PL    PL PL 
PL 1   PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 12.11.2008 
SEK(2008) 2809 
  
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
dołączony do 
 
KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAM ENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, 
EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPO ŁECZNEGO I KOMITETU 
REGIONÓW 
 
„Globalny monitoring środowiska i bezpiecze ństwa (GMES): 
 dbamy o bezpieczniejsz ą planetę” 
   
STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW  
 
{KOM(2008) 748 wersja ostateczna} 
{SEK(2008) 2808}  
PL 2   PL STRESZCZENIE 
Niniejsza ocena skutków zosta ła przygotowana przez s łużby Komisji jako uzupe łnienie 
komunikatu zatytu łowanego: „Globalny monitoring środowiska i bezpiecze ństwa (GMES): 
dbamy o bezpieczniejsz ą planetę”.  
UE, Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) i ich pa ństwa członkowskie w łożyły znaczne 
wysiłki w badania i rozwój w zakresie obserwac ji Ziemi w celu rozwoju infrastruktury i us ług 
przedoperacyjnych. Teraz nadszed ł czas, aby zagwarantowa ć trwałość ich dzia łań, zebrać 
uczestników o ró żnym charakterze instytucjonalnym, zapewni ć odpowiedni ą reprezentacj ę 
państwa członkowskich UE, a tak że włączyć w działania inne kraje zaanga żowane.  
Aby osiągnąć ten cel, nale ży zrealizowa ć w praktyce inicjatyw ę na rzecz globalnego 
monitoringu środowiska i bezpiecze ństwa (GMES) poprzez ustanowienie programu GMES 
pod przewodnictwem UE. Celem GMES jest świadczenie us ług pozwalaj ących na dost ęp do 
dokładnych danych i informacji dotycz ących środowiska i bezpiecze ństwa, dostosowanych do 
potrzeb szerokiego wachlarza u żytkowników.  
Szeroko zakrojone konsultacje ze str onami zainteresowanymi, rozpocz ęte komunikatem „Od 
koncepcji do realizacj i” z 2005 r., wskaza ły, że następujące problemy utrudniaj ą postępy w 
realizacji politycznych i operacyjnych celów GMES: 
• Mimo że GMES jest skierowany na u żytkowników i że powołane zostały grupy ekspertów 
(znane pod nazw ą grup ds. wdra żania usług), to obecnie nie istnieje żadna formalna 
procedura, maj ąca na celu zaanga żowanie u żytkowników w okre ślenie zakresu i 
organizacji us ług.  
• Nie ma tak że procedury maj ącej na celu skonsolidowanie wk ładów różnych stron w 
rozwój GMES, w braku której mo że dojść do w braku której mo że dojść do powielania 
wysiłków w Europie. W tym kontek ście należy pamiętać o tym, że państwa członkowskie i 
organizacje mi ędzyrządowe, w szczególno ści ESA, zainwestowa ły znaczne sumy 
pieniędzy w dzia łania w zakresie monitorowani a Ziemi. Niemniej jednak, w śród 
współistniejących koncepcji na poziomie WE, mi ędzyrządowym i krajowym, z których 
każda posiada odr ębny mechanizm decyzyjny i fina nsowy, nadal brakuje wspólnego 
podejścia.  
• GMES sk łada się obecnie z szeregu projektów finansowanych przez UE, ESA i z 
budżetów państw członkowskich. Projekty te maj ą na celu rozwój us ług i infrastruktury, 
ale nie są w stanie zapewni ć ciągłego i trwa łego przep ływu informacji w środowisku 
operacyjnym.  
Utrzymanie takiej sytuacji wyj ściowej grozi łoby spadkiem zaufania u żytkowników i 
