[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 29.10.2009

KOM(2009)595 wersja ostateczna

KOMUNIKAT KOMISJI

Pakiet finansowy na potrzeby negocjacji akcesyjnych z Chorwacją

KOMUNIKAT KOMISJI

Pakiet finansowy na potrzeby negocjacji akcesyjnych z Chorwacją

I. Wprowadzenie

W komunikacie z dnia 5 listopada 2008 r. do Rady i Parlamentu Europejskiego pt. „Strategia rozszerzenia i najważniejsze wyzwania w latach 2008-2009" (COM(2008) 674 wersja ostateczna) Komisja zaznaczyła, że jeżeli Chorwacja utrzyma dotychczasowe tempo przygotowań dotychczasowego tempa przygotowań Komisja przedstawi w trakcie 2009 r. komunikat dotyczący pakietu finansowego na potrzeby przystąpienia Chorwacji do UE.

Biorąc pod uwagę ogólne postępy osiągnięte dotychczas przez Chorwację w negocjacjach akcesyjnych, niniejszy komunikat zawiera najważniejsze elementy pakietu finansowego dla Chorwacji, które zostaną poddane debacie w Radzie pod koniec 2009 r. Na tej podstawie Komisja będzie stopniowo przedstawiać Radzie projekty wspólnych stanowisk negocjacyjnych w dziedzinie rolnictwa i rozwoju obszarów wiejskich, polityki regionalnej oraz koordynacji funduszy strukturalnych oraz postanowień finansowych i budżetowych. Niniejszy komunikat zawiera również ocenę finansowego wpływu przystąpienia Chorwacji do UE w tych sektorach.

Na potrzeby niniejszego komunikatu przyjmuje się roboczo, że Chorwacja stanie się częścią Unii w 2012 r., co opiera się na założeniu, że warunki członkostwa zostaną spełnione. Oznacza to osiągnięcie niezbędnych zdolności zarządzania i kontroli w odniesieniu do stosowanych wspólnotowych instrumentów finansowych[1]. Ponieważ obecne ramy finansowe obejmują okres 2007-2013, pakiet finansowy przeznaczony dla Chorwacji dotyczy okresu dwóch lat: 2012-2013.

Propozycje Komisji skierowane do Chorwacji, przedstawione w części II, opierają się na istniejącym wspólnotowym dorobku prawnym, jak również na zasadach i metodologii opracowywania pakietów finansowych stworzonych na potrzeby dwunastu państw, które jako ostatnie przystąpiły do UE. Zasady te obejmują dziesięcioletni okres dostosowawczy w przypadku dopłat bezpośrednich do rolnictwa oraz dwuletni okres dostosowawczy w przypadku polityki spójności, rozwoju obszarów wiejskich i Europejskiego Funduszu Rybołówstwa. Ponieważ w chwili obecnej nie istnieją jeszcze ramy finansowe obejmujące rok 2014, w trakcie prawdopodobnego trzeciego roku członkostwa Chorwacja powinna być traktowana na równi z innymi państwami członkowskimi jeżeli chodzi o wydatki, które zostaną zdefiniowane w perspektywie finansowej obowiązującej od 2014 r.

Liczby zawarte w niniejszym komunikacie wyrażone są w cenach bieżących.

II. Pakiet finansowy w zarysie

Poniższe streszczenie pakietu finansowego uporządkowane jest według tytułów obecnie obowiązujących ram finansowych na lata 2007-2013.

Tytuł 1: Trwały wzrost

1a Konkurencyjność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

Główne wydatki objęte tytułem 1a: „konkurencyjność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia” to siódmy program ramowy Wspólnoty Europejskiej w zakresie badań, rozwoju technologicznego i demonstracji (57%), uczenie się przez całe życie i Erasmus Mundus (9%) oraz sieci transeuropejskie w zakresie energii i transportu (8,2%).

