P9_TA(2019)0102

Sprawiedliwe opodatkowanie w zglobalizowanej gospodarce cyfrowej – BEPS 2.0

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 18 grudnia 2019 r. w sprawie sprawiedliwego opodatkowania w zglobalizowanej gospodarce cyfrowej: BEPS 2.0 (2019/2901(RSP))

(2021/C 255/03)

Parlament Europejski,

— uwzględniając art. 4 i 13 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE),

— uwzględniając art. 107, 108, 113, 115 i 116 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE),

— uwzględniając opracowany przez OECD plan przeciwdziałania BEPS z października 2015 r., a w szczególności działanie nr 1,

— uwzględniając program prac OECD z dnia 29 maja 2019 r. na rzecz wypracowania kompromisowego rozwiązania w sprawie wyzwań podatkowych wynikających z cyfryzacji gospodarki,

— uwzględniając dokument OECD z konsultacji publicznych zatytułowany „Secretariat Proposal for a »Unified Approach« under Pillar One” [„Wniosek sekretariatu dotyczący jednolitego podejścia w ramach Filaru 1”] z dnia 9 października 2019 r. oraz dokument z konsultacji publicznych zatytułowany „Global Anti-Base Erosion Proposal (GloBE) – Pillar Two” [„Globalna propozycja przeciwdziałania erozji bazy podatkowej – Filar 2”] z dnia 8 listopada 2019 r. (oba są wnioskami Sekretariatu OECD),

— uwzględniając rezolucję komisji TAXE z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach (1), rezolucję komisji TA X 2 z dnia 6 lipca 2016 r. w sprawie interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach (2), zalecenie komisji PANA z dnia 13 grudnia 2017 r. dla Rady i Komisji w następstwie dochodzenia w sprawie prania pieniędzy, unikania opodatkowania i uchylania się od opodatkowania (3) oraz rezolucję komisji TA X 3 z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie przestępstw finansowych, uchylania się od opodatkowania i unikania opodatkowania (4),

— uwzględniając swoją rezolucję z dnia 16 grudnia 2015 r. z zaleceniami dla Komisji dotyczącymi wprowadzenia przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii (5),

— uwzględniając działania Komisji w następstwie wyżej wymienionych rezolucji Parlamentu Europejskiego (6),

— uwzględniając rezultaty różnych szczytów G-7, G-8 i G-20 poświęconych międzynarodowym kwestiom podatkowym,

— uwzględniając analizę polityczną Międzynarodowego Funduszu Walutowego zatytułowaną „Corporate Taxation in the Global Economy” [„Opodatkowanie osób prawnych w gospodarce światowej”] (7),

— uwzględniając liczne informacje ujawniane przez dziennikarzy śledczych, takie jak LuxLeaks, dokumenty panamskie, dokumenty z rajów podatkowych, a ostatnio afery cum-ex, a także przypadki prania pieniędzy, w które zamieszane były w szczególności banki w Danii, Estonii, Niemczech, na Łotwie, w Holandii i Zjednoczonym Królestwie,

— uwzględniając badanie pt. „Impact of Digitalisation on International Tax Matters: [»Wpływ cyfryzacji na międzynarodowe kwestie podatkowe:] Challenges and Remedies« [wyzwania i środki zaradcze”] (8),

— uwzględniając badania Komisji dotyczące wskaźników agresywnego planowania podatkowego (9),

— uwzględniając materiał dowodowy zgromadzony przez komisję TAX3 podczas 34 wysłuchań z udziałem ekspertów, wymian opinii z komisarzami i ministrami oraz podczas wyjazdów do Stanów Zjednoczonych, na Łotwę, wyspę Man, do Estonii i Danii,

— uwzględniając zmodernizowane, solidniejsze ramy opodatkowania osób prawnych wprowadzone podczas bieżącej kadencji parlamentarnej, w szczególności dyrektywy w sprawie przeciwdziałania unikaniu opodatkowania (ATAD I (10) i ATAD II (11)),

— uwzględniając wnioski Komisji oczekujące na przyjęcie, w szczególności wnioski w sprawie wspólnej (skonsolidowanej) podstawy opodatkowania osób prawnych (CC(C)TB) (12), pakiet dotyczący opodatkowania gospodarki cyfrowej (13) i wniosek w sprawie publicznej sprawozdawczości według krajów (CBCR) (14), a także stanowisko Parlamentu w sprawie tych wniosków,

— uwzględniając przyjętą dnia 1 grudnia 1997 r. przez Radę i przedstawicieli rządów państw członkowskich rezolucję w sprawie kodeksu postępowania w zakresie opodatkowania działalności gospodarczej (15) oraz regularne sprawozdania przedkładane Radzie ECOFIN przez Grupę ds. Kodeksu Postępowania (opodatkowanie działalności gospodarczej),

— uwzględniając komunikat Komisji z 21 marca 2018 r. w sprawie nowych wymagań przeciwko unikaniu opodatkowania w prawodawstwie UE regulującym w szczególności operacje finansowe i inwestycyjne (C(2018)1756),

— uwzględniając prowadzone przez Komisję postępowania w sprawie pomocy państwa i podejmowane przez nią decyzje (16),

— uwzględniając komunikat Komisji z 28 stycznia 2016 r. w sprawie strategii zewnętrznej na rzecz efektywnego opodatkowania (COM(2016)0024), w którym Komisja zaapelowała do UE, aby „świeciła przykładem”,

— uwzględniając konkluzje Rady z dnia 5 grudnia 2017 r. w sprawie unijnego wykazu jurysdykcji niechętnych współpracy do celów podatkowych,

— uwzględniając przedstawiony przez prezydencję w dniu 28 października 2019 r. komunikat dotyczący stanu prac w sprawie opodatkowania gospodarki cyfrowej,

