w sprawie stanowiska, jakie należy zająć w imieniu Unii Europejskiej na trzydziestym ósmym posiedzeniu Stałego Komitetu Konwencji o ochronie gatunków dzikiej flory i fauny europejskiej oraz ich siedlisk, w odniesieniu do poprawek do załączników II i III do konwencji

UZASADNIENIE

1.Przedmiot wniosku

Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, jakie należy zająć w imieniu Unii na trzydziestym ósmym dorocznym posiedzeniu Stałego Komitetu Konwencji o ochronie gatunków dzikiej flory i fauny europejskiej oraz ich siedlisk, które odbędzie się w Strasburgu we Francji w dniach 27–30 listopada 2018 r., w związku z przewidywanym przyjęciem przez Stały Komitet decyzji dotyczącej dwóch poprawek do załącznika II i załącznika III do konwencji.

2.Kontekst wniosku

2.1.Konwencja o ochronie wędrownych gatunków dzikich zwierząt

Konwencja o ochronie gatunków dzikiej flory i fauny europejskiej oraz ich siedlisk z 1979 r. (konwencja berneńska) (zwana dalej „umową”) ma na celu ochronę europejskich gatunków dzikiej flory i fauny oraz ich siedlisk przyrodniczych, zwłaszcza tych, których ochrona wymaga współpracy kilku państw. Jest to traktat międzyrządowy zawarty pod egidą Rady Europy. Umowa ta weszła w życie z dniem 1 czerwca 1982 r. Wspólnota Europejska jest umawiającą się stroną umowy od dnia 1 września 1982 r. Obecnie umowa ma 51 umawiających się stron, w tym wszystkie państwa członkowskie UE.

2.2.Stały Komitet

Stały Komitet jest organem decyzyjnym konwencji, który ma uprawnienia do oceny stanu ochrony gatunków i w konsekwencji do dokonywania przeglądu wykazów gatunków wymienionych w załącznikach do konwencji. Jego funkcje są wyliczone w art. 13–15 umowy. Komitet zbiera się przynajmniej co dwa lata, a także ilekroć zażąda tego większość umawiających się stron. Zwyczajowo Stały Komitet zbiera się co roku.

Stanowisko Unii w sprawie poprawek do załączników zostaje określone w drodze decyzji Rady na wniosek Komisji.

2.3.Planowany akt Stałego Komitetu

W dniach 27–30 listopada 2018 r., podczas trzydziestego ósmego dorocznego posiedzenia Stałego Komitetu umowy w Strasburgu we Francji, ma zostać przyjęta decyzja w sprawie dwóch poprawek do załącznika II i załącznika III do umowy („planowany akt”).

Zgodnie z art. 17 umowy poprawkę do załączników przyjmuje się większością dwóch trzecich głosów umawiających się stron. Wchodzi ona w życie w stosunku do wszystkich stron trzy miesiące po przyjęciu przez Stały Komitet, chyba że jedna trzecia umawiających się stron zgłosiła zastrzeżenia. Poprawka staje się obowiązująca dla tych umawiających się stron, które nie zgłosiły zastrzeżeń.

Celem planowanego aktu prawnego jest wprowadzenie poprawek do załącznika II i załącznika III do umowy, jak przewidziano w art. 17 umowy.

3.Stanowisko, jakie ma zostać zajęte w imieniu Unii

Zaproponowano dwie następujące poprawki do załączników do Konwencji.

1) Szwajcaria zaproponowała obniżenie poziomu ochrony wilka (Canis lupus), przenosząc ten gatunek z załącznika II (ściśle chronione gatunki fauny) do załącznika III (chronione gatunki fauny, w przypadku których możliwa jest regulacja).

Szwajcaria uzasadnia wniosek, argumentując, że liczba wilków w Europie znacznie się zwiększyła od czasu wejścia konwencji w życie i w związku z tym gatunek ten nie wymaga już ścisłego poziomu ochrony. Poprawka umożliwi zarządzanie populacją wilków i jej kontrolę (również przez odstrzał) bez konieczności wydawania odstępstw na mocy art. 9 konwencji. Poziom ochrony byłby zatem niższy w odniesieniu do wszystkich populacji wilków na całym terytorium należącym do umawiających się stron konwencji, bez względu na stan zachowania gatunku i tendencje zachodzące w ich populacji. Wniosek Szwajcarii w istocie prowadziłby do tego najniższego wspólnego mianownika w odniesieniu do zachowania populacji wilków w całej Europie i nie jest on zgodny z obecnym stanem ochrony prawnej wilków określonym w dyrektywie siedliskowej.

W świetle niedawno przeprowadzonego badania na dziewięć głównie transgranicznych populacji wilków zamieszkujących w Unii i sąsiadujących z nią krajach tylko trzy kwalifikują się do kategorii „najniższego stopnia zagrożenia”, podczas gdy sześć populacji jest „narażonych” lub „bliskich zagrożenia”. Populacja zamieszkująca w zachodnio-środkowych Alpach należących do Szwajcarii kwalifikuje się do kategorii „gatunek narażony” według Czerwonej listy gatunków zagrożonych IUCN.

O ile znane są problemy związane ze współistnieniem ludzi i wilków wynikające ze zwiększającej się liczby osobników i zasięgu ich występowania, o tyle wniosek Szwajcarii dotyczący obniżenia poziomu ochrony wilków w całej Europie nie jest uzasadniony z punktu widzenia nauki i zachowania gatunku.