Powinno się przewidywać pełne uczestnictwo Chorwacji w działaniach i programach Komisji od momentu przystąpienia. Mimo że w ramach istniejących działań i programów[2] objętych tytułem 1a nie ma środków przeznaczonych dla poszczególnych krajów, niezbędny będzie ogólny wzrost środków w tytule 1a, tak aby zagwarantować, że fundusze przewidziane dla państw EU27 nie ulegną zmniejszeniu. Na podstawie tej samej metodologii[3], wykorzystanej już w celu ustalenia poziomu zwiększenia funduszy dostępnych na potrzeby polityki wewnętrznej w celu uwzględnienia przystąpienia dwunastu państw w ramach piątego rozszerzenia UE, można oszacować, ze niezbędne będą fundusze w wysokości 187,2 mln EUR w ciągu dwóch lat od przystąpienia Chorwacji do Unii.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 1a | 2012 | 2013 |

EU27 | 14 203 | 15 433 |

Chorwacja | 89,7 | 97,5 |

w % UE27 | 0,63% | 0,63% |

1b Spójność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia

Tytuł 1b: Spójność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia obejmuje fundusze strukturalne (81%) oraz Fundusz Spójności (19%).

Przydział środków na działania strukturalne dla poszczególnych państw członkowskich zależy w dużej mierze od metodologii i kryteriów zawartych w rozporządzeniach dotyczących funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności. Należy do nich między innymi zasada ograniczania całkowitej wysokości finansowania z funduszy strukturalnych i spójności na ustalonym z góry poziomie, zależnym od całkowitej wysokości PKB kraju w danym roku.

Komisja uważa, że ogólny przydział środków finansowych dla Chorwacji w pierwszych dwóch latach po przystąpieniu powinno się obliczyć w oparciu o podobne zasady jak w przypadku dwunastu państw członkowskich, które jakie ostatnie przystąpiły do UE, w tym szczególnie w oparciu o stopniowe zwiększanie wysokości wydatków na działania strukturalne, tak aby odzwierciedlały one stopniowo rosnącą zdolność Chorwacji do absorpcji tych środków. Przewiduje się więc dwuletni okres dostosowawczy, w ramach którego Chorwacja otrzymałaby 60% środków w 2012 r., 80% środków w 2013 r., a w 2014 r. okres dostosowawczy zakończyłby się. Ponadto jedna trzecia całkowitych środków przeznaczonych do wydania przez te dwa lata powinna zostać przeznaczona na Fundusz Spójności, aby uwzględnić szczególne potrzeby infrastruktury transportowej i ochrony środowiska.

Zastosowanie obecnych kryteriów przydziału środków wobec Chorwacji oznaczałoby ograniczenia całkowitej wysokości finansowania z funduszy strukturalnych i spójności do poziomu 3,524% PKB. Zastosowanie takiego samego tempa dostosowania w przypadku Chorwacji jak w przypadku piątego rozszerzenia oznaczałoby ograniczenie finansowania do wysokości 2,1% PKB w 2012 r. i 2,8% PKB w 2013 r. Przy uwzględnieniu artykułu 8 załącznika II do rozporządzenia 1083/2006, pułapy te powinny obejmować także środki z części Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich pochodzące z Sekcji Orientacji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz z Europejskiego Funduszu Rybackiego.

Tego typu podejście powinno zapewnić sprawny przebieg okresu dostosowawczego, należycie uwzględniający poziom zdolności absorpcyjnych. Uwzględniając także sposób traktowania państw członkowskich, które dołączyły do EU w ramach piątego rozszerzenia, jak również krótki, dwuletni okres programowania, można rozważyć w ramach rozdziału 22 (polityka regionalna i koordynacja instrumentów strukturalnych) pewną elastyczność w wobec kryteriów wdrażania:, szczególnie w stosunku do największych projektów.

Na podstawie najnowszych danych dotyczących PKB i przewidywań tempa wzrostu gospodarczego, całkowite finansowanie z funduszy strukturalnych i spójności, oparte na tych założeniach, wynosiłoby 2 205,1 mln EUR w ciągu dwóch pierwszych lat członkostwa Chorwacji w UE.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 1b: | 2012 | 2013 |

EU27 | 52 425 | 54 188 |

Chorwacja | 915,9 | 1 289,2 |

w % UE27 | 1,75 % | 2,38% |

Jeżeli, hipotetycznie rzecz biorąc, przydział środków z funduszy strukturalnych i spójności dla Chorwacji osiągnie docelowy poziom do 2013 r., oznaczałoby to konieczność wydatkowania kwoty 1 612 mln EUR i konieczność zwiększenia tytułu 1b 3% ogólnych wydatków Wspólnoty w tej dziedzinie.

Tytuł 2: Zarządzanie zasobami naturalnymi i ich ochrona

Najważniejsze pozycje w wydatkach objęte tytułem 2 :„Zarządzanie zasobami naturalnymi i ich ochrona” to wydatki związane z funkcjonowaniem rynku i płatnościami bezpośrednimi (73%), rozwój obszarów wiejskich (24%), Europejski Fundusz Rybacki (1%) oraz program ochrony środowiska Life+ (0,6%).

