[pic] | KOMISJA EUROPEJSKA |

Bruksela, dnia 2.7.2010

KOM(2010)354 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE KOMISJI

Z PRAC KOMITETÓW W ROKU 2009

SEK(2010)806

SPRAWOZDANIE KOMISJI

Z PRAC KOMITETÓW W ROKU 2009

Zgodnie z art. 7 ust. 4 decyzji Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. (zwanej dalej „decyzją w sprawie procedury komitetowej”) Komisja przedstawia niniejszym sprawozdanie roczne z prac komitetów w roku 2009. Sprawozdanie zawiera przegląd zmian w systemie procedury komitetowej oraz podsumowanie działalności komitetów, a także dokument towarzyszący przedstawiający szczegółowe dane statystyczne dotyczące prac poszczególnych komitetów[1].

1. Przegląd najnowszych zmian w systemie procedury komitetowej

1.1. Wdrożenie reformy procedury komitetowej (decyzja Rady 2006/512/WE zmieniająca decyzję Rady 1999/468/WE)

1.1.1. Dostosowanie

Proces służący dostosowaniu istniejących aktów podstawowych do nowej procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą, wprowadzony decyzją Rady 2006/512/WE, był kontynuowany w 2009 r. [2] poprzez przyjęcie przez Parlament Europejski i Radę dwóch rozporządzeń zbiorczych. Część 2 rozporządzeń zbiorczych została przyjęta dnia 11 marca 2009 r., a część 4 rozporządzeń zbiorczych – dnia 18 czerwca 2009 r. Rozporządzenia te gromadzą i zmieniają odpowiednio 47 i 46 podstawowych aktów prawnych. Ponadto w rezolucji z dnia 23 września 2008 r. Parlament Europejski zwrócił się do Komisji o przedstawienie wniosków dotyczących dostosowania 14 kolejnych podstawowych aktów prawnych. Komisja uważnie przeanalizowała wspomniane wyżej akty prawne, lecz uznała, że przedstawienie wniosków w odniesieniu do każdego z nich nie jest konieczne, między innymi dlatego, że niektóre zostały już wcześniej dostosowane innymi aktami prawnymi lub dlatego, że – zdaniem Komisji – przewidziane w nich uprawnienia wykonawcze nie wchodzą w zakres procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą. W związku z powyższą oceną w dniu 30 marca 2009 r. Komisja przyjęła wniosek dotyczący piątego, ostatniego rozporządzenia zbiorczego obejmującego dwa podstawowe akty prawne[3]. Wniosek ten stał się jednak nieaktualny po wejściu w życie traktatu lizbońskiego.

1.1.2. Procedura komitetowa a przejrzystość: rejestr i repozytorium dokumentów procedury komitetowej

Od czasu uruchomienia nowego rejestru dokumentów komitologii dnia 1 kwietnia 2008 r. [4] wprowadzono dalsze usprawnienia. Pozwolą one na skuteczniejsze wewnętrzne funkcjonowanie systemu i wzmocnią przejrzystość w publicznym rejestrze. Jedną z najbardziej znaczących zmian dokonanych w 2009 r. w odniesieniu do przejrzystości jest dalsze doprecyzowanie w zakresie etapów proceduralnych, jakie musi przebyć projekt środka wykonawczego. Obecnie możliwe jest ustalenie, który projekt środka wykonawczego został wycofany przez Komisję przed przedłożeniem pod formalne głosowanie przez komitet procedury komitetowej.

1.2. Procedura komitetowa a traktat lizboński

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) zawiera dwa postanowienia, które wprowadzają zasadnicze zmiany w procedurze komitetowej. Dotyczą one z jednej strony „środków quasi legislacyjnych”, określanych jako „akty delegowane” (art. 290), a z drugiej strony bezpośrednich środków wykonawczych, określanych jako „akty wykonawcze” (art. 291).

