SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Sprawozdanie w sprawie dostępności bezrtęciowych ogniw guzikowych do aparatów słuchowych zgodnie z art. 4 ust. 4 dyrektywy 2006/66/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 września 2006 r. w sprawie baterii i akumulatorów oraz zużytych baterii i akumulatorów oraz uchylającej dyrektywę 91/157/EWG /* COM/2014/0632 final */





1. Wprowadzenie Zgodnie z art. 4 ust. 2 dyrektywy 2006/66/WE w sprawie baterii i akumulatorów oraz zużytych baterii i akumulatorów (dyrektywa w sprawie baterii), zmienionej w 2013 r.[1], zakazu wprowadzania do obrotu baterii lub akumulatorów zawierających rtęć nie stosuje się do ogniw guzikowych o zawartości rtęci nie wyższej niż 2 % wagowo do dnia 1 października 2015 r. W sprawozdaniu z 2012 r. zleconym przez Komisję stwierdzono, że istnieją rozwiązania alternatywne do ogniw guzikowych zawierających rtęć przeznaczonych do wszystkich zastosowań[2], ale w zmienionej dyrektywie wezwano Komisję do przeprowadzenia kolejnego, szczegółowego badania, by potwierdzić ten wniosek. Dokładniej rzecz ujmując, art. 4 ust. 4 zmienionej dyrektywy w sprawie baterii stanowi: „W przypadku ogniw guzikowych do aparatów słuchowych Komisja nadal dokonuje przeglądu wyłączenia, o którym mowa w ust. 2, i przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie na temat dostępności ogniw guzikowych do aparatów słuchowych spełniających wymogi ust. 1 lit. a) nie później niż dnia 1 października 2014 r. W uzasadnionych przypadkach z uwagi na niedostępność ogniw guzikowych do aparatów słuchowych spełniających wymogi ust. 1 lit. a) Komisja dołącza do swojego sprawozdania stosowny wniosek mający na celu wyłączenie ogniw guzikowych do aparatów słuchowych z zakazu, o którym mowa w ust. 2.” Celem niniejszego sprawozdania jest poinformowanie Parlamentu Europejskiego i Rady o ustaleniach Komisji dotyczących dostępności ogniw guzikowych do aparatów słuchowych zawierających nie więcej niż 0,0005 % rtęci wagowo. 2. Ustalenia 2.1 Wprowadzenie W celu przygotowania niniejszego sprawozdania Komisja zgromadziła i zbadała dostępne informacje dotyczące bezrtęciowych ogniw guzikowych stosowanych w aparatach słuchowych, skupiając się przede wszystkim na ich dostępności technicznej i handlowej, a następnie na prawdopodobnych skutkach dla użytkowników, jeśli chodzi o ich skuteczność i aspekty finansowe. Komisja zwróciła się do niezależnych konsultantów, którzy dokonali przeglądu literatury i stanu wiedzy, oraz przeprowadziła konsultacje z wszystkimi głównymi producentami baterii i aparatów słuchowych, jak również ze stowarzyszeniami pacjentów i stowarzyszeniami działającymi w sektorze aparatów słuchowych[3]. W opinii Komisji wyniki konsultacji są wiarygodne ze względu na wielkość udziału w rynku producentów baterii i aparatów słuchowych, z którymi przeprowadzono konsultacje. Należy podkreślić uczciwą współpracę tych producentów, nawet przy uwzględnieniu limitów zwykle stosowanych w przypadku poufnych informacji handlowych. Szczególną uwagę zwrócono na wnioski wyciągnięte po przyjęciu (lub zaproponowaniu) przepisów zakazujących stosowania ogniw guzikowych zawierających rtęć w 30 stanach Stanów Zjednoczonych. W opinii Komisji korzystanie z różnych, lecz wzajemnie uzupełniających się źródeł umożliwiło dokonanie szeroko zakrojonej i szczegółowej oceny sytuacji, wykraczającej poza kwestie ściśle związane z bezpieczeństwem dostaw wymaganym przez dyrektywę. Wnioski wyciągnięte przez konsultantów dostarczyły Komisji solidnych podstaw do przeprowadzenia własnej oceny i przygotowania niniejszego sprawozdania. 2.2 Główne ustalenia W oparciu o wspomniane badanie, które Komisja uznaje za solidne i zawierające rzetelne ustalenia i wnioski, oraz w oparciu o rzetelne dane i dowody, jak również przeprowadzoną własną ocenę, Komisja formułuje następujące wnioski: 1) Istnieją realne, bezrtęciowe alternatywy dla ogniw guzikowych do aparatów słuchowych. W najczęściej używanych bateriach stosuje się technologię cynkowo-powietrzną, opracowaną przez kilka przedsiębiorstw. Istnieją również inne technologie (np. niklowo-metalowo-wodorkowa), ale ich zastosowanie jest mniej rozpowszechnione i ogranicza się do urządzeń niewymagających dużej mocy lub zakładających mniej rygorystyczny sposób użytkowania. 