Wydatki związane z funkcjonowaniem rynku

W przypadku środków dotyczących rynku w ramach wspólnej polityki rolnej przewiduje się, że wspólnotowy dorobek prawny będzie w pełni stosowany w Chorwacji od momentu jej przystąpienia do Unii.

Wydatki te szacuje się, tam gdzie to możliwe, na podstawie obecnych poziomów produkcji oraz dostępnych chorwackich statystyk, przy wykorzystaniu obecnych ram prawnych w celu udzielenia wsparcia w różnych sektorach rynku.

Uwzględniając najnowsze prognozy dotyczące rynku towarów rolnych, Komisja szacuje, że na działania dotyczącego rynku rolnego w Chorwacji niezbędny będzie przydział środków wynoszący 45 mln EUR w ciągu dwóch pierwszych lat członkostwa tego państwa w Unii.

Ponadto finansowanie uwzględniające stosowanie środków dotyczących rynku rybołówstwa oraz działań na rzecz zdrowia zwierząt i roślin w ramach tytułu 2 przeznaczone dla Chorwacji szacuje się na 3 mln EUR rocznie.

W sumie dodatkowe wydatki związane z funkcjonowaniem rynku, które należy uwzględnić w z związku z przystąpieniem Chorwacji do UE, wynoszą 18 mln EUR w 2012 r. i 33 mln EUR w 2013 r.

Płatności bezpośrednie

Przydział środków dla danego kraju na płatności bezpośrednie, kwoty produkcyjne i inne instrumenty zarządzania podażą obliczony został na podstawie najbardziej aktualnych danych historycznych pochodzących z tych okresów w latach 2000-2007, dla których dostępne są wiarygodne dane. Ze względu na dostosowanie przez Chorwację od 2005 r. swoich metod statystycznych do metodologii stosowanej przez Eurostat i nieprzeprowadzenie spisu ludności w 2004 r., wykorzystane zostały zmodyfikowane statystyki na lata 2005-2007 jako dane zawierające najbardziej wiarygodne wartości liczbowe. Nieuwzględniono obszarów zaminowanych i obszarów rolniczych, które na których podejrzewa się obecność min, ponieważ Chorwacja jak dotychczas nie dostarczyła wystarczających informacji w tym zakresie.

Obliczenia przygotowano zgodnie z metodologią stosowaną w trakcie piątego rozszerzenia, jednak wzięto także pod uwagę niedawne reformy wspólnej polityki rolnej.

Zgodnie z podejściem Unii do państw członkowskich, które dołączyły do UE w ramach piątego rozszerzenia, UE w swoim stanowisku CONF-HR 11/09 stwierdziła, że płatności bezpośrednie w Chorwacji powinny być wprowadzane stopniowo przez dziesięć lat, zgodnie z poniższym harmonogramem, zakładającym wzrost wyrażony jako procent w stosunku do poziomu analogicznych dopłat na rzecz państw UE-15:

1. rok po przystąpieniu: 25%

2. rok po przystąpieniu: 30%

3. rok po przystąpieniu: 35%

4. rok po przystąpieniu: 40%

W następnych latach wzrost o 10% rocznie, aż do momentu osiągnięcia poziomu wsparcia obowiązującego wówczas wobec państw UE-15.

Stopniowe wprowadzenie płatności bezpośrednich, wyrażonych jako odsetek wartości płatności dla państw UE-15 zamiast w liczbach bezwzględnych, daje Chorwacji jasne perspektywy pełnego zastosowania wspólnotowego dorobku prawnego w tym obszarze.

Szacunkowy koszt wprowadzenia płatności bezpośrednich dla Chorwacji w opisany powyżej sposób w ciągu dwóch pierwszych lat od jej przystąpienia do UE wynosiłby ogółem 93,3 mln EUR. W 2012 r. nie poniesiono by żadnych wydatków, ponieważ refundacje z budżetu UE za wydatki poniesione przez państwa członkowskie w związku z wypłatą płatności bezpośrednich w danym roku pochodzą z budżetu na następny rok.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 2 Wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie | 2012 | 2013 |

Podpułap obowiązujący państwa UE27 dla tytułu 2 – przed przesunięciami środków i modulacjami | 48 093 | 48 574 |

Chorwacja | 18,0 | 126,3 |

w % UE27 | 0,04% | 0,26% |

Jeżeli, hipotetycznie rzecz biorąc, w 2013 r. dostępnych byłoby 100% płatności bezpośrednich, ich suma wynosiłaby 373 mln EUR. Razem z wydatkami związanymi z rynkiem oznaczałoby to wzrost o 0,83% ogółu wydatków Wspólnoty w ramach podpułapu w tytule 2 w tym obszarze.

