityczna i gospodarcza krajów sąsiedzkich oraz ich stabilizacja pod względem bezpieczeństwa, a także dążenie do realizacji unijnych interesów oraz promowanie uniwersalnych wartości.

Podstawę obecnych stosunków między UE a Gruzją stanowią układ o stowarzyszeniu oraz zaktualizowane w 2015 r. ramy europejskiej polityki sąsiedztwa. Do podstawowych zasad przewodnich przyświecających stosunkom dwustronnym w tym kontekście należą: bardziej zróżnicowane podejście do krajów partnerskich oraz większa odpowiedzialność tych krajów za własny rozwój.

KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 3.4.2017 JOIN(2017) 12 final ZAŁĄCZNIK

do Wspólny wniosek

DECYZJA RADY

w sprawie stanowiska Unii w ramach Rady Stowarzyszenia ustanowionej na mocy Układu o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Gruzją, z drugiej strony, w odniesieniu do przyjęcia programu stowarzyszeniowego UE–Gruzja



DECYZJA RADY STOWARZYSZENIA UE–GRUZJA nr XX/2017 z dnia [DZIEŃ MIESIĄC 2017] w sprawie uzgodnienia programu stowarzyszeniowego UE-Gruzja RADA STOWARZYSZENIA UE–GRUZJA, uwzględniając Układ o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Gruzją, z drugiej strony, a także mając na uwadze, co następuje: (1) Układ o stowarzyszeniu między Unią Europejską i Europejską Wspólnotą Energii Atomowej oraz ich państwami członkowskimi, z jednej strony, a Gruzją, z drugiej strony, został podpisany w dniu 27 czerwca 2014 r. i wszedł w życie w dniu 1 lipca 2016 r. (2) Art. 406 układu o stowarzyszeniu UE–Gruzja upoważnia Radę Stowarzyszenia do podejmowania odpowiednich decyzji zmierzających do osiągnięcia celów układu. (3) Zgodnie z art. 420 układu o stowarzyszeniu UE–Gruzja strony wprowadzają wszelkie ogólne lub szczególne środki wymagane w celu wypełnienia swoich zobowiązań z tytułu wymienionego układu i zapewniają osiągnięcie określonych w nim celów. (4) W ramach przeglądu europejskiej polityki sąsiedztwa zaproponowano nową fazę współpracy z partnerami, przewidującą większe poczucie odpowiedzialności po obydwu stronach. (5) Unia i Gruzja postanowiły umocnić swoje partnerstwo, uzgadniając zestaw priorytetów na okres 2017–2020 w celu wsparcia i wzmocnienia odporności i stabilności Gruzji, czemu ma towarzyszyć dążenie do bliższego stowarzyszenia politycznego i pogłębionej integracji gospodarczej. (6) Strony układu o stowarzyszeniu UE–Gruzja uzgodniły zatem treść programu stowarzyszeniowego UE–Gruzja, który będzie wspierać wdrażanie układu i koncentrować się na współpracy w ustalonych wspólnych obszarach zainteresowania, STANOWI, CO NASTĘPUJE: Artykuł 1

Rada Stowarzyszenia przyjmuje niniejszym program stowarzyszeniowy UE–Gruzja określony w załączniku. Artykuł 2 Program stowarzyszeniowy UE–Gruzja na lata 2017–2020 zastępuje program stowarzyszeniowy UE–Gruzja na lata 2014-2016, który przyjęto w dniu 26 czerwca 2014 r. Artykuł 3 Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia. Sporządzono w Brukseli [dzień miesiąc 2017]. W imieniu Rady Stowarzyszenia Przewodniczący ***



ZAŁĄCZNIK

PROGRAM STOWARZYSZENIOWY pomiędzy UNIĄ EUROPEJSKĄ A Gruzją

Spis treści 1. Zasady, instrumenty i zasoby służące realizacji programu stowarzyszeniowego 2. Priorytety programu stowarzyszeniowego 2.1 Kluczowe priorytety działań 2.2 Demokracja, prawa człowieka, dobre rządy i wzmocnienie instytucji Wymiar sprawiedliwości Egzekwowanie prawa Walka z korupcją, reforma administracji publicznej i służba publiczna Złe traktowanie i tortury Równe traktowanie Prawa dzieci Prawa związkowe i podstawowe zasady prawa pracy 2.3 Polityka zagraniczna i bezpieczeństwa Terroryzm, nierozprzestrzenianie broni masowego rażenia oraz nielegalny eksport broni Pokojowe rozwiązywanie konfliktów Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) 2.4 Sprawiedliwość, wolność i bezpieczeństwo

Ochrona danych osobowych Migracja i azyl Zarządzanie granicami Walka z przestępczością zorganizowaną Walka z niedozwolonymi środkami odurzającymi Pranie pieniędzy i finansowanie terroryzmu Współpraca w zakresie walki z terroryzmem Współpraca prawna 2.5 Handel, sprawy związane z handlem oraz zrównoważony rozwój Handel towarami Przepisy techniczne, normalizacja i odpowiednia infrastruktura Środki sanitarne i fitosanitarne Ułatwienia w zakresie ceł i wymiany handlowej Reguły pochodzenia Prowadzenie działalności gospodarczej, handel usługami i handel elektroniczny Płatności bieżące i przepływ kapitału Zamówienia publiczne Prawa własności intelektualnej Konkurencja Przejrzystość

Handel i zrównoważony rozwój 2.6 Rozwój gospodarczy i możliwości rynkowe Rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich Publiczna wewnętrzna kontrola finansowa i audyt zewnętrzny Podatki Statystyka Polityka ochrony konsumentów Prawo spółek, rachunkowość i audyt oraz ład korporacyjny Usługi finansowe Polityka w dziedzinie przemysłu i przedsiębiorstw oraz sektora wydobywczego Turystyka Zatrudnienie, polityka społeczna i równość szans Współpraca w zakresie gospodarki cyfrowej i społeczeństwa cyfrowego Rybołówstwo i polityka morska Zdrowie publiczne 2.7 Łączność, efektywność energetyczna, ochrona środowiska, działanie w dziedzinie klimatu oraz ochrona ludności Transport Współpraca energetyczna Środowisko Zmiana klimatu

Ochrona ludności 2.8 Mobilność i kontakty międzyludzkie Współpraca w zakresie badań, rozwoju technologicznego i innowacji Kształcenie, szkolenie i młodzież Współpraca w dziedzinie kultury Współpraca w obszarze środków audiowizualnych i mediów Rozwój regionalny i współpraca na poziomie regionalnym Udział w programach UE i działaniach jej agencji Kampanie informacyjne skierowane do ogółu społeczeństwa i widoczność



Program stowarzyszeniowy między Unią Europejską a Gruzją W dniu 27 czerwca 2014 r. Unia Europejska i Gruzja (zwane dalej „Stronami”) podpisały ambitny i innowacyjny układ o stowarzyszeniu obejmujący pogłębioną i kompleksową umowę o wolnym handlu (DCFTA). Po zakończeniu procesu ratyfikacji układ zaczął w pełni obowiązywać w dniu 1 lipca 2016 r. W dniu 26 czerwca 2014 r. UE i Gruzja uzgodniły program stowarzyszeniowy w celu przygotowania i ułatwienia wprowadzenia w życie układu o stowarzyszeniu. Program zapewnia praktyczne ramy umożliwiające określenie priorytetów współpracy w latach 2014–2016, służących osiągnięciu celów stowarzyszenia politycznego i integracji gospodarczej. W niniejszym dokumencie zaktualizowano oraz ponownie ukierunkowano program stowarzyszeniowy na lata 2014–2016, jak również określano nowe priorytety dla współpracy w latach 2017–2020. Wprowadzono w nim rozróżnienie między priorytetami krótkoterminowymi (które należy osiągnąć do końca 2018 r. lub w przypadku których należy osiągnąć w tym terminie znaczne postępy) a priorytetami średnioterminowymi (które należy osiągnąć do końca 2020 r. lub w przypadku których należy osiągnąć w tym terminie znaczne postępy).

Fakt, że w programie stowarzyszeniowym skupiono się na ograniczonej liczbie priorytetów, nie wpływa na zakres ani mandat obecnego dialogu prowadzonego w ramach innych stosownych umów lub w ramach wielostronnego procesu Partnerstwa Wschodniego. Nie powinien też przesądzać o wypełnianiu zobowiązań podjętych w ramach układu o stowarzyszeniu/pogłębionej i kompleksowej umowy o wolnym handlu od jego wejścia w życie dnia 1 lipca 2016 r. Ponadto dalsze wdrażanie przez Gruzję – poza dialogiem dotyczącym liberalizacji reżimu wizowego – planu działania na rzecz liberalizacji tego reżimu, który to plan ma na celu znaczącą poprawę mobilności i kontaktów międzyludzkich między stronami, stanowi podstawowy element politycznego stowarzyszenia i integracji gospodarczej Gruzji z Unią Europejską przewidzianych w układzie o stowarzyszeniu. UE uznaje osiągnięcia Gruzji w zakresie spełnienia wszystkich wymaganych kryteriów określonych we wspomnianym planie, w wyniku czego Komisja przyjęła w dniu 18 grudnia 2015 r. czwarte i ostatnie sprawozdanie z postępu prac. Niniejszy zaktualizowany program stowarzyszeniowy ma również na celu śledzenie i dalsze wspieranie wyników w dziedzinach powiązanych z planem działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego.



1. Zasady, instrumenty i zasoby służące realizacji programu stowarzyszeniowego Realizacja programu stowarzyszeniowego będzie prowadzona zgodnie z następującymi wspólnymi zasadami: działania podejmowane w ramach programu stowarzyszeniowego należy realizować w duchu ogólnego celu stowarzyszenia politycznego i integracji gospodarczej; priorytety programu stowarzyszeniowego uzupełniają zobowiązania UE i Gruzji do pełnego wdrożenia postanowień układu o stowarzyszeniu UE–Gruzja po tym, jak wszedł w życie; program stowarzyszeniowy powinien być realizowany z pełnym poszanowaniem zasad przejrzystości, odpowiedzialności i włączenia zainteresowanych podmiotów; program stowarzyszeniowy wiąże się z zaangażowaniem obu Stron w jego realizację; program stowarzyszeniowy ma na celu osiągnięcie konkretnych i określonych rezultatów poprzez stopniową realizację praktycznych środków; Strony uznają istotne znaczenie wspierania uzgodnionych priorytetów za pomocą odpowiednich środków politycznych, technicznych i finansowych; oraz realizacja programu stowarzyszeniowego będzie przedmiotem corocznej sprawozdawczości, monitorowania i oceny. Przeprowadzany będzie przegląd postępów, m.in. w ramach struktury instytucjonalnej ustanowionej w układzie o stowarzyszeniu. Do monitorowania programu stowarzyszeniowego zachęcane będzie także społeczeństwo obywatelskie; Unia Europejska będzie wspierać Gruzję w realizacji celów i priorytetów określonych w programie stowarzyszeniowym. W tym celu będzie korzystać z wszelkich dostępnych źródeł unijnego wparcia, jak również wiedzy fachowej i doradztwa, najlepszych praktyk, know-how, wymiany informacji, wsparcia na rzecz budowania zdolności oraz wzmocnienia instytucjonalnego. Będzie również zachęcała i dążyła do koordynacji wsparcia ze strony innych partnerów Gruzji. Dostępne będą również odpowiednie instrumenty finansowe UE służące pomocy w realizacji programu stowarzyszeniowego. Program nie jest jednak sam w sobie dokumentem programowania finansowego i nie zastępuje działań w zakresie programowania i formułowania działań podejmowanych przez Strony. UE będzie udzielać wsparcia w kontekście ogólnych priorytetów w zakresie pomocy na rzecz Gruzji, określonych w jednolitych ramach wsparcia Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa (ENI) oraz w wielopaństwowym programowaniu w ramach ENI jako element całościowego finansowania dla Gruzji, z pełnym poszanowaniem odpowiednich zasad wdrażania i procedur pomocy zewnętrznej UE. Niniejszy program stowarzyszeniowy będzie stosowany od momentu jego przyjęcia, przez początkowy okres czterech lat, który może zostać przedłużony za porozumieniem Stron. Program ten może w razie konieczności zostać zmieniony lub zaktualizowany w dowolnym momencie za zgodą Rady Stowarzyszenia UE–Gruzja.



