Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie realizacji i eksploatacji europejskich systemów radionawigacji satelitarnej /* KOM/2011/0814 wersja ostateczna - 2011/0392 (COD) */





UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU Rozporządzenie (WE) nr 683/2008, które weszło w życie dnia 25 lipca 2008 r., określa nowe ramy publicznego zarządzania programami Galileo i EGNOS oraz ich finansowania[1]. W rozporządzeniu na programy te przyznano w szczególności kwotę 3 405 mln EUR na okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. Zgodnie z art. 22 rozporządzenia (WE) nr 683/2008 w dniu 18 stycznia 2011 r.[2] Komisja przyjęła sprawozdanie skierowane do Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące przeglądu śródokresowego europejskich programów radionawigacji satelitarnej. W sprawozdaniu tym szczegółowo opisano przebieg programów od czasu reformy ich zarządzania przeprowadzonej w 2007 r., przedstawiono szacunki kosztów i przyszłe wyzwania, w szczególności w zakresie ryzyka, oraz zarysowano wnioski pozwalające na sprostanie temu ryzyku, w szczególności w celu uwzględnienia potrzeb w zakresie eksploatacji obu systemów stworzonych w ramach programów. We wnioskach przyjętych w dniu 31 marca 2011 r. w wyniku przekazania sprawozdania Komisji z dnia 18 stycznia 2011 r. Rada między innymi ponownie wyraziła poparcie dla europejskich programów radionawigacji satelitarnej określonych w rozporządzeniu (WE) nr 683/2008. Uwzględniła również szacunki ich ogólnych kosztów oraz fakt, że Komisja przedstawi, w związku z przyszłymi wieloletnimi ramami finansowymi, wniosek, który będzie zawierał zmiany systemu zarządzania. W związku z tym Rada wezwała Komisję do racjonalizacji i optymalizacji stosowania istniejących struktur. Z kolei Parlament w rezolucji przyjętej w dniu 8 czerwca 2011 r. również potwierdził swoje poparcie dla europejskich programów radionawigacji satelitarnej i stwierdził, że powinny być one zasadniczo finansowane z budżetu Unii. Podkreślił znaczenie ustanowienia polityki ścisłej kontroli kosztów i ograniczania ryzyka. Wezwał Komisję do szybkiego przedstawienia wniosków ustawodawczych, ze szczególnym naciskiem na konieczność przewidzenia stabilnych, długoterminowych ram, w szczególności w odniesieniu do eksploatacji systemów. W komunikacie z dnia 29 czerwca 2011 r.[3], któremu towarzyszy wniosek w sprawie rozporządzenia Rady z tego samego dnia[4], Komisja zaproponowała przydzielenie na finansowanie europejskich programów radionawigacji satelitarnej kwoty [7 000] mln EUR w czasie obowiązywania przyszłych wieloletnich ram finansowych obejmujących okres 2014–2020. Komisja wskazuje jednak, że konieczne jest kontynuowanie wysiłków umożliwiających kontrolę kosztów i że należałoby przewidzieć nowe zasady zarządzania w perspektywie bardziej długoterminowej. Należy zauważyć, że kwota [7 000] mln EUR, w cenach stałych z 2011 r., stanowi nieprzekraczalny pułap na mocy art. [14 wniosku w sprawie] wspomnianego rozporządzenia Rady i odpowiada kwocie [7 897] mln EUR w cenach rynkowych. Należy podkreślić, że występowanie nieprzewidzianych zagrożeń, które mogą doprowadzić do przekroczenia kosztu i do opóźnień, jest nieodłącznie związane z tego rodzaju złożonymi programami. Sytuacja ta wymusza wprowadzenie skutecznych systemów zarządzania ryzykiem i może prowadzić do podejmowania trudnych decyzji. Na przykład zwiększenie kosztu fazy rozwoju, zarządzanej przez Europejską Agencję Kosmiczną, odpowiada łącznie kwocie ok. 500 mln EUR. Na wniosek państw członkowskich Komisja zgodziła się pokryć te koszty, aby zapewnić ciągłość programu. „Walidacja na orbicie” stanowi bowiem kamień węgielny programu Galileo, a brak finansowania mógłby zagrozić jej kontynuacji oraz doprowadzić do utraty przemysłowego know-how i częściowo skonstruowanego wyposażenia. Rozporządzenie będące przedmiotem wniosku stanowi odpowiedź na wnioski ze strony Parlamentu i Rady przy jednoczesnym uwzględnieniu elementów zawartych w komunikacie Komisji z dnia 29 czerwca 2011 r. Stanowi ono podstawę europejskich programów radionawigacji satelitarnej w okresie objętym przyszłymi wieloletnimi ramami finansowymi i przewiduje w szczególności finansowanie programów i system zarządzania programami. W związku ze znacznymi zmianami, które należy wprowadzić do rozporządzenia (WE) nr 683/2008, konieczne okazało się przedstawienie wniosku w celu jego zastąpienia nowym rozporządzeniem zamiast wprowadzania do niego zmian. Należy wspomnieć, że programy Galileo i EGNOS stanowią inicjatywy przewodnie Unii. Promocja tej technologii, będąca ważnym czynnikiem wspomagającym wychodzenie z kryzysu, doskonale wpisuje się w ramy strategii „Europa 2020” oraz polityki zrównoważonego rozwoju. Nowe generacje zaawansowanych usług radionawigacji satelitarnej oferują szerokie perspektywy dla wszystkich rodzajów działalności wraz z możliwością utworzenia wielu miejsc pracy związanych z rozwojem rynków, których tempo wzrostu w ostatnich latach wynosiło 30 % rocznie. W tym kontekście celem działań Komisji jest opracowanie ekosystemu zastosowań, który ma na celu optymalizację wykorzystania usług oferowanych przez system i maksymalne zwiększenie uzyskiwanych korzyści społeczno-ekonomicznych. Komisja wprowadza zatem 24 środki, o których mowa w planie działania w sprawie zastosowań GNSS z dnia 14 czerwca 2010 r.[5] Plan ten przewiduje w szczególności finansowanie projektów w zakresie badań naukowych i rozwoju, zwiększenie dostępu do finansowania MŚP oraz różnorodne środki promowania programów Galileo i EGNOS w sektorach priorytetowych ze względu na wzrost gospodarczy, innowacje i zatrudnienie. Należy także podkreślić, że europejskie programy nawigacji satelitarnej nie dotyczą jedynie państw członkowskich, które są najaktywniejsze w sektorze przestrzeni kosmicznej, lecz dotyczą one bezpośrednio wszystkich państw członkowskich Unii. Wszyscy obywatele UE będą bowiem korzystać z usług zapewnianych przez stworzoną infrastrukturę. Ponadto MŚP w całej Europie odgrywają znaczną rolę w programach, gdyż jednym z celów Unii jest promowanie jak najszerszego i jak najbardziej dostępnego uczestnictwa wszystkich przedsiębiorstw w procedurach zamówień publicznych. W związku z tym Komisja w ramach inicjatywy przewodniej strategii „Europa 2020” „Polityka przemysłowa w erze globalizacji” ma za zadanie „opracować skuteczną politykę kosmiczną, co pozwoli nam zająć się niektórymi z najważniejszych problemów globalnych i przede wszystkim zrealizować projekty Galileo”. 2. KONSULTACJE Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW Wniosek przedstawia się w następstwie licznych szczegółowych konsultacji z zainteresowanymi stronami i z opinią publiczną. Uzupełnia go ocena skutków. Przeprowadzono konsultacje z zainteresowanymi stronami w sprawie różnych aspektów technicznych, prawnych lub operacyjnych dotyczących programów, takich jak świadczenie usług, koszt infrastruktury i jej eksploatacji, analizy ryzyka i możliwe systemy zarządzania. W związku z tym zorganizowano warsztaty tematyczne i konferencje docelowych użytkowników i grup roboczych z ekspertami z Europejskiej Agencji Kosmicznej, Agencji Europejskiego GNSS i państw członkowskich. Odbyły się również rozmowy z ekspertami z sektora kosmicznego i przedstawicielami środowisk przemysłowych. Opinia publiczna została także zaangażowana w ramach badań Eurobarometru z 2007 i 2009 r. oraz w związku z oceną skutków dotyczącą europejskiej polityki kosmicznej. Wszystkie te działania w ramach wymiany informacji ujawniły następujące kwestie: · obywatele popierają stworzenie autonomicznego systemu radionawigacji satelitarnej i uznają rosnącą zależność współczesnych społeczeństw od usług radionawigacji; · należy ustanowić stabilne zarządzanie w perspektywie długoterminowej w celu zapewnienia skutecznego zarządzania programami; · „usługa bezpieczeństwa życia” (zwana „Safety of Life Service” lub „SoL”) oferowana przez system stworzony w ramach programu Galileo musi zostać ponownie określona w związku ze zmieniającymi się oczekiwania użytkowników; · ponadto zainteresowane strony sektora lotnictwa cywilnego kładą nacisk na potrzebę długoterminowego zobowiązania w zakresie świadczenia usług EGNOS. Jest to warunek wstępny rzeczywistego zaistnienia EGNOS na rynkach. Ponadto w związku z poczynionymi ostatnio postępami i trudnościami, które należy pokonać, w ocenie skutków skoncentrowano się na kontynuacji wdrażania programów i skupiono się na dwóch podstawowych problemach: na konfiguracji przyszłych usług, biorąc pod uwagę fakt, że budżet przeznaczony na lata 2008-2013 jest niewystarczający do ukończenia infrastruktury systemu stworzonego w ramach programu Galileo i zapewnienia eksploatacji EGNOS oraz na definicji systemu zarządzania eksploatacją i wymaganym finansowaniu. W odniesieniu do pierwszego punktu, jeśli chodzi o system stworzony w ramach programu Galileo, w ocenie różnych wariantów wykazano, że najlepszy z nich polega na zachowaniu pierwotnie określonych usług, z wyjątkiem usługi SoL. Rozwiązanie to, wymagające mniejszej infrastruktury naziemnej, powoduje ograniczenie kosztów. Jeśli chodzi o system EGNOS, system ten już działa i wielu użytkowników korzysta z jego zalet. Ponadto, gdy usługę SoL uznano za operacyjną, Komisja zobowiązała się do zapewnienia ciągłości tej usługi w stosunku do użytkowników, którzy w związku z tym dokonali znacznych inwestycji. W tym kontekście zakończenie programu EGNOS nie jest rozwiązaniem możliwym do wzięcia pod uwagę. W odniesieniu do drugiego punktu w ocenie skutków stwierdzono, że Komisja, reprezentująca Unię, powinna nadal odpowiadać za programy, ponieważ Unia będzie nadal sama zapewniała ich finansowanie, zgodnie z propozycją Komisji zawartą we wspomnianym wyżej komunikacie z dnia 29 czerwca 2011 r. Zarządzanie eksploatacją powinno jednak zostać powierzone agencji regulacyjnej. Umożliwiłoby to z jednej strony maksymalizację oczekiwanych skutków społeczno-gospodarczych eksploatacji systemów i zapewnienie większej spójności z innymi dziedzinami w ramach polityki Unii, z drugiej zaś strony właściwe określenie odpowiedzialności finansowej i politycznej różnych zainteresowanych stron. W związku z tym i przy uwzględnieniu wspomnianych wyżej konkluzji Rady z dnia 31 marca 2011 r. wydaje się, że wybór Agencji Europejskiego GNSS, która została ustanowiona rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 912/2010 z dnia 22 września 2010 r. w celu wykonywania zadań związanych z przebiegiem programów i która już istnieje i działa w dziedzinie radionawigacji satelitarnej, jest najbardziej naturalnym rozwiązaniem. Konieczne byłoby jednak ponowne określenie zadań i zasobów tej agencji. 3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 683/2008 i z innymi aktami dorobku prawnego Unii dotyczącego europejskich programów radionawigacji satelitarnej wniosek Komisji pod względem prawnym opiera się na art. 172 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, dawnym art. 156 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. Zachowano w nim ponadto formę rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady, ponieważ – podobnie jak rozporządzenie (WE) nr 683/2008, które ma zostać zastąpione niniejszym rozporządzeniem – akt ten ma ogólny zakres, a jego treść powinna mieć bezpośrednie zastosowanie we wszystkich państwach członkowskich. Określenie programów i systemów, określenie przydzielanych na nie zasobów budżetowych i określenie systemu zarządzania nimi stanowią główne środki zawarte we wniosku, w którym w celu zracjonalizowania dorobku prawnego Unii przewidziano również zmianę lub uchylenie innych aktów ustawodawczych dotyczących europejskich programów radionawigacji satelitarnej. Wniosek jest zgodny z zasadami pomocniczości i proporcjonalności. Cel wniosku, mianowicie realizacja i eksploatacja systemów radionawigacji satelitarnej, przekracza możliwości finansowe i techniczne państwa członkowskiego działającego pojedynczo i może zostać osiągnięty w zadowalający sposób jedynie na poziomie Unii. Nie wykracza on jednak poza to, co konieczne do osiągnięcia tego celu z dwóch powodów: po pierwsze, przewidziane obciążenie budżetowe odpowiada kosztom oszacowanym w wyniku szczegółowych analiz i po drugie, utrzymany system zarządzania wydaje się najodpowiedniejszy. 