PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 20.7.2005 
COM(2005) 334 ko ńcowy 
2003/0329 (CNS)   
Zmieniony wniosek dotycz ący 
DYREKTYWY RADY 
zmieniającej dyrektyw ę 77/388/EWG w odniesieniu do miejsca świadczenia us ług 
(przedstawiona przez Komisj ę na mocy art. 250 ust. 2 Traktatu WE) 
 
PL 2   PL UZASADNIENIE  
1) KONTEKST WNIOSKU  
 • Podstawa i cele wniosku  
Gdy Komisja Europejska po raz pierwszy przyj ęła swoją nową strategię dotyczącą 
podatku od warto ści dodanej, unowocze śnienie zasad dotycz ących miejsca świadczenia 
usług zostało uznane za jedn ą z przyszłych kwestii priorytetowych. 
Doprowadzi ło to do ogólnego i gruntownego przegl ądu zasad dotycz ących miejsca 
świadczenia wszelkich us ług. Zgodnie z okre ślonymi przez Komisj ę wytycznymi w 
sprawie przysz łych prac przegl ąd ten opiera ł się na zasadzie mówi ącej, że podatek od 
wartości dodanej powinien by ć nakładany w miejscu konsumpcji. 
Jednym z g łównych zamierze ń tego przegl ądu było dalsze uproszczenie zasad 
dotyczących podatku od warto ści dodanej stosowanych w odniesieniu do podmiotów 
gospodarczych zgodnie z celami okre ślonymi w strategii lizbo ńskiej. 
 • Kontekst ogólny  
Dla zapewnienia, że zasady odnosz ące się do miejsca świadczenia us ług, a w zwi ązku 
z tym miejsca opodatkowania, s ą zgodne z za łożeniem, że podatek powinien nale żeć 
się państwu, gdzie ma miejsce konsumpcja, Komisja wyst ąpiła z wnioskiem o zmian ę 
zasad dotycz ących miejsca świadczenia us ług na rzecz podatników podatku od 
wartości dodanej, by ogólnie us ługi takie by ły opodatkowane w Pa ństwie 
Członkowskim, w którym klient ma swoj ą siedzibę lub miejsce zamieszkania, 
rozszerzaj ąc jednocze śnie zakres mechanizmu samonaliczania podatku. Gdy zmiany te 
zostaną wprowadzone, powinny one zapewni ć, że podatek b ędzie naliczany w miejscu 
konsumpcji. 
Jako że bardzo podobne zasady maj ą zastosowanie do us ług świadczonych na rzecz 
podmiotów nieb ędących podatnikami podatku od warto ści dodanej, nielogiczne by łoby 
pozostawienie tych zasad bez zmian. Na mocy obecnie obowi ązujących zasad, przy 
braku przepisów szczegó łowych, us ługi takie podlegaj ą opodatkowaniu w miejscu, 
gdzie dostawca us ług ma swoj ą siedzibę. Jednakże w przypadku, gdy us ługi takie 
mogą być świadczone na odleg łość, a klient ponosi ca ły ciężar podatku od warto ści 
dodanej, istnieje wyra źne zagrożenie zakłócenia konkurencji. Dodatkowo, ró żnice w 
stawkach podatku od warto ści dodanej maj ą większe znaczenie w przypadku 
świadczenia us ług na rzecz klientów nieb ędących podatnikami podatku od warto ści 
dodanej, gdy ż mogą mieć wpływ na decyzje przedsi ębiorstw w kwestii przeniesienia 
ich działalności. 
W celu unikni ęcia dalszego utrudniania wymiany handlowej proponowane zmiany 
zasad dotycz ących wyznaczenia miejsca świadczenia us ług na rzecz podmiotów 
niebędących podatnikami powinny w du żej mierze by ć zgodne z proponowanymi 
zasadami opodatkowania podobnych us ług na rzecz podatników. Ponadto jakiekolwiek 
zmiany nie powinny prowadzi ć do wzrostu kosztów admi nistracyjnych podmiotów 
gospodarczych. 
W celu uproszczenia obowi ązków podmiotów gospodarczych dostarczaj ących towary i 
 
PL 3   PL świadczących usługi w wymianie transgranicznej, Komisja wyst ąpiła już z wnioskiem 
dotyczącym „jednostopniowego” mechanizmu umo żliwiającego podmiotom 
gospodarczym wywi ązanie się z ich obowi ązków VAT-owskich w Pa ństwach 
Członkowskich, w których maj ą siedzibę, w odniesieniu do dzia łalności obejmuj ącej 
całą UE. Mechanizm ten umo żliwiłby podmiotom gospodarczym u żywanie jednego 
numeru VAT dla dostaw świadczonych na terytorium Unii, a tak że sporządzanie 
deklaracji VAT-owskich za po średnictwem jednego portalu elektronicznego, sk ąd 
byłyby one nast ępnie przekazywane automatycznie ró żnym Państwom Cz łonkowskim, 
w których podmioty go spodarcze dostarcza ły towary lub świadczyły usługi. Ten 
jednostopniowy mechanizm upro ści wywiązywanie si ę dostawców z ich zobowi ązań 
dotyczących podatku od warto ści dodanej w momencie, gdy podlegaj ą oni 
obowiązkowi zap łaty przedmiotowego podatku w Pa ństwie Członkowskim, w którym 
nie mają swojej siedziby lub nie s ą w inny sposób zarejestrow ani dla celów podatku od 
wartości dodanej. 
Dzięki temu mechanizmowi Pa ństwo Cz łonkowskie, które zidentyfikowa ło 
podatników podatku od warto ści dodanej otrzyma pe łny obraz wszelkiej dzia łalności 
danego podatnika na ca łym terytorium UE. Powinno to umo żliwić utrzymanie ogólnej 
jakości kontroli oraz zagwarantowa ć w każdym przypadku zap łacenie podatku od 
wartości dodanej w UE. Na poziomie bardziej szczegó łowym konieczne b ędą 
pogłębione kontrole w celu sprawd zenia, czy podatek od warto ści dodanej zosta ł 
odpowiednio uregulowany we w łaściwym Pa ństwie Członkowskim, a tam, gdzie to 
konieczne, dla zapewnienia korekt. 
Usługi podatkowe świadczone w miejscu konsumpc ji na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami gwarantuj ą, że wpływ stawek podatku od warto ści dodanej na miejsce 
dostawy zawsze b ędzie obojętny. Bez wzgl ędu na to, gdzie podatnik przeprowadzaj ący 
transakcję ma swoj ą siedzibę, czy na terytorium UE, czy poza nim, us ługa będzie 
opodatkowana zgodnie ze stawk ą mającą zastosowanie w Pa ństwie Członkowskim 
konsumpcji. Jako że dotychczas nie uda ło się doprowadzi ć do dalszej harmonizacji 
stawek podatku od warto ści dodanej, Pa ństwa Członkowskie mog ą, w ramach 
obowiązującego systemu podatku od warto ści dodanej, ustanowi ć swoje stawki 
podatku od warto ści dodanej bez wi ększego zagro żenia zakłócenia konkurencji w 
ramach tych transakcji. 
 • Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek  
Dostawy mi ędzy podatnikami zosta ły objęte wcze śniejszym wnioskiem 
przedstawionym przez Komisj ę (COM(2003) 822). Pomimo że proponowane zmiany 
mają zastosowanie do dostaw jedynie na rzecz  podatników, niemniej jednak niniejszy 
wniosek zawiera nowy zestaw zasad, które maj ą zastąpić istniejące zasady dotycz ące 
miejsca świadczenia us ług. By doprowadzi ć do drugiej i ostatniej cz ęści reformy zasad 
dotyczących miejsca świadczenia us ług, obejmuj ących usługi świadczone przez 
podatników na rzecz klientów nieb ędących podatnikami, niniejszy wniosek, który musi 
jeszcze zosta ć przyjęty przez Rad ę, będzie wymaga ł zmiany. 
 • Spójność z innymi politykami i celami Unii  
Nie dotyczy. 
 
PL 4   PL 2) KONSULTACJE Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA WP ŁYWU  
 • Konsultacje z zainteresowanymi stronami  
 Metody konsultacji, g łówne sektory obj ęte konsultacjami i ogólny profil respondentów  
W ciągu ostatnich miesi ęcy przeprowadzono konsultacje z Pa ństwami Cz łonkowskimi 
w ramach grupy roboczej Komisji, w cel u dalszego przedyskutowania problemów 
związanych z miejscem świadczenia us ług i najlepszego sposobu ich rozwi ązania. 
Dodatkowo w lutym i marcu bie żącego roku przeprowadzono konsultacje publiczne w 
tej kwestii. Otrzymano ponad 70 pisemnych odpowiedzi od zrzesze ń przemysłowych i 
podmiotów gospodarczych z ró żnych sektorów i krajów. Odpowiedzi pochodzi ły 
głównie od sektora telekomunikacji i handl u internetowego, transportu, od firm 
konsultingowych i prawniczych, restau racji i przedstawic ieli biur podró ży, 
przedsiębiorstw leasingu samochodów, przemys łu i kilku instytucji finansowych. 
 Streszczenie odpowiedzi oraz sposób, w jaki by ły one uwzgl ędnione  
Większość odpowiedzi dotyczy ła tej części wniosku, która wprowadza zmiany zasad 
dotyczących miejsca świadczenia us ług świadczonych na odleg łość, przez co us ługi 
takie byłyby opodatkowane w Pa ństwie Członkowskim klienta. W opinii respondentów 
wiązałoby się to z dodatkowymi obci ążeniami administracyjnymi dla 
zainteresowanych sektorów i prowadzi łoby do szeregu praktycznych problemów, które 
wymagałyby rozwi ązania. Chocia ż uwagi te s ą słuszne, Komisja podtrzymuje opini ę, 
że nowe zasady s ą konieczne dla zapewnienia opoda tkowania w miejscu konsumpcji i 
wyeliminowania zak łóceń konkurencji spowodowanych przenoszeniem si ę 
przedsiębiorstw do Pa ństw Członkowskich stosuj ących niskie stawki podatku od 
wartości dodanej.  
Wiele otrzymanych uwag dotyczy ło kwestii zmiany miejsca świadczenia us ług w 
odniesieniu do transportu osób. Pomimo że pewne podmioty gospodarcze popar ły ten 
pomysł, wiele mocno si ę mu sprzeciwi ło. Były to głównie linie lotnicze obawiaj ące się, 
że nowe zasady mog łyby zach ęcić Państwa Członkowskie do zniesienia obecnie 
obowiązujących zwolnie ń podatkowych. Z wi ększości odpowiedzi mo żna było 
wywnioskowa ć, że miejsce opodatkowania nie stanowi wi ększego problemu. 
Rzeczywisty problem stanowi ą natomiast zwolnienia stosowane przez Pa ństwa 
Członkowskie i nierówne traktowanie transportu lotniczego i drogowego z punktu 
widzenia podatku od warto ści dodanej. Silny nacisk po łożono na problemy praktyczne, 
do powstania których mog łoby się przyczyni ć opodatkowanie tych us ług. W tych 
okoliczno ściach zdecydowano si ę nie zmienia ć wspomnianej zasady. 
Biura podró ży i agencje turystyczne wyrazi ły równie ż poważne obawy w kwestii 
zmiany zasad dotycz ących miejsca świadczenia us ług świadczonych przez 
pośredników, poniewa ż proponowany powrót do zasady ogólnej móg łby zachęcić 
podmioty gospodarcze do przeniesienia dzia łalności do innego Pa ństwa 
Członkowskiego lub nawet poza UE. Argumentowali oni, że, pomimo i ż czasem 
obecnie obowi ązujące zasady s ą trudne w stosowaniu, w lepszym stopniu zapewniaj ą 
one opodatkowanie w miejscu konsumpcji. Niniejszy wniosek uwzgl ędnia 
wspomniane uwagi i utrzymuje obecnie obowi ązujące zasady w odniesieniu do 
przedmiotowego rodzaju us ług. 
 