2. Priorytety programu stowarzyszeniowego 2.1Kluczowe priorytety działań

Zgodnie z czterema priorytetami uzgodnionymi podczas szczytu w Rydze charakter priorytetowy ma przeprowadzenie następujących reform: W dziedzinie wzmocnienia instytucji i dobrych rządów: 1/ Niezależność sądownictwa i organów ścigania Dalsza reforma wymiaru sprawiedliwości, w szczególności zapewnienie pełnej niezawisłości sędziów oraz zwiększenie odpowiedzialności, efektywności, bezstronności i profesjonalizmu systemu wymiaru sprawiedliwości poprzez wprowadzenie kluczowych reform, dotyczących m.in.: Najwyższej Rady Sprawiedliwości, urzędu prokuratora, odpowiedzialności sądownictwa, struktury instytucjonalnej sądów, skutecznego elektronicznego systemu zarządzania sprawami, pomocy i usług prawnych, wymiaru sprawiedliwości w sprawach handlowych oraz alternatywnych metod rozwiązywania sporów. Zwiększenie odpowiedzialności organów ścigania oraz zwiększenie demokratycznego nadzoru nad tymi organami, które powinny być wolne od nacisków politycznych bądź wszelkich innych bezprawnych nacisków. 2/ Reforma administracji publicznej oraz poprawa usług publicznych Realizacja reformy administracji publicznej zgodnie z zasadami administracji publicznej ze szczególnym uwzględnieniem: promowania odpowiedzialnej, efektywnej, skutecznej i przejrzystej administracji publicznej, stworzenia merytokratycznej i profesjonalnej służby cywilnej, świadczenia wysokiej jakości usług publicznych oraz poprawy zarządzania finansami publicznymi. Zapewnienie skutecznego wprowadzenia w życie krajowej strategii antykorupcyjnej i planu działania w zakresie zapobiegania, wykrywania i zwalczania korupcji. 3/ Prawa człowieka i podstawowe wolności Dalsze skuteczne wprowadzenie w życie prawa antydyskryminacyjnego i wzmacnianie pluralizmu, przejrzystości i niezależności mediów; wprowadzenie niezależnego mechanizmu dochodzeniowego w przypadku zarzutów dotyczących złego traktowania przez organy ścigania; wzmocnienie równouprawnienia płci i zapewnienie równego traktowania w życiu społecznym, politycznym i gospodarczym; a także skupienie się na środkach ochrony dzieci przed wszelkimi formami przemocy. Kontynuowanie reform na rzecz zapewnienia wysokiego poziomu ochrony danych osobowych. 4/ Pokojowe rozwiązywanie konfliktów Prowadzenie skutecznej współpracy między UE a Gruzją na rzecz rozwiązywania konfliktów w ramach uzgodnionych reguł; dalsze konstruktywne uczestnictwo w międzynarodowych rozmowach w Genewie, którym współprzewodniczą UE, ONZ i OBWE, oraz zapewnienie wsparcia w odniesieniu do tych rozmów; korzystanie z dobrych usług misji EUMM Georgia w celu wspierania stabilności, normalizacji sytuacji i budowania zaufania; podejmowanie odpowiednich działań w celu wspierania handlu, swobodnego przepływu i więzi gospodarczych po obu stronach granic administracyjnych, w tym przegląd ustawodawstwa.



W dziedzinie rozwoju gospodarczego i możliwości rynkowych 5/ Poprawa otoczenia biznesu i zarządzania inwestycjami Wdrożenie strategii dotyczącej MŚP oraz odnośnego planu działania na lata 2016–2017, jak również kolejnych planów działania; dalsze ulepszanie ram regulacyjnych i warunków prowadzenia działalności oraz zwiększanie wsparcia dla MŚP; usprawnienie dialogu między sektorem publicznym i prywatnym w celu wskazania najważniejszych obszarów sektora prywatnego wymagających wsparcia w postaci strukturalnych reform gospodarczych. Wspieranie reform infrastruktury sektora finansowego (reforma sektora bankowego i przepisy regulujące ten sektor, udoskonalenie rejestrów kredytów/zabezpieczeń, poprawa sprawozdawczości finansowej i audytu, środki umożliwiające rozwój rynków kapitałowych, m.in. mikrokredyty, leasing, faktoring i ubezpieczenia); wprowadzenie alternatywnych metod rozwiązywania sporów w odniesieniu do sporów handlowych i egzekwowania umów. 6/ Rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich Realizacja gruzińskiej strategii rozwoju obszarów wiejskich na lata 2017–2020; wspieranie rozwoju wydajnych łańcuchów wartości oraz wspieranie MŚP w celu zwiększenia ich konkurencyjności w wybranych sektorach o wysokim potencjale eksportowym. 7/ Reformy związane z handlem oraz środki sanitarne i fitosanitarne Wdrożenie strategii dotyczącej barier technicznych w handlu; rozwój infrastruktury związanej z zarządzaniem normami, przepisami technicznymi, metrologią, nadzorem rynku, akredytacją oraz procedurami oceny zgodności; wdrożenie strategii nadzoru rynku; dalsze usprawnienia w obszarze statystyk handlowych; wdrożenie strategicznych ram współpracy celnej, zbliżenie przepisów dotyczących egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne oraz zapewnienie poszanowania klauzuli zawieszającej w odniesieniu obowiązujących ceł importowych. Wdrożenie programu i strategii zbliżenia w zakresie bezpieczeństwa żywności, w szczególności kodeksu bezpieczeństwa żywności, oraz stopniowe przyjmowanie krajowych horyzontalnych przepisów wykonawczych; zagwarantowanie, aby weterynaryjne kontrole fitosanitarne oraz kontrole bezpieczeństwa żywności w punktach kontroli granicznej były przeprowadzane przez właściwy organ; wsparcie systemu wczesnego ostrzegania w zakresie żywności i pasz, zdrowia zwierząt oraz bezpieczeństwa zdrowia roślin oraz zwiększenie potencjału laboratoryjnego na potrzeby środków sanitarnych i fitosanitarnych.

W dziedzinie jakości sieci połączeń, efektywności energetycznej, środowiska i klimatu: 8/ Bezpieczeństwo energetyczne i efektywność energetyczna Wspieranie terminowego wdrożenia zobowiązań wynikających z oficjalnego przystąpienia Gruzji do Wspólnoty Energetycznej oraz wzmocnienie w szczególności bezpieczeństwa energetycznego i efektywności energetycznej, m.in. za pomocą reform regulacyjnych i inwestycji. 9/ Transport Rozwijanie infrastruktury o istotnym znaczeniu gospodarczym, w tym dalsze wdrażanie projektów w zakresie rozwoju sieci bazowej TEN-T.



10/ Działania w dziedzinie środowiska i klimatu Lepsze zarządzanie w zakresie środowiska poprzez przyjęcie i wdrożenie nowych przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, strategicznej oceny oddziaływania na środowisko oraz odpowiedzialności za szkody w środowisku; poprzez zapewnienie publicznego dostępu do danych środowiskowych i włączenie ogółu społeczeństwa w proces decyzyjny, poprzez włączenie w ten proces wszystkich zainteresowanych podmiotów, jak również poprzez uwzględnienie kwestii środowiskowych w innych dziedzinach polityki i usprawnienie wymiany informacji na temat środowiska. Zakończenie prac nad strategią rozwoju niskoemisyjnego. Ratyfikacja nowego globalnego porozumienia w sprawie zmiany klimatu (porozumienia paryskiego). W dziedzinie mobilności i kontaktów międzyludzkich 11/ Migracja, azyl i zarządzanie granicami Utrzymanie poziomu realizacji wszystkich kryteriów określonych w planie działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego; skuteczne wprowadzenie w życie partnerstwa na rzecz mobilności UE–Gruzja, gruzińskiej strategii migracyjnej na lata 2016–2020 oraz strategii zintegrowanego zarządzania granicami na lata 2014–2018 oraz towarzyszących im planów działania. 12/ Kształcenie, zatrudnienie, innowacje i młodzież Poprawa ogólnych wyników w zakresie kształcenia dzięki przeprowadzeniu wszechstronnej reformy edukacji; a także opracowanie strategicznego podejścia do zatrudnienia oraz kształcenia i szkolenia zawodowego; określenie wizji i opracowanie strategii wspierania rozwoju polityki innowacji w Gruzji.



2.2Demokracja, prawa człowieka, dobre rządy i wzmocnienie instytucji Dialog polityczny i współpraca na rzecz reform w ramach niniejszego programu stowarzyszeniowego mają na celu zwiększenie poszanowania zasad demokracji, rządów prawa i dobrego rządzenia, praw człowieka i podstawowych wolności, w tym praw osób należących do mniejszości zgodnie z zapisami głównych konwencji ONZ i Rady Europy oraz powiązanych z nimi protokołów; oraz przyczynienie się do konsolidacji krajowych reform politycznych, w szczególności poprzez zbliżenie do dorobku prawnego UE. Dialog i współpraca będą obejmowały następujące obszary:

(i) Zwiększenie stabilności, niezależności i skuteczności instytucji gwarantujących demokrację, rządy prawa oraz poszanowanie praw człowieka, w szczególności poprzez: dalsze zapewnienie demokratycznych wyborów dzięki wyeliminowaniu w ramach cyklu wyborczego utrzymujących się uchybień w przepisach i administracji wyborczej wskazanych przez międzyagencyjną grupę zadaniową ds. wolnych i sprawiedliwych wyborów (IATF) oraz Organizację Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) / Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (ODIHR), w szczególności uchybień wskazanych w zaleceniach misji obserwacji wyborów z ramienia ODIHR sformułowanych w sprawozdaniu przygotowywanym po wyborach parlamentarnych w 2016 r.; gwarantowanie w dalszym ciągu, że ewentualne zmiany legislacyjne mające wpływ na kluczowe elementy rządów prawa, takie jak niezależność sądów i niezawisłość sędziów, będą podlegać kompleksowym konsultacjom w kraju oraz z utworzoną przez Radę Europy Komisją Wenecką, tak aby nowe przepisy przetrwały próbę czasu i spełniały normy europejskie; zwiększanie w dalszym ciągu równowagi między władzą ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą oraz zwiększenie zdolności parlamentu w zakresie sprawowania funkcji nadzorczej i ustawodawczej. (ii) Dalsza reforma wymiaru sprawiedliwości, w szczególności zapewnienie pełnej niezawisłości sędziów oraz zwiększenie odpowiedzialności, efektywności, bezstronności i profesjonalizmu systemu wymiaru sprawiedliwości, jak również organów ścigania, które powinny być wolne od nacisków politycznych bądź wszelkich innych bezprawnych nacisków; kontynuacja i nasilenie walki z korupcją: Wymiar sprawiedliwości Priorytety krótkoterminowe opracowanie i stopniowe wdrożenie strategii w zakresie sądownictwa oraz odnośnego planu działania, obejmujących m.in. poprawę polityki i praktyki powoływania, awansowania i szkolenia sędziów, ze szczególnym uwzględnieniem kwestii dotyczących praw człowieka, oraz zapewnienie odpowiednich zasobów gwarantujących właściwe kompetencje sędziowskie; dalsze promowanie niezależności Wyższej Szkoły Sprawiedliwości; w szczególności poprawa skuteczności Najwyższej Rady Sprawiedliwości, m.in. poprzez zagwarantowanie jej niezależności i odpowiedzialności; udoskonalenie systemu gwarantującego odpowiedzialność sądownictwa poprzez wdrożenie jasnych, wyczerpujących i skutecznie egzekwowanych zasad dyscyplinarnych, a także zagwarantowanie profesjonalizmu i uczciwości sędziów; poprawa struktury instytucjonalnej sądów powszechnych, w razie potrzeby poprzez wprowadzenie specjalistycznych izb i składów, oraz ograniczenie liczby zaległych spraw w wydziałach cywilnych sądów powszechnych; opracowanie elektronicznego systemu przypisywania spraw oraz udoskonalenie programu elektronicznego zarządzania sprawami w celu poprawienia zaufania do wymiaru sprawiedliwości; kontynuowanie reformy urzędu prokuratora mającej na celu zapewnienie pełnej niezależności prac prokuratury od wpływów politycznych oraz zwiększenie przejrzystości i odpowiedzialności; dalsze udoskonalanie ram legislacyjnych i instytucjonalnych umożliwiających świadczenie wysokiej jakości pomocy prawnej i innych płatnych usług prawnych; zapewnienie prawa do rzetelnego procesu sądowego, dostępu do wymiaru sprawiedliwości oraz praw procesowych w postępowaniach karnych zgodnie ze zobowiązaniami Gruzji wynikającymi z europejskiej konwencji praw człowieka, orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości i innych stosownych konwencji Rady Europy poprzez wprowadzenie: - prawodawstwa i środków mających na celu zagwarantowanie praw procesowych osobom podejrzanym lub oskarżonym w postępowaniu karnym; - prawodawstwa, środków i zasobów mających na celu zagwarantowanie ofiarom przestępstw prawa dostępu do wymiaru sprawiedliwości, ochrony, wsparcia i odszkodowania, w tym w ramach systemu sądownictwa karnego;

zapewnienie sprawiedliwych i efektywnych oraz bardziej powszechnie stosowanych alternatywnych sposobów rozstrzygania sporów; wprowadzenie podejścia opartego na rehabilitacji i resocjalizacji w ramach systemu penitencjarnego i systemu nadzoru sądowego oraz szerzej w celu zapobiegania ponownemu popełnianiu przestępstw i w celu utrzymania właściwej równowagi pomiędzy zapewnianiem porządku publicznego i bezpieczeństwa a gwarantowaniem ochrony praw człowieka. Priorytety średnioterminowe modernizacja przepisów w obszarach prawa handlowego, cywilnego i handlowego zgodnie z krajowymi strategiami i dorobkiem prawnym UE; zapewnienie powszechnego dostęp do wymiaru sprawiedliwości za pomocą odpowiednio finansowanej służby pomocy prawnej.



