W rozporządzeniu przewidziano przegląd krótkoterminowy po 18 miesiącach od rozpoczęcia jego stosowania, w którym to przeglądzie należało uwzględnić ocenę wykonalności rozszerzenia zakresu rozporządzenia w szczególności o usługi świadczone drogą elektroniczną zapewniające dostęp do treści chronionych prawem autorskim, takich jak muzyka, gry komputerowe, filmy lub książki elektroniczne.

Na prawdziwie połączonym jednolitym rynku cyfrowym konsumenci oczekują nieprzerwanego transgranicznego dostępu do towarów i usług. Od dnia 3 grudnia 2018 r. na podstawie rozporządzenia w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego (zwanego dalej „rozporządzeniem”) obowiązuje zakaz nieuzasadnionej dyskryminacji konsumentów (konsumentów i przedsiębiorstw nabywających towary i usługi jako użytkownicy końcowi), którzy robią zakupy przez internet, wyłącznie ze względu na ich przynależność państwową, miejsce zamieszkania lub miejsce prowadzenia działalności. Obejmuje to sytuacje, w których konsument dokonujący transgranicznego zakupu nie może sfinalizować transakcji lub jest proszony o płatność kartą debetową lub kredytową z określonego kraju. Celem rozporządzenia było zwiększenie możliwości dokonywania transgranicznych zakupów przez konsumentów i przedsiębiorstwa: konsumenci powinni mieć możliwość dokonywania „zakupu na warunkach klienta lokalnego” w całej UE.

·Jeżeli chodzi w szczególności o treści audiowizualne, Komisja podejmie dialog z zainteresowanymi stronami w celu promowania dostępności wysokiej jakości treści w całej UE. Można by tego dokonać w ramach europejskiej polityki sektorowej i polityki w zakresie odbudowy gospodarki w odniesieniu do mediów i sektorów kreatywnych, co zostanie szczegółowo przedstawione w przyszłym planie działania dotyczącym mediów i treści audiowizualnych.

·Jeżeli chodzi o możliwość rozszerzenia w obecnym czasie zakresu rozporządzenia, w szczególności o dostępne w internecie treści chronione prawem autorskim, przedstawione w sprawozdaniu dane sugerują, że skutki byłyby różne w przypadku poszczególnych rodzajów treści, w zależności od poziomu zapotrzebowania ze strony konsumentów oraz dostępności treści w obrębie UE. Na przykład w przypadku rozszerzenia zakresu rozporządzenia o streaming muzyki krok ten mógłby mieć nawet negatywny wpływ na sytuację konsumentów, ponieważ w niektórych państwach członkowskich, w których usługi te są obecnie tańsze, ceny mogłyby wzrosnąć. W sprawozdaniu wskazano potencjalne korzyści, w szczególności w odniesieniu do treści audiowizualnych, których dostępność jest często ograniczona do terytorium państwa i do których dostęp często podlega blokowaniu geograficznemu. Niemniej w sprawozdaniu uwzględniono również ewentualne wyzwania dotyczące inwestycji w produkcję treści, konsekwencje dla całego ekosystemu tego sektora oraz wpływ na sytuację konsumentów, które to zagadnienia wymagają dalszej oceny. Ogólnie rzecz biorąc, skutki rozszerzenia zakresu rozporządzenia miałyby w dużej mierze zależeć od praktyk związanych z udzielaniem licencji na korzystanie z praw autorskich oraz od kwestii związanych z prawem autorskim.

·Jeżeli chodzi o dotychczasowe wdrożenie, ustalenia Komisji wskazują na wysoką świadomość wśród konsumentów oraz pewne wstępne pozytywne skutki. Na przykład ograniczono blokowanie dostępu do stron internetowych lub rejestracji na stronach internetowych lub przekierowywanie konsumentów do innych stron internetowych. Z drugiej strony odnotowano znaczące opóźnienia w wyznaczeniu organów odpowiedzialnych za egzekwowanie przepisów przez większość państw członkowskich. Ponadto handlowcy w dalszym ciągu niechętnie oferują opcje transgranicznego doręczania paczek, co obecnie nie stanowi jednego z obowiązków przewidzianych w rozporządzeniu. W najbliższej przyszłości można spodziewać się w tych kwestiach poprawy, w szczególności po wejściu w życie wszystkich środków przewidzianych w odniesieniu do handlu elektronicznego w ramach strategii jednolitego rynku cyfrowego oraz w miarę zwiększania się przewidywalności prawa.

