KOMISJA EUROPEJSKA 
Bruksela, dnia 6.10.2011 
SEK(2011) 1142 wersja ostateczna 
  
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW 
Towarzysz ący dokumentowi: 
Wniosek_ROZPORZ ĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
ustanawiaj ące wspólne przepisy dotycz ące Europejskiego Funduszu Rozwoju 
Regionalnego, Europejskiego Funduszu Spo łecznego, Funduszu Spójno ści, 
Europejskiego Funduszu Rolnego na rz ecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz 
Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego obj ętych zakresem wspólnych ram 
strategicznych oraz ustanawiaj ące przepisy ogólne dotycz ące Europejskiego Funduszu 
Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Spo łecznego i Funduszu Spójno ści, 
oraz uchylaj ące rozporz ądzenie (WE) nr 1083/2006 
{KOM(2011) 615 wersja ostateczna} 
{SEK(2011) 1141 wersja ostateczna}  
 
PL 2   PL 1. STRESZCZENIE  
Niniejszy dokument zawiera ocen ę skutków wniosku legislacyjnego dotycz ącego rozporz ądzenia 
ustanawiaj ącego wspólne przepisy dotycz ące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, 
Europejskiego Funduszu Spo łecznego, Funduszu Spójno ści, Europejskiego Funduszu Rolnego na 
rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europe jskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego 
objętych zakresem wspólnych ram strategicznych oraz ustanawiaj ącego przepisy ogólne dotycz ące 
Europejskiego Funduszu Rozwoju Regi onalnego, Europejskiego Funduszu Spo łecznego i Funduszu 
Spójności, oraz uchylaj ącego rozporz ądzenie (WE) nr 1083/2006 (rozporz ądzenie ustanawiaj ące 
wspólne przepisy). Wspomniana ocena skutków obejmuje kwestie zwi ązane z Europejskim 
Funduszem Rozwoju Regionalnego (E FRR), Europejskim Funduszem Spo łecznym (EFS) oraz 
Funduszem Spójno ści na okres programowania nast ępujący po 2013 r. Jest ona uzupe łniona 
ocenami skutków dotycz ącymi Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów 
Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Mo rskiego i Rybackiego Ocena ta stanowi cz ęść pakietu 
ocen skutków, który obejmuje równie ż ocenę skutków rozporz ądzeń w sprawie EFRR, Funduszu 
Spójności i europejskiej wspó łpracy terytorialnej oraz ocen ę skutków rozporz ądzenia w sprawie 
EFS.  
Szeroko zakrojone publi czne konsultacje zosta ły przeprowadzone w ramach grupy wysokiego 
szczebla ds. przysz łości polityki spójno ści, w ramach grupy zadaniowej ds. zasady warunkowo ści, 
przeprowadzono równie ż konsultacje publiczne mi ędzy 12 listopada 2010 r. i 31 stycznia 2011 r. na 
temat wniosków z pi ątego sprawozdania w sprawie spójno ści1.  
Piąte sprawozdanie w sprawie spójno ści oraz oceny ex post  poszczególnych programów na lata 
2000-2006 wskazuj ą, że polityka spójno ści wniosła znaczący wkład w rozszerzenie strefy wzrostu 
gospodarczego i dobrobytu na ca łą Unię oraz w osi ąganie priorytetów polityki europejskiej, co z 
kolei wpłynęło na zmniejszenie ró żnic gospodarczych, spo łecznych i terytorialnych2. Istnieje jednak 
pewna liczba problemów, które nale ży rozwiązać.  
1.1. Problemy zwi ązane ze zdolno ścią osiągania europejskiej warto ści dodanej 
a) Podział geograficzny wsparcia  
Problem odnosi si ę do optymalnego zasi ęgu geograficznego polityki spójno ści. Niektórzy twierdz ą, 
że należy utrzyma ć pełen zasięg w celu wsparcia strategii „Europa  2020” we wszystkich regionach i 
dalszego zmniejszania dysproporcji w ramach Unii. Inni wskazuj ą, że wraz z rosn ącą presją na 
finanse publiczne mo żna lepiej wykorzysta ć zasoby przeznaczone dla bogatszych regionów.  
b) Skupienie si ę na ograniczonej liczbie priorytetów zgodnych ze strategi ą 
„Europa 2020”  
                                                 