— uwzględniając swoją rezolucję z dnia 8 lipca 2015 r. w sprawie unikania zobowiązań podatkowych i uchylania się od opodatkowania jako wyzwań dla zarządzania, ochrony socjalnej i rozwoju w krajach rozwijających się (17),

— uwzględniając komunikat Komisji z dnia 15 stycznia 2019 r. pt. „W kierunku skuteczniejszego i bardziej demokratycznego procesu podejmowania decyzji w dziedzinie polityki podatkowej UE” (COM(2019)0008),

— uwzględniając pisma określające zadania oraz wysłuchania wiceprzewodniczącej wykonawczej do spraw Europy na miarę ery cyfrowej, wiceprzewodniczącego wykonawczego do spraw gospodarki, która służy ludziom, oraz komisarza do spraw gospodarczych, monetarnych i euro (18),

— uwzględniając pytanie do Komisji w sprawie sprawiedliwego opodatkowania w zglobalizowanej gospodarce cyfrowej: BEPS 2.0 (O-000040/2019 – B9-0060/2019),

— uwzględniając art. 136 ust. 5 i art. 132 ust. 2 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że obecne międzynarodowe przepisy dotyczące podatku od osób prawnych mogą być niewłaściwe i będzie należało je zaktualizować, gdyż pochodzą z początku XX w. i nie zostały opracowane z myślą o wyzwaniach gospodarki cyfrowej, co prowadzi do podejmowania przez państwa jednostronnych kroków mających na celu sprostanie tym wyzwaniom;

B. mając na uwadze, że w wyniku kryzysu finansowego w latach 2008-2009 oraz szeregu przypadków ujawnienia przez dziennikarzy i organizacje społeczeństwa obywatelskiego informacji na temat praktyk w zakresie uchylania się od opodatkowania, agresywnego planowania podatkowego, unikania opodatkowania i prania pieniędzy kraje należące do grupy G-20 uzgodniły, że zajmą się tymi kwestiami w sposób globalny na szczeblu OECD w ramach projektu poświęconego erozji bazy podatkowej i przenoszeniu zysków (BEPS), co doprowadziło do opracowania planu przeciwdziałania temu zjawisku; mając na uwadze, że występują różne poziomy zobowiązania i zaangażowania przy stosowaniu zasad OECD dotyczących erozji bazy podatkowej i przenoszenia zysków (BEPS);

C. mając na uwadze, że plan przeciwdziałania BEPS zdołał doprowadzić do wypracowania globalnego konsensusu w sprawie wielu aspektów zwalczania uchylania się od opodatkowania, agresywnego planowania podatkowego i unikania opodatkowania; mając jednak na uwadze, że nie osiągnięto porozumienia co do sposobu stawienia czoła wyzwaniom podatkowym wynikających z cyfryzacji gospodarki, co doprowadziło do sporządzenia osobnego sprawozdania końcowego w ramach działania 2015 w sprawie erozji bazy podatkowej i przenoszenia zysków;

D. mając na uwadze, że Parlament Europejski – w rezolucjach komisji TAXE, TAX2, TAX3 i PANA, a także w opinii w sprawie wspólnej podstawy opodatkowania osób prawnych – wielokrotnie wzywał do reformy międzynarodowego systemu opodatkowania osób prawnych w celu zwalczania uchylania się od opodatkowania i unikania opodatkowania oraz sprostania wyzwaniom związanym z opodatkowaniem gospodarki cyfrowej; wezwał on także Komisję i państwa członkowskie, aby uzgodniły wspólne stanowisko europejskie na szczeblu OECD/grupy G-20 lub podjęły działania na szczeblu UE, jeżeli osiągnięcie porozumienia międzynarodowego będzie niemożliwe;

E. mając na uwadze, że w 2018 r., podczas trwających negocjacji w celu osiągnięcia porozumienia międzynarodowego, Komisja wystąpiła z dwoma propozycjami dotyczącymi rozwiązania problemu opodatkowania gospodarki cyfrowej; mając na uwadze, że Parlament wspierał te propozycje, lecz nie przyjęto ich w Radzie z uwagi na sprzeciw niewielkiej liczby państw członkowskich, co uniemożliwiło jednogłośne osiągnięcie porozumienia: rozwiązanie krótkoterminowe wprowadzające podatek od usług cyfrowych (DST) oraz rozwiązanie długoterminowe określające znaczącą obecność na rynku cyfrowym (SDP) jako więź podatkową określającą opodatkowanie osób prawnych, które to rozwiązanie powinno zastąpić DST;

F. mając na uwadze, że w następstwie mandatu udzielonego przez ministrów finansów państw G-20 w marcu 2017 r. członkowie otwartych ram OECD/G-20 ds. BEPS (IF), pracujące za pośrednictwem grupy zadaniowej ds. gospodarki cyfrowej, przedstawiły w marcu 2018 r. sprawozdanie okresowe pt. „Wyzwania podatkowe wynikające z cyfryzacji”;

G. mając na uwadze, że w maju 2019 r. otwarte ramy (IF) przyjęły program prac prowadzący do wypracowania konsensusu – który zatwierdziła grupa G-20 – w celu osiągnięcia porozumienia do końca 2020 r.;

H. mając na uwadze, że otwarte ramy zaproponowały grupowanie w dwóch filarach propozycji członków w celu uwzględnienia omawianych wyzwań związanych z cyfryzacją: w ramach Filaru 1 skoncentrowano się na nowym podziale praw do opodatkowania dzięki nowym zasadom przypisywania zysku i nowym zasadom więzi podatkowej, natomiast w obrębie Filaru 2 rozwiązano pozostałe kwestie dotyczące BEPS dzięki wprowadzeniu środków gwarantujących minimalny poziom opodatkowania;

