[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 11.1.2006

SEC(2006) 27 końcowy

Zalecenie

OPINIA RADY

zgodnie z art. 9 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji Szwecji na lata 2005-2008

(przedstawiona przez Komisję)

UZASADNIENIE

Kontekst

Pakt na rzecz stabilności i wzrostu, który wszedł w życie dnia 1 lipca 1998 r., opiera się na dążeniu do zapewnienia solidnych finansów państwa jako środka służącego umocnieniu warunków stabilności cen oraz silnego, trwałego wzrostu sprzyjającego tworzeniu nowych miejsc pracy. W roku 2005 po raz pierwszy wprowadzono zmiany do paktu. Reforma potwierdziła przydatność paktu w zakresie utrzymywania dyscypliny fiskalnej, a jednocześnie dążyła do wzmocnienia jego skuteczności i podstaw gospodarczych oraz do zabezpieczenia stabilności finansów publicznych w perspektywie długoterminowej.

Stanowiące część paktu rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych[1] stanowi, że państwa członkowskie muszą przedstawiać Radzie i Komisji programy stabilności lub konwergencji oraz ich coroczne zaktualizowane wersje (państwa członkowskie, które przyjęły jednolitą walutę przedstawiają (zaktualizowane) programy stabilizacji, a te, które jej jeszcze nie przyjęły, przedstawiają (zaktualizowane) programy konwergencji). Pierwszy program konwergencji Szwecji przedstawiono w grudniu 1998 r. Zgodnie z rozporządzeniem Rada zaopiniowała go dnia 8 lutego 1999 r., opierając się na zaleceniu Komisji i po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego. Zgodnie z tą samą procedurą zaktualizowane programy stabilności i konwergencji są oceniane przez Komisję i badane przez wspomniany wyżej Komitet; istnieje również możliwość zbadania programów przez Radę.

W programach tych państwa członkowskie muszą określić średniookresowy cel dla sytuacji budżetowej oraz przedstawić środki podejmowane w celu jego osiągnięcia i zachowania, podając także odnośne założenia ekonomiczne. Reforma paktu przewiduje zróżnicowanie celu średniookresowego dla poszczególnych państw członkowskich z uwagi na ekonomiczne i budżetowe różnice wewnątrz Unii, uwzględniając również ryzyko fiskalne dotyczące stabilności. Inne elementy reformy obejmują bardziej symetryczne podejście do polityki fiskalnej w ciągu całego cyklu poprzez zwiększoną dyscyplinę budżetową w okresach dobrej koniunktury, przy jednoczesnym wzięciu pod uwagę, w przypadku odstępstwa od celu średniookresowego lub ścieżki dostosowania prowadzącej do tego celu, „poważnych reform strukturalnych”, których wpływ na długoterminową stabilność jest możliwy do zweryfikowania.

Uwzględniając prognozę służb Komisji z jesieni 2005 r., kodeks postępowania[2], powszechnie przyjętą metodologię szacowania produktu potencjalnego i sald dostosowywanych cyklicznie oraz ogólne wytyczne polityki gospodarczej zawarte w zintegrowanych wytycznych na lata 2005 – 2008, Komisja zbadała ostatnio przedstawioną zaktualizowaną wersję programu konwergencji Szwecji i w oparciu o poniższą ocenę przyjęła zalecenie dotyczące opinii Rady w sprawie przedmiotowego programu.

Ocena

1. Szósty zaktualizowany program konwergencji Szwecji został przesłany do Komisji w dniu 24 listopada 2005 r. i obejmuje lata 2005-2008. Program ten oparty jest na ustawie budżetowej na 2006 r. przyjętej przez Parlament w dniu 16 grudnia 2005 r. Jego format zasadniczo odpowiada wzorowi programów stabilności i konwergencji określonemu w nowym kodeksie postępowania. W programie brakuje niektórych danych obowiązkowych i opcjonalnych, których podania wymaga nowy kodeks postępowania (w szczególności pominięto wynagrodzenia pracowników). Zaktualizowany program Szwecji nie definiuje wyraźnie celu średniookresowego dla sytuacji budżetowej jak wymaga tego kodeks postępowania.