1  „Wyniki konsultacji spo łecznych w sprawie wniosków z pi ątego sprawozdania w sprawie spójno ści gospodarczej, 
społecznej i terytorialnej, Bruk sela”, dokument roboczy s łużb Komisji, SEC (2011) 590 wersja ostateczna, 13.5.2011 r. 
2  Piąte sprawozdanie w sprawie spójno ści gospodarczej, spo łecznej i terytorialnej, listopad 2010 r.; Ocena ex post  
programów polityki spójno ści na lata 2000-2006 wspó łfinansowana przez EFRR (cel 1 i 2) sprawozdanie 
podsumowuj ące, opracowane przez Applica, Ismeri , The Vienna Institute for Intern ational Economic Studies, kwiecie ń 
2010 r. Bardziej rozbudowan ą dyskusję na temat osi ągnięć i braków polityki spójno ści w zmniejszaniu dysproporcji 
przedstawiono w sekcji 2.5. 
 
PL 3   PL Istnieją poważne przesłanki, by skupić politykę spójności na priorytetach UE . Strategia „Europa 
2020” obejmuje zarówno przejrzysty zes taw wspólnych celów, w tym najwa żniejsze cele i 
inicjatywy przewodnie oraz jasne ramy s łużące określeniu priorytetów finansowania. W zwi ązku z 
powyższym wyra źne powiązanie polityki spójno ści oraz strategii „Europa 2020” oferuje mo żliwość 
dalszego udzielania pomocy ubo ższym regionom UE, by mog ły one nadrobi ć zaległości, oraz 
pogłębionego przekszta łcania polityki spójno ści w istotny czynnik wz rostu gospodarczego w ca łej 
UE. Aby do tego dosz ło, należy rozwiązać szereg problemów. 
a) Brak skupienia si ę na celach strategicznych . Szereg analiz i ocen ex post  wskazało na 
problemy zwi ązane z niewystarczaj ącą koncentracj ą na celach strategicznych i 
niewystarczaj ącym ukierunkowaniem na skuteczne wykonanie oraz brak bod źców w celu 
promowania koncentracji na osi ąganiu wyników. Próby rozwi ązania problemu wi ększej 
koncentracji na priorytetach  i celach strategicznych podj ęte w okresie 2007-2013 przynios ły 
niewielki skutek.  
b) Brak przewidywalno ści wielko ści finansowania w ramach EFS . Pomimo znaczenia 
kwestii miejsc pracy i rozwoju umiej ętności w kontek ście strategii „Europa 2020”, podczas 
czterech ostatnich okresów programowania znaczenie udzia łu alokacji EFS w alokacjach 
ogółem (EFS, EFRR oraz Fundusz Spójno ści) stale zmniejsza ło się z poziomu 40 % w 
latach 1989-1993 do 22 % w obecnym okresie programowania. 
c) Niedostateczna koordynacja . Problem niedostatecznej koordynacji i komplementarno ści 
różnych funduszów (EFS, EFRR oraz Funduszu Spójno ści) z innymi obszarami polityki UE 
oraz instrumentami finansowymi, a tak że krajowymi programami reform pa ństw 
członkowskich, jest powi ązany z dwiema omawianymi powy żej kwestiami. W odniesieniu 
do koordynacji, zainteresowane strony cz ęsto narzekaj ą na złożoność wynikaj ącą z 
pokrywaj ących się programów lub z braku koordynac ji na poziomie strategicznym.  
1.2. Problemy zwi ązane z funkcjonowaniem polityki 
Polityka spójno ści, będąca polityk ą opartą na zasadach zarz ądzania dzielonego, cz ęsto 
charakteryzuje si ę napięciem mi ędzy koncentrowaniem si ę na zapewnieniu mo żliwie jak 
najlepszych rezultatów, z jednej strony, a dysponowaniem przewidywalnymi alokacjami 
finansowymi w okresie 7 lat ze ściśle ograniczonymi w czasie wymogami dotycz ącymi wydatków, 
z drugiej strony. 
Warunki w zakresie ram polityki, ram regulacyjnych i instytucjonalnych  
Skuteczno ść funduszy strukturalnych zale ży od prawid łowej polityki makroekonomicznej, 
sprzyjającego otoczenia mikroekonomicznego i stabilnych ram instytucjonalnych.  
Warunki makrobud żetowe 
W obecnych ramach regulacyjnych przewidziano uwarunkowania makrobud żetowe w Funduszu 
Spójności w celu wzmocnienia realizacji programów stabilno ści i konwergencji oraz unikania 
nadmiernego deficytu. Istnieje mo żliwość zmiany istniej ących przepisów i dostosowania ich do 
nowych środków egzekucyjnych w ramach paktu stabilno ści i wzrostu, które maj ą być przyjęte jako 
część szóstego pakietu dotycz ącego zarz ądzania gospodarczego. 
Wyniki w zakresie osi ągania ustalonych celów 
 
