KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 4.7.2019 COM(2019) 319 final SPRAWOZDANIE KOMISJI Kontrola stosowania prawa Unii Europejskiej













Sprawozdanie roczne za 2018 r. {SWD(2019) 285 final} - {SWD(2019) 286 final} - {SWD(2019) 287 final}



Przedmowa 1. Pobudzenie zatrudnienia, wzrostu i inwestycji 2. Połączony jednolity rynek cyfrowy 3. Stabilna unia energetyczna oparta na przyszłościowej polityce w dziedzinie klimatu 4. Pogłębiony i bardziej sprawiedliwy rynek wewnętrzny oparty na wzmocnionej bazie przemysłowej 5. Pogłębiona i bardziej sprawiedliwa unia gospodarcza i walutowa 6. Obszar sprawiedliwości i praw podstawowych oparty na wzajemnym zaufaniu 7. Ku nowej polityce migracji Przedmowa Będziemy skuteczni, tam gdzie najbardziej tego potrzeba. To słowa, pod którymi 27 przywódców europejskich podpisało się w ramach Deklaracji z Sybina w maju 2019 r., tuż przed wyborami do Parlamentu Europejskiego. Słowa te stanowią kwintesencję działań, jakie Komisja podejmuje od momentu rozpoczęcia kadencji w listopadzie 2014 r. Istotnie okazaliśmy się skuteczni, tam gdzie najbardziej było tego potrzeba. Niektórzy twierdzą, że działania Europy są zbyt powolne lub zbyt skomplikowane, aby mogła ona iść naprzód. W ciągu ostatnich pięciu lat współprawodawcy uzgodnili jednak ponad 354 wniosków Komisji. Wyniki mówią same za siebie: Spadła stopa bezrobocia – pracę ma ponad 240 milionów Europejczyków, a płace wzrosły o 5,7 %. Utworzyliśmy specjalną Europejską Straż Graniczną i Przybrzeżną, która strzeże naszych granic. W całej Unii – w kraju czy za granicą – możemy dzwonić, nie martwiąc się o koszty roamingu, i korzystać z internetu w ramach abonamentu. Europejskie przedsiębiorstwa mogą prowadzić wolną od taryf wymianę handlową na tak odległych rynkach, jak Kanada lub Japonia. Postęp ten zawdzięczamy temu, że udawało się nam osiągnąć porozumienie w sprawie nowych przepisów mających na celu dalszy rozwój Europy. Miarą dobrego prawa jest jednak jego wdrożenie i egzekwowanie. To te dwa elementy ożywiają zapisy zawarte w aktach prawnych. To dzięki nim prawo przekłada się na korzyści dla obywateli. To dzięki temu porozumienia polityczne przynoszą realny pożytek obywatelom oraz małym i średnim przedsiębiorstwom. To właśnie dlatego kiedy objąłem urząd, obiecałem, że uzyskamy więcej mniejszym nakładem środków – złożyliśmy o 75 % mniej wniosków niż poprzednie Komisje. Obecnie prowadzimy dużo ściślejszą współpracę z organami krajowymi, zapewniając im wsparcie we wdrażaniu prawodawstwa Unii. Od 2014 r. dialog ten pozwolił na rozstrzygnięcie 90 % postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego bez konieczności wnoszenia sprawy do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dzięki czemu zaoszczędziliśmy pieniądze podatników i czas. Kiedy dialog nie przynosił pożądanych rezultatów, podejmowaliśmy zdecydowane i skuteczne działania w odpowiedzi na łamanie prawa Unii. W niniejszym sprawozdaniu przedstawiono rezultaty takiego bardziej strategicznego, otwartego, ale i silniejszego podejścia w 2018 r. Wspieraliśmy organy krajowe i regionalne w procesie wdrażania przepisów dotyczących czystości powietrza i wód. Podejmowaliśmy działania przeciwko państwom członkowskim, które nie wywiązały się ze swoich zobowiązań i nie wdrożyły przepisów Unii w zakresie danych dotyczących przelotu pasażera, walki z terroryzmem oraz przeciwdziałania praniu pieniędzy. Wykorzystaliśmy nasze uprawnienia do egzekwowania prawa, kiedy niektóre państwa nie dość szybko ulepszały dostępność stron internetowych i innych aplikacji mobilnych dla osób z niepełnosprawnościami. Wzmocniliśmy dialog ze wszystkimi państwami członkowskimi, aby zapewnić współpracę w zakresie wdrażania i egzekwowania prawa. Z przyjemnością informuję o silnym zaangażowaniu po stronie państw członkowskich. Wszystko to świadczy o prawdziwej wartości pracy wkładanej we wdrażanie i egzekwowanie prawa. Celem jest zapewnienie poszanowania wspólnie podjętych decyzji, a w rezultacie zapewnienie, aby obywatele mogli rzeczywiście odnieść korzyść z nowych przepisów. Europa jest w stanie osiągnąć rzeczywiste efekty tylko wówczas, gdy stawia prawa obywateli w centrum wszystkich swoich działań. Nie ma ważniejszego zadania. Jeden z moich znamienitych poprzedników, Walter Hallstein, powiedział: „Europa jest wspólnotą prawa”. Prawo umożliwia nam zapewnienie ochrony i propagowanie naszych wartości i praw. To nasza najsilniejsza broń w walce o sprawiedliwość społeczną, o równość i sprawiedliwość dla wszystkich. To dlatego rządy prawa nie mogą być fakultatywne oraz dlatego Komisja kładła w 2018 r. tak duży nacisk na egzekwowanie prawa, o czym świadczy niniejsze sprawozdanie. Chcemy być skuteczni, tam gdzie najbardziej tego potrzeba – tak jak przywódcy państw europejskich oświadczyli w Sybinie – oraz trwać przy takim podejściu w 2019 r. i w kolejnych latach.

