1.

kieruje do Rady, Komisji oraz wiceprzewodniczącej Komisji / wysokiej przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa następujące zalecenia: a) wzywa państwa członkowskie i Komisję do uznania ograniczenia źródeł finansowania siatek terrorystycznych za podstawowy priorytet, ponieważ stanowi ono skuteczne narzędzie zmniejszania ich skuteczności; uważa, że kluczowe znaczenie dla zwalczania finansowania terroryzmu i zapobiegania samym atakom terrorystycznym mają strategie prewencyjne oparte na wymianie najlepszych praktyk i budzących podejrzenia oraz istotnych informacji finansowych między służbami wywiadowczymi; wzywa zatem służby wywiadowcze państw członkowskich do poprawy koordynacji i współpracy przez ustanowienie stałej europejskiej platformy antyterrorystycznych służb wywiadowczych w ramach istniejących struktur (np. Europolu), aby uniknąć tworzenia kolejnej agencji, z dużym naciskiem na proaktywną wymianę informacji dotyczących wsparcia finansowego dla siatek terrorystycznych; uważa, że dzięki tej platformie powstałaby wspólna baza danych o osobach fizycznych i prawnych oraz podejrzanych operacjach; podkreśla, że dane o dużej wartości zgromadzone przez dowolną agencję bezpieczeństwa narodowego powinny być szybko przekazywane już w momencie rejestracji w systemie centralnym, który powinien dopuszczać rejestrowanie informacji na temat obywateli państw spoza UE, uwzględniając szczególnie ewentualny wpływ na prawa podstawowe, a zwłaszcza prawo do ochrony danych osobowych i zasadę celowości; podkreśla, że na tej liście powinny znaleźć się między innymi banki, instytucje finansowe i podmioty gospodarcze europejskie i pozaeuropejskie, a także państwa trzecie, w których odnotowuje się braki w zakresie zwalczania finansowania terroryzmu; wzywa Komisję, by jak najszybciej opracowała taką listę w oparciu o własne kryteria oraz na podstawie analizy przeprowadzonej zgodnie z dyrektywą (UE) 2015/849; przypomina, że osoby, które bezpośrednio lub pośrednio dopuszczają się aktów terrorystycznych, organizują je i je wspierają, muszą odpowiedzieć za swoje czyny; b) wzywa państwa europejskie, zarówno państwa członkowskie UE, jak i państwa trzecie, do finansowania programów, w których ramach służby wywiadowcze wymieniają się dobrymi praktykami, w tym w zakresie badania i analizy metod stosowanych przez terrorystów i organizacje terrorystyczne w celu rekrutacji i transferu funduszy na cele działalności terrorystycznej; zaleca wprowadzenie kwartalnych ocen zagrożeń dla bezpieczeństwa publicznego łączących informacje wywiadowcze oraz informacje zgromadzone przez Europol i Centrum Analiz Wywiadowczych Unii Europejskiej (INTCEN); wzywa państwa członkowskie do zapewnienia służbom wywiadowczym dostatecznego finansowania i dostatecznych zasobów ludzkich; c) podkreśla, zgodnie z tym co wskazała FATF, która opracowała strategię zwalczania finansowania terroryzmu, jak ważne jest sprawniejsze i szybsze dzielenie się informacjami między jednostkami analityki finansowej, między jednostkami analityki finansowej a siłami bezpieczeństwa i organami ścigania oraz służbami wywiadowczymi w danej jurysdykcji i między własnymi jurysdykcjami, jak również z sektorem prywatnym, zwłaszcza bankowym; d) z zadowoleniem przyjmuje zaangażowanie RWPZ w prace FATF; wzywa Komisję i ESDZ do aktywnego zachęcania partnerów UE, w szczególności RWPZ i jej państw członkowskich, do pełnego wdrożenia zaleceń FATF na rzecz wyeliminowania luk w obszarach przeciwdziałania praniu pieniędzy i zwalczania finansowania terroryzmu, a także do zapewnienia wsparcia technicznego umożliwiającego osiąganie postępów w tych dziedzinach; e) apeluje do wysokiej przedstawiciel o wsparcie wysiłków FATF i priorytetowe potraktowanie przeciwdziałania finansowaniu terroryzmu, w