Kwoty przewidywane dla Chorwacji na wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie należałoby dodać do tego podpułapu w ramach tytułu 2 ram finansowych, jak również do tytułu 2 w ogóle.

Polityka rozwoju obszarów wiejskich

W dziedzinie rozwoju obszarów wiejskich przydział środków oblicza się zgodnie z metodą zastosowaną na potrzeby piątego rozszerzenia. Tak jak w przypadku piątego rozszerzenia, całkowita wartość środków na rozwój obszarów wiejskich dzieli się na dwie części: środki pochodzące z tak zwanej sekcji gwarancji rolnej oraz z tak zwanej sekcji orientacji rolnej.

Część środków pochodząca z tak zwanej sekcji gwarancji rolnej została obliczona na podstawie względnych udziałów obszarów rolnych w całości terytorium i zatrudnienia w rolnictwie w stosunku do ogółu populacji w Chorwacji w porównaniu do państw UE-12. Tak jak w przypadku piątego rozszerzenia, uwzględniono także wielkość państwa członkowskiego.

Część środków pochodząca z tak zwanej sekcji orientacji rolnej została obliczona poprzez zarezerwowanie tego samego odsetka (14,11%) całkowitego przydziału środków na rzecz polityki spójności w ramach ustalonego pułapu, jak w przypadku Bułgarii i Rumunii (zob. tytuł 1b powyżej).

Aby uwzględnić ograniczenia zdolności absorpcyjnej i zagwarantować sprawną realizację polityki rozwoju obszarów wiejskich w Chorwacji, przewiduje się stopniowy, dwuletni okres dostosowawczy, w ramach którego wartość przyznanych środków wynosić będzie 60% w 2012 r. i 80% w 2013 r. Całkowite dostosowanie nastąpi w 2014 r. Zastosowanie tego podejścia oznaczać będzie konieczność zagwarantowania w ciągu dwóch lat środków w wysokości 483,1 mln EUR.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 2 Rozwój obszarów wiejskich | 2012 | 2013 |

Państwa UE-27 przed przesunięciami środków i modulacjami | 12 717 | 12 715 |

Chorwacja | 201.6 | 281.5 |

w % UE27 | 1,58% | 2,2% |

Jeżeli, hipotetycznie rzecz biorąc, poziom przyznanych środków na rozwój obszarów wiejskich osiągnie docelowy poziom do 2013 r., oznaczałoby to konieczność wydatkowania kwoty 352 mln EUR i konieczność zwiększenia o 2,8% ogólnych wydatków Wspólnoty w tej dziedzinie.

Europejski Fundusz Rybacki

Przewiduje się, że Chorwacja będzie w pełni uczestniczyć w Europejskim Funduszu Rybackim od momentu przystąpienia do UE. Przedstawione poniżej kwoty zostały obliczone na podstawie art. 8 załącznika II do rozporządzania 1083/2006. Zastosowano ten sam odsetek łącznych ograniczonych pułapem środków na politykę spójności (1,64%), co w przypadku Bułgarii i Rumunii.

W celu uwzględnienia ograniczeń zdolności absorpcyjnych przewiduje się stopniowy, dwuletni okres dostosowawczy, w ramach którego Chorwacja otrzymałaby 60% środków w 2012 r., 80% środków w 2013 r., a w 2014 r. okres dostosowawczy zakończyłby się. Zastosowanie tego podejścia oznaczać będzie konieczność zagwarantowania w ciągu dwóch lat środków w wysokości 42,9 mln EUR.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 2 Europejski Fundusz Rybacki | 2012 | 2013 |

EU27 | 672 | 688 |

Chorwacja | 17,8 | 25,1 |

w % UE27 | 2,6 % | 3,6% |

Jeżeli, hipotetycznie rzecz biorąc, poziom przyznanych środków w ramach Europejskiego Funduszu Rybackiego osiągnie docelowy poziom do 2013 r., oznaczałoby to konieczność wydatkowania kwoty 31 mln EUR na rzecz Chorwacji, i konieczność zwiększenia o 4,5% ogólnych wydatków Wspólnoty w tej dziedzinie.