1.2.1. Akty delegowane

W grudniu 2009 r. Komisja przyjęła komunikat do Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczący wprowadzenia w życie art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej[5]. Celem wspomnianego komunikatu jest przedstawienie poglądów Komisji na zakres aktów delegowanych, ramowych zasad delegowania uprawnień, metod pracy, które Komisja zamierza wykorzystywać podczas przygotowań do przyjęcia aktów delegowanych, a ponadto warunki, na jakich prawodawca mógłby sprawować kontrolę nad wykonywaniem uprawnień powierzonych Komisji.

1.2.2. Akty wykonawcze

Artykuł 291 TFUE wyraźnie określa, że jeśli konieczne są jednolite warunki wykonywania prawnie wiążących aktów, akty te powierzają uprawnienia wykonawcze Komisji lub, w należycie uzasadnionych przypadkach, Radzie. Parlament Europejski i Rada, stanowiąc w drodze rozporządzeń zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, ustanawiają z wyprzedzeniem przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie sposobu, w jaki Komisja realizuje swoje uprawnienia wykonawcze.

Na początku 2010 r. Komisja przedstawiła wniosek dotyczący „rozporządzenia w sprawie procedury komitetowej”, które określać będzie przepisy i ogólne zasady dotyczące mechanizmów kontrolowania przez państwa członkowskie sposobu wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji[6]. Rozporządzenie to zastąpi „decyzję w sprawie procedury komitetowej” przyjętą przez Radę w 1999 r. i zmienioną w 2006 r.

2. Przegląd działalności

2.1 Liczba komitetów i posiedzeń

Należy odróżnić komitety ustanowione w ramach procedury komitetowej od innych jednostek, w szczególności tworzonych przez Komisję grup ekspertów. Te ostatnie stanowią dla Komisji źródło wiedzy specjalistycznej podczas przygotowywania i realizacji polityki, natomiast komitety procedury komitetowej wspomagają Komisję w zakresie uprawnień wykonawczych, które zostały jej przyznane w podstawowych aktach prawnych. Niniejsze sprawozdanie koncentruje się wyłącznie na komitetach ustanowionych w ramach procedury komitetowej. Liczba komitetów procedury komitetowej została obliczona w dniu 31 grudnia 2009 r. w podziale na obszary działalności (zob. tabela I ). W celach porównawczych podano również dane liczbowe z roku poprzedniego (z dnia 31 grudnia 2008 r.) zostały podane.

TABELA I – Całkowita liczba komitetów

Obszar polityki | 2008 | 2009 |

Rolnictwo i rozwój obszarów wiejskich (AGRI) | 28 | 15 |

Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) | 1 | 1 |

Budżet (BUDG) | 2 | 2 |

Edukacja i kultura (EAC) | 7 | 6 |

Zatrudnienie, sprawy społeczne i równość szans (EMPL) | 5 | 5 |

Rozszerzenie (ELARG) | 3 | 3 |

Przedsiębiorstwa i przemysł (ENTR) | 34 | 39 |

Środowisko (ENV) | 35 | 36 |

EuropeAid (AIDCO) | 8 | 7 |

Stosunki zewnętrzne (RELEX) | 3 | 4 |

Rybołówstwo i gospodarka morska (MARE) | 4 | 4 |

Zdrowie i konsumenci (SANCO) | 17 | 16 |

Pomoc humanitarna (ECHO) | 1 | 1 |

Technologie informacyjne (DIGIT) | 1 | 2 |

Społeczeństwo informacyjne i media (INFSO) | 9 | 8 |

Rynek wewnętrzny (MARKT) | 13 | 14 |

Sprawiedliwość, wolność i bezpieczeństwo (JLS) | 24 | 24 |

Polityka regionalna (REGIO) | 1 | 1 |

Badania naukowe (RTD) | 6 | 7 |

Statystyka (ESTAT) | 9 | 10 |

Podatki i unia celna (TAXUD) | 10 | 12 |

Handel (TRADE) | 12 | 10 |

Transport i energia (TREN) | 36 | 39 |

RAZEM: | 269 | 266 |

Komitety procedury komitetowej można podzielić ze względu na rodzaj procedury, w ramach której działają (procedura doradcza, procedura zarządzania, procedura regulacyjna, procedura regulacyjna połączona z kontrolą i procedura w sprawie środków ochronnych – zob. tabela II). Zważywszy, że niektóre komitety stosują kilka procedur (od procedury doradczej po procedurę regulacyjną i dodatkowo procedurę w sprawie środków ochronnych), zostały one wyodrębnione z grupy komitetów działających w ramach jednej procedury.

