UZASADNIENIE

Przepisy pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami[1] umożliwiają uruchomienie środków z Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG) poprzez zastosowanie mechanizmu elastyczności w ramach rocznego pułapu w wysokości 500 mln euro powyżej pułapów właściwych działów ram finansowych.

Zasady mające zastosowanie do wkładów z EFG zostały określone w rozporządzeniu (WE) nr 1927/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiającym Europejski fundusz dostosowania do globalizacji[2].

W dniu 9 czerwca 2010 r. Irlandia złożyła wniosek EGF/2010/019 IE/Construction 41 w sprawie wkładu finansowego z EFG w związku ze zwolnieniami w 1 482 przedsiębiorstwach prowadzących działalność w dziale 41 według klasyfikacji NACE Rev. 2 („Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków”)[3] w regionach Border, Midland and Western (IE01) oraz Southern and Eastern (IE02) na poziomie NUTS II w Irlandii. Wymienione dwa sąsiadujące ze sobą regiony obejmują łącznie całe terytorium Irlandii.

Niniejszy wniosek jest częścią serii trzech wniosków, z których wszystkie dotyczą sektora budowlanego w Irlandii. Pozostałe dwa wnioski dotyczą pomocy pracownikom zwolnionym w działach 43 („Roboty budowlane specjalistyczne”) i 71 („Działalność w zakresie architektury i inżynierii; badania i analizy techniczne”) według klasyfikacji NACE Rev. 2.

Po dokładnym przeanalizowaniu wniosku Komisja uznała, zgodnie z art. 10 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006, że warunki przekazania wkładu finansowego określone w tym rozporządzeniu zostały spełnione.

STRESZCZENIE WNIOSKU I ANALIZA

Główne dane: ||

Nr referencyjny EFG || EGF/2010/019

Państwo członkowskie || Irlandia

Artykuł 2 || lit. b)

Przedsiębiorstwa objęte wnioskiem || 1 482

Regiony według klasyfikacji NUTS II || Border, Midland and Western (IE01) Southern and Eastern (IE02)

Dział według klasyfikacji NACE (Rev. 2) || 41 („Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków”)

Okres odniesienia || 1.7.2009 – 31.3.2010

Data rozpoczęcia świadczenia zindywidualizowanych usług || 1.7.2009

Data złożenia wniosku || 9.6.2010

Zwolnienia w okresie odniesienia || 4 866

Zwolnieni pracownicy, którzy mają być objęci pomocą || 3 205

Wydatki na zindywidualizowane usługi (EUR) || 18 245 633,73

Wydatki na wdrożenie EFG[4] (EUR) || 1 277 195,15

Wydatki na wdrożenie EFG (%) || 6,5

Całkowity budżet (EUR) || 19 522 828,88

Wkład z EFG (65 %) (EUR) || 12 689 838

1. Wniosek przedstawiono Komisji w dniu 9 czerwca 2010 r. i uzupełniono dodatkowymi informacjami do dnia 17 czerwca 2011 r.

2. Wniosek spełnia warunki wypłaty środków z EFG określone w art. 2 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 1927/2006 i został złożony w terminie 10 tygodni, o którym mowa w art. 5 tego rozporządzenia.

Związek między zwolnieniami pracowników a poważnymi zmianami strukturalnymi w handlu światowym spowodowanymi globalizacją lub światowym kryzysem finansowym i gospodarczym

3. W ramach wykazania związku między zwolnieniami pracowników a światowym kryzysem finansowym i gospodarczym, Irlandia zwraca uwagę, że globalny kryzys finansowy i gospodarczy rozpoczął się od kryzysu kredytów hipotecznych w Stanach Zjednoczonych w połowie 2007 r. i szybko rozprzestrzenił się na rynkach finansowych. Jako mała gospodarka nastawiona na eksport, Irlandia odczuła skutki zapaści kredytowej u swoich głównych partnerów handlowych w czasie, kiedy gospodarka światowa przeżywała swój największy spadek w okresie powojennym. Zapaść kredytowa poważnie dotknęła banki w Irlandii, co z kolei miało wpływ na udzielanie kredytów hipotecznych i budownictwo w tym kraju.

4. Zatrudnienie w branży budowlanej, wcześniej szybko rozwijającej się, gwałtownie spadło. Irlandia przeżywała wcześniej gwałtowny rozwój budownictwa mieszkaniowego – wielkość inwestycji mieszkaniowych osiągnęła w 2006 r. poziom 11 % PKB, podczas gdy długookresowy poziom inwestycji mieszkaniowych w UE wynosił średnio około 6 % PKB. Po nadejściu kryzysu udział osób zatrudnionych w sektorze budownictwa w Irlandii spadł z 12,25 % w 4. kwartale 2007 r. do 9,2 % w 1. kwartale 2009 r. i 6,25 % w 3. kwartale 2010 r. Wiele zwolnień w sektorze spowodowanych było faktycznym zaprzestaniem działalności przez przedsiębiorstwa zatrudniające, z powodów, wśród których wymieniano likwidację, objęcie sekwestrem sądowym, niewypłacalność, wygaśnięcie kontraktu i upadłość.