I. mając na uwadze, że 9 października 2019 r. Sekretariat OECD rozpoczął konsultacje publiczne na podstawie swojego wniosku dotyczącego „jednolitego podejścia” mające na celu osiągnięcie konsensusu w sprawie trzech alternatyw określonych w Filarze 1; mając na uwadze, że 18 października 2019 r. grupa G-20 (19) z zadowoleniem przyjęła wysiłki Sekretariatu OECD na rzecz proponowanego jednolitego podejścia w ramach Filaru 1, lecz formalnie nie poparła tego wniosku; mając na uwadze, że 8 listopada 2019 r. Sekretariat OECD rozpoczął konsultacje publiczne w sprawie wniosku „GloBE” w ramach Filaru 2;

J. mając na uwadze, że sprawiedliwy i skuteczny system opodatkowania ma kluczowe znaczenie dla rozwiązania problemu nierówności oraz zapewnia pewność i stabilność, które są warunkami wstępnymi konkurencyjności, a także równe warunki działania dla przedsiębiorstw, zwłaszcza małych i średnich; mając na uwadze, że sprawiedliwy i skuteczny system opodatkowania ma również zasadnicze znaczenie dla państw członkowskich, gdyż gwarantuje dochody podatkowe umożliwiające im wdrażanie rozsądnych strategii politycznych, które z kolei przynoszą korzyści całej UE dzięki większej stabilności;

K. mając na uwadze, że nominalne stawki podatku od osób prawnych zmniejszyły się na szczeblu UE ze średnio 32 % w 2000 r. do 21,7 % w 2019 r. (20), co stanowi spadek o 32 %; mając na uwadze, że spadek ten może mieć wpływ na zrównoważony charakter państw opiekuńczych UE oraz potencjalne skutki uboczne dla innych krajów; mając na uwadze, że 22 z 38 państw zbadanych w sprawozdaniu OECD z reformy podatkowej z 2018 r. (21) posiada obecnie ustawowe stawki podatku dochodowego osób prawnych równie lub niższe niż 25 %, natomiast w roku 2000 było ich tylko sześć;

L. mając na uwadze, że w przypadku niektórych sprawozdań krajowych Komisja Europejska zgłosiła zastrzeżenia wobec wad w krajowych systemach podatkowych ułatwiających agresywne planowanie podatkowe, i stwierdziła, że podważają one integralność jednolitego rynku europejskiego;

M. mając na uwadze, że stopniowo przechodzi się od produkcji materialnej do wartości niematerialnych i prawnych w łańcuchach wartości przedsiębiorstw wielonarodowych, co znalazło odzwierciedlenie w ciągu ostatnich pięciu lat we względnych wskaźnikach wzrostu przychodów z tantiem i opłat licencyjnych (prawie 5 % rocznie) w porównaniu z obrotem towarowym i bezpośrednimi inwestycjami zagranicznymi (poniżej 1 % rocznie); mając na uwadze, że niektóre przedsiębiorstwa wielonarodowe nie płacą prawie żadnych podatków w niektórych państwach członkowskich, gdyż korzystają ze zgodnych z prawem strategii planowania podatkowego, pomimo ich znaczącej obecności cyfrowej i dużych dochodów w tych państwach członkowskich;

N. mając na uwadze, że przeniesienie kompetencji w dziedzinie opodatkowania ze szczebla krajowego na szczebel UE wymagałoby zmiany w traktacie;

Wypracowanie kompromisowego rozwiązania w sprawie wyzwań podatkowych wynikających z cyfryzacji gospodarki

1. uznaje postępy poczynione dzięki planowi przeciwdziałania BEPS oraz w jego wdrożeniu w UE w ramach dyrektywy w sprawie przeciwdziałania unikaniu opodatkowania, lecz uznaje, że wciąż nie zajęto się niektórymi wyzwaniami, w szczególności wyzwaniami związanymi z globalizacją i cyfryzacją gospodarki;

2. zwraca uwagę na fakt, że dyrektywa w sprawie przeciwdziałania unikaniu opodatkowania wychodzi poza plan przeciwdziałania BEPS, zwłaszcza w związku z nowymi przepisami UE dotyczącymi kontrolowanych spółek zagranicznych, które to przepisy umożliwiają opodatkowanie zysków rejestrowanych w rajach podatkowych w państwie UE, w którym przedsiębiorstwo wielonarodowe ma siedzibę główną; zauważa, że tego rodzaju środki ograniczają agresywne planowanie podatkowe i unikanie opodatkowania; wzywa nową Komisję, aby dokonała oceny wdrażania dyrektywy w sprawie przeciwdziałania unikaniu opodatkowania przez państwa członkowskie, aby przeanalizowała ewentualne nowe sposoby obejścia tej dyrektywy oraz aby przedstawiła nowe wnioski ustawodawcze mające na celu przeciwdziałanie takim metodom w razie potrzeby;

3. przypomina, że wnioski UE dotyczące wspólnej (skonsolidowanej) podstawy opodatkowania osób prawnych C(C)CTB również wykraczają poza rozwiązania alternatywne OECD na szczeblu UE, w szczególności odstępują od zasady odrębnego podmiotu; przypomina stanowisko Parlamentu w sprawie C(C)CTB;

4. uważa, że wnioski UE dotyczące C(C)CTB są korzystne zarówno dla przedsiębiorstw, jak i dla obywateli, gdyż uprościłyby ramy podatkowe i pomogłyby w walce z unikaniem opodatkowania; podkreśla znaczenie konsolidacji w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych, kosztów przestrzegania przepisów i przeszkód podatkowych dla przedsiębiorstw transgranicznych w UE oraz w celu usunięcia konieczności stosowania złożonych uzgodnień dotyczących ustalania cen transferowych; w związku z tym wzywa Radę, aby szybko przyjęła oba wnioski;