4. WPŁYW NA BUDŻET Jak wskazano w pkt 2 powyżej, Unia będzie nadal sama zapewniać finansowanie programów Galileo i EGNOS. Jej wkład w programy w latach 2014-2020 nie przekroczy [7 897] mln EUR w cenach rynkowych w zastosowaniu art. [14 wniosku dotyczącego] rozporządzenia Rady wspomnianego w pkt 1 powyżej. Wkład ten obejmuje trzy podstawowe działania, mianowicie zakończenie fazy rozmieszczania programu Galileo, fazę eksploatacji tego programu i eksploatację systemu EGNOS. Ostatnie działanie obejmuje ciągłe ulepszanie usług oferowanych przez system w celu uwzględnienia zmian potrzeb użytkowników. Szacunki kosztów programów wynikają ze szczegółowych analiz. Opierają się one również na wynikach dyskusji z ekspertami, w szczególności z ekspertami z państw członkowskich, Europejskiej Agencji Kosmicznej i Agencji Europejskiego GNSS. Przeprowadzono również konsultacje z różnymi zainteresowanymi stronami, takimi jak przedsiębiorcy sektora kosmicznego. Zachowanie wewnątrz Komisji zdobytej wiedzy specjalistycznej jest istotnym czynnikiem umożliwiającym ciągłość programów. W rezultacie Komisja zachowa pracujący obecnie personel zatrudniony na czas określony na okresy, które zostaną określone w zależności od różnych faz programów, i przeniesie pewną liczbę personelu do Agencji Europejskiego GNSS. 5. ELEMENTY FAKULTATYWNE Należy podkreślić, że niniejsze rozporządzenie przewiduje w szczególności system zarządzania programami i ich finansowaniem w latach 2014-2020. W ramach systemu najważniejsze zadania związane z wykorzystywaniem systemu będą mogły zostać powierzone Agencji Europejskiego GNSS, która jest agencją UE w rozumieniu art. 185 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich. W tym celu Komisja zamierza zawrzeć z agencją jedną lub wiele umów o przekazaniu uprawnień. W opinii Komisji wykorzystanie umów o przekazaniu uprawnień, które zawierają ogólne warunki zarządzania środkami przekazanymi agencji, w tym środki monitorowania i kontroli kosztów, stanowi najodpowiedniejszy środek pełnego realizowania przez Komisję, Parlament Europejski i Radę ich uprawnień kontrolnych. Aby umożliwić Parlamentowi Europejskiemu i Radzie pełny wgląd w warunki w jakich Agencja Europejskiego GNSS będzie realizować zadania, które zostaną jej powierzone w ramach nowego systemu zarządzania, zwłaszcza w odniesieniu do zasobów, Komisja przedstawi w 2012 r. wniosek dotyczący zmiany rozporządzenia (UE) 912/2010 i powiązanego sprawozdania finansowego. Należy zauważyć, że budżet przydzielony na programy, tj. [7 897] mln EUR w cenach rynkowych, uwzględnia już koszty związane z eksploatacją systemów, w tym koszty funkcjonowania podmiotów zarządzających eksploatacją systemów. W związku z tym wykonywanie przez agencję przekazanych jej nowych zadań nie spowoduje żadnego dodatkowego wydatku budżetowego. Komisja oceni ponadto zgodność rozporządzenia (UE) nr 912/2010 z nowym systemem zarządzania w zakresie homologacji bezpieczeństwa systemów. Należy również dokonać aktualizacji wspólnego działania Rady 2004/552/WPZiB z dnia 12 lipca 2004 r. w sprawie aspektów działania europejskiego systemu radionawigacji satelitarnej mających wpływ na bezpieczeństwo Unii Europejskiej[6]. Uproszczenie zasad jest jednym z najważniejszych zagadnień nowego podejścia zaproponowanego przez Komisję w zakresie wydatków budżetowych Unii. Tekst w swojej obecnej formie wprowadza środki upraszczające w szczególności w odniesieniu do następujących kwestii: – dostosowania wskaźników do celów strategii 2020; – delegowania działań związanych z eksploatacją systemów, w szczególności zarządzania umowami Agencji Europejskiego GNSS. 2011/0392 (COD) Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie realizacji i eksploatacji europejskich systemów radionawigacji satelitarnej PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 172, uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym, uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[7], uwzględniając opinię Komitetu Regionów[8], stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, a także mając na uwadze, co następuje: (1) Europejska polityka radionawigacji satelitarnej ma na celu utworzenie w Unii dwóch systemów radionawigacji satelitarnej, systemu stworzonego w ramach programu Galileo i systemu EGNOS (zwanych dalej „systemami”). Systemy te utworzono odpowiednio w ramach programów Galileo i EGNOS (zwanych dalej „programami”). Każda z dwóch infrastruktur obejmuje satelity i sieć stacji naziemnych. (2) Program Galileo ma na celu ustanowienie i eksploatację pierwszej infrastruktury radionawigacji satelitarnej i pozycjonowania satelitarnego przeznaczonej specjalnie do celów cywilnych. System stworzony w ramach programu Galileo jest całkowicie niezależny od już istniejących albo mogących dopiero powstać innych systemów. (3) Program EGNOS ma na celu poprawę jakości sygnałów emitowanych przez istniejące globalne systemy radionawigacji satelitarnej (zwane dalej „GNSS” od Global Navigation Satellite Systems). (4) Parlament Europejski, Rada, Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny i Komitet Regionów niezmiennie i bez wahania popierały programy. (5) W związku z tym, że programy znajdują się na zaawansowanym i prowadzącym do systemów w fazie eksploatacji etapie rozwoju, należy oprzeć je na szczegółowej podstawie prawnej, która może stanowić odpowiedź na ich potrzeby, w szczególności w zakresie zarządzania, i spełnić wymóg należytego zarządzania finansami. (6) Systemy ustanowione w ramach europejskich programów radionawigacji satelitarnej stanowią infrastruktury stworzone jako sieci transeuropejskie, których zastosowanie znacznie wykracza poza granice państw członkowskich. Ponadto usługi oferowane za pośrednictwem tych systemów przyczyniają się w szczególności do rozwoju sieci transeuropejskich w zakresie infrastruktury transportowej, telekomunikacyjnej i energetycznej. (7) Programy Galileo i EGNOS stanowią narzędzie polityki przemysłowej i wpisują się w ramy strategii „Europa 2020”, jak wynika z komunikatu Komisji z dnia 17 listopada 2010 r. „Zintegrowana polityka przemysłowa w erze globalizacji Konkurencyjność i zrównoważony rozwój na pierwszym planie”[9]. Wspomina się o nich również w komunikacie przyjętym przez Komisję w dniu 4 kwietnia 2011 r. i zatytułowanym „Ku strategii Unii Europejskiej w zakresie przestrzeni kosmicznej w służbie obywateli”[10]. Programy mają liczne zalety dla gospodarki i dla obywateli Unii, a ich skumulowaną wartość szacuje się na ok. 130 mld EUR na lata 2014-2034. (8) Uwzględniając rosnące korzystanie z radionawigacji satelitarnej w wielu dziedzinach działalności, przerwa w świadczeniu usług może spowodować poważne szkody dla współczesnych społeczeństw. Ponadto w związku z ich strategicznym wymiarem systemy radionawigacji satelitarnej stanowią wrażliwe struktury, które mogą w szczególności stanowić przedmiot wykorzystania w złej wierze. Powyższe elementy mogą wpłynąć na bezpieczeństwo Unii i państw członkowskich. Należy zatem uwzględnić wymogi bezpieczeństwa podczas projektowania, wprowadzania i eksploatacji infrastruktur powstających w ramach programów Galileo i EGNOS. (9) Program Galileo dzieli się na zakończoną już fazę definicji, fazę rozwoju i walidacji, która powinna zakończyć się w 2013 r.; fazę rozmieszczania, która rozpoczęła się w 2008 r. i która powinna się zakończyć w 2020 r., i fazę eksploatacji, która powinna rozpoczynać się stopniowo począwszy od lat 2014/2015, aby kompletny system był całkowicie operacyjny w 2020 r. (10) Program EGNOS jest w fazie eksploatacyjnej, odkąd jego usługę otwartą i jego usługę zwaną „Safety of Life” uznano za operacyjne odpowiednio w październiku 2009 r. i w marcu 2011 r. (11) W celu optymalizacji korzystania ze świadczonych usług systemy, sieci i usługi wynikające z programów Galileo i EGNOS powinny być zgodne i interoperacyjne między sobą oraz w miarę możliwości z innymi systemami radionawigacji satelitarnej i z konwencjonalnymi środkami radionawigacji. (12) Ponieważ Unia zasadniczo zapewnia całość finansowania programów, należy przewidzieć, aby była ona właścicielem wszystkich rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych stworzonych lub rozbudowanych w ramach programów. Należy jednak dokonać odpowiednich ustaleń z obecnymi właścicielami, w szczególności w odniesieniu do istotnych części infrastruktury i ich bezpieczeństwa, aby w pełni przestrzegać wszelkich podstawowych praw związanych z własnością. W celu ułatwienia przyjęcia radionawigacji satelitarnej przez rynki należy zapewnić optymalne korzystanie przez osoby trzecie szczególnie z praw własności intelektualnej wynikających z programów i należących do Unii, w szczególności w dziedzinie społeczno-gospodarczej. (13) Fazy rozmieszczania i eksploatacji programu Galileo i faza eksploatacji programu EGNOS powinny zasadniczo być całkowicie finansowane przez Unię. Zgodnie z rozporządzeniem (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich[11], państwa członkowskie powinny mieć jednak możliwość przeznaczenia na programy dodatkowych funduszy lub wkładu w naturze, w oparciu o właściwe porozumienia, w celu sfinansowania dodatkowych elementów, o których realizację wnioskują, np. w zakresie architektury systemów lub pewnych dodatkowych potrzeb związanych z bezpieczeństwem. Państwa trzecie i organizacje międzynarodowe również powinny mieć możliwość wniesienia wkładu w te programy. (14) W celu zagwarantowania dalszej realizacji programów niezbędne jest stworzenie odpowiednich ram finansowych pozwalających Unii na kontynuację finansowania tych programów. Należy także określić kwotę wymaganą w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. w celu finansowania ukończenia fazy rozmieszczania Galileo oraz eksploatacji systemów. (15) Parlament Europejski i Rada, na wniosek Komisji z dnia 29 czerwca 2011 r., [zdecydowały] o przyznaniu maksymalnej kwoty [7 897] mln EUR w cenach rynkowych na sfinansowanie działań związanych z programami trwającymi w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. Należy sprecyzować, że działania te obejmują również ochronę systemów i ich funkcjonowania, także w czasie wynoszenia satelitów na orbitę. Dlatego też udział w kosztach wymagany w przypadku korzystania z usług umożliwiających zapewnienie ochrony, między innymi usług systemów informujących o sytuacji w przestrzeni kosmicznej („Space Situational Awareness” lub „SSA”) mógłby być finansowany z budżetu przeznaczonego na programy w miarę możliwości wynikających z rygorystycznego zarządzania kosztami oraz respektując wskazaną powyżej całkowitą kwotę ustanowioną w art. [x] rozporządzenia Rady XYZ ustanawiającego ramy finansowe na lata 2014-2020. Niniejsze rozporządzenie ustanawia na cały dalszy okres realizacji programów kopertę finansową stanowiącą odniesienie uprzywilejowane w rozumieniu pkt [17] Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia xx/yy/201z r. między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją o współpracy w sprawach budżetowych i o należytym zarządzaniu finansowym w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami i w rozumieniu art. 14 [wniosku w sprawie rozporządzenia Rady z dnia 29 czerwca 2011 r.] określającego wieloletnie ramy finansowe na lata 2014-2020[12]. (16) Należy określić działania, na które przyznano środki budżetowe Unii na mocy niniejszego rozporządzenia na rzecz programów na lata 2014-2020. Środki te należy zasadniczo przyznać na działania związane z fazą rozmieszczania programu Galileo, w tym na działania w zakresie zarządzania i monitorowania tej fazy, i na działania związane z eksploatacją systemu stworzonego na podstawie programu Galileo, w tym na działania poprzedzające lub przygotowujące tę fazę, i systemu EGNOS. Należy je również przyznać na finansowanie pewnych działań koniecznych do zarządzania celami programów i do ich realizacji. (17) Należy podkreślić, że koszty inwestycji oraz koszty eksploatacji systemów szacowane na lata 2014–2020 nie uwzględniają nieprzewidzianych zobowiązań finansowych, które Unia może być zobowiązana ponieść, w szczególności zobowiązań związanych z systemem odpowiedzialności pozaumownej wynikającej z publicznego charakteru własności systemów, w szczególności w odniesieniu do przypadków siły wyższej i katastrof. Zobowiązania te są przedmiotem szczegółowej analizy przeprowadzonej przez Komisję. (18) Należy również podkreślić, że środki budżetowe przewidziane w niniejszym rozporządzeniu nie