szczególności o wskazanie – we współpracy z państwami członkowskimi ONZ – strategicznych luk w przeciwdziałaniu praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu; f) wzywa do zacieśnienia współpracy Europolu i kluczowych partnerów strategicznych UE, którzy odgrywają zasadniczą rolę w zwalczaniu terroryzmu na świecie; uważa, że bliższa współpraca pozwoli na skuteczniejsze zapobieganie tworzeniu ośrodków finansowania terroryzmu oraz skuteczniejsze wykrywanie tych ośrodków i reagowanie na ich działalność; zwraca się do państw członkowskich, aby lepiej wykorzystywały nieformalną sieć europejskich jednostek analityki finansowej (FIU.net), w oparciu o wyniki pracy Europolu, przez wdrożenie piątej dyrektywy w sprawie przeciwdziałania praniu pieniędzy oraz przyjęcie środków regulacyjnych w celu rozwiązania innych problemów wynikających z rozbieżności w zakresie statusu i kompetencji jednostek wywiadu finansowego, w szczególności w celu ułatwienia koordynacji i wymiany informacji zarówno między jednostkami wywiadu finansowego, jak i między tymi jednostkami i organami ścigania, z myślą o wymianie odnośnych informacji z europejską platformą antyterrorystycznych służb wywiadowczych; g) przypomina o podstawowym znaczeniu wzmocnionego dialogu politycznego, zwiększonej pomocy finansowej i wsparcia na rzecz budowania zdolności partnerów UE, którzy znajdują się na pierwszej linii walki z terroryzmem, do jego zwalczania; h) wzywa państwa członkowskie, aby lepiej monitorowały podejrzane organizacje prowadzące takie działania jak nielegalny handel, przemyt, podrabianie i nadużycia, przez utworzenie wraz z Europolem wspólnych zespołów dochodzeniowo-śledczych, ułatwiających służbom bezpieczeństwa dostęp do podejrzanych transakcji; należy przy tym pamiętać o zasadzie proporcjonalności i prawie do prywatności; zwraca się do państw członkowskich, by zapewniły w tym celu osobom prowadzącym dochodzenia więcej szkoleń i lepszą specjalizację; wzywa Komisję do wspierania i odpowiedniego finansowania rozwoju programów szkoleniowych dla organów ścigania i organów sądowych w państwach członkowskich; i) wzywa państwa członkowskie i Komisję do przedstawienia rocznego sprawozdania dotyczącego poczynionych postępów i podjętych środków na rzecz zwalczania finansowania terroryzmu, a w szczególności wysiłków na rzecz przeciwdziałania finansowaniu ISIS/Daisz i Al-Kaidy; przypomina, że niektóre państwa członkowskie są bardziej od innych zaangażowane w działania na rzecz zwalczania finansowania terroryzmu, dlatego najlepszą reakcją byłoby zwiększenie wymiany informacji, w szczególności w zakresie skuteczności przyjętych środków; j) z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący ustanowienia rejestrów rachunków bankowych i ułatwienia dostępu do nich jednostkom analityki finansowej oraz innym właściwym organom zaangażowanym w walkę z praniem pieniędzy i finansowaniem terroryzmu; zwraca uwagę, że Komisja wystąpi wkrótce z inicjatywą zapewniającą organom ścigania większy dostęp do tych rejestrów; podkreśla konieczność przestrzegania zasad współpracy policji i organów sądowych w zakresie wymiany informacji dotyczących rachunków bankowych, w szczególności w odniesieniu do postępowań karnych; w tym kontekście wzywa państwa członkowskie, które nie dokonały jeszcze transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/41/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie europejskiego nakazu dochodzeniowego w sprawach karnych, by jak najszybciej to uczyniły; k) zwraca się do państw członkowskich o przyjęcie niezbędnych środków prawnych gwarantujących, że banki dokładnie nadzorują przedpłacone karty debetowe, tak by można było je doładowywać jedynie przelewem bankowym z rachunków należących do osób, których tożsamość można