Przewodniczący Komisji Europejskiej Jean-Claude Juncker

1.Pobudzenie zatrudnienia, wzrostu i inwestycji Głównym priorytetem Komisji Junckera jest pobudzenie inwestycji, które przyczynią się do powstania nowych miejsc pracy, oraz podniesienie konkurencyjności Europy. Wysiłki podejmowane na rzecz stworzenia właściwego otoczenia regulacyjnego w celu wsparcia przedsiębiorstw i tworzenia nowych miejsc pracy mogą jednak pójść na marne, jeżeli państwa członkowskie nie wdrożą przepisów UE prawidłowo i w terminie. Zapewnienie sprawiedliwych warunków pracy w całej UE Wszyscy pracownicy w Unii Europejskiej mają prawo do godziwych warunków pracy. Prawo to znajduje odzwierciedlenie w Europejskim filarze praw socjalnych ogłoszonym przez Parlament Europejski, Radę Unii Europejskiej i Komisję Europejską w listopadzie 2017 r. Filar zawiera specjalny rozdział poświęcony godziwym warunkom pracy. Przez ostatnich kilka lat Komisja przywiązywała szczególną wagę do czasu pracy. Komisja opublikowała między innymi dokumenty zawierające wytyczne dla państw członkowskich w zakresie wdrażania dyrektywy w sprawie czasu pracy. W świetle działań podjętych przez Danię, Irlandię i Grecję Komisja zamknęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego prowadzone przeciwko tym trzem państwom w związku ze stosowaniem dyrektywy w sprawie czasu pracy. Komisja zapewniła przestrzeganie przez Danię prawa pracowników do wykorzystania urlopu wypoczynkowego w tym samym roku, w którym urlop został uzyskany. W Irlandii i Grecji wprowadzono niezbędne środki w celu zapewnienia przestrzegania prawa UE dotyczącego ograniczeń czasu pracy lekarzy w publicznej służbie zdrowia. Europejskie rady zakładowe reprezentujące europejskich pracowników zatrudnionych w przedsiębiorstwach transnarodowych również przyczyniają się do gwarantowania godziwych warunków pracy. Za ich pośrednictwem kierownictwo informuje pracowników i konsultuje się z nimi w sprawie rozwoju działalności przedsiębiorstwa oraz wszelkich istotnych decyzji na szczeblu europejskim, które mogłyby mieć wpływ na ich zatrudnienie lub warunki pracy. W 2018 r. Komisja opublikowała sprawozdanie w sprawie wdrożenia dyrektywy w sprawie ustanowienia europejskiej rady zakładowej . W sprawozdaniu tym skupiono się na korzyściach dla pracowników i przedsiębiorstw płynących z prowadzenia ponadnarodowego dialogu społecznego na poziomie przedsiębiorstw i za pośrednictwem europejskich rad zakładowych.