TABELA II – LICZBA KOMITETÓW W PODZIALE NA PROCEDURY (2009)

Rodzaj procedury | RAZEM |

Doradcza | Zarządzania | Regulacyjna | Regulacyjna połączona z kontrolą | Komitety działające w ramach kilku procedur |

AGRI | 5 | 5 | 5 | 15 |

AIDCO | 5 | 2 | 7 |

BUDG | 1 | 1 | 2 |

DIGIT | 2 | 2 |

EAC | 1 | 1 | 4 | 6 |

ECHO | 1 | 1 |

ELARG | 3 | 3 |

EMPL | 2 | 1 | 2 | 5 |

ENTR | 6 | 3 | 10 | 2 | 18 | 39 |

ENV | 1 | 5 | 3 | 27 | 36 |

ESTAT | 2 | 1 | 7 | 10 |

INFSO | 2 | 6 | 8 |

JLS | 4 | 1 | 1 | 3 | 15 | 24 |

MARE | 1 | 3 | 4 |

MARKT | 1 | 3 | 2 | 8 | 14 |

OLAF | 1 | 1 |

REGIO | 1 | 1 |

RELEX | 2 | 1 | 1 | 4 |

RTD | 3 | 4 | 7 |

SANCO | 1 | 7 | 8 | 16 |

TAXUD | 2 | 3 | 6 | 1 | 12 |

TRADE | 2 | 2 | 3 | 3 | 10 |

TREN | 3 | 1 | 6 | 1 | 28 | 39 |

RAZEM: | 22 | 38 | 51 | 11 | 143 | 266 |

Powyższe dane wskazują, że około 19 % komitetów (51 z 266) pracuje wyłącznie w ramach procedury regulacyjnej, zaś kolejna, mniejsza ich grupa – wyłącznie w ramach procedury zarządzania (37). Najwięcej komitetów (55 %) działa jednak w ramach kilku procedur (143 na 266). Podział według obszarów polityki pokazuje, że wykorzystanie różnych rodzajów procedur jest różne w poszczególnych obszarach. Jednak np. w dziedzinie przedsiębiorstw i przemysłu duża liczba komitetów działa w ramach procedury regulacyjnej.

Liczba komitetów nie jest jedynym wskaźnikiem aktywności w zakresie procedury komitetowej. Liczba posiedzeń odbytych w roku 2009 odzwierciedla w sposób ogólny intensywność prac w poszczególnych obszarach i komitetach ( Tabela III ).

TABELA III – LICZBA POSIEDZEń

2008 | 2009 | 2008 | 2009 |

AGRI | 226 | 165 | JLS | 37 | 40 |

AIDCO | 38 | 40 | MARE | 15 | 15 |

BUDG | 5 | 5 | MARKT | 42 | 32 |

DIGIT | 3 | 3 | OLAF | 3 | 3 |

EAC | 14 | 13 | REGIO | 9 | 10 |

ECHO | 6 | 4 | RELEX | 4 | 3 |

ELARG | 6 | 5 | RTD | 62 | 62 |

EMPL | 4 | 5 | SANCO | 123 | 124 |

ENTR | 57 | 48 | TAXUD | 114 | 107 |

ENV | 57 | 67 | TRADE | 24 | 17 |

ESTAT | 16 | 19 | TREN | 60 | 83 |

INFSO | 28 | 24 | RAZEM: | 953 | 894 |

Podobnie jak w 2008 r., nadal najwięcej posiedzeń (165) miało miejsce w obszarze rolnictwa (AGRI), pomimo znacznego spadku liczby komitetów w porównaniu z 2008 r. (o prawie 50 %). Te dane liczbowe świadczą o tym, jak intensywne jest zarządzanie różnymi rynkami rolnymi. Drugie miejsce po rolnictwie (AGRI) zajmuje obszar zdrowia i ochrony konsumentów (SANCO) - 124 posiedzenia, zaś kolejne – podatki i unia celna (TAXUD) - 107 posiedzenia.