PL 4   PL Chociaż oceny ex post  okresu 2000-2006 wskazuj ą, że polityka spójno ści przynios ła znaczne i 
bezpośrednie efekty zewn ętrzne dla ró żnych rodzajów polityki krajowej, w szczególno ści w 
obszarach planowania strategi cznego, kultury oceny i ukierunko wania polityki krajowej na 
osiąganie wyników, nadal istnieje szereg problemów w odniesieniu do monito rowania i oceny, co 
sprawia, że trudno jest oceni ć uzyskane wyniki.  
1.3. Problemy zwi ązane z realizacj ą polityki 
Prawidłowe, skuteczne i sprawne zarz ądzanie wdra żaniem zasobów polityki spójno ści wymaga 
odpowiednich, skutecznych i przejrzystych struktur w ramach administracji szczebla krajowego i 
regionalnego.  
1.4. Uzasadnienie dzia łania UE 
Działanie UE jest uzasadnione na podstawie celów okre ślonych w art. 174 Traktatu oraz zgodnie z 
zasadą pomocniczo ści. Prawo do podejmowania dzia łań jest ustanowione na mo cy art. 3 Traktatu o 
Unii Europejskiej, który stanowi, że „[Unia], wspiera spójno ść gospodarcz ą, społeczną i 
terytorialn ą oraz solidarno ść między państwami cz łonkowskimi”, a tak że na mocy art. 175 TFUE, 
który wyra źnie wzywa UE do wdro żenia tej polityki za pomoc ą funduszy strukturalnych, oraz art. 
177, który okre śla rolę Funduszu Spójno ści. Cele Europejskiego Funduszu Spo łecznego (EFS), 
Europejskiego Funduszu Rozwoju Regi onalnego (EFRR) i Funduszu Spójno ści (FS) są określone w 
art. 162, 176 i 177. 
2. CELE  
Cel ogólny  jest okre ślony w Traktacie - wspieranie zrównowa żonego i harmonijnego rozwoju 
państw członkowskich i regionów oraz zmniejszanie  dysproporcji w poziomach rozwoju ró żnych 
regionów oraz zacofania najmniej uprzywilejowanych regionów.  
Cele szczegó łowe polegają na udzielaniu pomocy pa ństwom cz łonkowskim i regionom, aby 
promowa ć inteligentny, trwa ły wzrost gospodarczy sprzyjaj ący włączeniu spo łecznemu, zgodnie ze 
strategią „Europa 2020” poprzez rozwi ązywanie konkretnych problemów. Bior ąc pod uwag ę zakres 
niniejszej oceny skutków, cele szczegó łowe polegaj ą na zagwarantowaniu wydatkowania funduszy 
strukturalnych i Funduszu Spójno ści: 
• w sposób przynosz ący wysoką europejsk ą wartość dodaną,  
• w sposób skuteczny , co oznacza, że są one wykorzystane, aby osi ągnąć maksymalny 
efekt, 
• w sposób wydajny – minimalizuj ący niewydolno ść wynikaj ącą z niepotrzebnych 
wymogów administracyjnych lub nadmiern ie skomplikowanych procedur oraz 
stanowiący zachętę do efektywnego wykorzystania zasobów.  
Takie ogólne kwestie przek ładają się na następujące operacyjne cele strategiczne: 
• koncentracja  zasobów polityki spójno ści na rozwoju warunkó w ramowych dla trwa łego 
rozwoju i wzrostu gospodarczego jest konieczna, aby osi ągnąć największą europejsk ą 
wartość dodaną,  
 