obejmują prac finansowanych ze środków przydzielonych na działania w ramach programu ramowego w zakresie badań naukowych i innowacji „Horyzont 2020”, takich jak działania związane z rozwojem zastosowań pochodzących z systemów. Prace te umożliwią optymalizację korzystania z usług oferowanych w ramach programów, zapewnienie właściwego zwrotu z inwestycji poniesionych przez Unię w zakresie korzyści społecznych i gospodarczych oraz zwiększenie know-how przedsiębiorstw unijnych w zakresie technologii radionawigacji satelitarnej. (19) Unia powinna również uzyskiwać dochody z systemów w celu zapewnienia zrekompensowania inwestycji uprzednio przez nią poniesionych. Ponadto we wszelkich umowach zawartych z podmiotami sektora prywatnego można przewidzieć mechanizm podziału dochodów. (20) W celu uniknięcia przekroczenia kosztów i opóźnień, które wpłynęły na przebieg programów prowadzonych w poprzednich latach konieczne jest zwiększenie wysiłków umożliwiających kontrolę ryzyka mogącego spowodować zwiększone koszty, czego wymagają Rada i Parlament w konkluzjach i rezolucjach odpowiednio z dnia 31 marca 2011 r. i z dnia 8 czerwca 2011 r. i co wynika z komunikatu Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 29 czerwca 2011 r. „Budżet z perspektywy »Europy 2020«”[13]. (21) Należyte publiczne zarządzanie programami Galileo i EGNOS oznacza, po pierwsze, że istnieje ścisły podział zadań między Komisję, Agencję Europejskiego GNSS a Europejską Agencję Kosmiczną, a po drugie, że zarządzanie to będzie stopniowo dostosowywane do potrzeb eksploatacji systemów. (22) W związku z tym, że Komisja reprezentuje Unię, która jest zasadniczo jedynym źródłem finansowania programów i właścicielem systemów, powinna ona odpowiadać za przebieg programów i zapewnić nad nimi nadzór polityczny. W związku z tym powinna ona zarządzać funduszami przydzielonymi na programy na podstawie niniejszego rozporządzenia i czuwać nad wdrażaniem wszystkich działań w ramach programów i nad jasnym podziałem zadań, w szczególności między Agencją Europejskiego GNSS i Europejską Agencją Kosmiczną. W tym celu należy wyznaczyć Komisji, oprócz zadań związanych z tym ogólnymi obowiązkami i innymi zadaniami wynikającymi z niniejszego rozporządzenia, pewne zadania szczegółowe wymienione w niewyczerpujący sposób. W celu optymalizacji zasobów i kompetencji różnych zainteresowanych stron Komisja powinna mieć możliwość delegowania pewnych zadań poprzez porozumienia w sprawie delegowania, zgodnie z rozporządzeniem (WE, Euratom) nr 1605/2002, w szczególności jego art. 54. (23) Agencja Europejskiego GNSS została ustanowiona rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 912/2010 z dnia 22 września 2010 r. ustanawiającym Agencję Europejskiego GNSS, uchylającym rozporządzenie Rady (WE) nr 1321/2004 w sprawie ustanowienia struktur zarządzania europejskimi programami radionawigacyjnymi i zmieniającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 683/2008[14], aby realizować cele programów Galileo i EGNOS oraz wykonywać zadania związane z przebiegiem programów. Jest ona agencją unijną, która jako organ w rozumieniu art. 185 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002 podlega obowiązkom mającym zastosowanie do agencji unijnych. Należy przyznać jej pewne zadania związane z bezpieczeństwem programów, z jej ewentualnym wyznaczeniem jako organu odpowiedzialnego za usługi publiczne o regulowanym dostępie i z jej wkładem w komercjalizację systemów. Musi się ona również wykonywać zadania, które Komisja może jej powierzyć w drodze porozumienia w sprawie delegowania obejmującego różne inne zadania szczegółowe związane z programami, m. in. zadania związane z fazami eksploatacji systemów i promowanie aplikacji i usług na rynku radionawigacji satelitarnej. W celu umożliwienia Komisji, reprezentującej Unię, pełnego wykonywania jej uprawnień kontrolnych te porozumienia w sprawie delegowania powinny w szczególności zawierać ogólne warunki zarządzania środkami powierzonymi Agencji Europejskiego GNSS. (24) Unia powinna zawrzeć z Europejską Agencją Kosmiczną wieloletnie porozumienie w sprawie delegowania obejmujące aspekty techniczne i aspekty związane z programowaniem. W celu umożliwienia Komisji, reprezentującej Unię, pełnego wykonywania jej uprawnień kontrolnych porozumienie w sprawie delegowania powinno w szczególności zawierać ogólne warunki zarządzania środkami powierzonymi Europejskiej Agencji Kosmicznej. W odniesieniu do działań finansowanych wyłącznie przez Unię jego warunki powinny gwarantować stopień kontroli porównywalny ze stopniem, który byłby wymagany, gdyby Europejska Agencja Kosmiczna była agencją unijną. (25) Odpowiedzialność za przebieg programów obejmuje w szczególności odpowiedzialność za bezpieczeństwo tych programów, systemów i ich eksploatacji. Z wyjątkiem przypadków zastosowania wspólnego działania 2004/552/WPZiB z dnia 12 lipca 2004 r. w sprawie aspektów działania europejskiego systemu radionawigacji satelitarnej mających wpływ na bezpieczeństwo Unii Europejskiej[15], które, w miarę potrzeby, będzie mogło zostać dostosowane do ewolucji programów, zarządzania nimi i do traktatu lizbońskiego, odpowiedzialność za bezpieczeństwo ponosi Komisja, nawet jeżeli niektóre zadania w zakresie bezpieczeństwa są powierzane Agencji Europejskiego GNSS. Do Komisji należy w szczególności wdrażanie mechanizmów odpowiednich do zapewnienia właściwej koordynacji między różnymi podmiotami odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo. (26) Biorąc pod uwagę szczegółową wiedzę specjalistyczną, którą posiada Europejska Służba Działań Zewnętrznych, i jej regularne umowy z organami administracji państw trzecich i z organizacjami międzynarodowymi, służba ta wydaje się organem odpowiednim do wspierania Komisji w realizacji pewnych zadań związanych z bezpieczeństwem systemów i programów w dziedzinie stosunków zewnętrznych, zgodnie z decyzją Rady 2010/427/UE z dnia 26 lipca 2010 r. określającą organizację i zasady funkcjonowania Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych[16], w szczególności z jej art. 2 ust. 2. (27) Do celów przydziału tych funduszy unijnych przeznaczonych na programy, których kwota stanowi pułap, którego Komisja nie może przekroczyć, zasadnicze znaczenie ma stosowanie skutecznych procedur udzielania zamówień publicznych, w szczególności negocjowanie umów w sposób zapewniający optymalne wykorzystanie zasobów, zadowalające świadczenie usług, zapewnienie harmonijnej kontynuacji programów, właściwe zarządzanie ryzykiem i przestrzeganie zaproponowanego harmonogramu. Instytucja zamawiająca powinna zapewnić przestrzeganie tych wymogów. (28) Biorąc pod uwagę, że programy będą zasadniczo finansowane przez Unię, udzielanie zamówień publicznych w ramach tych programów powinno być zgodne z zasadami Unii dotyczącymi zamówień publicznych oraz powinno mieć przede wszystkim na celu optymalne wykorzystanie zasobów, kontrolowanie kosztów, ograniczenie ryzyka, poprawę skuteczności i zmniejszenie zależności od jednego dostawcy. Należy dążyć do zapewnienia otwartej i sprawiedliwej konkurencji na wszystkich etapach łańcucha dostaw, aby zapewnić zrównoważone możliwości uczestnictwa dla różnych sektorów przemysłu na wszystkich poziomach, w tym w szczególności dla nowych podmiotów oraz małych i średnich przedsiębiorstw (zwanych dalej „MŚP”). Należy unikać możliwego nadużywania dominującej pozycji dostawców i długotrwałej zależności od jednego dostawcy. W miarę potrzeb należy korzystać z wielu źródeł dostaw, tak aby ograniczyć ryzyko związane z programem, uniknąć zależności od jednego dostawcy i zapewnić lepszą ogólną kontrolę programów oraz ich kosztów i harmonogramu. Unijne sektory przemysłu powinny mieć możliwość oparcia się na źródłach pochodzących spoza Unii w odniesieniu do niektórych elementów i usług, w przypadku gdy wykazane zostaną znaczne korzyści pod względem jakości i kosztów, uwzględniając jednakże strategiczny charakter programów oraz wymogów Unii w zakresie bezpieczeństwa i kontroli wywozu. Należy wykorzystywać inwestycje oraz doświadczenia i kompetencje przemysłu, w tym doświadczenia zdobyte podczas fazy definicji oraz fazy rozwoju i walidacji programów, dbając jednocześni, aby nie naruszać zasad konkurencyjnych przetargów. (29) Nawigacja satelitarna jest nową, złożoną i stale rozwijającą się technologią. Wiąże się z tym aspekt niepewności i ryzyko związane z zamówieniami publicznymi udzielanymi w ramach programów, zwłaszcza, że zamówienia te mogą dotyczyć urządzeń lub świadczenia usług w perspektywie długoterminowej. Sytuacja ta wymaga przewidzenia środków szczegółowych w zakresie zamówień publicznych, które mają zastosowanie jako środki dodatkowe w stosunku do rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002. Instytucja zamawiająca powinna ustanowić równe warunki konkurencji, jeżeli przed rozpoczęciem przetargu co najmniej jedno przedsiębiorstwo posiada uprzywilejowane informacje dotyczące działań związanych z tym przetargiem. Musi również być w stanie udzielić zamówienia publicznego w postaci zamówienia w transzach warunkowych, wprowadzić warunkowo aneks do umowy w ramach jej realizacji lub nałożyć obowiązek minimalnego zakresu podwykonawstwa. Ponadto w związku z wątpliwościami technologicznymi, które charakteryzują programy, ceny w ramach zamówień publicznych nie zawsze można ustalić w dokładny sposób i w związku z tym należałoby zawierać umowy w szczególnej formie, która zarazem nie określa konkretnej i ostatecznej ceny i zawierają klauzule ochronne w stosunku do interesów finansowych Unii. (30) Należy potwierdzić, że zgodnie z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej państwa członkowskie powinny powstrzymać się od podejmowania środków mogących zakłócać właściwy przebieg programów, w szczególności w zakresie praw własności intelektualnej i w zakresie dalszego funkcjonowania infrastruktur. Należy również wyjaśnić, że zainteresowane państwa członkowskie powinny podejmować wszystkie środki konieczne, aby stacje naziemne systemów były wyznaczone jako europejskie infrastruktury krytyczne. (31) Uwzględniając globalne przeznaczenie systemów, istotne jest, aby Unia mogła zawierać porozumienia z państwami trzecimi i z organizacjami międzynarodowymi w ramach programów zgodnie z art. 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności w celu zapewnienia ich właściwego przebiegu, optymalizacji usług świadczonych na rzecz obywateli Unii, zaspokojenia potrzeb państw trzecich i organizacji międzynarodowych. W odpowiednim przypadku wskazane byłoby również dostosowanie istniejących umów do zmian programów. W toku przygotowywania i zawierania umów Komisja może skorzystać z pomocy Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych, Europejskiej Agencji Kosmicznej i Agencji Europejskiego GNSS w granicach zadań, jakie zostały im wyznaczone w ramach niniejszego rozporządzenia. (32) Należy potwierdzić, że w celu wykonania niektórych swoich zadań o charakterze nieregulacyjnym Komisja może w odpowiednim przypadku i w niezbędnym zakresie odwołać się do pomocy technicznej niektórych stron zewnętrznych. Inne podmioty zaangażowane w zarządzanie publiczne programami mogą również korzystać z tej samej pomocy technicznej w wykonywaniu zadań powierzonych im na mocy niniejszego rozporządzenia. (33) Należy zapewnić ochronę danych osobowych i prywatności w ramach programów. (34) Interesy finansowe Unii powinny być chronione przez cały cykl wydatkowania za pomocą proporcjonalnych środków, w szczególności środków w zakresie zapobiegania nieprawidłowościom i ich wykrywania, przeprowadzania dochodzeń, odzyskiwania utraconych środków, niewłaściwie wypłaconych lub nieodpowiednio wykorzystanych oraz, w stosownych przypadkach, nakładania kar. (35) Niezbędne jest zapewnienie regularnego informowania Parlamentu Europejskiego i Rady o realizacji programów. Parlament Europejski, Rada i Komisja będą ponadto uczestniczyć w międzyinstytucjonalnym panelu ds. Galileo, zgodnie ze wspólną deklaracją z dnia 9 lipca 2008 r. nt. międzyinstytucjonalnego panelu ds. Galileo. (36) Komisja powinna przeprowadzać oceny skuteczności i efektywności środków podejmowanych na rzecz realizacji celów programów. (37) W celu określenia środków koniecznych do zagwarantowania zgodności i interoperacyjności systemów z innymi systemami radionawigacji satelitarnej oraz z konwencjonalnymi systemami radionawigacji, oraz by zapewnić bezpieczeństwo systemów i ich funkcjonowania, należy przekazać Komisji uprawnienie do przyjmowania aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w zakresie tych dwóch dziedzin kompetencji. Szczególnie istotne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym konsultacje z ekspertami. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. (38) W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia uprawnienia wykonawcze powinny zostać przekazane Komisji. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającym przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję[17]. (39) Ponieważ należyte zarządzanie publiczne wymaga jednolitego zarządzania programami, szybszego podejmowania decyzji i równego dostępu do informacji, w prace powołanego na mocy art. 19 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 683/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. w sprawie dalszej realizacji europejskich programów radionawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo)[18] Komitetu ds. Europejskich Programów GNSS powinni być zaangażowani przedstawiciele Agencji Europejskiego GNSS i Europejskiej Agencji Kosmicznej. Z tych samych powodów przedstawiciele państw trzecich lub organizacji międzynarodowych, które zawarły umowę międzynarodową z Unią, powinni być zaangażowani w prace Komitetu ds. Europejskich Programów GNSS. Przedstawiciele Agencji Europejskiego GNSS, Europejskiej Agencji Kosmicznej, państw trzecich i organizacji międzynarodowych nie mogą uczestniczyć w głosowaniach komitetu. (40) Ponieważ cel niniejszego rozporządzenia, a mianowicie ustanowienie i eksploatacja systemów radionawigacji satelitarnej, nie może być osiągnięty w sposób wystarczający przez państwa członkowskie, gdyż przekracza możliwości finansowe i techniczne państwa członkowskiego działającego pojedynczo, natomiast działania na szczeblu Unii są najlepszym sposobem realizacji tych programów, Unia może podjąć działania zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności ustanowioną we wspomnianym artykule niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu. (41) Wspólne Przedsiębiorstwo Galileo, ustanowione na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 876/2002 z dnia 21 maja 2002 r. ustanawiającego Wspólne Przedsiębiorstwo Galileo[19], zakończyło działalność w dniu 31 grudnia 2006 r., a proces likwidacji przedsiębiorstwa został zakończony. Wynika z tego, że należy uchylić rozporządzenie (WE) nr 876/2002. (42) Ze względu na potrzebę oceny programów, na znaczenie zmian, które należy wprowadzić do tekstu oraz dla zapewnienia przejrzystości i pewności prawnej rozporządzenie (WE) nr 683/2008 należy uchylić. PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE: ROZDZIAŁ I PRZEPISY OGÓLNE Artykuł 1 Europejskie systemy i programy radionawigacji satelitarnej 1. Programy EGNOS i Galileo obejmują wszystkie działania konieczne do celów definiowania, rozwoju, walidacji, budowy, eksploatacji, odnawiania i udoskonalania obu europejskich systemów radionawigacji satelitarnej, tj. systemu utworzonego w ramach programu Galileo i systemu EGNOS oraz zapewniania ich bezpieczeństwa. 2. System stworzony w ramach programu Galileo stanowi autonomiczną infrastrukturę globalnego systemu radionawigacji satelitarnej (GNSS) obejmującą konstelację satelitów i światową sieć stacji naziemnych. 3. System EGNOS jest infrastrukturą monitorującą i korygującą sygnały emitowane przez istniejące globalne systemy radionawigacji satelitarnej. Obejmuje on stacje naziemne i kilka transponderów zainstalowanych na satelitach geostacjonarnych. 4. Cele szczegółowe programu Galileo polegają na zapewnieniu możliwości wykorzystania sygnałów emitowanych przez system stworzony w ramach tego programu do wypełnienia następujących pięciu funkcji: a) oferowania „usługi otwartej” (zwanej „Open Service” lub OS), bezpłatnej dla użytkowników i dostarczającej informacje niezbędne do pozycjonowania i określania czasu, przeznaczonej dla szerokiego zakresu zastosowań radionawigacji satelitarnej; b) oferowania „usługi bezpieczeństwa życia” (zwanej „Safety of Life Service” lub SoL), przeznaczonej dla użytkowników, dla których bezpieczeństwo ma zasadnicze znaczenie; usługa ta spełnia również wymogi niektórych sektorów dotyczące ciągłości, dostępności i dokładności i zawiera funkcję integralności pozwalającą na ostrzeganie użytkowników w przypadku zakłócenia funkcjonowania systemu; c) oferowania „usługi komercyjnej” (zwanej „Commercial Service” lub CS) pozwalającej na rozwój zastosowań profesjonalnych i komercyjnych dzięki zwiększonej wydajności oraz dzięki danym o większej wartości dodanej niż dane uzyskiwane w ramach usługi otwartej; d) oferowania „usługi publicznej o regulowanym dostępie” (zwanej „Public Regulated Service” lub PRS) zarezerwowanej jedynie dla użytkowników upoważnionych przez władze publiczne, przeznaczonej do szczególnych zastosowań, które wymagają wysokiego poziomu ciągłości usług; usługa publiczna o regulowanym dostępie korzysta z silnych, zakodowanych sygnałów; e) uczestniczenia w „usłudze poszukiwawczo-ratowniczej” (zwanej „Search and Rescue Support Service” lub SAR) systemu COSPAS-SARSAT przez wykrywanie sygnałów alarmowych wysyłanych przez nadajniki i przez wysyłanie sygnałów zwrotnych. 5. Cele szczegółowe programu EGNOS polegają na zapewnieniu możliwości wykorzystania sygnałów emitowanych przez system EGNOS do wypełnienia następujących trzech funkcji: a) oferowania „usługi otwartej” (OS), bezpłatnej dla użytkowników i dostarczającej informacje niezbędne do pozycjonowania i określania czasu, przeznaczonej dla szerokiego zakresu zastosowań radionawigacji satelitarnej na obszarze objętym systemem; b) oferowania „usługi rozpowszechniania danych o charakterze komercyjnym” (zwanej „EGNOS Data Access Service” lub EDAS) pozwalającej na rozwój zastosowań profesjonalnych lub komercyjnych dzięki zwiększonej wydajności oraz dzięki danym o większej wartości dodanej niż dane uzyskiwane w ramach usługi otwartej; c) oferowania „usługi bezpieczeństwa życia” (zwanej „Safety of Life Service” lub SoL), przeznaczonej dla użytkowników, dla których bezpieczeństwo ma zasadnicze znaczenie; usługa ta spełnia w szczególności wymogi niektórych sektorów dotyczące ciągłości, dostępności i dokładności i zawiera funkcję integralności pozwalającą na ostrzeganie użytkowników w przypadku zakłócenia funkcjonowania systemu na obszarze nim objętym. Celem szczegółowym programu EGNOS jest również rozszerzenie zakresu geograficznego tych usług na całe terytorium Unii i, w zależności od wymogów technicznych i w oparciu o porozumienia międzynarodowe, na inne regiony świata, w szczególności na terytoria państw trzecich, nad którymi rozciąga się jednolita europejska przestrzeń powietrzna. Artykuł 2 Przedmiot Niniejsze rozporządzenie ustanawia zasady realizacji i eksploatacji systemów w ramach europejskich programów radionawigacji satelitarnej, w szczególności zasady dotyczące zarządzania i wkładu finansowego Unii. Artykuł 3 Fazy programu Galileo Program Galileo obejmuje następujące fazy: a) fazę definiowania, w ramach której zaprojektowano strukturę systemu i określono jego elementy i która zakończyła się w 2001 r.; b) fazę rozwoju i walidacji obejmującą budowę i umieszczenie na orbicie pierwszych satelitów, zainstalowanie pierwszych elementów infrastruktury naziemnej oraz wszystkie prace i działania niezbędne do przeprowadzenia walidacji systemu na orbicie; zakończenie tej fazy planuje się na 2013 rok; c) fazę rozmieszczania, która obejmuje budowę i ochronę całej infrastruktury kosmicznej i naziemnej oraz działania z tym związane i która obejmuje przygotowania do fazy eksploatacji; zakończenie tej fazy, rozpoczętej w 2008 r., planuje się na 2020 r.; d) fazę eksploatacji obejmującą zarządzanie infrastrukturą, utrzymanie, stałe doskonalenie, odnowę i ochronę systemu, związane z programem działania w zakresie certyfikacji i normalizacji, świadczenie usług i wprowadzenie ich do obrotu oraz wszystkie inne działania niezbędne dla rozwoju systemu i zapewnienia właściwego przebiegu programu; stopniowe rozpoczęcie tej fazy planuje się w latach 2014-2015 wraz z rozpoczęciem świadczenia pierwszych usług. Artykuł 4 Eksploatacja systemu EGNOS Eksploatacja systemu EGNOS obejmuje głównie zarządzanie infrastrukturą, utrzymanie, stałe doskonalenie, odnowę i ochronę systemu, homologację, certyfikację i normalizację związane z programem, wszystkie elementy uzasadniające niezawodność systemu i jego eksploatacji oraz świadczenie usług i wprowadzenie ich do obrotu. Artykuł 5 Zgodność i interoperacyjność systemów 1. Systemy, sieci i usługi wynikające z programów Galileo i EGNOS są zgodne i wzajemnie interoperacyjne. 2. Systemy, sieci i usługi wynikające z programów Galileo i EGNOS są w miarę możliwości zgodne i interoperacyjne z innymi systemami radionawigacji satelitarnej oraz z konwencjonalnymi środkami radionawigacji. 3. Komisja w drodze aktów delegowanych, zgodnie z art. 34, przyjmuje wymogi i normy odpowiednie do zapewnienia zgodności i interoperacyjności, o których mowa w ust. 2. Artykuł 6 Własność Unia jest właścicielem wszelkich rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych stworzonych lub rozbudowanych w ramach programów, w związku z czym w stosownych przypadkach ze stronami trzecimi zawierane są porozumienia w odniesieniu do istniejących praw własności. Komisja czuwa nad optymalnym korzystaniem w szczególności z praw własności intelektualnej Unii. ROZDZIAŁ II WKŁAD I MECHANIZM BUDŻETOWY Artykuł 7 Działania 1. Środki budżetowe Unii przeznaczone na mocy niniejszego rozporządzenia na programy na lata 2014-2020 są przyznawane w celu finansowania: a) działań związanych z fazą rozmieszczania programu Galileo, w tym działań związanych z zarządzaniem tą fazą i jej monitorowaniem; b) działań związanych z eksploatacją systemu stworzonego w ramach programu Galileo, w tym działań poprzedzających lub przygotowujących tę fazę; c) działań związanych z eksploatacją systemu EGNOS. 2. Środki budżetowe Unii przeznaczone na programy mogą obejmować również wydatki Komisji związane z działaniami w zakresie przygotowania, monitorowania, kontroli, audytu i oceny koniecznymi do zarządzania tymi programami i realizowania ich celów, w szczególności wydatki obejmujące: a) analizy i posiedzenia ekspertów; b) działania informacyjne i komunikacyjne, w tym komunikację instytucjonalną dotyczącą priorytetów politycznych Unii, o ile mają one bezpośredni związek z celami niniejszego rozporządzenia; c) sieci technologii informacyjnych („IT”), których celem jest przetwarzanie lub wymiana informacji; d) każdą inną pomoc techniczną lub administracyjną udzielaną Komisji w celu zarządzania programami. 3. W celu przejrzystego określenia kosztów ponoszonych w ramach programów i ich poszczególnych faz Komisja, zgodnie z zasadą przejrzystego zarządzania, informuje corocznie komitet, o którym mowa w art. 35 ust. 1, o przeznaczaniu funduszy unijnych na każde z działań określone w ust. 1 i 2. Artykuł 8 Finansowanie programu Galileo 1. Faza rozmieszczania i eksploatacji jest finansowana przez Unię zgodnie z art. 10 ust. 1, nie naruszając ust. 2 i 3 niniejszego artykułu. 2. Państwa członkowskie mogą zapewnić dodatkowe finansowanie programu Galileo. Dochody pochodzące z tych wkładów stanowią dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 18 ust. 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002. Zgodnie z zasadą przejrzystego zarządzania Komisja przekazuje komitetowi, o którym mowa w art. 35 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, informacje na temat jakiegokolwiek wpływu stosowania przepisów niniejszego ustępu na program Galileo. 3. Państwa trzecie i organizacje międzynarodowe także mogą zapewnić dodatkowe finansowanie programu Galileo. Warunki i zasady ich udziału określa się w umowach, o których mowa w art. 28. Artykuł 9 Finansowanie eksploatacji systemu EGNOS 1. Unia zapewnia finansowanie eksploatacji systemu EGNOS zgodnie z art. 10 ust. 1, bez uszczerbku dla ewentualnego wkładu z innych źródeł, a zwłaszcza ze źródeł, o których mowa w ust. 2 i 3 niniejszego artykułu. 2. Państwa członkowskie mogą zapewnić dodatkowe finansowanie programu EGNOS. Dochody pochodzące z tych wkładów stanowią dochody przeznaczone na określony cel zgodnie z art. 18 ust. 