Dane te znajdują potwierdzenie w początkowych doświadczeniach tych organów, którym powierzono zadanie rozwiązywania problemów związanych z blokowaniem geograficznym. Często „polubowna” interwencja organów krajowych lub organów odpowiedzialnych za udzielanie pomocy u handlowca może prowadzić do rozwiązania napotkanych problemów. Pokazuje to, że nadal istnieją handlowcy, którzy niekoniecznie zdają sobie sprawę ze spoczywających na nich obowiązkach lub którzy nie poczynili odpowiednich przygotowań, aby dostosować swoje polityki marketingowe do potrzeb konsumentów transgranicznych, zanim rozporządzenie zaczęło obowiązywać, lecz którzy byli jednak gotowi do wprowadzenia koniecznych zmian, gdy nawiązano z nimi kontakt.

Ponad jedna dziesiąta prób dokonania zakupu w ramach badania typu Tajemniczy Klient nie powiodła się jednak na etapie rejestracji, a podobny odsetek nieudanych prób odnotowano na etapie płatności. Wynikało do zazwyczaj z wymogów dotyczących miejsca zamieszkania lub miejsca realizacji płatności (np. akceptowanie wyłącznie kart debetowych wydanych lokalnie). Stale zachodzi zatem potrzeba wyeliminowania tych przeszkód, które mogą: (i) mieć dyskryminujący charakter; (ii) prowadzić do stronniczych wyników lub (iii) uniemożliwić dostęp do ofert oraz ich porównanie. Główną rolę w rozwiązaniu tych problemów powinny odegrać w pełni operacyjne organy odpowiedzialne za egzekwowanie przepisów i organy odpowiedzialne za udzielanie pomocy we wszystkich państwach członkowskich.

Ogólnie rzecz biorąc, proces wdrażania przez państwa członkowskie przedłużył się ze względu na opóźnienia. Do grudnia 2018 r. jedynie sześć państw członkowskich ustanowiło i zgłosiło odpowiednie środki oraz organy odpowiedzialne za egzekwowanie przepisów rozporządzenia. W następstwie wnikliwych działań z zakresu monitorowania i kontroli przeprowadzonych przez Komisję większość państw członkowskich przyjęła te środki wiosną 2019 r. Do lipca 2019 r. sześć państw członkowskich nadal nie zgłosiło – wcale lub częściowo – środków egzekucyjnych mających zastosowanie w przypadku naruszeń rozporządzenia. Komisja wszczęła w tych przypadkach postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego.

W przypadku sporu między konsumentem a handlowcem państwa członkowskie miały obowiązek wyznaczenia do dnia 3 grudnia 2018 r. organu lub organów odpowiedzialnych za udzielanie konsumentom praktycznej pomocy. Państwa członkowskie powinny były również zapewnić dostępność nakazów zaprzestania szkodliwych praktyk oraz zagwarantować współpracę w dziedzinie ochrony konsumentów. Sieć współpracy w dziedzinie ochrony konsumentów umożliwia współpracę między organami odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów dotyczących ochrony konsumentów w UE. Państwa członkowskie miały również obowiązek wyznaczenia właściwych organów oraz ustanowienia środków umożliwiających odpowiednie i skuteczne egzekwowanie przepisów rozporządzenia, tak aby możliwe było pociągnięcie do odpowiedzialności handlowców naruszających te przepisy.

Rozszerzenie zakresu rozporządzenia o książki elektroniczne mogłoby potencjalnie prowadzić do wzrostu liczby dostępnych pozycji w poszczególnych katalogach transgranicznych oferowanych przez danych dostawców w konkretnych państwach (np. wzrost nawet o 40 % w kilku państwach w przypadku katalogu iTunes) oraz do zwiększenia dostępu do mniejszych/krajowych sprzedawców książek. Nie ma jednak jasności co do tego, czy rzeczywiście wpłynęłoby to na zwiększenie faktycznej różnorodności poszczególnych tytułów dostępnych już dla konsumentów za pośrednictwem różnych dostawców/wersji ogólnounijnych i krajowych księgarni.