2. Od około dziesięciu lat roczny wzrost realnego PKB w Szwecji utrzymuje się na średnim poziomie nieznacznie poniżej 3%. Czynnikami znaczącymi dla wzrostu gospodarczego był znaczące zwiększenie produkcji i korzystny udział eksportu netto. Jednak na przestrzeni ostatnich kilku lat wzrost zatrudnienia jest niewielki, jak również zmniejszył się wskaźnik zatrudnienia przy jednoczesnym zwiększaniu się bezrobocia. Inflacja pozostaje na niskim poziomie w stosunku do założonego przez Riksbank celu inflacyjnego na poziomie 2% plus bądź minus jeden punkt procentowy. Wzrost realnego PKB według założeń zaktualizowanego programu miałby wynosić 2,4% w 2005 r., by w roku 2006 r. osiągnąć wartość 3,1%, a następnie 2,8% w 2007 r. i 2,3% w 2008 r. W nadchodzących latach przewidywany jest także wzrost zatrudnienia. Ogólnie rzecz biorąc, scenariusz makroekonomiczny, bazowy dla zaktualizowanego programu, wydaje się być wiarygodny i jest zasadniczo zgodny z oceną służb Komisji oraz prognozą z jesieni 2005 r. Obliczenia przy zastosowaniu powszechnie przyjętej metodologii w oparciu o zaktualizowane dane liczbowe pokazują, że stopa wzrostu potencjalnego PKB pozostaje na relatywnie wysokim poziomie, choć z nieznaczną tendencją spadkową w perspektywie średniookresowej. W 2005 r. ilość wolnych zasobów w gospodarce jest niewielka, jednak już w 2006 r. luka produktowa będzie znikała. Zakłada się, że presja inflacyjna nadal będzie skutecznie tłumiona i w okresie objętym programem stopniowo zbliżać się będzie do założonego przez Riksbank celu na poziomie 2%. Przewidywania programu dotyczące inflacji wydają się być realistyczne.

3. W latach 2002-2004 korona była relatywnie stabilną walutą w stosunku do euro, jednak w ostatnim czasie straciła na wartości pomimo stabilnego otoczenia makroekonomicznego Szwecji, solidnych perspektyw wzrostu i nadwyżek na rachunkach bieżących, czego przyczyną były prawdopodobnie niskie stopy repo. Różnica pomiędzy rentownością długoterminowych obligacji państwowych w Szwecji i w strefie euro, oscylująca na początku 2004 r. wokół 50 punktów bazowych, zmniejszyła się niemal do zera.

4. W dniu 18 stycznia 2005 r. Rada w swojej opinii zaaprobowała strategię budżetową przedstawioną w zaktualizowanej wersji programu konwergencji Szwecji z 2004 r. Jeśli chodzi o wykonanie budżetu na rok 2005, w zaktualizowanej wersji programu z 2004 r. za cel na 2005 r. przyjęto nadwyżkę sektora general government w wysokości 0,6% PKB, natomiast w obecnym zaktualizowanym programie przewiduje się nadwyżkę na poziomie 1,6%, pomimo skorygowania w dół wzrostu w roku 2005. Ogólnie rzecz biorąc, przychody okazały się być wyższe od spodziewanych, do czego częściowo przyczyniły się określone jednorazowe przychody z podatków od osób prawnych, zaś wydatki nie zwiększały się w niekontrolowany sposób.

