P6_TA(2005)0008

Redukcja zadłużenia krajów rozwijających się

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie redukcji zadłużenia krajów rozwijających się

Parlament Europejski,

- uwzględniając spotkanie Klubu Paryskiego, grupy zrzeszającej 19 państw-wierzycieli, w tym 12 Państw Członkowskich, które odbyło się w dniach 17- 21 listopada 2004 r.,

- uwzględniając swoje poprzednie rezolucje z dnia 25 kwietnia 2002 r. w sprawie zmniejszenia zadłużenia krajów HIPC [1] oraz z dnia 18 maja 2000 r. w sprawie zadłużenia zagranicznego biednych krajów [2],

- uwzględniając Milenijne Cele Rozwoju, do których zobowiązały się wszystkie państwa członkowskie ONZ w 2000 r.,

- uwzględniając inicjatywę Nowe Partnerstwo dla Rozwoju Afryki (NEPAD), przyjętą w październiku 2001 r. w Abudży (Nigeria) i uznaną następnie przez Unię Afrykańską za część jej społeczno-gospodarczego programu rozwoju,

- uwzględniając plan działania przyjęty na spotkaniu w Kananaskis w dniu 27 czerwca 2002 r. przez grupę G8 skupiającą państwa uprzemysłowione oraz uwzględniając konkluzje Prezydencji G8 przyjęte na szczycie w Evian w dniu 3 czerwca 2003 r.,

- uwzględniając rezolucję Komisji Praw Człowieka ONZ nr 2001/27 w sprawie skutków polityk dostosowania strukturalnego i zadłużenia zagranicznego dla praw człowieka, w szczególności dla praw gospodarczych, socjalnych i kulturowych,

- uwzględniając petycję "Jubileusz 2000", podpisaną przez 24 miliony obywateli i wzywającą do umorzenia zadłużenia krajów rozwijających się,

- uwzględniając art. 103 ust. 4 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że większość Najbiedniejszych i Najbardziej Zadłużonych Państw Świata (tzw. krajów HIPC) znajduje się na obszarze Afryki Subsaharyjskiej,

B. mając na uwadze zadłużenie państw Afryki, szacowane na około 230 miliardów USD oraz mając na uwadze, że zgodnie z szacunkami kraje afrykańskie o niskich przychodach wydają około 39 miliardów USD rocznie na obsługę swojego zadłużenia,

C. mając na uwadze, że umorzenie długów uwolniłoby środki na inne cele, a uwolnione kwoty stałyby się częścią budżetu państwowego, przez co mogłyby służyć zmniejszaniu ubóstwa,

D. mając na uwadze, że redukcja zadłużenia jest częścią Milenijnego Celu Rozwoju nr 8, który zmierza w szczególności do kompleksowego rozwiązania problemu zadłużenia krajów rozwijających się poprzez podjęcie krajowych i międzynarodowych kroków służących utrzymaniu długookresowej zdolności do spłaty zadłużenia,

E. mając na uwadze, że ograniczenie się do redukcji zadłużenia nie stanowi panaceum, a redukcja taka sama w sobie nie stworzy zasobów, nie zmniejszy ubóstwa i nie przyczyni się do wspierania rozwoju; mając na uwadze, że przyszłość krajów rozwijających się zależy w głównej mierze od dobrego rządzenia i inwestowania w ich własnych obywateli,

F. mając na uwadze, że w 1996 r. Bank Światowy, MFW, G7 oraz Klub Paryski podjęły inicjatywę zmierzającą do redukcji zadłużenia krajów HIPC,

G. mając na uwadze, że zgodnie z raportem UNCTAD z roku 2002 po dwóch dekadach realizacji programów dostosowania strukturalnego ubóstwo wciąż rośnie,

H. mając na uwadze, że Klub Paryski zgodził się w dniu 21 listopada 2004 r. na umorzenie 80 % długu publicznego Iraku w celu wsparcia odbudowy tego kraju oraz mając na uwadze, że zadłużenie to zostanie zredukowane w trzech etapach: 30 % natychmiast, 30 % w 2005 r. i 20 % w 2008 r.,

I. mając na uwadze, że po tragicznych w skutkach tsunami w Azji nasiliły się głosy nawołujące do zawieszenia zadłużenia krajów dotkniętych kataklizmem, w celu wsparcia procesu ich odbudowy i odnowy,

1. przyjmuje do wiadomości umorzenie 80 % zadłużenia Iraku; podkreśla jednak, że wszyscy wierzyciele, a w szczególności międzynarodowe instytucje i krajowe rządy muszą zgodzić się na zmniejszenie zadłużenia krajów rozwijających się, przyznając pierwszeństwo Krajom Najsłabiej Rozwiniętym (kraje LDC);

2. wzywa Komisję i Państwa Członkowskie do przejęcia na forach wielostronnych i dwustronnych wiodącej roli w stopniowym zmniejszaniu zadłużenia zagranicznego krajów rozwijających się; wzywa je także do aktywnego dążenia do osiągnięcia celu, polegającego na przeznaczaniu 0,7% PKB na pomoc rozwojową dla krajów zamorskich, w celu osiągnięcia Milenijnych Celów Rozwoju;

3. z zadowoleniem przyjmuje głosy wzywające do zawieszenia zadłużenia państw dotkniętych tsunami; wzywa jednak do redukcji zadłużenia również innych biednych krajów, jako że międzynarodowa solidarność nie powinna być uzależniona od tragicznych wydarzeń;

4. podkreśla, że redukcja zadłużenia powinna w pierwszej kolejności dotyczyć krajów LDC i być dokonywana wyłącznie pod warunkiem, że środki uzyskane przez rządy dzięki takiej redukcji zadłużenia zostaną przeznaczone na pomoc najbiedniejszym w ich wspólnotach;

5. uważa, że proces redukcji zadłużenia publicznego powinien nabrać tempa i zostać pogłębiony w tych krajach, których rządy przestrzegają praw człowieka i zasad dobrych rządów oraz przyznają priorytet likwidacji ubóstwa;

6. podkreśla, że poprzednie inicjatywy, w tym poszerzona inicjatywa HIPC są wciąż nieadekwatne do bieżącego kontekstu gospodarczej globalizacji i podkreśla, że wszelkie takie inicjatywy należy uznać za krok w kierunku stopniowego zmniejszania całego zadłużenia;

7. podkreśla w związku z tym konieczność dostosowania obecnej inicjatywy HIPC, tak aby sprostać wymogom krajów, spełniających kryteria udziału w inicjatywie, które jeszcze nie osiągnęły punktu decyzyjnego z powodu skrajnej politycznej niestabilności, oraz podkreśla konieczność zapewnienia większej elastyczności również na innych płaszczyznach, takich jak długość okresu dowodowego, zawartość zarówno dowodów, jak i tymczasowych opracowań dotyczących strategii walki z ubóstwem oraz redukcja zadłużenia w okresie przejściowym;

8. z zadowoleniem przyjmuje w związku z tym przesunięcie terminu zakończenia inicjatywy HIPC na koniec roku 2006, co niektórym krajom spełniającym kryteria udziału w inicjatywie, w których zakończyły się konflikty, umożliwi rozpoczęcie pracy nad przygotowaniem niezbędnych dowodów w celu wzięcia udziału w inicjatywie; wzywa do dodatkowej redukcji zadłużenia koncentrującej się na pojednaniu oraz odbudowie infrastruktur w tych krajach, w celu zmniejszenia prawdopodobieństwa pojawienia się kolejnych konfliktów;

9. uważa, że wszelkie dodatkowe fundusze uzyskane przez rządy dzięki redukcji zadłużenia powinny zostać przeznaczone na projekty społeczne w ramach planów uzgodnionych z donorami i społeczeństwem obywatelskim, tak aby zwiększyć wydatki socjalne w takich obszarach, jak edukacja podstawowa, podstawowa opieka zdrowotna oraz HIV/AIDS;

10. wzywa Komisję i Państwa Członkowskie do zapewnienia, poprzez efektywną koordynację działań w ramach grupy G8, Banku Światowego i MFW, aby żadnemu państwu, które naprawdę pragnie walczyć z ubóstwem, wprowadzać zasady dobrego rządzenia i realizować reformy gospodarcze nie odebrano szansy osiągnięcia Milenijnych Celów Rozwoju wskutek braku środków finansowych;

11. zobowiązuje swojego Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Komisji, Radzie AKP-UE, Unii Afrykańskiej, ONZ, Międzynarodowemu Funduszowi Walutowemu, Bankowi Światowemu oraz rządom i parlamentom Państw Członkowskich.

[1] Dz.U. C 131 E z 5.6.2003, str. 167.

[2] Dz.U. C 59 z 23.2.2001, str. 239.

--------------------------------------------------