Egzekwowanie przepisów w zakresie ochrony środowiska W 2018 r. Komisja podjęła kroki prawne w celu rozwiązania problemu nieodpowiedniego wdrażania unijnych przepisów w zakresie ochrony środowiska. Po przeprowadzeniu oceny adekwatności dyrektyw w sprawie ochrony przyrody Komisja przygotowała plan działania na rzecz przyrody, ludzi i gospodarki , przyjęty w 2018 r., którego celem jest zapewnienie w pełni funkcjonalnej, zespolonej i reprezentatywnej pod względem ekologicznym sieci obszarów chronionych. Państwa członkowskie są na przykład zobowiązane ukończyć budowę sieci obszarów chronionych Natura 2000, wypełniając istniejące luki w zakresie ochrony środowiska morskiego i wprowadzając niezbędne środki ochrony w odniesieniu do wszystkich obszarów. W wyroku w sprawie Białowieży Trybunał przedstawił wyjaśnienia na temat obowiązków dotyczących gospodarki leśnej na obszarach Natura 2000. Jest to kwestia kluczowa z punktu widzenia zachowania chronionych siedlisk i gatunków. W 2018 r. Komisja wprowadziła kolejne środki prawne w toku postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Irlandii , Grecji i Portugalii w celu zapewnienia ukończenia sieci Natura 2000. Postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko siedmiu innym państwom członkowskim pozostają w toku. Zanieczyszczenie powietrza w dalszym ciągu stanowi istotny problem z punktu widzenia zdrowia publicznego oraz priorytet w działaniach Komisji. W komunikacie zatytułowanym „Czyste powietrze dla wszystkich” przyjętym w 2018 r. Komisja wyszczególniła dostępne środki służące udzieleniu państwom członkowskim pomocy w walce z zanieczyszczeniem powietrza. W 2018 r. Komisja skierowała do Trybunału Sprawiedliwości sprawę przeciwko sześciu państwom członkowskim (Niemcom, Francji, Włochom, Węgrom, Rumunii i Zjednoczonemu Królestwu) w związku ze zbyt wysokim stężeniem pyłu zawieszonego (PM10) lub dwutlenku azotu (NO2) w powietrzu. Komisja będzie prowadzić postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom także przeciwko innym państwom członkowskim, jeżeli nie poczynią one istotnych postępów w dążeniu do zapewnienia przestrzegania prawa. W lutym 2018 r. Trybunał Sprawiedliwości orzekł, że Polska uchybiła zobowiązaniu do przestrzegania prawa Unii dotyczącego jakości powietrza, ponieważ nie zapewniła, aby zanieczyszczenie powietrza utrzymywało się na poziomie poniżej dopuszczonych prawem limitów. Polska nie przyjęła też odpowiednich planów działania w celu zapewnienia, aby okres przekroczenia tych limitów trwał jak najkrócej. We wrześniu 2018 r. Komisja opublikowała sprawozdanie w ramach systemu wczesnego ostrzegania w sprawie unijnych przepisów dotyczących odpadów , wyszczególniając obszary, w których państwa członkowskie nie osiągnęły europejskich celów dotyczących odpadów. W 2018 r. Komisja podjęła równolegle działania mające na celu usunięcie niedociągnięć strukturalnych w przepisach państw członkowskich dotyczących odpadów, wskutek których nadal występują nielegalne lub niezgodne z normami składowiska lub brak jest planów gospodarki odpadami.

Komisja przyjęła ponadto dziewięciopunktowy plan działania dotyczący poprawy przestrzegania prawa , w którym skupiono się między innymi na kwestiach kontroli i zarządzania.



Egzekwowanie przepisów rolnych Dwa główne cele wspólnej polityki rolnej polegają na udzielaniu wsparcia rolnikom oraz zapewnieniu, aby konsumenci mieli stały dostęp do przystępnej cenowo żywności. Pozostałe cele obejmują zapobieganie zmianie klimatu oraz zrównoważone zarządzanie zasobami naturalnymi, zachowanie obszarów wiejskich i krajobrazów w całej UE, a także utrzymanie gospodarki rolnej przez promowanie zatrudnienia w rolnictwie i w sektorach powiązanych. W 2018 r. – podobnie jak w poprzednich latach – działania Komisji mające na celu egzekwowanie przepisów w dziedzinie rolnictwa koncentrowały się na monitorowaniu poprawności wdrażania przez państwa członkowskie płatności bezpośrednich . Kontynuowano dialog dwustronny z państwami członkowskimi, które nieprawidłowo wykorzystywały pomoc finansową w ramach systemu dobrowolnego wsparcia związanego z produkcją do wspierania rodzajów rolnictwa lub sektorów borykających się z trudnościami innymi niż ryzyko zaniechania uprawy lub spadku produkcji. Poprzez dialog Komisja przekonała organy krajowe jednego z państw członkowskich do zmiany przepisów krajowych w celu dostosowania ich do przepisów UE. Oznaczenia geograficzne chronią nazwy konkretnych produktów w celu promowania ich unikalnych cech charakterystycznych związanych z pochodzeniem geograficznym oraz tradycyjną wiedzą specjalistyczną. W 2018 r. Komisja w dalszym ciągu śledziła konkretne przypadki niewłaściwego wdrożenia przepisów UE dotyczących ochrony chronionych nazw pochodzenia oraz chronionych oznaczeń geograficznych. Dania zezwoliła duńskim przedsiębiorstwom na produkcję białego sera i jego wywóz do państw niebędących członkami UE pod nazwą „feta”, mimo że ser ten nie odpowiadał specyfikacji produktu tej chronionej nazwy pochodzenia. Od 2008 r. Bułgaria prowadzi własny, krajowy rejestr oznaczeń geograficznych produktów rolnych i produktów spożywczych, mimo wyłącznego charakteru ogólnounijnych rejestrów prowadzonych w ramach systemów jakości. W 2018 r. Komisja zamknęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego prowadzone przeciwko Cyprowi, Włochom i Zjednoczonemu Królestwu, po tym gdy wprowadziły one normy handlowe dotyczące kazein i kazeinianów do swoich przepisów krajowych.