Z danych wynika, że oczekiwania konsumentów dotyczące transgranicznego dostępu do treści muzycznych – oraz ich zainteresowanie takimi treściami – wzrosły, mimo że w UE dominującą rolę nadal odgrywa konsumpcja krajowa. Modele biznesowe oparte na abonamencie odpowiadają obecnie za 85 % przychodów w sektorze muzycznym. Szereg dostawców ogólnounijnych – wraz z kilkoma dostawcami krajowymi – prowadzi działalność we wszystkich państwach członkowskich, oferując rozbudowane katalogi. Rozbudowanymi katalogami dysponują w szczególności dostawcy ogólnounijni, przy czym 90 % treści w nich zawartych pokrywa się w poszczególnych państwach członkowskich. Innymi słowy, nie występują znaczące różnice w różnorodności repertuaru dostępnego w poszczególnych państwach członkowskich. Istniejące praktyki związane z blokowaniem geograficznym mają zatem głównie na celu wdrożenie strategii różnicowania cen w poszczególnych państwach członkowskich i są stosowane według spójnego schematu opartego na takich czynnikach jak różnice w popycie i sile nabywczej.

W niniejszym sprawozdaniu wskazano na pewne tendencje, możliwości i wyzwania, które wynikałyby z rozszerzenia zakresu rozporządzenia o te usługi, w tym o treści audiowizualne i treści inne niż audiowizualne, w oparciu o brzmienie klauzuli przeglądowej, w tym o warunek dotyczący „wymaganych praw”. Do jego sporządzenia wykorzystano różne badania analityczne i źródła danych omówione bardziej szczegółowo w towarzyszącym niniejszemu sprawozdaniu dokumencie roboczym służb Komisji. W sprawozdaniu omówiono: (i) oczekiwania/zapotrzebowanie konsumentów; (ii) ewentualny wpływ różnorodności i ceny na konsumentów oraz (iii) wpływ na różne sektory. Uwzględniono w nim również ramy regulacyjne i ramy dotyczące udzielania licencji, a także wpływ dynamiczny, które to kwestie są szczególnie istotne w przypadku złożonych i szybko rozwijających się sektorów kreatywnych. Jednocześnie biorąc pod uwagę, że dostępne informacje dotyczą okresu sprzed wybuchu kryzysu związanego z COVID-19, w analizie nie można było uwzględnić wpływu tego kryzysu na sektory treści chronionych prawem autorskim.

Jeżeli chodzi o usługi zapewniające dostęp do utworów chronionych prawem autorskim (takie jak usługi zapewniające dostęp do muzyki, gier komputerowych lub filmów), w klauzuli przeglądowej rozporządzenia przewidziano konkretne aspekty, które należy wziąć pod uwagę. W szczególności w rozporządzeniu przewidziano, że ocena jakiegokolwiek rozszerzenia zakresu powinna uwzględniać wymóg, zgodnie z którym handlowiec udostępniający jakiekolwiek takie utwory w sposób transgraniczny musiałby posiadać „wymagane prawa w odniesieniu do stosownych terytoriów”. Oznacza to, że konsumenci mogą uzyskać dostęp do usług online w zakresie treści w innych państwach członkowskich wyłącznie wówczas, gdy usługodawcy przysługują prawa w odniesieniu do terytoriów, na których działa. Takie podejście jest w dużej mierze spójne z przewidzianą w rozporządzeniu logiką interwencji i nie ma wpływu na prawo autorskie. Nie określono w nim jednak tego, co oznaczają „wymagane prawa”, w szczególności gdy handlowiec odpowiada na zamówienia konsumentów znajdujących się w innych państwach członkowskich, o które nie zabiegał (tzw. sprzedaż bierna). Stanowi to istotną kwestię, ponieważ rzeczywiste skutki rozszerzenia zakresu rozporządzenia w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego zależałyby od praktyk związanych z udzielaniem licencji oraz możliwych interpretacji sformułowania „wymagane prawa”.

