Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY w sprawie zwolnienia z wymogu przedstawiania przywozowych i wywozowych deklaracji skróconych dla towarów unijnych przewożonych korytarzem Neum /* COM/2013/01 final - 2013/0003 (NLE) */





UZASADNIENIE 1. KONTEKST PRAWNY WNIOSKU Artykuł 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Chorwacji oraz dostosowań w Traktacie o Unii Europejskiej, Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i Traktacie ustanawiającym Europejską Wspólnotę Energii Atomowej („Akt dotyczący warunków przystąpienia”) stanowi, że postanowienia Traktatów pierwotnych oraz przepisy aktów przyjętych przez instytucje przed przystąpieniem stają się wiążące dla Chorwacji na warunkach określonych w tych traktatach i w Akcie dotyczącym warunków przystąpienia. Artykuł 43 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia przewiduje, że Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną na wniosek Komisji, określa warunki, na których można odstąpić od wymogu składania przywozowej deklaracji skróconej lub wywozowej deklaracji skróconej w odniesieniu do towarów przewożonych korytarzem Neum. Rozporządzeniem (WE) nr 648/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 kwietnia 2005 r.[1] zmieniono rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r.[2] ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny („Kodeks”) w celu stworzenia odpowiedniej podstawy prawnej dla analizy ryzyka. Zgodnie z art. 36a ust. 1 Kodeksu i z zastrzeżeniem pewnych wyjątków lub odstępstw określonych w art. 181c rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r.[3] („RWKC”) ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, towary wprowadzone na obszar celny Unii są objęte deklaracją skróconą („przywozowa deklaracja skrócona”). Zgodnie z art. 182a ust. 1 Kodeksu i z zastrzeżeniem odpowiednich wyjątków lub odstępstw mających zastosowanie zgodnie z art. 842a ust. 3 i 4 RWKC, w przypadku towarów czasowo opuszczających obszar celny UE niebędących przedmiotem wywozu, powrotnego wywozu lub nieobjętych procedurą tranzytu, wymagana jest wywozowa deklaracja skrócona. Artykuły 36b ust. 2 i 182d ust. 2 Kodeksu wymagają zastosowania elektronicznych technologii przetwarzania danych przy składaniu tych deklaracji skróconych, aby umożliwić elektroniczną wymianę danych między organami celnymi na potrzeby kontroli celnych opierających się na analizie ryzyka z wykorzystaniem zautomatyzowanych systemów, zgodnie z wymogami art. 13 Kodeksu. 2. KORYTARZ NEUM Korytarz Neum jest częścią terytorium Bośni i Hercegowiny zapewniającym dostęp do wybrzeża Morza Adriatyckiego, który przecina terytorium lądowe Chorwacji na dwie części, oddzielając w ten sposób obszar otaczający miasto Dubrownik od pozostałej części terytorium kraju. Obecnie Magistrala Adriatycka, dwupasmowa droga krajowa D8 przechodząca przez korytarz Neum, jest jedynym lądowym połączeniem transportowym między obszarem Dubrownika i pozostałą częścią terytorium Chorwacji. Odcinek drogi, który biegnie przez terytorium Bośni i Hercegowiny w okolicy Neum, ma 9,25 km długości. Na terytorium Chorwacji znajdują się dwa przejścia graniczne, umiejscowione na obu końcach wspomnianej drogi w korytarzu Neum. Są to: Klek – Neum I (w zachodniej części korytarza Neum) oraz Zaton Doli - Neum II (we wschodniej części korytarza Neum). Pokonanie odległości między tymi dwoma punktami zajmuje pojazdom około 10-15 minut. Lokalna gospodarka na obszarze otaczającym miasto Dubrownik koncentruje się głównie na turystyce, w której to branży działalność prowadzą głównie małe i średnie przedsiębiorstwa zależne od dostaw towarów z głównej części terytorium Chorwacji. Wartość tych dostaw wynosi zazwyczaj poniżej 10 000 EUR na przesyłkę. Obecnie 89 % towarów przewożonych przez korytarz Neum to towary, które uzyskały status dopuszczonych do swobodnego obrotu w Chorwacji. Są one przewożone przez korytarz wraz z dokumentami w formie papierowej będącymi odpowiednikiem dokumentu T2L, o którym mowa w art. 317 ust. 2 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93. Przed czasowym opuszczeniem obszaru celnego Chorwacji chorwackie organy celne ustalają tożsamość pojazdów i towarów oraz sprawdzają towarzyszące dokumenty handlowe. W razie potrzeby organy celne przeprowadzają