Egzekwowanie przepisów w zakresie gospodarki morskiej i rybołówstwa Najważniejsze cele polityki morskiej UE to wspomaganie rozwoju przemysłu rybnego i obszarów przybrzeżnych w Europie oraz jednoczesna ochrona środowiska morskiego. Cele w zakresie zrównoważonego rozwoju przewidziane we wspólnej polityce rybołówstwa UE przyczyniają się zarówno do ochrony zasobów rybnych, jak i do zwiększenia ilości ryb pozyskiwanych z połowów. Ponieważ powyższe cele należy osiągnąć najpóźniej do 2020 r., strategia egzekwowania stosowana przez Komisję w 2018 r. skupiała się w dalszym ciągu na ochronie i kontroli rybołówstwa, a także na egzekwowaniu wyłącznej kompetencji UE w tym zakresie. Krajowe systemy kontroli rybołówstwa i systemy egzekwowania przepisów związanych z rybołówstwem muszą być skuteczne, a w przypadku naruszenia przepisów przewidywać odstraszające sankcje. Komisja wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Irlandii w celu zapewnienia, aby poważne naruszenia przepisów UE dotyczących rybołówstwa podlegały skutecznym sankcjom. „Plany działania w zakresie kontroli” to szczególne narzędzie zapewniania zgodności, przyjmowane przez Komisję w ścisłej współpracy z zainteresowanymi państwami członkowskimi w celu zapewnienia prawidłowego egzekwowania przepisów rozporządzenia w sprawie kontroli rybołówstwa. W 2018 r. Komisja przyjęła nowe plany działania dla szeregu państw członkowskich oraz monitorowała ich wdrożenie. Dobre funkcjonowanie systemu organizacji producentów sektora rybołówstwa jest kluczowe z punktu widzenia ich zrzeszania się na rzecz osiągnięcia celów wspólnej polityki rybołówstwa i wspólnej organizacji rynków. Komisja wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Zjednoczonemu Królestwu w związku z niezapewnieniem przestrzegania warunków uznawania organizacji producentów sektora rybołówstwa . Dzięki planowaniu przestrzennemu obszarów morskich można dopilnować, aby cała działalność człowieka na morzu prowadzona była w sposób efektywny, bezpieczny i zrównoważony. Przez cały 2018 r. Komisja monitorowała właściwe wdrożenie wspólnych unijnych ram planowania przestrzennego obszarów morskich we wszystkich państwach członkowskich i wszystkich sektorach.





Egzekwowanie przepisów dotyczących polityki regionalnej Europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne wspierają inwestycje w kluczowych obszarach polityki generujących wzrost gospodarczy w całej UE. Aby zapewnić jak największą efektywność inwestycji, potrzebne są odpowiednie ramy prawne w tym zakresie. W 2018 r. działania Komisji koncentrowały się na kontrolowaniu zgodności ze szczególnymi warunkami wstępnymi , zwłaszcza w dziedzinie zamówień publicznych, pomocy państwa, kompleksowych planów inwestycji transportowych oraz w sektorach gospodarki wodnej i ściekowej. Jeżeli inwestycja nie spełnia norm określonych w przepisach UE, Komisji reaguje na tego rodzaju nieprawidłowości, w stosownych przypadkach, przez zawieszenie płatności lub zastosowanie korekt finansowych. W 2018 r. Komisja niezmiennie podejmowała wysiłki w celu wykrywania tego rodzaju nieprawidłowości oraz podejmowania stosownych działań naprawczych. W 2018 r. Komisja przeprowadziła badanie , którego celem była ocena, czy państwa członkowskie posiadają sprawnie działające systemy służące do obsługi skarg związanych z europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi. Ustalono w nim, że w większości przypadków państwa członkowskie posiadają standardowe systemy rozpatrywania skarg oparte na przepisach krajowych lub dokumentach programowych. Te systemy działające w państwach członkowskich UE są zasadniczo skuteczne. Rozwiązania dotyczące rozpatrywania skarg stosowane w okresie programowania 2014–2020 są ponadto bardziej rozwinięte w porównaniu z okresem 2007–2013. Zwalczanie nadużyć finansowych popełnianych na szkodę budżetu UE Jakość środków zwalczania przestępstw mających wpływ na budżet UE znacząco wzrosła wraz z przyjęciem dyrektywy w sprawie ochrony interesów finansowych UE . Komisja ściśle współpracuje z państwami członkowskimi, aby zapewnić właściwe wdrożenie dyrektywy. Komisja wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, ponieważ odmówiło ono udostępnienia należności celnych do budżetu UE, czego wymaga prawo Unii. Ze sprawozdania Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych z 2017 r. wynika, że importerzy w Zjednoczonym Królestwie uchylili się od uiszczenia znacznych należności celnych przez stosowanie fikcyjnych i sfałszowanych faktur oraz nieprawidłowe zgłoszenie wartości celnej przy przywozie. Dalsze kontrole przeprowadzone przez Komisję ujawniły drastyczny wzrost skali procederu zaniżania wartości, który stosowano w Zjednoczonym Królestwie w latach 2011–2017. Zjednoczone Królestwo nie podjęło żadnych działań w celu przeciwdziałania takim oszustwom, chociaż od 2007 r. ostrzegano je o istnieniu takiego ryzyka w związku z przywozem wyrobów włókienniczych i obuwia z Chin, pomimo wezwania do wdrożenia odpowiednich środków kontroli ryzyka. Komisja obliczyła, że naruszenie przez Zjednoczone Królestwo przepisów unijnych spowodowało straty dla budżetu UE w kwocie 2,7 mld EUR (pomniejszonej o koszty poboru) w okresie od listopada 2011 r. do października 2017 r. 2.Połączony jednolity rynek cyfrowy Strategia jednolitego rynku cyfrowego ma na celu zniesienie barier w internecie, z powodu których obywatele UE nie mają dostępu do niektórych towarów i usług. Rozwój sieci połączeń Szybka komunikacja cyfrowa sprzyja innowacjom i ulepszaniu usług, co przynosi korzyści gospodarce i społeczeństwu. Rozwój łączności 5G stanowi priorytet dla Komisji. Celem jest zapewnienie dostępności widma radiowego 5G w całej UE do 2020 r.