5. przypomina, że UE była pionierem wysiłków na rzecz sprostania wyzwaniom podatkowym wynikającym z cyfryzacji, zwłaszcza występując z wnioskami w sprawie C(C)CTB, DST i SDP;

6. ubolewa nad faktem, że państwa członkowskie UE nie były w stanie uzgodnić wspólnego podejścia w odniesieniu do C(C)CTB, DST i SDP; zauważa, że OECD dąży do sprostania wyzwaniom podatkowym związanym z cyfryzacją gospodarki i do osiągnięcia do końca 2020 r. długoterminowego rozwiązania opartego na konsensusie; uważa, że dzięki rozwiązaniu globalnemu najskuteczniej sprostano by tym wyzwaniom;

7. zauważa, że niektóre państwa członkowskie ustanowiły lub rozważają ustanowienie DST lub SDP na szczeblu krajowym jako ewentualne rozwiązanie alternatywne, jeżeli negocjacje OECD i UE zakończą się niepowodzeniem;

8. z zadowoleniem przyjmuje program prac na rzecz konsensusu otwartych ram (IF), który stanowi ważny krok naprzód ku osiągnięciu porozumienia międzynarodowego w ramach OECD/IF w zakresie reformy międzynarodowego systemu podatku od osób prawnych, zgodnie z wnioskiem Parlamentu;

9. z zadowoleniem przyjmuje udział na równych zasadach wszystkich państw uczestniczących w otwartych ramach, które łączą ponad 130 krajów i jurysdykcji, na rzecz współpracy przy wdrażaniu pakietu OECD/G-20 BEPS oraz negocjowania wspólnych rozwiązań w celu sprostania pozostałym wyzwaniom związanym BEPS; przypomina jednak, że kraje rozwijające się były zaangażowane w proces BEPS dopiero na późniejszych etapach negocjacji; z zadowoleniem przyjmuje więc integracyjny charakter toczących się negocjacji; przypomina stanowisko Parlamentu w sprawie utworzenia międzyrządowego organu podatkowego w ramach ONZ;

10. zauważa, że według wstępnych ustaleń Sekretariatu OECD z oceny skutków wynika, iż połączone oddziaływanie Filaru 1 i Filaru 2 doprowadziłoby do znacznego wzrostu globalnych dochodów podatkowych, a także do redystrybucji praw do nakładania podatków na jurysdykcje rynkowe; zauważa w szczególności, że Filar 2 przyniósłby znaczące zwiększenie dochodów z podatku od osób prawnych w skali globalnej; rozumie, że oba filary nie wpłyną negatywnie na krytyczną kwestię środowiska inwestycyjnego ( 22 ) ; wzywa państwa członkowskie do nalegania na OECD, aby organizacja ta rozszerzyła zakres swoich ocen skutków w celu uwzględnienia różnych wersji wniosków i analizy sposobu, w jaki więź podatkowa miałaby wpływ na dochody z podatków od osób prawnych poszczególnych krajów, oraz by publikowała oceny skutków tuż po ich opracowaniu w celu dostarczenia niezbędnych wskazówek dotyczących proponowanych reform;

11. zwraca uwagę na specyfikę jednolitego rynku, który przewiduje swobodny przepływ towarów i usług, i uważa w związku z tym, że każda reforma międzynarodowego podatku od osób prawnych powinna zapewniać sprawne funkcjonowanie jednolitego rynku, zwłaszcza poprzez zapewnienie równych warunków działania dla wszystkich przedsiębiorstw, a w szczególności dla MSP, w tym dzięki zagwarantowaniu, że przedsiębiorstwa płacą sprawiedliwą część podatku tam, gdzie prowadzi się rzeczywistą działalność gospodarczą i tworzy wartość, oraz zapewnienie sprawiedliwego podziału dochodów podatkowych na wszystkie państwa członkowskie; uważa, że dostęp do jednolitego rynku, który jest jedną z największych grup konsumentów na świecie i zwiększa konkurencyjność UE, idzie w parze z odpowiedzialnością podatkową;

12. zwraca uwagę na potrzebę zapewnienia uczciwej i przejrzystej konkurencji podatkowej między państwami członkowskimi, sprzyjającej tym samym wzrostowi i zatrudnieniu;

Filar 1 – W kierunku ujednoliconego podejścia na rzecz bardziej sprawiedliwej alokacji praw do opodatkowania

13. z zadowoleniem przyjmuje propozycję Sekretariatu OECD dotyczącą połączenia wszystkich trzech rozważanych wariantów w ramach Filaru 1, ponieważ mają one te same następujące cele: — realokację praw do opodatkowania na korzyść jurysdykcji użytkownika/rynku, — określenie nowej zasady ustalania więzi podatkowej, która nie byłaby uzależniona od fizycznej obecności w jurysdykcji użytkownika/rynku, — przyjęcie jako punkt wyjścia globalnych zysków przedsiębiorstw wielonarodowych i odejście od zasady odrębnego podmiotu, — dążenie do uproszczenia i stabilizacji systemu podatkowego oraz zwiększenia pewności podatkowej przy wdrażaniu;

Zakres stosowania

14. apeluje, aby nie wyodrębniać gospodarki cyfrowej, ponieważ obecne wyzwania podatkowe stojące przed międzynarodowym systemem podatkowym wynikają nie tylko z cyfryzacji gospodarki, ale są również związane ze wzrostem globalizacji gospodarki;