PL 5   PL Przedsiębiorstwa wynajmu samochodów lub leasingowe opowiedzia ły się 
zdecydowanie za stosowaniem podobnych zasad w odniesieniu do świadczonych przez 
nie usług, zarówno w sytuacji, gdy klient jest podatnikiem lub nie. Zgodzi ły się one 
również na różne traktowanie d ługoterminowego leasingu i krótkoterminowego 
wynajmu. Przedstawione zosta ły różne kryteria opodatkowania wspomnianych us ług 
tj. miejsce ich rzeczywistego u żytkowania lub wykorzystania , miejsce zarejestrowania 
pojazdu itp. Niniejszy wniosek dotycz ący dyrektywy uwzgl ędnia wspomniane 
komentarze stanowi ąc, iż miejsce świadczenia us ług krótkoterminowego wynajmu 
powinno by ć takie samo w przypadku us ług B2B, jak i B2C, podczas gdy wszelki 
długoterminowy leasing środków transportu, na rzecz podatników i podmiotów 
niebędących podatnikami, powinien podlega ć opodatkowaniu w miejscu, gdzie klient 
ma siedzib ę lub miejsce zamieszkania. Stanowi to odpowied ź na obawy tego sektora, 
że w innym przypadku przedsi ębiorstwa mog łyby przenosi ć swoją działalność do 
Państw Członkowskich stosuj ących niskie stawki podatku od warto ści dodanej. 
Sektor restauracyj ny i cateringowy popar ł głównie propozycje Komisji, by us ługi 
restauracyjne opodatkowa ć tam, gdzie s ą one rzeczywi ście świadczone lub, gdy s ą one 
świadczone w środkach transportu, w miej scu gdzie rozpoczyna si ę transport. Miejsce 
świadczenia wspomnianych us ług zostanie zatem odpowiednio zmienione. 
 W dniach od 3 lutego do 4 kwietnia 2005 r.  przeprowadzono otwarte konsultacje za 
pośrednictwem Internetu. Komisja otrzyma ła 71 odpowiedzi. Wyniki tych konsultacji 
są dost ępne na stronie internetowej 
http://europa.eu.int/comm/taxation_custom s/common/consultati ons/tax/index_en.htm. 
 • Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy specjalistycznej  
 Nie zaistnia ła potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewn ętrznych. 
 • Ocena wp ływu 
W dziedzinie podatków po średnich konieczne jest okre ślenie wspólnych zasad 
dotyczących miejsca świadczenia us ług w celu unikni ęcia podwójnego opodatkowania 
przedmiotowych podmiotów gospodarczych. Najlepszym sposobem osi ągnięcia tego 
celu, gwarantuj ącym jednocze śnie Państwom Cz łonkowskim maksymaln ą swobodę 
ruchu, jest inicjatywa Komisji.  
W trakcie przygotowywania prawodawstwa wspólnotowego w dzie dzinie podatku od 
wartości dodanej, które ma bezpo średni wpływ na podmioty gospodarcze, tak jak w 
przypadku niniejszego wniosku, Komisja uznaje za konieczne skonsultowanie si ę nie 
tylko z administracjami podatkowymi, ale równie ż z innymi zainteresowanymi 
stronami. W celu przygotowania niniejs zego nowego wniosku Ko misja w pierwszym 
rzędzie omówi ła ogólne zasady z Pa ństwami Cz łonkowskimi w ramach grupy roboczej 
Komisji w styczniu 2005 r. Nast ępnym krokiem by ły publiczne konsultacje za 
pośrednictwem Internetu. Rozwijano te ż rozległe nieoficjalne kontakty ze 
społecznością przedsiębiorców poprzez aktywne uczestniczenie w spotkaniach i forach 
dotyczących tej kwestii oraz organizowanie rozmów z przedmiotowymi sektorami. 
Wyniki przeprowadzonych konsultacji zosta ły w jak najszerszym zakresie 
uwzględnione, a nast ępnie przedstawione Pa ństwom Cz łonkowskim. Rezultatem jest 
 
PL 6   PL niniejszy wniosek dotycz ący dyrektywy Rady, ustanawiaj ący delikatn ą równowag ę 
między konieczno ścią kontroli i w łaściwego przydzielenia zasobów VAT 
administracjom podatkowym a potrzeb ą opracowania prostych, jednolitych i 
przejrzystych zasad dla podmiotów gospodarczych.  
3) ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU  
 • Krótki opis proponowanych dzia łań 
Celem niniejszego wniosku jest zmiana ni ektórych przepisów szóstej dyrektywy w 
sprawie podatku od warto ści dodanej dotycz ących miejsca świadczenia us ług na rzecz 
podmiotów nieb ędących podatnikami. Proponowane zmiany maj ą na celu 
zagwarantowanie opodatkowania us ług w miejscu konsumpcji i un ikanie przenoszenia 
działalności przez przedsi ębiorstwa. 
 • Podstawa prawna  
Artykuł 93 Traktatu WE. 
 • Zasada pomocniczo ści 
Zasada pomocniczo ści ma zastosowanie, o ile wniosek nie podlega wy łącznym 
kompetencjom Wspólnoty. 
 Cele wniosku nie mog ą być osiągnięte w stopniu wystarczaj ącym przez Pa ństwa 
Członkowskie z nast ępujących wzgl ędów: 
 W świadczenie us ług może być zaangażowane wi ęcej niż jedno Pa ństwo 
Członkowskie. Wspólne zasady dla celów podatku od warto ści dodanej dotycz ące 
miejsca świadczenia us ług są w związku z tym niezb ędne. 
 Kwestią oczywist ą jest, że jeżeli każde Państwo Członkowskie stosowa łoby swoje 
własne zasady dotycz ące miejsca świadczenia us ług w dziedzinie podatku od warto ści 
dodanej, mog łoby to prowadzi ć do podwójnego opodatkow ania lub do braku 
opodatkowania. Taka sytuacja by łaby bardzo szkodliwa dla interesów Pa ństw 
Członkowskich, jak równie ż interesów wspólnotowych podmiotów gospodarczych. 
 Dzia łanie wspólnotowe pozwoli lepiej osi ągnąć cele wniosku z nast ępujących 
względów: 
 Dla zapewnienia neutralno ści systemu podatku od warto ści dodanej niezb ędne jest 
wyeliminowanie ryzyka podwójnego opoda tkowania lub braku opodatkowania. 
Najlepszym sposobem na zrealizowanie tego celu jest wniosek Komisji ustalaj ący 
zasady okre ślania miejsca świadczenia us ług. 
 W ten sposób zasadniczo żadne przypadki podwójne go opodatkowania lub braku 
opodatkowania nie powinny mie ć miejsca. 
 Inicjatywa podj ęta na poziomie wspólnotowym, okre ślająca jednolite zasady w 
odniesieniu do miejsca świadczenia us ług danego rodzaju, stanowi odpowiednie 
narzędzie dla rozwi ązania tej kwestii. 
 
PL 7   PL  Wniosek jest zatem zgodny z zasad ą pomocniczo ści. 
 • Zasada proporcjonalno ści 
Wniosek jest zgodny z zasad ą proporcjonalno ści z następujących wzgl ędów: 
 Państwa Członkowskie musz ą wdrożyć wniosek dotycz ący dyrektywy do swoich 
ustawodawstw krajowych. Instrument ten jest powszechnie stosowany w odniesieniu 
do inicjatyw Komisji z dziedziny podatków po średnich i pozostawia Pa ństwom 
Członkowskim pewn ą swobodę działania. 
 Podstawowym celem wniosku jest zapewnienie, że świadczenie us ług jest 
opodatkowane w najszerszym mo żliwym zakresie w miejscu rzeczywistej konsumpcji. 
Ponadto niniejszy wnio sek nie przyczyni si ę do powstania dodatkowych obci ążeń 
administracyjnych dla administracji podatkowych, ani nie na łoży nadmiernych 
obciążeń administracyjnych na podmioty gospodarcze, spe łniając w ten sposób cele 
określone w strategii lizbo ńskiej. 
 • Wybór instrumentów  
 Proponowany instrument: dyrektywa. 
 Inne instrumenty by łyby niewłaściwe z nast ępujących wzgl ędów: 
Niniejszy wniosek jest zmienion ą wersją poprzedniego wniosku Komisji dotycz ącego 
dyrektywy Rady i st ąd przybiera form ę dyrektywy. Ten zmieniony wniosek 
przedstawiony jest na mocy art. 250 ust. 2 Traktatu WE i uwzgl ędnia zasady 
pomocniczo ści i proporcjonalno ści.  
4) WPŁYW NA BUD ŻET 
 Wniosek nie powoduje żadnych konsekwencji finansowych dla bud żetu Wspólnoty. 
5) INFORMACJE DODATKOWE  
 • Symulacja, faza pilota żowa i okres przej ściowy  
 Okres przej ściowy dla wniosku zosta ł lub zostanie zastosowany. 
 • Tabela korelacji  
Państwa Członkowskie s ą zobowiązane do przekazania Komisji tekstów przepisów 
krajowych wdra żających dyrektyw ę, jak równie ż tabeli korelacji mi ędzy tymi 
przepisami a dyrektyw ą. 
 • Szczegółowe obja śnienie wniosku  
PODSTAWOWE PARAMETRY 
Powszechn ą zasadą jest uznawanie podatku od warto ści dodanej za podatek 
konsumpcyjny. Wszelkie zmiany zasad dotycz ących miejsca świadczenia us ług 
 