2) Jak potwierdzono w trakcie konsultacji i przy uwzględnieniu obecnych poziomów produkcji, bezpieczeństwo dostaw ogniw guzikowych do aparatów słuchowych nie zostanie zagrożone po wygaśnięciu wyłączenia dotyczącego ogniw guzikowych zawierających rtęć z dniem 1 października 2015 r. Te rodzaje produktów, dla których bezrtęciowe alternatywy prawdopodobnie nie będą dostępne (tzn. najmniejsze baterie o rozmiarze 5) są stopniowo wycofywane przez branżę, niezależnie od przejścia na produkty niezawierające rtęci. 3) Doświadczenie zdobyte w Stanach Zjednoczonych po wprowadzeniu podobnych zakazów stosowania ogniw guzikowych zawierających rtęć wykazuje, że występujące początkowo problemy związane z działaniem i możliwością użytkowania produktów alternatywnych niezawierających rtęci w aparatach słuchowych zostały rozwiązane w wyniku nowych osiągnięć technologicznych i rozwoju rynków. Występujące w Stanach Zjednoczonych w 2010 r. kwestie związane z działaniem niektórych bezrtęciowych ogniw guzikowych pierwszej generacji przeznaczonych do aparatów słuchowych zostały już rozwiązane. W zależności od marek i modeli, odnotowano co prawda skrócenie okresu użytkowania baterii o około 2-10 %, jednak przy obecnym postępie technicznym oczekuje się poprawy wyników. 4) Na rynku UE mogą pojawić się różnice w kosztach ogniw guzikowych niezawierających rtęci i zawierających rtęć, tak jak to miało miejsce w USA. We wcześniejszym badaniu przygotowanym dla Komisji oszacowano, że koszty ogniw guzikowych niezawierających rtęci będą wyższe o ok. 10 %[4]. Chociaż obecnie różnice w cenach detalicznych wydają się być wyższe[5], oczekuje się, że zakaz stosowania ogniw guzikowych zawierających rtęć przeznaczonych do aparatów słuchowych doprowadzi do zmniejszenia tej różnicy. Zmniejszenie to wyniknie z większych rynków i korzyści skali oraz usunięcia niewydajnych rozwiązań w systemach produkcyjnych w przypadku tych producentów, którzy dokonają reorganizacji swoich mocy produkcyjnych, wprowadzając jedną linię produktów. 5) Wygaśnięcie wyłączenia dotyczącego ogniw guzikowych zawierających rtęć powinno przyczynić się do wzrostu innowacji. Dzięki temu skróci się czas wymagany dla poprawy działania produktów niezawierających rtęci i wprowadzenia nowych produktów przeznaczonych do stosowania w bardziej zaawansowanych urządzeniach, które wymagają większej mocy. 6) W odniesieniu do bezpieczeństwa dostaw bezrtęciowych ogniw guzikowych do aparatów słuchowych stowarzyszenia pacjentów i stowarzyszenia działające w sektorze aparatów słuchowych, z którymi skonsultowano się w ramach badania zleconego przez Komisję, nie zgłosiły szczególnych zastrzeżeń. 3. Wniosek Wygaśnięcie wyłączenia dotyczącego ogniw guzikowych zawierających rtęć z dniem 1 października 2015 r. nie powinno pociągać za sobą problemów związanych z dostępnością ogniw guzikowych stosowanych w aparatach słuchowych. W związku z tym nie ma potrzeby przedłużenia wyłączenia ustanowionego w art. 4 dyrektywy 2006/66/WE. [1] Dz.U. L 266 z 26.9.2006, s. 1-14; ostatnio zmieniona dyrektywą 2013/56/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 listopada 2013 r., Dz.U. L 329 z 10.12.2013, s. 5-9. [2] Bio Intelligence (2012) „Study on the Potential for Reducing Mercury Pollution from Dental Amalgam and Batteries” (Ekspertyza dotycząca potencjału w zakresie zmniejszenia zanieczyszczenia rtęcią z amalgamatów dentystycznych i baterii), sprawozdanie dla Komisji Europejskiej, DG ds. Środowiska, lipiec 2012 r., w szczególności sekcja 7.1, wariant 2 (strona 123) w związku z końcową sekcją 9.2 (strona 135). [3] Eunomia & Öko -Institut e.V. (2014) „Availability of Mercury-free Button Cells for Hearing Aids” (Dostępność bezrtęciowych ogniw guzikowych do aparatów słuchowych), sprawozdanie dla DG ds. Środowiska, sierpień 2014 r. [4] Bio Intelligence (2012) „Study on the Potential for Reducing Mercury Pollution from Dental Amalgam and Batteries” (Ekspertyza dotycząca potencjału w zakresie zmniejszenia zanieczyszczenia rtęcią z amalgamatów dentystycznych i baterii), sprawozdanie dla Komisji Europejskiej, DG ds. Środowiska, lipiec 2012 r., strona 117. [5] Przykładowo, w USA cena sprzedaży przez internet opakowania zawierającego sześć baterii o rozmiarze 10 wynosi od 3,25 do 3,95 USD w przypadku konwencjonalnych ogniw guzikowych do aparatów słuchowych i od 3,95 do 4,95 USD dla ogniw niezawierających rtęci, w zależności od marki i sprzedawców.