Egzekwowanie prawa Priorytety krótkoterminowe zwiększenie rozliczalności organów ścigania oraz demokratycznego nadzoru nad tymi organami. Skargi przeciwko policji będą wymagać profesjonalnego i skutecznego mechanizmu, który zapewni ich wiarygodne rozpatrywanie. Należy rozważyć podjęcie dalszych działań na rzecz promowania niezależnych i skutecznych dochodzeń w takich sprawach. Zapewnienie kompleksowego szkolenia zawodowego pracowników organów ścigania w zakresie standardów etycznych i praw człowieka; dalsze rozszerzenie stosowania rozwiązań alternatywnych dla kary pozbawienia wolności poprzez wprowadzenie nowych kar nieizolacyjnych oraz zwiększenie zdolności służby kuratorskiej. Walka z korupcją, reforma administracji publicznej i służba publiczna Priorytety krótkoterminowe uczestniczenie w dalszym ciągu w walce z korupcją oraz zapewnienie skutecznej realizacji stosowanych międzynarodowych instrumentów prawnych, na przykład konwencji NZ przeciwko korupcji oraz zaleceń Grupy Państw Przeciwko Korupcji działającej przy Radzie Europy (GRECO); zwiększenie prawa obywateli do informacji, stanowiącego kluczowy środek skutecznej walki z korupcją; zwiększenie zdolności organów odpowiedzialnych za nadzór, audyt i dochodzenia finansowe; podtrzymanie pluralistycznego modelu kształtowania polityki z udziałem obywateli oraz dialogu pomiędzy społeczeństwem obywatelskim a organami krajowymi i lokalnymi; wzmocnienie możliwości nadzoru parlamentu poprzez zwiększenie zdolności komisji sektorowych;

dalsze wdrażanie planu reformy administracji publicznej oraz poprawa koordynacji, monitorowania i sprawozdawczości na temat tego planu i związanych z nim strategii, zarówno na szczeblu politycznym, jak i administracyjnym; wdrożenie nowych ram prawnych dotyczących służby cywilnej w celu zagwarantowania, że będzie ona bardziej profesjonalna i merytokratyczna. Priorytety średniookresowe zapewnienie skutecznego wprowadzenia w życie krajowej strategii antykorupcyjnej i planu działania w zakresie zapobiegania, wykrywania i zwalczania korupcji, w szczególności korupcji na dużą skalę; zapewnienie skutecznych dochodzeń w sprawach dotyczących domniemanych przypadków korupcji oraz stworzenie skutecznego mechanizmu zapobiegania konfliktom interesów; aktualizacja planu reformy administracji publicznej oraz odnośnych strategii zgodnie zasadami administracji publicznej; promowanie odpowiedzialnej, efektywnej, skutecznej i przejrzystej administracji publicznej w oparciu o merytokratyczną i profesjonalną służbę cywilną; rozszerzenie reformy sprawowania władzy oraz administracji publicznej na szczeblu lokalnym zgodnie z normami europejskimi.



(iii) Zapewnienie poszanowania praw człowieka i podstawowych wolności poprzez kompleksową współpracę w zakresie ochrony praw człowieka i podstawowych wolności, między innymi zgodnie ze sprawozdaniem Thomasa Hammarberga „Georgia in Transition” [Gruzja w okresie przejściowym]. Współpraca ta będzie w szczególności obejmować: Priorytety krótkoterminowe aktywne wdrażanie krajowej strategii w zakresie praw człowieka oraz odnośnego planu działania, w tym szczegółowych zaleceń organów ONZ, OBWE / ODIHR, Rady Europy / Europejskiej Komisji przeciwko Rasizmowi i Nietolerancji (ECRI) oraz międzynarodowych organizacji praw człowieka, szczególnie poprzez wprowadzenie w życie polityki antydyskryminacyjnej, podejmowanie działań na rzecz ochrony mniejszości i życia prywatnego oraz zapewnienie wolności religii; skuteczne wprowadzenie w życie kolejnych przepisów prawa antydyskryminacyjnego w celu zapewnienia skutecznej ochrony przed dyskryminacją; podjęcie działań zmierzających do podpisania, ratyfikacji i transpozycji do prawa krajowego stosownych instrumentów Rady Europy służących walce z dyskryminacją, w tym stałych zaleceń Rady Europy w sprawie Europejskiej karty języków regionalnych lub mniejszościowych, Konwencji Rady Europy w sprawie zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet i przemocy domowej (tzw. konwencji stambulskiej), a także podjęcie działań w celu wdrożenia do prawa krajowego przyjętej na forum ONZ Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych. Priorytety średniookresowe utrzymanie skutecznych przedsądowych i pozasądowych mechanizmów rozstrzygania sporów i ochrony praw człowieka;

dalsze rozpowszechnianie i pogłębianie wiedzy w zakresie praw człowieka i niedyskryminacji w sądownictwie, organach ścigania i administracji, m.in. za pomocą przeprowadzania odnośnych szkoleń; dalsze wzmacnianie pluralizmu, przejrzystości i niezależności mediów zgodnie z zaleceniami Rady Europy; uwzględnienie zaleceń Biura Obrońcy Publicznego (PDO) w kształtowaniu polityki oraz wzmocnienie Biura Obrońcy Publicznego i zapewnienie mu odpowiednich zasobów; współpraca z Biurem Obrońcy Publicznego dotycząca jego zaleceń odnoszących się do przypadków dyskryminacji oraz zapewnienie skutecznego funkcjonowania mechanizmu instytucjonalnego przewidzianego w prawie antydyskryminacyjnym, m. in. poprzez wprowadzenie zmian w ustawodawstwie; dalsze budowanie zdolności kontrolnych komisji parlamentarnych ds. praw człowieka i integracji obywatelskiej, a także w odniesieniu do kwestii prawnych dotyczących realizacji strategii i planu działania w zakresie praw człowieka; współpraca z organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i właściwymi partnerami społecznymi (związkami zawodowymi i organizacjami pracodawców), pełniącymi rolę zainteresowanych stron i obserwatorów w dziedzinach priorytetowo traktowanych w układzie o stowarzyszeniu UE–Gruzja, w tym w zakresie prawa pracy, ochrony prywatności, praw mniejszości i innych grup szczególnie wrażliwych oraz wolności mediów. Złe traktowanie i tortury Priorytety krótkoterminowe przyjęcie planu działania 2015–2016 na lata 2017–2018 oraz podejmowanie dalszych środków w zakresie przeciwdziałania złemu traktowaniu i torturom, zintensyfikowanie wysiłków na rzecz zwalczania bezkarności; zapewnienie gruntownego, przejrzystego i niezależnego dochodzenia w przypadku wszelkich zarzutów stosowania tortur i złego traktowania w obiektach penitencjarnych, policyjnych, wojskowych i innych obiektach zamkniętych poprzez wprowadzenie niezależnego mechanizmu dochodzeniowego w przypadku zarzutów dotyczących złego traktowania przez organy ścigania; ciągłe wspieranie krajowego mechanizmu prewencji w ramach Biura Obrońcy Publicznego w celu zapobiegania nadużyciom dzięki zapewnieniu jego skutecznego funkcjonowania. Priorytety średniookresowe ciągłe starania na rzecz poprawy systemu opieki zdrowotnej w zakładach karnych i lepszego dostępu więźniów do opieki zdrowotnej, w tym usług dotyczących zdrowia psychicznego; budowanie zdolności pracowników służby zdrowia pracujących w zakładach zamkniętych (lub na rzecz takich zakładów) oraz przyznanie im uprawnień w zakresie przekazywania doniesień i zgłoszeń o złym traktowaniu; dalsze wzmacnianie skutecznego wewnętrznego i zewnętrznego monitorowania obiektów penitencjarnych, policyjnych, wojskowych i innych obiektów zamkniętych pod kątem wczesnego wykrywania nadużyć i złego traktowania oraz zapobiegania im. Równe traktowanie Priorytety krótkoterminowe wzmocnienie równouprawnienia płci i zapewnienie równego traktowania kobiet i mężczyzn w życiu społecznym, politycznym i gospodarczym; podjęcie dalszych działań na rzecz lepszego wdrażania ustawodawstwa dotyczącego przeciwdziałania przemocy w rodzinie, w tym podnoszenie świadomości ogółu społeczeństwa i określonych grup zawodowych, na przykład policji, w szczególności na obszarach wiejskich i obszarach zamieszkiwanych przez mniejszości; zwiększenie dostępu ofiar do usług doradczych i schronisk.

Priorytety średniookresowe zbliżenie do standardów europejskich w zakresie przepisów dotyczących zdrowia i bezpieczeństwa, przepisów dotyczących ochrony macierzyństwa, przepisów dotyczących łączenia obowiązków rodzicielskich i zawodowych zgodnie z układem o stowarzyszeniu; podjęcie aktywnych działań mających zwiększać reprezentację kobiet na forach podejmujących decyzje polityczne. Prawa dzieci Priorytety krótkoterminowe zapewnienie odpowiednich zasobów i wzmocnienie roli Biura Obrońcy Publicznego, aby mógł podejmować dalsze działania w charakterze rzecznika praw dziecka, m.in. aby monitorował w trybie rocznym sytuację we właściwych instytucjach, w tym w ośrodkach opieki dziennej; skupienie się na środkach ochrony dzieci przed wszelkimi formami przemocy. Priorytety średniookresowe zajęcie się potrzebami dzieci znajdujących się w trudnej sytuacji (w tym dzieci niepełnosprawnych oraz żyjących i pracujących na ulicy) dzięki udoskonaleniu i rozbudowie mechanizmów ochrony socjalnej, jak również wspieraniu terytorialnego dostępu do programów przystosowawczych i rehabilitacji dla dzieci niepełnosprawnych, oraz podjęcie dalszych działań mających na celu wyeliminowanie pracy dzieci; kontynuacja reformy wymiaru sprawiedliwości dla nieletnich; dalsze działania na rzecz deinstytucjonalizacji opieki nad dziećmi. Prawa związkowe i podstawowe zasady prawa pracy Priorytety krótkoterminowe przyjęcie ram prawnych określających funkcje nadzorcze systemu inspekcji pracy w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy, oraz usunięcie istniejących przepisów ograniczających uprawnienia inspektorów zgodnie z normami Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP). Priorytety średniookresowe wdrożenie kodeksu pracy (przyjętego w czerwcu 2013 r.) oraz dalsze dostosowanie tego kodeksu oraz innych właściwych przepisów do norm MOP; podbudowanie nowego kodeksu pracy nowymi instytucjami i procedurami rozstrzygania sporów i wypracowanie kultury negocjacji dzięki zatwierdzeniu wykazu mediatorów;

dalsze działania zmierzające do ustanowienia pełnoprawnego systemu inspekcji pracy wyposażonego w odpowiednie kompetencje i zdolności w zakresie przeprowadzania inspekcji dowolnych warunków i stosunków pracy zgodnie z normami MOP; zapewnienie skutecznego funkcjonowania trójstronnej komisji ds. partnerstwa społecznego oraz dalsza poprawa dialogu społecznego dzięki współpracy z MOP.