5. Ramy budżetowe w Szwecji ukierunkowane są na zachowanie zdrowych finansów publicznych w warunkach pełnego zatrudnienia i trwałego wzrostu. W tym celu obejmują one zamierzenie dotyczące nadwyżki sektora general government w wysokości średnio 2% PKB w ciągu cyklu, wieloletnie nominalne pułapy wydatków administracji centralnej oraz wymóg zrównoważonego budżetu dla administracji samorządowej. Niniejsza prognoza przewiduje nadwyżkę sektora general government w wysokości 1,6% w 2005 r., 0,9% w 2006 r., 1,2% w 2007 r. oraz 1,7% w roku budżetowym 2008. Wskaźniki zarówno wydatków, jak i przychodów wykazują tendencję do stopniowego obniżania się w okresie objętym prognozą. Jednak o ile zmniejszenie się wskaźnika przychodów następuje w początkowej fazie okresu objętego programem, o tyle zmniejszenie się wskaźnika wydatków spodziewane jest w jego późniejszej fazie. Z jednej strony oczekuje się, że system emerytalny oraz podsektor administracji samorządowej wykazywać będą stabilne nadwyżki, z drugiej jednak deficyt administracji centralnej będzie przyczyniać się do zmiany sytuacji całego sektora general government . W odniesieniu do kwestii wdrożenia decyzji Eurostatu z marca 2004 r. w sprawie klasyfikacji kapitałowych systemów emerytalnych Szwecja korzysta obecnie z okresu przejściowego obowiązującego do wiosny 2007 r. Wdrożenie tej decyzji może wpłynąć na saldo sektora general government i spowodować konieczność dokonania korekty w dół o około 1% PKB rocznie. Ogólnie rzecz biorąc, w porównaniu z poprzednim programem jego nowa zaktualizowana wersja zasadniczo potwierdza planowaną korektę, przy czym zakłada nieco bardziej korzystny scenariusz makroekonomiczny.

6. W oparciu o obliczenia służb Komisji bazujące na programie i pozostając w zgodzie z powszechnie przyjętą metodologią szacuje się, że dostosowywane cyklicznie saldo bez środków jednorazowych zmniejszy się z około 1¾ % w 2005 r. do około 1% w 2006 r. Tym samym ekspansja fiskalna planowana na 2006 r. odbywać się będzie na tle zmniejszającej się luki produktowej i poprawiających się uwarunkowań o charakterze cyklicznym. Saldo dostosowywane cyklicznie stopniowo będzie się poprawiało, by w końcu w latach 2007-2008 osiągnąć poziom 1½-2%.

7. Program określa cel dotyczący krajowej nadwyżki na poziomie 2% średnio w cyklu koniunktury jako zasadniczej średniookresowej wartości odniesienia w zaktualizowanej strategii. Stanowi to także zasadniczy element szwedzkich ram budżetowych opartych na określonych regułach. Zatem wartość 2% PKB można postrzegać jako cel średniookresowy programu.

8. Jako że cel średniookresowy założony w programie jest bardziej ambitny, niż wymaga tego minimalna wartość orientacyjna (szacowana jako deficyt wynoszący około 1/2% PKB), jego osiągnięcie powinno stworzyć margines bezpieczeństwa chroniący przed ryzykiem pojawienia się nadmiernego deficytu. Wyznaczony w programie cel średniookresowy jest znacząco bardziej ambitny niż nakazywałby wskaźnik zadłużenia i średni wzrost produktu potencjalnego. Zrealizowanie tak założonego celu ma jednak zasadnicze znaczenie dla zapewnienia długookresowej stabilności.

9. Biorąc pod uwagę wszystkie czynniki, wydaje się, że odchylenia od zawartych w programie przewidywań budżetowych mogą mieć korzystny charakter. I tak najnowsze dane dotyczące rachunków narodowych wskazują na to, że w 2005 r. wzrost był wyższy niż przewidywano w programie. Ponadto z najnowszych danych kasowych wynika, że dochody z podatków kształtowały się pod koniec roku 2005 na poziomie znacząco wyższym od zakładanego w zaktualizowanym programie. Stąd wyniki budżetowe mogą być lepsze niż przewidywane w programie.