PL 5   PL • zapewnienie odpowiednich mechanizmów w ramach rozporz ądzeń, aby umo żliwić 
pełną zgodność ze strategi ą „Europa 2020”, jej zamierzeniami i najwa żniejszymi 
celami ,  
• zapewnienie optymalnej koordynacji  między funduszami oraz mi ędzy funduszami a 
innymi instrumentami finansowymi,  
• określenie jasnych i mierzalnych celów ,  
• znalezienie odpowiedniej równowagi mi ędzy niskimi kosztami 
administracyjnymi/obci ążeniami administracyjnymi  dla instytucji zarz ądzających i 
beneficjentów oraz zminimalizowaniem ryzyka dla bud żetu UE . 
3. WARIANTY , ANALIZA I PORÓWNANIE  
W dniu 29 czerwca 2011 r., Komisja przyj ęła wniosek dotycz ący wieloletnich ram finansowych na 
okres 2014-2020, w którym wezwa ła do wzmocnienia skuteczno ści wydatków w obszarze 
spójności. Szereg wariantów znalaz ło odzwierciedlenie we wniosku.  
3.1. Osiąganie europejskiej warto ści dodanej 
W odniesieniu do koncentracji geograficznej wsparcia  w wariancie 1 przewidziano scenariusz 
bez zmian oraz skoncentrowanie wsparcia na s łabiej rozwini ętych regionach, a obecne regiony 
objęte celem „Konwergencj a”, które przekraczaj ą próg 75 %, mog łyby skorzysta ć z mechanizmu 
phasing-out. Wariant 2 jest podobny, ale z g łówną różnicą polegającą na utworzeniu nowej 
kategorii regionów w okresie przej ściowym, która zast ąpiłaby obecne mechanizmy phasing-out i 
phasing-in. Wariant 3 stanow i bardziej radykalne podej ście, które zak łada, że wsparcie w ramach 
polityki spójno ści otrzyma łyby tylko pa ństwa członkowskie, w których średni DNB na mieszka ńca 
wynosi mniej ni ż 90 % średniej warto ści w Unii na mieszka ńca. Zgodnie z wariantem 3 regiony 
objęte mechanizmem phasing-in i statys tycznym phasing-out oraz regiony obj ęte celem 
„Konkurencyjno ść” nie kwalifikowa łyby się do interwencji w ramach polityki spójno ści.  
Tabela 1: Podzia ł środków bud żetowych dla ka żdego wariantu  
 Wariant 1 Wariant 2 Wariant 3 
Regiony s łabiej rozwini ęte  70.3% 67.9% 100% 
Regiony w okresie 
przejściowym 8.4% 13.5% 0% 
Regiony lepiej rozwini ęte 21.3% 18.6% 0% 
Ogółem 100% 100% 100% 
Warianty 1 i 2 oznaczaj ą, że pomocą na różnych poziomach intensywno ści zostałaby objęta cała 
ludność UE. W zwi ązku z powy ższym wszystkie regiony UE otrzymywa łyby wsparcie w ramach 
polityki spójno ści, podczas gdy wariant 3 oznacza zapewni enie koncentracji zasobów polityki 
spójności jedynie na s łabiej rozwini ętych państwach cz łonkowskich. Tylko wariant 2 zapewnia 
 