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002. Zgodnie z zasadą przejrzystego zarządzania Komisja przekazuje komitetowi, o którym mowa w art. 35 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, informacje na temat jakiegokolwiek wpływu stosowania przepisów niniejszego ustępu na program EGNOS. 3. Państwa trzecie i organizacje międzynarodowe także mogą zapewnić dodatkowe finansowanie programu EGNOS. Warunki i zasady ich udziału określa się w umowach, o których mowa w art. 28. Artykuł 10 Zasoby 1. Maksymalna kwota przeznaczona przez Unię na realizację działań określonych w art. 7 ust. 1 i 2 wynosi [7 897] mln EUR w cenach rynkowych na okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. 2. Środki są wydawane zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002. 3. Zobowiązania budżetowe związane z programami są przyznawane w transzach rocznych. Artykuł 11 Dochody generowane przez programy 1. Dochody generowane w wyniku eksploatacji systemów są pobierane przez Unię, przekazywane do budżetu Unii i przeznaczane na programy. Jeżeli dochody okazują się wyższe od kwoty koniecznej do finansowania faz eksploatacji programów, wszelkie dostosowanie zasady przydziału podlega zatwierdzeniu przez władzę budżetową na podstawie wniosku Komisji. 2. Umowy zawierane z przedsiębiorstwami sektora prywatnego mogą określać mechanizm podziału dochodów. 3. Odsetki od płatności zaliczkowych dokonanych na rzecz podmiotów odpowiedzialnych za realizację budżetu w sposób pośredni są przeznaczone na działania będące przedmiotem porozumienia w sprawie delegowania lub umowy zawartej między Komisją a zainteresowanym podmiotem. Zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami podmioty odpowiedzialne za realizację budżetu w sposób pośredni otwierają rachunki umożliwiające identyfikację środków i odpowiadających im odsetek. ROZDZIAŁ III PUBLICZNE ZARZĄDZANIE PROGRAMAMI Artykuł 12 Ogólne ramy zarządzania programami Publiczne zarządzanie programami jest oparte na zasadzie ścisłego podziału zadań między różne zaangażowane podmioty, w tym między Komisję, Agencję Europejskiego GNSS i Europejską Agencję Kosmiczną. Artykuł 13 Rola Komisji 1. Komisja jest odpowiedzialna za przebieg programów. Zajmuje się zarządzaniem środkami, które są przeznaczane na te programy na mocy niniejszego rozporządzenia i czuwa nad realizacją wszystkich działań programów. 2. Poza zadaniami ogólnymi, o których mowa w ust. 1, i zadaniami, o których mowa w innych przepisach niniejszego rozporządzenia, do zadań Komisji należą na mocy niniejszego rozporządzenia następujące zadania szczegółowe: a) zapewnia przejrzysty przydział zadań między różne podmioty zaangażowane w programy i w tym celu powierza – w szczególności w drodze porozumień w sprawie delegowania – Agencji Europejskiego GNSS i Europejskiej Agencji Kosmicznej zadania, o których mowa odpowiednio w art. 15 ust. 1 lit. d) i art. 16; b) wprowadza odpowiednie instrumenty i środki strukturalne w celu rejestrowania, kontroli, ograniczania i monitorowania ryzyka związanego z programami, w szczególności w zakresie kosztów i harmonogramu; c) zarządza – w imieniu Unii i w ramach jej kompetencji – stosunkami z państwami trzecimi i z organizacjami międzynarodowymi; d) zapewnia bezpieczeństwo programów i ustanawia mechanizmy koordynacji między różnymi zaangażowanymi podmiotami. 3. W związku z potrzebą właściwego przebiegu faz programu Galileo i eksploatacji systemu EGNOS, o których mowa w art. 3 i 4, Komisja określa środki konieczne w celu: a) określania lokalizacji i zapewniania funkcjonowania infrastruktury naziemnej systemów; b) określania etapów decyzyjnych istotnych dla oceny realizacji programów; c) ograniczenia ryzyka nieodłącznie związanego z przebiegiem programów. Te środki wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającej, o której mowa w art. 35 ust. 3. Artykuł 14 Bezpieczeństwo systemów i ich funkcjonowanie 1. Systemy i ich funkcjonowanie są bezpieczne. 2. Nie naruszając art. 15 i 17 niniejszego rozporządzenia i art. 8 decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady 1104/2011/UE[20] Komisja w drodze aktów delegowanych, zgodnie z art. 34, może przyjmować wymogi i normy odpowiednie do zapewnienia bezpieczeństwa systemów i ich funkcjonowania, o których mowa w ust. 1. W tym celu uwzględnia ona konieczność nadzoru i włączenia do wszystkich programów wymogów w zakresie bezpieczeństwa oraz wpływu tych wymogów na właściwy przebieg programów, w szczególności w zakresie kosztów i harmonogramu. 3. Europejska Służba Zadań Zewnętrznych wspiera Komisję – zgodnie z art. 2 ust. 2 decyzji 2010/427/UE – w wykonywaniu zadań związanych z bezpieczeństwem w dziedzinie stosunków zewnętrznych. W tej samej dziedzinie wspiera również Komisję w nadzorowaniu przestrzegania minimalnych wspólnych norm przewidzianych w decyzji 1104/2011/UE. W tym celu udostępnia się odpowiednie zasoby i ustala się okresy przejściowe umożliwiające zagwarantowanie ciągłości programów i usług. Artykuł 15 Rola Agencji Europejskiego GNSS 1 Aby osiągnąć cele programów, Agencja Europejskiego GNSS przyczynia się do realizacji programów i wykonuje następujące zadania zgodnie z wytycznymi Komisji: a) w kwestii bezpieczeństwa programów i bez uszczerbku dla art. 14 i 17 zapewnia: (i) najpóźniej do dnia 30 czerwca 2016 r. akredytację systemów w zakresie bezpieczeństwa zgodnie z rozdziałem III rozporządzenia (UE) nr 912/2010; w tym celu wprowadza procedury bezpieczeństwa i nadzoruje ich stosowanie oraz przeprowadza audyty bezpieczeństwa systemu; (ii) działanie centrum monitorowania bezpieczeństwa systemu Galileo zgodnie z normami i wymogami przewidzianymi w art. 14 ust. 3 oraz instrukcjami zawartymi we wspólnym działaniu 2004/552/WPZiB, o którym mowa w art. 17; b) wykonuje zadania organu odpowiedzialnego za usługi publiczne o regulowanym dostępie, o których mowa w art. 5 decyzji nr 1104/2011/UE, jeżeli zostaje wyznaczona do tej roli, i wspiera Komisję w monitorowaniu przestrzegania minimalnych norm wspólnych zgodnie z art. 8 ust. 6 wspomnianej decyzji; c) w ramach eksploatacji systemów przyczynia się do wprowadzenia usług do obrotu, w tym przez przeprowadzenie niezbędnej analizy rynku; d) wykonuje także inne szczegółowe zadania związane z programem, które mogą zostać przydzielone jej przez Komisję w drodze porozumienia w sprawie delegowania przyjętego w oparciu o decyzję o delegowaniu, zgodnie z art. 54 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002 i które obejmują: (i) działania operacyjne związane z zarządzaniem infrastrukturą, utrzymaniem, stałym doskonaleniem i odnową systemów, z działaniami w zakresie certyfikacji i normalizacji w ramach programów oraz świadczenie usług, o których mowa w art. 3 lit. d) i art. 4; (ii) promowanie zastosowań i usług na rynku radionawigacji satelitarnej. 2. Poza zadaniami przewidzianymi w ust. 1 i w granicach swoich uprawnień Agencja Europejskiego GNSS udostępnia Komisji swoją techniczną wiedzę specjalistyczną i dostarcza jej wszelkie informacje niezbędne do wykonywania jej zadań w ramach niniejszego rozporządzenia. 3. W odniesieniu do decyzji o delegowaniu, o której mowa w ust. 1 lit d) niniejszego artykułu, przeprowadza się konsultacje z komitetem, o którym mowa w art. 35 ust. 1, zgodnie z procedurą konsultacji, o której mowa w art. 35 ust. 2. Komitet jest informowany o porozumieniach w sprawie delegowania, które mają zostać zawarte przez Unię, reprezentowaną przez Komisję, i Agencję Europejskiego GNSS. Artykuł 16 Rola Europejskiej Agencji Kosmicznej 1. Komisja zawiera wieloletnie porozumienie w sprawie delegowania z Europejską Agencją Kosmiczną w oparciu o decyzję o delegowaniu przyjętą przez Komisję zgodnie z art. 54 ust. 2 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 1605/2002. Porozumienie to obejmuje wykonywanie zadań i budżetu będących przedmiotem delegowania w ramach realizacji programów, w szczególności ukończenie infrastruktury stworzonej w ramach programu Galileo. 2. Porozumienie w sprawie delegowania określa – w zakresie niezbędnym, jeśli chodzi o wykonywanie zadań i budżetu będących przedmiotem delegowania na mocy ust. 1 – ogólne warunki zarządzania funduszami przekazanymi Europejskiej Agencji Kosmicznej, w szczególności działania, jakie należy podjąć, związane z tym finansowanie, procedury w zakresie zarządzania, środki monitorowania i kontroli, środki stosowane w przypadku niewłaściwego wykonywania umów oraz zasady dotyczące własności wszystkich rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych. Środki w zakresie monitorowania i kontroli przewidują w szczególności okresowy plan przewidywania kosztów, systematyczne informowanie Komisji o kosztach i – w przypadku różnicy między przewidzianymi budżetami a poniesionymi kosztami – działaniach naprawczych zapewniających realizację infrastruktury w granicach przydzielonych budżetów. 3. W odniesieniu do decyzji o delegowaniu, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, przeprowadza się konsultacje z komitetem, o którym mowa w art. 35 ust. 1, zgodnie z procedurą konsultacji, o której mowa w art. 35 ust. 2. Komitet jest informowany o wieloletnim porozumieniu w sprawie delegowania, które ma zostać zawarte przez Komisję i Europejską Agencję Kosmiczną. 4. Komitet, o którym mowa w art. 35 ust. 1, jest informowany przez Komisję o pośrednich i końcowych wynikach oceny ofert przetargowych i umów, które mają zostać zawarte przez Europejską Agencję Kosmiczną z przedsiębiorstwami. ROZDZIAŁ IV ASPEKTY ZWIĄZANE Z BEZPIECZEŃSTWEM UNII LUB PAŃSTW CZŁONKOWSKICH Artykuł 17 Wspólne działanie We wszystkich przypadkach, gdy działanie systemów może mieć wpływ na bezpieczeństwo Unii Europejskiej lub jej państw członkowskich, zastosowanie mają procedury określone we wspólnym działaniu 2004/552/WPZiB. Artykuł 18 Stosowanie przepisów w zakresie informacji niejawnych 1. Każde państwo członkowskie dopilnowuje, aby do wszystkich osób fizycznych mieszkających na jego terytorium oraz do wszystkich osób prawnych mających siedzibę na jego terytorium, które przetwarzają informacje niejawne UE dotyczące programów stosowały się przepisy bezpieczeństwa zapewniające stopień ochrony co najmniej równoważny stopniowi gwarantowanemu przez przepisy Komisji dotyczące bezpieczeństwa określone w załączniku do decyzji Komisji 2001/844/WE, EWWiS, Euratom[21] oraz przepisy Rady dotyczące bezpieczeństwa określone w załączniku do decyzji Rady 2011/292/WE[22]. 2. Państwa członkowskie niezwłocznie informują Komisję o przyjęciu krajowych przepisów bezpieczeństwa, o których mowa w ust. 1. 