(7)Zmiany Porozumienia OECD w oparciu o główne kierunki działań zawarte w poprawionym wniosku przewodniczącego w sprawie zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia, który jest załączony do niniejszej decyzji, powinny być uzgadniane przez przedstawicieli Unii na forum komitetów OECD ds. kredytów eksportowych. Może to obejmować zgodę na modyfikacje dotyczące szczególnych punktów, które nie zmieniają głównych kierunków działań i nie wymagają kolejnej decyzji Rady.

(3)Zmiany do Porozumienia OECD w odniesieniu do zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia mają zostać przyjęte w dniu 1 lutego 2017 r.

Odnośnie do niniejszego wniosku nie przeprowadzono oceny skutków, ponieważ proponowane zmiany są kontynuacją długofalowej polityki UE w zakresie kredytów eksportowych, która po wprowadzeniu corocznych zmian do Porozumienia wdrażana jest do prawa UE w drodze aktów delegowanych. Treść wniosku została zatwierdzona przez grupę roboczą Rady ds. kredytów eksportowych na posiedzeniu w dniu 31.5.2016 r.

Porozumienie OECD stanowi „dżentelmeńską umowę” między UE i 8 pozostałymi uczestnikami (Stanami Zjednoczonymi, Kanadą, Japonią, Koreą, Norwegią, Szwajcarią, Nową Zelandią i Australią). Porozumienie wraz z załącznikami i kolejnymi zmianami włączone jest do prawodawstwa UE na mocy art. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1233/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zastosowania niektórych wytycznych w dziedzinie oficjalnie wspieranych kredytów eksportowych oraz uchylającego decyzje Rady 2001/76/WE i 2001/77/WE. Porozumienie wraz z załącznikami i ze zmianami ma zatem skutki prawne do celów stosowania art. 218 ust. 9 TFUE (zob. orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie C-399/12 - Niemcy przeciwko Radzie (OIV), pkt 63). Jak to określono w pkt 1 Porozumienia, ma ono zasadniczo na celu stworzenie ram dla uporządkowanego korzystania z oficjalnie wspieranych kredytów eksportowych i zapewnienie równych warunków działania oraz uczciwej konkurencji pomiędzy eksporterami na całym świecie, a tym samym ułatwianie handlu międzynarodowego i jego regulowanie, w szczególności w odniesieniu do polityki eksportowej, w rozumieniu art. 207 TFUE. Z tych powodów wymagana jest decyzja Rady oparta na art. 207 i art. 218 ust. 9 TFUE, do ustalania stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej na forum uczestników OECD w ramach Porozumienia w sprawie oficjalnie wspieranych kredytów eksportowych.

Nowa wersja Porozumienia zostanie włączona do dorobku prawnego UE w drodze aktu delegowanego. Porozumienie OECD łącznie z jego załącznikami i zmianami jest prawnie wiążące w Unii na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 1233/2011. Artykuł 2 rozporządzenia (UE) nr 1233/2011 stanowi, że „Komisja przyjmuje akty delegowane zgodnie z art. 3 w celu zmiany załącznika II w wyniku poprawek do wytycznych, uzgodnionych przez uczestników Porozumienia”.

Uczestnicy Porozumienia będący członkami OECD wyrażą zgodę na zmieniony wniosek przewodniczącego w sprawie zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia prawdopodobnie na posiedzeniu zwyczajnym w połowie listopada 2016 r. lub w drodze procedury pisemnej w ścisłym powiązaniu z posiedzeniem oraz przyjmą niezbędne zmiany do Porozumienia OECD w celu wdrożenia nowych zasad do dnia 1 lutego 2017 r. Ponieważ negocjacje zostały pomyślnie zakończone i zmieniony wniosek przewodniczącego w sprawie zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia został zgłoszony do podjęcia decyzji, kluczowe znaczenie ma możliwość sformalizowania zgody Unii Europejskiej dotyczącej przedmiotowego wniosku w sprawie ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia i zmian do Porozumienia OECD.

Wytyczne w sprawie ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia służą do ustalania stawek w ramach transakcji z udziałem dłużników w krajach kategorii 0, krajach OECD o wysokim dochodzie i krajach strefy euro o wysokim dochodzie. Obecne wytyczne w sprawie ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia zawarte w Porozumieniu zostały wprowadzone jako część pakietu Malzkuhn-Drysdale, który wszedł w życie we wrześniu 2011 r. Chociaż obecne wytyczne zapewniają przepisy dotyczące niezaniżania cen rynku prywatnego, możliwości interpretacji oraz powstanie różnych praktyk wśród uczestników Porozumienia nadal stanowią istotny problem. Wniosek przedstawiony przez Sekretariat OECD, zmieniony wniosek przewodniczącego w sprawie zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia, zapewni jasne wytyczne i tym samym poprawi warunki działania w ramach OECD.

Porozumienie zawarto w 1978 r. na podstawie „konsensusu” dotyczącego kredytów eksportowych uzgodnionego między kilkoma państwami OECD w 1976 r. W poprzednich latach brak przepisów doprowadził do konkurencji między rządami, które dążyły do oferowania najbardziej atrakcyjnych warunków finansowych wspierających eksporterów konkurujących o umowy handlowe, i spowodował powstanie subsydiów finansowych oraz potencjalnych zakłóceń handlu. Porozumienie nakłada ograniczenia dotyczące warunków oficjalnie wspieranych kredytów eksportowych i udzielania pomocy wiązanej. Porozumienie jest regularnie aktualizowane, z uwzględnieniem między innymi, zmian politycznych i zmieniających się globalnych rynków finansowych.

KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 8.12.2016 COM(2016) 779 final ZAŁĄCZNIK Wniosek dotyczący decyzji Rady

w sprawie stanowiska Unii w ramach grupy roboczej uczestników Porozumienia OECD w sprawie oficjalnie wspieranych kredytów eksportowych w odniesieniu do zasad ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia





ZAŁĄCZNIK WNIOSEK 24.MINIMALNE STAWKI UBEZPIECZENIA DLA RYZYKA KREDYTOWEGO Uczestnicy naliczają stawki nie niższe niż odnośna minimalna stawka ubezpieczenia (MPR) dla ryzyka kredytowego. a)Odnośna stawka MPR ustalana jest w oparciu o następujące czynniki: –właściwa klasyfikacja ryzyka kraju, –czas ryzyka (tzn. horyzont ryzyka lub HOR), –wybrana kategoria ryzyka nabywcy w odniesieniu do dłużnika, –procent pokrycia ryzyka politycznego i handlowego oraz jakość produktu oficjalnego kredytu eksportowego, –wszelkie zastosowane techniki ograniczania ryzyka kraju, oraz –wszelkie zastosowane wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy. b)Stawki MPR wyrażane są jako procent wartości kapitału kredytu, tak jakby pełną składkę pobierano w dniu pierwszego ciągnienia kredytu. Wyjaśnienie sposobu obliczania stawek MPR, wraz z wzorem matematycznym, przedstawiono w załączniku IX. c)Bez względu na kraj przeznaczenia, stawki ubezpieczenia naliczane przez uczestników w odniesieniu do transakcji z rynkowym poziomem odniesienia, tj. z udziałem dłużników/gwarantów (tj. podmiotów ryzyka kredytowego) w krajach kategorii 0, krajach OECD o wysokim dochodzie i krajach strefy euro o wysokim dochodzie są ustalane indywidualnie dla każdego przypadku. W celu zapewnienia, aby stawki ubezpieczenia w odniesieniu do transakcji z udziałem dłużników i – w stosownych przypadkach – gwarantów w takich krajach nie były naliczane według stawek zaniżających ceny rynku prywatnego, uczestnicy stosują następujące procedury, przy wykorzystaniu uzgodnionych konwencji w celu przeliczenia odpowiednich cen odniesienia na stawki: 1.Jeśli uczestnik udziela oficjalnego wsparcia w ramach pakietu pożyczki konsorcjalnej, który ma formę transakcji zabezpieczonej aktywami lub transakcji project finance, wtedy całościowe koszty oficjalnie wspieranej części nie mogą być mniejsze niż całościowe koszty naliczane przez podmioty z rynku komercyjnego uczestniczące w pakiecie pożyczki konsorcjalnej, a naliczona stawka nie może być niższa od stawki naliczanej przez uczestników z rynku komercyjnego. Aby kwalifikować się jako pakiet pożyczki konsorcjalnej, spełnione muszą być następujące warunki: –Co najmniej 25 % pożyczki konsorcjalnej stanowią gwarancje/pożyczki na rynku komercyjnym, bez jakiegokolwiek dwustronnego lub wielostronnego wsparcia (np. ze strony agencji kredytów eksportowych, BIZ, MIF lub wielostronnego banku rozwoju), w ramach których wszystkie strony uczestniczące w finansowaniu mają równorzędny status w zakresie wszystkich warunków finansowych, włącznie z pakietem zabezpieczeń; oraz –Warunki finansowe transakcji są w pełni zgodne z Porozumieniem, z uwzględnieniem zmian wprowadzonych postanowieniami dotyczącymi ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia w transakcjach dotyczących kredytów konsorcjalnych. 2.W przypadku wszystkich pozostałych transakcji z rynkowym poziomem odniesienia, stosuje się następujące procedury: –uwzględniając dostępność informacji rynkowych i specyfikę danej transakcji, uczestnicy ustalają właściwą stawkę ubezpieczenia, dokonując analizy porównawczej z jednym lub większą liczbą rynkowych poziomów odniesienia określonych w załączniku X, wybierając poziom lub poziomy odniesienia najbardziej właściwe dla danej transakcji. –Przy ustalaniu stawki ubezpieczenia, uczestnik ustala rating ryzyka w odniesieniu do dłużnika, w tym, czy dłużnik podlega ocenie ratingowej akredytowanej agencji ratingowej. Uczestnik może ustalić rating o jeden stopień wyższy (w skali akredytowanej agencji ratingowej) niż ten przewidziany przez akredytowaną agencję ratingową. W przypadku braku ratingu akredytowanej agencji ratingowej klasyfikacja ryzyka nie może przekraczać (być korzystniejsza) o więcej niż dwa stopnie ratingu przyznanego przez agencję ratingową państwu będącemu miejscem siedziby dłużnika/gwaranta. W przypadku gdy uczestnik klasyfikuje dłużnika/gwaranta lepiej niż najlepszy rating akredytowanej agencji ratingowej, albo – jeżeli nie istnieje rating akredytowanej agencji ratingowej – gdy uczestnik klasyfikuje transakcję jako przynajmniej CC2, albo za pomocą kategorii ratingu kredytowego równoważnej ocenie od AAA do A-, albo jako co najmniej równą najlepszemu ratingowi przyznanemu przez akredytowaną agencję ratingową państwu będącemu miejscem siedziby dłużnika/gwaranta, uczestnik wystosowuje powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 48.

–Niezależnie od postanowień poprzednich punktów, uczestnicy naliczają stawki ubezpieczenia, które nie mogą być niższe od odpowiedniej stawki określonej przez model TCMB (Through the Cycle Market Benchmark) na podstawie klasyfikacji ryzyka i okresu zapadalności transakcji, chyba że rynkowy poziom odniesienia wynika z (i) obligacji konkretnego podmiotu lub podmiotu powiązanego na rynku wtórnym lub (ii) swapu ryzyka kredytowego (Credit Default Swap – CDS) związanego z konkretnym podmiotem lub podmiotem powiązanym. Uczestnik naliczający stawki ubezpieczenia niższe od odpowiadających stawek ustalonych zgodnie z modelem TCMB na podstawie ratingu akredytowanej agencji ratingowej dotyczącego rynkowego poziomu odniesienia dla konkretnego podmiotu wystosowuje powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 48. d)Z zasady krajom „największego ryzyka” z kategorii 7 nalicza się stawki ubezpieczenia według stawek wyższych od stawek MPR ustalonych dla danej kategorii; takie stawki ubezpieczenia ustalane są przez uczestnika udzielającego oficjalnego wsparcia. e)Przy obliczaniu stawki MPR dla danej transakcji właściwą klasyfikacją ryzyka kraju jest klasyfikacja właściwa dla kraju dłużnika, a właściwą klasyfikacją ryzyka nabywcy jest klasyfikacja dłużnika, chyba że: –strona trzecia posiadająca zdolność kredytową odpowiednią do wielkości zadłużenia objętego gwarancją udzieli zabezpieczenia w postaci nieodwołalnej, bezwarunkowej, płatnej na pierwsze żądanie, prawnie wiążącej i wykonalnej gwarancji zobowiązania spłaty całości kredytu na cały okres kredytu, W przypadku gwarancji udzielonej przez stronę trzecią uczestnik może zdecydować się na zastosowanie klasyfikacji ryzyka kraju, w którym mieści się siedziba gwaranta, oraz kategorii ryzyka nabywcy w odniesieniu do gwaranta; lub –instytucja wielostronna lub regionalna, określona w art. 28, występuje jako kredytobiorca lub gwarant transakcji – w takim przypadku za właściwą klasyfikację ryzyka kraju i kategorię ryzyka nabywcy uznać można klasyfikację danej instytucji wielostronnej lub regionalnej. f)Kryteria i warunki dotyczące zastosowania gwarancji udzielonej przez stronę trzecią odpowiednio do sytuacji opisanych w lit. e) tiret pierwsze i drugie określone są w załączniku XI. g)Konwencjonalny horyzont ryzyka stosowany w obliczaniu stawek MPR jest równy połowie okresu wypłacania kredytu razem z całym okresem spłaty i przyjmuje standardowy schemat spłaty kredytu eksportowego, tzn. spłaty kapitału plus narosłych odsetek w równych półrocznych ratach, zaczynając na sześć miesięcy od daty uruchomienia kredytu. W odniesieniu do kredytów eksportowych o niestandardowych profilach spłaty równoważny okres spłaty (wyrażony w równych półrocznych ratach) oblicza się przy użyciu następującego wzoru: równoważny okres spłaty = (średni ważony czas trwania okresu spłaty -0,25) / 0,5. h)Uczestnik decydujący się zastosować stawkę MPR związaną z gwarantem będącym stroną trzecią i posiadającym siedzibę w innym kraju niż kraj, w którym ma siedzibę dłużnik, wystosowuje powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 47. Uczestnik decydujący się zastosować stawkę MPR związaną z instytucją wielostronną lub regionalną działającą jako gwarant wystosowuje powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 48. 25.KLASYFIKACJA RYZYKA KRAJU Z wyjątkiem krajów OECD o wysokim dochodzie i krajów strefy euro o wysokim dochodzie kraje klasyfikuje się według prawdopodobieństwa obsłużenia przez nie ich zadłużenia zewnętrznego (tj. ryzyka kredytowego kraju). a)Na ryzyko kredytowe kraju składa się pięć elementów: –wydanie dekretu o generalnym moratorium płatniczym przez rząd dłużnika/gwaranta lub przez agencję państwową, poprzez którą dokonywana jest spłata, –wydarzenia polityczne lub trudności gospodarcze powstałe poza krajem powiadamiającego uczestnika lub środki prawne lub administracyjne podjęte poza krajem powiadamiającego uczestnika uniemożliwiające lub opóźniające przekazanie środków płatnych zgodnie z warunkami kredytu; –przepisy prawne przyjęte w kraju dłużnika/gwaranta uznające płatności dokonane w walucie lokalnej za prawomocną spłatę kredytu, niezależnie od tego, że w wyniku wahań kursów wymiany spłaty takie, po przeliczeniu na walutę kredytu, nie pokrywają kwoty zadłużenia na dzień transferu środków, –jakiekolwiek inne środki lub decyzje rządu obcego kraju uniemożliwiające dokonywanie płatności zgodnie z warunkami kredytu, oraz –przypadki siły wyższej mające miejsce poza granicami kraju powiadamiającego uczestnika, np. wojna (w tym wojna domowa), wywłaszczenie, rewolucja, zamieszki, niepokoje społeczne, cyklony, powodzie, trzęsienia ziemi, wybuchy wulkanów, fale pływowe oraz wypadki jądrowe. b)Kraje klasyfikuje się jako należące do jednej z ośmiu kategorii ryzyka kraju (0–7). Stawki MPR ustala się dla kategorii 1–7, ale nie dla kategorii 0, ponieważ poziom ryzyka krajów należących do tej kategorii uważa się za nieistotny. Ryzyko kredytowe związane z transakcjami w krajach kategorii 0 dotyczy głównie ryzyka dłużnika/gwaranta. c)Klasyfikacja krajów jest przeprowadzana za pomocą metodologii klasyfikacji ryzyka kraju, obejmującej: –Model oceny ryzyka kraju (model), pozwalający na ilościową ocenę ryzyka kredytowego kraju, dla każdego kraju opartą na trzech grupach wskaźników ryzyka: doświadczeniach płatniczych uczestników, sytuacji finansowej i sytuacji ekonomicznej. Metodologia modelu obejmuje różne kroki, w tym ocenę trzech grup wskaźników ryzyka oraz łączenie i elastyczne ważenie grup wskaźników ryzyka, –Ocenę jakościową wyników zastosowania modelu, dokonywaną osobno dla każdego kraju, w sposób uwzględniający ryzyko polityczne lub inne czynniki ryzyka nieuwzględnione w całości lub w części przy zastosowaniu modelu. W razie potrzeby może to prowadzić do korekty oceny ilościowej modelu, odzwierciedlającej ostateczną ocenę ryzyka kredytowego kraju.

d)Klasyfikacja ryzyka kraju jest stale monitorowana i co najmniej raz w roku poddawana przeglądowi, a zmiany wynikające z zastosowania metodologii klasyfikacji ryzyka kraju są natychmiast ogłaszane przez Sekretariat. Jeżeli klasyfikacja kraju zostaje zmieniona w sposób sytuujący go w niższej lub wyższej kategorii ryzyka kraju, uczestnicy naliczają stawki ubezpieczenia według stawek równych lub wyższych od stawki MPR powiązanej z nową kategorią ryzyka kraju, zaczynając nie później niż pięć dni roboczych po ogłoszeniu przez Sekretariat takiej zmiany klasyfikacji. e)Klasyfikacje ryzyka kraju są ogłaszane publicznie przez Sekretariat. 26.OCENA RYZYKA PAŃSTWA a)W odniesieniu do wszystkich krajów sklasyfikowanych za pomocą metodologii klasyfikacji ryzyka kraju zgodnie z art. 25 lit. d) ocenia się ryzyko państwa w celu wskazania, w drodze wyjątku, tych państw: –które nie są dłużnikiem o najniższym ryzyku w kraju, oraz –których ryzyko kredytowe jest znacznie wyższe niż ryzyko kraju. b)Wskazanie państw spełniających kryteria wymienione w powyższej lit. a) odbywa się zgodnie z metodologią oceny ryzyka państwa opracowaną i uzgodnioną przez uczestników. c)Wykaz państw wskazanych jako spełniające kryteria wymienione w powyższej lit. a) jest stale monitorowany i co najmniej raz w roku poddawany przeglądowi, a zmiany wynikające z zastosowania metodyki klasyfikacji ryzyka państwa są natychmiast ogłaszane przez Sekretariat. d)Wykaz państw wskazanych zgodnie z powyższą lit. b) jest ogłaszany publicznie przez Sekretariat. 27.KLASYFIKACJA RYZYKA NABYWCY Dłużników i – w stosownych przypadkach – gwarantów w krajach sklasyfikowanych jako należące do kategorii ryzyka kraju 1–7 zalicza się do jednej z kategorii ryzyka nabywcy, które ustanowiono w odniesieniu do kraju dłużnika/gwaranta. Matrycę kategorii ryzyka nabywcy, do których klasyfikuje się dłużników i gwarantów, zawiera załącznik IX. Opisy jakościowe kategorii ryzyka nabywcy zawiera załącznik XII. a)Klasyfikacje ryzyka nabywcy opierają się na ratingu kredytowym uprzywilejowanych niezabezpieczonych instrumentów dłużnika/gwaranta ustalonym przez uczestnika. b)Niezależnie od postanowień powyższej lit. a) transakcje wspierane zgodnie z warunkami określonymi w załączniku VII oraz transakcje o wartości kredytu wynoszącej maksymalnie 5 mln SDR można klasyfikować oddzielnie, tj. po zastosowaniu jakiegokolwiek wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy; transakcje takie, niezależnie od tego jak są sklasyfikowane, nie kwalifikują się jednak do żadnych rabatów z tytułu zastosowania wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy. c)Dłużników i gwarantów będących państwami klasyfikuje się do kategorii ryzyka nabywcy SOV/CC0. d)W drodze wyjątku dłużników i gwarantów niebędących państwami można sklasyfikować do kategorii ryzyka nabywcy „lepszy niż państwo” (SOV+), jeżeli: –dłużnik/gwarant posiada rating zobowiązań w walucie obcej przyznany przez akredytowaną agencję ratingową, który jest lepszy niż rating zobowiązań w walucie obcej (przyznany przez tę samą agencję ratingową) państwa tego dłużnika/gwaranta lub –dłużnik/gwarant posiada siedzibę w kraju, w którym ryzyko państwa zidentyfikowano jako znacznie wyższe niż ryzyko kraju. e)Uczestnicy wystosowują powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 48 w przypadku transakcji: –z dłużnikiem/gwarantem niebędącym państwem, w których naliczona stawka jest niższa od stawki ustalonej w ramach kategorii ryzyka nabywcy CC1, tj. CC0 lub SOV+, –z dłużnikiem/gwarantem niebędącym państwem o wartości kredytu powyżej 5 mln SDR, w przypadku której uczestnik ocenia rating ryzyka nabywcy dla dłużnika/gwaranta niebędącego państwem, który podlega ocenie ratingowej akredytowanej agencji ratingowej, zaś oceniony rating ryzyka nabywcy jest lepszy niż rating akredytowanej agencji ratingowej.

e)W przypadku konkurencji dotyczącej określonej transakcji, w związku z którą dłużnik/gwarant został sklasyfikowany przez konkurujących uczestników do różnych kategorii ryzyka nabywcy, konkurujący uczestnicy starają się wypracować wspólną klasyfikację ryzyka nabywcy. Jeżeli porozumienie w sprawie wspólnej klasyfikacji nie zostanie osiągnięte, uczestnik lub uczestnicy, którzy zaklasyfikowali dłużnika/gwaranta do wyższej kategorii w klasyfikacji ryzyka nabywcy, mogą zastosować niższą kategorię w klasyfikacji ryzyka nabywcy. 28.KLASYFIKACJA INSTYTUCJI WIELOSTRONNYCH I REGIONALNYCH Instytucje wielostronne i regionalne zalicza się do jednej z ośmiu kategorii ryzyka kraju (0–7) i w stosownych przypadkach poddaje się przeglądowi; takie właściwe klasyfikacje upublicznia Sekretariat. 29.PROCENT I JAKOŚĆ OFICJALNEGO ZABEZPIECZENIA KREDYTU EKSPORTOWEGO Stawki MPR są zróżnicowane w sposób uwzględniający różną jakość produktów kredytów eksportowych i procent zabezpieczenia zapewniany przez uczestników zgodnie z załącznikiem IX. Zróżnicowanie to opiera się na perspektywie eksportera (tzn. ma na celu neutralizowanie skutków konkurencji, wynikających ze zróżnicowanej jakości produktów dostarczonych eksporterowi/instytucji finansowej). a)Jakość produktu kredytu eksportowego jest funkcją tego, czy produkt jest ubezpieczeniem, gwarancją lub bezpośrednim kredytem/finansowaniem, a w przypadku produktów ubezpieczeniowych – tego, czy pokrycie odsetek w okresie karencji dla roszczeń (tzn. w okresie między terminem wymagalności płatności dłużnika a terminem, w którym ubezpieczyciel jest zobowiązany do wypłaty ubezpieczenia na rzecz eksportera/instytucji finansowej) zapewniane jest bez dopłaty. b)Wszystkie istniejące produkty kredytu eksportowego oferowane przez uczestników są sklasyfikowane jako należące do jednej z trzech następujących kategorii produktów: –produkt poniżej standardu, tzn. ubezpieczenie bez pokrycia odsetek w okresie powstania szkody oraz ubezpieczenie z pokryciem odsetek w okresie powstania szkody z odpowiednią dopłatą do składki ubezpieczeniowej, –produkt standardowy, tzn. ubezpieczenie z pokryciem odsetek w okresie karencji dla roszczeń bez odpowiedniej dopłaty do składki ubezpieczeniowej i bezpośredni kredyt/bezpośrednie finansowanie, oraz –produkt powyżej standardu, tj. gwarancje. 30.TECHNIKI OGRANICZANIA RYZYKA KRAJU a)Uczestnicy mogą stosować następujące techniki ograniczania ryzyka kraju, których szczególne zastosowanie przedstawiono w załączniku XIII: –Struktura przyszłych przepływów zagranicznych w połączeniu z zagranicznym rachunkiem powierniczym –Finansowanie walutą lokalną b)Uczestnik stosujący stawkę MPR odzwierciedlającą stosowanie technik ograniczania ryzyka kraju wystosowuje powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 47. 31.WSPARCIE JAKOŚCI KREDYTOWEJ W ODNIESIENIU DO RYZYKA NABYWCY a)Uczestnicy mogą stosować następujące wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy (buyer risk credit enhancements - BRCE), które pozwala na zastosowanie współczynnika wsparcia jakości kredytowej (Credit Enhancement Factor - CEF) wyższego niż 0: –Przeniesienie wpływów lub należności wynikających z umowy –Zabezpieczenie majątkowe –Zabezpieczenie na środkach trwałych

–Rachunek powierniczy b)Definicje wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy i maksymalne wartości współczynnika wsparcia jakości kredytowej są określone w załączniku XIII. c)Wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy można stosować samodzielnie lub łącznie, z następującymi zastrzeżeniami: –maksymalna wartość współczynnika wsparcia jakości kredytowej, którą można osiągnąć poprzez zastosowanie wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy, wynosi 0,35, –„zabezpieczenie majątkowe” i „zabezpieczenie oparte na środkach trwałych” nie mogą być stosowane w tej samej transakcji, –w przypadku gdy właściwa klasyfikacja ryzyka kraju została poprawiona dzięki zastosowaniu „struktury przyszłych przepływów zagranicznych w połączeniu z zagranicznym rachunkiem powierniczym”, nie można zastosować żadnego wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy. d)w odniesieniu do transakcji z udziałem dłużników podlegających rynkowemu poziomowi odniesienia, następujące rabaty mogą być stosowane do premii za ryzyko wynikającej z uprzywilejowanego niezabezpieczonego swapu ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem i rynkowych poziomów odniesienia odnoszących się do obligacji związanych z konkretnym podmiotem lub z modelu TCMB: –W przypadku zabezpieczenia majątkowego: maksymalna stopa rabatu w wysokości 15 %, –W przypadku zabezpieczenia na środkach trwałych: maksymalna stopa rabatu w wysokości 10 %, –W przypadku rachunku powierniczego (rachunek rezerwy do obsługi długu): maksymalna stopa rabatu w wysokości 10 %, oraz –W przypadku połączenia współczynnika wsparcia jakości kredytowej, ogółem: maksymalna stopa rabatu w wysokości 25 %, e)Uczestnicy wystosowują powiadomienie z wyprzedzeniem zgodnie z art. 48 w odniesieniu do transakcji z udziałem dłużnika/gwaranta niebędącego państwem o wartości kredytu przekraczającej 5 mln SDR, w przypadku których wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy skutkuje zastosowaniem współczynnika wsparcia jakości kredytowej wyższego niż 0 lub gdy w transakcji z rynkowym poziomem odniesienia stosowane jest wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy, które skutkuje ustaleniem ceny poniżej odpowiedniej stawki MPR na podstawie TCMB. 32.PRZEGLĄD WAŻNOŚCI MINIMALNYCH STAWEK UBEZPIECZENIA

DLA RYZYKA KREDYTOWEGO a)W celu oceny adekwatności stawek MPR i, w razie potrzeby, umożliwienia korekt w górę lub w dół, równolegle do regularnego monitorowania i przeglądów stawek MPR wykorzystuje się narzędzia oceny stawek (PFT). b)Za pomocą narzędzi PFT ocenia się adekwatność stawek MPR pod względem rzeczywistego doświadczenia instytucji udzielających oficjalnych kredytów eksportowych, jak również informacji o wycenie ryzyka kredytowego na rynku prywatnym. c)Kompleksowy przegląd wszystkich aspektów zasad dotyczących stawek ubezpieczenia przewidzianych w Porozumieniu, ze szczególnym naciskiem na zasady ustalania cen na podstawie rynkowego poziomu odniesienia, odbędzie się najpóźniej do dnia 31 grudnia 2018 r. 48.POWIADOMIENIE Z WYPRZEDZENIEM a)Zgodnie z załącznikiem VIII uczestnik powiadamia wszystkich pozostałych uczestników co najmniej dziesięć dni kalendarzowych przed podjęciem jakiegokolwiek zobowiązania, jeżeli zamierza: 1)udzielić wsparcia zgodnie z art. 10 lit. d) pkt 3, 2)udzielić krajowi kategorii I wsparcia w odniesieniu do okresu spłaty powyżej pięciu lat,

3)udzielić wsparcia zgodnie z art. 13 lit. a), 4)udzielić wsparcia zgodnie z art. 14 lit. d), 5)stosować stawkę ubezpieczenia zgodnie z postanowieniami art. 24 lit. c) pkt 1, podczas uczestnictwa w pakiecie kredytów konsorcjalnych, 6)w transakcji z rynkowym poziomem odniesienia, klasyfikować dłużnika/gwaranta lepiej niż najlepszy rating akredytowanej agencji ratingowej, albo – jeżeli nie istnieje rating akredytowanej agencji ratingowej – klasyfikować transakcję jako przynajmniej CC2, albo za pomocą kategorii ratingu kredytowego równoważnej ocenie od AAA do A-, albo jako co najmniej równą najlepszemu ratingowi przyznanemu przez akredytowaną agencję ratingową państwu będącemu miejscem siedziby dłużnika/gwaranta, 7)stosować stawkę ubezpieczenia niższą niż odpowiednia stawka ustalona na podstawie modelu TCMB, zgodnie z art. 24 lit. c) pkt 2 tiret trzecie, 8)stosować stawkę ubezpieczenia zgodnie z art. 24 lit. e) tiret drugie, jeżeli właściwa klasyfikacja ryzyka kraju i kategoria ryzyka nabywcy wykorzystane do obliczenia stawki MPR zostały określone na podstawie zaangażowania sklasyfikowanej instytucji wielostronnej lub regionalnej w charakterze dłużnika lub gwaranta, 9)stosować stawkę ubezpieczenia zgodnie z art. 27 lit. e), jeżeli wybrana kategoria ryzyka nabywcy stosowana do obliczenia stawki MPR w odniesieniu do transakcji: –z dłużnikiem/gwarantem niebędącym państwem jest niższa niż CC1 (tj. CC0 lub SOV+), –z dłużnikiem/gwarantem niebędącym państwem o wartości kredytu powyżej 5 mln SDR jest lepsza niż rating akredytowanej agencji ratingowej, 10)stosować stawkę ubezpieczenia zgodnie z art. 31 lit. a), jeżeli stosowanie wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy skutkuje zastosowaniem współczynnika wsparcia jakości kredytowej wyższego niż 0 lub gdy w transakcji z rynkowym poziomem odniesienia stosowane jest wsparcie jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy, które skutkuje ustaleniem ceny poniżej odpowiedniej MPR na podstawie TCMB, 11)udzielić wsparcia zgodnie z art. 8 lit. a) załącznika II, 12)udzielić wsparcia zgodnie z art. 10 lit. a) pkt 1 załącznika IV, 13)udzielić wsparcia zgodnie z art. 5 lit. b) załącznika V, 14)udzielić wsparcia zgodnie z art. 4 lit. a) załącznika VI, b)Jeżeli uczestnik inicjujący łagodzi warunki lub wycofuje się z zamiaru udzielenia wsparcia dla takich transakcji, niezwłocznie informuje o tym wszystkich pozostałych uczestników. ZAŁĄCZNIK VIII: INFORMACJE ZAWARTE W POWIADOMIENIACH Informacje określone w części I poniżej zamieszcza się we wszystkich powiadomieniach przekazywanych na mocy Porozumienia (włącznie z jego załącznikami). Ponadto w przypadku poszczególnych typów powiadomień zamieszcza się odpowiednie informacje określone w części II. I.INFORMACJE ZAWARTE WE WSZYSTKICH POWIADOMIENIACH a)Informacje podstawowe 1.Kraj powiadamiający

2.Data powiadomienia 3.Nazwa powiadamiającego urzędu/agencji 4.Numer referencyjny 5.Powiadomienie pierwotne lub zmiana poprzedniego powiadomienia (w razie potrzeby numer zmiany) 6.Numer transzy (w razie potrzeby) 7.Numer referencyjny linii kredytowej (w razie potrzeby) 8.Artykuł lub artykuły Porozumienia, na podstawie których wystosowuje się powiadomienie 9.Numer referencyjny dopasowanego powiadomienia (w razie potrzeby) 10.Opis dopasowanego wsparcia (w razie potrzeby) 11.Kraj przeznaczenia b)Informacje o nabywcy/kredytobiorcy/gwarancie 12.Kraj nabywcy 13.Nazwa nabywcy 14.Lokalizacja nabywcy 15.Status nabywcy 16.Kraj kredytobiorcy (jeśli jest inny niż kraj nabywcy) 17.Nazwa kredytobiorcy (jeśli jest inna niż nazwa nabywcy) 18.Lokalizacja kredytobiorcy (jeśli jest inna niż lokalizacja nabywcy) 19.Status kredytobiorcy (jeśli jest inny niż status nabywcy) 20.Kraj gwaranta (w razie potrzeby)

21.Nazwa gwaranta (w razie potrzeby) 22.Lokalizacja gwaranta (w razie potrzeby) 23.Status gwaranta (w razie potrzeby) c)Informacja o wywożonych towarach i/lub usługach oraz o projekcie 24.Opis wywożonych towarów i/lub usług 25.Opis projektu (w razie potrzeby) 26.Lokalizacja projektu (w razie potrzeby) 27.Data zamknięcia przetargu (w razie potrzeby) 28.Data wygaśnięcia linii kredytowej (w razie potrzeby) 29.Wartość umowy objętej wsparciem – wartość rzeczywista (dla wszystkich linii kredytowych oraz transakcji project finance lub dla poszczególnych transakcji, na zasadzie dobrowolności) lub według następującej skali w milionach SDR: Kategoria Od Do I: 0 1 II: 1 2 III: 2 3 IV: 3 5 V: 5 7 VI: 7 10 VII: 10 20 VIII: 20 40 IX: 40 80 X: 80 120 XI: 120 160 XII: 160 200 XIII: 200 240 XIV: 240 280 XV: 280 * *Określić wielokrotność kwoty 40 mln SDR przekraczającą sumę 280 mln SDR, np. 410 mln SDR zgłasza się jako kategorię XV+3. 30.Waluta umowy(-ów) d)Warunki finansowe oficjalnego wsparcia kredytów eksportowych 31.Wartość kredytu; wartość rzeczywista dla wszystkich powiadomień dotyczących linii kredytowych oraz transakcji project finance lub dla poszczególnych transakcji na zasadzie dobrowolności, bądź według skali w SDR 32.Waluta kredytu 33.Zaliczka (procent całkowitej wartości umowy objętej wsparciem) 34.Koszty lokalne (procent całkowitej wartości umowy objętej wsparciem) 35.Data uruchomienia kredytu i odniesienie do właściwego ustępu art. 10 36.Długość okresu spłaty

37.Baza stopy procentowej 38.Stopa procentowa lub marża II.ODPOWIEDNIE INFORMACJE DODATKOWE ZAMIESZCZANE W POWIADOMIENIACH WYSTOSOWYWANYCH NA MOCY POSZCZEGÓLNYCH POSTANOWIEŃ a)Porozumienie, art. 14 lit. d) pkt 5 1.Profil spłaty 2.Częstotliwość spłaty 3.Odstęp czasowy między datą uruchomienia kredytu a pierwszą ratą spłaty kapitału 4.Kwota odsetek skapitalizowanych przed datą uruchomienia kredytu 5.Średni ważony czas trwania okresu spłaty 6.Wyjaśnienie powodów, dla których nie udzielono wsparcia zgodnie z art. 14 lit. a)–c) b)Porozumienie, art. 24, 27, 30 i 31 1.Klasyfikacja ryzyka kraju dłużnika 2.Wybrana kategoria ryzyka nabywcy w odniesieniu do dłużnika 3.Długość okresu wypłacania kredytu 4.Procent pokrycia ryzyka politycznego (kraju) 5.Procent pokrycia ryzyka handlowego (nabywcy) 6.Jakość pokrycia (tj. poniżej standardowego, standardowe, powyżej standardowego) 7.Minimalna stawka ubezpieczenia oparta o klasyfikację ryzyka kraju dłużnika przy braku jakiejkolwiek gwarancji strony trzeciej, zaangażowania instytucji wielostronnej/regionalnej, ograniczania ryzyka lub wsparcia jakości kredytowej w odniesieniu do ryzyka nabywcy 8.Właściwa minimalna stawka ubezpieczenia 9.Rzeczywista naliczona stawka ubezpieczenia (wyrażona w formacie minimalnej stawki ubezpieczenia jako procent kapitału)

c)Porozumienie, art. 24 lit. c) 1.Rating lub ratingi dłużnika w walucie obcej przygotowane przez akredytowaną agencją ratingową. 2.Rating lub ratingi zobowiązań państwa w walucie obcej przygotowane przez akredytowaną agencję ratingową. 3.Odpowiednia MPR na podstawie TCMB dla transakcji w oparciu o najlepszy dostępny rating zobowiązań dłużnika w walucie obcej wydany przez akredytowaną agencję ratingową. 4.W przypadku ustalania cen dla kredytów konsorcjalnych, szczegółowy opis metodyki zastosowanej do uzyskania stawki na podstawie łącznej wyceny, 5.W przypadku wyceny obligacji konkretnego podmiotu lub swapu ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem – szczegółowy opis metody wykorzystanej przy ustalaniu cen, szczegółowe informacje uzasadniające, dlaczego wycena jest odpowiednia, włącznie z tym, czy wycena dotyczy rzeczywistego dłużnika czy też podmiotu powiązanego, a jeżeli tego ostatniego – wskazanie, w jaki sposób kryteria dotyczące podmiotu powiązanego zostały spełnione. ZAŁĄCZNIK X: RYNKOWE POZIOMY ODNIESIENIA DLA TRANSAKCJI W KRAJACH NALEŻĄCYCH DO KATEGORII ZERO Niezabezpieczona część kredytów eksportowych lub część kredytu konsorcjalnego niepokryta przez agencję kredytów eksportowych Cena wskazana przez banki/instytucje prywatne w odniesieniu do niezabezpieczonej części danego kredytu eksportowego (lub czasami części kredytu konsorcjalnego niepokrytej przez agencję kredytów eksportowych) może być najlepiej dopasowana do zabezpieczenia oferowanego przez agencję kredytów eksportowych. Wycenę takich niezabezpieczonych lub niepokrytych części należy stosować tylko wówczas, gdy została ona przeprowadzona na warunkach handlowych (np. wyłączone byłyby części finansowane z MIF). Obligacje korporacyjne konkretnego podmiotu Obligacje korporacyjne odzwierciedlają ryzyko kredytowe związane z konkretnym podmiotem. Należy zachować ostrożność przy dopasowywaniu pod względem cech charakterystycznych umów agencji kredytów eksportowych, takich jak okres zapadalności, waluta oraz ewentualne wsparcie jakości kredytowej. Jeżeli stosowane są obligacje korporacyjne na rynku pierwotnym (tj. całkowita rentowność w momencie emisji) lub obligacje korporacyjne na rynku wtórnym (tj. spread będący wynikiem wykorzystania opcji według odpowiedniej krzywej, którą zazwyczaj jest krzywa odpowiedniego swapu walutowego), w pierwszej kolejności należy zastosować obligacje dla dłużnika, a jeżeli są one niedostępne, można zastosować obligacje korporacyjne na rynku pierwotnym lub na rynku wtórnym dla podmiotów powiązanych. Swapy ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem Swapy ryzyka kredytowego (CDS) stanowią formę ochrony przed niewykonaniem zobowiązania. Spread swapu ryzyka kredytowego jest to kwota uiszczana okresowo przez nabywcę CDS jako procent nominalnej kwoty głównej i jest zazwyczaj wyrażony w punktach bazowych. Nabywca CDS faktycznie nabywa zabezpieczenie przed niewykonaniem zobowiązania, uiszczając płatności na rzecz sprzedawcy CDS przez okres obowiązywania swapu lub do czasu wystąpienia wydarzenia kredytowego. W pierwszej kolejności należy zastosować krzywą CDS dla dłużnika; a jeżeli jest ona niedostępna, można zastosować krzywą CDS dla podmiotów powiązanych. Poziomy odniesienia dla pożyczek Poziomy odniesienia dla pożyczek na rynku pierwotnym (tj. wycena w momencie emisji) lub poziomy odniesienia dla pożyczek na rynku wtórnym (tj. bieżąca rentowność pożyczki oczekiwana przez instytucję finansową nabywającą pożyczkę od innej instytucji finansowej). Wszystkie opłaty dotyczące poziomów odniesienia dla pożyczek na rynku pierwotnym muszą być znane, aby można było obliczyć całkowitą rentowność. Jeżeli stosowane są poziomy odniesienia dla pożyczek, w pierwszej kolejności należy zastosować poziomy dla dłużnika; a jeżeli są one niedostępne, można zastosować te dla podmiotów powiązanych. Referencyjne krzywe rynku Referencyjne krzywe rynku odzwierciedlają ryzyko kredytowe całego sektora lub klasy nabywców. Tego rodzaju informacje rynkowe mogą być istotne, jeżeli nie są dostępne informacje dotyczące konkretnych podmiotów. Zasadniczo jakość informacji wiążąca się z takimi rynkami zależy od płynności tych rynków. W każdym przypadku należy szukać instrumentów rynkowych, które są najlepiej dopasowane pod względem cech charakterystycznych umów agencji kredytów eksportowych, takich jak data, rating kredytowy, okres zapadalności czy waluta. ZAŁĄCZNIK XV: LISTA DEFINICJI Do celów niniejszego Porozumienia: a)Zobowiązanie: każda deklaracja, złożona w dowolnej formie, zgodnie z którą gotowość lub zamiar udzielenia oficjalnego wsparcia zostaje zakomunikowany krajowi odbiorcy, nabywcy, kredytobiorcy, eksporterowi lub instytucji finansowej.

b)Uzgodnione warunki: porozumienie zawarte między uczestnikami w celu ustalenia szczególnych warunków finansowych oficjalnego wsparcia w odniesieniu do danej transakcji lub w szczególnych okolicznościach. Zasady określone w uzgodnionych warunkach zastępują zasady niniejszego Porozumienia jedynie w odniesieniu do transakcji lub okoliczności określonych w uzgodnionych warunkach. c)Poziom koncesjonowania pomocy wiązanej: w przypadku dotacji poziom koncesjonowania wynosi 100 %. W przypadku pożyczek poziom koncesjonowania stanowi różnica między wartością nominalną pożyczki a zdyskontowaną aktualną wartością przyszłych płatności z tytułu obsługi zadłużenia, które mają być dokonane przez kredytobiorcę. Wspomniana różnica jest wyrażona jako procent wartości nominalnej pożyczki. d)Likwidacja zamknięcie lub demontaż elektrowni jądrowej. e)Wartość umowy eksportowej: całkowita kwota, jaka ma zostać zapłacona przez nabywcę lub w imieniu nabywcy za wywożony towar i/lub usługi, tzn. z wyłączeniem kosztów lokalnych zdefiniowanych poniżej. W przypadku leasingu, z wartości umowy zostaje wyłączona część płatności leasingowych odpowiadająca odsetkom. f)Ostateczne zobowiązanie: w przypadku transakcji kredytu eksportowego (mającej formę pojedynczej transakcji lub linii kredytowej), zobowiązanie ostateczne zachodzi, gdy uczestnik przyjmuje precyzyjne i pełne warunki finansowe w drodze umowy wzajemnej lub aktu jednostronnego. g)Początkowy ładunek paliwa: początkowy ładunek paliwa zawiera co najwyżej pierwotnie zainstalowany rdzeń jądrowy plus dwa kolejne załadunki, stanowiące łącznie do dwóch trzecich rdzenia jądrowego. h)Subsydiowanie stopy procentowej: porozumienie między rządem a bankami lub innymi instytucjami finansowymi, pozwalające na finansowanie wywozu według stałej stopy procentowej równej lub wyższej od stopy CIRR. i)Linia kredytowa: przyjmujące dowolną formę ramy dla kredytów eksportowych, obejmujące szereg transakcji, które mogą, ale nie muszą być związane z określonym projektem. j)Koszty lokalne: wydatki na towary i usługi w kraju nabywcy, niezbędne do wykonania zamówienia eksportera lub do realizacji projektu, którego część stanowi zamówienie eksportera. Koszty lokalne nie obejmują prowizji płatnych przedstawicielowi eksportera w kraju nabywcy. k)Obligacje lub swapy ryzyka kredytowego związane z konkretnym podmiotem: Obligacje konkretnego podmiotu lub swapy ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem są ograniczone do tych instrumentów stanowiących rynkowy poziom odniesienia, które należą do dokładnie tego samego dłużnika jak w przypadku transakcji objętej wsparciem. l)Czysta ochrona ubezpieczeniowa: oficjalne wsparcie udzielone przez rząd lub w imieniu rządu, wyłącznie w drodze gwarancji lub ubezpieczenia kredytu eksportowego, tzn. nieobejmujące korzyści z oficjalnego wsparcia finansowego. m)Powiązany podmiot: Poziomy odniesienia dotyczące podmiotu powiązanego stanowią instrumenty odniesienia powiązanego kredytobiorcy, a nie dla dokładnie tego samego kredytobiorcy jak w przypadku transakcji objętych wsparciem. W przypadku gdy dłużnik nie posiada notowanych obligacji lub swapów ryzyka kredytowego, a w strukturze organizacyjnej dłużnika istnieje jednostka dominująca, jednostka zależna lub spółka siostrzana, której obligacje konkretnego podmiotu lub swapy ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem pozostają w obiegu na rynku, wtedy w odniesieniu do art. 24 lit. c), te obligacje konkretnego podmiotu lub swapy ryzyka kredytowego związanego z konkretnym podmiotem mogą być stosowane tak, jak gdyby zostały wyemitowane przez samego dłużnika, jeżeli: 1)jednostka dominująca, jednostka zależna lub spółka siostrzana ma taki sam rating emitenta wystawiony przez agencję ratingową jak dłużnik, lub 2)spełnione są wszystkie następujące kryteria: a.wewnętrzny rating uczestnika dotyczący dłużnika/gwaranta odpowiada ratingowi agencji ratingowej dla danego podmiotu powiązanego, b.dłużnik/gwarant jest głównym przedsiębiorstwem operacyjnym jednostki dominującej/holdingu, stanowiącym kluczową i integralną część grupy, c.rating wystawiony przez agencję ratingową opiera się na podstawowej działalności grupy, d.dłużnik/gwarant generuje znaczącą część dochodów grupy poprzez oferowanie niektórych podstawowych produktów/usług grupy głównym klientom albo dłużnik/gwarant posiada i eksploatuje znaczącą część aktywów jednostki dominującej, e.bardzo trudno jest wyobrazić sobie sprzedaż dłużnika/gwaranta, a jego brak znacząco zmieniłby ogólny kształt grupy, f.niewykonanie zobowiązania przez dłużnika/gwaranta stanowiłoby ogromne ryzyko utraty reputacji grupy, naruszyłoby jej sieć franchisingową oraz mogłoby zagrozić jej rentowności,