5. Po dekadzie niskiego bezrobocia (4 %–6 %) stopa bezrobocia w budownictwie wzrosła ponad sześciokrotnie między 2. kwartałem 2007 r. a 2. kwartałem 2009 r. W połowie 2009 r. co trzeci pracownik budowlany był bezrobotny. Ogólna krajowa stopa bezrobocia w tym czasie wynosiła 12,4 %. Spośród podsektorów branży budowlanej, w 4. kwartale 2009 r. największe bezrobocie w wartościach bezwzględnych odnotowano w podsektorach: „Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków” (dział 41 wg NACE Rev. 2) i „Roboty budowlane specjalistyczne” (dział 43 wg NACE Rev. 2). W 2. kwartale 2009 r. stopa bezrobocia w tych podsektorach wynosiła prawie 40 %.

Wykazanie liczby zwolnień oraz zgodności z kryteriami określonymi w art. 2 lit. b)

6. Irlandia złożyła wniosek zgodnie z kryteriami interwencji określonymi w art. 2 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 1927/2006, które nakładają wymóg co najmniej 500 zwolnień w okresie dziewięciu miesięcy w przedsiębiorstwach prowadzących działalność w tym samym dziale według klasyfikacji NACE Rev. 2 w jednym regionie lub w dwóch sąsiednich regionach na poziomie NUTS II w państwie członkowskim.

7. We wniosku jest mowa o 4 866 zwolnieniach w 1 482 przedsiębiorstwach prowadzących działalność w dziale 41 według klasyfikacji NACE Rev. 2 („Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków”)[5] w regionach Border, Midland and Western (IE01) oraz Southern and Eastern (IE02) na poziomie NUTS II podczas dziewięciomiesięcznego okresu odniesienia od 1 lipca 2009 r. do 31 marca 2010 r. Liczba wszystkich zwolnień została obliczona zgodnie z art. 2 akapit drugi tiret pierwsze rozporządzenia (WE) nr 1927/2006.

Wyjaśnienie nieprzewidzianego charakteru zwolnień

8. Władze Irlandii argumentują, że globalny kryzys finansowy i gospodarczy nie był przewidziany przez rządy, instytucje finansowe i obserwatorów na całym świecie, a liczne małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP) w sektorze budowlanym w Irlandii nie były w stanie przewidzieć, w jakim stopniu kryzys wpłynie na ich działalność.

Dane identyfikacyjne zwalniających przedsiębiorstw oraz pracownicy, których dotyczy pomoc

9. Wniosek dotyczy 4 866 zwolnień w 1 482 przedsiębiorstwach rozproszonych na całym obszarze dwóch sąsiadujących regionów, które łącznie obejmują całość terytorium Irlandii. Prawie 80 % tych przedsiębiorstw znajduje się w regionie Southern and Eastern (IE02), natomiast pozostałe 20 % znajduje się w regionie Border, Midland and Western (IE01). Środki wymienione poniżej mają objąć 3 205 spośród 4 866 zwolnionych pracowników.

Region || Liczba przedsiębiorstw || Liczba zwolnień

Border, Midland and Western (IE01) || 409 || 1 008

Southern and Eastern (IE02) || 1 072 || 3 857

Brak danych || 1 || 1

Ogółem || 1 482 || 4 866

Pełny wykaz przedsiębiorstw wymienionych we wniosku EGF/2010/019 IE/Construction 41 z Irlandii znajduje się w dokumencie roboczym służb Komisji, załączonym do niniejszego wniosku.

10. Podział pracowników, którzy mają być objęci pomocą, przedstawia się następująco:

Kategoria || Liczba || Odsetek

Mężczyźni || 2 945 || 91,89

Kobiety || 260 || 8,11

Obywatele UE || 3 205 || 100,00

Obywatele państw trzecich || 0 || 0,00

Osoby w wieku od 15 do 24 lat || 389 || 12,14

Osoby w wieku od 25 do 54 lat || 2 345 || 73,17

Osoby w wieku od 55 do 64 lat || 391 || 12,20

Osoby w wieku powyżej 64 lat || 80 || 2,50

11. W opisanej grupie nie ma pracowników dotkniętych długotrwałymi problemami zdrowotnymi ani niepełnosprawnością.

12. Pod względem kategorii zawodów podział przedstawia się następująco:

Kategoria || Liczba || Odsetek

Przedstawiciele władz prawodawczych, wyżsi urzędnicy państwowi i kadra zarządzająca || 225 || 7,02

Specjaliści || 253 || 7,89

Technicy i inny personel średniego stopnia || 301 || 9,39

Pracownicy biurowi || 76 || 2,37

Pracownicy działów obsługi i sprzedaży || 8 || 0,25

Wykwalifikowani rolnicy i rybacy || 1 || 0,03

Robotnicy przemysłowi i rzemieślnicy || 889 || 27,74

Operatorzy i monterzy maszyn i urządzeń || 255 || 7,96

Pracownicy przy pracach prostych || 1 052 || 32,82

Brak danych || 145 || 4,52

13. Liczba pracowników przewidzianych do objęcia pomocą w ramach całkowitej liczby zwolnionych pracowników może ulec zmianie w zależności od wyniku kontaktów z poszczególnymi zwolnionymi pracownikami. Wśród pracowników objętych pomocą jest 669 zwolnionych praktykantów, głównie młodych mężczyzn w wieku do 25 lat, którzy są szczególnie zagrożeni bezrobociem średnio-, a nawet długoterminowym.

14. Zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006 Irlandia potwierdziła, że polityka równości kobiet i mężczyzn oraz niedyskryminacji była stosowana i nadal będzie stosowana na różnych etapach wdrażania EFG, a w szczególności na etapie jego udostępniania.

Opis obszaru, którego dotyczy wniosek, jego władz i zainteresowanych podmiotów

15. Wniosek obejmuje całe terytorium Irlandii, podzielone na dwa sąsiadujące regiony na poziomie NUTS II. Około 80 % przedsiębiorstw, które zatrudniały dotkniętą ludność, było zlokalizowanych w regionie Southern and Eastern, w którym znajdują się dwa największe miasta – Dublin i Cork. Jakkolwiek może to sugerować, że drugi region według klasyfikacji NUTS II (Border, Midland and Western) był dotknięty w mniejszym stopniu, to ze względu na niewielkie odległości i krótkie czasy dojazdów, a także gotowość pracowników do przemieszczania się i większą liczbę inwestycji budowlanych w ośrodkach miejskich prawdopodobne jest, że wielu pracowników zamieszkałych w regionie Border, Midland and Western przeniosło się do regionu Southern and Eastern w celu podjęcia tam pracy lub dojeżdża tam codziennie do pracy.

16. Do ok. 2008 r. gospodarka Irlandii była jedną z najbardziej zglobalizowanych i dynamicznych na świecie i dysponowała bardzo silnymi zewnętrznymi powiązaniami handlowymi i inwestycyjnymi. Jednakże począwszy od ostatniego kwartału 2008 r. i pierwszego kwartału 2009 r. nastąpił znaczny spadek tempa wzrostu gospodarczego, który trwa do dzisiejszego dnia. Irlandia została poważnie dotknięta światowym kryzysem finansowym i gospodarczym – w 2008 r. jej PKB spadło o 3 %. Całość siły roboczej Irlandii ulega zmianom strukturalnym, głównie na skutek załamania się sektorów budownictwa i bankowości.

17. W 2009 r. zanotowano jednak wzrost zatrudnienia w sektorze technologii informacyjno-komunikacyjnych (ICT), a także niewielkie wzrosty w branżach transportu, żywności i ochrony zdrowia. Ponadto w wyniku deregulacji i wzrostu sektora energii odnawialnej wzrosło zatrudnienie w sektorze energetyki (gazu i energii elektrycznej).

18. Jakkolwiek ogólnie podaż pracy przekracza popyt, występują pewne obszary niedoborów kwalifikacji w niewielkiej liczbie stanowisk, ale zjawisko to jest zasadniczo ograniczone do specjalistów (np. inżynierowie elektrycy dysponujący specjalistyczną wiedzą na temat sieci wysokiego napięcia, pracownicy kadry zarządzającej wyższego szczebla, tacy jak kierownicy projektów ICT, a także dziedziny niszowe – np. sprzedaż telefoniczna z biegłą znajomością języków obcych – i zawody wymagające specyficznego zestawu umiejętności – np. specjaliści w dziedzinie ICT z kompetencjami w zakresie rozwoju przedsiębiorczości).

19. Za tworzenie polityki krajowej w zakresie zatrudnienia i szkolenia oraz jej finansowanie krajowe odpowiada Departament Edukacji i Umiejętności. Na poziomie operacyjnym odpowiedzialność spoczywa na krajowym urzędzie ds. szkoleń i zatrudnienia – Foras Áiseanna Saothair (FÁS). Za pośrednictwem sieci 66 biur i 20 ośrodków szkoleniowych FÁS prowadzi programy szkoleń i zatrudnienia, w tym praktyki zawodowe, oferuje usługi rekrutacji poszukującym pracy i pracodawcom oraz usługi doradcze dla przemysłu, a ponadto wspiera przedsiębiorstwa społeczne.

Ponadto Departament Edukacji i Umiejętności jest odpowiedzialny za kształtowanie polityki i finansowanie publicznego systemu szkolnictwa policealnego i wyższego w Irlandii. Odpowiedzialność operacyjna za szkolnictwo policealne w zakresie kształcenia dorosłych spoczywa (na niższym poziomie kwalifikacji edukacyjnych) na komitetach kształcenia zawodowego (Vocational Education Committees – VEC). System szkolnictwa wyższego finansowany ze środków publicznych obejmuje 7 uniwersytetów i 13 instytutów technicznych. Organem finansującym tych instytucji jest Urząd ds. Szkolnictwa Wyższego (Higher Education Authority – HEA), podlegający Departamentowi. Instytuty techniczne ściśle współpracują z FÁS w oferowaniu praktycznego szkolenia zawodowego.