2.2 Liczba opinii i środków wykonawczych

Niniejsze sprawozdanie, podobnie jak poprzednie, przedstawia całościowe dane dotyczące formalnych opinii wydanych przez komitety oraz podejmowanych w następstwie środków wykonawczych (tj. aktów prawnych oraz decyzji administracyjnych i finansowych) przyjętych przez Komisję[7]. Te dane opisują konkretnie „wydajność” komitetów ( Tabela IV ). Całkowita liczba opinii wydanych przez komitety w 2009 r. to 2 091 (w porównaniu do 2 185 w roku 2008); liczba przyjętych przez Komisję środków wykonawczych to 1 808 (w porównaniu do 2 022 w roku 2008).

TABELA IV – Liczba opinii i przyjętych środków wykonawczych (2009)

Opinie | Środki nieobjęte procedurą współdecyzji | Środki w ramach współdecyzji | Opinie | Środki nieobjęte procedurą współdecyzji | Środki w ramach współdecyzji |

AGRI | 460 | 459 | 1 | JLS | 57 | 8 | 46 |

AIDCO | 224 | 103 | 118 | MARE | 37 | 39 | 0 |

BUDG | 5 | 0 | 0 | MARKT | 28 | 2 | 25 |

DIGIT | 1 | 0 | 1 | OLAF | 0 | 0 | 0 |

EAC | 40 | 0 | 39 | REGIO | 5 | 2 | 0 |

ECHO | 51 | 0 | 46 | RELEX | 1 | 1 | 0 |

ELARG | 58 | 56 | 0 | RTD | 202 | 190 | 1 |

EMPL | 14 | 0 | 14 | SANCO | 278 | 96 | 153 |

ENTR | 207 | 0 | 108 | TAXUD | 147 | 49 | 2 |

ENV | 88 | 3 | 77 | TRADE | 6 | 4 | 0 |

ESTAT | 30 | 0 | 24 | TREN | 86 | 2 | 74 |

INFSO | 66 | 15 | 50 | RAZEM: | 2 091 | 1 029 | 779 |

Duża liczba środków wykonawczych przyjętych w niektórych obszarach polityki – rolnictwo (460), zdrowie i konsumenci (249), EuropeAid (221), badania naukowe (191) oraz przedsiębiorstwa (108) – także odzwierciedla intensywność prac powierzonych Komisji w tych dziedzinach[8]. W porównaniu z rokiem poprzednim ich liczba uległa zwiększeniu, szczególnie w obszarze rolnictwa (460 środków wykonawczych w 2009 r. w porównaniu do 439 w roku 2008) oraz EuropeAid (221 w 2009 r. w porównaniu do 110 w roku 2008). Odnotowano znaczne zmniejszenie środków wykonawczych przyjętych w odniesieniu do EAC (39 w roku 2009 w porównaniu do 69 w roku 2008).

2.3 Stosowanie procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą

Przedstawione w tabeli IV dane dotyczące liczby przyjętych środków wykonawczych obejmują także liczbę środków przyjętych w ramach procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą. W 2009 r. było ich 131, przy czym procedura ta była najczęściej stosowana w obszarze środowiska (33 środki wykonawcze), a następnie w obszarze przedsiębiorstw i przemysłu (29) (zob. Tabela V ).