15. uważa, że zakres reformy, przy jednoczesnym unikaniu dalszego i zbędnego obciążania MŚP, powinien obejmować wszystkie duże firmy mające możliwość angażowania się w praktyki BEPS poprzez wykorzystanie legalnych systemów planowania podatkowego w szeregu państw członkowskich i krajach trzecich; zauważa, że obecny wniosek Sekretariatu OECD ogranicza zakres tej reformy do przedsiębiorstw o wysokim stopniu cyfryzacji lub pozostających w ścisłym kontakcie z konsumentami, a pojęcie to nie zostało jeszcze jasno określone i wpływa jedynie na ograniczoną liczbę przedsiębiorstw wielonarodowych zaangażowanych w agresywne planowanie podatkowe;

16. zaleca, jako podstawę, aby zyski operacyjne pochodziły ze skonsolidowanych sprawozdań finansowych, po przeprowadzeniu analizy wykonalności; przyznaje jednak, że istnieją luki czasowe, jeśli opiera się na skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych i zachęca państwa członkowskie do wyjaśnienia tej kwestii podczas negocjacji na szczeblu otwartych ram;

17. zauważa, że obecny wniosek Sekretariatu OECD przewiduje wyłączenie określonych sektorów, takich jak sektor wydobywczy i sektor towarowy, i wzywa Komisję do objęcia tych wyłączeń analizą wpływu, zwłaszcza w celu zagwarantowania, że międzynarodowa reforma będzie zgodna z inicjatywą UE na rzecz spójności polityki na rzecz rozwoju;

18. wzywa OECD do wyraźnego rozróżnienia w swoim wniosku między sektorami i wielkością przedsiębiorstw;

19. uważa, że ramy podatkowe powinny być w stanie zapewnić równowagę między różnymi sytuacjami, w szczególności w odniesieniu do renty monopolistycznej i innowacyjnych przedsiębiorstw charakteryzujących się dużym wzrostem;

Nowa zasada ustalania więzi podatkowej

20. z zadowoleniem przyjmuje pomysł określenia nowej zasady ustalania więzi podatkowej, który wykracza poza koncepcję fizycznej obecności w danym kraju, aby przyznać danemu krajowi prawa do opodatkowania; uważa, że zasada ustalania więzi podatkowej powinna obejmować wszystkie przedsiębiorstwa działające poprzez interakcje z klientami i użytkownikami w tym kraju, również za pomocą środków cyfrowych;

21. z zadowoleniem przyjmuje pomysł ustanowienia progu przychodów dla poszczególnych krajów, skalibrowanego w taki sposób, by również mniejsze gospodarki uzyskały sprawiedliwy udział w prawach do opodatkowania; w tym kontekście przypomina wniosek UE w sprawie znaczącej obecności cyfrowej (SDP);

22. z zadowoleniem przyjmuje koncepcję, zgodnie z którą ta nowa zasada ustalania więzi podatkowej miałaby charakter odrębnego przepisu, tak aby nie trzeba było zmieniać wszystkich umów podatkowych;

Nowa alokacja praw do opodatkowania

23. z zadowoleniem przyjmuje pomysł opracowania nowego systemu alokacji praw do opodatkowania, który wykracza poza zasadę ceny rynkowej (ALP) i który przydzieli nowe prawa do opodatkowania jurysdykcjom rynkowym;

24. uważa, że wprowadzenie rozróżnienia między zyskami rutynowymi a ponadstandardowymi, które to pojęcia obecnie nie są jasno zdefiniowane i mogłyby prowadzić jedynie do sztucznego rozróżnienia, jak również utrzymanie zasad dotyczących ustalania cen transferowych opartych na zasadzie ceny rynkowej w odniesieniu do alokacji większości zysków, będzie stanowić dla przedsiębiorstw poważne obciążenie w postaci złożoności i niepewności, w szczególności w odniesieniu do wytycznych OECD w sprawie cen transferowych; uważa, że właściwszym byłoby dokonanie bardziej kompletnego przeglądu zasady ceny rynkowej; obawia się, że mogłoby to stworzyć dodatkowe możliwości obchodzenia nowo uzgodnionych przepisów;

25. wzywa Komisję i państwa członkowskie, aby wyjaśniły, w jaki sposób nowa zasada ustalania więzi podatkowej i alokacja praw do opodatkowania może współistnieć z obecnymi zasadami ustalania cen transferowych, zgodnie z sugestią OECD; wolałby zatem rozwiązanie sprzyjające częściowemu podziałowi globalnych zysków, w oparciu o czynniki reprezentujące rzeczywistą i znaczącą działalność gospodarczą oraz tworzenie wartości, w szczególności sprzedaż, pracowników, aktywa i użytkowników; w tym względzie przypomina zatem swoje stanowisko dotyczące wniosków w sprawie wspólnej (skonsolidowanej) podstawy opodatkowania osób prawnych (C(C)CTB) i znaczącej obecności na rynku cyfrowym (SDP), w tym w sprawie inwestycji w badania naukowe i rozwój;

26. z zadowoleniem przyjmuje gotowość do zapewnienia pewności podatkowej i ograniczenia sporów, które mogłyby wyniknąć z wdrożenia nowej zasady ustalania więzi podatkowej i nowej alokacji praw do opodatkowania; wzywa zatem do zbadania wykonalności mechanizmu, takiego jak „punkt kompleksowej obsługi”, który ułatwiłby obliczanie i dokonywanie należnych płatności podatkowych oraz zmniejszyłby obciążenie administracyjne zarówno przedsiębiorstw, jak i organów podatkowych, przy jednoczesnym poszanowaniu krajowych zobowiązań administracji podatkowych; podkreśla jednak, że pewność podatkową najlepiej byłoby osiągnąć poprzez ustanowienie prostych, jasnych i zharmonizowanych przepisów, które przede wszystkim zapobiegałyby powstawaniu sporów; wyraża zaniepokojenie wnioskiem Sekretariatu OECD dotyczącym obowiązkowego arbitrażu w odniesieniu do kwoty C, biorąc pod uwagę istniejący mechanizm rozstrzygania sporów na szczeblu UE ( 23 )