10. W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się być zasadniczo odpowiedni do zapewnienia, że wpisany w program cel średniookresowy zostanie zrealizowany do końca okresu objętego programem. Tym niemniej w związku z ekspansywnym budżetem na 2006 r. sytuacja budżetowa będzie odbiegać od celu średniookresowego o mniej więcej 1% PKB w 2006 r. i 2007 r., co może zagrozić osiągnięciu celu średniookresowego w okresie objętym programem. Ponadto istnieje obawa, że bardzo ekspansywny kurs w polityce fiskalnej w 2006 r. (przy pogorszeniu się salda dostosowywanego cyklicznie o prawie 1 punkt procentowy) może nie być w pełni właściwy w tym sensie, że okres ten będzie można uznać za „czas dobrej koniunktury”. Jednakże jak już wspomniano powyżej, wytyczony w programie cel średniookresowy jest znacznie bardziej ambitny, niż wymaga tego Pakt na rzecz stabilności i wzrostu. W szczególności przez cały okres objęty programem zapewniony jest dostateczny margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem dozwolonego dla deficytu progu 3% PKB przy normalnych wahaniach cyklicznych. Na ocenę tą nie miałaby także wpływu zmiana klasyfikacji kapitałowych systemów emerytalnych drugiego filara w 2007 r. i wyłączenie ich z rachunków sektora general government, zgodnie z wymogami Eurostatu. Ogólnie rzecz biorąc, sytuacja budżetowa jest dobra, zaś strategia budżetowa stanowi dobry przykład kształtowania polityki fiskalnej w zgodzie z wymogami paktu.

11. Przewiduje się, że wskaźnik zadłużenia brutto będzie się nadal zmniejszać i osiągnie 46% PKB w 2008 r. Dług jest głównie generowany przez sektor administracji centralnej, który odnotowuje deficyty budżetowe, zaś nadwyżka w systemie emerytalnym jest głównie inwestowana w aktywa niepaństwowe, co spowalnia zmniejszanie się wskaźnika zadłużenia brutto. Wskaźnik zadłużenia po odliczeniu aktywów finansowych jest ujemny, co oznacza, że sektor general government wykazuje posiadanie aktywów netto. Przewiduje się, że nastąpi tutaj zwiększenie z około -6% PKB w 2004 r. do niemal -9% w 2008 r. Przewidywania te wydają się być wiarygodne.

12. Jeśli chodzi o stabilność finansów publicznych, dla Szwecji odnotowuje się niski poziom zagrożenia ze względu na przewidywane koszty budżetowe związane ze starzeniem się społeczeństwa. Poziom zadłużenia brutto jest obecnie zdecydowanie poniżej wartości odniesienia wynoszącej 60% i zgodnie z przewidywaniami poziom zadłużenia ma się utrzymać poniżej tej wartości przez większą część okresu objętego prognozą. Uznanie przez Szwecję stabilności za jedną z centralnych kwestii w realizacji polityki fiskalnej, w tym reformę systemu emerytalnego, która przewiduje zahamowanie wydatków na emerytury oraz obejmuje akumulację aktywów, wpływają korzystnie na przewidywania dotyczące finansów publicznych. Korzystna obecnie sytuacja budżetowa pomaga w ograniczeniu prognozowanego wpływu na budżet związanego ze starzeniem się społeczeństw, natomiast planowana konsolidacja zmierzająca ku osiągnięciu pod koniec okresu objętego programem celu średniookresowego założonego na 2% przyczynia się do poprawy stabilności.

13. Przewidziane środki są zasadniczo zgodne z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych na lata 2005 – 2008. Nawet jeśli planuje się utrzymanie wystarczająco silnej sytuacji budżetowej w perspektywie średniookresowej, to jednak odchylenia od założonego celu średniookresowego w latach 2006-2007 mogą być procykliczne oraz stawiają pod znakiem zapytania osiągnięcie celu średniookresowego do końca okresu objętego programem.

14. Szwedzki krajowy program reform przedstawiony w dniu 21 października 2005 r. w kontekście odnowionej strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia kładzie duży nacisk na stabilny rozwój oraz podkreśla, że osiągnięcie i utrzymanie wysokiego wskaźnika zatrudnienia i wysokiego poziomu przepracowanych godzin są poważnymi wyzwaniami i mogą mieć znaczący wpływ na finanse publiczne w perspektywie długoterminowej. Wspomniany program reform uwzględnia budżet na 2006 r., na którym opiera się również zaktualizowany program, i w tym kontekście oba te dokumenty są spójne.

15. Zalecenie

OPINIA RADY

zgodnie z art. 9 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie zaktualizowanego programu konwergencji Szwecji na lata 2005-2008

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych[3], w szczególności jego art. 9 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

16. W dniu 24 stycznia 2006 r. Rada zbadała zaktualizowany program konwergencji Szwecji obejmujący lata 2005 – 2008. Program zasadniczo odpowiada wzorowi programów stabilności i konwergencji określonemu w nowym kodeksie postępowania. W programie brakuje niektórych danych obowiązkowych i opcjonalnych, których podania wymaga nowy kodeks postępowania (w szczególności pominięto wynagrodzenia pracowników). Zaktualizowany program Szwecji nie definiuje wyraźnie celu średniookresowego dla sytuacji budżetowej jak wymaga tego kodeks postępowania.

17. Od około dziesięciu lat roczny realny wzrost PKB w Szwecji utrzymuje się na średnim poziomie nieznacznie poniżej 3%. Czynnikami znaczącymi dla wzrostu gospodarczego był znaczące zwiększenie produkcji i korzystny udział eksportu netto. Jednak na przestrzeni ostatnich kilku lat wzrost zatrudnienia jest niewielki, jak również zmniejszył się wskaźnik zatrudnienia przy jednoczesnym zwiększaniu się poziomu bezrobocia. Scenariusz makroekonomiczny, bazowy dla programu, przewiduje wzrost realnego PKB z poziomu 2,4 % w 2005 r. do 3,1% w 2006 r. i średnio 2,5% w ciągu następnych dwóch lat w ramach okresu objętego programem. W pierwszych dwóch latach okresu objętego programem prognoza dotycząca wzrostu zakłada poprawę uwarunkowań o charakterze cyklicznym, które później mają być w znacznym stopniu neutralne. W oparciu o obecnie dostępne informacje scenariusz ten wydaje się być wiarygodny. Przewidywania programu dotyczące inflacji wydają się być realistyczne.

18. W dniu 18 stycznia 2005 r. Rada w swojej opinii zaaprobowała strategię budżetową przedstawioną w zaktualizowanej wersji programu konwergencji Szwecji z 2004 r. Jeśli chodzi o wykonanie budżetu na rok 2005, w zaktualizowanej wersji programu z 2004 r. za cel na 2005 r. przyjęto nadwyżkę sektora general government w wysokości 0,6% PKB, natomiast w obecnym zaktualizowanym programie przewiduje się nadwyżkę na poziomie 1,6% pomimo skorygowania w dół wzrostu w roku 2005. Ogólnie rzecz biorąc, przychody okazały się być wyższe od spodziewanych, do czego częściowo przyczyniły się określone jednorazowe przychody z podatków od osób prawnych, zaś wydatki nie zwiększały się w niekontrolowany sposób.

19. Ramy budżetowe ukierunkowane są na zachowanie zdrowych finansów publicznych w warunkach pełnego zatrudnienia i trwałego wzrostu. W tym celu obejmują one cel dotyczący nadwyżki sektora general government w wysokości średnio 2% PKB w ciągu cyklu, wieloletnie nominalne pułapy wydatków administracji centralnej oraz wymóg zrównoważonego salda budżetowego dla administracji samorządowej. Niniejsza aktualizacja przewiduje nadwyżkę sektora general government w wysokości 1,6% w 2005 r., 0,9% w 2006 r., 1,2% w 2007 r. oraz 1,7% w roku budżetowym 2008. Wskaźniki zarówno wydatków, jak i przychodów wykazują tendencję do stopniowego obniżania się w okresie objętym prognozą. Zmniejszenie się wskaźnika przychodów następuje już w 2006 r. w związku z obniżkami podatków, natomiast zmniejszenie się wskaźnika wydatków przewidywane jest pod koniec okresu objętego programem, kiedy ma także nastąpić poprawa na rynku pracy. W porównaniu z poprzednim zaktualizowanym programem jego bieżąca zaktualizowana wersja zasadniczo potwierdza podobną korektę fiskalną, jednak zakłada przy tym bardziej korzystny scenariusz makroekonomiczny.

