PL 
 
 
 
OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO 
z dnia 7 maja 2010 r. 
w sprawie zmian zasad dotycz ących zapewnienia ci ągłości sprawowania urz ędu Prezesa 
Narodowego Banku Polskiego 
(CON/2010/37) 
 Wprowadzenie i podstawa prawna
 
W dniu 3 maja 2010 r. Europejski  Bank Centralny (EBC) otrzyma ł wniosek Marsza łka Sejmu 
Rzeczypospolitej Polskiej o wydanie opinii w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o Narodowym 
Banku Polskim (zwanego dale j „projektem ustawy”)1. 
Właściwość EBC do wydania opinii wynika z art. 127 ust. 4 oraz art. 282 ust. 5 Traktatu o 
funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz trzeciego tiret art. 2 ust. 1 decyzji Rady 98/415/WE z dnia 29 czerwca 1998 r. w sprawie konsultacji Europe jskiego Banku Centraln ego udzielanych w ładzom 
krajowym w sprawie projektów przepisów prawnych
2, jako że projekt ustawy dotyczy Narodowego 
Banku Polskiego (NBP). Rada Prezesów wyda ła niniejsz ą opinię zgodnie ze zdaniem pierwszym art. 17 
ust. 5 Regulaminu Europejs kiego Banku Centralnego. 
 1.  Założenia projektu ustawy 
1.1 Stosownie do art. 10 ust. 1 ustawy o Narodowym Banku Polskim (zwanej dalej „ustaw ą o NBP”)
3,  
Prezesa NBP w czasie jego nieobecno ści zastępuje wiceprezes NBP - pierwszy zast ępca Prezesa 
NBP (zwany dalej „wiceprezesem NBP”). Przepis ten jest aktualnie jedynym przepisem w prawie polskim zapewniaj ącym ciągłość sprawowania urz ędu Prezesa NBP
4. 
1.2 Zgodnie z tre ścią uzasadnienia projektu ustawy5, płynne wykonywanie zada ń ciążących na 
organach NBP po up ływie kadencji Prezesa NBP, jak równie ż ciągłość działań Narodowego Banku 
Polskiego, s ą konieczne dla zagwarantowania bezpiecze ństwa finansowego pa ństwa i stabilno ści 
polityki pieni ężnej. Projekt ustawy ma zatem na  celu doprecyzowanie obecnie obowi ązujących 
reguł dotyczących zapewnienia ci ągłości sprawowania urz ędu Prezesa NBP poprzez dodanie w 
                                                 
1  Projekt dost ępny na stronie internetowej Sejmu pod ad resem www.sejm.gov.pl, druk sejmowy nr 3008. 
2  Dz.U. L 189 z 3.7.1998, s. 42. 
3  Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polski m (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 1, poz. 2, z pó źn. 
zm.). 
4  Art. 10 ust. 1 nie precyzuje charakteru takiej nieobecno ści ani zakresu obowi ązków i uprawnie ń przekazanych 
wiceprezesowi NBP w zwi ązku z jego uczestnictwem w organach decyzyjnych NBP. Jakkolwiek brak pe łnej jasności 
został tymczasowo wyeliminowany w praktyce, projek t ustawy ma na celu zagwarantowanie pewno ści prawnej w tym 
zakresie.  
5 Zob. uzasadnienie projektu ustawy, s. 1.  
2 ustawie o NBP nowego artyku łu 9a, zgodnie z którym: i) po up ływie 6-letniego okresu kadencji 
Prezesa NBP6, Prezes NBP nadal pe łni obowiązki do czasu obj ęcia obowi ązków przez nowego 
Prezesa NBP; oraz ii) po wyga śnięciu kadencji Prezesa NBP w wyniku śmierci, złożenia rezygnacji 
lub odwo łania7, wiceprezes NBP pe łni obowiązki Prezesa do czasu obj ęcia obowi ązków przez 
nowego Prezesa NBP.  
 2. Uwagi EBC 2.1 Ciągłość sprawowania urz ędu prezesa krajowego banku centralnego zwi ązana jest z dwoma 
aspektami niezale żności banku centralnego. Po pierwsze, nale ży rozważyć kwestię niezależności 
instytucjonalnej. Ustawy stanowi ące podstaw ę prawną działania poszczególnych krajowych 
banków centralnych powinny wprowadza ć jasne zasady co do tego, kto przejmuje urz ąd prezesa po 
wygaśnięciu kadencji aktualnego prezesa w zwi ązku z upływem czasu b ądź  też w wyniku śmierci, 
rezygnacji albo odwo łania – tak, aby unikn ąć zewnętrznych ingerencji. Po drugie, nale ży rozważyć 
kwestię niezależności personalnej. Osoba tymczasowo obejmuj ąca obowiązki prezesa do momentu 
objęcie obowi ązków przez nowego prezesa musi korzysta ć z takich samych gwarancji w zakresie 
bezpiecze
ństwa sprawowania urz ędu i podstaw odwo łania, jak ka żdy członek organów 
decyzyjnych krajowych banków centralnych wykonuj ących zadania zwi ązane z ESBC. 
2.2 EBC z zadowoleniem przyjmuje projekt ustawy, gdy ż wzmacnia on pewno ść prawną  w zakresie 
zapewnienia ci ągłości sprawowania urz ędu Prezesa NBP oraz usuwa niejednoznaczno ść obecnych 
przepisów. EBC pragnie zauwa żyć, że – jeśli chodzi o niezale żność personaln ą – wiceprezes NBP 
pełniący obowi ązki prezesa zgodnie z proponowanym art. 9a ust. 2 jest obj ęty takim samym 
zakresem ochrony, jak pozostali cz łonkowie organów decyzyjnych krajowych banków centralnych. 
2.3 Jeśli chodzi o niezale żność instytucjonaln ą banku centralnego, EBC uwa ża, że w przypadku 
upływu 6-letniego okresu kadencji lub wyga śnięcia kadencji w zwi ązku z przes łankami 
wskazanymi w art. 9 ust. 4 pkt 2-4 ustawy o NBP w ładze krajowe powinny zapewni ć wybór 
nowego prezesa w rozs ądnym terminie po up ływie tego okresu lub wyga śnięciu kadencji. 
2.4 EBC pragnie ponadto zauwa żyć, iż – z uwagi na postulat jasno ści przepisów prawa – ustawa o 
NBP w brzmieniu zmienionym proj ektem ustawy powinna w sposób ja śniejszy okre ślać wzajemne 
relacje pomi ędzy obecnym brzmieniem art. 10 ust. 1 a proponowanym art. 9a. 
 
                                                 
6  Przesłanka wyga śnięcia kadencji Prezesa NBP wskazana w art. 9 ust. 4 pkt 1 ustawy o NBP. 
7 Przesłanki wyga śnięcia kadencji Prezesa NBP wskazane w art. 9 ust. 4 pkt 2-4 ustawy o NBP. 
3 Niniejsza opinia zostanie opublikowana na stronie internetowej EBC.  
  Frankfurt nad Menem, dnia 7 maja 2010 r. 
[podpis] 
  
Prezes EBC 
Jean-Claude TRICHET