3. Osoby fizyczne mieszkające w państwach trzecich i osoby prawne mające siedzibę w państwach trzecich mogą przetwarzać informacje niejawne UE dotyczące programów wyłącznie, jeżeli w państwach tych podlegają przepisom bezpieczeństwa zapewniającym stopień ochrony co najmniej równoważny stopniowi gwarantowanemu przez przepisy Komisji dotyczące bezpieczeństwa, określone w załączniku do decyzji Komisji 2001/844/WE, EWWiS, Euratom, oraz przepisy Rady dotyczące bezpieczeństwa określone w załączniku do decyzji 2011/292/UE. Przepisy Europejskiej Agencji Kosmicznej dotyczące bezpieczeństwa i decyzję 2011/C 304/05 Wysokiej Przedstawicielki Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa[23] uznaje się za równoważne z tymi przepisami. Równoważność przepisów bezpieczeństwa stosowanych w państwie trzecim może być uznana na mocy umowy zawartej z tym państwem. ROZDZIAŁ V ZAMÓWIENIA PUBLICZNE SEKCJA I Przepisy ogólne mające zastosowanie do zamówień publicznych udzielanych w fazach rozmieszczania i eksploatacji programów Artykuł 19 Zasady ogólne Unijne zasady udzielania zamówień publicznych przewidziane w rozporządzeniu (WE, Euratom) nr 1605/2002, w szczególności dotyczące otwartej i sprawiedliwej konkurencji na wszystkich etapach łańcucha dostaw, ogłaszania zaproszeń do składania ofert na podstawie przejrzystych i aktualnych informacji, przekazywania jasnych informacji na temat mających zastosowanie zasad udzielania zamówień publicznych, kryteriów wyboru i udzielania zamówień oraz wszelkich innych istotnych informacji umożliwiających zapewnienie równych szans wszystkim potencjalnym oferentom, mają zastosowanie do zamówień publicznych udzielanych w fazie rozmieszczania programu Galileo i w fazach eksploatacji programów, bez uszczerbku dla środków koniecznych do ochrony podstawowych interesów związanych z bezpieczeństwem Unii lub z bezpieczeństwem publicznym bądź do spełnienia wymogów Unii w zakresie kontroli wywozu. Artykuł 20 Cele szczegółowe Podczas postępowania o udzielenie zamówienia dąży się do osiągnięcia następujących celów: a) promowania w całej Unii jak najszerszego i jak najbardziej otwartego uczestnictwa w rynku wszystkich przedsiębiorstw, w szczególności nowych podmiotów i MŚP; b) zapobiegania ewentualnemu nadużywaniu pozycji dominującej i długotrwałej zależności od jednego dostawcy; c) wykorzystywania wcześniejszych inwestycji publicznych i związanych z nimi doświadczeń oraz doświadczeń i kompetencji w zakresie przemysłu, między innymi takich, które zdobyto w fazach definicji, rozwoju i walidacji oraz rozmieszczania programów, przy jednoczesnej dbałości o przestrzeganie zasad przetargowych. SEKCJA 2 Przepisy szczegółowe mające zastosowanie do zamówień publicznych udzielanych w fazach rozmieszczania i eksploatacji programów Artykuł 21 Ustanawianie równych warunków działania Instytucja zamawiająca jest zobowiązana do podjęcia odpowiednich środków mających na celu ustanowienie równych warunków działania, jeżeli wcześniejszy udział przedsiębiorstwa w działaniach związanych z działaniami będącymi przedmiotem zaproszenia do składania ofert: a) może przynosić temu przedsiębiorstwu znaczne korzyści związane z dostępem do poufnych informacji i tym samym wzbudzać obawy, jeżeli chodzi o przestrzeganie zasad równego traktowania; lub b) wpływa na warunki rynkowe lub na bezstronność i obiektywizm przy udzielaniu lub realizacji zamówień publicznych. Powyższe środki nie mogą zakłócać uczciwej konkurencji ani prowadzić do nierównego traktowania lub do naruszenia poufności zgromadzonych informacji dotyczących przedsiębiorstw, ich stosunków handlowych oraz struktury kosztów. W tym kontekście powyższe środki uwzględniają charakter i warunki planowanego zamówienia. Artykuł 22 Zamówienia w transzach warunkowych 1. Instytucja zamawiająca może udzielić zamówienia w formie zamówienia w transzach warunkowych. 2. Zamówienie w transzach warunkowych obejmuje transzę stałą, z którą wiąże się zobowiązanie budżetowe, oraz jedną lub więcej niż jedną transzę warunkową. W dokumentach przetargowych określa się elementy właściwe dla zamówień w transzach warunkowych. W dokumentach tych określa się w szczególności przedmiot zamówienia, cenę lub warunki jej określania oraz warunki realizacji przedmiotu zamówienia w ramach każdej transzy. 3. Elementy zamówienia w ramach transzy stałej muszą tworzyć spójną całość; wymóg ten dotyczy również przedmiotu zamówienia w ramach każdej transzy warunkowej, biorąc pod uwagę przedmioty zamówienia w ramach wszystkich poprzednich transz. 4. Realizacja każdej transzy warunkowej jest uzależniona od podjętej przez instytucję zamawiającą decyzji, o której poinformowano wykonawcę na warunkach określonych w zamówieniu. Jeżeli transza warunkowa jest potwierdzana z opóźnieniem lub jeżeli nie jest potwierdzana, wykonawcy przysługuje, o ile jest to przewidziane w zamówieniu oraz na warunkach w nim określonych, dodatek za zwłokę lub dodatek z tytułu odwołania. Artykuł 23 Umowy koszt plus 1. Instytucja zamawiająca może wyjątkowo wybrać procedurę zamówienia wynagradzanego częściowo lub w całości na podstawie umowy koszt plus, w granicach ceny maksymalnej i na warunkach przewidzianych w ust. 2. W odróżnieniu od zamówienia, w ramach którego wynagrodzenie przyznaje się za wynik i w przypadku którego cenę lub warunki jej określenia ustala się na początku w dokumentacji dotyczącej zamówienia, wynagrodzenie na podstawie umowy koszt plus obejmuje wynagrodzenie z tytułu wykorzystanych środków, a nie produktu końcowego lub usługi końcowej. Cenę należną stanowi łączna wartość wydatków faktycznie poniesionych przez wykonawcę z tytułu realizacji zamówienia, takich jak wydatki związane z kosztami pracy, materiałów eksploatacyjnych oraz eksploatacji urządzeń i elementów infrastruktury niezbędnych do realizacji zamówienia. Wartość tych wydatków powiększa się o kwotę ryczałtową obejmującą koszty ogólne i zysk lub o kwotę obejmującą koszty ogólne i premię motywacyjną, w zależności od tego, czy osiągnięto cele dotyczące wyników i harmonogramu. 2. Instytucja zamawiająca może wybrać zamówienie wynagradzane częściowo lub w całości na podstawie umowy koszt plus, jeżeli obiektywnie stwierdzono brak możliwości dokładnego określenia stałej ceny oraz jeżeli można racjonalnie wykazać, że taka stała cena byłaby zbyt wysoka z uwagi na element niepewności nieodłącznie związany z realizacją zamówienia, ponieważ: a) zamówienie dotyczy bardzo złożonych lub zaawansowanych technologicznie elementów i tym samym wiąże się ze znacznym ryzykiem technicznym; lub b) działania będące przedmiotem zamówienia należy, ze względów operacyjnych, rozpocząć bezzwłocznie, przy czym nie jest jeszcze możliwe ustalenie stałej i ostatecznej ceny całkowitej z uwagi na występowanie znacznego ryzyka lub na fakt, że realizacja zamówienia zależy częściowo od realizacji innych zamówień. 3. Cena maksymalna zamówienia wynagradzanego w całości lub częściowo na podstawie umowy koszt plus jest maksymalną należną ceną. Może zostać przekroczona tylko w wyjątkowych i właściwie uzasadnionych okolicznościach oraz po uzyskaniu zgody instytucji zamawiającej. 4. W dokumentacji dotyczącej zamówień wynagradzanych częściowo lub w całości na podstawie umowy koszt plus określa się: a) charakter zamówienia, tj. że jest to zamówienie wynagradzane częściowo lub w całości na podstawie umowy koszt plus w granicach ceny maksymalnej; b) w przypadku zamówienia wynagradzanego częściowo na podstawie umowy koszt plus elementy zamówienia, których dotyczą wydatki kontrolowane; c) cenę maksymalną; d) kryteria udzielenia zamówienia umożliwiające w szczególności ocenę prawdopodobieństwa zakładanego budżetu, kosztów podlegających zwrotowi, mechanizmów określania kosztów i zysków wyszczególnionych w ofercie; e) sposób powiększenia kwoty wydatków, o którym mowa w ust. 1; f) zasady i procedury dotyczące kwalifikowalności kosztów przewidywanych przez oferenta w odniesieniu do realizacji zamówienia, zgodnie z zasadami określonymi w ust. 5; g) zasady zapisów księgowych, których oferenci muszą przestrzegać; h) w przypadku zamówienia wynagradzanego częściowo na podstawie umowy koszt plus, które ma zostać zamienione na zamówienie obejmujące cenę stałą i ostateczną, parametry dotyczące takiej zamiany; 5. Koszty przedstawione przez wykonawcę podczas realizacji zamówienia w całości lub częściowo na podstawie umowy koszt plus są kwalifikowalne, wyłącznie jeżeli: a) zostały faktycznie poniesione w okresie objętym umową, z wyjątkiem kosztów dotyczących wyposażenia, elementów infrastruktury oraz wartości niematerialnych, które są niezbędne do realizacji zamówienia i które można uznać za kwalifikowalne w odniesieniu do całej ich wartości ich zakupu; b) są wyszczególnione w zakładanym budżecie ewentualnie zmienionym aneksami do pierwotnej umowy dotyczącej zamówienia; c) są konieczne do realizacji zamówienia; d) wynikają z realizacji zamówienia i możne je do niego przypisać; e) są identyfikowalne, możliwe do sprawdzenia, ujęte w księgach rachunkowych wykonawcy i określone zgodnie ze standardami rachunkowości, o których mowa w specyfikacji i w umowie dotyczącej zamówienia; f) są zgodne z przepisami mającego zastosowanie prawodawstwa podatkowego i socjalnego; g) nie odbiegają od warunków umowy; h) są racjonalne, uzasadnione i zgodne z wymogami należytego zarządzania finansami, w szczególności jeżeli chodzi o oszczędność i wydajność. Wykonawca jest odpowiedzialny za obliczanie swoich kosztów, należyte prowadzenie ksiąg rachunkowych lub wszelkich innych dokumentów niezbędnych do wykazania, że koszty, o których zwrot się ubiega, faktycznie zostały poniesione i są zgodne z zasadami określonymi w niniejszym artykule. Koszty, których wykonawca nie jest w stanie uzasadnić, uznaje się na niekwalifikowane i niepodlegające zwrotowi. 6. W celu zapewnienia prawidłowej realizacji zamówień wynagradzanych na podstawie umowy koszt plus instytucja zamawiająca wykonuje następujące zadania: a) określa jak najbardziej prawdopodobną cenę maksymalną, zapewniając jednocześnie niezbędną elastyczność umożliwiającą uwzględnienie ryzyka technicznego; b) dokonuje zamiany zamówienia wynagradzanego częściowo na podstawie umowy koszt plus na zamówienie w całości oparte na cenie stałej i ostatecznej, jeżeli podczas realizacji zamówienia można ustalić taką stałą i ostateczną cenę; w tym celu określa parametry dotyczące zamiany zamówienia wynagradzanego na podstawie umowy koszt plus na zamówienie oparte na cenie stałej i ostatecznej; c) stosuje środki w zakresie monitorowania i kontroli obejmujące w szczególności system antycypacji kosztów; d) określa zasady, narzędzia i procedury odpowiednie z punktu widzenia wykonywania zamówień, w szczególności jeżeli chodzi o identyfikację i kontrolę kwalifikowalności kosztów przedstawionych przez wykonawcę i jego podwykonawców podczas realizacji zamówienia oraz o dołączanie aneksów do umowy; e) sprawdza, czy wykonawca i jego podwykonawcy przestrzegają standardów rachunkowości określonych w umowie oraz obowiązku dostarczenia sprawozdań finansowych mających wartość dowodową; f) podczas realizacji zamówienia stale upewnia się co do skuteczności zasad, narzędzi i procedur, o których mowa w lit. d). Artykuł 24 Aneksy Umowa może zostać zmieniona w drodze aneksu, pod warunkiem że aneks ten spełnia wszystkie poniższe warunki: a) nie zmienia przedmiotu zamówienia; b) nie podważa równowagi ekonomicznej umowy; c) nie zawiera warunków, które, gdyby zostały pierwotnie ujęte w dokumentach dotyczących zamówienia, umożliwiałyby dopuszczenie oferentów innych niż oferenci pierwotnie dopuszczeni lub wybór oferty innej niż oferta pierwotnie wybrana. Artykuł 25 Podwykonawstwo 1. Instytucja zamawiająca może zażądać od każdego wykonawcy zlecenia realizacji części zamówienia, na różnych poziomach, spółkom nienależącym do grupy, do której on należy. Ten minimalny poziom podwykonawstwa jest wyrażony w formie przedziału zawierającego minimalną i maksymalną wartość procentową. Wspomniany przedział jest proporcjonalny do przedmiotu zamówienia i do wartości zamówienia oraz do charakteru danego sektora działalności, a w szczególności do zaobserwowanego stanu konkurencji i potencjału przemysłowego. 2. Instytucja zamawiająca może odrzucić podwykonawców wybranych przez kandydata na etapie postępowania o udzielenie głównego zamówienia lub przez oferenta wybranego podczas realizacji zamówienia. Instytucja zamawiająca uzasadnia na piśmie decyzję o odrzuceniu, którą można podjąć wyłącznie w oparciu o kryteria stosowane do wyboru oferentów w ramach głównego zamówienia. ROZDZIAŁ VI PRZEPISY RÓŻNE Artykuł 26 Programowanie Komisja ustanawia wieloletni program prac obejmujący główne działania, zakładany budżet oraz harmonogram, które są niezbędne do osiągnięcia celów programów Galileo i EGNOS określonych w art. 1 ust. 4 i 5. Na podstawie wieloletniego programu prac Komisja przyjmuje roczny program prac zawierający plan wykonania programu wieloletniego oraz informacje o odpowiednim finansowaniu. Wspomniane akty wykonawcze przyjmuje się zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 35 ust. 3. Artykuł 27 Działanie państw członkowskich 1. Państwa członkowskie wstrzymują się od stosowania środków mogących zakłócić prawidłowy przebieg programów, w szczególności jeżeli chodzi o prawa własności intelektualnej oraz jeżeli chodzi o ciągłość funkcjonowania elementów infrastruktury. 2. Państwa członkowskie podejmują wszelkie niezbędne środki, aby stacje naziemne systemów były zaprojektowane jako elementy europejskiej infrastruktury krytycznej w rozumieniu dyrektywy Rady 2008/114/WE[24]. Artykuł 28 Umowy międzynarodowe W ramach programów Unia może zawierać umowy z państwami trzecimi i z organizacjami międzynarodowymi, w szczególności umowy o współpracy, zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 218 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Artykuł 29 Pomoc techniczna Do celów realizacji zadań o charakterze technicznym, o których mowa w art. 13 ust. 2, Komisja może skorzystać z niezbędnej pomocy, w szczególności z pomocy ekspertów z właściwych agencji krajowych do spraw przestrzeni kosmicznej, niezależnych ekspertów oraz podmiotów mogących przedstawić bezstronne analizy i opinie dotyczące przebiegu programów. Podmioty zaangażowane w publiczne zarządzanie programami, inne niż Komisja, w szczególności Agencja Europejskiego GNSS i Europejska Agencja Kosmiczna, mogą również korzystać z tej samej pomocy technicznej przy wykonywaniu zadań im powierzonych na mocy niniejszego rozporządzenia. Artykuł 30 Ochrona danych osobowych i prywatności 1. Komisja dopilnowuje, aby podczas projektowania i stosowania systemów zapewniona była ochrona danych osobowych i prywatności oraz aby systemy te posiadały odpowiednie gwarancje. 