zidentyfikować; podkreśla znaczenie łańcucha powiązań umożliwiającego służbom wywiadowczym wykrywanie transakcji, w przypadku których istnieje wysokie ryzyko, że środki zostaną wykorzystane do popełnienia aktu terrorystycznego lub innego poważnego przestępstwa; ponadto zwraca się do państw członkowskich o przyjęcie niezbędnych przepisów, aby w pełni umożliwić otworzenie rachunku bankowego wszystkim osobom znajdującym się na ich terytorium; l) podkreśla konieczność zlikwidowania wszystkich rodzajów rajów podatkowych, które ułatwiają pranie pieniędzy, unikanie opodatkowania i uchylanie się od opodatkowania, a także mogą odgrywać rolę w finansowaniu sieci terrorystycznych; wzywa w tym kontekście państwa członkowskie do walki z uchylaniem się od opodatkowania i apeluje do Komisji, by zaproponowała i wdrożyła środki umożliwiające ścisłą kontrolę przepływów finansowych i rajów podatkowych; m) odnotowuje udaną współpracę z USA i innymi partnerami oraz przydatność informacji uzyskiwanych dzięki umowie między UE a USA w sprawie dzielenia się informacjami pochodzącymi z amerykańskiego programu śledzenia środków finansowych terrorystów (TFTP); apeluje do Komisji, aby zaproponowała ustanowienie specjalnego europejskiego systemu w tej dziedzinie, który uzupełniłby obecne ramy i wypełniłby istniejące luki, zwłaszcza w odniesieniu do płatności SEPA, gwarantując równowagę między bezpieczeństwem a wolnościami osobistymi; przypomina, że do tego systemu wewnątrzeuropejskiego będą miały zastosowanie europejskie standardy ochrony danych; n) zwraca się do wysokiej przedstawiciel i państw członkowskich o opracowanie – we współpracy z Koordynatorem UE ds. Zwalczania Terroryzmu – listy osób i podmiotów, które prowadzą działalność w ramach systemów o niewielkiej przejrzystości i o wysokich wskaźnikach podejrzanych transakcji finansowych, w przypadku gdy istnieją dowody na to, że właściwe organy nie podjęły działań, zwłaszcza jeśli są one powiązane z radykalizmem dżihadystycznym; zwraca się do wysokiej przedstawiciel i państw członkowskich, aby w stosunkach z danym państwem brały pod uwagę jego udział w finansowaniu terroryzmu; o) zachęca Radę Unii Europejskiej do bardziej zdecydowanego nakładania ukierunkowanych sankcji i przyjmowania innych środków ograniczających wobec wszystkich osób fizycznych i podmiotów, które w jakikolwiek sposób udostępniają zasoby gospodarcze ISIS/Daisz, Al-Kaidzie czy innym ugrupowaniom dżihadystycznym; apeluje o zamrażanie środków pieniężnych i innych aktywów finansowych lub zasobów gospodarczych osób fizycznych, grup, przedsiębiorstw i podmiotów, w tym środków finansowych, których źródłem jest majątek posiadany lub kontrolowany bezpośrednio lub pośrednio przez te osoby, grupy, przedsiębiorstwa i podmioty lub osoby działające w ich imieniu lub na ich polecenie; z zadowoleniem przyjmuje powołanie przez Radę Bezpieczeństwa ONZ komisji odpowiedzialnej za nadzorowanie stosowania sankcji; zauważa, że na mocy rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 2253 z 2015 r. wszystkie państwa członkowskie są zobowiązane do szybkiego blokowania środków i aktywów finansowych ISIS/Daisz, Al-Kaidy oraz powiązanych z nimi osób, ugrupowań, przedsiębiorstw i podmiotów; zwraca się do wysokiej przedstawiciel o poparcie apelu Rady Bezpieczeństwa ONZ do państw członkowskich ONZ o szybsze i bardziej zdecydowane ograniczenie przepływu środków finansowych, innych aktywów finansowych i zasobów gospodarczych na rzecz osób i podmiotów znajdujących się na liście dotyczącej sankcji wobec ISIS/Daisz i Al-Kaidy; p) zwraca się do państw członkowskich UE o ustanowienie systemu kontroli i rozliczenia, aby zagwarantować, że miejsca kultu i kształcenia, instytucje, ośrodki, organizacje charytatywne, stowarzyszenia kulturalne i tym podobne