Inne rodzaje wsparcia w ramach wspólnej polityki rybołówstwa

Oprócz środków na rzecz Europejskiego Funduszu Rybackiego, szacuje się, że przystąpienie Chorwacji do UE wiązało się będzie z koniecznością zwiększenia o 3 mln EUR rocznie wydatków na kontrole i wdrażanie wspólnej polityki rybołówstwa oraz na zbieranie danych w ramach tak zwanego drugiego instrumentu wspierającego tę politykę (rozporządzenie (WE) nr 861/2006).

Program Life +

Należy przewidywać pełny udział Chorwacji od momentu jej przystąpienia do UE w programie Life+. Chociaż w ramach programu nie przydziela się poszczególnym państwom konkretnych puli środków, niezbędne będzie ogólne zwiększenie przydziału środków, tak aby zagwarantować, że dotychczasowe finansowanie przewidywane dla państw UE-27 nie ulegnie zmniejszeniu. Na podstawie tej samej metodologii, wykorzystanej już w celu ustalenia poziomu zwiększenia funduszy dostępnych na potrzeby polityki wewnętrznej w celu uwzględnienia przystąpienia dwunastu państw w ramach piątego rozszerzenia UE, można oszacować, że niezbędne będą fundusze w wysokości 5 mln EUR w ciągu dwóch lat od przystąpienia Chorwacji do Unii.

Tytuł 3: Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość

Najważniejsze pozycje w wydatkach objętych tytułem 3: „Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość” to środki na wzmacnianie solidarności i zarządzanie przepływami migracyjnymi (31%), finansowanie zdecentralizowanych agencji (17%) oraz program Młodzież w Działaniu (8%).

3a Wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość

W przypadku większość działań i programów objętym tym tytułem nie ma środków przeznaczonych dla konkretnych państwa. Niezbędne będzie jednak ogólne zwiększenie przydziału środków, tak aby zagwarantować, że dotychczasowe finansowanie przewidywane dla państw UE-27 nie ulegnie zmniejszeniu. Na podstawie tej samej metodologii, wykorzystanej już w celu ustalenia poziomu zwiększenia funduszy dostępnych na potrzeby polityki wewnętrznej w celu uwzględnienia przystąpienia dwunastu państw w ramach piątego rozszerzenia UE, można oszacować, że niezbędne będą fundusze w wysokości 8,4 mln EUR w ciągu dwóch lat od przystąpienia Chorwacji do Unii (2012- 4 mln EUR, 2013 – 4,4 mln EUR) w celu pokrycia wydatków objętych tytułem 3a i nieprzeznaczonych dla konkretnego państwa..

Ponadto, należy przewidzieć przydziałów środków dla poszczególnych państw w przypadku poniższych instrumentów w ramach tytułu 3a „Wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość”:

- Europejski Fundusz na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich

Na lata 2007-2013 przewiduje się 825 mln EUR, z czego 768 mln EUR podzielonych zostanie pomiędzy państwa członkowskie na podstawie obiektywnych kryteriów, uwzględniających liczbę legalnie przebywających w danym państwie obywateli krajów trzecich. Zastosowanie tych kryteriów[4] wobec Chorwacji oznaczać będzie przyznanie jej puli środków w wysokości 1,3 mln EUR w 2013 r.

- Europejski Fundusz na rzecz Uchodźców

Na lata 2008-2013 przewiduje się 628 mln EUR, z czego 566 mln EUR podzielonych zostanie pomiędzy państwa członkowskie na podstawie obiektywnych kryteriów, uwzględniających liczbę osób ubiegających się o azyl i integrujących się ze społeczeństwem, korzystających z ochrony międzynarodowej (uchodźcy, osoby korzystające z ochrony uzupełniającej). Zastosowanie tych kryteriów wobec Chorwacji oznaczać będzie przyznanie jej puli środków w wysokości 1 mln EUR w 2013 r.

- Europejski Fundusz na rzecz Powrotów

Na lata 2008-2013 przewiduje się 676 mln EUR, z czego 629 mln EUR podzielonych zostanie pomiędzy państwa członkowskie na podstawie obiektywnych kryteriów, uwzględniających liczbę obywateli krajów trzecich odesłanych lub mających zostać odesłanych. Zastosowanie tych kryteriów wobec Chorwacji oznaczać będzie przyznanie jej puli środków w wysokości 1 mln EUR w 2013 r.

