PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 23.12.2005 
KOM(2005)662 wersja ostateczna 
  
KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMEN TU EUROPEJSKIEGO, RADY, 
EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPO ŁECZNEGO 
I KOMITETU REGIONÓW 
Ustalenia Komisji w sprawie bezpieczne go ogólnego systemu szybkiego ostrzegania 
„ARGUS” 
. 
 
PL 2   PL 1. W STĘP 
Niedawne przypadki katastrof – tak natural nych (tsunami na Oceanie Indyjskim w grudniu 
2004 r.), jak wywo łanych przez cz łowieka (zamachy terrorysty czne w Madrycie w roku 2004 
i w Londynie w roku 2005), jak równie ż przewidywalne zagro żenia dla zdrowia ludzkiego 
(pandemia grypy) uwypukli ły potrzeb ę umocnienia narz ędzi zapewniaj ących skuteczne i 
skoordynowane zarz ądzanie w razie powa żnych sytuacji kryzysowych o charakterze 
wielosektorowym, wymagaj ących dzia łań na szczeblu Wspólnoty. Wprawdzie podstawowa 
odpowiedzialno ść za reagowanie w obliczu zagro żeń spada na Pa ństwa Członkowskie, 
Komisja ma tak że do odegrania pewn ą rolę. W razie sytuacji kryzysowej Komisja mo że 
zostać wezwana do dzia łania we w łasnych dziedzinach kompetencji i do wspierania wysi łków 
Państw Członkowskich w tym wzgl ędzie. Wspó łpraca w ramach Komisji u łatwia wzajemn ą 
pomoc w razie powa żnej sytuacji kryzysowej w UE oraz wspiera Pa ństwa Członkowskie w 
dotrzymywaniu zobowi ązań solidarno ści z krajami trzecimi. Komisja ma w odpowiednim 
czasie i z u życiem w łaściwych środków przekazu zapewni ć obywatelom i mediom 
wyczerpuj ące i spójne informacje nt. prowadzonych dzia łań i dokładanych stara ń. Przyczyni 
się to do skuteczniejszej komunikacji z obywatelami.  
Rada Europejska, w szczególno ści w odpowiedzi na zamac hy terrorystyczne, wzywa ła 
Komisję do dzia łania. Rada Europejska obraduj ąca w Brukseli w listopadzie 2004 r., 
przyjmując program haski, zwróci ła się do Komisji o „utworzenie, w ramach istniej ących 
struktur i przy pe łnym poszanowaniu kompetencji krajowych, zintegrowanego i 
skoordynowanego systemu zarz ądzania kryzysowego UE dotycz ącego kryzysów o skutkach 
transgranicznych w ramach  UE, który ma zosta ć wprowadzony najpó źniej do 1 lipca 2006 r.”. 
Sprawujące kolejno prezydencj ę: Austria, Luksemburg, Holandi a i Zjednoczone Królestwo 
wystąpiły z wspóln ą inicjatyw ą na rzecz realizacji tego el ementu programu haskiego. W 
ostatnim czasie - w deklaracji z 13 lip ca 2005 r. o odpowiedzi UE na zamachy londy ńskie, 
Rada zażądała rozwini ęcia sił reagowania w sytuacjach zagro żenia zarówno na poziomie 
krajowym jak i unijnym, nie wy łączając sił zobowiązanych do dzia łania w razie ataku 
bioterrorystycznego, jak te ż zorganizowanej wymiany info rmacji, zapewnienia koordynacji 
oraz umo żliwienia wspólnego podejmowania decyz ji w razie sytuacji krytycznej, w 
szczególno ści w wypadku ataków terrorysty cznych skierowanych przeciw wi ęcej niż jednemu 
z Państw Członkowskich. Rada stwierdzi ła 7 listopada 2005 r., i ż z uznaniem przyjmie 
„nieustające działania we wspó łpracy z Komisj ą na rzecz rozwini ęcia kompleksowego planu 
(...) reakcji na zagro żenie pandemiczn ą grypą”. 
Wymiana informacji, wewn ętrzna koordynacja, konsolidac ja systemów wczesnego 
ostrzegania jakimi zarz ądza Komisja, oraz udost ępnianie odpowiednich procedur decyzyjnych 
w sytuacjach kryzysowych stanowi ą kluczowe elementy planu gotowo ści i reagowania. 
Komisja zapowiedzia ła już dodatkowe środki służące umocnieniu istniej ących narz ędzi, 
wypełniając nałożone nań przez Rad ę zobowiązania. W komunikacie zatytu łowanym 
„Gotowość i radzenie sobie z konsekwencja mi w walce z terroryzmem” z 20 pa ździernika 
2004 (COM(2004)701) Komisja zapowiada utwor zenie bezpiecznego ogólnego systemu 
szybkiego ostrzegania (ARGUS) łączącego wszystkie wyspecjalizowane systemy na wypadek 
sytuacji awaryjnych. Co wi ęcej, planowane jest utworzenie centralnego Centrum 
Kryzysowego1, które skupia łoby przedstawicieli wszystkich odpowiednich s łużb Komisji w 
razie sytuacji awaryjnej. To centrum kryzysowe koordynowa łoby starania w celu oceny 
                                                 