2.3 Polityka zagraniczna i bezpieczeństwa Celem dialogu i współpracy w dziedzinie wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa (WPZiB) jest stopniowa konwergencja, w tym w zakresie wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony (WPBiO), a dialog i współpraca mają dotyczyć w szczególności zapobiegania konfliktom i zarządzania w sytuacji kryzysowej, stabilności regionalnej, rozbrojenia, nieproliferacji, kontroli zbrojeń i kontroli wywozu. Współpraca będzie się opierać na wspólnych wartościach i wzajemnych interesach, a jej celem będzie zwiększenie zbieżności i skuteczności polityki, przy wykorzystaniu dwustronnych, międzynarodowych i regionalnych forów. Priorytety krótkoterminowe dalsza współpraca w zakresie większego dostosowania sytuacji w Gruzji do deklaracji UE w zakresie WPZiB; dalsza współpraca w zakresie dostosowania do unijnych sankcji autonomicznych; dalsza współpraca w zakresie komunikacji strategicznej dotyczącej problemów związanych z integracją z UE; zacieśnienie praktycznej współpracy w zakresie zapobiegania konfliktom i zarządzania kryzysowego poprzez ułatwienie udziału Gruzji w cywilnych i wojskowych operacjach zarządzania kryzysowego oraz działania konsultacyjne i szkoleniowe w obszarze WPBiO (na podstawie umowy w sprawie ram udziału podpisanej w listopadzie 2013 r.) oraz w wielostronnych ramach panelu Partnerstwa Wschodniego w sprawie WPBiO; promowanie i ułatwianie udziału Gruzji w działaniach szkoleniowych i konsultacyjnych związanych z WPBiO (w ramach regularnych konsultacji dwustronnych i wielostronnego panelu Partnerstwa Wschodniego w sprawie WPBiO); ułatwienie Gruzji współpracy z unijnymi agencjami w sprawach dotyczących WPBiO; promowanie współpracy regionalnej w zakresie kwestii związanych z bezpieczeństwem takich jak: lepsze zarządzanie granicami, zarządzanie migracjami, ochrona infrastruktury krytycznej, kontrola wywozu, reagowanie kryzysowe, ochrona ludności, przeciwdziałanie przemytowi i nielegalnemu handlowi materiałami (takimi jak materiały biologiczne i jądrowe), szkolenia i zapewnienie odpowiedniego personelu, w szczególności za pośrednictwem zlokalizowanego w Gruzji centrum doskonałości w zakresie ograniczania ryzyka chemicznego, biologicznego, radiologicznego i jądrowego. Priorytety średniookresowe wspólne zapewnianie warunków sprzyjających pragmatycznej współpracy oraz rozwojowi politycznego dialogu i współdziałania w kwestiach regionalnych i międzynarodowych, między innymi w ramach Rady Europy i OBWE; promowanie pokojowego rozwiązywania konfliktów oraz międzynarodowej stabilności i bezpieczeństwa w oparciu o skuteczny multilateralizm;

zwiększenie inwestycji w odporność gruzińskiego państwa i społeczeństwa dzięki włączeniu Gruzji w inicjatywę dotyczącą budowania zdolności na rzecz bezpieczeństwa i rozwoju poprzez zapewnienie wsparcia instytucjonalnego, szkoleń oraz wyposażenia, które przyczynią się do poprawy skuteczności globalnej strategii na rzecz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa; ułatwienie Gruzji współpracy z UE w zakresie reformy sektora bezpieczeństwa w tym kraju; wspólne promowanie poszanowania zasad suwerenności i integralności terytorialnej, nienaruszalności granic i niezależności, zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych oraz aktem końcowym KBWE. Terroryzm, nierozprzestrzenianie broni masowego rażenia oraz nielegalny eksport broni Priorytety krótkoterminowe współpraca i wkład w zakresie przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia oraz środków jej przenoszenia poprzez pełne przestrzeganie istniejących zobowiązań Stron wynikających z międzynarodowych traktatów i umów o rozbrojeniu i nierozprzestrzenianiu broni oraz innych odpowiednich zobowiązań międzynarodowych, jak również poprzez realizację takich zobowiązań na poziomie krajowym. Priorytety średniookresowe współpraca na rzecz pogłębienia międzynarodowego konsensusu dotyczącego zwalczania terroryzmu w oparciu o prawa człowieka, w tym prawnej definicji aktów terrorystycznych, między innymi poprzez promowanie porozumienia w sprawie całościowej konwencji dotyczącej terroryzmu międzynarodowego; współpraca w zakresie kontroli celnych opartych na analizie ryzyka zapewniających bezpieczeństwo i ochronę towarów będących przedmiotem importu, eksportu lub tranzytu; radzenie sobie z nielegalnym handlem bronią strzelecką i lekką, w tym amunicją, zgodnie z istniejącymi umowami międzynarodowymi i rezolucjami Rady Bezpieczeństwa ONZ oraz zobowiązaniami wynikającymi z innych instrumentów międzynarodowych mających zastosowanie w tej dziedzinie; dalsza współpraca w dziedzinie kontroli wywozu broni konwencjonalnej, w świetle wspólnego stanowiska UE w sprawie kontroli wywozu technologii wojskowej i sprzętu wojskowego; rozwój współpracy w zakresie zwalczania handlu bronią i niszczenia jej zapasów; dalsze przyczynianie się do wdrażania Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT) w ramach jego wszystkich trzech filarów, w sposób zrównoważony. Pokojowe rozwiązywanie konfliktów Priorytety krótkoterminowe prowadzenie skutecznej współpracy między UE a Gruzją na rzecz rozwiązywania konfliktów w ramach uzgodnionych reguł, uwzględniając konsultacje mające na celu stworzenie sposobów odpowiedniego zaangażowania gruzińskich regionów Abchazji i regionu Cchinwali / Osetii Południowej w zacieśnianiu stosunków UE–Gruzja; dalsze konstruktywne uczestnictwo w międzynarodowych rozmowach w Genewie, którym współprzewodniczą UE, ONZ i OBWE, oraz zapewnienie wsparcia w odniesieniu do tych rozmów; pełne i skuteczne wykorzystanie dobrych usług misji obserwacyjnej Unii Europejskiej w celu wspierania stabilności, normalizacji sytuacji i budowania zaufania, m.in. dzięki wykorzystaniu mechanizmu zapobiegania incydentom i reagowania na nie oraz innych odpowiednich mechanizmów, środków lub ustaleń.

wspieranie wysiłków na rzecz pokojowego rozwiązywania konfliktu, w tym poprzez nawiązywanie kontaktów z ludnością w gruzińskich regionach Abchazji i regionu Cchinwali / Osetii Południowej w świetle gruzińskiej polityki pojednania i zaangażowania oraz unijnej polityki nieuznawania i zaangażowania; dzielenie się korzyściami i możliwościami wynikającymi z procesu stowarzyszenia politycznego i integracji gospodarczej między UE a Gruzją, w tym dialogu na rzecz liberalizacji reżimu wizowego, z ludnością po obu stronach granic administracyjnych; podejmowanie odpowiednich kroków w celu wspierania handlu, swobody przemieszczania się oraz powiązań gospodarczych po obu stronach granic administracyjnych, w tym przegląd ustawodawstwa, na przykład ustawy o terytoriach okupowanych; podejmowanie środków na rzecz wspierania kontaktów międzyludzkich, budowania zaufania i pojednania między społecznościami podzielonymi konfliktem. Priorytety średniookresowe kontynuacja wspólnych wysiłków mających na celu zapewnienie pełnego wdrożenia sześciopunktowej umowy z dnia 12 sierpnia 2008 r. oraz jej późniejszych środków wykonawczych; kontynuacja wysiłków podejmowanych wspólnie na rzecz istotnego międzynarodowego zaangażowania w Gruzji, w tym pełna realizacja mandatu Misji Obserwacyjnej Unii Europejskiej w Gruzji (EUMM Georgia); dalsze działania na rzecz umożliwienia bezpiecznego, godnego i dobrowolnego powrotu osób wewnętrznie przesiedlonych (IDP) i uchodźców do miejsc pierwotnego pobytu zgodnie z zasadami prawa międzynarodowego; podejmowanie działań w kierunku trwałych rozwiązań konfliktu, bez uszczerbku dla istniejących reguł rozwiązywania kwestii związanych z konfliktami; pokojowe rozwiązywanie konfliktu będzie stanowiło jeden z głównych tematów w programie dialogu politycznego między Stronami, jak również dialogu z innymi odpowiednimi podmiotami międzynarodowymi. Międzynarodowy Trybunał Karny (MTK) dalsza współpraca z Międzynarodowym Trybunałem Karnym poprzez wdrażanie statutu rzymskiego i związanych z nim instrumentów, przy należytym uwzględnieniu zachowania jego integralności. dalsza współpraca z MTK w zakresie dochodzeń dotyczących wojny z sierpnia 2008 r.



2.4Sprawiedliwość, wolność i bezpieczeństwo Oczekuje się, że po przyjęciu systemu bezwizowego oraz jego wejściu w życie Gruzja będzie niezmiennie spełniać wymogi określone w ramach czterech bloków zagadnień planu działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego z dnia 25 lutego 2013 r. Istotna dla utrzymania ruchu bezwizowego z UE jest skuteczna i trwała realizacja wszystkich kryteriów zawartych we wspomnianym planie działania, w tym w bloku 3 (Porządek publiczny i bezpieczeństwo). W przypadku uzasadnionych obaw dotyczących spełnienia konkretnych kryteriów planu działania Gruzja przekaże Unii Europejskiej, na jej wniosek, informacje. Strony będą współpracować w następujących dziedzinach:

Ochrona danych osobowych Priorytety krótkoterminowe zapewnienie wysokiego poziomu ochrony danych osobowych zgodnie z normami europejskimi oraz podejmowanie działań praktycznych na rzecz zagwarantowania ochrony danych osobowych, w tym w sądownictwie karnym; zapewnienie stosowania norm ochrony danych w sektorze publicznym i prywatnym. Priorytety średniookresowe dalsze zwiększanie zdolności organów odpowiedzialnych za ochronę danych (inspektoratów) oraz kontrolowanie stosowania norm ochrony danych; dalsze wdrażanie ram prawnych w zakresie ochrony danych osobowych we wszystkich sektorach w celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony danych osobowych zgodnie z europejskimi instrumentami i normami. Migracja i azyl Priorytety krótkoterminowe zapewnienie, by jednolity system analizy migracji oraz system analizy ryzyka migracji były w pełni operacyjne, oraz informowanie o udoskonaleniach wprowadzanych w analizie danych migracyjnych i ocenie ryzyka. Priorytety średniookresowe skuteczne wdrażanie gruzińskiej strategii migracyjnej na lata 2016–2020 oraz towarzyszącego jej planu działania; regularna aktualizacja profilu migracyjnego Gruzji (przynajmniej co dwa lata); dalsze skuteczne wdrażanie umowy o readmisji UE–Gruzja oraz zapewnienie płynnego przeniesienia działań centrów mobilności i działań reintegracyjnych do krajowego programu na rzecz reintegracji; opracowanie mechanizmów walki z nielegalną migracją oraz wspierania legalnej migracji, m.in. poprzez ciągłe ukierunkowane kampanie informacyjne na temat praw i obowiązków migrantów, przepisów regulujących ich dostęp do rynku pracy UE oraz na temat odpowiedzialności z tytułu wszelkich naruszeń praw w ramach systemu bezwizowego; dalszy rozwój praktycznej współpracy w ramach partnerstwa na rzecz mobilności między UE a Gruzją.

Zarządzanie granicami Priorytety krótkoterminowe sprawozdawczość dotycząca wycofywania z użycia gruzińskich paszportów niebiometrycznych zgodnie z planem działania na rzecz liberalizacji reżimu wizowego. Priorytety średniookresowe skuteczne wdrażanie gruzińskiej strategii zintegrowanego zarządzania granicą na lata 2014–2018 oraz towarzyszącego jej planu działania; utrzymanie wysokiej jakości kontroli granicznych i ochrony granic za pomocą systemu sprawozdawczości i zarządzania migracją na granicach (BMARS) oraz realizacja projektu dotyczącego systemu zarządzania operacjami na granicach (BOMS); poczynienie postępów w zakresie wytyczania granic państwowych z krajami sąsiadującymi. Walka z przestępczością zorganizowaną Priorytety krótkoterminowe opracowanie planu działania na rzecz zwalczania handlu ludźmi na okres po 2016 r. oraz dalsze działania na rzecz rozwoju zdolności organów państwowych w zakresie aktywnego wykrywania przypadków handlu ludźmi i prowadzenia skutecznych dochodzeń w tym zakresie; monitorowanie i sprawozdawczość w zakresie efektywności wykrywania przypadków handlu ludźmi oraz prowadzenia odnośnych dochodzeń. Priorytety średniookresowe dalsze działania w obszarze zapobiegania przestępczości zorganizowanej i walki z nią; w celu skutecznego opanowania problemu przestępczości zorganizowanej rozwijanie dalszej współpracy między państwami członkowskimi UE a gruzińskimi organami ścigania, wdrożenie umowy o współpracy z Europolem po jej przyjęciu oraz kontynuowanie współpracy z CEPOL-em mającej na celu szkolenia w dziedzinie ścigania przestępstw; zacieśnienie współpracy w zakresie walki z cyberprzestępczością, oraz zapewnienie gruzińskim organom odpowiednich szkoleń na potrzeby ścigania przestępstw.