20. Komisje miast i hrabstw ds. przedsiębiorczości (City and County Enterprise Boards – CEB), w liczbie 35, podlegające Departamentowi ds. Przedsiębiorstw, Handlu i Innowacji, udzielają wsparcia dla mikroprzedsiębiorstw zatrudniających po 10 lub mniej pracowników na szczeblu lokalnym.

21. Departament Ochrony Socjalnej ustala odpowiednią politykę ochrony socjalnej oraz zajmuje się administracją i zarządzaniem w zakresie oferowania ustawowych i pozaustawowych programów i usług. Oferuje również pomoc w poszukiwaniu pracy i wsparcie zatrudnienia, w tym wsparcie przy zakładaniu własnej działalności gospodarczej.

22. Istnieje wreszcie szereg prywatnych uczelni wyższych, które są w stanie zaoferować szanse edukacyjne osobom uprzednio zatrudnionym w budownictwie, a kształcenie takie może być finansowane przez FÁS w ramach systemu odpowiednich dotacji.

23. Wśród wielu innych zaangażowanych podmiotów są również związki zawodowe, instytucje branżowe, lokalni przedstawiciele polityczni, lokalne i regionalne instytucje ds. rozwoju, a także lokalne partnerstwa i komisje ds. przedsiębiorczości.

Spodziewany wpływ zwolnień na zatrudnienie lokalne, regionalne lub krajowe

24. Po gwałtownym spadku aktywności budowlanej w Irlandii w 2008 r. zatrudnienie w sektorze budownictwa w dalszym ciągu malało w latach 2009 i 2010. Statystyka siły roboczej OECD (MEI) pokazuje, że w okresie od 3. kwartału 2009 r. do 1. kwartału 2010 r. w Irlandii nastąpił spadek zatrudnienia w przemyśle budowlanym o 19 % – był to największy spadek zatrudnienia w tym sektorze ze wszystkich państw OECD[6].

25. Całkowite zatrudnienie w przemyśle budowlanym (we wszystkich działach wg NACE Rev. 2) wyrażone w stosunku do ogólnego zatrudnienia krajowego spadło z 12,8 % na koniec 2. kwartału 2007 r. do 6,9 % na koniec 1. kwartału 2010 r. Zatrudnienie w dziale 41 wg NACE Rev. 2 spadło między końcem 2. kwartału 2009 r. a końcem 1. kwartału 2010 r. o 11 900 osób (16,6 %). Na koniec 1. kwartału 2010 r. stopa bezrobocia dla wszystkich pracowników w dziale 41 wg NACE Rev. 2 wynosiła 39,9 %, czyli była ponad trzy razy wyższa od krajowej stopy bezrobocia wynoszącej 12,9 %.

26. W ostatnich latach przemysł budowlany generował ponad 8 % PKB, czyli znacznie powyżej średniej w państwach OECD, wynoszącej 4 do 6 %. Zmniejszenie popytu na usługi budowlane i związane z tym zwolnienia mają oczywiste negatywne skutki w postaci utraty bezpośrednich dochodów z wynagrodzeń, zmniejszenia przychodów skarbu państwa z podatków dochodowych od osób fizycznych i prawnych, zwiększenia wydatków socjalnych na osoby, które utraciły pracę, zmniejszenia popytu na towary i usługi dostawców branży (w tym istotnej grupy wykonawców prowadzących działalność na własny rachunek) oraz ograniczenia inwestycji i wynajmu nowych maszyn i sprzętu. Dodatkowo utrata wtórnych wydatków konsumpcyjnych ze strony byłych pracowników budowlanych będzie miała szerszy wpływ na wszystkie sektory gospodarki.

Skoordynowany pakiet zindywidualizowanych usług, które mają być finansowane, z podziałem na szacunkowe koszty, w tym informacje dotyczące ich komplementarności z działaniami finansowanymi z funduszy strukturalnych

27. Irlandia proponuje wprowadzenie pakietu środków na rzecz zwolnionych pracowników, który opiera się na sześciu filarach: poradnictwo zawodowe, programy szkoleniowe i związane z nimi dodatki szkoleniowe, szkolenie i wsparcie dla zwolnionych praktykantów w miejscu pracy i poza nim, programy kształcenia i szkolenia średniego i zawodowego ze wsparciem dochodu, wsparcie zakładania przedsiębiorstw i samozatrudnienia oraz programy studiów wyższych ze wsparciem dochodu.

– Poradnictwo zawodowe: polega na indywidualnym poradnictwie i doradztwie zawodowym dla większości zwolnionych pracowników, co prowadzi do uzgodnionego zakresu kroków, jakie należy podjąć w celu powrotu do pracy. Kroki te obejmują nie tylko szkolenia, ale także wsparcie poprzez poradnictwo grupowe, kluby pracy i propozycje w zakresie edukacji.

