PL 
 
 
OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO 
z dnia 23 pa ździernika 2009 r. 
w sprawie przed łużenia możliwości udzielania przez Skarb Pa ństwa wsparcia instytucjom 
finansowym 
(CON/2009/82) 
 
Wprowadzenie i podstawa prawna  
W dniu 13 pa ździernika 2009 r. Europejski Bank Centralny (EBC) otrzyma ł wniosek Ministra Finansów 
Rzeczypospolitej Polskiej o wydanie opinii w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o udzielaniu 
przez Skarb Pa ństwa wsparcia instytucjom finansowym (zwanego dalej „proje ktem ustawy”).  
Kompetencja EBC do wydania opinii wynika z art. 105 ust. 4 Traktatu ustanawiaj ącego Wspólnot ę 
Europejsk ą oraz szóstego tiret art. 2 ust. 1 decyzji Rady 98/415/WE z dnia 29 czerwca 1998 r. w sprawie 
konsultacji Europejskiego Banku Centralnego udzielanych w ładzom krajowym w sprawie projektów 
przepisów prawnych1, z uwagi na to, że projekt ustawy dotyczy zasad odnosz ących się do instytucji 
finansowych w zakresie, w jakim wywieraj ą one istotny wp ływ na stabilno ść instytucji i rynków 
finansowych. Rada Prezesów wyda ła niniejsz ą opinię zgodnie ze zdaniem pierwszym art. 17 ust. 5 
Regulaminu Europejskieg o Banku Centralnego.  
 1.  Założenia projektu ustawy 
1.1. Projekt ustawy zmienia ustaw ę z dnia 12 lutego 2009 r. o udzielaniu przez Skarb Pa ństwa wsparcia 
instytucjom finansowym
2 (zwaną dalej „ustaw ą z dnia 12 lutego 2009 r.”), odno śnie której EBC 
wydał opinię w czasie trwania prac legislacyjnych, w listopadzie 2008 r.3 Ustawą z dnia 12 lutego 
2009 r. wprowadzono program, w ramach któr ego uprawnionym instytucjom finansowym4 
udostępniono ró żne formy wsparcia, w tym: i) gwarancje Skarbu Pa ństwa w odniesieniu do sp łaty 
kredytu refinansowego (udzielonego ba nkowi przez NBP) lub w odniesieniu do sp łaty kredytów 
bądź pożyczek udzielanych w ramach linii kredytowych przez banki innym bankom; ii) po życzki 
                                                 
1  Dz.U. L 189 z 3.7.1998, s. 42. 
2  Dz. U. z 2009 r., nr 39, poz. 308. 
3  Zob. opini ę CON/2008/80; wszystkie opinie EBC s ą dostępne na stronie internetowej EBC pod adresem 
www.ecb.europa.eu. 
4  Ustawa z dnia 12 lutego 2009 r., w brzmieniu uchwalonym przez parlament, wyszczególnia sze ść kategorii instytucji 
finansowych maj ącym siedzib ę na terytorium RP, uprawnionych do uzyskiwania  wsparcia: banki, spó łdzielcze kasy 
oszczędnościowo – kredytowe, fundusze inwe stycyjne, domy maklerskie, zak łady ubezpieczeniowe oraz fundusze 
emerytalne. 
2 skarbowych papierów warto ściowych; oraz iii) sprzeda ż skarbowych papierów warto ściowych 
instytucjom finansowym na preferencyjnych warunkach. Zgodnie z aktualnie obowi ązującymi 
przepisami wsparcia mo żna udziela ć uprawnionym instytucjom finansowym do dnia 31 grudnia 
2009 r.5 
1.2. Poniewa ż rząd polski zamierza „przygotowa ć się na dalsze ewentualne skutki kryzysu 
światowego…”6, celem projektu ustawy jest przed łużenie do dnia 31 grudnia 2010 r. terminu, do 
którego uprawnione instytucje finansowe mog ą ubiegać się o wsparcie7. Jednocze śnie w 
uzasadnieniu projektu ustawy zwraca si ę uwagę na to, że „udzielanie wsparcia na mocy niniejszej 
ustawy musi by ć poprzedzone notyfikacj ą programu pomocowego przez Komisj ę Europejsk ą”8, 
oraz że na podstawie aktualnie obowi ązującej decyzji uznaj ącej program wsparcia za zgodny ze 
wspólnym rynkiem mo że on być stosowany do dnia 25 marca 2010 r9. Z tego wzgl ędu zgodnie z 
projektem ustawy przepis przed łużający termin, do którego uprawni one instytucje finansowe mog ą 
ubiegać się o wsparcie, stosuje si ę od momentu wydania przez Komisj ę Europejsk ą pozytywnej 
decyzji dotycz ącej programu pomocowego10.  
1.3. Projekt ustawy nie zmienia warunków, na jakich mo żna udziela ć wsparcia, kryteriów 
kwalifikowania uprawnionych instytucji finansowych ani żadnych parametrów programu 
pomocowego poza terminem, do którego upr awnione instytucje finansowe mog ą się ubiegać o 
wsparcie. 
 2.  Uwagi szczegó łowe 
2.1.  Zgodno ść projektu ustawy z decyzjami w zakresie polityki pieni ężnej 
2.1.1.  Poniewa ż celem projektu ustawy jest przed łużenie możliwości udzielania wsparcia na podstawie 
ustawy z dnia 12 lutego 2009 r., w sprawie której zosta ła wydana opinia CON/2008/80, EBC 
pragnie ponowi ć niektóre uwagi tam zawarte, maj ące szczególne znaczenie z perspektywy polityki 
pieniężnej. 
2.1.2.  Po pierwsze – EBC zauwa ża, że ustawa z dnia 12 lutego 2009 r. nie wyklucza w wyra źny sposób 
objęcia gwarancj ą Skarbu Pa ństwa depozytów mi ędzybankowych. Projekt ustawy zmienia ustaw ę 
z dnia 12 lutego 2009 r., nie zawiera jednak zmian w wyra źny sposób wykluczaj ących depozyty 
międzybankowe. W zwi ązku z tym EBC pragnie ponowi ć uwagę, iż należy unikać udzielania 
gwarancji Skarbu Pa ństwa w odniesieniu do depozytów mi ędzybankowych, poniewa ż gwarancje 
takie potencjalnie mog ą zakłócać prowadzenie przez bank centralny operacji zapewniaj
ących 
                                                 