PL 8   PL powinny zatem w najszerszym mo żliwym zakresie by ć zgodne z zasad ą 
opodatkowania ich tam, gdzie rzeczywi sta konsumpcja ma miejsce. Jednak że nie 
powinno to prowadzi ć do dodatkowych obowi ązków, które mog łyby zosta ć uznane za 
nieproporcjonalne, obci ążające lub niepraktyczne. 
W przeciwie ństwie do podatku od warto ści dodanej od us ług na rzecz podatników, 
podatek od warto ści dodanej od us ług świadczonych na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami (konsumenci ko ńcowi) nie mo że być odliczany przez klienta. Poniewa ż 
niepodlegaj ący odliczeniu podatek od warto ści dodanej stanowi cz ęść dochodów 
Państw Członkowskich z podatku od warto ści dodanej, jeszcze wi ększe znaczenie ma 
zapewnienie, by zasada opodatkowan ia w miejscu konsumpcji by ła przestrzegana tam, 
gdzie tylko mo żliwe. 
NAPOTKANE PROBLEMY I PROPONOWANE ZMIANY DO WNIOSKU 
KOMISJI COM(2003) 822 
Zgodnie z zasad ą ogólną za miejsce świadczenia us ług uznaje si ę miejsce, gdzie 
dostawca za łożył swoje przedsi ębiorstwo lub ma sta łe miejsce prowadzenia 
działalności, z którego świadczone s ą usługi lub w przypadku braku takiego miejsca, 
miejsce sta łego pobytu dostawcy lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa. Poza 
tym istnieje okre ślona liczba wyj ątków od wspomnianej zasady ogólnej, a miejsce 
opodatkowania mo że być inne w zale żności od rodzaju świadczonych us ług. 
W odniesieniu do us ług na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami wyj ątki dotycz ą 
usług związanych z nieruchomo ściami, transportu – zarówno osób, jak i towarów – 
działalności kulturalnej, artystycznej, sportowej,  naukowej i edukacyjnej, prac, których 
przedmiotem s ą ruchomo ści oraz w szczególnych przypadkach us ług niematerialnych, 
w tym dotycz ących praw autorskich, patentów, jak równie ż usług reklamowych, us ług 
przedstawicieli wolnych zawodów (tj. in żynierów, prawników itp.), po średnictwa 
pracy, wynajmu ruchomo ści, usług telekomunikacyjnych, us ług nadawczych 
radiowych i telewizyjnych oraz us ług świadczonych drog ą elektroniczn ą. 
Struktura tych zasad powoduje pewne problemy, które w przypadku świadczenia us ług 
na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami nasilaj ą się w sytuacji, gdy takie us ługi 
mogą być świadczone na odleg łość bez ustanowienia jakiejkolwiek ochrony.  
1. Zasada ogólna Obecnie zasada ogólna mówi, że podatek jest nak ładany w miejscu, gdzie dostawca ma 
swoją siedzibę. W większości przypadków prowadzi to do opodatkowania w miejscu 
rzeczywistej konsumpcji. Ma to z pewno ścią miejsce, gdy us ługi są świadczone 
lokalnie. Zasada ta jest równie ż stosowana w łatwy sposób w odniesieniu do dostawcy 
usług, poniewa ż potrzebuje on zna ć jedynie ustawodawstwo z dziedziny podatku od 
wartości dodanej i stawki  tego podatku obowi ązujące w jego w łasnym Pa ństwie 
Członkowskim.  
Pomimo że opodatkowanie w miejscu konsumpcji mo żna by w najlepszy sposób 
osiągnąć opodatkowuj ąc usługi w miejscu ich rzeczywistego u żytkowania lub 
wykorzystania, do świadczenie pokazuje, że w wielu przypadkach  bardzo trudno jest 
określić, gdzie us ług się używa lub korzysta z nich. Chocia ż ze ściśle teoretycznego 
punktu widzenia jest to prawdopodobnie na jbardziej odpowiednia do zastosowania 
 
PL 9   PL zasada w celu odzwierciedlenia w pe łni charakteru VAT-u jako podatku 
konsumpcyjnego, nie wydaje si ę odpowiednie stosowanie jej jako zasady ogólnej 
głównie z powodu problemów praktycznych zwi ązanych z okre śleniem tego miejsca w 
przypadkach, gdy us ługa jest u żytkowana lub korzysta si ę z niej w ramach ró żnych 
jurysdykcji. By łoby to równie ż przyczyn ą zbędnego obci ążenia administracyjnego dla 
podmiotów gospodarczych. 
Alternatywnym rozwi ązaniem by łoby opodatkowanie wszelkiego świadczenia us ług na 
rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami w miejscu, gdzie klient ma swoj ą siedzibę 
lub miejsce zamieszkania. Rozwi ązanie takie jednak że nakładałoby równie ż nadmierne 
obciążenia administracyjne na podmioty gospodarcze, poniewa ż musiałyby one zawsze 
określać miejsce siedziby lub zamieszkania ic h klienta, a przy braku jednostopniowego 
mechanizmu musia łyby zarejestrowa ć się w każdym Państwie Cz łonkowskim, w 
którym maj ą klientów nieb ędących podatnikami oraz pobiera ć i odprowadza ć tam 
podatek od warto ści dodanej. Stworzy łoby to tak że dodatkowe obci ążenie 
administracyjne dla administracji podatkowych, nie oferuj ąc jednocze śnie żadnych 
szczególnych korzy ści w zakresie jako ści kontroli. Z pewno ścią nie jest to zgodne z 
konkluzjami sformu łowanymi na szczycie w Lizbonie. W zwi ązku z tym, przy braku 
mechanizmu umo żliwiającego pobieranie podatku od warto ści dodanej w Pa ństwie 
Członkowskim konsumpcji bez powodowania nadmiernych k łopotów 
administracyjnych, opodatkowywanie wszelkiego świadczenia us ług na rzecz klientów 
końcowych w miejscu konsumpcji jest nierealistyczne. 
Obciążeń tych mo żna unikn ąć stosując obecną zasadę, jako zasad ę ogólną. W 
większości przypadków pozwala ona na osi ągnięcie celu opodatkowania w miejscu 
konsumpcji i jest bardzo łatwa w stosowaniu przez dostawc ę, który mo że po prostu 
stosować krajowe zasady dotycz ące podatku od warto ści dodanej i nie potrzebuje 
sprawdza ć tożsamości klienta. Opini ę tą potwierdzaj ą bardzo liczne odpowiedzi 
uzyskane w trakcie publicznych konsultacji. Bior ąc to pod uwag ę, celem wniosku jest 
utrzymanie jako zasady ogólnej miejsca siedziby dostawcy. 
2. Zasady szczegó łowe 
Pomimo że w większości przypadków g łówna zasada prowadzi do opodatkowania w 
miejscu rzeczywistej konsumpcji, istnieje jednak pewna liczba dziedzin, w których 
konieczne s ą zasady szczegó łowe. Chodzi o dziedziny, w odniesieniu do których 
dalsze stosowanie istniej ących zasad powodowa łoby problemy praktyczne dla 
podmiotów gospodarczych, gdyby zosta ło przyjęte proponowane podej ście do us ług 
B2B bez przyj ęcia zmian w podej ściu do us ług B2C; lub w przypadku, gdy istniej ące 
zasady okaza łyby się niewłaściwe lub niepraktyczne; lub gdy obecne zasady nie s ą 
zgodne z zasad ą opodatkowania w miejscu konsumpcji w obszarze o du żym znaczeniu 
finansowym. W niektórych dziedzinach czynnik obci ążenia, prostoty i stosowania si ę 
do zasady opodatkowania w miejscu konsumpcji przechyli ł szalę w kierunku 
utrzymania obecnych zasad szczegó łowych. Okre ślono nast ępujące przypadki, w 
odniesieniu do których za niezb ędne uznaje si ę zezwolenie na pewne wyj ątki od 
zasady ogólnej zarówno ze wzgl ędów administracyjnych, jak i z punktu widzenia 
polityki: 
2.1. Nieruchomo ści (obecny art. 9 ust. 2 lit. a)) 
Pierwszym wyj ątkiem byłoby utrzymanie obecnie obowi ązującej zasady w odniesieniu 
 
PL 10   PL do usług związanych z nieruchomo ściami. Zasada ta jest do ść prosta do zastosowania i 
ogólnie rzecz bior ąc prowadzi do opodatkowania us ługi w miejscu korzystania z niej. 
Ponadto obszar ten podlega wielu wyj ątkom, które z kolei maj ą wpływ na prawa do 
odliczeń.  
Ponieważ Komisja zaproponowa ła już, we wniosku dotycz ącym usług B2B, 
utrzymanie tego wyj ątku obejmuj ącego usługi na rzecz zarówno podatników, jak i 
podmiotów nieb ędących podatnikami, nie s ą konieczne dalsze zmiany. 
2.2. Transport osób (obecny ar t. 9 ust. 2 lit. b)) 
Usługi transportu osób s ą obecnie w drodze wyj ątku opodatkowane w zale żności od 
pokonywanej odleg łości. Stosowanie tej zasady na rynku wewn ętrznym, na którym nie 
istnieją granice podatkowe jest niepra ktyczne i trudne. Zgodnie z ni ą firma przewo żąca 
turystów z Pary ża do Amsterdamu musi stosowa ć francuskie, belgijskie i niderlandzkie 
zasady dotycz ące podatku od warto ści dodanej w odniesieniu do odpowiednich 
odcinków podró ży i odprowadza ć odpowiednie kwoty podatku od warto ści dodanej do 
władz podatkowych ka żdego z tych Pa ństw Członkowskich. W praktyce zasada ta jest 
dużym obciążeniem dla podmiotów gospodarczych i sprawia znaczne trudno ści w 
stosowaniu. 
Ponieważ trudno by ło zająć się wyłącznie kwesti ą usług na rzecz podatników, nie 
biorąc pod uwag ę tego typu us ług na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami, 
problem ten nie stanowi ł przedmiotu pierwotnego wniosku w sprawie us ług B2B. 
Zamiast tego, kwesti ę tą pozostawiono do rozpatrz enia w ramach przysz łego wniosku 
w sprawie us ług B2C. 
Rozpatrzono mo żliwość opodatkowania us ług transportu osób, niezale żnie od środka 
transportu i miejsca wyjazdu. By łoby to zgodne z wcze śniejszymi zobowi ązaniami i 
pokrywa si ę z wcześniejszymi propozycjami, jednak że nie powinno doprowadzi ć do 
zmian w stawkach i zwolnienia ch obecnie stosowanych wzgl ędem usług transportu 
osób w ró żnych Państwach Cz łonkowskich. Mimo to, jak zosta ło to przedstawione w 
poprzedniej dyskusji, zasada ta niekoniecznie by łaby rozwi ązaniem problemu. Zamiast 
tego prawdopodobnie przyczyni łaby się do powstania innych problemów, poniewa ż 
ułatwiłaby unikanie p łacenia podatków poprzez przenoszenie us ług transportowych. 
Z odpowiedzi otrzymanych w nast ępstwie konsultacji wynika, że same zmiany zasad 
dotyczących miejsca świadczenia us ług nie doprowadz ą do rozwi ązania problemów 
istniejących w tym sektorze. W zwi ązku z tym, pomimo trudno ści z istniej ącymi 
zasadami, wielu opowiada łoby się za utrzymaniem ich do momentu a ż Komisja 
przedłoży wniosek nie tylko w sprawie miejsca świadczenia us ług transportu osób, ale 
również wyeliminowania istniej ących zakłóceń konkurencji mi ędzy różnymi środkami 
transportu w kwestii stawek podatku od warto ści dodanej i zwolnie ń stosowanych 
obecnie przez Pa ństwa Członkowskie w tym sektorze. Przedsi ębiorstwa, które obecnie 
muszą nakładać podatek od warto ści dodanej na swoje us ługi transportu osób nie by ły 
przekonane, że opodatkowanie w miejscu rozpocz ęcia podró ży ograniczy istniej ące 
problemy.  
Istniejąca zasada polegaj ąca na opodatkowaniu us ług transportu osób w zale żności od 
pokonywanych odleg łości gwarantuje, że podatek jest nale żny w Pa ństwie 
Członkowskim konsumpcji. Zast ąpienie tej zasady opoda tkowaniem w miejscu 
 