Filar 2 – Ogólny wniosek dotyczący przeciwdziałania erozji bazy podatkowej (GloBE)

27. z zadowoleniem przyjmuje porozumienie w sprawie Filaru 2 programu prac osiągnięte ( 24 ) przez członków otwartych ram w celu rozważenia podejścia, które pozostawiałoby jurysdykcjom swobodę określania własnych systemów podatkowych – miałyby one zatem wybór wprowadzenia podatku dochodowego od osób prawnych i określenia jego stawek, rozważając jednocześnie prawo innych jurysdykcji do stosowania zasad analizowanych poniżej, w przypadku gdy dochód jest opodatkowany według efektywnej stawki podatkowej poniżej stawki minimalnej ( 25 )

28. odnotowuje zobowiązania podjęte w ramach G-7, zgodnie z którymi w ramach Filaru 2 ministrowie uzgodnili, że minimalny poziom skutecznego opodatkowania, taki jak np. amerykański system GILTI, przyczyniłby się do zagwarantowania, że przedsiębiorstwa płacą sprawiedliwą część podatku” ( 26 )

29. z zadowoleniem przyjmuje wniosek GloBE, który ma na celu zagwarantowanie, że minimalny poziom podatku jest płacony tam, gdzie tworzona jest wartość ekonomiczna i gdzie prowadzona jest działalność gospodarcza; uważa, że ostatecznym celem środków w ramach Filaru 2 powinno być rozwiązanie pozostałych kwestii związanych z erozją bazy podatkowej i przenoszeniem zysków przy jednoczesnym zapobieganiu szkodliwej konkurencji podatkowej, zwłaszcza poprzez zmniejszenie presji na przyznawanie nieuzasadnionych zachęt podatkowych bez żadnych pozytywnych skutków gospodarczych, w uzupełnieniu istniejących środków mających na celu rozwiązanie problemu uchylania się od opodatkowania, agresywnego planowania podatkowego i unikania opodatkowania; wzywa Komisję do oceny i monitorowania wpływu tej przyszłej normy minimalnej na potencjalny spadek ogólnej ustawowej stawki podatku dochodowego od osób prawnych w całej UE;

30. zachęca państwa członkowskie do dopilnowania, by wniosek GloBE przewidywał najprostsze ramy, które nie prowadziłyby do opracowania szkodliwych systemów podatkowych; przypomina o apelu Parlamentu o sporządzenie unijnego wykazu szkodliwych środków podatkowych; podkreśla, że zastosowanie wyjątków i wyłączeń podważyłoby wolę polityczną i skuteczność wniosku GloBE; zaleca, by wszystkie szkodliwe praktyki podatkowe zawarte w działaniu 5 BEPS uwzględniono we wniosku GloBE;

31. rozumie, że wniosek GloBE stanowiłby zestaw środków obronnych, takich jak zasada ujmowania dochodu, zasada zmiany metody eliminacji podwójnego opodatkowania, zasada płatności niedostatecznie opodatkowanych i zasada zobowiązań podatkowych; przypomina w związku z tym rezolucję ustawodawczą Parlamentu w sprawie przeciwdziałania unikaniu opodatkowania ( 27 )

32. uważa, że obliczanie podstawy opodatkowania w ramach wniosku GloBE powinno odbywać się zgodnie z uzgodnionymi zasadami międzynarodowymi w celu uniknięcia erozji bazy podatkowej, jak również szkodliwej konkurencji między krajami, co może zagrozić skuteczności wszelkich możliwych decyzji podjętych w sprawie minimalnego poziomu opodatkowania;

33. uważa, że wszelkie dyskusje na szczeblu OECD/G-20 na temat minimalnej stawki podatkowej powinny obejmować refleksje dotyczące definicji podstawy związanej z tą stawką; uważa, że wszelkie minimalne stawki podatkowe powinny być ustalane na sprawiedliwym i wystarczającym poziomie, aby zniechęcić do przenoszenia zysków i zapobiec szkodliwej konkurencji podatkowej;

34. uważa, że w odniesieniu do zasady ujmowania dochodów należy ustanowić minimalny poziom opodatkowania dla każdej jurysdykcji, w której siedzibę mają przedsiębiorstwa wielonarodowe, w celu ograniczenia możliwości dalszego angażowania się w agresywne planowanie podatkowe, a tym samym utrzymania naszej konkurencyjnej gospodarki;

Podsumowanie

35. ubolewa nad brakiem wspólnego podejścia na szczeblu UE w odniesieniu do trwających obecnie negocjacji międzynarodowych; wzywa każde państwo członkowskie i Komisję, aby podały do wiadomości publicznej swoje stanowiska w sprawie propozycji sekretariatu OECD dotyczących pierwszego i drugiego filaru;

36. wzywa Komisję i państwa członkowskie do uzgodnienia wspólnego, ambitnego stanowiska UE w negocjacjach OECD, gwarantującego, że UE będzie przemawiać jednym głosem i dawać przykład w celu zagwarantowania sprawiedliwszej alokacji praw do opodatkowania i minimalnego poziomu opodatkowania, co zapewni sprawiedliwe warunki w międzynarodowym środowisku podatkowym w celu zwalczania uchylania się od opodatkowania, agresywnego planowania podatkowego i unikania opodatkowania;

37. zwraca się do Komisji o udzielenie wsparcia przy opracowywaniu stanowiska UE; zwraca się do Komisji o przedstawienie oceny skutków dla dochodów każdego państwa członkowskiego w odniesieniu do obu filarów, w tym skutków ubocznych, w szczególności w celu ochrony podejścia do spójności polityki UE na rzecz rozwoju; wzywa Komisję, aby informowała Radę i Parlament o swoich ustaleniach;