W 2018 r. UE poczyniła istotne postępy na drodze do wprowadzenia rygorystycznych przepisów mających na celu dekarbonizację i modernizację sektora transportowego. W maju Komisja przedstawiła pierwszy w historii wniosek ustawodawczy w sprawie norm emisji dwutlenku węgla dla pojazdów ciężkich . Parlament Europejski i Rada przyjęły oprócz tego przepisy dotyczące monitorowania i raportowania emisji dwutlenku węgla z pojazdów ciężkich oraz osiągnęły porozumienie polityczne w sprawie norm emisji dwutlenku węgla (CO2) dla samochodów osobowych i dostawczych na okres po 2020 r. Pełne i skuteczne wdrożenie tych środków będzie miało kluczowe znaczenie dla rozwiązania problemu emisji CO2 pochodzących z transportu drogowego, które nadal odpowiadają za około jedną piątą wszystkich emisji CO2 w UE.



4.Pogłębiony i bardziej sprawiedliwy rynek wewnętrzny oparty na wzmocnionej bazie przemysłowej Jednolity rynek UE pozostaje najcenniejszym atutem Europy dla osób fizycznych i przedsiębiorstw. Rynek ten daje ogromne możliwości przedsiębiorstwom, a konsumentom większy wybór oraz niższe ceny. Pozwala obywatelom podróżować, mieszkać, pracować i studiować w dowolnym miejscu. Korzyści tych nie można jednak osiągnąć, jeżeli przepisy dotyczące jednolitego rynku nie są stosowane lub wdrażane lub gdy ograniczają je inne bariery. Zapewnienie niezakłóconej konkurencji Rynek wewnętrzny jest silniejszy, gdy konkurencja jest niezakłócona. W 2018 r. Komisja sprawdziła, czy wszystkie państwa członkowskie zakończyły wdrożenie dyrektywy w sprawie roszczeń odszkodowawczych z tytułu naruszenia prawa konkurencji , oraz zamknęła 18 pozostałych postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego . Komisja zaakceptowała również ostateczne środki zaradcze przedstawione przez Grecję w sprawie dotyczącej przyznania – z naruszeniem unijnych reguł konkurencji – wyłącznych praw do eksploatacji węgla brunatnego głównemu dostawcy zasiedziałemu na greckim rynku energii elektrycznej. Konsekwentne wszczynanie postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego w celu zapewnienia zgodności z wydawanymi przez Komisję decyzjami dotyczącymi pomocy państwa ma podstawowe znaczenie dla wiarygodności systemu kontroli pomocy państwa stosowanego przez Komisję. Komisja po raz drugi wszczęła postępowanie przed Trybunałem przeciwko Włochom , ponieważ władze włoskie nie wykonały wcześniejszego orzeczenia Trybunału. We wspomnianym orzeczeniu Trybunał potwierdził, że Włochy udzieliły niezgodnej z prawem pomocy państwa przedsiębiorstwom hotelarskim na Sardynii. Komisja nakazała Włochom odzyskać pomoc niezgodną z prawem opiewającą na kwotę blisko 15 mln EUR. Do dziś nie udało się odzyskać niemal 13 mln EUR z tej kwoty. Trybunał Sprawiedliwości nałożył sankcje finansowe w sprawie przeciwko Grecji w związku z niewykonaniem decyzji Komisji z 2008 r. nakazującej odzyskanie niezgodnej z prawem pomocy państwa przyznanej Hellenic Shipyards.