PL 11   PL rozpoczęcia podró ży – jedyn ą realizowaln ą alternatyw ą określoną w wyniku bada ń 
przeprowadzonych przez Komisj ę – spowodowa łoby, że usługi transportowe nie 
byłyby w takim samym zakresie co wcze śniej opodatkowane w miejscu konsumpcji. 
Ponadto obci ążenie związane z dzieleniem ceny w zale żności od przebytej odleg łości 
w każdym Państwie Członkowskim zosta łoby zmniejszone dzi ęki jednostopniowemu 
mechanizmowi. 
W tych okoliczno ściach Komisja proponuje zachowanie istniej ącej zasady w wersji 
niezmienionej. W celu lepszego oddania bie żącego tekstu pierwotnie proponowane 
sformułowanie zosta ło nieznacznie zmienione. 
2.3. Wewn ątrzwspólnotowy transport to warów (obecny art. 28b cz ęść C ust. 2) 
Obecna zasada stanowi ąca, że miejscem świadczenia us ług, w przypadku us ług 
wewnątrzwspólnotowego transportu towarów świadczonych na rzecz osób 
niezarejestrowanych dla celów podatku od warto ści dodanej, jest miejsce, gdzie 
rozpoczyna si ę transport. Oznacza to, że przedsi ębiorstwo transportowe świadczące 
usługi międzynarodowych przeprowadzek na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami musi nalicza ć podatek od warto ści dodanej w Pa ństwie Członkowskim, w 
którym transport rozpoczyna si ę. Takie przedsi ębiorstwa podlegaj ą zatem 
opodatkowaniu podatkiem od warto ści dodanej we wszystkich Pa ństwach 
Członkowskich, z których dokonuj ą przeprowadzek. 
Pomimo że uważa się, że jest to znacznym obci ążeniem dla zainteresowanych 
podmiotów gospodarczych, nie by łby właściwy powrót do zasady ogólnej lub do 
pokonywanej odleg łości. Problem polega na tym, że opodatkowanie takich us ług w 
miejscu, gdzie dostawca ma swoj ą siedzibę mogłoby prowadzi ć do przeniesienia si ę 
dostawcy albo do Pa ństwa Członkowskiego stosuj ącego bardziej korzystne stawki 
podatku od warto ści dodanej albo nawet do kraju nienale żącego do UE. Obaw ę tę 
podzielała pewna liczba respondentów w trak cie konsultacji publicznych. W tej 
sytuacji korzystniejsze jest utrzymanie tego wyj ątku, do którego podmioty gospodarcze 
są przyzwyczajone. 
Podstawow ą niedogodno ścią tej zasady jest zmuszanie przedsi ębiorstw 
przeprowadzkowych do wywi ązywania si ę ze zobowi ązań dotyczących podatku od 
wartości dodanej w ka żdym Państwie Cz łonkowskim, w którym zaczyna si ę 
przeprowadzka. Problem ten mo żna by jednak w du żej mierze rozwi ązać stosując 
jednostopniowy mechanizm, który umo żliwiłby przedmiotowym podmiotom 
scentralizowanie ich zobowi ązań w jednym miejscu.  
2.4. Us ługi restauracyjne i cateringow e (obecny art. 9 ust. 1) 
Usługi restauracyjne obejmuj ą zestaw cech i dzia łań, gdzie dostarczanie posi łków jest 
tylko jedn ą ze składowych, a us ługi przewa żają w znacznej mierze. Us ługi takie, które 
z natury s ą materialne i świadczone dla celów natychmiastowej konsumpcji w 
identyfikowalnym bez trudu miejscu, powinny w drodze wyj ątku być opodatkowane w 
miejscu, gdzie us ługa jest rzeczywi ście świadczona. Pomimo że często odpowiada to 
miejscu siedziby dostawcy, co ob ecnie jest czynnikiem decyduj ącym przy 
opodatkowaniu przedmiotowych us ług, jednak nie zawsze wygl ąda to w ten sposób, 
zwłaszcza w przypadku us ług cateringowych. W odmiennej sytuacji zasada, że 
miejscem świadczenia us ługi jest miejsce, gdzie  jest ona fizycznie świadczona lepiej 
 
PL 12   PL odzwierciedla rzeczywiste miejsce, gdzie z takich us ług się na dobrą sprawę korzysta. 
Zapewnia ona równie ż istnienie jednakowych regu ł gry dla wszystkich dostawców 
takich usług. 
Dla osiągnięcia tego rezultatu w art. 9f ust. 1 dodano now ą literę d). 
Jednakże zasada ta nie powinna by ć stosowana wzgl ędem świadczenia us ług 
restauracyjnych i cateringowych na pok ładach statków, samolotów lub w poci ągach 
podczas świadczenia us ługi transportu osób, poniewa ż bardzo trudno by łoby ustali ć 
miejsce, w którym us ługa jest fizycznie świadczona. Takie us ługi powinny raczej, 
podobnie jak pok ładowe dostawy towarów, by ć opodatkowane w miejscu rozpocz ęcia 
usługi transportu osób. 
W związku z powy ższym proponuje si ę dodanie nowego, drugiego ust ępu do art. 9d 
ust. 1 stanowi ącego, że miejscem świadczenia us ług restauracyjnych i cateringowych 
na rzecz podatników na pok ładach statków, samolotów i w poci ągach będzie miejsce 
rozpoczęcia usługi transportowej. Podobny przepi s zostanie dodany w nowym drugim 
ustępie art. 9f, obejmuj ącym świadczenie przedmiotowych us ług na rzecz podmiotów 
niebędących podatnikami. 
2.5. Wynajem środków transportu (obe cny art. 9 ust. 1) 
Uznaje si ę, że wynajem środków transportu jest świadczony nie w miejscu, gdzie 
korzysta si ę ze środków transportu, ale w celu up roszczenia i zgodnie z zasad ą ogólną, 
w miejscu, gdzie dostawca ma swoj ą siedzibę. Poniewa ż środki transportu mog ą bez 
problemu przekracza ć granice, zasada ta nie zapewnia jak nale ży, że podatek od 
wartości dodanej jest przekazywany Pa ństwu Członkowskiemu konsumpcji. W celu 
rozwiązania tej kwestii konieczne jest odr ębne jej uregulowanie. 
Ponieważ określenie miejsca korzystania ze środków transportu jest trudne, je żeli nie 
niemożliwe, nale ży ustalić praktyczne zasady naliczania podatku od warto ści dodanej. 
Wniosek dotycz ący usług B2B rozwi ązał ten problem ustanawiaj ąc jako zasad ę ogólną, 
że miejscem opodatkowania w przypadku d ługoterminowego leasingu środków 
transportu b ędzie miejsce, gdzie klient ma swoj ą siedzibę. Jedynie w przypadku 
krótkoterminowego wynajmu miejscem świadczenia, zgodnie z wnioskiem w sprawie 
usług B2B by łoby miejsce, gdzie dostawca ma swoj ą siedzibę, o ile środek transportu 
jest używany w tym samym Pa ństwie Cz łonkowskim. W praktyce oznacza to 
opodatkowanie w miejscu, gdzie klient b ędący podatnikiem obejmuje w posiadanie 
środki transportu, chyba że dostawca ma swoj ą siedzibę w innym Pa ństwie 
Członkowskim. 
Nie jest wskazane, by zasady dotycz ące wynajmu środków transportu by ły różne w 
zależności od tego, czy klientem  jest podatnik, czy te ż podmiot nieb ędący 
podatnikiem. Z odpowiedzi otrzymanych w ramach publicznych konsultacji wyra źnie 
wynika, że mogłoby to stanowi ć główną przyczyn ę obaw rozpatrywanego sektora. By 
być konsekwentnym, logiczne by łoby dostosowanie zasad dotycz ących usług B2C do 
podejścia proponowanego wzgl ędem usług B2B. 
W przypadku krótkotermino wego wynajmu pozwoli łoby to na unikni ęcie konieczno ści 
sprawdzania przez przedsi ębiorstwo wynajmu, cz y klient jest osob ą fizyczną, czy też 
podatnikiem. Mog łoby ono po prostu na łożyć podatek od warto ści dodanej w Pa ństwie 
 