2. Wszelkie przetwarzanie danych osobowych w ramach realizacji zadań i działań przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu odbywa się zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych, w szczególności z rozporządzeniem (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady[25] oraz z dyrektywą 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady[26]. Artykuł 31 Ochrona interesów finansowych Unii 1. Komisja przyjmuje odpowiednie środki zapewniające w trakcie realizacji działań finansowanych na podstawie niniejszego rozporządzenia ochronę interesów finansowych Unii poprzez stosowanie środków zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji i innym nielegalnym działaniom, przez skuteczne kontrole oraz, w razie wykrycia nieprawidłowości, przez odzyskiwanie kwot nienależnie wypłaconych, a także, w stosownych przypadkach, przez skuteczne, proporcjonalne i odstraszające kary. 2. Komisja lub jej przedstawiciele oraz Trybunał Obrachunkowy mają uprawnienia do audytu na podstawie dokumentów i na miejscu wobec wszystkich beneficjentów dotacji, wykonawców i podwykonawców, którzy otrzymują od Unii środki na podstawie niniejszego rozporządzenia. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) może przeprowadzać kontrole i inspekcje na miejscu u podmiotów gospodarczych, których takie finansowanie bezpośrednio lub pośrednio dotyczy, zgodnie z procedurami określonymi w rozporządzeniu (Euratom, WE) nr 2185/96[27] w celu ustalenia, czy miały miejsce nadużycia finansowe, korupcja lub jakiekolwiek inne nielegalne działanie, naruszające interesy finansowe Unii w związku z umową o udzielenie dotacji, decyzją o przyznaniu dotacji, lub zamówieniem dotyczącym finansowania przez Unię. Nie naruszając przepisów akapitów pierwszego i drugiego, w umowach współpracy z państwami trzecimi i organizacjami międzynarodowymi, umowach o udzielenie dotacji, decyzjach o udzieleniu dotacji i zamówieniach wynikających z wdrożenia niniejszego rozporządzenia wyraźnie upoważnia się Komisję, Trybunał Obrachunkowy i OLAF do prowadzenia takich audytów, kontroli i inspekcji na miejscu. Artykuł 32 Informacje dla Parlamentu Europejskiego i Rady Komisja zapewnia wykonanie niniejszego rozporządzenia. Każdego roku, przedstawiając wstępny projekt budżetu, Komisja składa Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie z wykonania programów. Artykuł 33 Ocena stosowania niniejszego rozporządzenia 1. Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, najpóźniej dnia 30 czerwca 2018 r., sprawozdanie z oceny w celu podjęcia decyzji w sprawie przedłużenia obowiązywania, zmiany lub zawieszenia środków podjętych na podstawie niniejszego rozporządzenia, dotyczące: a) realizacji celów tych środków, zarówno z punktu widzenia rezultatów, jak i z punktu widzenia ich wpływu; b) skuteczności wykorzystywania zasobów; c) europejskiej wartości dodanej. W ramach oceny dokonuje się ponadto analizy możliwości uproszczenia, spójności wewnętrznej i zewnętrznej, zgodności celów z potrzebami oraz wkładu środków w realizację priorytetów Unii w zakresie inteligentnego, trwałego wzrostu gospodarczego sprzyjającego włączeniu społecznemu. W ocenie uwzględnia się wyniki ocen dotyczących długoterminowego wpływu stosowania poprzednich środków. 2. W ocenie uwzględnia się poczynione postępy w realizacji celów programów Galileo i EGNOS ustanowionych w art. 1 ust. 4 i 5 na podstawie następujących wskaźników efektywności: a) jeżeli chodzi o Galileo: liczba satelitów operacyjnych, wersja rozmieszczonej infrastruktury naziemnej oraz liczba świadczonych usług; b) jeżeli chodzi o EGNOS: liczba zmian w specyfikacjach usług przedstawionych instytucjom certyfikującym. 3. Podmioty zaangażowane w wykonanie niniejszego rozporządzenia dostarczają Komisji dane i informacje niezbędne do zapewnienia monitorowania i oceny przedmiotowych działań. ROZDZIAŁ VII PRZEKAZANIE UPRAWNIEŃ I ŚRODKI WYKONAWCZE Artykuł 34 Wykonywanie przekazanych uprawnień 1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule. 2. Uprawnienia do przyjęcia aktów delegowanych, o których mowa w art. 5 i 14, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia 1 stycznia 2014 r. 3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 5 i 14, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych. 4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. 5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 5 i 14 wchodzi w życie tylko jeśli Parlament Europejski albo Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub jeśli, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady. Artykuł 35 Procedura komitetowa 1. Komisję wspomaga Komitet ds. Europejskich Programów GNSS (zwany dalej „komitetem”), ustanowiony na mocy art. 19 rozporządzenia (WE) nr 683/2008. Komitet ten jest komitetem w rozumieniu rozporządzenia (UE) nr 182/2011. 2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 4 rozporządzenia (UE) nr 182/2011. 3. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu stosuje się art. 5 rozporządzenia (UE) nr 182/2011. 4. Przedstawiciele Agencji Europejskiego GNSS i Europejskiej Agencji Kosmicznej mogą uczestniczyć w pracach komitetu jako obserwatorzy na warunkach określonych w jego regulaminie wewnętrznym. 5. Umowy międzynarodowe zawarte przez Unię zgodnie z art. 28 mogą dotyczyć uczestnictwa przedstawicieli państw trzecich lub organizacji międzynarodowych w pracach komitetu na warunkach określonych w jego regulaminie wewnętrznym. ROZDZIAŁ VIII PRZEPISY KOŃCOWE Artykuł 36 Uchylenia 1. Rozporządzenie (WE) nr 876/2002 traci moc z dniem 1 stycznia 2014 r. Każdy aktualny środek przyjęty na podstawie rozporządzenia (WE) nr 876/2002 nadal regulowany jest tym rozporządzeniem. 2. Rozporządzenie (WE) nr 683/2008 traci moc z dniem 1 stycznia 2014 r. Każdy aktualny środek przyjęty na podstawie rozporządzenia (WE) nr 683/2008 nadal regulowany jest tym rozporządzeniem. Odniesienia do uchylonego rozporządzenia odczytuje się jako odniesienia do niniejszego rozporządzenia zgodnie z tabelą korelacji w załączniku. Artykuł 37 Wejście w życie Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 1 stycznia 2014 r. Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli dnia [...] r. W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady Przewodniczący Przewodniczący ZAŁĄCZNIK Tabela korelacji Dawna numeracja (rozporządzenie (WE) nr 683/2008[28]) || Nowa numeracja (niniejsze rozporządzenie) Artykuł 1 || Artykuł 1 Artykuł 2 || Artykuł 2 Artykuł 3 || Artykuł 3 Artykuł 4 || Artykuł 8 Artykuł 5 || Artykuł 4 Artykuł 6 || Artykuł 9 Artykuł 7 || Artykuł 5 Artykuł 8 || Artykuł 6 Artykuł 9 || Artykuł 7 Artykuł 10 || Artykuł 10 Artykuł 11 || Artykuł 11 Artykuł 12 ust. 1 Artykuł 12 ust. 2 i 3 || Artykuł 12 Artykuł 13 Artykuł 13 ust. 1 Artykuł 13 ust. 2 i 3 Artykuł 13 ust. 4 || Artykuł 13 Artykuł 14 Artykuł 17 Artykuł 14 || Artykuł 18 Artykuł 15 || Artykuł 26 Artykuł 16 || Artykuł 15 Artykuł 17 || Artykuły 19–25 Artykuł 18 || Artykuł 16 Artykuł 19 || Artykuł 35 Artykuł 20 || Artykuł 30 Artykuł 21 || Artykuł 31 Artykuł 22 || Artykuł 32 Artykuł 23 || Artykuł 24 || Artykuł 37 Załącznik || Artykuł 1 OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI 1. STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY 1.1. Tytuł wniosku/inicjatywy 1.2. Dziedzina(-y) polityki w strukturze ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa 1.3. Charakter wniosku/inicjatywy 1.4. Cel/cele 1.5. Uzasadnienie wniosku/inicjatywy 1.6. Czas trwania działania i jego wpływu finansowego 1.7. Przewidywany(-e) tryb(y) zarządzania 2. ŚRODKI ZARZĄDZANIA 2.1. Zasady nadzoru i sprawozdawczości 2.2. System zarządzania i kontroli 2.3. Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom 3. SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY 3.1. Dział(y) wieloletnich ram finansowych i pozycja(-e) wydatków w budżecie, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ 3.2. Szacunkowy wpływ na wydatki 3.2.1. Synteza szacunkowego wpływu na wydatki 3.2.2. Szacunkowy wpływ na środki operacyjne 3.2.3. Szacunkowy wpływ na środki administracyjne 3.2.4. Zgodność z obowiązującymi wieloletnimi ramami finansowymi 3.2.5. Udział osób trzecich w finansowaniu 3.3. Szacunkowy wpływ na dochody OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI 1. STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY 1.1. Tytuł wniosku/inicjatywy Europejskie programy nawigacji satelitarnej – GALILEO i EGNOS (europejski system wspomagania satelitarnego) 1.2. Dziedzina(-y) polityki w strukturze ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa[29] Tytuł 02: Przedsiębiorstwa Rozdział 02 05: europejskie programy nawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo) 1.3. Charakter wniosku/inicjatywy Wniosek/inicjatywa dotyczy nowego działania ¨ Wniosek/inicjatywa dotyczy nowego działania będącego następstwem projektu pilotażowego/działania przygotowawczego[30] þ Wniosek/inicjatywa wiąże się z przedłużeniem bieżącego działania ¨ Wniosek/inicjatywa dotyczy działania, które zostało przekształcone pod kątem nowego działania 1.4. Cel/cele 1.4.1. Wieloletni(e) cel(e) strategiczny(-e) Komisji wskazany(-e) we wniosku/inicjatywie Należy przypomnieć, że programy radionawigacji satelitarnej (zwane dalej „programami”) są inicjatywami przewodnimi Unii. Wpisują się w ramy strategii „Europa 2020” oraz strategii dotyczących zrównoważonego rozwoju. Ich celem jest dostarczanie usług radionawigacji jako bodźca do znacznego rozwoju w wielu sektorach działalności, czynnika umożliwiającego wzrost innowacyjności technologicznej i konkurencyjności gospodarki europejskiej, źródła miejsc pracy, dochodów z działalności handlowej i korzyści społeczno-gospodarczych. Celem wniosku jest wspieranie europejskich działań w przestrzeni kosmicznej oraz rozwoju usług satelitarnych, a konkretniej udostępnienie dwóch systemów radionawigacji satelitarnej. W szczególności program Galileo ma na celu stworzenie europejskiego globalnego systemu nawigacji satelitarnej (zwanego dalej „GNSS”). Umożliwi on dostarczanie użytkownikom na całym świecie usług w zakresie pozycjonowania, określania czasu i nawigacji dla szerokiej gamy zastosowań, od transportu, poprzez dostawy energii elektrycznej, prognozowanie pogody i opłaty drogowe, po sprzedaż papierów wartościowych. EGNOS jest systemem europejskim stworzonym w celu poprawy wydajności amerykańskiego GPS w strefie europejskiej. Wpływa on na ulepszenie obecnie dostępnych usług w zakresie nawigacji satelitarnej przeznaczonych do zastosowań o kluczowym znaczeniu z punktu widzenia bezpieczeństwa, takich jak transport lotniczy lub morski – pilotaż i lądowanie samolotu lub przepłynięcie kanału statkiem. 