również weryfikacje i kontrole po powrotnym wprowadzeniu towarów po przejeździe przez korytarz Neum. Możliwości przeprowadzania kontroli celnych mają zostać wzmocnione wraz z przystąpieniem Chorwacji do UE. Stosowanie przepisów prawa celnego UE po przystąpieniu Chorwacji będzie wiązało się ze stosowaniem formalności celnych, analizy ryzyka i kontroli w celach ochrony i bezpieczeństwa, jak również elektronicznego składania i wymiany informacji w tym celu. Wymaga to znacznych inwestycji i wysiłków mających zapewnić odpowiednie ramy informatyczne. Biorąc pod uwagę szczególną sytuację korytarza Neum, zastosowanie tych środków wydaje się być zbyt kosztowne i nieproporcjonalne. 3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU Na mocy art. 43 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Rada musi przyjąć specjalny akt w celu określenia warunków odstępstwa od przywozowych/wywozowych deklaracji skróconych w odniesieniu do towarów przewożonych przez korytarz Neum. Zgodnie ze wspólnym stanowiskiem Unii Europejskiej w tej kwestii[4] odstępstwa od składania przywozowych i wywozowych deklaracji skróconych mają zastosowanie pod następującymi warunkami: – towary posiadają status towarów wspólnotowych; – towarom towarzyszą dokumenty handlowe (faktury lub dokumenty przewozowe), które powinny zawierać co najmniej zestaw danych wymaganych w art. 317 ust. 2 RWKC, jak również wskazywać wartość celną towarów; – całkowita wartość towarów przewożonych przez jeden pojazd nie przekracza 10 000 EUR; – dany dokument zostaje poświadczony przez organy celne Chorwacji przy wyprowadzeniu towarów przy użyciu urzędowych oznaczeń (podpis, pieczęcie oraz data i czas wyprowadzenia); – jeżeli zostanie to uznane za konieczne, przy wyprowadzeniu z Chorwacji na przesyłkach lub środkach transportu umieszcza się odpowiednie zamknięcia; – przy powrotnym wprowadzeniu na terytorium Chorwacji organy celne sprawdzają dokumenty, czas przejazdu przez korytarz, zamknięcia (jeżeli występują) i towary (w razie potrzeby). Stosowanie tych odstępstw nie narusza wymogu przeprowadzenia analizy ryzyka oraz kontroli do celów ochrony i bezpieczeństwa, wymiany informacji na temat ryzyka zgodnie z art. 4g ust. 2 RWKC oraz właściwych środków w przypadku nieprawidłowości. Chorwacja powinna przedstawić Komisji wystarczający dowód na to, że rozwiązania stosowane przez organy celne odpowiadają standardom analizy ryzyka określonym w przepisach prawa celnego UE. Oprócz wymiany informacji na temat ryzyka, o której mowa powyżej, Chorwacja regularnie informuje Komisję, zgodnie z ustalonymi procedurami ram wspólnego zarządzania ryzykiem, o stwierdzonych nieprawidłowościach i, w stosownych przypadkach, o przyjętych w rezultacie środkach. Dwa lata po przystąpieniu przeprowadzony zostanie przegląd, którego celem będzie weryfikacja właściwego stosowania tej procedury. W razie potrzeby, działając na podstawie wniosku Komisji, Rada zmieni lub zakończy stosowanie tej procedury. 2013/0003 (NLE) Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY w sprawie zwolnienia z wymogu przedstawiania przywozowych i wywozowych deklaracji skróconych dla towarów unijnych przewożonych korytarzem Neum RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając traktat o przystąpieniu Chorwacji, w szczególności jego art. 3 ust. 4, uwzględniając Akt dotyczący warunków przystąpienia Chorwacji, w szczególności jego art. 43, uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, a także mając na uwadze, co następuje: (1) W dniu 9 grudnia 2011 r. państwa członkowskie Unii i Chorwacja podpisały Traktat dotyczący przystąpienia Republiki Chorwacji do Unii Europejskiej („traktat o przystąpieniu”). Na mocy art. 3 ust. 3 traktatu o przystąpieniu wchodzi on w życie z dniem 1 lipca 2013 roku, pod warunkiem że do tego dnia zostaną złożone do depozytu wszystkie dokumenty ratyfikacyjne. (2) Zgodnie z art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Chorwacji oraz dostosowań w Traktacie o Unii Europejskiej, Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej i Traktacie ustanawiającym Europejską Wspólnotę Energii Atomowej („Akt dotyczący warunków przystąpienia”), postanowienia Traktatów pierwotnych oraz przepisy aktów przyjętych przez instytucje przed przystąpieniem stają się wiążące dla Chorwacji od dnia przystąpienia, na warunkach określonych w tych traktatach i w Akcie dotyczącym warunków przystąpienia. (3) Terytorium Neum („korytarz Neum”) jest miejscem, w którym terytorium Bośni i Hercegowiny dochodzi do wybrzeża Adriatyku, oddzielając w ten sposób obszar Dubrownika od pozostałej części terytorium Chorwacji. Turystyka ma istotne znaczenie dla gospodarki lokalnej, a działalność w tej branży jest prowadzona przez małe i średnie przedsiębiorstwa zależne od dostaw z pozostałej części terytorium Chorwacji. Wartość takich dostaw zazwyczaj nie przekracza 10 000 EUR na przesyłkę, a 89 % tych towarów posiada status dopuszczonych do swobodnego obrotu na terytorium Chorwacji. (4) Artykuł 43 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia przewiduje, że Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną na wniosek Komisji, określa warunki, na których można odstąpić od wymogu składania przywozowej deklaracji skróconej lub wywozowej deklaracji skróconej w odniesieniu do towarów przewożonych korytarzem Neum. (5) Zgodnie z art. 36a ust. 1 i 182a ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny[5] („Wspólnotowy kodeks celny”) towarom wprowadzanym lub opuszczającym obszar celny Unii musi towarzyszyć złożona z wyprzedzeniem drogą elektroniczną deklaracja skrócona zawierająca dane niezbędne do przeprowadzenia analizy ryzyka. (6) Biorąc pod uwagę cechy szczególne gospodarki lokalnej, właściwe jest zwolnienie z obowiązku składania przywozowych lub wywozowych deklaracji skróconych w odniesieniu do towarów unijnych przewożonych korytarzem Neum. (7) Organy celne powinny przeprowadzić skuteczną analizę ryzyka oraz weryfikacje bezpieczeństwa celnego na podstawie danych znajdujących się na fakturze i w dokumentach przewozowych, towarzyszących towarom. (8) Obecne rozwiązania stanowią odstępstwo od zasady elektronicznego przesyłania - przed przybyciem towarów - danych dotyczących bezpieczeństwa i ochrony określonych na podstawie Wspólnotowego kodeksu celnego. Aby zapewnić skuteczną i efektywną analizę ryzyka oraz kontrole do celów ochrony i bezpieczeństwa, Chorwacja powinna zapewnić, aby przejścia graniczne w korytarzu Neum dysponowały niezbędnymi zasobami ludzkimi, wyposażeniem i urządzeniami kontrolnymi. (9) W przypadku stwierdzenia, że przesyłka nie spełnia wymogów niniejszego rozporządzenia, nie należy zezwalać na jej powrotne wprowadzenie na terytorium Chorwacji, chyba że dokonano oceny związanego z nią ryzyka i na podstawie analizy ryzyka przyjęte zostały skuteczne i ukierunkowane środki. (10) Oprócz wymiany informacji do celów bezpieczeństwa i ochrony na podstawie art. 4g ust. 2 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93, Chorwacja powinna regularnie informować Komisję, zgodnie z procedurami ram wspólnego zarządzania ryzykiem, o wszelkich stwierdzonych nieprawidłowościach i, w stosownych przypadkach, o przyjętych w rezultacie środkach w odniesieniu do przewozu towarów korytarzem Neum. (11) Dwa lata po przystąpieniu należy dokonać oceny w celu weryfikacji właściwego stosowania niniejszego rozporządzenia. PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE: Artykuł 1 Przedmiot i zakres Niniejsze rozporządzenie ustanawia zasady dotyczące: a) odstąpienia od wymogu wywozowej deklaracji skróconej w odniesieniu do towarów unijnych opuszczających terytorium Chorwacji, które mają być przewożone korytarzem Neum; b) odstąpienia od wymogu przywozowej deklaracji skróconej w odniesieniu do towarów unijnych w przypadku ich powrotnego wprowadzenia na terytorium Chorwacji po przewozie korytarzem Neum. Artykuł 2 Definicje Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje: 1) „towary unijne” oznaczają towary określone w art. 4 ust. 7 Wspólnotowego kodeksu celnego; 2) „obszar Dubrownika” oznacza region administracyjny Dubrownika, zgodnie z prawem krajowym Chorwacji; 3) „główna część terytorium Chorwacji” oznacza terytorium Chorwacji z wyłączeniem obszaru Dubrownika; 4) „korytarz Neum” oznacza obszar będący częścią terytorium Bośni i Hercegowiny, który oddziela obszar Dubrownika od głównej części terytorium Chorwacji; 5) „organy celne” oznaczają organy celne Chorwacji na przejściach granicznych wyprowadzenia i powrotnego wprowadzenia w korytarzu Neum; 6) „wyprowadzenie” oznacza wyprowadzenie towarów z obszaru Dubrownika do głównej części terytorium Chorwacji przez korytarz Neum lub z głównej części terytorium Chorwacji na obszar Dubrownika przez korytarz Neum; 7) „powrotne wprowadzenie” oznacza wprowadzenie towarów na obszar Dubrownika z głównej części terytorium Chorwacji przez korytarz Neum lub do głównej części terytorium Chorwacji z obszaru Dubrownika przez korytarz Neum. Artykuł 3 Zwolnienie z wymogu składania przywozowej lub wywozowej deklaracji skróconej 1. Przy wyprowadzeniu towarów unijnych nie jest wymagana wywozowa deklaracja skrócona. 