PL 13   PL Członkowskim, gdzie środek transportu jest brany w posiadanie i u żywany przez krótki 
okres czasu. W odniesieniu do d ługoterminowego leasingu obaw y przedstawione przez 
sektor us ług B2B dotycz ą również usług B2C. Obecna zasada polegaj ąca na 
opodatkowaniu w miejscu, gdzie dostawca ma siedzib ę, prowadzi do przenoszenia 
przedsiębiorstw wynajmu samochodów do Pa ństw Członkowskich stosuj ących niskie 
stawki podatku od warto ści dodanej w odniesieniu do leasingu samochodów lub 
korzystniejsze zasady zwolnie ń, w przypadku klientów instytucjonalnych. W zwi ązku 
z tym nale ży określić zasady zapewniaj ące, że podatek od warto ści dodanej jest 
płacony w Pa ństwie Członkowskim konsumpcji. Ze wzgl ędów praktycznych wydaje 
się, że odbywa łoby się to w miejscu, gdzie klient ma siedzib ę lub miejsce 
zamieszkania. W sytuacji, gdy klient jest podmiotem nieb ędącym podatnikiem, z 
podatku musia łby rozlicza ć się dostawca. Dla dostawców praktycznym utrudnieniem 
jest fakt, że zmusza ich to do wywi ązywania si ę z obowiązków dotycz ących podatku 
od wartości dodanej w ka żdym Państwie Członkowskim, w którym maj ą oni klientów 
niebędących podatnikami. Problem ten mo żna by jednak w du żej mierze rozwi ązać 
stosując jednostopniowy mechanizm, który umo żliwiłby przedmiotowym 
przedsiębiorstwom na scentralizowanie ich zobowi ązań w jednym miejscu. 
W związku z powy ższym proponuje si ę dodanie nowego ust. 3 w art. 9f, stanowi ącego, 
że miejscem świadczenia us ługi w przypadku d ługoterminowego leasingu na rzecz 
podmiotów nieb ędących podatnikami jest miejs ce, gdzie klient ma swoj ą siedzibę, 
miejsce sta łego pobytu lub gdzie zazwyczaj przebywa. W przypadku 
krótkoterminowego wynajmu miejscem świadczenia by łoby miejsce, gdzie środki 
transportu s ą rzeczywi ście udostępniane podmiotom nieb ędącym podatnikami. Ust ęp 
ten zawiera równie ż definicję leasingu d ługoterminowego. 
2.6. Wystawy, targi, wydarzenia kulturalne, wyceny ruchomo ści i prace, których 
przedmiotem s ą ruchomo ści (obecny art. 9 ust. 2 lit. c)) 
W odniesieniu do us ług artystycznych, sportowyc h, rozrywkowych i tym podobnych 
obecna zasada zak łada opodatkowanie w miejscu, gdzie takie us ługi są rzeczywi ście 
wykonywane. Ma to zastosowanie równie ż do usług wyceny ruchomo ści oraz prac, 
których przedmiotem s ą ruchomo ści. Powszechnie przyjmuje si ę, że ogólnie rzecz 
biorąc zasada ta prowadzi do opodatkowania w miejscu konsumpcji. Zmiana obecnej 
zasady mog łaby spowodowa ć dodatkowe problemy (tzn. przeniesienia podmiotów 
gospodarczych) oraz odesz łaby od zasady opodatkowania w miejscu konsumpcji. 
Obciążenie administracyjne podmiotów, któr ych dotyczy omawiana sytuacja mog łoby 
zostać zmniejszone dzi ęki proponowanemu jednostopniowemu mechanizmowi. 
Chociaż nie powinno si ę zmieniać obecnej zasady, nale ży zapewni ć, że są nią objęte 
jedynie us ługi wymagaj ące pewnej obecno ści czynnika ludzki ego. W przeciwnym 
przypadku dostawcy us ług, które mog ą być świadczone bez zaanga żowania czynnika 
ludzkiego, zw łaszcza szkole ń lub nauczania na odleg łość, mogliby przenie ść się do 
Państw Członkowskich stosuj ących bardziej korzystne stawki podatku od warto ści 
dodanej w odniesieniu do takich us ług, zwłaszcza gdy s ą one świadczone na rzecz 
klientów niemaj ących prawa do odliczenia na łożonego podatku od warto ści dodanej. 
Usługi takie powinny zatem by ć opodatkowane w miejscu, gdzie klient posiada 
siedzibę lub miejsce zamieszkania, w ten sam sposób co inne us ługi, które mog ą być 
świadczone na odleg łość.  
W celu osi ągnięcia tego rezultatu nale ży zmienić lit. c) w art. 9f ust. 1 dla wy łączenia z 
 
PL 14   PL niego nauczania świadczonego bez fizycznej obecno ści dostawcy us ługi. 
2.7. Us ługi, które mog ą być świadczone na odleg łość (obecny art. 9 ust. 1) 
Usługi świadczone drog ą elektroniczn ą, usługi telekomunikacyjne, us ługi nadawcze 
radiowe i telewizyjne, jak równie ż nauczanie na odleg łość mogą być i są świadczone 
na odległość na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami. Us ługi finansowe s ą 
również w coraz wi ększym zakresie świadczone w ten sposób. W sytuacji, gdy us ługi 
takie są świadczone na rzecz podatników, s ą one opodatkowane w Pa ństwie 
Członkowskim klienta, zgodnie z zasad ą zawartą w nowym wniosku w sprawie us ług 
B2B. W sytuacji, gdy s ą świadczone na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami, s ą 
one opodatkowane w miejscu siedziby dostawcy. 
Biorąc pod uwag ę łatwość, z jaką przedmiotowe us ługi mogą być świadczone, istnieje 
bardzo realne ryzyko, że na decyzje dostawcy w sprawie siedziby jego 
przedsiębiorstwa mog łyby mieć wpływ stawki podatku od warto ści dodanej, zw łaszcza 
w przypadku świadczenia us ług na rzecz klientów ponosz ących pełne obciążenie 
podatkiem od warto ści dodanej. Istniej ą empiryczne dowody, i ż wraz z przyj ęciem 
nowych zasad dotycz ących usług elektronicznych, dostawcy przedmiotowych us ług 
mający siedzib ę poza UE zacz ęli zakładać swoje sta łe siedziby w Pa ństwach 
Członkowskich o najbardziej korzystnych stawkach podatku od warto ści dodanej, sk ąd 
obsługują oni wszystkich swoich klientów z UE. Podobnie, przedsi ębiorstwa 
wspólnotowe zmieniaj ą swoje siedziby w celu ko rzystania z tej przewagi 
konkurencyjnej. 
Stąd ogólna zasada opodatkowania w miejscu konsumpcji, ani zasada jednakowych dla 
wszystkich regu ł gry nie s ą przestrzegane. Jest to przyczyn ą obaw kilku Pa ństw 
Członkowskich, co zosta ło podkreślone przy kilku okazjach, a ostatnio podczas debaty 
w Radzie na temat wniosku dotycz ącego usług B2B. 
Dla tego rodzaju us ług świadczonych na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami 
miejsce opodatkowania powinno zosta ć zmienione z miejsca, gdzie dostawca ma swoj ą 
siedzibę na miejsce, gdzie znajduje si ę klient odbieraj ący usługę. Na tym etapie 
wyjątek ten nie powinien jednak obejmowa ć usług finansowych, których wi ększość 
podlega obecnie zwolnieniom. Natomiast kwestia tych us ług powinna zosta ć 
rozpatrzona w ramach ogólnego wniosku dotycz ącego opodatkowania us ług 
finansowych.  
Zgodnie z t ą zasadą, dostawca nak ładałby podatek od warto ści dodanej w Pa ństwach 
Członkowskich, w których jego klienci maj ą siedzibę lub miejsce zamieszkania, 
stosując stawkę podatku od warto ści dodanej obowi ązującą w danym Pa ństwie 
Członkowskim. Stanowi to prawdopodobnie wyja śnienie, dlaczego wi ększość opinii 
otrzymanych w trakcie konsultacji publicznych od przedsi ębiorstw zaanga żowanych w 
tego typu dzia łalność była bardzo negatywna. B ędzie to rzeczywi ście prowadzi ło do 
dodatkowych obci ążeń administracyjnych dla tych podmiotów gospodarczych, jednak 
wiele z tych niedogodno ści mogłoby zosta ć ograniczonych dzi ęki korzystaniu przez 
podmioty gospodarcze z jednostopniowego mechanizmu, zapewniaj ącym ku temu 
odpowiednie mo żliwości elektroniczne, zgodnie z którym wszystkie zobowi ązania są 
spełniane w jednym miejscu. Dlatego te ż Komisja uwa ża, że wniosek ten mo że 
zapewnić pełne uproszczenie jedynie w sytuacji, gdy b ędzie mu towarzyszy ł 
jednostopniowy mechanizm. Bez wspomn ianego uproszczenia zmienione zasady 
 
PL 15   PL nakładałyby nadmierne obci ążenia administracyjne na podmioty gospodarcze i by łyby 
sprzeczne ze strategi ą lizbońską. 
Zasada ta mia łaby zastosowanie do wszyst kich dostawców niezale żnie od tego, czy ich 
siedziba znajduje si ę na terytorium UE, czy poza nim. Dzi ęki temu dostawcy maj ący 
siedzibę w kraju nienale żącym do UE byliby traktowani w ten sam sposób co dostawcy 
ze Wspólnoty i musieliby dostosowa ć się do tych samych zasad, w tym obowi ązku 
odprowadzania nale żnego podatku od warto ści dodanej w ka żdym Państwie 
Członkowskim, gdzie podlegaj ą opodatkowaniu tym podatkiem. Obecnie zgodnie z 
tymczasow ą zasadą szczegó łową świadczenie us ług drogą elektroniczn ą przez 
dostawcę mającego siedzib ę poza UE na rzecz klientów w UE nieb ędących 
podatnikami jest opodatkowane w miej scu, gdzie klient ma siedzib ę. Zasada ta wraz ze 
specjalnym systemem, o którym mowa w art. 26c dyrektywy by ła z powodzeniem 
stosowana przez dostawców us ług świadczonych drog ą elektroniczn ą mających 
siedzibę poza UE. Chocia ż pobieranie podatków le ży w pierwszym rz ędzie w gestii 
Państw Członkowskich, w kontek ście przegl ądu stosowania dyrektywy 2002/38/WE 
Państwa Członkowskie przekaza ły Komisji informacje wskazuj ące, że w dniu 
30 czerwca 2004 r. zarejestrowanych by ło 617 podatników niemaj ących siedziby w 
UE, korzystaj ących z procedury uproszczonej. W ci ągu roku, do dnia 30 czerwca 
2004 r. odprowadzili oni 90 315 000 EUR z tytu łu podatku od warto ści dodanej. 
W czerwcu 2004 r. Komisja zorganizowa ła również seminarium w ramach programu 
Fiscalis, w trakcie którego dyskutowano na temat praktycznego wdro żenia dyrektywy. 
Państwa Członkowskie wyrazi ły zadowolenie z jej u żyteczności i zastosowania. 
Dlatego te ż proponowane zasady przekszta łcą tymczasow ą zasadę z art. 9 ust. 2 lit. f) 
w zasadę stałą. Część dotycząca art. 26c dyrektywy sta nowi przedmiot rozpatrywanego 
obecnie proponowanego ogólnego jednostopniowego mechanizmu. 
W celu osi ągnięcia tego rezu ltatu, proponuje si ę po pierwsze skre ślenie art. 9g, który 
stanie się zbędny wraz z wprowadzeniem nowego art. 9g. Po drugie, proponuje si ę 
zastąpienie pierwszego ust ępu art. 9g tekstem obejmuj ącym usługi, które mog ą być 
świadczone na odleg łość na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami. Zgodnie z 
nowym ust. 1 świadczenie nast ępujących usług będzie opodatkowane w miejscu, gdzie 
klient nieb ędący podatnikiem ma swoj ą siedzibę: usługi świadczone drog ą 
elektroniczn ą, usługi telekomunikacyjne, us ługi nadawcze i us ługi nauczania 
świadczone bez obecno ści fizycznej dostawcy us ługi. Komisja uznaje za wskazane 
skoncentrowanie si ę na tych us ługach, w odniesieniu do kt órych istnieje wyra źnie 
realne ryzyko zak łócenia konkurencji lub przeniesienia dzia łalności, zamiast 
wprowadzenia ogólnego opisu wszystkich us ług, które mog ą być świadczone na 
odległość. 
Wreszcie, w celu umo żliwienia podmiotom gospodarc zym dalszego stosowania 
obecnych zasad okre ślających miejsce opodatkowania us ług świadczonych drog ą 
elektroniczn ą na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami, Komisja proponuje, by 
zasady te wesz ły w życie najpó źniej w dniu 1 lipca 2006 r. 
2.8. Us ługi świadczone przez po średników (obecny art. 28c cz ęść E ust. 3) 
Gdy po średnicy świadczą usługi na rzecz ko ńcowych konsumentów 
niezarejestrowanych dla celów podatku od warto ści dodanej, us ługi takie s ą 
opodatkowane w miejscu, w którym opodatkowana jest dotycz ąca ich transakcja 
 