– Programy szkoleniowe i związane z nimi dodatki szkoleniowe: kursy FÁS obejmują szeroki zakres odpowiednich zagadnień, w tym oszczędzanie energii, zrównoważone i przyjazne środowisku technologie energetyczne i obiekty budowlane oraz zarządzanie środowiskiem. Prowadzona jest strategia mająca na celu zwiększenie umiejętności i kwalifikacji bezrobotnych pracowników budowlanych w celu umożliwienia im uzyskania zatrudnienia we wspomnianych rozwijających się obszarach. Osoby uczestniczące w kursach FÁS w pełnym wymiarze czasu kwalifikują się do otrzymywania dodatku na szkolenia zamiast zasiłku z opieki społecznej. W miarę potrzeb zapewniane będą również dotacje na uczestnictwo w prywatnie oferowanych szkoleniach lub kursach, nieprowadzonych przez krajową agencję szkoleniową ani za jej pośrednictwem. W stosownych przypadkach interwencje w zakresie szkoleń będą dotyczyć również programu poszczególnych staży, praktyk i społecznych programów szkoleniowych.

– Szkolenie i wsparcie dla zwolnionych praktykantów w miejscu pracy i poza nim: działanie to ma umożliwić 669 obecnym praktykantom ukończenie praktyki. System praktyk oparty na standardach (Standards Based Apprenticeship System) opiera się na siedmiu naprzemiennych etapach szkolenia w miejscu pracy (etapy o numerach nieparzystych) i poza miejscem pracy (etapy o numerach parzystych). W ramach tego środka przewiduje się dotacje na zatrudnienie zwolnionych praktykantów w obowiązkowych etapach 3, 5 i 7 praktyk zawodowych, odbywających się w miejscu pracy, a praktykantom zapewni się szkolenia i wsparcie dochodu w etapach 2, 4 i 6 oraz szkolenia w ośrodku szkoleniowym, ocenę i utrzymanie dochodu w ramach częściowego zastąpienia końcowego etapu 7 praktyki, odbywającego się w miejscu pracy.

– Programy kształcenia i szkolenia średniego i zawodowego ze wsparciem dochodu: Coraz szerzej uznawany jest fakt, że rozwijanie umiejętności (ang. upskilling) ma kluczowe znaczenie dla uzyskania zatrudnienia w nadchodzących latach. Co za tym idzie, bezrobotni pracownicy budowlani, którzy jeszcze kilka lat temu prawdopodobnie nie byliby zainteresowani powrotem do edukacji i szkoleń, coraz wyraźniej zdają sobie sprawę z tego, że muszą rozwijać swoje umiejętności, aby zwiększyć swoje szanse na rynku pracy. Ustalono, że zwolnieni pracownicy budowlani, z których wielu jest wysoko wykwalifikowanych technicznie, mają realistyczne pojęcie o swojej sytuacji i biorą pod uwagę karierę zawodową poza sektorem budownictwa. Są oni jednocześnie świadomi swoich braków w zakresie wykształcenia i wyszkolenia i chętnie przyjmują wskazówki na temat możliwych sposobów ich uzupełnienia. W tym kontekście proponuje się kilka opcji z udziałem komitetów kształcenia zawodowego (Vocational Education Committees) oraz obejmujących kursy pomaturalne (Post Leaving Certificate courses), programy na rzecz możliwości szkolenia zawodowego (Vocational Training Opportunities Schemes), intensywne nauczanie dorosłych w zakresie edukacji podstawowej (Intensive Tuition in Adult Basic Education) oraz inicjatywę „Powrót do edukacji” (Back to Education). Wiele z tych programów jest uwzględnianych przy przyznawaniu świadectw uznawanych na poziomie krajowym i międzynarodowym.

– Wsparcie zakładania przedsiębiorstw i samozatrudnienia: instytucje wsparcia przedsiębiorczości, takie jak komisje miast i hrabstw ds. przedsiębiorczości (City and County Enterprise Boards – CEB), będą promować szereg środków wsparcia dostępnych dla zwolnionych pracowników, którzy rozważają założenie swojej własnej firmy, np. organizując warsztaty informacyjne, targi i akcje objazdowe oraz inne działania promocyjne. W odniesieniu do propozycji działalności gospodarczej zgodnych z kryteriami kwalifikowalności oferowana będzie pomoc w formie dotacji. Pomoc taka będzie obejmować dotacje na rozpoczęcie działalności i na zatrudnienie, wypłacane przez CEB, mające pomóc osobom rozpoczynającym własną działalność lub nowo utworzonym małym firmom w zakresie kosztów rozruchu i rekrutacji pracowników. Beneficjentami są zazwyczaj osoby prowadzące jednoosobową działalność lub mikroprzedsiębiorstwa, koncentrujące się w szczególności na produkcji lub międzynarodowym świadczeniu usług. Departament Ochrony Socjalnej prowadzi szereg programów w celu zapewnienia wsparcia dochodu osobom pobierającym świadczenia socjalne, aby skłonić ich do samozatrudnienia. Programy te obejmują dodatek na rzecz przedsiębiorczości i powrotu do pracy (Back to Work Enterprise Allowance) oraz krótkoterminowy dodatek na rzecz przedsiębiorczości (Short Term Enterprise Allowance), dzięki którym bezrobotny może rozpocząć własną działalność, która została zatwierdzona przez koordynatora zatrudnienia w Departamencie lub lokalną instytucję zintegrowanego rozwoju. Nie ma ograniczenia co do rodzaju własnej działalności, lecz musi ona być uznana przez koordynatora za realistyczną i dającą się utrzymać w dłuższej perspektywie czasu.