Mimo iż na tym etapie w rozporządzeniu nie uregulowano bezpośrednio tego rodzaju problemów, problemy te mogą powodować frustrację wśród konsumentów, którzy oczekują dostępności ofert na całym jednolitym rynku UE. Z drugiej strony handlowcy prowadzący działalność w internecie nadal napotykają przeszkody administracyjne (takie jak wymogi dotyczące rejestracji jako podatnik VAT) i nie mają pewności co do wymogów z zakresu ochrony konsumentów mających zastosowanie do sprzedaży transgranicznej. Kwestie te mogą zatem odwodzić handlowców od bardziej aktywnego zaangażowania w sprzedaż transgraniczną.

Gry/oprogramowanie komputerowe

Zgodnie z aktualnymi danymi zapotrzebowanie na transgraniczny dostęp do gier i przede wszystkim do oprogramowania komputerowego wydaje się niskie, w szczególności w porównaniu z innymi usługami w zakresie treści.

Transgraniczna dostępność gier wideo (tj. gier na PC, urządzenia mobilne i konsole), przynajmniej za pośrednictwem głównych dostawców ogólnounijnych, takich jak sklepy z aplikacjami lub platformy z grami na PC/konsole, różni się w poszczególnych ekosystemach gier online. Podobnie jak w przypadku książek elektronicznych krajowe katalogi gier nieznacznie różnią się od siebie na terenie UE, w szczególności w przypadku gier na konsole i w przypadku niektórych państw członkowskich. Podobnie jak w przypadku muzyki praktyki dotyczące dystrybucji gier wideo opierają się w dużej mierze na udzielaniu licencji o charakterze nieterytorialnym i niewyłącznym, w odróżnieniu od innych usług związanych z treściami. Zniesienie ograniczeń w zakresie transgranicznego dostępu mogłoby zwiększyć różnorodność dostępnych pozycji w poszczególnych katalogach (maksymalnie o około 17 % w przypadku konsoli Playstation, przy zastosowaniu wagi odpowiadającej miejscu w rankingu zajmowanym przez daną pozycję). W przypadku wszystkich platform rozbieżności w dostępności dotyczą jednak głównie tytułów charakteryzujących się stosunkowo niskim popytem/miejscem w rankingu.

Chociaż różnice cen w poszczególnych państwach członkowskich wydają się zazwyczaj niewielkie, dane wskazują, że rozszerzenie zakresu rozporządzenia o gry komputerowe mogłoby przynieść pewne pozytywne skutki dla konsumentów, w szczególności w postaci niższych cen i zwiększonej sprzedaży. Z punktu widzenia dostawców nie wydaje się jednak, aby ewentualny wzrost konsumpcji miał w pełni zrekompensować spadek cen. Można by się zatem spodziewać spadku przychodów po stronie twórców/wydawców gier. Ogólny wpływ rozszerzenia zakresu rozporządzenia na sytuację zarówno konsumentów, jak i dostawców mógłby być nieznacznie pozytywny, przynajmniej w perspektywie krótkoterminowej.

Ewentualny negatywny skutek mógłby być większy w przypadku mniejszych lub krajowych dystrybutorów zajmujących się dystrybucją gier na PC (w sytuacji gdy, obok sprzedaży bezpośredniej prowadzonej przez wydawców gier, sprzedaż gier prowadzą również ogólnounijne platformy), którzy mają mniejszy udział w rynku, lecz ponoszą relatywnie wyższe koszty operacyjne w przypadku sprzedaży transgranicznej. Należałoby również rozważyć potencjalny wpływ na niektóre krajowe wymogi dotyczące przejrzystości mające zastosowanie w przypadku gier (takie jak klasyfikacje wiekowe).

Usługi audiowizualne

W przypadku usług audiowizualnych dominującą pozycję nadal zajmuje konsumpcja krajowa, lecz popyt na transgraniczny dostęp do usług audiowizualnych wydaje się najwyższy wśród usług związanych z treściami chronionymi prawem autorskim. Dane wskazują również, że popyt ten rośnie, mimo iż nadal pozostaje on raczej na ograniczonym poziomie – 9 % użytkowników internetu spróbowało uzyskać transgraniczny dostęp do treści audiowizualnych, a 31 % użytkowników jest zainteresowanych takim dostępem.