PL 16   PL podstawowa (dostawa towarów lub świadczenie us ług lub wewn ątrzwspólnotowe 
nabycie). Poniewa ż nie zawsze zasada ta jest łatwa do zastosowania zastanawiano si ę 
nad opodatkowaniem us ług świadczonych przez po średników w miejscu, gdzie maj ą 
oni swoją siedzibę. Jednak zmiana tego typu wywo łuje pewne obawy, poniewa ż usługi 
świadczone przez po średników maj ących siedzib ę poza Wspólnot ą mogłyby unikn ąć 
opodatkowania pomimo ich powi ązania z dzia łalnością w UE. Wynikaj ące z tego 
zakłócenia konkurencji mog łyby zosta ć spotęgowane przenoszeniem si ę dostawców, 
nawet w ramach UE, do Pa ństw Członkowskich stosuj ących niższe stawki podatku od 
wartości dodanej. Ryzyko to jest szczególni e wysokie w przypadku tego rodzaju us ług, 
ponieważ wymagaj ą one niewielu urz ądzeń, przestrzeni biurowej itp. Obawy te 
podziela z pewno ścią duża część sektorów, które przekaza ły swoje odpowiedzi w 
konsultacjach publicznych, zw łaszcza sektor transportu, biura turystyczne i agencje 
podróży. 
W oparciu o powy ższe argumenty oraz fakt, że niekorzy ści płynące z dodatkowej 
zgodności i wywo łane podatkiem zak łócenia wyra źnie przewy ższają korzyści z 
jakiejkolwiek zmiany systemu, który cho ć nieidealny, by ł stosowany przez podmioty 
gospodarcze przez lata, Komisja pro ponuje utrzymanie obecnego miejsca świadczenia 
usług przez po średników na rzecz klientów nieb ędących podatnikami. Jednak że 
zamiast utrzyma ć te zasady w ich obecnej formie, powinno si ę je, dla przejrzysto ści, 
sformułować w ramach jednego przepisu. Dlate go art. 9i, który obecnie staje si ę art. 9h 
powinien zosta ć zmieniony w celu wyra źnego stwierdzenia, że miejscem świadczenia 
takich us ług będzie miejsce, gdzie odbywa si ę transakcja podstawowa. Wyj ątki, o 
których by ła mowa w pierwotnym tek ście art. 9i zostaj ą skreślone, w zwi ązku z czym 
wszystkie us ługi świadczone przez po średników na rzecz klientów nieb ędących 
podatnikami s ą nią obecnie obj ęte. 
2.9. Dostawcy i odbiorcy maj ący siedzib ę poza terytorium Wspó lnoty (obecny art. 9 
ust. 2 lit. e) i f)) 
W sytuacji, gdy us ługi objęte obecnym art. 9 ust. 2 lit. e) s ą świadczone na rzecz 
klientów maj ących siedzib ę poza terytorium Wspólnoty, miejsce świadczenia us ługi 
znajduje si ę obecnie poza Wspólnot ą. Powinno to zosta ć utrzymane.  
W sytuacji, gdy us ługi handlu internetowego, tele komunikacyjne oraz nadawcze 
radiowe i telewizyjne s ą świadczone przez dostawc ę mającego siedzib ę poza 
Wspólnot ą, na mocy obecnych zasad dostawca mo że być zobowiązany zap łacić 
podatek od warto ści dodanej w Pa ństwie Członkowskim, w którym klient nieb ędący 
podatnikiem ma siedzib ę lub miejsce zamieszkania lub w Pa ństwie Członkowskim, 
gdzie usługa jest rzeczywi ście użytkowana lub wykorzystywan a. Przepisy te dodano w 
celu zapewnienia sprawiedliwej konkurencji w śród dostawców, z lub spoza 
Wspólnoty, świadczących wspomniane us ługi na rzecz klientów z UE nieb ędących 
podatnikami. Zasady te zostan ą utrzymane i za łączone do zmienionego art. 9h, który 
staje się art. 9g. 
Biorąc pod uwag ę, że przepisy te s ą obecnie obj ęte art. 9g i 9h, proponowana jest 
zmiana art. 9j, który stanie si ę art. 9i przez usuni ęcie odniesienia do lit. h), j), k) i l). 
2.10. Przepisy dotycz ące unikania podwójnego opodatkowania  (obecny art. 9 ust. 3) 
Obecne zasady umo żliwiają Państwom Cz łonkowskim niestosowanie zasad 
 
PL 17   PL dotyczących miejsca świadczenia us ług, jeżeli istnieje taka potrzeba w celu unikni ęcia 
podwójnego opodatkowania, nieopodatkowania lub rozwi ązania kwestii zak łóceń 
konkurencji. Zakres tej zasa dy jest ograniczony, poniewa ż obejmuje jedynie 
świadczenie us ług, o których mowa w art. 9 ust. 2 lit. e). Jednak że we wniosku w 
sprawie us ług B2B rozpatrywano rozszerzenie tej zasady na wszystkie przepisy 
dotyczące miejsca świadczenia us ług, w tym na rzecz podatników i podmiotów 
niebędących podatnikami. Nie s ą zatem konieczne dalsze zmiany.  
2.11. Wymiana informacji za po średnictwem systemu wymiany informacji o podatku 
od wartości dodanej (VIES) 
W swoim pierwotnym wn iosku Komisja zaproponowa ła wprowadzenie wzgl ędem 
podatników z dniem 1 stycznia 2008 r. obowi ązku włączania us ług do oświadczeń 
zbiorczych, umo żliwiając tym samym wymian ę informacji mi ędzy Państwami 
Członkowskimi za po średnictwem VIES. Wynika ło to z faktu, że w czasie 
przygotowywania wniosku Komisja mia ła właśnie przeprowadzi ć studium 
wykonalno ści dotycz ące ulepszenia VIES. Obecnie studium to zosta ło ukończone i 
wynika z niego, że technicznie wykonalne jest zaw arcie w obecnym VIES wymiany 
informacji na temat us ług. A zatem data pocz ątku obowi ązywania obowi ązku 
sprawozdawczego podatników b ędzie taka sama, jak data wej ścia w życie 
proponowanych zmian, a mianowicie dzie ń 1 lipca 2006 r. Data  1 stycznia 2008 r. 
zostaje skre ślona. 
2.12. Zmiany techniczne do wniosku Wreszcie, konieczne s ą pewne zmiany techniczne w celu u ściślenia znaczenia 
przepisów, jak równie ż odniesień to artyku łów zmienionych niniejszym wnioskiem.  
W art. 1 ust. 2, ust ępy art. 9d s ą ponumerowane i dodano ust. 2. Ponadto dodane 
zostało odniesienie do us t. 1 w definicji d ługoterminowego leasingu, obecnie 
przedstawionego w ust. 3. 
W art. 9e ust. 1 wyra żenie „oraz us ługi pośredników” zosta ło usunięte, poniewa ż 
obecnie wchodz ą one w zakres nowego art. 9h. 
Skreśla się art. 9g, a by łe art. 9h, 9i, 9j i 9k s ą odpowiednio przenumerowane. 
Ponieważ w art. 9g pierwszy ust ęp został zastąpiony nowym ust. 1, odniesienie z ust. 2 
zostało odpowiednio dostosowane i obecnie brzmi: „Dla celów lit. b) ust ępu 1”. 
W art. 1 ust. 3 pierwotnego wniosku, który zmie nia art. 12 ust. 3 lit. a) odniesienie do 
art. 9j lit. k) jest obecnie zast ąpione odniesieniem do nowego art. 9g ust. 1 lit. a). 
W lit. b) art. 1 ust. 4, art. 21 w wersji okre ślonej w art. 28g, do którego dodano nowy 
ust. 5, zosta ł zmieniony, by w sposób wyra źny wskazywa ć numer tego nowego ust ępu. 
Podobnie w tek ście pierwszego akapitu art. 22 ust. 6 lit. b) dodane zosta ło odniesienie 
do lit. b), w wersji okre ślonej w art. 28h zmienionym art.  1 ust. 5 wniosku w sprawie 
usług B2B. 
Szósty akapit, który pocz ątkowo zosta ł dodany lit. c) art. 1 ust. 5 do art. 22 ust. 6 lit. b), 
 
PL 18   PL w wersji okre ślonej w art. 28g zosta ł usunięty. 
  