Walka z niedozwolonymi środkami odurzającymi Priorytety krótkoterminowe wdrożenie krajowej strategii i planu działania w zakresie przeciwdziałania narkomanii na lata 2016–2017. Priorytety średniookresowe dalsze zapewnianie zrównoważonego i zintegrowanego podejścia do kwestii środków odurzających w celu uporania się ze zdrowotnymi i społecznymi skutkami nadużywania takich środków, jak również zapewnienie bardziej skutecznego zapobiegania temu zjawisku oraz działania w kierunku ograniczenia podaży niedozwolonych środków odurzających, handlu nimi i popytu na nie; kontynuowanie regularnego dialogu w sprawie środków odurzających w ramach Partnerstwa Wschodniego; dalszy rozwój współpracy i wymiany informacji, m.in. poprzez optymalne wykorzystanie możliwości przewidzianych w protokole ustaleń zawartym przez Europejskie Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii i gruzińskie Ministerstwo Sprawiedliwości. Pranie pieniędzy i finansowanie terroryzmu Priorytety krótkoterminowe dostosowanie prawodawstwa gruzińskiego do czwartej dyrektywy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy; monitorowanie i sprawozdawczość dotyczące liczby wydawanych nakazów zamrożenia i konfiskaty oraz szacowanej wartości zamrożonego lub skonfiskowanego mienia, w celu zapewnienia skutecznego wdrożenia przez Gruzję prawodawstwa dotyczącego konfiskaty mienia pochodzącego z działalności przestępczej. Priorytety średniookresowe podejmowanie wysiłków na rzecz dalszego rozwoju ram prawnych i instytucjonalnych dotyczących zapobiegania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu oraz walki z tymi zjawiskami, m.in. poprzez zbliżenie przepisów do ustawodawstwa unijnego we wspomnianych dziedzinach; dalsze wdrażanie standardów ujętych w zaleceniach Grupy Specjalnej ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy (FATF) dotyczących finansowania terroryzmu; zacieśnienie współpracy operacyjnej w zakresie konfiskaty, odzyskiwania mienia i zarządzania nim poprzez skuteczną komunikację i wymianę najlepszych praktyk między gruzińskimi organami a unijnymi biurami ds. odzyskiwania mienia.





Współpraca w zakresie walki z terroryzmem Priorytety średniookresowe zawarcie umowy o współpracy operacyjnej między Gruzją a Europolem w celu wymiany informacji o organizacjach i grupach terrorystycznych, ich działalności oraz ich sieciach wsparcia; podpisania i ratyfikowania wszystkich stosownych instrumentów międzynarodowych. Współpraca prawna Priorytety krótkoterminowe podjęcie skutecznych i intensywnych działań w celu podpisania i wspierania realizacji umowy o współpracy operacyjnej z Eurojustem. Priorytety średniookresowe wzmocnienie współpracy sądowej w sprawach cywilnych i gospodarczych poprzez przystąpienie do wielostronnych konwencji dotyczących współpracy sądowej w sprawach cywilnych i wdrożenie ich postanowień, w szczególności najważniejszych konwencji Haskiej Konferencji Prawa Prywatnego Międzynarodowego dotyczących współpracy sądowej, jak również ochrony dzieci, m.in.: Konwencji o doręczaniu za granicą dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych lub handlowych z 1965 r., Konwencji o przeprowadzaniu dowodów za granicą w sprawach cywilnych lub handlowych z 1970 r., Konwencji o umowach dotyczących właściwości sądu z 2005 r., haskiej konwencji dotyczącej alimentów na rzecz dzieci i innych członków rodziny z 2007 r. oraz jej Protokołu w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań alimentacyjnych; wzmocnienie współpracy sądowej w sprawach karnych poprzez przystąpienie do odpowiednich konwencji i wdrożenie ich postanowień, w szczególności konwencji Rady Europy. 2.5Handel, sprawy związane z handlem oraz zrównoważony rozwój

Pogłębiona i kompleksowa strefa wolnego handlu (DCFTA) stanowi obszerną część układu o stowarzyszeniu. W związku z tym oczekuje się, że realizacja tej części, zawartej w tytule IV układu (HANDEL I KWESTIE ZWIĄZANE Z HANDLEM), zostanie uznana za priorytetową, współmiernie do jej znaczenia w kontekście układu o stowarzyszeniu i w ramach stosunków UE–Gruzja. Strony będą współpracowały w celu udzielenia Gruzji wsparcia w zakresie ustanowienia w pełni sprawnej gospodarki rynkowej i stopniowego zbliżenia jej polityk do polityk UE zgodnie z podstawowymi zasadami stabilności makroekonomicznej, zdrowych finansów publicznych, odpornego systemu finansowego i trwałej równowagi płatniczej. W tym celu Strony będą monitorowały rozwój sytuacji makroekonomicznej, omawiały główne wyzwania polityczne i wymieniały informacje na temat najlepszych praktyk poprzez wzmocnienie regularnego dialogu makroekonomicznego w celu poprawy jakości procesu kształtowania polityki gospodarczej. Ponadto Strony postanawiają współpracować w celu:

Priorytety średniookresowe wzmocnienia niezależności i uprawnień regulacyjnych Narodowego Banku Gruzji (NBG) oraz dzielenia się doświadczeniem UE, w tym doświadczeniem zdobytym przez EBC, w zakresie polityki pieniężnej i polityki kursów wymiany walut, jak również polityki dotyczącej regulacji i nadzoru sektora bankowego, by dalej rozwijać zdolności Gruzji w tych obszarach; poprawy stabilności finansów publicznych i zarządzania nimi poprzez wdrożenie reform fiskalnych; rozwijania trwałych, kompleksowych i dobrze ukierunkowanych zabezpieczeń społecznych. Handel towarami Strony będą współpracowały w celu wdrożenia postanowień układu o stowarzyszeniu dotyczących dostępu towarów do rynku, w szczególności w drodze wspólnych konsultacji w celu: Priorytety krótkoterminowe zapewnienia dalszych usprawnień w obszarze statystyk handlowych; zagwarantowania, aby nie nastąpiło jakiekolwiek podwyższenie obecnie obowiązujących ceł importowych między Stronami po wejściu w życie układu (klauzula zawieszająca); Priorytety średniookresowe wsparcia Gruzji w dywersyfikacji struktury jej eksportu, m.in. wsparcia eksportu nowych produktów na rynek UE; bliskiej współpracy na rzecz skutecznego stosowania mechanizmu przeciwdziałania obejściu ceł; wsparcia Gruzji przy sporządzaniu projektów ustaw, które zamierza przygotować w zakresie dostępu do rynku oraz innych kwestii z tym związanych oraz przy ich wdrażaniu (tzn. środki ochrony handlu); zapewnienia wymiany informacji dotyczących zmian związanych z dostępem do rynku oraz polityki w zakresie dostępu do rynku. Przepisy techniczne, normalizacja i odpowiednia infrastruktura

Strony będą współpracowały w zakresie norm, przepisów technicznych, metrologii, nadzoru rynku, akredytacji oraz oceny zgodności w celu stopniowego zbliżenia tych systemów do odpowiednich systemów unijnych, przewidzianego w układzie o stowarzyszeniu. Współpraca będzie obejmowała: Priorytety średniookresowe opracowanie przepisów, które Gruzja zobowiązała się wdrożyć na podstawie układu o stowarzyszeniu, przewidzianych w jej strategii w sprawie barier technicznych w handlu; rozwój infrastruktury związanej z zarządzaniem normami, przepisami technicznymi, metrologią, nadzorem rynku, akredytacją oraz procedurami oceny zgodności; ułatwienie przygotowania i dostosowania się zainteresowanych podmiotów, w tym podmiotów gospodarczych, w celu wdrożenia zbliżonych przepisów; dalsze wdrażanie strategii nadzoru rynku w odniesieniu do produktów przemysłowych; w zakresie nadzoru rynku – wzmocnienie zdolności administracyjnych odpowiednich gruzińskich instytucji państwowych i organów nadzoru rynku; dalsze szkolenia personelu w zakresie zarządzania odpowiedzialnymi organami i instytucjami rządowymi; wymianę informacji na temat wszelkich odpowiednich aspektów gruzińskich strategii w sprawie barier technicznych w handlu i nadzoru rynku, w tym ram czasowych w stosownych przypadkach. Środki sanitarne i fitosanitarne Strony będą współpracowały na rzecz przygotowania Gruzji do zbliżenia jej przepisów sanitarnych i fitosanitarnych w zakresie żywności i pasz, zdrowia roślin jak również zdrowia i dobrostanu zwierząt oraz odnośnych praktyk do norm obowiązujących w UE, zgodnie z odpowiednimi załącznikami do układu o stowarzyszeniu. Współpraca będzie obejmowała: Priorytety krótkoterminowe przygotowanie do ustanowienia systemu wczesnego ostrzegania w zakresie żywności i pasz, zdrowia zwierząt oraz bezpieczeństwa zdrowia roślin; organizowanie kampanii informacyjnych wraz z odpowiednimi agencjami, przedsiębiorstwami i organizacjami pozarządowymi na temat wymogów w zakresie dostępu do rynku UE, jak również wraz ze społeczeństwem obywatelskim w zakresie odpowiednich aspektów konsumenckich bezpieczeństwa żywności i pasz; dalsze unijne doradztwo techniczne i wsparcie dla Gruzji w przygotowaniu projektów przepisów oraz ich wdrożeniu, w tym szkolenie odpowiedniego personelu, umożliwienie właściwemu organowi budowania zdolności oraz wspieranie zwiększania potencjału laboratoryjnego, zgodnie z wymogami UE; zwiększanie zdolności gruzińskich przedsiębiorstw do dostosowania się do wdrażanych zbliżonych przepisów.





Priorytety średniookresowe działania wspierające Gruzję w udoskonalaniu analizy ryzyka w odniesieniu do kwestii sanitarnych i fitosanitarnych; zapewnienie weterynaryjnych kontroli fitosanitarnych oraz kontroli bezpieczeństwa żywności w punktach kontroli granicznej; ułatwienie gruzińskim przedsiębiorstwom dostosowania się do wdrożenia zbliżonych przepisów. Ułatwienia w zakresie ceł i wymiany handlowej Strony będą współpracowały na rzecz przygotowania Gruzji do zbliżenia jej przepisów do dorobku prawnego UE i międzynarodowych norm wymienionych w odpowiednim załączniku do układu o stowarzyszeniu. Zbliżenie przepisów powinno się opierać na unijnym kodeksie celnym, który został wdrożony w dniu 1 maja 2016 r. Priorytety krótkoterminowe realizacja strategicznych ram współpracy celnej; zbliżenie gruzińskich przepisów w zakresie egzekwowania przez organy celne prawa własności intelektualnej do dorobku prawnego UE, przewidziane w układzie o stowarzyszeniu. Priorytety średniookresowe zbliżenie gruzińskiego systemu upoważnionych przedsiębiorców do systemu UE; dalsze modernizowanie gruzińskich organów celnych; dalsze upraszczanie i modernizowanie procedur celnych; pomoc Gruzji w jej przystąpieniu do Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej; współpraca w zakresie kontroli celnej opartej na ryzyku oraz dzielenie się odpowiednimi informacjami, które przyczyniają się do lepszego zarządzania ryzykiem i większego bezpieczeństwa łańcuchów dostaw, ułatwienia legalnej wymiany handlowej oraz poprawy bezpieczeństwa i ochrony towarów będących przedmiotem importu, eksportu lub tranzytu; wzmocnienie dialogu w zakresie walki z nadużyciami finansowymi w celu zapobiegania nielegalnemu handlowi, w tym handlowi produktami objętymi akcyzą, w szczególności w ramach Protokołu dotyczącego wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach celnych; rozważenie możliwości wzajemnego uznawania systemu upoważnionych przedsiębiorców, jak przewidziano w układzie o stowarzyszeniu.

Reguły pochodzenia Strony będą współpracować w zakresie wdrożenia reguł pochodzenia ustanowionych w protokole do układu o stowarzyszeniu i wynikających z przystąpienia Gruzji do Regionalnej konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich preferencyjnych reguł pochodzenia. Współpraca ta będzie obejmować następujące priorytety: Priorytety krótkoterminowe omówienie obecnie stosowanych przez administrację celną Gruzji procedur certyfikacji i weryfikacji pochodzenia towarów; Priorytety średniookresowe zastąpienie obowiązującego protokołu w sprawie reguł pochodzenia (protokołu 2 do układu o stowarzyszeniu) odniesieniem do konwencji w sprawie paneurośródziemnomorskich reguł pochodzenia po przystąpieniu do niej Gruzji; zapewnienie szkoleń w zakresie certyfikacji i weryfikacji preferencyjnego pochodzenia dla gruzińskiej służby celnej. Prowadzenie działalności gospodarczej, handel usługami i handel elektroniczny Strony będą nadal prowadziły dialog na temat prowadzenia działalności gospodarczej, handlu usługami i handlu elektronicznego zgodnie z postanowieniami układu o stowarzyszeniu. Ponadto Strony przygotują się do realizacji zobowiązań w obszarach usług, przewidzianych w odpowiednich załącznikach do układu o stowarzyszeniu. Będzie to obejmowało szkolenia oraz budowanie odpowiedniego potencjału administracyjnego na potrzeby przeprowadzenia planowanego zbliżenia przepisów oraz zapewnienie regularnej wymiany informacji w odniesieniu do przewidywanych i prowadzonych prac w wybranych obszarach, których dotyczy zbliżenie przepisów. wymiana informacji i doświadczeń dotyczących rozwoju interoperacyjnych platform obrotu na potrzeby handlu elektronicznego; wymiana informacji i doświadczeń w zakresie pogłębiania wiedzy zainteresowanych podmiotów na temat wdrażania kluczowych zasad dyrektywy o usługach pocztowych, w szczególności obowiązku świadczenia powszechnych usług pocztowych, jak również innych strategii dotyczących sektora usług pocztowych. Płatności bieżące i przepływ kapitału Strony będą kontynuować dialog na temat przepływu kapitału i płatności, w szczególności w celu monitorowania zgodności ze wszystkimi istniejącymi zobowiązaniami i przygotowania się do wdrożenia układu o stowarzyszeniu.