2. Przy powrotnym wprowadzeniu towarów unijnych nie jest wymagana przywozowa deklaracja skrócona. Artykuł 4 Warunki stosowania zwolnienia Artykuł 3 stosuje się, jeżeli spełnione są następujące warunki: a) całkowita wartość każdej przesyłki towarów unijnych przewożonych korytarzem Neum nie przekracza 10 000 EUR lub równowartości tej kwoty w walucie krajowej; b) towarom, o których mowa w lit. a) niniejszego artykułu, towarzyszą faktury lub dokumenty przewozowe, które: (i) zawierają co najmniej dane określone w art. 317 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93[6], jak również wskazują całkowitą wartość towarów; (ii) przy wyprowadzeniu zostają poświadczone przez organy celne za pomocą urzędowych oznakowań; (iii) przy powrotnym wprowadzeniu zostają przedstawione organom celnym do weryfikacji. Artykuł 5 Kontrole celne 1. Organy celne mogą przeprowadzać analizę ryzyka związaną z kontrolami celnymi stosowanymi wobec towarów unijnych przewożonych korytarzem Neum za pomocą środków innych niż technologie automatycznego przetwarzania danych. 2. Chorwacja zapewnia, aby przejścia graniczne wyprowadzenia i powrotnego wprowadzenia na jej terytorium towarów przewożonych korytarzem Neum dysponowały wszelkimi niezbędnymi zasobami, wyposażeniem, urządzeniami kontrolnymi i zapleczem gwarantującymi stosowanie niniejszego rozporządzenia w dniu jej przystąpienia. 3. Przy wyprowadzeniu organy celne: a) określają maksymalny czas na przewóz towarów unijnych korytarzem Neum; b) wskazują ten maksymalny czas wraz z datą poświadczenia faktury lub dokumentu przewozowego, o których mowa w art. 4 lit. b) ppkt (ii); c) jeżeli uznają to za konieczne, nakładają zamknięcia na przestrzeń ładunkową lub na każde opakowanie z towarami, które mają być przewożone korytarzem Neum. 4. Przy powrotnym wprowadzeniu organy celne: a) przeprowadzają analizę ryzyka przede wszystkim do celów bezpieczeństwa i ochrony; b) weryfikują faktury i dokumenty przewozowe towarzyszące towarom; c) sprawdzają zgodność z maksymalnym czasem, o którym mowa w art. 5 ust. 3 lit. a); d) sprawdzają integralność zamknięć, jeżeli zostały nałożone zgodnie z art. 5 ust. 3 lit. c); e) w razie potrzeby przeprowadzają fizyczną kontrolę towarów; f) w razie potrzeby zdejmują zamknięcia. 5. Jeżeli organy celne stwierdzą, że nie zostały spełnione wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu, zezwalają na powrotne wprowadzenie takiej przesyłki w przypadku gdy: a) przeprowadzono skuteczną analizę ryzyka; b) na podstawie analizy, o której mowa w lit. a), organy celne podjęły skuteczne środki specjalnie ukierunkowane na zapobieganie ryzyku związanemu z ochroną i bezpieczeństwem. Artykuł 6 Informacje Nie później niż dwa miesiące od wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, a najpóźniej 1 marca 2014 r., Chorwacja informuje Komisję o wszelkich stwierdzonych nieprawidłowościach związanych ze stosowaniem niniejszego rozporządzenia, jak również o konkretnych środkach, jakie podjęła w celu wyeliminowania tych nieprawidłowości. Artykuł 7 Sprawozdanie Nie później niż dwa lata po przystąpieniu Chorwacji do UE, Komisja przedstawi Radzie sprawozdanie zawierające ocenę stosowania przepisów ustanowionych zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Artykuł 8 Wejście w życie Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2013 r. pod warunkiem wejścia w życie traktatu o przystąpieniu. Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli dnia […] r. W imieniu Rady Przewodniczący [1] Dz.U. L 117 z 4.5.2005, s. 13. [2] Dz.U. L 302 z 19.10.1992, s. 1. [3] Dz.U. L 253 z 11.10.1993, s. 1. [4] Dokument Rady 12133/11 z dnia 28 czerwca 2011 r. [5] Dz.U. L 302 z 19.10.1992, s. 1. [6] Dz.U. L 253 z 11.10.1993, s. 1.