PL 6   PL bardziej kompleksowe obj ęcie ludno ści poprzez wprowadzenie kategorii regionów w okresie 
przejściowym i umo żliwia osiągnięcie najwy ższego wzrostu PKB, przy jednoczesnym zapewnieniu 
wysokiej intensywno ści pomocy dla regionów s łabiej rozwini ętych.  
W odniesieniu do koncentracji na priorytetach UE  wariant 1 zak łada przeznaczenie wydatków na 
osiąganie celów strategii „Europa 2020” wraz ze strategicznymi wytycznymi Wspólnoty na 
poziomie UE. Wariant 2 si ęga dalej i obejmuje zestaw celów tematycznych bezpo średnio 
powiązanych ze strategi ą „Europa 2020” oraz zak łada określenie priorytetów w zakresie inwestycji 
dla funduszy. Koncentracja na priorytetach UE zostanie wz mocniona poprzez ustalenie 
minimalnego udzia łu funduszy strukturalnych w niektórych obszarach polityki. Bior ąc pod uwag ę 
ograniczony zasi ęg geograficzny w ramach wariantu 3, kon centracja na priorytetach UE wyst ępuje 
wyłącznie w słabiej rozwini ętych państwach cz łonkowskich. 
Wariant 1 zak łada bardziej elastyczne podej ście w przypadku pa ństw członkowskich poprzez 
stosowanie przepisów dotycz ących przyznawania środków, podczas gdy wariant 2 zapewnia 
bardziej widoczne i kompleksowe powi ązanie z g łównymi celami strategii „Europa 2020” oraz 
zintegrowanymi wytycznymi. Wariant 3 koncentruje si ę wyłącznie na priorytetach UE w pa ństwach 
słabiej rozwini ętych. Dlatego te ż wariant 2 przyczynia si ę w największym stopniu do osi ągnięcia 
głównych celów, natomiast wariant 1 móg łby prowadzi ć do fragmentacji interwencji w ramach 
polityki spójno ści.  
W zakresie widoczno ści i przewidywalno ści finansowania dla EFS  tylko warianty 2 i 3 
przyniosłyby zapewnienie minimalnych udzia łów dla EFS, natomiast wariant 1 umo żliwiłby 
państwom cz łonkowskim elastyczno ść w negocjowaniu alokacji z E FS zgodnie z ich potrzebami.  
W odniesieniu do koordynacji z innymi politykami UE  oraz instrumentami finansowymi  
warianty 1 i 2 stanowi ą stopniowe podej ście w kierunku strategicznego dostosowania do strategii 
„Europa 2020”. Wariant 1 zapewnia ogól ne dostosowanie oparte na niewi ążących strategicznych 
wytycznych Wspólnoty, wariant 2 zak łada bardziej kompleksowe dostosowania do celów strategii 
„Europa 2020” poprzez wspólne ramy strategiczn e i umowy partnerskie, natomiast wariant 3 
sugeruje brak dostosowa ń poza zapewnieniem formalnej zgodno ści. Wkład w osiąganie głównych 
celów strategii „Europa 2020” jest najwi ększy w przypadku wariantu 2 ze wzgl ędu na jego bardziej 
wiążące ramy strategiczne, w przypadku wariantu 1 wk ład ten jest ni ższy, a wariant 3 zak łada 
najniższy wkład, z powodu jego niewi ążącego charakteru i mniejszego zasi ęgu geograficznego.  
Mając na uwadze kwestie od koncentracji geograficznej po koordynacj ę z innymi politykami UE 
oraz instrumentami finansowymi, wariant 2 przynosi najwy ższą europejsk ą wartość dodaną.  
3.2. Zwiększanie skuteczno ści wykonania polityki 
3.2.1.  Wariant 1 – status quo 
Zgodnie z wariantem niewprowadzania żadnych zmian w polityce utrzymane zosta łyby następujące 
uwarunkowania :  
− uwarunkowania makrobud żetowe w ramach Funduszu Spójno ści (chocia ż dotychczas 
nigdy nie zosta ły wyegzekwowane), 
− zgodność proceduralna, 
− przestrzeganie prawodawstw a sektorowego UE maj ącego bezpo średnie zastosowanie do 
inwestycji i niektórych  tematycznych uwarunkowa ń związanych z ramami 
strategicznymi. 
 