Instrument Schengen

Tak jak w przypadku piątego rozszerzenia, należy przewidzieć instrument Schengen jako tymczasowe rozwiązanie umożliwiające pokrycie konkretnych potrzeb inwestycyjnych mających na celu na utrzymanie i umocnienie kontroli granic zewnętrznych Unii Europejskiej (co dotyczy także Chorwacji), jak również w celu rozwiązania niektórych problemów związanych z potencjalnym wejściem Chorwacji do systemu Schengen. Na podstawie metodologii umożliwiającej ustalenie funduszy dostępnych dla państw-beneficjentów w ramach piątego rozszerzenia, należy przewidywać konieczność udostępnienia funduszy w wysokości do 120 mln EUR w ciągu dwóch pierwszych lat po przystąpieniu Chorwacji do UE (2012 r. – 60 mln EUR, 2013 r. – 60 mln EUR). Sposoby wdrożenia zostaną omówione w rozdziale „inne zagadnienia”. Nie przewiduje się środków dla Chorwacji w 2012 r. i 2013 r. w ramach Funduszu Granic Zewnętrznych, ze względu na proponowane udostępnienie temu państwu środków w ramach instrumentu Schengen.

3b Obywatelstwo

Analogicznie do sytuacji opisanej w tytule 3a, niezbędne będzie ogólne zwiększenie przydziału środków poza pulami przeznaczonymi dla konkretnych państw, tak aby zagwarantować, że dotychczasowe finansowanie przewidywane dla państw UE-27 w ramach tytułu 3b nie ulegnie zmniejszeniu. W tym celu niezbędne jest dodatkowe finansowanie w wysokości 8,9 mln EUR w ciągu dwóch pierwszych lat od przystąpienia Chorwacji do UE (2012 r. – 4,4 mln EUR, 2013 r. – 4,5 mln EUR).

- Środki przejściowe na rzecz budowania zdolności instytucjonalnych

Potrzeba budowy odpowiednich struktur administracyjnych i sądowych oraz wzmocnienia zdolności administracyjno-sądowych w celu właściwego wdrażania wspólnotowego dorobku prawnego została uznana w trakcie negocjacji akcesyjnych, w regularnych sprawozdaniach i partnerstwach akcesyjnych za zagadnienie o ogromnym znaczeniu. W związku z tym należy udostępnić Chorwacji dodatkowe fundusze, w celu wsparcia budowy instytucji po przystąpieniu do UE w analogiczny sposób do finansowania przyznanego w ramach piątego rozszerzenia, w szczególności poprzez wykorzystanie „środków przejściowych”. W tym celu powinno się udostępnić ogółem 29 mln EUR. Sposoby wdrażania środków przejściowych na potrzeby budowy instytucji zostaną omówione w rozdziale „inne zagadnienia”. W tym kontekście szczególną uwagę należy zagwarantować, aby pomoc ta uzupełniała się z przewidywanym wsparciem na rzecz reformy administracyjnej i rozwoju zdolności instytucjonalnych z Europejskiego Funduszu Społecznego.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 3: Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość | 2012 | 2013 |

EU27 | 2 105 | 2 376 |

Chorwacja | 97.4 | 72.2 |

w % UE27 | 4,6 % | 3% |

Tytuł 4: UE jako partner na arenie międzynarodowej

Po stronie środków na zobowiązania nie przewiduje się w ramach tego tytułu żadnych wydatków na rzecz konkretnego państwa. Nie ma potrzeby, aby zwiększyć ogólne wydatki UE w tym obszarze w celu uwzględnienia przystąpienia Chorwacji do Unii. Od momentu przystąpienia Chorwacja nie będzie się już kwalifikowała do pomocy z Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej w ramach tego tytułu.