1 Nazw ę zmieniono w aktualnej podstawie prawnej. 
 
PL 3   PL najlepszych mo żliwych opcji dzia łania oraz podejmowania decy zji w sprawie zastosowania 
odpowiednich środków reagowania. 
Wziąwszy równie ż pod uwag ę struktury proponowane przez przewodnicz ące Radzie kraje, w 
szczególno ści unijne ustalenia ws. koordynacji kryzysowej (EUCCA) i powi ązane z nimi 
zintegrowane unijne ustalenia ws. zarz ądzania kryzysowego (EUI CMA), Komisja potwierdza 
potrzebę elastycznych ustale ń w dziedzinie koordynacji na szczeblu UE. Usprawnienie 
koordynacji na poziomie politycznym pozwoli łoby Unii na maksymalne wykorzystanie 
dostępnej wiedzy fachowej i infrastruktury, w tym wyspecjalizowanych systemów wczesnego 
ostrzegania (dalej: SWO), którymi zarz ądza Komisja. Komisja mia łaby tu do odegrania 
strategiczn ą rolę, korzystnie u łatwiając prace Pa ństw Członkowskich dla zapewnienia 
spójności i zgodno ści ich dzia łań.  
Niniejszy dokument ma ustanowi ć podstawowe zasady, procedury i narz ędzia, jakie 
proponuje si ę wykorzysta ć przy tworzeniu systemu ARGUS. System ma by ć czynny od 1 
stycznia 2006 r. 
2. C ELE I ZA ŁOŻENIA  
Cele, jakie przy świecają budowie bezpiecznego ogólnego systemu szybkiego ostrzegania 
(dalej: ARGUS) s ą następujące:  
– zapewnienie wewn ętrznego forum umo żliwiającego wszystkim dyrekcjom generalnym i 
służbom Komisji wymian ę – w czasie rzeczywistym – istotnych informacji o zbli żających 
się sytuacjach kryzysowych o charakterze wielosektorowym, niezale żnie od ich rodzaju, 
lub też przewidywalnym b ądź nieuchronnym zagro żeniu ich wyst ąpienia, poci ągających za 
sobą konieczno ść działania na szczeblu wspólnotowym, celem u łatwienia koordynacji i 
współpracy oraz ostatecznego zwi ększenia skuteczno ści i spójno ści reakcji Komisji; 
– udostępnianie w łaściwych procedur koordynacji do uruchomienia w razie powa żnej 
sytuacji kryzysowej, co pozwoli Komisji na podj ęcie decyzji i przeprowadzenie szybkich, 
skoordynowanych i spójnych kroków zaradczyc h na podstawie wszystkich istotnych 
informacji, we w łaściwych jej dziedzinach kompetencji i przy wspó łpracy pozosta łych 
instytucji; 
– zapewnienie ram dla skutecznej kom unikacji z obywatelami i zrównowa żonego, spójnego i 
pełnego oglądu wysiłków podejmowanych przez Komisj ę. 
Podstawowe zasady, na jakich opiera si ę ARGUS, to: 
– zasada pomocniczo ści 
– System uwzgl ędni specyficzn ą naturę, kompetencje oraz specjalizacj ę dotychczasowych 
SWO Komisji, które nadal b ędą funkcjonowa ć zgodnie z odpowiednimi procedurami. 
– ARGUS dzia łać będzie w wypadku powa żnych sytuacji kryzysowych o charakterze 
wielosektorowym, niezale żnie od ich źródła i natury, wymagaj ących dzia łań na szczeblu 
Wspólnoty – bez wzgl ędu na to, czy dotykaj ą one obywateli, czy dóbr lub interesów 
Państw Członkowskich lub krajów trzecich. 
 