– Programy studiów wyższych ze wsparciem dochodu: Szkolnictwo wyższe oferuje tysiące modułów i programów odpowiednich dla zwolnionych pracowników budowlanych, w zależności od ich dotychczasowego wykształcenia i poziomu umiejętności. Niektóre z tych programów dotyczą technologii ekologicznych, co może być szczególnie odpowiednie dla osób mających doświadczenie w budownictwie. Znaczny nacisk będzie kładziony na wstępną ocenę osób rozpatrujących kształcenie na poziomie wyższym pod względem ich umiejętności i predyspozycji do poszczególnych kursów, z możliwością zaproponowania im kursów przygotowawczych lub alternatywnych opcji w innych obszarach objętych pomocą, o ile będzie to bardziej odpowiednie. Sektor szkolnictwa wyższego jest w stanie zaoferować programy przejściowe, programy krótko- i średnioterminowe w pełnym wymiarze godzin oraz programy w niepełnym wymiarze godzin. Wszystkie wyższe uczelnie oferują możliwość bezpośredniego rozpoczęcia uczestnictwa w programach lub przystąpienia do nich na poziomie zaawansowanym w zależności od dotychczasowych umiejętności i doświadczenia zawodowego danej osoby. W kontekście zwiększonej elastyczności w zakresie toku studiów studenci mają możliwość realizowania w krótszych terminach poszczególnych modułów lub cząstkowych kwalifikacji, które w dłuższej perspektywie mogą być zaliczane na potrzeby uzyskania stopnia. Z kolei posiadacze świadectw rzemieślniczych mogą zostać dopuszczeni na poziomie zaawansowanym na specjalistyczne studia, kończące się uzyskaniem dyplomu, prowadzone przez instytuty techniczne. Ograniczony czas realizacji środków współfinansowanych z EFG nie ułatwia jednak wsparcia pełnego toku studiów aż do uzyskania dyplomu. Zwolnieni pracownicy budowlani mogą korzystać z rozmaitych środków wsparcia dochodu w celu uczestnictwa w programach studiów.

28. Wydatki na wdrożenie EFG, zawarte we wniosku zgodnie z art. 3 rozporządzenia (WE) 1927/2006, obejmują działania przygotowawcze, działania w zakresie zarządzania i działania kontrolne, a także dostarczanie i upowszechnianie informacji. Ponieważ omawiany przypadek dotyczy całego terytorium Irlandii, władze irlandzkie postanowiły przeznaczyć największą część wydatków na zarządzanie i nadzór oraz kontrolę, w tym audyty. Jeśli chodzi o informację i promocję, wszelkie środki oferowane w ramach pomocy z EGF będą odpowiednio uwidocznione na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym, aby zapewnić kojarzenie EFG z taką pomocą. Będzie to obejmować materiały promocyjne, logo, nagłówki listów, plakaty, broszury, reklamy w mediach itp. Rząd, głównie za pośrednictwem Departamentu Edukacji i Umiejętności, a także wszystkie odpowiednie państwowe agencje i instytucje edukacyjne będą w dalszym ciągu podkreślać pomoc Wspólnoty przy wszystkich odpowiednich okazjach, takich jak konferencje prasowe, pytania poselskie, debaty, wydarzenia z udziałem przedstawicieli mediów itp.

29. Zindywidualizowane usługi przedstawione przez władze Irlandii są aktywnymi środkami rynku pracy wchodzącymi w zakres kwalifikowalnych działań określonych w art. 3 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006. Władze Irlandii szacują łączne koszty tych usług na 18 245 633,73 EUR, a wydatki na wdrożenie EFG na 1 277 195,15 EUR (tj. 6,5 % łącznej kwoty). Irlandia wnioskuje o przyznanie wkładu z EFG w łącznej wysokości 12 689 838 EUR (65 % łącznych kosztów).

Działania || Szacunkowa liczba pracowników objętych działaniem || Szacunkowy koszt na jednego pracownika objętego działaniem (w EUR) || Łączny koszt (EFG i współfinansowanie krajowe) (w EUR)

Zindywidualizowane usługi (art. 3 akapit pierwszy rozporządzenia (WE) nr 1927/2006)

Poradnictwo zawodowe || 2 142 || 104,67 || 224 203,14

Programy szkoleniowe || 927 || 1 024,52 || 949 730,04

Dodatki szkoleniowe || 305 || 5 192,98 || 1 583 858,90

Programy szkoleń i wsparcie dla zwolnionych praktykantów || 1 324 || 7 719,86 || 10 221 094,64

Programy kształcenia i szkolenia średniego i zawodowego || 757 || 2 922,69 || 2 212 476,33

Wsparcie kształcenia i szkolenia średniego i zawodowego || 89 || 10 941,26 || 973 772,14

Wsparcie zakładania przedsiębiorstw i samozatrudnienia || 779 || 1 542,63 || 1 201 708,77