38. oczekuje, że państwa członkowskie będą wymieniać się wszystkimi istotnymi danymi, które można wykorzystać do przygotowania jak najdokładniejszych ocen skutków i przeprowadzenia odpowiednich analiz zarówno dla OECD, jak i dla Komisji;

39. zdecydowanie zachęca Komisję i państwa członkowskie do osiągnięcia porozumienia na szczeblu międzynarodowym, które byłoby następnie transponowane na szczeblu UE za pomocą odpowiednich przepisów unijnych i krajowych; popiera również zobowiązanie przewodniczącej Komisji do zaproponowania rozwiązania na szczeblu UE, jeżeli do końca 2020 r. nie zostanie osiągnięte porozumienie międzynarodowe, pod warunkiem, że rozwiązanie na szczeblu UE nie będzie ograniczone do przedsiębiorstw cyfrowych; rozumie, że takie rozwiązanie wzmocniłoby jednolity rynek dzięki ustanowieniu minimalnego poziomu opodatkowania, który zapobiegłby przyjęciu środków jednostronnych;

40. przypomina, że bieżąca reforma międzynarodowego systemu opodatkowania osób prawnych składa się z dwóch równie ważnych filarów i że te dwa filary się uzupełniają; w związku z tym wzywa państwa członkowskie do negocjowania tych dwóch filarów jako jednego pakietu niezbędnych reform;

41. wzywa Komisję i Radę do przygotowania podstawy prawnej dla włączenia do prawa UE wyników międzynarodowego porozumienia oraz do jak najszybszego przedstawienia wniosku ustawodawczego;

42. zwraca się do Rady, by – po przyjęciu międzynarodowych przepisów lub niedawno uzgodnionych reform UE – przy wsparciu Komisji oceniła kryteria unijnego wykazu jurysdykcji niechętnych współpracy do celów podatkowych oraz stwierdziła, czy konieczna jest jego aktualizacja;

43. wzywa Komisję do zbadania możliwości uniknięcia podstawy prawnej wymagającej jednomyślności w Radzie; przypomina wkład Komisji w postaci komunikatu „W kierunku skuteczniejszego i bardziej demokratycznego procesu podejmowania decyzji w dziedzinie polityki podatkowej UE”, w którym zaproponowano plan działania dotyczący głosowania większością kwalifikowaną;

44. podkreśla, że skutecznej i kompleksowej reformie międzynarodowej musi towarzyszyć przejrzystość; z zadowoleniem przyjmuje niedawne wysiłki prezydencji Rady zmierzające do wznowienia dyskusji na temat wniosku UE w sprawie publicznej sprawozdawczości w podziale na kraje; ubolewa nad faktem, że do tej pory Rada nie była w stanie dojść do porozumienia w sprawie ogólnego podejścia do tego wniosku; wzywa państwa członkowskie do jak najszybszego uzgodnienia ogólnego podejścia; podkreśla, że publiczna sprawozdawczość w podziale na kraje pomogłaby zwiększyć skuteczność reformy BEPS 2.0;

o

o o

45. zobowiązuje swego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, Sekretariatowi OECD oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.

(1) Dz.U. C 366 z 27.10.2017, s. 51.

(2) Dz.U. C 101 z 16.3.2018, s. 79.

(3) Dz.U. C 369 z 11.10.2018, s. 132.

(4) Teksty przyjęte, P8_TA(2019)0240.

(5) Dz.U. C 399 z 24.11.2017, s. 74.

(6) Wspólne działanie następcze w odniesieniu do rezolucji Parlamentu Europejskiego (ECON) zawierającej zalecenia dla Komisji w sprawie wprowadzenia przejrzystości, koordynacji i konwergencji do polityki opodatkowania osób prawnych w Unii oraz rezolucji Parlamentu Europejskiego (TAXE) w sprawie interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach, przyjętej przez Komisję dnia 16 marca 2016 r., działania następcze w odniesieniu do rezolucji Parlamentu Europejskiego (TAX2) w sprawie interpretacji prawa podatkowego i innych środków o podobnym charakterze lub skutkach, przyjętej przez Komisję dnia 16 listopada 2016 r., oraz działania następcze w odniesieniu do rezolucji nielegislacyjnej Parlamentu Europejskiego (PANA) z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie projektu zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady i Komisji w następstwie dochodzenia w sprawie prania pieniędzy, unikania opodatkowania i uchylania się od opodatkowania, przyjętej przez Komisję w kwietniu 2018 r.

(7) analiza polityczna nr 19/007, Międzynarodowy Fundusz Walutowy, 10.3.2019.

(8) HADZHIEVA, E., „Impact of Digitalisation on International Tax Matters: [»Wpływ cyfryzacji na międzynarodowe kwestie podatkowe: Challenges and Remedies« [wyzwania i środki zaradcze”], Parlament Europejski, Dyrekcja Generalna ds. Polityki Wewnętrznej, Departament Tematyczny A – Polityka Gospodarcza, Naukowa i Jakości Życia, luty 2019 r.

(9) „Study on Structures of Aggressive Tax Planning and Indicators – Final Report” [Badanie struktur agresywnego planowania podatkowego i wskaźników – sprawozdanie końcowe] (Taxation paper No 61, 27 stycznia 2016 r.), „The Impact of Tax Planning on Forward-Looking Effective Tax Rates” [Wpływ planowania podatkowego na przyszłościowe efektywne stawki podatkowe] (Taxation paper No 64, 25 października 2016 r.) oraz badanie „Aggressive tax planning indicators – Final Report” [Wskaźniki agresywnego planowania podatkowego – sprawozdanie końcowe] (Taxation paper nr 71, 7 marca 2018 r.).