20. Program określa cel dotyczący krajowej nadwyżki na poziomie 2% średnio w cyklu koniunktury jako zasadniczej średniookresowej wartości odniesienia w zaktualizowanej strategii. Stanowi to także zasadniczy element szwedzkich ram budżetowych opartych na określonych regułach. Tym samym poziom 2% PKB może być postrzegany jako cel średniookresowy programu, jako że jest on zbieżny z zasadami dotyczącymi celów średnioterminowych określonymi w Pakcie na rzecz stabilności i wzrostu i w kodeksie postępowania. Przewiduje się, że w okresie objętym programem saldo strukturalne obliczane zgodnie z powszechnie przyjętą metodologią zwiększy się z poziomu 1% PKB w 2006 r. do poziomu około 1½-2% PKB w 2008 r.

21. Jako że cel średniookresowy założony w programie jest bardziej ambitny, niż wymaga tego minimalna wartość orientacyjna (szacowana jako deficyt wynoszący około 1/2% PKB), jego osiągnięcie powinno stworzyć margines bezpieczeństwa chroniący przed ryzykiem pojawienia się nadmiernego deficytu. Wyznaczony w programie cel średniookresowy jest znacząco bardziej ambitny niż nakazywałby wskaźnik zadłużenia i średni wzrost produktu potencjalnego. Zrealizowanie tak założonego celu ma jednak zasadnicze znaczenie dla zapewnienia długookresowej stabilności.

22. Wyniki budżetowe w 2005 r. mogły być lepsze niż przewidywane w programie. Ocena ta znajduje potwierdzenie w szczególności w najnowszych informacjach dotyczących przychodów podatkowych obliczanych metodą kasową oraz dotyczących kwartalnych rachunków narodowych

23. W świetle powyższej oceny ryzyka nakreślony w programie kurs polityki budżetowej wydaje się być zasadniczo odpowiedni do zapewnienia, że wpisany w program cel średniookresowy zostanie zrealizowany do końca okresu objętego programem. Tym niemniej w związku z ekspansywnym budżetem na 2006 r. sytuacja budżetowa będzie odbiegać od celu średniookresowego o mniej więcej 1% PKB w 2006 r. i 2007 r., co może zagrozić osiągnięciu celu średniookresowego w okresie objętym programem. Ponadto istnieje obawa, że bardzo ekspansywny kurs w polityce fiskalnej w 2006 r. (przy pogorszeniu się dostosowywanego cyklicznie salda budżetowego o prawie 1 punkt procentowy) może nie być w pełni właściwy w tym sensie, że okres ten będzie można uznać za „czas dobrej koniunktury”. Jednakże jak już wspomniano powyżej, wytyczony w programie cel średniookresowy jest znacznie bardziej ambitny, niż wymaga tego Pakt na rzecz stabilności i wzrostu. W szczególności przez cały okres objęty programem zapewniony jest dostateczny margines bezpieczeństwa chroniący przed naruszeniem dozwolonego dla deficytu progu 3% PKB przy normalnych wahaniach cyklicznych. Na ocenę tą nie miałaby także wpływu zmiana klasyfikacji kapitałowych systemów emerytalnych drugiego filara w 2007 r. i wyłączenie ich z rachunków sektora general government, zgodnie z wymogami Eurostatu. Ogólnie rzecz biorąc, sytuacja budżetowa jest dobra, zaś strategia budżetowa stanowi dobry przykład kształtowania polityki fiskalnej w zgodzie z wymogami paktu.