W 2009 r. Parlament Europejski tylko w jednym przypadku wykorzystał prawo weta wobec projektów środków. Oznacza to, że łącznie dwóch prawodawców wykorzystało swoje prawo weta zaledwie w 0,8 % przypadków:

- W maju 2009 r. Parlament Europejski wyraził sprzeciw wobec projektu środka odnoszącego się do dyrektywy w sprawie etykiet efektywności energetycznej i dotyczącego etykietowania telewizorów. Projekt środka w konsekwencji nie został przyjęty. Zmieniony środek zostanie przyjęty w 2010 r. w formie aktu delegowanego, w następstwie przyjęcia przez Parlament i Radę wniosku dotyczącego dyrektywy w sprawie wskazania poprzez etykietowanie oraz standardowe informacje o produkcie zużycia energii oraz innych zasobów przez produkty związane z energią[9].

Dla porównania, w 2008 r. Rada i Parlament skorzystały z prawa weta w 10 % przypadków (7 środków wykonawczych).

TABELA V – Liczba środków wykonawczych przyjętych zgodnie z procedurą regulacyjną połączoną z kontrolą (2009)

Środki przyjęte zgodnie z procedurą regulacyjną połączoną z kontrolą | PE wyraził sprzeciw wobec przyjęcia projektu środków w ramach procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą | Rada wyraziła sprzeciw wobec przyjęcia projektu środków w ramach procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą | PE/Rada wyraziły sprzeciw wobec przyjęcia projektu środków w ramach procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą | Łączna liczba przypadków sprzeciwu |

AGRI | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

AIDCO | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

BUDG | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

DIGIT | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

ECHO | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

ELARG | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

EMPL | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 |

ENTR | 16 | 0 | 0 | 0 | 0 |

ENV | 33 | 0 | 0 | 0 | 0 |

ESTAT | 7 | 0 | 0 | 0 | 0 |

INFSO | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 |

JLS | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

MARE | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

MARKT | 20 | 0 | 0 | 0 | 0 |

OLAF | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

REGIO | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

RELEX | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

RTD | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

SANCO | 24 | 0 | 0 | 0 | 0 |

TAXUD | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

TRADE | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |

TREN | 29 | 1 | 0 | 0 | 1 |

Łącznie: | 131 | 1 | 0 | 0 | 1 |

3. SZCZEGÓłOWE INFORMACJE DOTYCZąCE DZIAłALNOśCI KOMITETÓW

Dokument roboczy służb Komisji do niniejszego sprawozdania zawiera szczegółowe informacje na temat prac poszczególnych komitetów w 2009 r. w podziale na odpowiednie jednostki organizacyjne Komisji. Zawiera on także informacje na temat zmian w liczbie komitetów, a także sytuacji szczególnych, które miały miejsce w przypadku niektórych projektów, takich jak negatywne opinie, przypadki odesłania do Rady czy też sprzeciw Rady lub Parlamentu w ramach procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą.

[1] Dokument towarzyszący został przedstawiony jako oddzielny dokument roboczy służb Komisji.

[2] Aby uzyskać więcej informacji na temat kontekstu procesu dostosowania, a także działań podjętych w tym zakresie w 2008 r., zob. sprawozdanie Komisji z prac komitetów w roku 2008 (COM(2009) 335 wersja ostateczna).

[3] COM(2009) 142.

[4] http://ec.europa.eu/transparency/regcomitology/index.cfm?CLX=pl.

[5] COM(2009) 673 wersja ostateczna z 9.12.2009.

[6] COM(2010) 83 wersja ostateczna z 9.3.2010.

[7] Należy zauważyć, że możliwe są rozbieżności między liczbą opinii a liczbą środków wykonawczych w danym roku. Przyczyny takiej rozbieżności wyjaśniono we wprowadzeniu do dokumentu roboczego służb Komisji.

[8] Należy zwrócić uwagę, że liczba przyjętych aktów prawnych jako taka nie odzwierciedla politycznego, gospodarczego i finansowego znaczenia podjętych decyzji.

[9] COM (2008) 778 z 13.11.2008.