PL 7   PL Główną zaletą tego wariantu jest brak nowych wymogów dla instytucji zarz ądzających. 
Podstawow ą wadą jest fakt, że nadal wyst ępowałby problem nieefektywno ści związanej z nisk ą 
zdolnością instytucjonaln ą, niedostateczn ą zgodnością z prawodawstwem UE, nieodpowiednimi 
politykami bud żetowymi i ramami strategicznymi. Uwarunkowania makrobud żetowe funduszu 
spójności pozostan ą fakultatywne. Brak systemu zach ęt i nagradzania za osi ągnięte wyniki 
ogranicza skuteczno ść i efektywno ść polityki. 
3.2.2.  Wariant 2 – uwarunkowania ex ante  
Uwarunkowania ex ante  są powiązane ze spe łnieniem warunków wst ępnych dotycz ących ram 
strategicznych, regulacyjnych i instytucjonalnych, a tak że z realizacj ą polityki zgodnie z 
wytycznymi UE. Warunki wst ępne mogą często istnie ć jeszcze przed wprowadzeniem nowej 
generacji programów. Jednak że w niektórych przypadkach, w zale żności od kontekstu, dalsze 
zmiany lub dostosowania mog ą okazać się konieczne i po łączone z wi ążącym harmonogramem 
państw członkowskich i regionów. Faktyczne wykonanie zobowi ązań będzie monitorowane.  
Główną zaletą tego wariantu jest fakt, że zwiększyłaby się skuteczno ść wydatków w zakresie 
polityki spójno ści poprzez wprowadzenie regulacyjnych, strategicznych i instytucjonalnych 
warunków wst ępnych, które s ą konieczne dla zagwarantowania efektywno ści inwestycji. 
Podstawowa wada polega na wyst ępowaniu ryzyka opó źnień w rozpocz ęciu realizacji programów i 
wzroście obciążeń administracyjnych. 
3.2.3.  Wariant 3 - podstawy oceny w ykonania i rezerwa wykonania 
Określenie ram oceny wykonania umo żliwi wyra żenie zamierzonego tempa post ępów w osi ąganiu 
celów ustalonych na pocz ątku okresu poprzez wprowadzenie celów po średnich – „etapy po średnie”. 
Byłyby one zwi ązane ze zobowi ązaniami, produktami/us ługami i, w stosownych przypadkach, 
wydatkami i rezultatami. Podstawy oceny wykonania zostan ą uzgodnione w umowach partnerskich 
i programach. Rezerwa wykonania  zostanie przydzielona pa ństwu członkowskiemu na 
programy/osie priorytetowe , których realizacja osi ągnęła cele pośrednie.  
Główną zaletą tego wariantu jest fakt wpro wadzenia mechanizmu, który zach ęca do udzielania 
wkładu z funduszy w osi ąganie europejskich celów oraz zak łada monitorowanie i przedstawianie 
sprawozda ń dotyczących osi ągniętych celów. Podstawowymi wadami s ą wzrost obci ążeń 
administracyjnych, wyzwania dotycz ące rzetelnych technik pomiarowych, jak równie ż wątpliwości 
wynikające z zawieszenia programów. 
  
3.2.4.  Wariant 4 - Wzmocnienie uwarunkowa ń makrobud żetowych 
Uwarunkowania makrobud żetowe polityki spójno ści mogą zostać wzmocnione w dwóch etapach: 
(i) Skuteczne stosowanie istniej ących uwarunkowa ń Funduszu Spójno ści może zostać 
zapewnione poprzez dokonanie zmian obecnyc h przepisów wykonawczych w kierunku 
wcześniejszego uruchamiania procedury nadm iernego deficytu oraz stopniowego 
zawieszenia ca łości lub cz ęści zobowi ąza
ń w przypadku powtarzaj ącego się naruszenia 
paktu stabilno ści i wzrostu, w oparciu o obiek tywne i przejrzyste przepisy ex ante .  
 
PL 8   PL (ii) Wymienione zmienione przepisy dotycz ące uwarunkowa ń makrobud żetowych Funduszu 
Spójności mogą zostać rozszerzone na fundus ze strukturalne, poniewa ż ich skuteczno ść 
również zależy od prawid łowej polityki makroekonomicznej i fiskalnej, która przyczynia si ę 
do wzrostu gospodarczego. 
3.2.5.  Wariant 5 – Po łączenie wariantów 2, 3 i 4 
Wariant ten łączy wszystkie elementy wa riantów 2, 3 i 4, w tym nast ępujące elementy: (i) 
uwarunkowania ex ante ; (ii) podstawy oc eny wykonania i rezerw ę wykonania oraz (iii) 
wzmocnione uwarunkowania makrobud żetowe, włącznie z rozszerzeniem na  fundusze strukturalne. 
Główną zaletą tego wariantu jest to, że dotyczy wszystkich problem ów stwierdzonych w zakresie 
realizacji polityki. Zapewni łoby to odpowiednie warunki strategiczne , regulacyjne i in stytucjonalne, 
jak równie ż prawidłową politykę makrobud żetową. Wariant ten oferuje zach ęty i gwarantuje 
monitorowanie rzeczywistej realizacji programów pod wzgl ędem osiągania celów i zamierze ń. 
Główną wadą tego wariantu jest wi ększe obci ążenie administracyjne wynikaj ące z konieczno ści 
spełnienia niezb ędnych warunków i ustanowienia podstaw oceny wykonania.  
3.2.6.  Porównanie wariantów w zakresie skutecznej realizacji 
Warianty zosta ły ocenione na podstawie ich wk ładu w rozwi ązanie problemów zwi ązanych ze (i) 
strategicznymi, regulacyjnymi i instytucjonalnymi warunkami wst ępnymi, (ii) warunkami 
makrobud żetowymi (iii) wynikami w zakresie osi ągania celów. Aby uwzgl ędnić warunki konieczne 
dla efektywnych inwestycji, warianty zosta ły ocenione zgodnie z zasadami Banku Światowego 
dotyczącymi warunkowo ści3.  
Wariant 1 w niewielkim stopniu umo żliwia zapewnienie koniecznych warunków wst ępnych 
niezbędnych dla skutecznego wsparcia i wprowadzenia zach ęt do realizacji programów; Wariant 2 
obejmuje wy łącznie warunki wst ępne, które s ą konieczne do zapewnienia skutecznego wsparcia; 
jednak w ograniczonym stopniu oferuje zach ęty do rzeczywistej realizacj i programów; natomiast 
wariant 3 koncentruje si ę jedynie na tym ostatnim aspekcie . Preferowanym wariantem jest 
połączenie wariantów 2, 3 i 4, które uwzgl ędniają wszystkie problemy zwi ązane ze skuteczn ą 
realizacją.  
 
3.3. Usprawniony system realizacji oraz minimalizacja ryzyka b łędu 
3.3.1.  Uproszczenie - zmniejszenie kosztów administracyjnych i ograniczenie ryzyka 
błędu  
3.3.1.1.  Wariant 1 - polityka bez zmian  
− zwroty dokonywane na podstawie rzeczy wistych kosztów; pewne nieobowi ązkowe opcje 
kosztów uproszczonych 
                                                 
3  Bank Światowy (2005), Review of World Bank Conditionality , Operations Policy and Country Service, Bank 
Światowy, Waszyngton, wrzesie ń. 
 
PL 9   PL − brak istotnych wskazówek dotycz ących e-rz ądzenia4 na poziomie UE w ramach realizacji 
polityki spójno ści 
− krajowa akredytacja systemów zarz ądzania i kontroli wr az ze 100 % przegl ądem 
dokonywanym przez Komisj ę 
 
3.3.1.2.  Wariant 2 – podej ście elastyczne  
− elastyczne opcje p łatności w podziale na operacje do ustalenia przez beneficjentów 
− podejście do e-rz ądzenia oparte na wytycznych  
− odpowiedzialno ść państwa członkowskiego za przegl ąd ex ante  systemów zarz ądzania i 
kontroli (podstawowa krajowa akredytacja) 
 
3.3.1.3.  Wariant 3 – podej ście nakazowe  
− płatności w oparciu o rezultaty projektu 
− obowiązkowe e-rz ądzenie na poziomie UE 
− przegląd systemów zarz ądzania i kontroli dokonywany przez Komisj ę 
  
3.3.1.4.  Wariant 4 – podej ście proporcjonalne  
− płatności oparte na rzeczywistych koszt ach lub opcji kosztów uproszczonych 
− obowiązkowe e-rz ądzenie na poziomie pa ństw członkowskich lub regionalnym 
− proporcjonalne podej ście do przegl ądu ex ante  systemów zarz ądzania i kontroli 
Główne różnice pomi ędzy wariantami odnosz ą się do poziomu zaanga żowania Komisji w ocen ę 
systemów zarz ądzania i kontroli; dost ępności możliwości zwrotu zwi ązanych z wynikami; oraz 
mechanizmów dotycz ących propagowania e-rz ądzenia w kontek ście polityki spójno ści. 
Wariant 4 (podej ście proporcjonalne) jest zalecany, poniewa ż prowadzi do znacznego 
potencjalnego obni żenia kosztów kontroli i spadku obci ążenia prac ą; w przypadku administracji 
podejście proporcjonalne do wiarygodno ści zapewni łoby spadek obci ążenia pracą o około 4 % w 
porównaniu do wariantu zak ładającego brak zmian. Wariant ten w wi ększym stopniu gwarantuje 
przestrzeganie zasady pomocniczo ści. Ponadto dodatkowy spadek o 5–10 % mo że zostać osiągnięty 
                                                 
4  E-rządzenie w ramach polityki spójno ści będzie miało na celu dopilnowanie, by beneficjenci nie byli proszeni o 
wielokrotne przedk ładanie tych samych inform acji, oraz by informacje by ły dostępne i przekazywane w formie 
elektronicznej.  
 
PL 10   PL poprzez uproszczenie krajowych zasad i procedur s łużących wdro żeniu regulacji UE oraz poprzez 
ograniczenie nadmiernie rygorystycznego wdra żania krajowego (dodawania wymogów krajowych 
oprócz przepisów UE). 
3.3.2.  Koordynacja instrumentów polityki spójno ści 
3.3.2.1.  Wariant 1 - polityka bez zmian 
Programowanie EFRR i EFS ma form ę programów jednofunduszowych. Rozgraniczenie mi ędzy 
funduszami jest zasadniczo dokonywane na pods tawie rodzaju inwest ycji. Na poziomie 
operacyjnym „finansowanie krzy żowe” niektórych inwestycji jest dozwolone poprzez klauzul ę 
elastyczno ści.  
3.3.2.2.  Wariant 2 – u łatwienie zintegrowanego programowania 
W ramach tego wariantu pa ństwa członkowskie b ędą zachęcane do stosowania programów 
wielofunduszowych  wraz ze wspólnymi procesami pr zygotowywania, negocjacji, zarz ądzania i 
realizacji. W stosownych przypadkach zostanie utwo rzony „fundusz podstawowy” w powi ązaniu z 
dziedzinami polityki danego programu. Interwencje funduszu podstawowego b ędą uzupełnione 
interwencjami ze strony innych fundus zy strukturalnych, tak by zapewni ć spójne wsparcie dla 
różnych celów tematycznych w ramach polityki spójno ści.  
3.3.2.3.  Wariant 3 – podej ście „jedna polityka i jeden fundusz” 
W ramach tego wariantu programowanie EFRR i EFS mo że przybra ć formę programów 
jednofunduszowych lub wielofunduszowych  wraz z wprowadzeniem ścisłego rozgraniczenia 
między funduszami.  
Wariant 2 przewiduje najwy ższy wzrost skuteczno ści, jak równie ż najwyższy stopie ń elastyczno ści. 
Wariant 1 wprowadza dodatkowe obci ążenie administracyjne (ze wzgl ędu na przepisy dotycz ące 
finansowania krzy żowego), a wariant 3 doprowadzi łby do powstania sztywnych granic.  
4. MONITOROWANIE I OCENA  
Warianty przedstawione w niniejszej ocenie skutków wskazuj ą, w jaki sposób cele polityki i 
projektowanie zosta łyby zmienione, aby uwzgl ędnić trzy konkretne kwestie. W zwi ązku z 
powyższym monitorowani e i ocena odgrywaj ą istotną rolę. W ramach wszystkich wariantów 
obejmujących zmiany, systemy monitorowania i oceny zostan ą wzmocnione w porównaniu do 
obecnej sytuacji. Proponowane zmiany dotycz ące systemów monitorowania i oceny zwi ększyłyby 
koncentracj ę na wynikach i dostosowanie do strategii „Europa 2020”.  
• Wszystkie programy b ędą dysponowa ć bardziej zrozumia łą logiką interwencji, wyra źnie 
określającą, w jaki sposób zasoby wydatkowane (nak łady) na konkretne interwencje 
(produkty/us ługi) przyczyniaj ą się do osiągania rezultatów. 
We wszystkich programach, tam gdzie jest to w łaściwe, zastosowany zostan ie zestaw wspólnych 
wskaźników, dostosowany do celów strategii „UE 2020”. Wska źniki te będą obejmowa ły głównie 
konkretne produkty/us ługi, ale równie ż niektóre rezultaty po średnie.