podmioty, w przypadku których zachodzi zasadne podejrzenie o powiązania z ugrupowaniami terrorystycznymi, przedstawiają szczegółowe informacje o tym, od kogo otrzymują środki i jak je wykorzystują, zarówno w UE, jak i poza nią, a także apeluje, aby rejestrować wszystkie transakcje wychodzące od tych osób fizycznych i prawnych w scentralizowanej bazie danych utworzonej z uwzględnieniem wszelkich odpowiednich zabezpieczeń; apeluje o wprowadzenie obowiązkowej kontroli ex ante pochodzenia środków pieniężnych i ich przeznaczenia w przypadku organizacji charytatywnych, co do których zachodzi zasadne podejrzenie o związki z terroryzmem, aby zapobiec przekazaniu pieniędzy na cele terrorystyczne w wyniku świadomego działania lub zaniechania; apeluje, aby wszelkie takie działania prowadzić w ramach specjalnych programów na rzecz walki z islamofobią, aby uniknąć nasilania się przestępstw z nienawiści, ataków na muzułmanów lub wszelkich innych ataków rasistowskich i ksenofobicznych na tle wyznaniowym lub etnicznym; q) zwraca się do państw członkowskich o zapewnienie lepszego nadzoru nad tradycyjnymi metodami przekazywania środków (takimi jak hawala lub chiński system fei ch’ien), czy nieformalnymi systemami przekazywania środków, oraz o ich uregulowanie, w szczególności w drodze toczącej się procedury przyjęcia rozporządzenia w sprawie kontroli środków pieniężnych wwożonych do Unii lub wywożonych z Unii (2016/0413(COD)), tak aby pośrednicy prowadzący te transakcje mieli obowiązek zgłaszania właściwym organom każdej poważnej operacji realizowanej w ramach tych systemów; podkreśla jednocześnie w rozmowach z grupami objętymi tymi środkami, że nie są one wymierzone w tradycyjne nieformalne przekazy pieniężne, lecz w handel związany ze zorganizowaną działalnością przestępczą, terroryzmem lub zyskami przemysłowymi/handlowymi pochodzącymi z brudnych pieniędzy; w związku z tym apeluje o to, by: (i) wszyscy pośrednicy lub osoby uczestniczące w takiej działalności (kontrolerzy lub maklerzy giełdowi, pośrednicy i pomocnicy, koordynatorzy, poborcy i operatorzy transferów) mieli obowiązek zarejestrowania się we właściwym organie krajowym; (ii) wszystkie transakcje były zgłaszane i dokumentowane w sposób ułatwiający przekazywanie informacji na żądanie; (iii) ustanowiono odstraszające kary dla pośredników lub innych osób uczestniczących w niezgłoszonych transakcjach; r) wzywa Komisję, by wystąpiła z wnioskiem w sprawie niezbędnych przepisów umożliwiających lepsze monitorowanie wszystkich elektronicznych operacji finansowych i działalności przedsiębiorstw emitujących walutę wirtualną, w tym pośredników, tak aby zapobiegać przekazywaniu środków użytkownikom, którzy nie są w pełni zidentyfikowani, co może mieć miejsce w przypadku użytkowników sieci publicznych lub anonimowych systemów nawigacji; w związku z tym podkreśla, że wymiana kryptowaluty na środki pieniężne i odwrotnie musi się odbywać obowiązkowo za pośrednictwem możliwego do zidentyfikowania rachunku bankowego; wzywa Komisję do przeprowadzenia oceny skutków finansowania terroryzmu za pośrednictwem elektronicznych gier hazardowych, walut wirtualnych, kryptowalut, łańcucha bloków i technologii finansowej; ponadto apeluje do Komisji, by rozważyła możliwe środki, w tym prawne, pozwalające na stworzenie ram regulujących tego rodzaju działalność w celu ograniczenia narzędzi służących finansowaniu terroryzmu; s) wzywa Komisję i państwa członkowskie do ściślejszego monitorowania w zakresie regulacji i kontroli handlu złotem, kamieniami i metalami szlachetnymi, tak aby towary te nie były wykorzystywane do finansowania działalności terrorystycznej; wzywa do ustanowienia kryteriów, które państwa członkowskie mogłyby przyjąć i stosować; wzywa Komisję i państwa członkowskie do zakazania i