Programy studiów wyższych || 45 || 12 172,04 || 547 741,80

Wsparcie studiów wyższych || 23 || 14 393,39 || 331 047,97

Zindywidualizowane usługi razem || || 18 245 633,73

Wydatki na wdrożenie EFG (art. 3 akapit trzeci rozporządzenia (WE) nr 1927/2006)

Działania przygotowawcze || || 116 097,04

Zarządzanie || || 667 589,90

Dostarczanie i upowszechnianie informacji || || 232 194,08

Działania kontrolne || || 261 314,13

Wydatki na wdrożenie EFG razem || || 1 277 195,15

Szacunkowe koszty ogółem || || 19 522 828,88

Wkład z EFG (65 % kosztów ogółem) || || 12 689 838

30. Irlandia potwierdza, że środki opisane powyżej są komplementarne z działaniami finansowanymi z funduszy strukturalnych. Władze Irlandii ustanowiły komitet monitorujący ds. koordynacji funduszy UE w ramach narodowych strategicznych ram odniesienia. Komitet, pod przewodnictwem Departamentu Finansów, omawia wszelkie odnośne kwestie, w tym podział środków w ramach programów operacyjnych i wszelkie ewentualne kwestie związane z wdrażaniem, a także wszelkie plany dotyczące nowych programów, aby uniknąć nakładania się na siebie zakresów różnych funduszy. Ponadto w ramach procesu wdrażania EFS i EFRR, w celu rozwiązywania wszelkich kwestii związanych z wdrażaniem funduszy strukturalnych w latach 2007-2013, została ustanowiona grupa, której przewodniczy i której działania koordynuje Departament Finansów. Począwszy od 2010 r. EFG jest włączony w ten proces.

Terminy, od których rozpoczęto lub planuje się rozpocząć świadczenie zindywidualizowanych usług dla pracowników objętych zwolnieniami

31. Świadczenie pracownikom objętym zwolnieniami zindywidualizowanych usług ujętych w skoordynowanym pakiecie zgłoszonym do współfinansowania z EFG rozpoczęto w Irlandii w dniu 1 lipca 2009 r. Data ta stanowi zatem początek okresu kwalifikowalności do jakiejkolwiek pomocy, która może być przyznana z EFG.

Procedury konsultacji z partnerami społecznymi

32. Po otrzymaniu od Departamentu ds. Przedsiębiorstw, Handlu i Innowacji powiadomienia o zbliżających się zwolnieniach grupowych FÁS kontaktuje się z kierownictwem danego przedsiębiorstwa w celu omówienia dostępnych usług i potencjalnych potrzeb pracowników. W miarę potrzeb organizuje się również konsultacje ze związkami zawodowymi.

33. Władze Irlandii potwierdziły, że spełniono wymagania określone w przepisach krajowych i unijnych w zakresie zwolnień grupowych.

Informacje o działaniach, które są wymagane zgodnie z prawem krajowym lub zgodnie z układami zbiorowymi

34. Jeżeli chodzi o spełnienie kryteriów określonych w art. 6 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006, władze Irlandii we wniosku:

· potwierdziły, że wkład finansowy EFG nie zastępuje środków, za które zgodnie z prawem krajowym lub układami zbiorowymi odpowiedzialne są przedsiębiorstwa;

· wykazały, że przedmiotowe działania mają na celu udzielenie pomocy poszczególnym pracownikom i nie zostaną wykorzystane do restrukturyzacji przedsiębiorstw lub sektorów gospodarki;

· potwierdziły, że działania kwalifikowalne, o których mowa powyżej, nie są objęte pomocą z innych instrumentów finansowych UE.

Systemy zarządzania i kontroli

35. Irlandia poinformowała Komisję, że zarządzanie i nadzór nad wkładem finansowym będą leżeć w gestii tych samych organów, które są odpowiedzialne za zarządzanie i nadzór nad środkami z Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) w Irlandii.

Finansowanie

36. Na podstawie wniosku złożonego przez Irlandię proponowany wkład z EFG w skoordynowany pakiet zindywidualizowanych usług (z uwzględnieniem wydatków na wdrożenie EFG) wynosi 12 689 838 EUR, co stanowi 65 % łącznych kosztów. Przydział środków z Funduszu, o jaki wnioskuje Komisja, opiera się na informacjach udostępnionych przez Irlandię.

37. Biorąc pod uwagę maksymalną dopuszczalną wysokość wkładu finansowego z EFG zgodnie z art. 10 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006 oraz zakres możliwości dokonania przesunięć środków, Komisja wnosi o uruchomienie środków z EFG na łączną kwotę, o której mowa powyżej, w ramach działu 1a ram finansowych.

38. Po udzieleniu pomocy we wnioskowanej wysokości do dyspozycji pozostanie w dalszym ciągu ponad 25 % maksymalnej rocznej kwoty zarezerwowanej dla EFG do wykorzystania na przydział środków w ostatnich czterech miesiącach roku, zgodnie z wymogami zawartymi w art. 12 ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006.