Mimo tego potencjalnego transgranicznego popytu dostępność treści audiowizualnych w internecie (w szczególności filmów i seriali) w UE pozostaje jednak bardzo ograniczona (średnio 14,1 % w UE-27). Poszczególne katalogi nie oferują kompletnej oferty, jeśli chodzi o dostępność tytułów oraz często również wersji językowych, przy czym konsumenci w mniejszych państwach mają zasadniczo dostęp do mniejszej ilości treści. Sytuacja ta jest po części rezultatem praktyk w zakresie dystrybucji polegających w dużej mierze na udzielaniu licencji o charakterze terytorialnym i wyłącznym w sektorze audiowizualnym w celu pozyskania finansowania na potrzeby produkcji. Może to również jednak wynikać z praktyk handlowych, które prowadzą do segmentacji jednolitego rynku wzdłuż granic państwowych. Transgraniczna dostępność treści audiowizualnych jest bardzo niska w przypadku katalogów krajowych usługodawców, przy czym treści te pozostają w dużej mierze niedostępne w innych państwach członkowskich. Nawet duzi ogólnounijni dostawcy, mający w większości przypadków siedzibę w Stanach Zjednoczonych, oferują różne katalogi w różnych państwach członkowskich, chociaż ich własne produkcje są przeważnie dostępne we wszystkich państwach członkowskich.

W ostatnich latach UE ułatwiła transgraniczny dostęp do treści audiowizualnych poprzez usunięcie niektórych przeszkód związanych z prawem autorskim w przypadku dystrybucji treści. Na przykład w rozporządzeniu w sprawie transgranicznego przenoszenia przewidziano, że w trakcie podróżowania po UE konsumenci powinni móc nadal korzystać z wykupionej usługi abonamentowej. Dyrektywa w sprawie programów telewizyjnych i radiowych online zapewni większą transgraniczną dostępność niektórych programów telewizyjnych w internetowych serwisach nadawców. Z drugiej strony biorąc pod uwagę fakt, że rozporządzenie w sprawie nieuzasadnionego blokowania geograficznego nie dotyczy samo w sobie prawa autorskiego, skutki rozszerzenia jego zakresu na sektor audiowizualny mogą zależeć od praktyk związanych z udzielaniem licencji.

W szczególności praktyki związane z udzielaniem licencji w sektorze audiowizualnym wiążą się zazwyczaj z założeniem, że dysponowanie „wymaganymi prawami” oznacza, iż dystrybutorzy muszą mieć odpowiednie prawa w odniesieniu do poszczególnych państw, w których dane treści są udostępniane, co miałoby również zastosowanie do „sprzedaży biernej” (tj. w przypadku gdy usługi nie reklamuje się w sposób aktywny na terytorium konsumenta). Wobec tego w takiej sytuacji w razie rozszerzenia rozporządzenia wpływ na transgraniczną dostępność nowych usług audiowizualnych online byłby bardzo ograniczony. Wynikałoby to z faktu, iż producenci w dalszym ciągu ograniczaliby zakres praw, których dotyczy licencja, a wręcz mogliby być do tego zachęcani, aby uniknąć tego, by rozporządzenie miało zastosowanie do dystrybutorów, którym udzielili licencji. W tym kontekście rozszerzenie rozporządzenia o sektor audiowizualny oznacza, że konsumenci zmienialiby usługi głównie ze względu na cenę (tj. poszukując tańszych ofert treści/usług, do których mają już dostęp) i odbywałoby się to głównie pomiędzy różnymi wersjami usługi oferowanymi przez ogólnounijnych dostawców. W perspektywie krótkoterminowej mogłoby to prowadzić do nieznacznie pozytywnego ogólnego wpływu na sytuację konsumentów dzięki ewentualnemu arbitrażowi cenowemu stosowanemu przez konsumentów, przy czym nie można jednak wykluczyć pewnej harmonizacji cen przez dostawców jako możliwej strategii mającej na celu ograniczenie utraty przychodów. Jednocześnie ewentualna utrata przychodów w ramach sektora w perspektywie średnioterminowej może wywołać potencjalnie negatywną dynamikę na rynkach związanych z tworzeniem, finansowaniem, produkcją i dystrybucją treści wraz z powiązanym wpływem na sytuację konsumentów również w odniesieniu do różnorodności kulturowej.