przemysłu do GMES. GMES istnia łby nadal w formie projektów badawczych bez nadrz ędnej 
struktury zarz ądzającej, służącej koordynowaniu wk ładów różnych parterów GMES.  
Główne cele komunikatu z 2008 r. s ą zatem nast ępujące: 
• przedłożenie wniosków dotycz ących całościowej koncepcji programowej, a tak że 
zarządzania GMES jako ca łością i jego komponentami zwi ązanymi z us ługami i 
infrastruktur ą; oraz 
PL 3   PL • zasygnalizowanie, że Komisja sk łonna jest zaproponowa ć podstawowy akt ustanawiaj ący 
program GMES Unii Europejskiej bez przes ądzania o przysz łych decyzjach finansowych. 
Niniejszej dwuetapowej koncepcji, sk ładającej się z komunikatu opublikowanego w 2008 r. i 
wniosku dotycz ącego podstawowego aktu pr awnego, który ma zosta ć opublikowany w 2009 
r., przypisuje si ę z przyczyn strategicznych nadrz ędne znaczenie dla sukcesu GMES, 
ponieważ niezbędne jest wykorzystanie dynamiki stworzonej przez francusk ą prezydencj ę do 
przekazania tre ści politycznych, zawartych ju ż w komunikacie z 2008 r ., w celu stworzenia 
podstaw (politycznych) dla kompleksowego aktu prawnego dotycz ącego tej inicjatywy w 
2009 r. Poza tym komunikat ma by ć decydującym bodźcem dla ministrów ESA, którzy w 
listopadzie 2008 r. b ędą musieli podj ąć decyzję dotyczącą kontynuacji rozwoju infrastruktury 
kosmicznej w ramach GMES. 
Cele szczegó łowe komunikatu s ą następujące: 
(1) zdefiniowanie przejrzystych i trwa łych struktur zarz ądzania, okre ślających wyra źny 
podział ról partnerów  w ramach partnerstwa GMES, zgodnie z zasad ą, że GMES 
powinien w maksymalnym stopniu wykorzystywa ć istniejące możliwości; 
(2) zagwarantowanie akceptacji przez u żytkowników, szczególnie poprzez sta łe 
zaangażowanie u żytkowników, tak aby GMES pozosta ł skierowany na potrzeby 
użytkownika ; 
(3) zapewnienie  zainteresowanych stron  o zaanga żowaniu UE w GMES podczas trudnego 
etapu demonstracji, który poprzedza przej ście do etapu operacyjnego;  
(4) przedstawienie, w jaki sposób struktury zarz ądzania i finansowania mog ą być 
wdrożone w realistycznych ramach czasowych . 
Oprócz opisanej powy żej opcji podstawowej, ocena skutków okre śla następujące opcje 
dotyczące trwałości finansowania (ang. sustainability of financing , S) świadczenia us ług i 
wkładu do rozwoju infrastruktury, a tak że działań przekraczaj ących ramy badawcze: 
• Opcja S0, opcja brak dzia łań: UE nadal ogranicza swój wk ład finansowy w GMES do 
przekazywania środków na badania. 
• Opcja S1: Do 2013 r. jak opcja popr zednia, lecz w ramach przygotowa ń do kolejnych ram 
finansowych zostanie zaproponowa ny program. Pozostaje luka mi ędzy dzia łaniami 
przygotowawczymi (2008-2010) i 2014 r. 
• Opcja S2: Program wspólnotowy zostaje przedstawiony w terminie umo żliwiającym luki 
między 2011 i 2014 r. 
Co się tyczy roli i odpowiedzialno ści różnych uczestników (struktura zarz ądzania, ang. 
governance scheme – G), to istniej ą następujące opcje: 
• Opcja G0, brak dzia łań: Oprócz struktur do zarz ądzania środkami na badania Komisja nie 
zapewnia żadnych innych szczególnych struktur zarz ądzania. 
• Opcja G1: Komisja przejmuje siln ą kontrolę polityczn ą i w zakresie zarz ądzania i jest 