karania wszelkiej działalności handlowej (w zakresie zarówno wywozu, jak i przywozu) prowadzonej z terrorystami i organizacjami pozostającymi pod kontrolą dżihadystów, z wyłączeniem artykułów pomocy humanitarnej niezbędnych dla podporządkowanej ludności; wzywa do ścigania i karania osób fizycznych i prawnych, które przez nieostrożność lub złą wolę uczestniczą w takiej działalności handlowej w jakiejkolwiek formie (kupno, sprzedaż, dystrybucja, pośrednictwo itp.); odnotowuje szczególne ryzyko finansowania terroryzmu za pośrednictwem usług przekazu pieniężnego; wzywa państwa członkowskie do wypracowania zacieśnionego partnerstwa i współpracy między podmiotami zajmującymi się usługami przekazu pieniężnego a europejskimi organami ścigania, a także do wydania wytycznych w celu identyfikowania i eliminowania wszelkich konkretnych ograniczeń stojących na drodze do wymiany informacji na temat podejrzanych przekazów pieniężnych; t) z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie przywozu dóbr kultury i podkreśla jego znaczenie dla rozwiązania problemu nielegalnego przywozu tych dóbr w celu finansowania terroryzmu; zwraca się do Komisji o wprowadzenie certyfikatu identyfikowalności dzieł sztuki i antyków wprowadzanych na rynek UE, w szczególności jeżeli pochodzą one z terytoriów lub miejsc kontrolowanych przez jakiekolwiek uzbrojone podmioty niepaństwowe, a także organizacje, ugrupowania i osoby wpisane na unijną listę organizacji terrorystycznych; wzywa Komisję do zacieśnienia współpracy z organizacjami międzynarodowymi, takimi jak ONZ, UNESCO, Interpol, Światowa Organizacja Celna czy Międzynarodowa Rada Muzeów, aby usprawnić walkę z nielegalnym handlem dobrami kultury na potrzeby finansowania terroryzmu; wzywa państwa członkowskie do ustanowienia jednostek policji specjalizujących się w przemycie dóbr kultury oraz do zapewnienia koordynacji działań tych jednostek w poszczególnych państwach członkowskich; zwraca się do państw członkowskich, aby nałożyły na przedsiębiorstwa handlujące dziełami sztuki obowiązek zgłaszania każdej podejrzanej transakcji oraz aby nakładały na właścicieli przedsiębiorstw zajmujących się handlem dziełami sztuki i antykami, uwikłanymi w przemyt dóbr tego rodzaju, proporcjonalne i odstraszające kary, włącznie z sankcjami karnymi, za finansowanie terroryzmu przez zaniechanie; wzywa Komisję do zwiększenia wsparcia dla państw trzecich, w szczególności państw sąsiadujących, w ich działaniach na rzecz walki z przestępczością i handlem, które służą finansowaniu działalności terrorystycznej; u) wzywa Komisję do zaproponowania środków na rzecz zwiększenia przejrzystości pochodzenia, transportu towarów i pośrednictwa w handlu nimi, w szczególności w odniesieniu do wyrobów petrochemicznych, w celu zwiększenia identyfikowalności oraz położenia kresu mimowolnemu finansowaniu organizacji terrorystycznych przez europejskie przedsiębiorstwa; v) wzywa Komisję do rozważenia możliwości zmiany odnośnych rozporządzeń i dyrektyw, tak aby nałożyć na instytucje finansowe obowiązek uzyskania informacji dotyczących powodów realizowania podejrzanych transakcji na małą i dużą skalę, w celu monitorowania przypadków płacenia okupu organizacjom terrorystycznym; wzywa państwa członkowskie do podjęcia działań zapobiegawczych ukierunkowanych na podmioty gospodarcze działające w strefach podwyższonego ryzyka, aby pomóc im w kontynuowaniu działalności; w) wzywa ESDZ do powołania specjalisty ds. analityki finansowej w ramach nowej misji WPBiO w Iraku, w celu wsparcia rządu Iraku w zapobieganiu wypływaniu aktywów ISIS/Daisz z kraju, a także wsparcia irackich władz w rozwijaniu programów przeciwdziałania praniu pieniędzy; x) zwraca się do Komisji i państw członkowskich, aby w ramach dialogu z partnerskimi państwami