 
PL 19   PL  
2003/0329 (CNS) 
Zmieniony wniosek dotycz ący 
DYREKTYWY RADY 
zmieniającej dyrektyw ę 77/388/EWG w odniesieniu do miejsca świadczenia us ług 
RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 
uwzględniając Traktat ustanawiaj ący Wspólnot ę Europejsk ą, w szczególno ści jego art. 93, 
uwzględniając wniosek Komisji1, 
uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego2, 
uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Spo łecznego3, 
a także mając na uwadze co nast ępuje: 
(1) Utworzenie rynku wewn ętrznego, globalizacja,  liberalizacja i zmiany technologiczne 
wspólnie przyczyni ły się do powstania ogromnych zmian w wielko ści i schematach 
handlu us ługami. W coraz wi ększym zakresie mo żliwe jest świadczenie us ług na 
odległość. W odpowiedzi, na przestrzeni la t podejmowano fragmentaryczne dzia łania 
mające rozwiązać tą kwestię, a wiele okre ślonych us ług jest obecnie opodatkowanych 
w oparciu o zasad ę przeznaczenia. 
(2) W łaściwe funkcjonowanie rynku wewn ętrznego wymaga zmiany dyrektywy Rady 
77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sp rawie harmonizacji ustawodawstw Pa ństw 
Członkowskich w odniesieniu do podatków obrot owych – wspólny system podatku od 
wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku4, w kwestii miejsca 
świadczenia us ług, co wynika ze strategii Komisji dotycz ącej modernizacji i 
uproszczenia dzia łania wspólnego systemu podatku od warto ści dodanej5. 
(3) Miejscem opodatkowania ka żdego świadczenia us ług powinno z zasady by ć miejsce, 
gdzie odbywa si ę rzeczywista konsumpcja. Gdyby zasada ogólna dotycz ąca miejsca 
świadczenia us ług zasady  miałaby zosta ć w ten sposób zmieniona wci ąż konieczne 
byłoby używanie  niektóre wyj ątki od niej wciąż byłyby konieczne  ze wzgl ędów 
zarówno administracyjnych, jak i politycznych. 
                                                 
1 Dz.U. C […] z […], str.[…]. 
2 Dz.U. C […] z […], str.[…]. 
3 Dz.U. C […] z […], str.[…]. 
4 Dz.U. L 145 z 13.6.1977, str. 1. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektyw ą 2003/92/WE (Dz.U. L 260 z 
11.10.2003, str. 8). 
5 COM (2000) 348 ko ńcowy 
 
PL 20   PL (4) W odniesieniu do świadczenia us ług na rzecz podatników podstaw ą zasady ogólnej 
dotyczącej miejsca świadczenia us ług powinna by ć raczej siedziba klienta ni ż siedziba 
dostawcy. 
(5) W przypadku, gdy us ługi są świadczone na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami, zasad ą ogólną powinno nadal by ć, że miejscem świadczenia us ług jest 
miejsce, sk ąd dostawca prowadzi swoj ą działalność. 
(6) W niektórych okoliczno ściach zasady ogólne dotycz ące miejsca świadczenia us ług 
zarówno na rzecz podatników, jak i podmiotów nieb ędących podatnikami nie maj ą 
zastosowania, a stosuje si ę wtedy okre ślone wyłączenia. Wy łączenia te powinny by ć 
w znacznej mierze oparte na istniej ących kryteriach i odzwierciedla ć zasadę 
opodatkowania w miejscu konsumpcji, nie nak ładając jednocze śnie nadmiernego 
obciążenia administracyjnego na niektóre podmioty gospodarcze. 
(7) W przypadku, gdy podatnik otrzymuje us ługę od podmiotu niemaj ącego siedziby w 
tym samym Pa ństwie Cz łonkowskim, obowi ązkowo powinien mie ć zastosowanie 
mechanizm samonaliczania podatku, co oznacza, że podatnik powinien sam oceni ć 
odpowiedni ą kwotę podatku od warto ści dodanej odpowiadaj ącą nabytej us łudze. 
(8) Us ługi świadczone pomi ędzy różnymi oddzia łami podatnika nie wchodz ą zwykle w 
zakres dyrektywy 77/388/EWG. W imi ę większej pewno ści prawnej stanowisko to 
powinno zosta ć potwierdzone w prawodawstwie. 
(9) Dyrektywa 77/388/EWG powinna zatem zosta ć odpowiednio zmieniona, 
PRZYJMUJE NINIEJSZ Ą DYREKTYW Ę: 
Artykuł 1 
W dyrektywie 77/388/EWG wprowadza si ę następujące zmiany: 
(1) W art. 6 dodaje si ę następujący ust. 6: 
„6. W przypadku, gdy podmiot prawny ma wi ęcej niż jeden oddzia ł, usługi 
świadczone pomi ędzy oddzia łami nie są traktowane, jako świadczenie us ług.” 
(2) Artyku ł 9 otrzymuje nast ępujące brzmienie: 
„Artykuł 9 
Zasada ogólna 
1. Miejscem świadczenia us ług na rzecz podatników jest miejsce, gdzie klient, na rzecz 
którego świadczone s ą usługi założył swoje przedsi ębiorstwo lub ma sta łe miejsce 
prowadzenia dzia łalności. 
 Je żeli miejsce, gdzie podatnik za łożył swoje przedsi ębiorstwo lub ma sta łe miejsce 
prowadzenia dzia łalności nie mo że zostać określone, miejscem świadczenia us ług 
 
PL 21   PL jest miejsce sta łego pobytu tego podatnika lub miejsce, w którym zazwyczaj 
przebywa. 
2. Miejscem świadczenia us ług na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami jest 
miejsce, gdzie dostawca za łożył swoje przedsi ębiorstwo lub ma sta łe miejsce 
prowadzenia dzia łalności, z którego świadczone s ą usługi. 
3. Dla celów ust. 1 i 2, w sytuacji, gdy podmiot jest podatnikiem prowadz ącym 
działalność lub dokonuj ącym transakcji, które nie s ą uznawane za podlegaj ące 
opodatkowaniu dostawy towarów lub świadczenie us ług, uznaje si ę go za podatnika 
w odniesieniu do wszystkich świadczonych na jego rzecz us ług z wyj ątkiem 
przypadku, gdy us ługi te przeznaczone s ą na jego osobisty u żytek lub na u żytek jego 
pracowników. 
Artykuł 9a 
Nieruchomo ści 
Miejscem świadczenia us ług dotycz ących nieruchomo ści, włączając w to us ługi agentów 
nieruchomo ści i rzeczoznawców, zap ewnianie zakwaterowania hotelowego lub podobnego, 
przyznawanie praw u żytkowania nieruchomo ści oraz us ługi przygotowywania i 
koordynowania prac budowlanych, takich jak np. us ługi architektów i firm nadzoru 
budowlanego, jest miejsce, gdzie znajduje si ę dana nieruchomo ść. 
Artykuł 9b 
Transport osób 
Miejscem świadczenia us ług transportu osób jest miejsce, gdzie odbywa si ę transport, 
proporcjonalnie do pokonywanych odleg łości. 
Artykuł 9c 
Działalność kulturalna, artystyczna, sportowa, rozrywkowa i podobna 
Miejscem świadczenia us ług dotycz ących dzia łalności kulturalnej, artystycznej, sportowej, 
rozrywkowej i podobnej, w łączając w to dzia łalność organizatorów takiej dzia łalności oraz, 
gdzie właściwe, świadczenie us ług pomocniczych jest miejsce, gdzie us ługi te są faktycznie 
wykonywane. 
Artykuł 9d 
Usługi specjalne na rzecz podatników 
1. Miejscem świadczenia us ług, innych ni ż długoterminowy wynajem lub leasing 
rzeczy ruchomych lub prace, których s ą one przedmiotem na rzecz podatników jest 
miejsce, gdzie dostawca za łożył swoje przedsi ębiorstwo lub ma sta łe miejsce 
prowadzenia dzia łalności, z którego świadczone s ą usługi lub miejsce, gdzie ma 
 
PL 22   PL miejsce sta łego pobytu lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa, je żeli spełnione 
są następujące warunki: 
a) usługi są świadczone w Pa ństwie Członkowskim, w którym dostawca ma 
swoją siedzibę, ma sta łe miejsce prowadzenia dzia łalności lub gdzie ma 
miejsce sta łego pobytu lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa ; 
b) usługi wymagaj ą fizycznej obecno ści dostawcy us ług lub faktycznej obecno ści 
środków świadczenia us ług, jednocze śnie z fizyczn ą obecnością klienta ; 
c) usługi są świadczone bezpo średnio na rzecz jednostki dla natychmiastowej 
konsumpcji. 
2. W przypadku, gdy us ługi restauracyjne i cateringowe s ą świadczone na rzecz 
podatników na pok ładach statków, samolotów lub w poci ągach w trakcie 
świadczenia us ług transportu osób, miejscem świadczenia us ług jest miejsce 
rozpoczęcia usługi transportowej.  
3. Dla celów ust. 1  „długoterminowy wynajem lub leasing” oznacza  porozumienie na 
mocy umowy przewiduj ące ciągłe posiadanie lub korzystanie z ruchomo ści w 
okresie dłuższym niż 30 dni. 
Artykuł 9e 
Transport towarów świadczony na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami 
1. Miejscem świadczenia us ług transportu towarów, w łączając w to transport 
wewnątrzwspólnotowy i us ługi pośredników,  na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami jest miejsce rozpocz ęcia transportu. 
2. Pa ństwo Członkowskie nie powinno nak ładać podatku w odniesieniu do tej cz ęści 
wewnątrzwspólnotowego transportu towarów, która odpowiada podró ży odbywanej 
po wodach niestanowi ących terytorium Wspólnoty. 
3. „Wewn ątrzwspólnotowy transport towarów” oznacza transport towarów w sytuacji, 
gdy miejsce rozpocz ęcia i zako ńczenia transportu znajduj ą się na terytorium dwóch 
różnych Państw Członkowskich. 
4. Gdy miejsca rozpocz ęcia i zako ńczenia transportu towarów znajduj ą się na 
terytorium tego samego Pa ństwa Członkowskiego, transport taki uznaje si ę za 
wewnątrzwspólnotowy transport towarów, je żeli jest on bezpo średnio zwi ązany z 
transportem towarów, którego miejsce rozpocz ęcia i zako ńczenia znajduj ą się na 
terytorium dwóch ró żnych Państw Członkowskich. 
5. „Miejsce rozpocz ęcia” oznacza miejsce, gdzie transport towarów rzeczywi ście 
rozpoczyna si ę, niezależnie od pokonanej odleg łości do miejsca, gdzie towary si ę 
znajdują, a „miejsce zako ńczenia” oznacza miejsce, gdzie transport towarów 
rzeczywiście kończy się. 
 