Tytuł 5: Administracja

Tak jak w przypadku nowych państw członkowskich, które przystąpiły do UE w ramach piątego rozszerzenia, można założyć, że na potrzeby Chorwacji nie zostaną zarezerwowane żadne środki administracyjne. Jednak dodatkowe wydatki administracyjne będą niezbędne z powodu przystąpienia Chorwacji do UE, w szczególności w związku ze wzrostem zapotrzebowania na tłumaczenia ustne i pisemne. Szacuje się, że w ciągu dwóch pierwszych lat członkostwa Chorwacji w UE dodatkowe koszty administracyjne wyniosą 122 mln EUR.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 5 Administracja | 2012 | 2013 |

EU27 | 8 670 | 9 095 |

Chorwacja | 45 | 77 |

w % UE27 | 0,52% | 0,85% |

Tytuł 6: Wyrównania

W ramach piątego rozszerzenia uzgodniono dwa wyjątkowe postanowienia na korzyść nowych państw członkowskich, ujęte w tytule „wyrównania”. Pierwsze z nich nazwano „tymczasowymi wyrównaniami budżetowymi”, w stosunku do drugich posługiwano się terminem „środki na poprawę płynności finansowej”.

Ze względu na ogólny poziom rozwoju gospodarczego ówczesnych państw kandydujących, w ramach piątego rozszerzenia uzgodniono zasadę, że sytuacja budżetowa netto żadnego nowego państwa członkowskiego nie powinna w ciągu pierwszych lat od przystąpienia do UE pogorszyć się w stosunku do sytuacji w roku poprzedzającym przystąpienie, kiedy to było ono beneficjentem funduszy przedakcesyjnych. Szacowano, że do takiej sytuacji doszłoby w czterech przypadkach. Dlatego też tym czterem państwom członkowskim udostępniono „tymczasowe wyrównania budżetowe”.

Aby złagodzić dla nowych państw członkowskich negatywne skutki pełnego stosowania od momentu przystąpienia zasady zasobów własnych oraz różnicy w czasie pomiędzy powstaniem zobowiązań a rzeczywistym terminem płatności, w szczególności w pierwszym roku po przystąpieniu, wprowadzono tymczasowe „środki na poprawę płynności finansowej”, dostępne dla wszystkich nowych państw członkowskich objętych piątym rozszerzeniem w celu poprawy ich sytuacji budżetowej netto.

Podobnie jak w przypadku uzgodnień z państwami objętymi piątym rozszerzeniem przewiduje się, że zasada zasobów własnych będzie w pełni obowiązywać wobec Chorwacji od pierwszego roku po przystąpieniu.

Na podstawie wydatków na rzecz Chorwacji przewidywanych w niniejszym komunikacie szacuje się, że sytuacja budżetowa netto Chorwacji w pierwszych latach po przystąpieniu nie będzie gorsza niż jej sytuacja w roku przed przystąpieniem do UE, kiedy to była ona beneficjentem funduszy przedakcesyjnych. Dlatego też nie proponuje się żadnych tymczasowych wyrównań budżetowych na rzecz Chorwacji.

W przypadku środków na poprawę płynności finansowej Komisja proponuje następujące kwoty, uzyskane w wyniku zastosowania metodologii podobnej do tej użytej w trakcie przygotowań do piątego rozszerzenia: 2012 r. – 170,4 mln EUR, 2013 r. – 32,4 mln EUR.

(w mln EUR – ceny bieżące)

Tytuł 6 Wyrównania | 2012 | 2013 |

UE27 | n.d. | n.d. |

Chorwacja | 170,4 | 32,4 |

**

Skutki finansowe powyższych propozycji w okresie dwóch pierwszych lat po przystąpieniu Chorwacji do UE zostały podsumowane w załączniku. Podsumowując: aby w pełni uwzględnić przystąpienie Chorwacji do Unii, na rok 2012 przewidywane są środki na zobowiązania w wysokości 1 561 mln EUR. Stanowi to 1,06% zobowiązań UE-27 ogółem według ram finansowych na ten rok. W 2013 r. przewiduje się środki na zobowiązania wynoszące ogółem 2 007 mln EUR. Stanowi to 1,32% zobowiązań UE-27 ogółem w 2013 r.

Ponadto przygotowano szacunki dotyczące poziomu płatności wynikającego z tych nowych wydatków. Szacunki te zostały obliczone na podstawie na tej samej metodologii, której użyto w ramach piątego rozszerzenia, po dostosowaniu do obecnych zasad.

Skutki finansowe przystąpienia Chorwacji do UE-27 zostaną złagodzone przez oczekiwany wkład tego państwa do budżetu UE w formie zasobów własnych. Wpłaty te szacuje się na 609 mln EUR w 2012 r. i 647 mln EUR w 2013 r.