Aktualne orzecznictwo dotyczące takiej wykładni przepisów prawa autorskiego nie jest jednak rozstrzygające, a w niektórych sprawach nadal toczy się postępowanie przed TSUE. Jeżeli dystrybutorzy nie potrzebowaliby dodatkowych licencji, aby móc odpowiadać na zamówienia, o które nie zabiegali, składane przez konsumentów spoza terytoriów, na których aktywnie świadczą oni daną usługę, miałoby to znaczenie z punktu widzenia oceny skutków. W takim przypadku popyt transgraniczny generowany wskutek rozszerzenia zakresu rozporządzenia byłby również napędzany przez konsumentów poszukujących nowych treści lub wersji językowych niedostępnych w ich państwie członkowskim, niekoniecznie po niższej cenie. W takim scenariuszu, przy założeniach przyjętych w badaniu, całkowite przychody dostawców usług online (przynajmniej tych największych) mogłyby faktycznie wzrosnąć, ponieważ treści lokalne zyskałyby nowych odbiorców zza granicy. O ile taka ekspansja rynku mogłaby potencjalnie prowadzić do pozytywnego ogólnego wpływu na sytuację konsumentów, o tyle dużo trudniej jest przewidzieć jej wpływ na strukturę sektora, na poszczególnych uczestników rynku oraz na poszczególne państwa członkowskie, dlatego też konieczne jest przeprowadzenie dalszej oceny. Na przykład niejasny pozostaje wpływ związany z właściwościami licencji. Z jednej strony rozszerzenie zakresu rozporządzenia mogłoby spowodować wzrost skali udzielania wyłącznych licencji na poziomie ogólnounijnym, co mogłoby mieć wpływ na strukturę odnośnych rynków. Z drugiej strony mogłoby również sprzyjać praktykom związanym z udzielaniem licencji uwzględniającym językowe i kulturowe zróżnicowanie popytu, jednocześnie pozwalając odczuć pozytywne skutki na innych terytoriach.

Ogólnie rzecz biorąc w szerzej zakrojonej analizie sektora istotne jest uwzględnienie faktu, że sektor ten szybko się zmienia. Z ekonomicznego punktu widzenia oznacza to, że np. przy ocenie zachęt inwestycyjnych należy rozważyć skutki zarówno krótkoterminowe, jak i długoterminowe, mając na względzie fakt, że kluczową rolę w finansowaniu i dystrybucji treści odgrywają różne modele biznesowe i łańcuchy wartości dystrybucji. Na przykład przewiduje się, że w przyszłości liczba abonentów serwisów streamingowych będzie w dalszym ciągu stabilnie rosnąć i że powstawać będzie coraz więcej globalnych i krajowych platform intensywnie inwestujących w lokalne treści i dystrybuujących je za granicą, w tym na podstawie umów o partnerstwie.

Inne sektory

Komisja zbadała inne sektory nieobjęte rozporządzeniem z myślą o dokonaniu oceny ewentualnych nieuzasadnionych ograniczeń (stosowanych przez handlowców), które można by uregulować w rozporządzeniu.

W sektorze transportu zasada niedyskryminacji jest już zapisana w obowiązujących przepisach UE dotyczących tego sektora lub w przepisach dotyczących praw pasażerów, które – w odniesieniu do transportu kolejowego – są obecnie przedmiotem negocjacji. Wyniki przeprowadzonego w 2019 r. badania typu Tajemniczy Klient sugerują, że praktyki związane z blokowaniem geograficznym w różnych sektorach transportu (transport powietrzny, autobusowy, kolejowy i morski) są zasadniczo rzadkie, chociaż występują nieco częściej w sektorach kolejowym i morskim. Wynika z tego, że zachodzi potrzeba zapewnienia, aby klauzula niedyskryminacyjna zaproponowana w przekształconej wersji rozporządzenia w sprawie praw pasażerów w ruchu kolejowym zostały szybko zatwierdzona przez współprawodawców. Z szerszego punktu widzenia nie wydaje się jednak, aby na tym etapie istniała konieczność uwzględnienia usług transportu w rozporządzeniu. Jest to spowodowane: (i) ogólną rzadkością występowania blokowania geograficznego w sektorze transportu; (ii) istnieniem szczególnych klauzul niedyskryminacyjnych w innych instrumentach dotyczących sektorów transportu (transport powietrzny, morski, autobusowy i autokarowy); (iii) przyszłą inicjatywą ustawodawczą w odniesieniu do transportu kolejowego oraz (iv) możliwym wpływem obowiązków świadczenia usługi publicznej stosowanych w państwach członkowskich.