(10) Dyrektywa Rady (UE) 2016/1164 z dnia 12 lipca 2016 r. ustanawiająca przepisy mające na celu przeciwdziałanie praktykom unikania opodatkowania, które mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie rynku wewnętrznego, Dz.U. L 193 z 19.7.2016, s. 1.

(11) Dyrektywa Rady (UE) 2017/952 z dnia 29 maja 2017 r. zmieniająca dyrektywę (UE) 2016/1164 w zakresie rozbieżności w kwalifikacji struktur hybrydowych dotyczących państw trzecich, Dz.U. L 144 z 7.6.2017, s. 1.

(12) Wniosek z dnia 25 października 2016 r. dotyczący dyrektywy Rady w sprawie wspólnej podstawy opodatkowania osób prawnych (CCTB), COM(2016)0685 oraz wniosek z dnia 25 października 2016 r. dotyczący dyrektywy Rady w sprawie wspólnej skonsolidowanej podstawy opodatkowania osób prawnych (CCCTB), COM(2016)0683.

(13) Na pakiet składają się: komunikat Komisji z dnia 21 marca 2018 r. pt. „Czas ustanowić nowoczesne, sprawiedliwe i skuteczne normy opodatkowania gospodarki cyfrowej” (COM(2018)0146), wniosek z dnia 21 marca 2018 r. dotyczący dyrektywy Rady ustanawiającej przepisy dotyczące opodatkowania osób prawnych, których obecność na rynku cyfrowym jest znacząca (COM(2018)0147), wniosek z dnia 21 marca 2018 r. dotyczący dyrektywy Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od usług cyfrowych pobieranego od przychodów wynikających ze świadczenia niektórych usług cyfrowych (COM(2018)0148) oraz zalecenie Komisji z dnia 21 marca 2018 r. w sprawie opodatkowania osób prawnych, których obecność na rynku cyfrowym jest znacząca (C(2018)1650).

(14) Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 kwietnia 2016 r. zmieniającej dyrektywę 2013/34/UE w odniesieniu do ujawniania informacji o podatku dochodowym przez niektóre jednostki i oddziały (COM(2016)0198).

(15) Dz.U. C 2 z 6.1.1998, s. 2.

(16) Dotyczące Fiata, Starbucks oraz interpretacji nadmiernych zysków w belgijskim systemie opodatkowania, a także decyzji o wszczęciu postępowań wobec McDonald’s, Apple i Amazon w sprawach dotyczących pomocy państwa.

(17) Dz.U. C 265 z 11.8.2017, s. 59.

(18) Pełne sprawozdanie z przesłuchań wiceprzewodniczącej wykonawczej Komisji Europejskiej Margrethe Vestager, wiceprzewodniczącego wykonawczego Komisji Europejskiej Valdisa Dombrovskisa oraz komisarza Paola Gentiloniego jest dostępne na stronie: https://www.europarl.europa.eu/news/en/hearings2019/commission-hearings-2019

(19) Komunikat G-20: https://www.mof.go.jp/english/international_policy/convention/g20/g20_191018it.htm

(20) Dane dotyczące opodatkowania, Taxation Trends in the European Union, arkusz 3: Najwyższe ustawowe stawki podatku dochodowego od osób prawnych (w tym opłaty dodatkowe), lata 1995 – 2019, Komisja Europejska, 2019 r., dostępne pod adresem https://ec.europa.eu/taxation_customs/sites/taxation/files/taxation_trends_report_2019_statutory_rates.xlsx.

(21) OECD and Selected Partner Economies, Tax Policy Reforms 2018 [OECD i gospodarki wybranych krajów partnerskich, reformy prawa podatkowego 2018]; Warto również wspomnieć, że UE-28 znajduje się grubo poniżej tego poziomu – tu średnia stawka podatku dochodowego od osób prawnych wynosi 21,9 % w 2018 r., co według danych oznacza spadek z poziomu 32 % odnotowanego w 2000 roku. Taxation Trends in the European Union – Data for the EU Member States, Iceland and Norway, 2018 Edition (s. 36) oraz Taxation Trends in the European Union – Data for the EU Member States, Iceland and Norway, 2015 Edition (s. 147).

(22) OECD Secretary-General Tax report to G20 Finance Ministers and Central Banks Governors [Sprawozdanie podatkowe Sekretarza Generalnego OECD dla ministrów finansów i prezesów banków centralnych państw grupy G-20], 2019, OECD. Paryż.

(23) Dyrektywa Rady (UE) 2017/1852 z dnia 10 października 2017 r. w sprawie mechanizmów rozstrzygania sporów dotyczących podwójnego opodatkowania w Unii Europejskiej, Dz.U. L 265 z 14.10.2017, s. 1.

(24) Zatwierdzone na forum otwartych ram OECD/G-20 w zakresie BEPS na 7. posiedzeniu w dniach 28–29 maja 2019 r.

(25) Program prac OECD na rzecz wypracowania kompromisowego rozwiązania w sprawie wyzwań podatkowych wynikających z cyfryzacji gospodarki, OECD, 2019, Paryż, str. 25, ust. 50.

(26) G-7, Podsumowanie dokonane przez przewodniczącego: posiedzenie ministrów finansów i prezesów banków centralnych G-7, które odbyło się w dniach 17–18 lipca 2019 r. https://www.gouvernement.fr/sites/default/files/locale/piece-jointe/2019/07/g7_chairs_summary.pdf .

(27) Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 8 czerwca 2016 r. w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady ustanawiającej przepisy mające na celu przeciwdziałanie praktykom unikania opodatkowania, które mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie rynku wewnętrznego (Dz.U. C 86 z 6.3.2018, s. 176).