Dla lepszej ilustracji tej kwestii można stwierdzić, że jeżeli hipotetycznie wszystkie wydatki na rzecz Chorwacji osiągnęłyby docelowy poziom do 2013 r., roczny koszt przystąpienia Chorwacji dla budżetu UE wynosiłby około 2 600 mln EUR. Kwota ta stanowi 1,7% wydatków UE ogółem przewidzianych na 2013 r.

III. Dostosowanie perspektywy finansowej 2007-2013 w celu uwzględnienia przystąpienia Chorwacji do UE

W celu uwzględnienia skutków negocjacji akcesyjnych i przystąpienia Chorwacji do UE niezbędne będzie dostosowanie obecnych ram finansowych na lata 2007-2013.

Art. 29 obecnego porozumienia międzyinstytucjonalnego[5] pomiędzy Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami przewiduje, że w przypadku przystąpienia nowych państw członkowskich do Unii Europejskiej w okresie objętym ramami finansowymi, Parlament Europejski i Rada, działając na wniosek Komisji zgodnie z pkt 3[6] dokonają wspólnego dostosowania ram finansowych w celu uwzględnienia potrzeb w zakresie wydatków wynikających z negocjacji akcesyjnych.

W poniższej tabeli pokazano wzrost wydatków, uporządkowany według tytułów, niezbędny do uwzględnienia przystąpienia Chorwacji do UE w ciągu dwóch pierwszych lat jej członkostwa w Unii:

ZAŁĄCZNIK I Pakiet finansowy dla Chorwacji

(w mln EUR, według cen bieżących)

2012 | 2013 | Ogółem |

ŚRODKI NA ZOBOWIąZANIA |

1. Trwały wzrost | 1 005,6 | 1 386,7 | 2 392,3 |

1a Konkurencyjność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia | 89,7 | 97,5 | 187,2 |

1b Spójność na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia | 915,9 | 1 289,2 | 2 205,1 |

2. Zarządzanie zasobami naturalnymi i ich ochrona | 242,8 | 438,5 | 681,3 |

W tym wydatki związane z rynkiem i płatności bezpośrednie | 18,0 | 126,3 | 144,3 |

3. Obywatelstwo, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość | 97,4 | 72,2 | 169,6 |

3a Wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość | 64,0 | 67,7 | 131,7 |

3b Obywatelstwo | 33,4 | 4,5 | 37,9 |

4. UE jako partner na arenie międzynarodowej | - | - | - |

5. Administracja | 45,0 | 77,0 | 122,0 |

6. Wyrównania | 170,4 | 32,4 | 202,8 |

Środki na zobowiązania ogółem (Chorwacja) | 1 561,2 | 2 006,8 | 3 568,0 |

Środki na zobowiązania ogółem (UE-27) | 147 210 | 151 976 |

Dodatkowe wydatki przeznaczone dla Chorwacji jako odsetek wydatków przeznaczonych dla UE-27 | 1,06% | 1,32% |

Środki na płatności * | 985,1 | 1 001,4 | 1 986,5 |

* W oparciu o powyższe kategorie wydatków i tę samą metodologię, jaka zastosowano w trakcie piątego rozszerzenia, dostosowaną do obecnie obowiązujących zasad.

[1] Ponadto, aby podjąć wszystkie właściwe działania mające na celu ochronę interesów finansowych wspólnoty, Komisja zamierza zaproponować klauzule zabezpieczające, które mają zostać włączone do traktatu akcesyjnego.

[2] Z wyjątkiem funduszy na likwidację elektrowni atomowych, przeznaczonych dla Litwy, Słowacji i Bułgarii.

[3] Stosuje się wskaźnik będący połączeniem 50% ludności i 50% PKB w odniesieniu do państw EU27.

[4] Podstawy prawne funkcjonowania Europejskiego Funduszu na rzecz Integracji Obywateli Państw Trzecich, Europejskiego Funduszu na rzecz Uchodźców i Funduszu na rzecz Powrotów nie przewidują wydatków na rzecz państw dołaczających do UE w okresie 2007-2013 w pierwszym roku po przystąpieniu ich do UE.

[5] (2006/C 139/01) 14 czerwca 2006 r.

[6] Punkt 3 brzmi:

„Niniejsze porozumienie nie zmienia określonych w traktatach uprawnień budżetowych instytucji.

W przypadku odesłania do niniejszego punktu Rada stanowić będzie większością kwalifikowaną, a Parlament Europejski większością głosów swoich członków i trzech piątych oddanych głosów, zgodnie z zasadami głosowania określonymi w art. 272 ust. 9 akapit piąty Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.”