Usługi finansowe, telekomunikacyjne i zdrowotne charakteryzują się każde z osobna specyficznymi cechami, które należy wziąć pod uwagę przy ustalaniu, w jaki sposób rozwiązać problem ewentualnych nieuzasadnionych ograniczeń transgranicznego dostępu do tych usług. Na przykład transgraniczne świadczenie usług może powodować konieczność spełnienia obowiązujących w danym sektorze wymogów nadzorczych lub może podlegać pewnym zabezpieczeniom lub dodatkowym kontrolom wymaganym lub dopuszczalnym na podstawie przepisów dotyczących danego sektora, sprawiając, że ogólne rozszerzenie zakresu horyzontalnego instrumentu, takiego jak rozporządzenie, nie wydaje się uzasadnione.

4.Działania następcze Komisji

Na obecnym etapie Komisja wyraża wstępną opinię, że jest za wcześnie na ocenę wszystkich bezpośrednich i pośrednich skutków wdrożenia obecnego rozporządzenia i na wskazanie zmian w tym zakresie. Mimo powolnego wdrażania rozporządzenia wstępne pozytywne skutki opisane w niniejszym sprawozdaniu wskazują na to, że istnieje krótkoterminowy potencjał na osiągnięcie z czasem lepszych wyników, w szczególności poprzez lepsze egzekwowanie przepisów w państwach członkowskich. Ponadto w ciągu kolejnych 12–18 miesięcy należy monitorować możliwe efekty synergii z innymi środkami dotyczącymi jednolitego rynku cyfrowego pod względem zwiększania dostępu konsumentów do ofert.

Jeżeli chodzi o ewentualne rozszerzenie zakresu rozporządzenia o usługi świadczone drogą elektroniczną zapewniające dostęp do treści chronionych prawem autorskim, konieczna jest również dalsza ocena i refleksja. Z przeprowadzonej analizy wynika, że blokowanie geograficzne w tych sektorach jest powodowane rożnymi czynnikami i dynamiką rynku oraz że rozszerzenie zakresu rozporządzenia może potencjalnie wiązać się z różnymi skutkami w różnych obszarach. Jakikolwiek korzystny wpływ, w szczególności na konsumentów, w dużej mierze zależy od praktyk związanych z udzielaniem licencji na wykorzystywanie treści chronionych prawami autorskimi, co zasługuje na dalszą analizę. Dotyczy to w szczególności sektora audiowizualnego, w którym rzeczywiście może dojść do ewentualnej znacznej poprawy, jeżeli chodzi o dostępność treści. Potwierdza to potrzebę przyjrzenia się – w ramach przyszłego planu działania Komisji dotyczącego mediów i treści audiowizualnych – kwestii dostępu konsumentów do treści, w szczególności treści audiowizualnych, w szerszym kontekście wspierania branży w procesie odbudowy i transformacji. Komisja nawiąże dialog z zainteresowanymi stronami w celu ustalenia, w jaki sposób wspierać większą dostępność treści audiowizualnych w całej UE, proponując jednocześnie działania mające na celu wsparcie odbudowy tego sektora. Komisja będzie również kontynuować swoje działania na rzecz wsparcia zrównoważonego charakteru innych sektorów, takich jak sektor muzyczny, w ramach specjalnej inicjatywy „Muzyka dla Europy” opartej na zintegrowanym podejściu przewidującym europejskie wsparcie dla tego sektora.

Jednocześnie priorytetem Komisji pozostaje usunięcie istniejących barier i wyeliminowanie dyskryminacji konsumentów. Proponuje się następujące natychmiastowe działania następcze.