5  Art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. 
6  Zob. uzasadnienie projektu ustawy, s. 1. 
7  Art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. w brzmieniu wynikaj ącym ze zmiany wprowadzonej przez art. 1 ust. 1 
projektu ustawy. 
8  Zob. uzasadnienie projektu ustawy, s. 1. 
9  Sprawa N208/2009, akceptacja przez Komisj ę w dniu 25 wrze śnia 2009 r. na okres sze ściu miesięcy od tej daty. 
10  Zob. art. 1 ust. 2 projektu ustawy, który dodaje  ust. 3 w art. 20 ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. 
3 płynność, a tym samym negatywnie wp ływać na transmisj ę decyzji w zakresie polityki pieni ężnej 
podejmowanych przez NBP11. 
2.1.3.  Po drugie – EBC rozumie, że ustawa z dnia 12 lutego 2009 r. wprowadza wyra źną podstaw ę 
prawną udzielania gwarancji Skarbu Pa ństwa spłaty kredytu refinansowego NBP, w tym równie ż w 
tych przypadkach, w których kredyt ten spe łnia funkcj ę awaryjnego wsparcia p łynności. W tym 
kontekście EBC ponownie wskazuje,12 że w celu zapewnienia zgodno ści dostarczania przez banki 
centralne awaryjnego wsparcia p łynności, dla którego zabezpieczeniem jest gwarancja pa ństwa, z 
zakazem finansowania ze środków banku centralnego, wa żne jest, aby – w sytuacji, gdy gwarancja 
Skarbu Pa ństwa stanowi jedyne zabezpieczenie oper acji dostarczenia awaryjnego wsparcia 
płynności – gwarancja taka pokrywa ła 100% kwoty kredytu, a nie jedynie do 50% kwoty 
pozostającej do spłaty, jak stanowi obecnie ustawa z dnia 12 lutego 2009 r.13. 
2.2.  Tymczasowy charak ter programu pomocowego  
Zgodnie z wnioskami Rady ECOFIN z dnia 7 pa ździernika 2008 r. i deklaracj ą głów państw strefy 
euro z dnia 12 pa ździernika 2008 r., EBC zauwa ża, że harmonizacja przepisów wprowadzanych na 
poziomie krajowym ma istotne znaczenie dla za gwarantowania integracji rynków finansowych w 
Unii Europejskiej. W tym zakresie EBC podkre śla, że skoordynowanie terminów krajowych 
programów pomocy finansowej w UE ma klu czowe znaczenia dla zapewnienia równych 
warunków konkurencji14. EBC podkre śla także, że krajowe programy pomocowe co do zasady 
powinny mie ć charakter tymczasowy15. Przyjmuje si ę zatem, że tymczasowy charakter programu 
wsparcia wprowadzonego ustaw ą z dnia 12 lutego 2009 r. zachowany zosta ł w projekcie ustawy, i 
że zaangażowanie pa ństwa polskiego b ędzie ograniczone w czasie. 
 Niniejsza opinia zostanie opublikowana na stronie internetowej EBC.  Frankfurt nad Menem, 23 pa ździernika 2009 r. 
[podpis] 
 
Prezes EBC 
Jean-Claude TRICHET 
                                                 
11   Zob. punkt 3.2.(i) opinii CON/2008/80; zob. tak że np. punkt 3.2. opinii C ON/2008/50 oraz punkt 2.3. opinii 
CON/208/54. 
12  Zob. punkt 4.3 opinii CON/2008/80. 
13  Zob. art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 12 lutego 2009 r. 
14   Zob. opinie EBC CON/2009/24, punkt 3.1., C ON/2009/54, punkt 2.5.2 oraz CON/2009/73, punkt 3.2. 
15  Zob. opinie EBC CON/2009/24, punkt 2.2., CON/ 2009/62, punkt 3.3. oraz CON/2009/73, punkt 3.2.