Zapewnianie swobodnego przepływu pracowników Obywatele UE mogą korzystać z możliwości pracy w innych państwach członkowskich tylko wtedy, gdy prawa pracowników są odpowiednio chronione poza ich rodzimym państwem członkowskim. Dodatkowe programy emerytalne związane ze stosunkiem pracy mogą zniechęcać pracowników do mobilności. Przepisy UE dotyczące poprawy w zakresie nabywania i zachowywania uprawnień do dodatkowych emerytur mają na celu usunięcie tych przeszkód. W 2018 r. Komisja podjęła kroki prawne wobec 10 państw członkowskich w związku z niedokonaniem w terminie wdrożenia do ich prawa krajowego przepisów UE dotyczących zwiększenia mobilności pracowników między państwami członkowskimi . Do końca 2018 r. Komisja zakończyła postępowania przeciwko sześciu państwom członkowskim (Republice Czeskiej, Grecji, Hiszpanii, Luksemburgowi, Niderlandom i Austrii), ponieważ dostosowały one swoje prawodawstwo do przepisów UE. W UE obowiązują jasne reguły dotyczące swobodnego przepływu pracowników, delegowania pracowników i koordynacji zabezpieczenia społecznego. Ich nieprzestrzeganie przez państwa członkowskie zagraża sprawiedliwości na rynku wewnętrznym i podważa zaufanie do niego. Wyrażano zwłaszcza obawy o to, że pracownicy mobilni mogą być szczególnie narażeni na nadużycia lub pozbawieni możliwości korzystania z przysługujących im praw.

W 2018 r. Komisja zaproponowała utworzenie Europejskiego Urzędu ds. Pracy w celu zapewnienia sprawiedliwego, prostego i skutecznego egzekwowania przepisów UE dotyczących mobilności pracowników. W międzyczasie Parlament Europejski i Rada osiągnęły wstępne porozumienie w sprawie tego wniosku.



Zapewnianie swobodnego przepływu towarów Jeżeli chodzi o działania Komisji w sektorze motoryzacyjnym, stwierdziła ona, że kilka państw członkowskich nie ustanowiło lub nie zastosowało kar zniechęcających producentów samochodów do naruszania przepisów dotyczących emisji spalin. Kontrole te miały miejsce po ujawnieniu w 2015 r., że grupa Volkswagena wykorzystuje oprogramowanie do celów uchylania się od przestrzegania norm emisji w odniesieniu do niektórych zanieczyszczeń powietrza. W 2018 r. Komisja podjęła dalsze działania w ramach postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego prowadzonych przeciwko Niemcom, Włochom, Luksemburgowi i Zjednoczonemu Królestwu , ponieważ nie wywiązały się one ze swoich zobowiązań wynikających z przepisów UE dotyczących homologacji typu pojazdu. Komisja zapewnia również, by państwa członkowskie nie nakładały ograniczeń ilościowych na handel w UE. W 2018 r. Komisja podjęła działania dotyczące produktów farmaceutycznych i rejestracji samochodów. We Francji rejestracja używanych pojazdów uprzednio zarejestrowanych w innych państwach członkowskich nastręczała czasami trudności. Za sprawą interwencji Komisji Francja zmieniła w 2018 r. swoje przepisy, aby umożliwić rejestrację online importowanych pojazdów używanych. Komisja podjęła działania przeciwko Łotwie w związku z zakazem rejestracji pojazdów z kierownicą po prawej stronie. „Handel równoległy” umożliwia hurtownikom kupowanie produktów leczniczych w jednym państwie członkowskim (zazwyczaj tam, gdzie ceny leków są również niższe) oraz ich sprzedaż do innych państw członkowskich (tam, gdzie ceny są wyższe). „Handel równoległy” produktami leczniczymi jest legalną działalnością gospodarczą w ramach rynku wewnętrznego. Import równoległy może przynieść korzyści pacjentom i publicznym systemom ochrony zdrowia, jeżeli jego skutkiem będą niższe ceny i niższe koszty refundacji. Jednocześnie w niektórych państwach członkowskich istnieją obawy, że eksport równoległy może doprowadzić do niedoboru leków dla pacjentów, zagrażając ich zdrowiu, a nawet życiu. Państwa członkowskie mogą zatem ograniczyć handel równoległy produktami leczniczymi, jeżeli stanowi on zagrożenie dla ochrony zdrowia i życia ludzkiego lub ochrony własności przemysłowej i handlowej. W 2018 r. Komisja Europejska zamknęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego oraz zakończyła rozpatrywanie skarg przeciwko Polsce, Rumunii i Słowacji dotyczących handlu równoległego lekami przeznaczonymi dla ludzi. Komisja zdecydowała, że konieczne jest znalezienie innych sposobów rozwiania obaw państw członkowskich w tym obszarze. Za najlepsze rozwiązanie uznała szybkie przeprowadzenie zorganizowanego dialogu. Komisja podtrzymała swoje zobowiązanie, by wspierać państwa członkowskie w ich wysiłkach zmierzających do zapewnienia obywatelom szybkiego dostępu do przystępnej cenowo, profilaktycznej i leczniczej opieki zdrowotnej dobrej jakości. W tym celu Komisja postanowiła zebrać więcej informacji, aby móc przedyskutować ograniczenia wywozowe z państwami członkowskimi na forum grupy roboczej Komisji ds. produktów leczniczych.