Zamówienia publiczne Strony będą współpracowały w przygotowaniach Gruzji do wdrożenia rozdziału dotyczącego zamówień w układzie o stowarzyszeniu oraz związanych z tym reform. Przygotowania te będą obejmowały: Priorytety średniookresowe udzielanie dokładnych i aktualnych informacji na temat planowanych prac legislacyjnych dotyczących polityki zamówień i jej wdrażania, zarówno w odniesieniu do kwestii zbliżenia przepisów, jak i powoływania instytucji w dziedzinie zamówień publicznych. W dniu 31 marca 2016 r. rząd Gruzji przyjął kompleksowy plan działania obejmujący pięć etapów działań, które mają być zrealizowane w latach 2016–2022. Strony będą nadal omawiać wspomniany plan działania, m.in. z myślą o zapewnieniu dostosowania gruzińskich przepisów dotyczących zamówień publicznych do dorobku prawnego UE w tej dziedzinie, zgodnie z założeniami układu o stowarzyszeniu. Prawa własności intelektualnej Strony będą współpracowały w przygotowaniach Gruzji do zbliżenia do dorobku prawnego UE i międzynarodowych norm dotyczących ochrony praw własności intelektualnej, zgodnie z układem o stowarzyszeniu. Współpraca będzie obejmować: Priorytety średniookresowe zapewnienie podmiotom prawa autorskiego obu Stron wysokiego poziomu ochrony praw własności intelektualnej oraz egzekwowania tych praw; zwiększenie możliwości egzekwowania prawa przez odpowiednie organy rządowe lub agencje wykonawcze, jak również zapewnienie właściwego funkcjonowania systemu sądowego w celu zapewnienia podmiotom prawa autorskiego dostępu do wymiaru sprawiedliwości oraz zagwarantowania wdrożenia sankcji; wspieranie funkcjonowania krajowego ośrodka własności intelektualnej „Sakpatenti” w celu zapewnienia ochrony praw własności przemysłowej oraz praw autorskich; poszerzenie współpracy z państwami trzecimi i stowarzyszeniami przemysłowymi; podjęcie środków w celu zwiększenia świadomości społeczeństwa w zakresie ochrony własności intelektualnej i przemysłowej oraz zapewnienie skutecznego dialogu z podmiotami prawa autorskiego; podjęcie skutecznych środków przeciwko podrabianiu towarów i piractwu, w tym tworzenie odnośnych statystyk, którymi Strony będą się dzielić. Konkurencja Priorytety średniookresowe Strony będą współpracowały na rzecz wdrożenia rozdziału „Konkurencja” układu o stowarzyszeniu oraz związanych z tym reform. Współpraca będzie dotyczyła ram instytucjonalnych Gruzji oraz odpowiednich zdolności administracyjnych w zakresie gwarantowania skutecznego wdrażania odpowiednich przepisów, jak również rozszerzonego dialogu na temat egzekwowania przepisów w obszarze ochrony konkurencji i przepisów powiązanych.

Przejrzystość Priorytety krótkoterminowe Strony zwrócą szczególną uwagę na współpracę przy przygotowaniach do wdrożenia zobowiązań dotyczących przejrzystości w kształtowaniu polityki związanej z wymianą handlową. Strony omówią najlepsze praktyki oraz doświadczenia w zakresie przejrzystego kształtowania polityki, będą się wymieniać informacjami oraz zapewnią odpowiednie szkolenia, m.in. dotyczące mechanizmów komunikacji i konsultacji z zainteresowanymi podmiotami; będą również organizować seminaria i inne wydarzenia dla ogółu społeczeństwa mające na celu objaśnienie procesu wdrażania układu o stowarzyszeniu i zbliżania przepisów. Handel i zrównoważony rozwój Priorytety średniookresowe Strony będą kontynuować dialog na temat kwestii ujętych w rozdziale „Handel i zrównoważony rozwój” układu o stowarzyszeniu, w szczególności wymianę informacji na temat rozwoju odpowiedniego systemu inspekcji pracy obejmującego wszystkie międzynarodowe podstawowe normy pracy, wdrożenia kodeksu pracy, ratyfikowania i wykonania wielostronnych umów środowiskowych oraz realizacji innych zobowiązań dotyczących zrównoważonego rozwoju, jak również omawiać i wymieniać najlepsze praktyki dotyczące przyszłej realizacji zobowiązań określonych w przywołanym rozdziale w odniesieniu do zaangażowania zainteresowanych podmiotów i dialogu ze społeczeństwem obywatelskim. Strony są zgodne co do tego, że priorytety związane z prawami związków zawodowych i podstawowymi normami pracy określone w sekcji 2.2 oraz priorytet określony w sekcji 2.6 mają bardzo istotne znaczenie dla wdrożenia rozdziału „Handel i zrównoważony rozwój”, a zatem powinny być uwzględnione w odniesieniu do tej części układu o stowarzyszeniu.



2.6 Rozwój gospodarczy i możliwości rynkowe Rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich Strony będą współpracowały w zakresie: Priorytety krótkoterminowe przyjęcia gruzińskiej strategii rozwoju obszarów wiejskich na lata 2017–2020 oraz jej wdrożenia;

Priorytety średniookresowe modernizowania i poprawy efektywności instytucji odpowiedzialnych za rozwój rolnictwa, w tym poprzez udział w tym procesie wszystkich właściwych zainteresowanych podmiotów z branży; ułatwiania stopniowego przyjmowania norm handlowych dla produktów rolnych celem wspierania większego bezpieczeństwa żywności i wdrożenia systemów jakości; zwiększenia konkurencyjności i zrównoważonego charakteru produkcji rolnej poprzez promowanie korzyści skali za pośrednictwem spółdzielni rolniczych uwzględniających potrzeby rynku, poprzez tworzenie systemów doradztwa i upowszechniania wiedzy w celu zwiększenia produkcji i eksportu oraz poprzez ułatwienie dostępu do przystępnych kredytów i środków finansowych dla rolnictwa; wspierania rozwoju wydajnych łańcuchów wartości oraz wspierania MŚP w celu zwiększenia ich konkurencyjności w wybranych sektorach o wysokim potencjale eksportowym; dążenia do postępującej konwergencji oraz wdrożenia skutecznej polityki rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich, na bazie sprawdzonych modeli UE; poprawy warunków zatrudnienia i życia na obszarach wiejskich dzięki lepszemu zarządzaniu zasobami naturalnymi, poprawie usług i infrastruktury oraz zróżnicowaniu gospodarki wiejskiej; dalszego rozwoju współpracy tematycznej i wymiany informacji, m.in. poprzez optymalne wykorzystanie możliwości przewidzianych we wspólnej deklaracji w sprawie dialogu dotyczącego polityki regionalnej między Komisją Europejską a rządem Gruzji. Publiczna wewnętrzna kontrola finansowa i audyt zewnętrzny Strony będą współpracowały w celu zapewnienia rozwoju publicznej kontroli finansowej i audytu zewnętrznego poprzez: Priorytety krótkoterminowe zapewnienie dalszego rozwoju systemu kontroli wewnętrznej w ramach zdecentralizowanej odpowiedzialności osób zarządzających, w tym funkcjonalnie niezależnego audytu wewnętrznego w organach państwowych, poprzez harmonizację z ogólnie przyjętymi międzynarodowymi standardami i ramami oraz dobrą praktyką UE; Priorytety średniookresowe dalsze usprawnianie systemu kontroli wewnętrznej oraz audytu wewnętrznego w sektorze publicznym zgodnie z oceną rozbieżności między rzeczywistymi praktykami i powszechnie uznawanymi międzynarodowymi standardami i ramami oraz dobrą praktyką UE; zapewnienie dalszego rozwoju funkcji audytu zewnętrznego Sądu Obrachunkowego (krajowego urzędu obrachunkowego w Gruzji) zgodnie z ogólnie przyjętymi międzynarodowymi standardami (INTOSAI). Podatki

Strony zwiększą i wzmocnią współpracę mającą na celu usprawnienie i rozwój gruzińskiego systemu podatkowego i administracji podatkowej, w oparciu o normy unijne i międzynarodowe, w tym przygotowanie do stopniowego zbliżenia do dorobku prawnego UE oraz instrumentów międzynarodowych, zgodnie z odpowiednim załącznikiem do układu o stowarzyszeniu, w szczególności poprzez: poprawę i uproszczenie przepisów podatkowych; usprawnienie międzynarodowej współpracy podatkowej w celu zwiększenia dobrego zarządzania w kwestiach podatkowych, tj. zasad przejrzystości, wymiany informacji i uczciwej konkurencji podatkowej; zwiększenie potencjału administracji podatkowej, w szczególności poprzez przejście na bardziej ukierunkowany, oparty na ryzyku system kontroli i audytów podatkowych; podjęcie środków w celu zharmonizowania polityk w zakresie zwalczania nadużyć finansowych oraz przemytu produktów objętych akcyzą oraz przeciwdziałania tym zjawiskom; rozwój współpracy z organami podatkowymi państw członkowskich UE poprzez wymianę nowych doświadczeń i trendów w zakresie podatków. Statystyka Strony będą współpracowały w celu przygotowania się do zbliżenia przepisów do dorobku prawnego UE w zakresie statystyki, w szczególności poprzez: Priorytety średniookresowe wprowadzenie sprawozdawczości dotyczącej jakości w odniesieniu do większości badań statystycznych; zakończenie wdrażania SNA 2008; dostosowanie metod sporządzania statystyk dotyczących przedsiębiorstw do norm unijnych oraz podobnych statystyk zorientowanych na przyszłe wymogi dotyczące danych zawarte w rozporządzeniu ramowym w sprawie zintegrowanych statystyk dotyczących przedsiębiorstw (FRIBS); w celu nasilenia procesu dostosowań pożądane jest promowanie wymiany doświadczeń z państwami UE zdobytych w trakcie wdrażania FRIBS; podjęcie problemu rozbieżności statystycznych w pomiarze danych dotyczących dwustronnej wymiany handlowej między UE a Gruzją; zapewnienie dostępności statystyk i danych naukowcom, dziennikarzom i szerszej grupie odbiorców. Polityka ochrony konsumentów Biorąc pod uwagę przygotowania do wdrożenia dorobku prawnego UE oraz międzynarodowych instrumentów, o których mowa w odpowiednich załącznikach do układu o stowarzyszeniu, Strony będą współpracowały w zakresie: wzmocnienia ochrony konsumentów w Gruzji, zwłaszcza poprzez szkolenie urzędników państwowych i innych przedstawicieli reprezentujących interesy konsumentów w zakresie zbliżenia do przepisów UE, a następnie ich wdrożenia.