odpowiedzialna za zarz ądzanie GMES; powstanie formalna procedura dotycz ąca 
zestawiania wymaga ń użytkowników i koordynacji wk ładu różnych partnerów GMES, 
PL 4   PL którzy będą nadal dzia łać zgodnie ze swoim zakresem uprawnie ń i swoją strukturą 
zarządzania.  
• Opcja G2: Komisja mo że zaproponowa ć stworzenie nowego podmiotu zewn ętrznego (np. 
agencji wspólnotowej, lub rozszerzy ć zakres uprawnie ń istniejącego podmiotu 
wspólnotowego), aby zarz ądzał on programem w jej imieniu. 
• Opcja G3: Powo łany zostanie jeden organ zarz ądzający wszystkimi elementami programu 
GMES i reprezentuj ący wszystkie zainteresowane strony. 
• Opcja G4: Odpowiedzialno ść za całościowe zarz ądzanie programem zostaje przekazana 
ESA. 
Wyżej opinany scenariusz wyj ściowy odpowiada po łączeniu opcji bez dzia łań: opcji S0 i G0. 
Stanowi on punkt odniesienia w stosunku do skut ków innych scenariuszy. Kombinacja opcji 
dotyczących trwa łego finansowania i zarz ądzania mo że być podsumowana w poni żej 
przedstawiony sposób i prowad zi do dalszej analizy czterech scenariuszy. 
 G0 G1 G2 G3 G4 
S0 sytuacja 
wyjściowa odrzucony odrzucony odrzucony odrzucony 
S1 odrzucony scenariusz 1 scenariusz 2 odrzucony odrzucony 
S2 odrzucony scenariusz 3 scenariusz 4 odrzucony odrzucony 
Wszystkie kombinacje zawieraj ące opcje S0 i G0 zostaj ą odrzucone, poniewa ż odpowiadaj ą 
w dużym stopniu opisanej powy żej sytuacji wyj ściowej. Poza tym odrzucone zosta ły 
kombinacje zawieraj ące opcję G4 z dwóch g łównych przyczyn: Po pierwsze w strukturze 
zarządzania musi by ć respektowana rola Komisji, okre ślona w Traktacie WE i w 
orzecznictwie Europejskiego Trybuna łu Sprawiedliwo ści dotycz ącym równowagi 
instytucjonalnej wewn ątrz WE. W konsekwencji niemo żliwe jest, aby Komisja przekaza ła 
polityczną odpowiedzialno ść za koordynowanie i zarz ądzanie GMES podmiotowi 
zewnętrznemu, jakim jest ESA. Poza tym wdro żenie GMES wychodzi poza zakres 
technicznych mo żliwości i uprawnie ń ESA. W szczególno ści, jakkolwiek Europejskiej 
Agencji Kosmicznej przypisana zosta ła główna rola w koordynowaniu komponentu 
kosmicznego, z powodów politycznych, praktycznych i prawnych nie mo że przejąć 
zarządzania komponentami naziemnym i dotycz ącym usług. 
PL 5   PL Poniższa tabela zawiera kombinacje opcji, które nie zosta ły odrzucone, przeanalizowanych 
pod względem szczególnych celów niniejszego komunikatu. 
Cele 
 Przejrzyste i 
trwałe 
struktury 
zarządzania  Włączenie 
użytkowników  Stabilizacja 
podstawy 
przemysłowej 
(korzystanie z 
usług 
bezpośrednio 
lub poprzez 
pośredników)  Wykonalno ść 
w potrzebnych 
ramach 
czasowych  
scenariusz 1 + + - + 
scenariusz 2 + + - -- 
scenariusz 3 ++ ++ ++ + 
scenariusz 4 + ++ ++ -- 
Terminowe przed łożenie wniosku dotycz ącego programu wspólnotowego w celu zapewnienia 
ciągłości po zako ńczeniu dzia łań przygotowawczych, tak jak przewiduje to scenariusz 3, 
wydaje si ę najbardziej odpowiada ć celom komunikatu i by ć najlepszą odpowiedzi ą na do tej 
pory wyra żone obawy stron zainteresowanych. W po łączeniu z wewn ętrznymi strukturami 
zarządzania Komisji ograniczy łoby to do minimum przeszkody zwi ązane z wdro żeniem.