PL 23   PL Artykuł 9f 
Usługi specjalne na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami 
1. Miejscem świadczenia nast ępujących usług świadczonych  na rzecz podmiotów 
niebędących podatnikami jest miejsce, gdzie us ługi te są faktycznie wykonywane: 
a) pomocnicza dzia łalność transportowa, taka jak za ładunek, roz ładunek, 
przeładunek i podobna dzia łalność w imieniu i na rzecz osób trzecich; 
b) wycena ruchomo ści i prace, których s ą one przedmiotem; 
c) usługi związane z dzia łalnością naukową i edukacyjn ą, z wyjątkiem us ług 
nauczania, o których mowa w lit. d) art. 9g ust. 1 , włączając w to 
działalność organizatorów takiej dzia łalności oraz, gdzie w łaściwe, 
świadczenie  usługi pomocnicze ; 
d) usługi restauracyjne i cateringowe.  
2. W przypadku, gdy us ługi restauracyjne i cateringowe s ą świadczone na rzecz 
podmiotów nieb ędących podatnikami na pok ładach statków, samolotów lub w 
pociągach w trakcie świadczenia us ług transportu osób, miejscem świadczenia 
usług jest miejsce rozpocz ęcia usługi transportowej.  
3. Miejscem świadczenia d ługoterminowych us ług wynajmu lub leasingu środków 
transportu na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami jest miejsce, gdzie 
klient ma siedzib ę, stałe miejsce pobytu lub miejsce,  gdzie zazwyczaj przebywa.  
 Miejscem świadczenia us ług wynajmu, innych ni ż długoterminowy wynajem lub 
leasing środków transportu jest miejsce, gdzie te środki transportu s ą 
rzeczywiście oddawane do dyspozycji podmiotu nieb ędącego podatnikiem.  
 „D ługoterminowy wynajem lub leasing środków transportu” oznacza 
porozumienie na mocy umowy przewiduj ące ciągłe posiadanie lub korzystanie 
ze środków transportu w okresie d łuższym niż 30 dni.  
Artykuł 9g 
Usługi świadczone drog ą elektroniczn ą na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami  
Do dnia 30 czerwca 2006 r. miejscem świadczenia na rzec z podmiotów nieb ędących 
podatnikami us ług świadczonych drog ą elektroniczn ą, włączając w to w szczególno ści usługi, 
o których mowa w za łączniku L oraz us ługi świadczone przez podatnika, który za łożył swoje 
przedsiębiorstwo poza terytorium Wspólnoty lub ma t am stałe miejsce prowadzenia 
działalności, z którego us ługi są świadczone, jest miejsce, gdzie podmiot nieb ędący 
podatnikiem ma siedzib ę, stałe miejsce pobytu lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa.  
 
PL 24   PL Artykuł 9g 
Usługi, które mog ą być świadczone na odleg łość na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami  
1. Miejscem świadczenia nast ępujących usług na rzecz podmiotów nieb ędących 
podatnikami jest miejsce, gdzie podmiot taki ma siedzib ę, stałe miejsce pobytu 
lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa:  
a) usługi świadczone drog ą elektroniczn ą, w szczególno ści te, o których 
mowa w za łączniku L;  
b) usługi telekomunikacyjne, w łącznie z zapewnianiem dost ępu do 
globalnych sieci informacyjnych;  
c) usługi nadawcze radiowe i telewizyjne;  
d) nauczanie świadczone bez fizycznej obecno ści dostawcy us ługi. 
2. Dla celów lit. b) ust. 1  „usługi telekomunikacyjne” oznaczaj ą usługi związane z 
przekazem, emisj ą lub odbiorem sygna łów, słów, obrazu i d źwięku lub ró żnego 
rodzaju informacji drog ą kablową, radiową, za pomoc ą systemów optycznych lub 
elektromagnetycznych, w łącznie ze zwi ązanym z tym przekazem lub przyznawaniem 
prawa do korzystania z takiego przekazu, emisji lub odbioru. 
Artykuł 9h 
Usługi świadczone przez po średnika  na rzecz podmiotu nieb ędącego podatnikiem 
Miejscem świadczenia us ług na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami przez 
pośrednika  działającego w imieniu lub na rzecz osób tr zecich jest, w sytuacji, gdy takie 
usługi stanowi ą część transakcji innej ni ż te, o których mowa w art. 9e i 9j miejsce, gdzie 
podstawowa transakcja jest wykonywana zgo dnie z przepisami art. 9a-9g oraz art. 9i.  
Artykuł 9i 
Usługi na rzecz podmiotów nieb ędących podatnikami znajduj ących się poza Wspólnot ą 
Miejscem świadczenia nast ępujących usług świadczonych  na rzecz podmiotu nieb ędącego 
podatnikiem maj ącego siedzib ę lub stałe miejsce pobytu lub miejsce, w którym zazwyczaj 
przebywa poza terytorium Wspólnoty jest mi ejsce, gdzie podmiot ten ma siedzib ę, stałe 
miejsce pobytu lub miejsce, w którym zazwyczaj przebywa: 
a) przeniesienie i udzielenie praw autors kich, patentów, licencji, praw do znaków 
towarowych i podobnych praw; 
b) us ługi reklamowe; 
 
PL 25   PL c) us ługi konsultantów, in żynierów, firm konsultingowych, prawników, ksi ęgowych 
oraz inne podobne us ługi, jak równie ż przetwarzanie danych i dostarczanie 
informacji; 
d) zobowi ązania do ca łkowitego lub cz ęściowego powstrzymania si ę od wykonywania 
działalności zawodowej lub prawa, o którym  mowa w niniejszym artykule; 
e) operacje bankowe, finansowe i ubezpieczeniowe łącznie z reasekuracj ą, z wyjątkiem 
wynajmu skrytek sejfowych; 
f) zapewnienie personelu; g) wynajem ruchomo ści, z wyj ątkiem wszystkich środków transportu oraz wszelkich 
innych pojazdów; 
h)
 usługi telekomunikacyjne, w łącznie z zapewnianiem dost ępu do globalnych sieci 
informacyjnych;  
h) zapewnienie dost ępu do, oraz transportu i przesy łu przy u życiu, systemów 
dystrybucji gazu naturalnego i en ergii elektryczn ej, jak równie ż świadczenie innych 
bezpośrednio powi ązanych us ług. 
j) usługi nadawcze radiowe i telewizyjne;  
k) usługi świadczone drog ą elektroniczn ą, w szczegó lności te, o których mowa w 
załączniku L;  
l) usługi świadczone przez agentów dzia łających w imieniu i na rzecz osób trzecich, 
jeśli pośredniczą w świadczeniu us ług wymienionych w niniej szym artykule na rzecz 
ich zleceniodawcy.  
Artykuł 9j 
Unikanie podwójnego opodatkowania 
W celu unikania podwójnego opodatkowania, braku opodatkowania lub zak łócenia 
konkurencji Pa ństwa Członkowskie mog ą, w odniesieniu do świadczenia us ług, o których 
mowa w art. 9-9i  traktować: 
a) miejsce świadczenia us ług, jeżeli znajduje si ę na ich terytorium, jako znajduj ące się 
poza terytorium Wspólnoty, gdy faktyczne u żytkowanie lub wykorzystanie us ług 
rzeczywiście odbywa si ę poza Wspólnot ą; 
b) miejsce świadczenia us ług, jeżeli znajduje si ę poza Wspólnot ą, jako znajduj ące się 
na ich terytorium, gdy faktyczne u żytkowanie lub wykorzystanie us ług rzeczywi ście 
odbywa si ę na ich terytorium; 
(3) W art. 12 ust. 3 lit. a) akapit czwarty otrzymuje nast ępujące brzmienie: 
 „Trzeci akapit nie ma zastosowania do us ług, o których mowa w art. 9g ust. 1 lit. 
a).” 
 
PL 26   PL (4) Do art. 21 w wersji okre ślonej w art. 28g wprowadza si ę następujące zmiany: 
a) ust. 1 lit. b) otrzymuje nast ępujące brzmienie: 
„b) podatnicy, na rzecz których świadczone s ą usługi objęte art. 9 ust. 1, w 
sytuacji, gdy us ługi te są wykonywane przez podatnika niemaj ącego 
swojej siedziby na terytorium tego samego kraju;” 
b) dodaje si ę ust. 5 w brzmieniu: 
„5. W przypadkach, gdy podlegaj ące opodatkowaniu transakcje s ą 
dokonywane przez oddzia ł podatnika, który nie znajduje si ę na 
terytorium tego samego kraju, je żeli podatnik ma jednocze śnie oddzia ł w 
tym samym Pa ństwie Członkowskim, w którym znajduje si ę klient, dla 
celów ust. 1 i 2 uznaje si ę, że podatnik nie ma siedziby na terytorium 
tego kraju.” 
(5) Do art. 22 ust. 6 lit. b) w wersji okre ślonej w art. 28h dyrektywy 77/388/EWG wprowadza 
się następujące zmiany: 
a) Pierwszy akapit otrzymuje brzmienie: 
b) „Każdy podatnik zarejestrowany dla celów podatku VAT sk łada równie ż 
oświadczenie zbiorcze nabywców zarejestrowanych dla celów podatku 
VAT, którym dostarczy ł towary na warunkach okre ślonych w art. 28c 
część A lit. a) i d), odbiorców zarej estrowany dla celów podatku VAT w 
transakcjach, o kt órych mowa w pi ątym akapicie oraz klientów b ędących 
podatnikami, na rzecz których świadczył usługi na warunkach 
określonych w art. 9 ust. 1 .” 
b) Akapit trzeci otrzymuje brzmienie: 
„Oświadczenie zbiorcze okre śla: 
– numer identyfikacji podatnika dla celów podatku VAT na terytorium 
kraju i pod którym dostarcza ł on towary zgodnie z warunkami 
określonymi w art. 28c cz ęść A lit. a) oraz świadczył usługi na 
warunkach okre ślonych w art. 9 ust. 1, 
– numer identyfikacji dl a celów podatku VAT ka żdego podmiotu 
nabywającego towary lub us ługi w innym Pa ństwie Członkowskim i pod 
którym towary lub us ługi były mu dostarczone, 
– w odniesieniu do ka żdego podmiotu nabywaj ącego towary lub us ługi, 
całkowitą wartość dostaw towarów lub świadczonych us ług dokonanych 
przez podatnika. Kwoty te deklaruje si ę za kwarta ł kalendarzowy, w 
trakcie którego podatek by ł należny.” 
c) Dodaje si ę akapit szósty w brzmie niu: 
„W odniesieniu do us ług przepisy akapitu pier wszego i trzeciego obowi ązują 
począwszy od dnia 1 stycznia 2008 r.”  
 
PL 27   PL (6) Skreśla się artykuły 28b części C, D, E i F.  
Artykuł 2 
1. Państwa Członkowskie wprowadzaj ą w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i 
administracyjne niezb ędne do wykonania niniejszej dyrektywy najpó źniej do dnia 1 
lipca 2006  r. Państwa Członkowskie niezw łocznie przeka żą Komisji tekst tych 
przepisów oraz tabel ę korelacji mi ędzy tymi przepisami a niniejsz ą dyrektyw ą. 
Przepisy przyj ęte przez Pa ństwa Członkowskie zawieraj ą odniesienie do niniejszej 
dyrektywy lub odniesienie to towarzyszy ich urz ędowej publikacji. Sposób 
dokonania takiego odniesienia ustalany jest przez Pa ństwa Członkowskie. 
2. Państwa Członkowskie przedstawi ą Komisji teksty g łównych przepisów prawa 
krajowego, które przyjm ą w obszarze obj ętym niniejsz ą dyrektyw ą. 
Artykuł 3 
Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku 
Urzędowym Unii Europejskiej . 
Artykuł 4 
Niniejsza dyrektywa sk ierowana jest do Pa ństw Członkowskich. 
Sporządzono w Brukseli, dnia [...] r. 
 W imieniu Rady 
 Przewodnicz ący