trzecimi na temat walki z terroryzmem skoncentrowały się na współpracy policyjnej i sądowej oraz na wymianie danych i dobrych praktyk w celu zwiększenia synergii na szczeblu globalnym w zakresie zwalczania finansowania terroryzmu; y) z zadowoleniem przyjmuje utworzenie sieci ekspertów ds. zwalczania terroryzmu w delegaturach UE; wzywa do umocnienia tej sieci oraz do jej rozszerzenia na większą liczbę regionów, w szczególności na obszar Rogu Afryki i Azji Południowo-Wschodniej; podkreśla znaczenie uwzględnienia celów w zakresie walki z terroryzmem w mandatach unijnych misji i operacji w dziedzinie WPBiO, w szczególności w Libii, Sahelu, Rogu Afryki i na Bliskim Wschodzie; wzywa ESDZ do powołania specjalisty ds. analityki finansowej w ramach nowych misji w dziedzinie WPBiO w krajach, w których mogą znajdować się ośrodki terrorystyczne, i w regionie Sahelu, oraz do nawiązania ścisłej współpracy z organami rządowymi na tych obszarach; z) apeluje do Komisji i państw członkowskich o wzmożenie działań mających zachęcić partnerskie państwa trzecie do podpisania i ratyfikowania Międzynarodowej konwencji o zwalczaniu finansowania terroryzmu z 1999 r., w której określono szereg zasad i standardów dotyczących likwidacji finansowania terroryzmu, a także wzywa je do skutecznego wdrożenia tej konwencji; aa) podkreśla, że rozwiązywanie i łagodzenie konfliktów społeczno-gospodarczych, wspieranie państw w dążeniu do samodzielnego funkcjonowania i zapewnienie poszanowania praw człowieka mają zasadnicze znaczenie dla ograniczenia wielkości obszarów stanowiących podatny grunt dla ISIS/Daisz, Al-Kaidy i innych ugrupowań dżihadystycznych, w tym pod względem ich zdolności do autonomii finansowej; ab) wzywa wysoką przedstawiciel i ESDZ do zacieśnienia współpracy z krajami, w których przechowywane są środki pochodzące z handlu narkotykami, handlu ludźmi lub handlu towarami, a także z państwami pochodzenia nielegalnych papierosów, z myślą o zajęciu tych środków; ac) wzywa wysoką przedstawiciel i ESDZ do podejmowania na międzynarodowych forach inicjatyw na rzecz zwiększenia przejrzystości w zakresie własności przedsiębiorstw, tj. przez stworzenie publicznych rejestrów podmiotów prawnych, w tym spółek, funduszy powierniczych i fundacji, a także centralnego rejestru rachunków bankowych, instrumentów finansowych, nieruchomości, umów ubezpieczenia na życie oraz innych istotnych aktywów, które mogą być nadużywane w celu prania pieniędzy i finansowania terroryzmu; ad) apeluje do Rady i Komisji o ustanowienie i wdrożenie mechanizmu rocznych sprawozdań porównawczych dla Parlamentu w zakresie środków podjętych przez państwa członkowskie i Komisję na rzecz przeciwdziałania finansowaniu terroryzmowi; ae) wzywa wysoką przedstawiciel i ESDZ do wsparcia naszych partnerów zagranicznych w ich wysiłkach na szczeblu krajowym zmierzających do ograniczenia przepływów finansowych od osób prywatnych na rzecz organizacji uznawanych za organizacje zapewniające pomoc i zasoby terrorystom; af) wzywa państwa członkowskie do szybkiego przyjęcia wniosków Komisji dotyczących reformy VAT, aby uniemożliwić organizacjom przestępczym wykorzystywanie luk w europejskim systemie VAT do finansowania terroryzmu i innej działalności przestępczej; ag) z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji w sprawie wzajemnego uznawania nakazów zabezpieczenia i konfiskaty; ah) ponownie zaznacza, że stawianie czoła ISIS/Daisz, Al-Kaidzie i innym ugrupowaniom dżihadystycznym oraz ich zwalczanie zarówno pod względem finansowym, jak i militarnym czy ideologicznym, musi pozostać priorytetowym punktem agendy bezpieczeństwa i obrony; wzywa ESDZ do wykorzystania kontaktów dyplomatycznych z państwami tego regionu, by podkreślić wspólny interes UE i podmiotów regionalnych w tym zakresie;