Zapewnianie swobody przedsiębiorczości W odniesieniu do swobody przedsiębiorczości i świadczenia usług Komisja podjęła w 2018 r. działania przeciwko wszystkim państwom członkowskim (z wyjątkiem Litwy) w związku z niedostosowaniem ich prawodawstwa do dyrektywy w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych . W kilku przypadkach przepisy krajowe są niezgodne z dyrektywą. Dotyczy to wprowadzenia europejskiej legitymacji zawodowej, mechanizmu ostrzegania, możliwości częściowego dostępu do wykonywania zawodu, proporcjonalności wymogów językowych, tworzenia ośrodków wsparcia oraz obowiązków w zakresie sprawozdawczości i powiadamiania. Lepsze informowanie i pomoc dla obywateli i przedsiębiorstw W 2018 r., w 25. rocznicę powstania jednolitego rynku, Komisja skupiła się na zapewnieniu, aby przepisy dotyczące jednolitego rynku przyniosły wyniki w praktyce. Komisja zwiększyła wysiłki w zakresie informowania obywateli i przedsiębiorstw o ich prawach i obowiązkach za pośrednictwem portalu Twoja Europa, który stanowi fundament przyszłego jednolitego portalu cyfrowego. Liczne korzyści związane z jednolitym rynkiem są dostępne dla osób fizycznych i przedsiębiorstw tylko wtedy, gdy wspólnie uzgodnione przepisy są stosowane w praktyce. Zgodnie z tym priorytetem politycznym i w ramach działań następczych w związku z planem działania SOLVIT państwa członkowskie wykorzystywały informacje uzyskane za pośrednictwem SOLVIT i portalu Twoja Europa – Porady, aby zaradzić powtarzającym się naruszeniom prawa UE. Baza danych Twoja Europa – Porady dokumentuje ponad 265 000 autentycznych spraw, które znakomicie ilustrują różne sposoby czerpania korzyści z jednolitego rynku przez obywateli i przedsiębiorstwa. System integracji rejestrów przedsiębiorstw , który ułatwia znalezienie informacji o przedsiębiorstwach w UE za pośrednictwem jednolitego europejskiego portalu „e-Sprawiedliwość”, był szeroko wykorzystywany w 2018 r.: ponad 372 000 razy wyszukiwano informacje o przedsiębiorstwach, a ponad 241 000 razy wystąpiono o szczegółowe dane dotyczące przedsiębiorstw.



Egzekwowanie przepisów w zakresie mobilności i transportu W 2018 r. Komisja skoncentrowała swoje wysiłki w zakresie egzekwowania przepisów na trzech obszarach: bezpieczeństwie transportu, cyfryzacji poprzez rozwój inteligentnych systemów transportowych oraz dokończeniu budowy jednolitego rynku transportu. Kwestią o pierwszorzędnym znaczeniu dla każdego systemu transportowego pozostaje bezpieczeństwo. Stworzenie warunków zapewniających bezpieczeństwo transportu jest niezwykle ważne dla społeczeństwa. Jednym z zadań Komisji jest spełnienie tych oczekiwań poprzez zapewnienie wdrożenia w całej UE zadowalających norm bezpieczeństwa w odniesieniu do wszystkich rodzajów transportu. Normy bezpieczeństwa pomagają w znacznym stopniu ograniczyć liczbę wypadków w transporcie. W przypadku transportu kolejowego przepisy UE zobowiązują państwa członkowskie do ustanowienia niezależnego organu bezpieczeństwa i niezależnego organu dochodzeniowego badającego wypadki i incydenty. Państwa członkowskie zobowiązane są ponadto do określenia wspólnych zasad bezpieczeństwa kolei. Komisja zwróciła się do Niemiec i Bułgarii o pełne wdrożenie przepisów UE w zakresie bezpieczeństwa kolei. Niemcy nie zapewniły, aby ich regionalne sieci transportowe podlegały wymogom bezpieczeństwa określonym w przepisach UE. Prawodawstwo bułgarskie w dalszym ciągu nie nakazuje prowadzenia dochodzeń w sprawach poważnych wypadków i incydentów kolejowych przez niezależny organ. W przypadku gospodarki morskiej przepisy UE mają na celu zapewnienie przestrzegania w całej UE norm wyszkolenia marynarzy oraz zapewnienie zgodności tych norm z normami już uzgodnionymi na szczeblu międzynarodowym. Komisja wezwała Hiszpanię , Maltę i Łotwę do przestrzegania prawa UE dotyczącego minimalnego poziomu wyszkolenia marynarzy . Łotwa nie zastosowała właściwych norm międzynarodowych w odniesieniu do rejsów przybrzeżnych, natomiast w przypadku Hiszpanii stwierdzono szereg niedociągnięć dotyczących wystawiania świadectw dla marynarzy oraz koncepcji programów morskich. W przypadku Malty system zarządzania jakością wdrożony przez jedną z zatwierdzonych przez to państwo instytucji kształcenia i szkolenia marynarzy nie obejmował wszystkich morskich kursów szkoleniowych. W sektorze transportu powietrznego Komisja zapewniła właściwe wdrożenie przez państwa członkowskie unijnych przepisów dotyczących norm w dziedzinie lotnictwa. Komisja wezwała Węgry do lepszego monitorowania prowadzenia operacji lotniczych. Podjęła również działania przeciwko Irlandii w związku z nieprzestrzeganiem niektórych europejskich wymogów w zakresie zgłaszania incydentów w lotnictwie cywilnym – w szczególności przez osoby zawodowo związane z lotnictwem – oraz w zakresie analiz i działań następczych związanych z tymi incydentami. Podczas dokonanej przez Komisję inspekcji greckiego krajowego organu lotnictwa cywilnego ujawniono, że podmioty odpowiedzialne za wdrażanie norm bezpieczeństwa lotniczego w Grecji nie były regularnie monitorowane. Komisja wezwała Grecję do prowadzenia odpowiedniego monitorowania. Oczekuje się, że w nadchodzących latach cyfryzacja transportu uczyni duży krok naprzód i sprawi, że transport stanie się bezpieczniejszy, wydajniejszy i bardziej zrównoważony. Stopniowo rozwijane są inteligentne systemy transportowe. Potencjał takich systemów można jednak wykorzystać tylko wtedy, gdy są one skutecznie wdrażane oraz gdy informowanie o podróżach i zarządzanie nimi są koordynowane na szczeblu UE. Komisja wszczęła postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko dziewięciu państwom członkowskim, które nie dostarczyły użytkownikom nieodpłatnie minimalnych powszechnych informacji o ruchu związanych z bezpieczeństwem drogowym. Komisja wszczęła również postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom przeciwko siedmiu państwom członkowskim , które nie wypełniły swoich obowiązków dotyczących świadczenia ogólnounijnych usług informacyjnych dotyczących ruchu w czasie rzeczywistym . Ponadto wezwała sześć państw członkowskich do wdrożenia przepisów dotyczących inteligentnych systemów transportowych . Komisja sprawdziła również, czy państwa członkowskie są w stanie prowadzić skuteczną wymianę informacji na temat kart do tachografu w ramach europejskiego systemu Tachonet. Tachograf to urządzenie rejestrujące czas prowadzenia pojazdu, przerwy i okresy odpoczynku oraz okresy innej pracy wykonywanej przez kierowcę. Komisja wezwała 10 państw członkowskich do przestrzegania prawa UE dotyczącego wzajemnego połączenia krajowych elektronicznych rejestrów kart do tachografu . W pełni funkcjonujący wewnętrzny rynek transportowy można osiągnąć wyłącznie wówczas, gdy nie istnieją nieuzasadnione przeszkody utrudniające świadczenie usług transportowych. W przypadku sektora transportu drogowego rynek przewoźników ma kluczowe znaczenie dla transportu towarów w UE i stanowi ważny sektor dla małych i średnich przedsiębiorstw. Trybunał Sprawiedliwości potwierdził, że Hiszpania dyskryminowała małych przewoźników przez wyłączenie ich z rynku transportu drogowego. Hiszpania wymagała od nich, aby w celu uzyskania koncesji na wykonywanie przewozów posiadali flotę liczącą co najmniej trzy pojazdy. Ponadto Komisja podjęła działania przeciwko Danii , w której przepisy dotyczące parkowania samochodów ciężarowych ograniczają czas parkowania do 25 godzin. Przepisy te utrudniają kierowcom samochodów ciężarowych przestrzeganie przepisów dotyczących odpoczynku. W związku z tym, że przepisy te mają wpływ głównie na przewoźników niebędących rezydentami, stanowią one nieuzasadnioną pośrednią dyskryminację ze względu na narodowość. Większa integracja sektora transportu ma kluczowe znaczenie dla dokończenia budowy rynku wewnętrznego. Linie kolejowe są istotną częścią unijnego sektora transportu oraz odgrywają ważną rolę w dążeniu do mobilności zgodnej z zasadami zrównoważonego rozwoju. W 2018 r. Komisja rozpoczęła ocenę ogólną zgodności systemów prawa krajowego z unijnym instrumentem prawnym ustanawiającym jednolity europejski obszar kolejowy.