39. Składając niniejszy wniosek o uruchomienie środków z EFG, Komisja rozpoczyna uproszczoną procedurę rozmów trójstronnych, zgodnie z pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r., celem uzyskania zgody obydwu organów władzy budżetowej co do konieczności wykorzystania EFG oraz wymaganej kwoty. Komisja zwraca się do organu władzy budżetowej, który jako pierwszy osiągnie porozumienie w sprawie projektu wniosku o uruchomienie środków na odpowiednim szczeblu politycznym, o poinformowanie o swoich zamiarach drugiego organu władzy budżetowej i Komisji. W przypadku braku zgody jednego z tych organów zwołane zostanie formalne spotkanie trójstronne.

40. Komisja przedstawia oddzielnie wniosek o przesunięcie tych środków w celu zapisania w budżecie na 2011 r. szczegółowych środków na zobowiązania i środków na płatności, zgodnie z wymogami pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r.

Źródła środków na płatności

41. Kwoty środków na płatności pierwotnie ujęte w pozycji budżetowej 04.0501 zostaną w pełni wykorzystane po przyjęciu przez oba organy władzy budżetowej złożonych dotąd wniosków o uruchomienie EFG.

42. Budżetem korygującym 3/2011 zwiększono pozycję w budżecie 04.0501 dotyczącą EFG o 50 000 000 EUR w środkach na płatności. Środki z tej pozycji w budżecie zostaną wykorzystane na pokrycie kwoty 6 091 460 EUR z kwoty wymaganej w związku z przedmiotowym wnioskiem. Jako że środki na płatności są dostępne w 2011 r. w ramach pozycji budżetowej 04.0201 „Zakończenie Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) – Cel 1 (2000–2006)”, dodatkową kwotę 6 598 378 EUR potrzebną do niniejszego wniosku można udostępnić do przesunięcia.

Wniosek

DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie uruchomienia Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji, zgodnie z pkt 28 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami (wniosek EGF/2010/019 IE/Construction 41 z Irlandii)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r. pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami[7], w szczególności jego pkt 28,

uwzględniając rozporządzenie (WE) nr 1927/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. ustanawiające Europejski fundusz dostosowania do globalizacji[8], w szczególności jego art. 12 ust. 3,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej[9],

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji (EFG) ustanowiono w celu zapewnienia dodatkowego wsparcia pracownikom zwolnionym w wyniku istotnych zmian w strukturze światowego handlu spowodowanych globalizacją oraz udzielenia im pomocy umożliwiającej reintegrację na rynku pracy.

(2) Zakres zastosowania EFG został rozszerzony w odniesieniu do wniosków przedłożonych po dniu 1 maja 2009 r. i obejmuje również pomoc dla pracowników zwolnionych na skutek globalnego kryzysu finansowego i gospodarczego.

(3) Porozumienie międzyinstytucjonalne z dnia 17 maja 2006 r. pozwala uruchomić środki z EFG w ramach rocznego pułapu 500 mln EUR.

(4) W dniu 9 czerwca 2010 r. Irlandia złożyła wniosek o uruchomienie środków z EFG w związku ze zwolnieniami w 1 482 przedsiębiorstwach prowadzących działalność w dziale 41 wg NACE Rev. 2 („Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków”) w regionach Border, Midland and Western (IE01) oraz Southern and Eastern (IE02) na poziomie NUTS II, a następnie uzupełniła go dodatkowymi informacjami do dnia 17 czerwca 2011 r. Wniosek ten spełnia wymogi art. 10 rozporządzenia (WE) nr 1927/2006 dotyczące określenia wkładu finansowego. Komisja wnosi zatem o uruchomienie kwoty 12 689 838 EUR.

(5) Należy zatem uruchomić środki z EFG, aby zapewnić wkład finansowy dla powyższego wniosku złożonego przez Irlandię,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

W ogólnym budżecie Unii Europejskiej na rok budżetowy 2011 uruchamia się środki Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG), aby udostępnić kwotę 12 689 838 EUR w formie środków na zobowiązania i na płatności.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja zostaje opublikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Sporządzono w [Brukseli/Strasburgu] dnia […] r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodniczący Przewodniczący

[1] Dz.U. C 139 z 14.6.2006, s. 1.

[2] Dz.U. L 406 z 30.12.2006, s. 1.

[3] Rozporządzenie (WE) nr 1893/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej NACE Rev. 2 i zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 oraz niektóre rozporządzenia WE w sprawie określonych dziedzin statystycznych (Dz.U. L 393 z 30.12.2006, s. 1).

[4] Zgodnie z art. 3 akapit trzeci rozporządzenia (WE) nr 1927/2006.

[5] Rozporządzenie (WE) nr 1893/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej NACE Rev. 2 i zmieniające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 oraz niektóre rozporządzenia WE w sprawie określonych dziedzin statystycznych (Dz.U. L 393 z 30.12.2006, s. 1).

[6] Statystyka siły roboczej OECD (OECD Labour Force Statistics) (MEI), 1. kwartał 2010 r.

[7] Dz.U. C 139 z 14.6.2006, s. 1.

[8] Dz.U. L 406 z 30.12.2006, s. 1.

[9] Dz.U. C […] z […], s. […].