UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Artykuł 97 dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwanej dalej „dyrektywą VAT”) stanowi, że w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2015 r. stawka podstawowa nie może być niższa niż 15 %.

Przepis ten został oparty na art. 93 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Traktat WE). Od dnia 1 grudnia 2009 r. art. 93 Traktatu WE został zastąpiony art. 113 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej („TFUE”). Artykuł 113 TFUE stanowi, że Rada, stanowiąc jednomyślnie zgodnie ze specjalną procedurą ustawodawczą i po konsultacji z Parlamentem Europejskim oraz Komitetem Ekonomiczno-Społecznym, uchwala przepisy dotyczące harmonizacji ustawodawstw odnoszących się do podatków obrotowych, w zakresie, w jakim harmonizacja ta jest niezbędna do zapewnienia ustanowienia i funkcjonowania rynku wewnętrznego oraz uniknięcia zakłóceń konkurencji.

W celu ustanowienia rynku wewnętrznego w dniu 1 stycznia 1993 r. Komisja przedstawiła wnioski zmierzające do wdrożenia ostatecznego systemu harmonizacji podatków.

W związku z niemożnością przyjęcia wniosków Komisji przed dniem 1 stycznia 1993 r., Rada zadecydowała jednak o przyjęciu systemu przejściowego. W odniesieniu do stawek VAT Rada przyjęła dyrektywę 92/77/EWG.

Dyrektywa ta wprowadziła system stawek minimalnych. Stanowi ona, że od dnia 1 stycznia 1993 r. do dnia 31 grudnia 1996 r. stawka podstawowa nie może być niższa niż 15 % w każdym państwie członkowskim. Obowiązywanie tego przepisu było pięciokrotnie przedłużane; obowiązuje on do dnia 31 grudnia 2015 r.

Za pomocą ostatnich zmian dyrektywy VAT wprowadzono opodatkowanie w miejscu przeznaczenia, gdyż ogranicza ono możliwości wykorzystywania transakcji transgranicznych mających na celu zastosowanie niższych stawek VAT, prowadzących do zakłócenia konkurencji. Jednak powszechną praktyką w dziedzinie podatków pośrednich, zarówno w odniesieniu do podatku akcyzowego jak i podatku VAT, jest ustalenie stawek minimalnych, przede wszystkim ze względu na fakt, że do zakupów transgranicznych i sprzedaży na odległość poniżej ustalonego progu zastosowanie ma nadal podatek VAT w miejscu pochodzenia, a nie przeznaczenia. W związku z tym minimalna stawka podstawowa stosowana we wszystkich państwach członkowskich – jak ma to miejsce obecnie – stanowi użyteczne zabezpieczenie mające na celu właściwe funkcjonowanie rynku wewnętrznego.

Zważywszy, że wszystkie państwa członkowskie pobierają obecnie podstawową stawkę wynoszącą powyżej 15 %, obecne ustalenie dotyczące minimalnej stawki podstawowej w wysokości 15 % zapewnia również państwom członkowskim pole manewru, umożliwiając reformy VAT zmierzające do obniżenia stawki podstawowej poprzez rozszerzenie podstawy opodatkowania VAT oraz ograniczenie stosowania stawek obniżonych.

W dniu 6 grudnia 2011 r. Komisja przyjęła komunikat w sprawie przyszłości podatku VAT, w którym zaproponowała odejście od stosowania zasady miejsca pochodzenia i przedstawiła kilka sposobów wprowadzenia opodatkowania w miejscu przeznaczenia. W 2016 r. Komisja opublikuje plan działania dotyczący ostatecznego, prostego, skutecznego i odpornego na oszustwa systemu podatku VAT dostosowanego do jednolitego rynku. W planie tym określone zostaną wskazówki dotyczące przyszłych prac w następstwie wyników osiągniętych od czasu przyjęcia komunikatu z 2011 r. W planie określone zostaną w szczególności główne cechy ostatecznego systemu VAT w odniesieniu do handlu wewnątrz UE, który Komisja zamierza przedstawić, oraz reformy, które mają na celu dostosowanie istniejących przepisów dotyczących stawek VAT do ostatecznego systemu charakteryzującego się stosowaniem zasady miejsca przeznaczenia. W ramach tego przeglądu przepisów dotyczących stawek VAT omówione zostaną dwie kluczowe kwestie: czy państwom członkowskim można przyznać większą autonomię w zakresie ustalania stawek („zwiększoną elastyczność”), oraz w jaki sposób należy postępować w przypadku czasowych odstępstw pozwalających na zwolnienia, stawki zerowe, stawki super obniżone, które należałoby ponownie rozważyć po wprowadzeniu ostatecznego systemu VAT.

W tych okolicznościach i w oczekiwaniu na decyzje co do finalnego kształtu ostatecznego systemu, stosowne wydaje się utrzymanie zasady stosowania minimalnej stawki podstawowej VAT w wysokości 15 % i zaproponowanie przedłużenia obowiązywania obecnych przepisów o [dwa lata do dnia 31 grudnia 2017 r.]. Okres ten zapewni zainteresowanym podmiotom niezbędną pewność prawną i powinien umożliwić bardziej wszechstronną dyskusję w sprawie stawek VAT w związku z oczekiwanym planem działania w sprawie VAT.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Ze względu na fakt, że wniosek dotyczy przedłużenia obowiązywania istniejącego przepisu (art. 97 dyrektywy VAT), jest on zgodny z obowiązującymi przepisami.

•Spójność z innymi politykami Unii

Nie dotyczy.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna