PL    PL PL 
PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 4.12.2008 
SEC(2008) 2938 
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
Dokument uzupe łniający 
WNIOSEK KOMISJI 
DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
 
wniosek dotycz ący dyrektywy w sprawie II etapu odzyskiwania oparów benzyny 
podczas tankowania samochodów osobowych na stacjach paliw 
 
Streszczenie oceny skutków 
  
{COM(2008) 812 wersja ostateczna} 
{SEC(2008) 2937} 
PL 2   PL STRESZCZENIE  
Niniejsza ocena skutków uzupe łnia wniosek legislacyjny, któr y ma na celu odzyskiwanie 
oparów benzyny emitowanych do atmosfery podczas tankowania samochodów osobowych na stacjach paliw (odzyskiwania oparów benzyny na etapie II). Emisja ta przyczynia si ę do 
powstawania lokalnych i regionalnych problemów zwi ązanych z jako ścią powietrza (benzen i 
ozon), których dotycz ą wspólnotowe normy i cele w zakresie jako ści powietrza. Ozon 
przygruntowy jest substancj ą zanieczyszczaj ącą, która przekracza granice pa ństw i stanowi 
trzeci najwa żniejszy gaz cieplarniany. Benzen jest  karcynogenem, którego bezpieczny próg 
stężenia jest nieznany. 
Aby podj ęte działania były skuteczne, pa ństwa członkowskie musz ą wspólnie upora ć się z 
problemami zwi ązanymi z zanieczyszczeniem powietrza o charakterze transgranicznym, 
takim jak ozon. Obecny poziom docelowy dotycz ący jakości powietrza w przypadku ozonu 
przygruntowego, który okre ślono w przepisach wspólnotowych, jest znacznie przekroczony, a 
sytuacja taka prawdopodobnie utrzyma si ę pomimo zmniejszenia emisji gazów, które s ą 
prekursorami ozonu, przewidzianego w dyr ektywie 2001/81/WE w sprawie krajowych 
poziomów emisji i bez wzgl ędu na cele strategii tematycznej dotycz ącej zanieczyszczenia 
powietrza. 
Wniosek zosta ł przygotowany w nast ępstwie zobowi ązań przyjętych przez Komisj ę: 
– w strategii tematycznej dotycz ącej zanieczyszczenia powietrza
1;  
– we wniosku Komisji w sprawie zmiany dyrektywy 98/70/WE odnosz ącej się do jakości 
benzyny i olejów nap ędowych2, którego celem jest u łatwienie szerszego wykorzystania 
biopaliw i bioetanolu, szczególnie przez z łagodzenie wymaga ń dotyczących ciśnienia 
oparów benzyny; dyrektywa dotycz ąca jakości paliwa oparta jest na  art. 95 Traktatu, a 
określone w niej specyfikacje stosuj ą się jednakowo na terenie ca łej UE; Komisja uzna ła, 
że jakiekolwiek z łagodzenie wymaga ń dotyczących ciśnienia oparów benzyny mo że 
doprowadzi ć do większej emisji lotnych zwi ązków organicznych pr zy tankowaniu oraz 
emisji oparów z uk ładów paliwowych pojazdów nawet w pa ństwach, w których wdro żono 
już odzyskiwania oparów benzyny na etapie II; w zwi ązku z tym Komisja wskaza ła, że 
odzyskiwanie oparów benzyny podczas tankowan ia samochodów zostanie zaproponowane 
w celu zrównowa żenia większej emisji lotnych zwi ązków organicznych na terenie ca łej 
UE; 
– w oświadczeniu towarzysz ącym przyj ęciu w drugim czytaniu nowej dyrektywy w sprawie 
jakości powietrza3, w której Komisja (i) uzna ła znaczenie ograniczania zanieczyszczenia 
powietrza u źródła dla realizacji celów w zakresie jako ści powietrza i (ii) zaproponowa ła 
szereg nowych środków wspólnotowych ukierunkowanych na źródło zanieczyszczenia, w 
tym odzyskiwanie oparów benzyny na etapie II na stacjach paliw. 
                                                 
1 COM(2005) 446 z dnia 21 wrze śnia 2005, sekcja 4.2.1.2, s. 9. 
2 COM(2007) 18 z 31 stycznia 2007, sekcja 3 ust. 4, s. 7-8. 
3 Dyrektywa 2008/50/WE w sprawie jako ści powietrza i czystszego powiet rza dla Europy, Dz.U. L 152 z 
11.6.2008, s. 1-43. 
PL 3   PL Analiza skutków opiera si ę na informacjach z dwóch odr ębnych sprawozda ń konsultacyjnych, 
przedstawionych przez ENTEC i COWI4 oraz na najnowszych ocenach skutków 
regulacyjnych towarzysz ących krajowym środkom w zakresie odzyskiwania oparów benzyny 
na etapie II. W ramach oceny zbadano koszty, efektywno ść pod wzgl ędem kosztów i korzy ści 
wynikające z wprowadzenia kontroli odzyskiwania oparów benzyny na etapie II w jednakowy 
sposób na terenie ca łej UE, przy jednoczesnym zachowaniu zgodno ści z istniej ącym 
prawodawstwem wspólnotowym w odzyskiwa nia oparów benzyny na etapie I (sk ładowanie 
benzyny i jej dystrybucja z term inali do stacji paliw) i uwzgl ędnieniu faktu, że ponad po łowa 
państw członkowskich wprowadzi ła już krajowe środki w zakresie odzyskiwania oparów 
benzyny na etapie II. Odzyskiwanie opa rów benzyny na etapie II stanowi równie ż wymóg 
międzynarodowego protoko łu, który Wspólnota podpisa ła, ale nie ratyfikowa ła. 
Rozważano kilka opcji, w tym „konwencjonalne”  systemy odzyskiwania oparów benzyny, 
które wychwytuj ą ulatniające się opary benzyny przy pomocy pompy pró żniowej i kieruj ą je 
do podziemnych zbiorników na stacjach paliw. Opary te ostatecznie powracaj ą do rafinerii 
ropy naftowej przy okazji ponownego nape łniania podziemnych zbiorn ików na stacji paliw. 
Analizie poddano równie ż nowszy system odzyskiwania oparów benzyny na etapie II „przy 
pompie”, który polega na wychwytywaniu ulatniaj ących się oparów, ch łodzeniu ich i 
recyklizacji bezpo średnio do dystrybutora, z którego s ą ponownie wydawane w postaci 
płynnej benzyny. Ten drugi system nie wymaga instalacji żadnych podziemnych zbiorników 
ani ruroci ągów, jest wi ęc mniej uci ążliwy dla operatorów stac ji paliw, szczególnie w 
przypadku, gdy konieczna jest ni ezaplanowana instalacja. 
Koszty instalacji systemu odzyskiwania opa rów benzyny na etapie II obliczono bior ąc pod 
uwagę liczbę stacji, ich wielko ść, koszt urz ądzeń związanych z etapem II (wraz z kosztem 
instalacji), okres eksploatacji urz ądzeń oraz warto ść gospodarcz ą odzyskanych oparów 
benzyny z wy łączeniem podatków. Uwzgl ędniono jedynie koszty bezpo średnio zwi ązane z 
odzyskiwaniem oparów benzyny na etapie II (tj. koszty wykraczaj ące poza zwyk łą budowę 
lub przebudow ę, co w ka żdym wypadku wymaga łoby nowych urz ądzeń do dystrybucji 
paliwa). Korzy ści wynikaj ące z mniejszej emisji oszacowano wykorzystuj ąc zwykłe koszty 
szkód na ton ę emitowanych oparów benzyny i bior ąc pod uwag ę wpływ ozonu na zdrowie i 
uprawy, ale z pomini ęciem wpływu ozonu na środowisko naturalne oraz benzenu na zdrowie. 
Rozpatrywane s ą następujące opcje polityki: 
(1) Niepodejmowanie żadnych dzia łań. 
(2) Instalacja pok ładowych systemów odzyskiwania oparów podczas tankowania (ang. 
onboard refuelling vapour recovery , ORVR) w samochodach osobowych i lekkich 
pojazdach u żytkowych. 
(3) Instalacja urz ądzeń do odzyskiwania oparów benzyny na etapie II:  
(a) na wszystkich nowych i gruntownie przebudowanych stacjach paliw o 
sprzedaży przekraczaj ącej 500 m3 benzyny rocznie; 
(b) na wszystkich nowych i gruntownie przebudowanych stacjach paliw o 
sprzedaży przekraczaj ącej 500 m3 benzyny rocznie oraz wi ększych istniej ących 
stacjach (tj. o sprzeda ży przekraczaj ącej 3 000 m3 rocznie); 
                                                 
4 http://ec.europa.eu/environment/air/transport/petrol.htm   
PL 4   PL (c) opcja b i stacje paliw znajduj ące się w budynkach mieszkalnych lub pod nimi 
bez względu na ich wielko ść; 
(d) automatyczny system monitorowania wszystkich urz ądzeń do odzyskiwania 
oparów na etapie II, który ogranicza łby sprzeda ż benzyny w przypadku 
nieprawid łowego dzia łania urządzeń (do stosowania łącznie z wszystkimi 
powyższymi opcjami). 
Na wczesnym etapie odrzucono 1 i 2 opcj ę, natomiast opcj ą preferowan ą jest 3 c. Opcj ę 3 d 
odrzucono ze wzgl ędu na niepewno ść w sprawie kosztów i niekorzystny wp ływ na 
efektywno ść pod wzgl ędem kosztów, szczególnie że mogą być dostępne inne, ta ńsze środki, 
które zagwarantuj ą niezawodne dzia łanie urządzeń do odzyskiwania oparów benzyny na 
etapie II. 
Poniższa tabela przedstawia podsum owanie kosztów i efektywno ści pod wzgl ędem kosztów 
różnych opcji w przypadkach, w których jest to mo żliwe. 
Efektywno ść pod 
względem kosztów 
(EUR/ton ę) Opcja Ca łkowity 
koszt 
(mln EUR) Zmniejszo
na 
emisja(w 
tonach)  
 Wyłączają
c 
odzyskan ą 
benzynę Łącznie z 
wartością 
detaliczn ą 
odzyskanej 
benzyny Koszty roczne*  
[i korzyści] w 2020 r. 
(mln EUR) 
3a (przy pompie) 179,5 12 141 1 540 915 11,1 [ 11,5-34,0 ] 
3a 
(konwencjonalna) 209,5 12 141 1 760 1 140 13,8[ 11,5-34,0 ] 
3b (przy pompie) 317,4 17 769 1 798 1 171 20,8 [ 16,9-49,7 ] 
3b 
(konwencjonalna) 389 17 769 2 160 1 533 27,2 [ 16,9-49,7 ] 
3c (przy pompie) brak 
obliczeń brak 
obliczeń  
szacunkow
o 1 500 szacunkowo 
960 brak oblicze ń 
3c 
(konwencjonalna) brak 
obliczeń brak 
obliczeń szacunkow
o 1 890 szacunkowo 
1 340 brak oblicze ń 
3d Dost ępne ograniczone informacje 
a – kontrola odzyskiwania oparów benzyny na etapie II  na nowych i gruntownie przebudowanych stacjach paliw 
b – opcja a plus istniej ące stacje o sprzeda ży przekraczaj ącej 3 000 m3 rocznie do 2020 r. 
c – opcja b plus wszystkie stacje znajduj ące się w budynkach mieszkalnych lub pod nimi bez wzgl ędu na 
wielkość/przepustowo ść 
d – opcja c plus instalacja urz ądzeń do automatycznego systemu monitorowania 
*-łącznie z warto ścią gospodarcz ą odzyskanej benzyny (cena detaliczna) 
Informacje na temat liczby stacji paliw znajduj ących się w budynkach mieszkalnych lub pod 
nimi są ograniczone, wi ęc niemożliwe jest obliczenie ca łkowitych kosztów itp. Oszacowano 
jednakże koszty dla ma łych stacji paliw o sprzeda ży ok. 500 m3, a koszty i efektywno ść pod 
PL 5   PL względem kosztów zaplanowanej przebudowy s ą zbliżone do średnich kwot dotycz ących 
opcji 3 a i 3 b przedstawionych powy żej. 
Całkowite koszty i koszty roczne w 2020 r. (od 20 do 30 mln EUR) s ą niewielkie. 
Efektywno ść pod wzgl ędem kosztów wypada lepiej w porównaniu z innymi dost ępnymi 
środkami maj ącymi na celu zmniejszenie emisji lotnych zwi ązków organicznych. 
Dnia 28 lutego Komisja zwróci ła się do najwa żniejszych zainteres owanych stron o 
bezpośrednie udzielenie odpowiedzi na szereg pyta ń dotyczących możliwego wprowadzenia 
odzyskiwania par benzyny na etapie II. Pytania te umieszczono równie ż na stronie 
internetowej „Europa”, aby umo żliwić konsultacje z ogó łem społeczeństwa. Dnia 17 marca 
2008 r. konsultacje opublikowano te ż w biuletynie „ENDS Daily”. Otrzymano szesna ście 
odpowiedzi od regionów pa ństw członkowskich, agencji ochrony środowiska, organizacji 
pozarządowych, dostawców urz ądzeń, operatorów stacji paliw, stowarzysze ń przemys łu 
naftowego i producentów pojazdów. Streszczenie tych odpowiedzi dost ępne jest w 
Internecie5. Odpowiedzi obejmowa ły kwestie dotycz ące wpływu oparów benzyny na zdrowie, 
skuteczno ści urządzeń związanych z etapem II, zalet automatycznych urz ądzeń 
monitoruj ących i efektywno ść pod wzgl ędem kosztów ró żnych opcji instalacji urz ądzeń do 
odzyskiwania par benzyny na etapie II. Odpowiedzi te bezpo średnio uwzgl ędniono w 
opracowywaniu kluczowych elementów towarzysz ącego wniosku, szczególnie w odniesieniu 
do stacji paliw znajduj ących się w budynkach mieszkalnych lub pod nimi, ni ższej warto ści 
granicznej dotycz ącej tych stacji paliw oraz auto matycznego systemu monitorowania 
wydajności urządzeń w trakcie ich pracy.  
                                                 
5 http://ec.europa.eu/environment/air/transport/petrol.htm