1.4.2. Cel(e) szczegółowy(-e) i działanie(-a) ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa Cel szczegółowy nr 1 Rozwój i udostępnienie infrastruktury i usług globalnych w zakresie radionawigacji satelitarnej (Galileo) do 2019 r. Cele szczegółowe programu Galileo określonego we wniosku dotyczącym rozporządzenia polegają na dopilnowaniu, aby sygnały emitowane przez system stworzony w ramach tego programu mogły być wykorzystane do spełnienia następujących pięciu funkcji: – zapewnienia „usługi otwartej” (zwanej „Open Service” lub OS), bezpłatnej dla użytkownika, umożliwiającej dostarczanie informacji niezbędnych do pozycjonowania i określania czasu oraz przeznaczonej do powszechnych zastosowań w zakresie radionawigacji satelitarnej, – zapewnienia „usługi bezpieczeństwa życia” (zwanej „Safety of Life Service” lub SoL), skierowanej do użytkowników, dla których bezpieczeństwo jest kwestią kluczową. Usługa ta spełnia także w wymogi w zakresie ciągłości, dostępności i dokładności obowiązujące w niektórych sektorach oraz zawiera funkcję integralności pozwalającą na ostrzeganie użytkowników w przypadku zakłócenia funkcjonowania systemu. Aby skuteczniej zaspokajać potrzeby użytkowników, zmniejszyć wpływ usługi na koszty oraz uwzględnić kwestię komplementarności z równoważną usługą w ramach EGNOS, prowadzi się badania mające na celu ponowne zdefiniowanie usługi, – zapewnienia „usługi handlowej” (zwanej „Commercial Service” lub CS), umożliwiającej rozwój zastosowań profesjonalnych lub handlowych dzięki zwiększonej wydajności i dzięki danym o większej wartości dodanej niż dane uzyskiwane w ramach „usługi otwartej”, – zapewnienia „usługi publicznej o regulowanym dostępie” (zwanej „Public Regulated Service” lub PRS) zarezerwowanej jedynie dla użytkowników upoważnionych przez podmioty rządowe i przeznaczonej do szczególnych zastosowań, które wymagają wysokiego poziomu ciągłości usług. W ramach usługi publicznej o regulowanym dostępie wykorzystuje się silne, zakodowane sygnały, – zapewnienia udziału w świadczeniu usługi poszukiwawczo-ratowniczej (zwanej „Search and Rescue Support Service” lub SAR) w ramach systemu COSPAS-SARSAT poprzez wykrywanie sygnałów alarmowych wysyłanych przez nadajniki i poprzez wysyłanie sygnałów zwrotnych. Podcel nr 1: Rozwój infrastruktury w zakresie radionawigacji satelitarnej oraz udostępnienie wstępnych usług Galileo do lat 2014–2015 Celem programu Galileo jest udostępnienie pierwszych trzech usług wstępnych do lat 2014–2015 (usługi otwartej, usługi publicznej o regulowanym dostępie oraz usługi poszukiwawczo-ratowniczej). Cel szczegółowy nr 2 Udostępnienie usług satelitarnych umożliwiających poprawę wydajności GPS, obejmujących stopniowo wszystkie państwa należące do Europejskiej Konferencji Lotnictwa Cywilnego (ECAC) do 2020 r. (EGNOS) Program EGNOS, który uzupełnia sygnały amerykańskiego GPS, aby zapewnić użytkownikom jak najdokładniejsze pozycjonowanie w strefie europejskiej[31], ma na celu udostępnienie trzech rodzajów usług: — – usługi otwartej (OS): w odniesieniu do ogólnodostępnych odbiorników oraz do zastosowań skierowanych do przeciętnego użytkownika. Umożliwia emisję łatwo dostępnych sygnałów do celów pozycjonowania. Operacyjność programu w tym zakresie zadeklarowano[32] w październiku 2009 r.; usługa jest już stosowana w szeregu sektorów, między innymi w rolnictwie, — usługi bezpieczeństwa życia (Safety of Life lub SoL): do zastosowań o kluczowym znaczeniu z punktu widzenia bezpieczeństwa życia w obszarze transportu, w szczególności w obszarze lotnictwa cywilnego. Gwarantuje większą wydajność i obejmuje system ostrzegawczy mający związek z integralnością. Operacyjność programu w tym zakresie zadeklarowano w marcu 2011 r.; usługa jest stosowana w sektorach transportu lotniczego w Europie, — usługi w zakresie dostępu do danych EGNOS (EDAS), do wzmocnionych zastosowań, w ramach której dostarczane są dane handlowe o kontrolowanym dostępie (na przykład przez Internet lub za pośrednictwem telefonów komórkowych). Podcel nr 2: Zastosowanie środków niezbędnych do zapewnienia ciągłości działania po 2014 r. oraz stopniowa poprawa jakości usług do 2020 r. Działanie(-a) ABM/ABB, którego(-ych) dotyczy wniosek/inicjatywa Rozdział 02 05: europejskie programy nawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo) 1.4.3. Oczekiwany(-e) wynik(i) i wpływ Należy wskazać, jakie efekty przyniesie wniosek/inicjatywa beneficjentom/grupie docelowej. Realizację europejskich programów radionawigacji satelitarnej rozpoczęto ponad dziesięć lat temu; celem politycznym tego działania było stworzenie i zapewnienie możliwości stosowania ogólnoświatowego systemu, z którego Unia Europejska mogłaby czerpać korzyści strategiczne i gospodarcze oraz który umożliwiłby jej świadczenie usług w zakresie radionawigacji satelitarnej w pełni dostosowanych do użytku cywilnego. Galileo i EGNOS przyniosą Unii Europejskiej znaczne korzyści społeczno-gospodarcze z uwagi na: (i) bezpośrednie korzyści wynikające z rozwoju rynku niższego szczebla GNSS (odbiorników i zastosowań). Na przykład dzięki zwiększeniu liczby samolotów wyposażonych w odbiorniki GNSS producenci tych odbiorników odniosą korzyść w postaci dodatkowych dochodów; (ii) pośrednie korzyści wynikające z nowych zastosowań. Jeżeli czas trwania lotów zostanie skrócony dzięki lepszej nawigacji, spadnie poziom zanieczyszczenia emitowanego przez samoloty a pasażerowie zaoszczędzą cenny czas. Ponadto bardziej niezawodne środki transportu i bardziej skuteczne działanie służb ratowniczych pozwolą na uratowanie większej liczby osób; (iii) bezpośrednie korzyści związane z rozwojem rynku wyższego szczebla i z wpływem technologicznym na inne sektory. Inwestycje realizowane w segmencie GNSS wyższego szczebla przyniosą korzyści dla przedmiotowego sektora. Korzyści z rozwoju przemysłu kosmicznego odniosą jednak również inne sektory. Na przykład przyrządy stworzone do celów oceny i kontroli budowy wyrzutni lub zbiorników mogą być wykorzystywane przez przedsiębiorstwa należące do sektora motoryzacyjnego, budowlanego i energetycznego oraz przez przedsiębiorstwa pożytku publicznego. Mimo że system wdrożony w ramach programu Galileo będzie niezależny, optymalizacja usług świadczonych przy jego użyciu będzie zapewniona dzięki jego interoperacyjności z innymi systemami, takimi jak amerykański GPS lub rosyjski GLONASS. W związku z tym współpraca z państwami świadczącymi usługi w zakresie nawigacji satelitarnej zapewni optymalizację korzyści dla użytkowników, obywateli lub gospodarki w ogóle. 1.4.4. Wskaźniki wyników i wpływu Należy określić wskaźniki, które umożliwią monitorowanie realizacji wniosku/inicjatywy. Cel szczegółowy nr 1 Program Galileo ma na celu opracowanie i udostępnienie infrastruktury i usług globalnych w zakresie radionawigacji satelitarnej. Aby osiągnąć ten cel, należy zapewnić stałą obsługę techniczną gotowej infrastruktury oraz, w stosownych przypadkach, odnawiać jej części składowe. Wskaźnik związany z infrastrukturą Galileo: – Łączna liczba satelitów operacyjnych: 18 satelitów do 2015 r.; 30 satelitów do 2019 r. – Wersja rozmieszczonej infrastruktury naziemnej: v2 do 2015 r. Wskaźnik związany ze świadczeniem usług w ramach Galileo: – Liczba świadczonych usług: trzy usługi wstępne do 2015 r.; pięć usług do 2020 r. Cel szczegółowy nr 2 Program EGNOS ma na celu udostępnienie ulepszonych usług w zakresie radionawigacji satelitarnej w całej Europie. Infrastruktura musi zostać utrzymana w stopniu zapewniającym operacyjność; zakres programu należy rozszerzyć na całe terytorium Unii Europejskiej, aby użytkownicy mieli równe możliwości korzystania z usług w całej Unii. Wskaźniki związane z jakością świadczonej usługi oraz z rozszerzeniem zasięgu geograficznego EGNOS: – Liczba zmian w usługach przedstawionych instytucjom certyfikującym: 3 w latach 2014–2020. Zmiany te zostaną odzwierciedlone w dokumentach zawierających opis usług, dostępnych dla ogółu społeczeństwa. 1.5. Uzasadnienie wniosku/inicjatywy 1.5.1. Potrzeba(-y), która(-e) ma(ją) zostać zaspokojona(-e) w perspektywie krótko- lub długoterminowej Dzięki funkcjom umożliwiającym określanie z dużą dokładnością pozycji, prędkości i czasu technologie GNSS mają zasadnicze znaczenie, jeżeli chodzi o poprawę wydajności w wielu obszarach. Doświadczenie zdobyte w ramach stosowania amerykańskiego GPS (globalnego systemu pozycjonowania) tak wyraźnie wykazało zalety nawigacji satelitarnej, że w Stanach Zjednoczonych GPS uznaje się za piątą usługę pożytku publicznego, obok wody, energii elektrycznej i gazu oraz telefonu. Działania amerykańskich użytkowników wojskowych i cywilnych w znacznym stopniu uzależnione są od GPS. Szereg innych państw również uznało swoją zależność w tym zakresie i obecnie buduje własny globalny system nawigacji satelitarnej (GNSS). Obecnie użytkownicy nawigacji satelitarnej w Europie nie mają innej możliwości niż korzystanie z sygnałów satelitarnych emitowanych przez amerykański GPS lub GLONASS do celów pozycjonowania i nawigacji. Oznacza to, ze gospodarka europejska jest w coraz większym stopniu zależna od infrastruktury wojskowej, która nie jest kontrolowana przez Europę i której podstawowym celem nie jest realizacja europejskich interesów gospodarczych. Ponadto wspomniane systemy posiadają wadę dotyczącą ich dostępności, w szczególności w obszarach miejskich o dużej gęstości zaludnienia[33]. Nie dają także wystarczającej gwarancji, jeżeli chodzi o jakość i ciągłość usług świadczonych na rzecz europejskich użytkowników cywilnych. Jeżeli chodzi o aspekt polityczny, gdy GPS stał się w pełni operacyjny na początku lat 90., Unia Europejska uznała, że Europa potrzebuje własnego globalnego systemu nawigacji satelitarnej[34]. Na długo przed szerokim rozpowszechnieniem zastosowań GNSS, takich jak usługi w zakresie lokalizacji lub pokładowe systemy nawigacyjne, Rada i Parlament przewidziały, że potrzeba opracowania narzędzi zapewniających pomoc w nawigacji będzie coraz większa. Głównym motywem tego przedsięwzięcia było dążenie do niezależności europejskiej w zakresie nawigacji satelitarnej. W ramach tego planu politycznego dąży się do realizacji następujących celów: • stworzenia pierwszej globalnej infrastruktury do nawigacji satelitarnej i pozycjonowania satelitarnego, niezależnej i objętej kontrolą cywilną, zapewniającej stałą dostępność usług GNSS oraz gwarantującej Europie przewagę strategiczną. Następnie dostrzeżono jednak potrzebę zapewnienia[35] interoperacyjności z innymi systemami, w szczególności z amerykańskim GPS, aby zoptymalizować jakość usług świadczonych na rzecz użytkowników i zapewnić jak największe korzyści społeczno-gospodarcze; • zwiększenia odporności europejskiej infrastruktury gospodarczej poprzez stworzenie systemu awaryjnego na wypadek zakłóceń w funkcjonowaniu pozostałych systemów; • uzyskanie jak największych pośrednich korzyści gospodarczych poprzez zapewnienie europejskiemu społeczeństwu obywatelskiemu dokładniejszych, lepiej dostępnych i silniejszych sygnałów, dzięki wykorzystaniu nowych udogodnień, jakie gwarantuje precyzyjna nawigacja satelitarna, w znacznie większym stopniu, niż jest to obecnie możliwe; • wykazanie możliwości Europy, jeżeli chodzi o rozwój, rozmieszczenie i wykorzystanie złożonej infrastruktury kosmicznej na szeroką skalę. 1.5.2. Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej Prawo UE do działania opiera się na art. 172 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz na rozporządzeniu w sprawie dalszej realizacji europejskich programów nawigacji satelitarnej (EGNOS i Galileo). Systemy ustanowione w ramach europejskich programów radionawigacji satelitarnej stanowią infrastruktury stworzone jako sieci transeuropejskie, których zastosowanie znacznie wykracza poza granice państw członkowskich. Ponadto usługi oferowane za pośrednictwem tych systemów przyczyniają się w szczególności do rozwoju sieci transeuropejskich w zakresie infrastruktury transportowej, telekomunikacyjnej i energetycznej. Jedno państwo członkowskie nie jest samowystarczalne, jeżeli chodzi o wprowadzenie systemów nawigacji satelitarnej, ponieważ przekracza to jego możliwości finansowe i techniczne. W związku z tym można tego dokonać jedynie w ramach działania na szczeblu UE. Ponadto rozporządzenie GNSS stanowi, że Unia Europejska będzie właścicielem wszystkich rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych stworzonych lub rozbudowanych w ramach programów. Jako właściciel wszystkich powiązanych rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych, Unia Europejska musi dopilnować, aby spełnione zostały wszystkie wymagane warunki dotyczące zarządzania systemami oraz ich eksploatacji od dnia wprowadzenia pierwszych usług w zakresie pozycjonowania w latach 2014–2015. Dlatego też zarządzanie ma de facto wymiar europejski. 1.5.3. Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań Mimo że Unia Europejska po raz pierwszy jest jedynym właścicielem infrastruktury o takim zasięgu, a Komisja po raz pierwszy zarządza tak złożonym programem, dzięki doświadczeniu zdobywanemu od 2007 r. możliwe jest wprowadzenie bardziej istotnych ulepszeń, jeżeli chodzi o dalszą realizację Galileo i EGNOS. Jak opisano w sprawozdaniu Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącym przeglądu śródokresowego europejskich programów nawigacji satelitarnej[36] oraz we wniosku w sprawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczącego dalszej realizacji i eksploatacji europejskich systemów nawigacji satelitarnej, wyciągnąć można następujące wnioski: <Zarządzanie