PL 4   PL – Na obecnym etapie sie ć komunikacji ograniczy si ę do wewn ątrz-komisyjnej, łącząc jej 
poszczególne SWO, dyrekcje generalne i s łużby. Państwa Członkowskie zostan ą w nią 
włączone za po średnictwem w łasnych SWO i specjalnych sieci. Dzi ęki takiej koordynacji 
powstanie kompleksowa i skonsolidowan a baza danych istotnych i potwierdzonych 
informacji na wypadek konieczno ści współpracy Komisji z Pa ństwami Cz łonkowskim i 
pozostałymi instytucjami.  
– ARGUS wykorzysta istniej ące technologie oraz infrastruktur ę zapewniane przez DG ds. 
Informatyki. Wprawdzie na tym etapie sie ć komunikacji ARGUS nie b ędzie przetwarza ć 
poufnych danych UE, Komisja rozwa ża możliwości rozwini ęcia mocniejszego i 
skuteczniejszego systemu. 
– System będzie poddawany przegl ądom, najpó źniej w rok po wej ściu w życie odpowiedniej 
decyzji Komisji w świetle zgromadzonych do świadczeń i dokonuj ącego się postępu 
technicznego, dla zapewnienia wzajemnych po łączeń i koordynacji istniej ących 
wyspecjalizowanych sieci. 
– System ma funkcjonowa ć w oparciu o istniej ące zasoby i środki poszczególnych s łużb.  
– Co do komunikacji zewn ętrznej, będzie ona zapewniana na mo żliwie najbardziej 
odpowiednim poziomie geograficznym (tj. z siedziby g łównej bądź poprzez reprezentacje i 
delegacje) i poprzez odpowiednie narz ędzia pozwalaj ące dotrzeć i w pełni poinformowa ć 
obywateli: konferencje i komuni katy prasowe, Internet itp. 
3. A RGUS  
ARGUS ma si ę składać z sieci komunikacji wewn ętrznej i specjalnych pr ocedur koordynacji, 
gotowych do uruchomienia w razie powa żnej sytuacji kryzysowej o charakterze 
wielosektorowym. Procedury te zosta ły określone w za łączniku do decyzji Komisji 
zmieniającej jej regulamin wewn ętrzny, zatytu łowanym: wspólne przepisy w sprawie 
ustanowienia bezpiecznego ogólnego systemu szybkiego ostrzegania ARGUS. 
Sieć wewnętrznej komunikacji drog ą elektroniczn ą zostanie zbudowana w oparciu o 
architektur ę magistrali informacyjnej. B ędzie ona czerpa ć z istniej ących baz danych i 
wewnętrznych technik przesy łu wiadomo ści, nie wy łączając wsparcia innych systemów 
komunikacji (jak SMS czy tele fon). Uczestnicy sieci ARGUS b ędą mogli z niej korzysta ć w 
celu wymiany istotnych informacji w czasie rzeczywistym w razie gro źby bądź wystąpienia 
sytuacji kryzysowej i odpowiednio skoordynowa ć swoje reakcje. Informacje przekazywane 
poprzez magistral ę ARGUS dost ępne będą dla każdego z uczestników i zachowywane w 
porządku dziennym. W miar ę zbieranych do świadczeń i postępów techniki system b ędzie 
aktualizowany. 
W sytuacji powa żnego kryzysu przewodnicz ący Komisji, dzia łając z własnej inicjatywy po 
otrzymaniu informacji ostrzegawczej lub na wniosek cz łonka Komisji, mo że zdecydowa ć o 
uruchomieniu specjalnej pro cedury koordynacji. Przewodnicz ący może zdecydowa ć o 
wzięciu odpowiedzialno ści za reakcj ę Komisji w sytuacji kryzysowej na siebie lub przekaza ć 
ją jednemu z cz łonków Komisji. Odpowiedzialno ść taka wiąże się z kierowaniem środkami 
zaradczymi i ich koordynacj ą w sytuacji kryzysowej, reprezentowaniem Komisji wobec 
pozostałych instytucji oraz odpowiedzialno ścią za informowanie spo łeczeństwa. Sekretariat 
Generalny na polecenie przewodnicz ącego lub cz łonka Komisji, któremu przewodnicz ący 
 
PL 5   PL przekazał odpowiedzialno ść uruchomi specjaln ą struktur ę operacyjn ą zarządzania 
kryzysowego pod nazw ą komitet koordynacji kryzysowej (KKK).  
KKK ma ocenia ć i śledzić rozwój wypadków, rozpoznaj ąc kwestie i mo żliwości podjęcia 
decyzji i dzia łań, zapewniaj ąc ich realizacj ę oraz spójno ść i zgodno ść reakcji ca łej Komisji. 
Jednak decyzje uzgodnione w ramach KKK b ędą przyjmowane z zachowaniem zwyk łej 
procedury podejmowania decyzji przez Komisj ę i wykonywane prz ez odpowiednie s łużby i 
SWO.