24. Szacuje się, że w 2005 r. wskaźnik zadłużenia osiągnie wartość około 51% PKB, o wiele poniżej wartości referencyjnej określonej Traktatem, która wynosi 60%. Program przewiduje zmniejszenie się wskaźnika zadłużenia do 46% PKB do roku 2008.

25. Jeśli chodzi o stabilność finansów publicznych, dla Szwecji odnotowuje się niski poziom zagrożenia ze względu na przewidywane koszty budżetowe związane ze starzeniem się społeczeństwa. Poziom zadłużenia brutto jest obecnie zdecydowanie poniżej wartości referencyjnej wynoszącej 60% i zgodnie z przewidywaniami poziom zadłużenia ma się utrzymać poniżej tej wartości przez większą część okresu objętego prognozą. Uznanie przez Szwecję stabilności za jedną z centralnych kwestii w realizacji polityki fiskalnej, w tym reforma systemu emerytalnego, która przewiduje zahamowanie wydatków na emerytury oraz obejmuje akumulację aktywów, wpływają korzystnie na przewidywania dla finansów publicznych. Korzystna obecnie sytuacja budżetowa pomaga w ograniczeniu prognozowanego wpływu na budżet związanego ze starzeniem się społeczeństw, natomiast planowana konsolidacja zmierzająca ku osiągnięciu przed końcem okresu objętego programem celu średniookresowego założonego na 2% przyczynia się do poprawy stabilności[4].

26. Środki przewidziane w sektorze finansów publicznych są zasadniczo zgodne z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych na lata 2005 – 2008. Nawet jeśli planuje się utrzymanie wystarczająco silnej sytuacji budżetowej w perspektywie średniookresowej, to jednak odchylenia od założonego celu średniookresowego w latach 2006-2007 mogą być procykliczne oraz stawiają pod znakiem zapytania osiągnięcie celu średniookresowego do końca okresu objętego programem.

27. Szwedzki krajowy program reform przedstawiony w dniu 21 października 2005 r. w kontekście odnowionej strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia kładzie duży nacisk na stabilny rozwój oraz podkreśla, że osiągnięcie i utrzymanie wysokiego wskaźnika zatrudnienia i wysokiego poziomu przepracowanych godzin są poważnymi wyzwaniami i mogą mieć znaczący wpływ na finanse publiczne w perspektywie długoterminowej. Wspomniany program reform uwzględnia budżet na 2006 r., na którym opiera się również zaktualizowany program, i w tym kontekście oba te dokumenty są spójne.

Porównanie głównych przewidywań makroekonomicznych i budżetowych 1

2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 |

Realny PKB (zmiana w %) | PK listopad 2005 | 3.6 | 2.4 | 3.1 | 2.8 | 2.3 |

KOM listopad 2005 | 3.6 | 2.5 | 3.0 | 2.8 | n.d. |

PK listopad 2004 | 3.5 | 3.0 | 2.5 | 2.3 | n.d. |

Inflacja HICP (%) | PK listopad 2005 | 0.9 | 1.5 | 1.5 | 2.0 | 2.0 |

KOM listopad 2005 | 1.0 | 0.7 | 1.4 | 1.8 | n.d. |

CP Nov 2004 | 1.3 | 1.5 | n.a. | n.a. | n.a. |

Luka produktowa (w % potencjalnego PKB) | PK listopad 20052 | -0.3 | -0.4 | -0.1 | 0.1 | -0.1 |

KOM listopad 20056 | -0.3 | -0.4 | -0.1 | 0.0 | n.d. |

PK listopad 20042 | -0.1 | 0.1 | -0.2 | -0.4 | n.d. |

Saldo sektora general government (% PKB) | PK listopad 2005 | 1.6 | 1.6 | 0.9 | 1.2 | 1.7 |