Prawo spółek, rachunkowość i audyt oraz ład korporacyjny Strony będą współpracowały w związku z przygotowaniem Gruzji do wdrożenia dorobku prawnego UE i instrumentów międzynarodowych, o których mowa w odpowiednim załączniku do układu o stowarzyszeniu, a w szczególności w zakresie wysiłków Gruzji na rzecz lepszego wykorzystania swojego stałego dialogu w celu pogłębienia współpracy i omawiania kroków, jakie należy podjąć. Priorytety krótkoterminowe określenie obszarów, w których UE mogłaby zapewnić dalsze szkolenia i budowanie zdolności; Priorytety średniookresowe rozwijanie potencjału administracyjnego odpowiednich instytucji państwowych; opracowanie prawa spółek oraz innych właściwych przepisów z uwzględnieniem dorobku prawnego UE; zapewnienie wdrożenia zasad przewidzianych w nowym prawie spółek dotyczących obowiązkowego ujawniania informacji; wprowadzenie odpowiednich międzynarodowych standardów audytu na poziomie krajowym i promowania ich stosowania przez wszystkie spółki notowane na rynku regulowanym na poziomie krajowym; przedstawianie aktualnych, odpowiednich i precyzyjnych informacji na temat aktualnej sytuacji i zmiany przepisów obowiązujących w Gruzji oraz ich zgodności z dorobkiem prawnym UE oraz wymiana z wyprzedzeniem odpowiednich informacji dotyczących niezbędnego rozwoju instytucjonalnego i budowania zdolności potrzebnych do zbliżenia przepisów do dorobku prawnego UE; (Uwaga: w związku z tym rząd przyjął plan działania dotyczący reformy sprawozdawczości finansowej oraz audytu. Jednym z konkretnych wyników tego działania jest ustawa dotycząca rachunkowości, sprawozdawczości i audytu przyjęta w dniu 8 czerwca 2016 r.). Usługi finansowe Współpraca w tym zakresie będzie miała na celu przygotowanie Gruzji do modernizacji jej finansowych ram regulacyjnych i nadzorczych, tak aby państwo to stosowało się do uzgodnionych na forum międzynarodowym norm regulacyjnych w dziedzinie usług finansowych, stosując przepisy UE i instrumenty międzynarodowe, o których mowa w odnośnych załącznikach do układu o stowarzyszeniu, jako punkt odniesienia do opracowania zasad właściwych dla Gruzji. Współpraca ta obejmuje następujące działania i przyczynia się do osiągnięcia następujących celów: Priorytety krótkoterminowe określenie obszarów, w których należy zapewnić szkolenia i budowanie zdolności; nawiązanie kontaktów i wymiana informacji z nadzorem finansowym UE zgodnie z układem o stowarzyszeniu;

przedstawianie aktualnych, odpowiednich i precyzyjnych informacji na temat aktualnej sytuacji i zmian przepisów obowiązujących w Gruzji;. Priorytety średniookresowe przygotowanie nowych ram regulacyjnych i nadzorczych spełniających uzgodnione na poziomie międzynarodowym normy regulacyjne, w tym opracowanie nowego podejścia do nadzoru oraz narzędzi i instrumentów nadzorczych; zwiększenie potencjału administracyjnego organów nadzoru; dalsza współpraca z FATF, Radą Europy, MONEYVAL, jak również odpowiednimi organami w państwach członkowskich UE oraz podpisanie protokołów ustaleń między gruzińskimi organami analityki finansowej a państwami członkowskimi UE. Polityka w dziedzinie przemysłu i przedsiębiorstw oraz sektora wydobywczego Strony będą współpracowały w celu poprawy otoczenia biznesowego i regulacyjnego, w szczególności dla MŚP, w tym mikroprzedsiębiorstw, w szczególności poprzez: Priorytety krótkoterminowe wdrożenie gruzińskiej strategii dotyczącej MŚP oraz odnośnego planu działania na lata 2016–2017; Priorytety średniookresowe wdrożenie w możliwym zakresie indywidualnego planu działania oraz zaleceń sformułowanych w następstwie oceny programu Small Business Act dla Europy. powiązanie rozwoju MŚP z możliwościami, jakie stwarza DCFTA, m.in. za pośrednictwem sieci (wspierających) przedsiębiorców (takich jak Europejska Sieć Przedsiębiorczości) i klastrów; wzmocnienie roli przedsiębiorstw i stowarzyszeń MŚP (w tym stowarzyszeń branżowych) w celu poprawy dialogu między sektorem publicznym i prywatnym; zachęcanie do umożliwiania gruzińskim przedsiębiorstwom typu start-up wejścia na rynek unijny i gruziński. Za pośrednictwem specjalnego podkomitetu Strony będą wymieniać się informacjami na temat sektora wydobywczego i metali w celu lepszego zrozumienia polityki UE i Gruzji, w tym na temat realizacji unijnej Inicjatywy na rzecz surowców, programu w zakresie badań naukowych „Horyzont 2020” oraz europejskiego partnerstwa innowacyjnego w dziedzinie surowców.

Turystyka Za pośrednictwem specjalnego podkomitetu Strony będą wymieniać się informacjami na temat rozwoju turystyki w Gruzji i w UE, m.in. na temat istotnych wydarzeń i najlepszych praktyk. Zatrudnienie, polityka społeczna i równość szans Strony będą współpracowały w celu: Priorytety krótkoterminowe przygotowania do zbliżenia przepisów do dorobku prawnego UE oraz wdrożenia dorobku prawnego UE w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy, prawa pracy, warunków pracy, równouprawnienia płci i przepisów antydyskryminacyjnych, o których mowa w stosownych załącznikach do układu o stowarzyszeniu, a w szczególności zagwarantowania właściwego egzekwowania prawa i wprowadzenia systemu nadzoru zgodnie z unijnym podejściem (w pierwszej kolejności w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy) oraz budowania zdolności partnerów społecznych (np. poprzez szkolenia w zakresie przepisów i norm dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy oraz unijnych przepisów i norm dotyczących prawa pracy); stworzenia nowo zdefiniowanych publicznych służb zatrudnienia, które będą miały odpowiednie zdolności i będą spełniały wymogi dotyczące europejskich publicznych służb zatrudnienia; dalszego zwiększenia zdolności służb społecznych oraz Ministerstwa Pracy, Zdrowia i Spraw Społecznych w celu wzmocnienia zdolności administracji odpowiedzialnej za rozwój i wdrażanie polityki zatrudnienia i polityki społecznej w sposób gwarantujący poszanowanie zasady równych szans; Priorytety średniookresowe podejmowania dalszych prac związanych z ustanowieniem skutecznego systemu inspekcji pracy zgodnie z normami MOP i UE w celu zapewnienia możliwości administracyjnych i możliwości egzekwowania prawa w obszarze bezpieczeństwa i higieny pracy oraz prawa pracy, jak również w celu wzmocnienia odpowiednich organów sądownictwa; a także w celu uzupełnienia ram prawnych koniecznych do ustanowienia pełnoprawnego systemu inspekcji pracy; opracowania strategicznego podejścia do zatrudnienia, którego celem są lepsze i liczniejsze miejsca pracy oraz godziwe warunki pracy, lepsze dopasowanie umiejętności do miejsc pracy na rynku pracy oraz promowanie aktywnych instrumentów rynku pracy oraz efektywnych usług w zakresie pośrednictwa pracy, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży; zwiększenia poziomu ochrony socjalnej, m.in. poprzez wprowadzenie powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego i zagwarantowanie, że system zabezpieczenia społecznego będzie sprzyjał w większym stopniu podejmowaniu pracy oraz że będzie odpowiedni i stabilny finansowo; zapewnienia skutecznego dialogu społecznego za sprawą dobrze funkcjonującej trójstronnej komisji ds. partnerstwa społecznego oraz poprzez budowę zdolności partnerów społecznych. Współpraca w zakresie gospodarki cyfrowej i społeczeństwa cyfrowego Strony będą współpracowały w celu przygotowania się do wdrożenia dorobku prawnego UE, o którym mowa w odpowiednich załącznikach do układu o stowarzyszeniu, oraz w celu udzielenia Gruzji wsparcia w zakresie:

Priorytety średniookresowe wysiłków na rzecz zbliżenia przepisów dotyczących łączności elektronicznej do dorobku prawnego UE; działalności poświęconej wzmocnieniu niezależności i potencjału administracyjnego krajowego regulatora w zakresie łączności, w celu zapewnienia jego zdolności do podejmowania odpowiednich środków regulacyjnych i egzekwowania wszystkich obowiązujących przepisów oraz zagwarantowania uczciwej konkurencji na rynkach; wzmocnienie tego sektora poprzez wymianę informacji i doświadczeń w zakresie realizacji jednolitego rynku cyfrowego; wysiłków na rzecz zwiększenia odporności na zagrożenia cybernetyczne sektorów infrastruktury krytycznej i organizacji sektora publicznego, w oparciu o doświadczenia zdobyte podczas wdrażania nowych przepisów dotyczących bezpieczeństwa cybernetycznego, tj. dyrektywy dotyczącej bezpieczeństwa sieci i informacji. Rybołówstwo i polityka morska Strony będą współpracowały w zakresie: Priorytety krótkoterminowe promowania zintegrowanego podejścia do kwestii morskich, w szczególności poprzez przyczynianie się do rozwoju przekrojowych inicjatyw obejmujących wiele branży obszaru morskiego dzięki powołaniu grup roboczych ds. morskich, w skład których wejdą przedstawiciele właściwych ministerstw i służb, poprzez wskazanie obszarów będących przedmiotem wspólnego zainteresowania oraz poprzez aktywną współpracę z państwami nadbrzeżnymi i podmiotami sektora morskiego w regionie Morza Czarnego, w kontekście zintegrowanej polityki morskiej UE; Priorytety średniookresowe poprawy i zwiększenia monitorowania i kontroli działalności połowowej i handlu produktami rybołówstwa i ich identyfikowalności w celu skutecznego zwalczania nielegalnych, nieraportowanych i nieuregulowanych połowów (połowów NNN); podejmowania koniecznych kroków na rzecz osiągnięcia zrównoważonego rybołówstwa na Morzu Czarnym, zarówno w ramach stosunków dwustronnych, jak i wielostronnych na podstawie ekosystemowego podejścia do zarządzania połowami; zwiększenia współpracy naukowo-technicznej w celu zapewnienia zdolności monitorowania połowów w oparciu o rzetelne dane oraz zdolności przeprowadzania oceny stanu zasobów morskich oraz środowiska morskiego. Zdrowie publiczne Strony będą współpracowały w zakresie:

wspierania Gruzji w jej przygotowaniach do wdrożenia dorobku prawnego UE w zakresie zdrowia, o czym mowa w stosownych załącznikach do układu o stowarzyszeniu, w szczególności w dziedzinie bezpieczeństwa krwi, ograniczenia użycia tytoniu, jakości i bezpieczeństwa substancji pochodzenia ludzkiego (krwi, tkanek, narządów, komórek) oraz chorób zakaźnych, zgodnie z międzynarodowymi zobowiązaniami Gruzji na mocy Ramowej konwencji Światowej Organizacji Zdrowia o ograniczeniu użycia tytoniu oraz międzynarodowych przepisów zdrowotnych; wprowadzenia powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego, które traktowane jest przez rząd priorytetowo i znajduje odzwierciedlenie m.in. w zwiększeniu wydatków publicznych na zdrowie i kompleksowe reformy mające wzmocnić sektor opieki zdrowotnej; zwiększenia gotowości, rozwinięcia i wzmocnienia nadzoru epidemiologicznego i kontroli chorób zakaźnych, między innymi poprzez: 1) udział Gruzji w śródziemnomorskim programie szkoleń w zakresie epidemiologii interwencyjnej (MediPIET); 2) współpracę z Europejskim Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC); 3) zapewnienie stabilności krajowych programów profilaktyki i kontroli zakażeń HIV, gruźlicą i wirusowym zapaleniem wątroby; rozszerzania krajowych działań obejmujących wiele sektorów, mających na celu walkę z opornością na środki przeciwdrobnoustrojowe, m.in. poprzez wzmocnienie nadzoru, rozważne stosowanie środków przeciwdrobnoustrojowych i kontrolę zakażeń w placówkach opieki zdrowotnej.



2.7Łączność, efektywność energetyczna, ochrona środowiska, działanie w dziedzinie klimatu oraz ochrona ludności Transport Strony będą współpracowały w celu przyspieszenia wdrażania dorobku prawnego UE w zakresie wszystkich środków transportu, o których mowa w odpowiednich załącznikach do układu o stowarzyszeniu oraz w celu udzielenia Gruzji wsparcia w zakresie: Priorytety średniookresowe dalszego wdrażania dorobku prawnego UE w dziedzinie lotnictwa w celu pełnego wykorzystania umowy UE–Gruzja w sprawie ustanowienia wspólnego europejskiego obszaru lotniczego; działań zmierzających do poprawy bezpieczeństwa poszczególnych rodzajów transportu (transportu lotniczego, drogowego, morskiego); rozwoju infrastruktury, w szczególności poprzez opracowanie i realizację kolejnych projektów na rzecz rozwoju rozszerzonej sieci bazowej TEN-T zgodnie z ustaleniami przyjętymi na posiedzeniu ministerialnym podczas dni TEN-T w Rotterdamie w 2016 r. Współpraca energetyczna Strony będą współpracowały w celu: Priorytety krótkoterminowe

zakończenia formalnego przystąpienia Gruzji do Wspólnoty Energetycznej jako umawiającej się strony zgodnie z układem o stowarzyszeniu; Zgodnie z zasadami i warunkami określonymi w protokole w sprawie przystąpienia do Traktatu o Wspólnocie Energetycznej oraz w układzie o stowarzyszeniu wdrożenie odpowiednich przepisów w dziedzinie energii elektrycznej, energii odnawialnej, efektywności energetycznej, statystyk dotyczących energii, kwestii środowiskowych dotyczących energii oraz poszukiwania złóż węglowodorów; Priorytety średniookresowe podjęcia kroków w kierunku integracji gruzińskiego rynku energii z rynkiem UE oraz wzmacniania gruzińskiego bezpieczeństwa energetycznego i zbieżności przepisów poprzez dalsze wdrażanie odpowiednich przepisów UE, w tym prawa wtórnego, mających zastosowanie do Gruzji, zgodnie ze zobowiązaniami wynikającymi z układu o stowarzyszeniu i z Traktatu o Wspólnocie Energetycznej oraz zgodnie z harmonogramem uzgodnionym przez Gruzję w ramach wspomnianych porozumień; podejmowania wspólnych działań mających przyciągnąć wsparcie międzynarodowe na potrzeby rozwoju w dziedzinie zrównoważonej energii, m.in. środków pochodzących z międzynarodowych funduszy klimatycznych i innych instrumentów finansowych; wzmocnienia gruzińskiej sieci infrastruktury energetycznej i połączeń międzysystemowych, w szczególności: – w odniesieniu do energii elektrycznej – promowanie handlu transgranicznego i połączeń międzysystemowych z Armenią, Azerbejdżanem i Turcją oraz wzmocnienie gruzińskich sieci przesyłowych; – w odniesieniu do gazu ziemnego – rozbudowa głównych gazociągów, w tym ułatwienie realizacji rozbudowy gazociągu południowokaukaskiego na terytorium Gruzji, jak również wspieranie/promowanie innych projektów dotyczących przesyłu gazu i ropy naftowej o znaczeniu regionalnym, takich jak TANAP, TAP, AGRI, EAOTC itp. w celu zapewnienia możliwości przesyłu energii ze źródeł w regionie Morza Kaspijskiego na zachodnie rynki. Środowisko Strony będą współpracowały w celu: Priorytety krótkoterminowe lepszego zarządzania w zakresie środowiska poprzez przyjęcie i wdrożenie przez Gruzję nowych przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, strategicznej oceny oddziaływania na środowisko oraz odpowiedzialności za szkody w środowisku, poprzez zapewnienie publicznego dostępu do danych środowiskowych i włączenie ogółu społeczeństwa w proces decyzyjny, poprzez włączenie w ten proces wszystkich zainteresowanych podmiotów, jak również poprzez uwzględnienie kwestii środowiskowych w innych dziedzinach polityki i usprawnienie wymiany informacji na temat środowiska zgodnie z zasadami wspólnego systemu informacji o środowisku (SEIS); przyjęcia trzeciego krajowego programu działań w zakresie środowiska w Gruzji (2017–2021); przyjęcia krajowej strategii dotyczącej gospodarowania odpadami promieniotwórczymi; Priorytety średniookresowe wdrożenia trzeciego krajowego programu działań w zakresie środowiska (NEAP 3) w Gruzji (2017–2021) zgodnie z harmonogramem tego programu; dalszego zbliżania gruzińskich przepisów do unijnego dorobku prawnego oraz wdrażania przepisów unijnych dyrektyw i rozporządzeń zgodnie z tym, co przewidziano w odpowiednich załącznikach układu o stowarzyszeniu;

opracowania planu działania dotyczącego ratyfikacji i wdrożenia wielostronnych umów środowiskowych, m.in. Konwencji o ochronie i użytkowaniu cieków transgranicznych i jezior międzynarodowych oraz Konwencji w sprawie transgranicznych skutków awarii przemysłowych przyjętych w ramach EKG ONZ; przystąpienia jako strona do konwencji z Espoo i jej protokołu w sprawie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko.



Zmiana klimatu Strony będą współpracowały w celu: Priorytety krótkoterminowe zakończenia prac nad strategią rozwoju niskoemisyjnego i przyjęcia tej strategii; Priorytety średniookresowe zbliżenia gruzińskich przepisów do obowiązujących aktów UE i instrumentów międzynarodowych przewidzianych w układzie o stowarzyszeniu zgodnie z jego odpowiednimi załącznikami; podjęcia niezbędnych kroków w celu ratyfikowania porozumienia klimatycznego z Paryża i realizacji określonych na szczeblu krajowym działań stanowiących wkład w globalną walkę ze zmianą klimatu; uwzględnienia działań w dziedzinie klimatu w politykach i środkach sektorowych oraz wzmocnienia zdolności poszczególnych organów do realizacji takich działań w poszczególnych sektorach; zwiększenia ram przejrzystości Gruzji w zakresie działań w dziedzinie klimatu, w szczególności za pośrednictwem solidnego i opartego na modelu UE krajowego systemu monitorowania i sprawozdawczości w zakresie polityki przeciwdziałania zmianie klimatu, odnośnych środków i emisji gazów cieplarnianych; przyjęcia i wdrożenia gruzińskiej długoterminowej strategii rozwoju w oparciu o niskie emisje gazów cieplarnianych, obejmującej ramy czasowe do połowy bieżącego stulecia.



Ochrona ludności Strony będą współpracować w celu wzmocnienia działań w zakresie zapobiegania klęskom i katastrofom, gotowości na ich wystąpienie oraz reagowania na takie klęski. W tym celu Strony, m.in.:

Priorytety krótkoterminowe zbadają możliwości określenia najbardziej odpowiednich aspektów współpracy w odniesieniu do profilu ryzyka oraz ram prawnych i organizacyjnych Gruzji, np. za pomocą dwustronnych porozumień administracyjnych lub listów intencyjnych; dokonają postępów w opracowywaniu krajowej oceny i mapowania zagrożeń wynikających z klęsk i katastrof oraz będą wspierać w niezbędnym zakresie opracowanie elektronicznego regionalnego atlasu ryzyka (ERRA), jak również zapewnią jego efektywne wykorzystanie na poziomie krajowym; Priorytety średniookresowe zapewnią skuteczną całodobową komunikację, w tym wymianę wczesnych ostrzeżeń i informacji odnośnie do sytuacji nadzwyczajnych dotyczących UE i Gruzji, jak również państw trzecich w przypadku, gdy są zaangażowane w działania podejmowane w odpowiedzi na katastrofę; ułatwią wzajemną pomoc w przypadku poważnych sytuacji nadzwyczajnych, w stosownych przypadkach oraz z zastrzeżeniem dostępności wystarczających zasobów; będą promować i wdrażać wytyczne UE w sprawie wsparcia państwa przyjmującego; rozbudują bazę wiedzy na temat zagrożeń związanych z klęskami i katastrofami poprzez rozszerzenie współpracy w zakresie dostępności i porównywalności danych; dokonają postępów w opracowywaniu krajowej oceny i mapowania zagrożeń wynikających z klęsk i katastrof, będą wspierać rozwój elektronicznego regionalnego atlasu ryzyka (ERRA), jak również zapewnią jego efektywne wykorzystanie na poziomie krajowym; zaczną rozszerzać działających w ramach programu Copernicus europejski system informowania o powodziach (EFAS) na Gruzję we współpracy ze Wspólnym Centrum Badawczym Komisji Europejskiej; poprawią zapobieganie katastrofom przemysłowym lub na-tech (naturalno-technicznym) oraz zwiększą gotowość na wypadek ich wystąpienia; ustanowią dialog w sprawie aspektów polityki zapobiegania klęskom i katastrofom, gotowości i reagowania na nie poprzez wymianę najlepszych praktyk, wspólne szkolenia, ćwiczenia, wizyty studyjne, warsztaty i spotkania poświęcone doświadczeniom zdobytym w trakcie sytuacji nadzwyczajnych i przeprowadzanych ćwiczeń.



2.8Mobilność i kontakty międzyludzkie Współpraca w zakresie badań, rozwoju technologicznego i innowacji Strony będą współpracowały w zakresie:

Priorytety krótkoterminowe opracowania wizji i strategii na potrzeby gruzińskiego systemu STI w ramach europejskiej przestrzeni badawczej, z udziałem decydentów politycznych, środowisk akademickich i badawczych, biznesu i liderów społeczeństwa obywatelskiego; wspierania rozwoju i wprowadzania w życie polityki innowacyjności, w tym ram regulacyjnych i infrastruktury na potrzeby innowacji; Priorytety średniookresowe maksymalizacji korzyści osiąganych przez Gruzję dzięki stowarzyszeniu z programem „Horyzont 2020” oraz zachęcania do większego udziału w uzupełniającym go programie badawczym i szkoleniowym EWEA, w szczególności w dziedzinie bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, w oparciu o konkurencyjne zaproszenia do składania wniosków; wzmacniania zasobów ludzkich, materialnych i instytucjonalnych w celu zwiększenia zdolności w zakresie badań i innowacji; wspierania Gruzji w stopniowym zbliżaniu jej prawodawstwa do odpowiednich przepisów UE i instrumentów międzynarodowych z zachowaniem ram czasowych określonych w załączniku XXIX układu o stowarzyszeniu. Kształcenie, szkolenie i młodzież Strony będą współpracować w zakresie ogólnej modernizacji i reformy gruzińskiego systemu kształcenia i szkoleń oraz polityki dotyczącej młodzieży, w szczególności poprzez: Priorytety średniookresowe realizację wspólnych prac i wymian w celu promowania dalszej integracji Gruzji z europejskim obszarem szkolnictwa wyższego w związku z jej udziałem w procesie bolońskim, m.in. poprzez wzmocnienie niezależnego i zorientowanego na rozwój systemu zapewniania jakości, promowanie aktywnego udziału zainteresowanych podmiotów i społeczeństwa obywatelskiego w procesach reform oraz wzmocnienie współpracy między uczelniami a rynkiem pracy w celu zwiększenia szans absolwentów na zatrudnienie; promowanie współpracy akademickiej, budowania zdolności, mobilności studentów i personelu w ramach programu Erasmus+, mobilności badaczy oraz rozwoju zawodowego i szkoleń poprzez działania „Maria Skłodowska-Curie”; zachęcanie do strategicznego podejścia do kształcenia i szkolenia zawodowego w celu dostosowania gruzińskiego systemu kształcenia i szkolenia zawodowego do struktur kształcenia i szkolenia zawodowego UE modernizowanych w ramach procesu kopenhaskiego i jego instrumentów oraz przestrzeganie zasady równych szans; wzmocnienie strategicznego podejścia do polityki młodzieżowej oraz nasilenie wymian i współpracy w dziedzinie kształcenia pozaformalnego dla osób młodych i osób pracujących z młodzieżą, jako sposobu promowania dialogu międzykulturowego i wspierania społeczeństwa obywatelskiego, m.in. poprzez inicjatywy skierowane dla młodzieży w ramach programu Erasmus+; zapewnienie prawa do nauki wszystkim dzieciom i młodym osobom, również tym o specjalnych potrzebach edukacyjnych; rozwijanie systemu kształcenia zgodnie z ich specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Współpraca w dziedzinie kultury Strony będą:

promowały wdrożenie Konwencji w sprawie ochrony i promowania różnorodności form wyrazu kulturowego przyjętej w ramach UNESCO w 2005 r.; współdziałały na rzecz rozwoju polityki kulturalnej sprzyjającej włączeniu społecznemu w Gruzji oraz na rzecz ochrony i utrzymania wartości dziedzictwa kulturalnego i naturalnego w celu wpierania rozwoju społeczno-gospodarczego; wspierały udział podmiotów kulturalnych i audiowizualnych z Gruzji w programach współpracy kulturalnej i audiowizualnej, w szczególności w ramach programu „Kreatywna Europa”. Współpraca w obszarze środków audiowizualnych i mediów Strony będą współpracowały w celu przygotowania się do wdrożenia dorobku prawnego UE, o którym mowa w odpowiednich załącznikach do układu o stowarzyszeniu, oraz w celu udzielenia Gruzji wsparcia w zakresie: Priorytety średniookresowe pracy na rzecz wzmocnienia niezależności i profesjonalizmu mediów zgodnie z odpowiednimi standardami europejskimi oraz zbliżenia prawodawstwa audiowizualnego do dorobku prawnego UE zgodnie z układem o stowarzyszeniu, między innymi poprzez wymianę poglądów na temat polityki audiowizualnej, odpowiednich międzynarodowych standardów, w tym poprzez współpracę w walce z rasizmem i ksenofobią; wymiany najlepszych praktyk dotyczących wolności mediów, pluralizmu mediów, depenalizacji zniesławienia, ochrony źródeł dziennikarskich i aspektów różnorodności kulturowej mediów poprzez stały dialog; wzmocnienia zdolności i niezależności organów i instytucji regulacyjnych ds. mediów.



Rozwój regionalny i współpraca na poziomie regionalnym Strony będą współpracowały w ramach polityki rozwoju regionalnego oraz odnośnego dialogu między UE a Gruzją, mając na względzie wysiłki Gruzji zmierzające do: Priorytety krótkoterminowe pomyślnego ukończenia wdrażania jej programu rozwoju regionalnego na lata 2015–2017, w tym poprzez ustanowienie skutecznych mechanizmów koordynacji międzyinstytucjonalnej i wielopoziomowego sprawowania rządów; przygotowania kolejnego wieloletniego programu w tym zakresie, z uwzględnieniem ewentualnych inwestycji w dziedzinach takich jak innowacje i MŚP, w celu zapewnienia trwałego wzrostu gospodarczego we wszystkich regionach Gruzji;