KOM listopad 2005 | 1.6 | 1.4 | 0.8 | 1.1 | n.d. |

PK listopad 2004 | 0.7 | 0.6 | 0.4 | 0.9 | n.d. |

Saldo pierwotne (% PKB) | PK listopad 2005 | 3.2 | 3.2 | 2.5 | 3.0 | 3.6 |

KOM listopad 2005 | 3.4 | 3.2 | 2.6 | 2.9 | n.d. |

PK listopad 2004 | 2.8 | 2.8 | 2.7 | 3.3 | n.d. |

Saldo dostosowane cyklicznie (% PKB) | PK listopad 20052 | 1.7 | 1.8 | 0.9 | 1.1 | 1.7 |

KOM listopad 2005 | 1.8 | 1.6 | 0.9 | 1.1 | n.d. |

PK listopad 20042 | 0.8 | 0.5 | 0.5 | 1.2 | n.d. |

Saldo strukturalne3 (% PKB) | PK listopad 20054 | 1.1 | 1.6 | 0.9 | 1.1 | 1.7 |

KOM listopad 20055 | 1.2 | 1.4 | 0.9 | 1.1 | n.d. |

PK listopad 2004 | n.d. | n.d. | n.d. | n.d. | n.d. |

Dług publiczny brutto (% PKB) | PK listopad 2005 | 51.1 | 50.9 | 49.4 | 47.8 | 46.0 |

KOM listopad 2005 | 51.1 | 50.6 | 49.4 | 47.8 | n.d. |

PK listopad 2004 | 51.7 | 50.5 | 50.0 | 49.0 | n.d. |

Uwagi: 1 Powyższe przewidywania budżetowe nie uwzględniają wpływu decyzji Eurostatu z dnia 2 marca 2004 r. w sprawie klasyfikacji kapitałowych systemów emerytalnych, którą należy wprowadzić w życie przed dokonaniem zgłoszenia wiosną 2007 r. Uwzględniając ten wpływ saldo sektora general government wynosiłoby 0,6% w 2005 r., -0,1% w 2006 r., 0,2% w 2007 r. i 0,7% w 2008 r., natomiast dług publiczny brutto wyniósłby 51,4% w 2005 r., 49,9% w 2006 r., 48,3% w 2007 r. i 46,5% w 2008 r. 2 Obliczenia służb Komisji oparte na informacjach zawartych w programie. 3 Saldo dostosowane cyklicznie (jak w poprzednich wierszach) bez środków jednorazowych i innych środków tymczasowych. 4 Program nie zawiera wyraźnych informacji na temat środków jednorazowych i innych środków tymczasowych. Jednak Szwedzkie Ministerstwo Finansów dostarczyło dane szacunkowe dotyczące środków jednorazowych na poziomie 0,6% PKB w 2004 r. i 0,2% PKB w 2005 r. 5 Środki jednorazowe i inne środki tymczasowe pochodzące z prognozy służb Komisji z jesieni 2005 r. (0,6 % PKB w 2004 r. oraz 0,2 % PKB w 2005 r.; obydwa obniżają deficyt) 6 W oparciu o szacowany potencjalny wzrost o: 2,5%, 2,6%, 2,8% i 2,7% odpowiednio w okresie 2004-2007. Źródło: Program konwergencji (PK), prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2005 r. (KOM); obliczenia służb Komisji |

[1] Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Wszystkie dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na następującej stronie internetowej:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

[2] Opinia Komitetu Ekonomiczno-Finansowego w sprawie „Szczegółowych zasad wdrażania Paktu na rzecz stabilności i wzrostu oraz wytycznych dotyczących formy i treści programów stabilności i konwergencji”, zatwierdzona przez Radę Ecofin dnia 11 października 2005 r.

[3] Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przywołane w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

[4] Szczegóły dotyczące stabilności długookresowej znajdują się w ocenie technicznej programu, sporządzonej przez służby Komisji, która opublikowana zostanie pod następującym adresem: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm