PL    PL PL 
 
PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 23.7.2008 
SEK(2008) 2291  
  
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
Dokument towarzysz ący wnioskowi dotycz ącemu 
 
ROZPORZ ĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
 
dotyczącego handlu produktami z fok 
  
STRESZCZENIE
 
OCENY SKUTKÓW   
  
W SPRAWIE POTENCJALNYCH SK UTKÓW ZAKAZU NA HANDEL 
PRODUKTAMI OTRZYMANYMI Z FOK  
 
{KOM(2008) 469 wersja ostateczna} 
{SEK(2008) 2290} 
 
PL 2   PL STRESZCZENIE  
1. Zgodnie ze swoim zobowi ązaniem do zapewnienia wysokich norm dobrostanu 
zwierząt Komisja Europejska podj ęła się przeprowadzenia dog łębnej obiektywnej 
analizy ró żnych aspektów dobrostanu zwierz ąt w kontek ście polowa ń na foki w 
krajach gdzie si ę takie polowania prowadzi. Sprawozdanie z tej analizy przedstawia 
różne możliwe dalsze środki polityczne i/lub legislacyjne rozwi ązujące kwestie 
dobrostanu zwierz ąt związane z zabijaniem i skórowaniem fok. 
2. W ramach powy ższego dokonano analizy ram regulacyjnych oraz praktyk 
zarządczych dotycz ących polowania na foki w ró żnych państwach1 oraz na 
podstawie ustale ń Europejskiego Urz ędu ds. Bezpiecze ństwa Żywności (EFSA)  2 
określono najlepsze praktyki. Szczegó łowo przeanalizowano sytuacj ę w 
następujących państwach wyst ępowania fok: Kanada, Finlandia, Grenlandia, 
Namibia, Norwegia, Rosja, Szwecja i Zjednoczone Królestwo (Szkocja). 
3. Ocena wykaza ła, że systemy zarz ądzania polowaniami na foki bardzo ró żnią się 
pomiędzy poszczególnymi pa ństwami, oraz że w każdym systemie mo żna 
wprowadzi ć usprawnienia. Na foki poluje si ę w bardzo zró żnicowanych 
okoliczno ściach. Ró żnią się zarówno rodzaj i rozmiar samego polowania, jak i jego 
otoczenie regulacyjne. Niektóre pa ństwa przyj ęły i wdrożyły kompleksowy system 
zarządzania maj ący na celu zminimalizowanie konfliktu mi ędzy kwestiami produkcji 
i kwestiami dobrostanu zwierz ąt, podczas gdy w innych pa ństwach systemy te s ą 
znacznie mniej rozwini ęte i nie przyk łada się dużej wagi do kwestii dobrostanu 
zwierząt. 
4. Opinia naukowa Europejskiego Urz ędu ds. Bezpiecze ństwa Żywności (EFSA) 
stwierdza, że foki mo żna zabija ć szybko i skutecznie bez przysparzania im 
niepotrzebnego bólu, strachu i cier pienia przy wykorzystaniu ró żnych metod. Istniej ą 
jednak dowody, że w praktyce foki nie zawsze s ą zabijane w taki sposób, a niektóre z 
nich zabija si ę i skóruje w sposób, który przyspar za im niepotrzebnego bólu, strachu 
i cierpienia. 
5. Ocena skutków obj ęła środki legislacyjne i nielegis lacyjne. Ponadto analizie 
poddano środki, które nie s ą związane bezpo średnio z systemami zarz ądzania, takie 
jak zakaz wprowadzania na rynek UE lub zakaz przywozu/wywozu z niej, a tak że 
środki, które s ą powiązane z dobrymi b ądź złymi praktykami stosowanymi w 
systemie gospodarki łowieckiej w odniesieniu do fok. 
6. Uwzgl ędnione w ocenie kwestie środowiskowe ograniczono do wp ływu 
wywieranego na dobrostan fok, który jednak nie poddaje si ę łatwo ocenie, poniewa ż 
skuteczno ść metod zabijania fok ró żni się w zależności od wykorzystywanego 
sposobu, wprawy operatora i warunków środowiska. Ponadto skutki gospodarcze 
ograniczono do skutków dla handlu i gos podarek lokalnych zarówno w krajach 
prowadzących polowania na foki jak i w kraj ach tranzytowych, oraz w krajach, w 
                                                 
1 Badanie Komisji zlecone firmie konsultanckiej CO WI „Ocena potencjalnych skutków zakazu na handel 
produktami otrzymanymi z fok”, kwiecie ń 2008 r. 
2 Niezale żna opinia naukowa EFSA na temat uwzgl ędniania aspektów dobrostanu zwierz ąt w trakcie 
polowania na foki i skórowania ich, grudzie ń 2007 r.: http://www.efsa.europa .eu/EFSA/efsa_locale-
1178620753812_1178671319178.htm  
 
PL 3   PL których dokonywano by tranzytu i pr zetwórstwa produktów z fok, za ś skutki 
społeczne rozpatrywano g łównie z punktu widzenia populacji Eskimosów. 
7. Uznano, że całkowity zakaz wprowadzania produktów z fok na rynek UE  miałby 
niewielkie gospodarcze  skutki w krajach cz łonkowskich, przy za łożeniu jednak, że 
nadal dozwolony by łby przeładunek skór foczych i innych produktów z fok, a tak że 
przywóz skór foczych do dalszej obróbki  oraz ich wywóz. Oceniane skutki by łyby 
nieco powa żniejsze dla krajów spoza UE. Wynika to z faktu, że w krajach spoza UE 
przeprowadza si ę znacznie wi ększe polowania na foki ni ż w krajach wyst ępowania 
fok na terenie UE, oraz, że rynek UE – z wy łączeniem Rosji – ma do ść duże 
znaczenie. Zgodnie z t ą opcją konsumenci nie mogliby nabywa ć produktów z fok na 
terenie UE.  
8. Całkowity zakaz przywozu do Wspólnoty i wywozu z niej  miałby dla pa ństw 
członkowskich UE skutki gospodarcze o średnim znaczeniu, chocia ż w odniesieniu 
do Finlandii i Niemiec skutki te mog łyby okaza ć się poważniejsze, je śli zakazany 
zostałby równie ż handel tranzytowy. Skutki te by łyby nieco bardziej odczuwalne w 
państwach spoza UE. Wynika łoby to znowu z faktu, że w państwach spoza UE 
przeprowadza si ę znacznie wi ększe polowania na foki ni ż w państwach 
członkowskich wyst ępowania fok na terenie UE, oraz że rynek UE – z wy łączeniem 
Rosji – ma do ść duże znaczenie. Krajem, który ucierpia łby w sposób szczególny 
byłaby Kanada, w przypadku gdyby zakaz ten rozszerzono na handel tranzytowy i 
gdyby nie uda ło się handlu tego skierowa ć z Niemiec i Finlandii do krajów poza UE, 
np. do Norwegii. W ten sposób Norwegia mog łaby wzmocni ć swoją pozycję jako 
kraj prowadz ący handel tranzytowy. Konsumenci dysponowaliby bardzo 
ograniczonym wyborem produktów otrzyma nych z fok upolowanych na terytorium 
Wspólnoty i sprzedawanych je dynie na rynkach lokalnych.  
Dania i W łochy są największymi w UE importerami niewyprawionych skór foczych 
w celach dalszej obróbki i sprzeda ży na rynku UE, dlatego te ż one najbardziej 
odczułyby skutki takiego rozporz ądzenia. Dania importuje niewyprawione skóry 
focze bezpo średnio z Kanady i Grenlandii (które nie s ą uznawane za towary 
tranzytowe), natomiast W łochy importuj ą niewyprawione skóry focze z Rosji, 
Finlandii i Zjednoczonego Królestwa (Szkocji). Równie ż w Grecji handel 
niewyprawionymi skórami foczymi prowadzony z dwoma ostatnimi z wy żej 
wymienionych pa ństwami ma dosy ć duże znaczenie. 
9. Korzy ści płynące z systemu etykietowania  pozwalaj ącego konsumentom rozró żnić 
poszczególne produkty z fok na podstawie as pektów dobrostanu (etykietowanie w 
oparciu o produkt) mog łyby obejmowa ć marżę zysku uzyskan ą na rynku 
konsumenckim i popraw ę ogólnego wizerunku polowa ń na foki. Je śli system by łby 
dobrowolny, móg łby w efekcie prowadzi ć do procesu naturalnej  selekcji w oparciu o 
kryterium zgodno ści, i w ten sposób przyczyni ć się do utrzymania równowagi 
pomiędzy aspektami zwi ązanymi z dobrostanem zwierz ąt, gospodarczymi i 
społecznymi, poniewa ż u tych, którzy zdecydowaliby si ę na stosowanie etykiety 
korzyści z niej p łynące przewy ższyłyby koszty, a dobrostan fok uleg łby poprawie. 
Ponadto uznano, że większy wpływ wywar łby system mi ędzynarodowy, ni ż system 
stosowany na szczeblu UE. 
10. Mo żliwe byłoby zawieranie dwu- i wielostronnych umów  pomiędzy UE i jednym 
państwem lub wi ększą ich liczb ą, co powi ększyłoby geograficzny obszar nieobj ęty 
 
PL 4   PL żadnymi środkami. Odczuwalne skutki by łyby porównywalne do skutków 
ograniczonego zakazu, zgodnie z którym handel by łby dozwolony, je śli przy 
polowaniu na foki przestrzegane s ą określone normy omówione powy żej. 
11. Z uwagi na zaniepokojenie kwesti ą dobrostanu zwierz ąt, wyrażone przez ogó ł 
społeczeństwa, w szczególno ści przez Parlament Europejski i pa ństwa członkowskie, 
same środki nielegislacyjne nie wystarcz ą do rozwi ązania problemu. 
12. Naukowa opinia opracowana przez EFSA wyra źnie wskazuje, że istniej ą 
przekonuj ące dowody na to, że w praktyce foki nie zawsze zabijane s ą w sposób 
skuteczny, co znalaz ło potwierdzenie w dalszej cz ęści oceny. Z tego wzgl ędu wydaje 
się słuszne podj ęcie działań zapobiegawczych, aby zapewni ć, że produkty otrzymane 
z fok zabitych i oskórowanych w sposób przysparzaj ący im ból, strach i cierpienie 
nie będą miały wstępu na rynek europejski. 
13. Wynik oceny skutków aspektów zwi ązanych z dobrostanem zwierz ąt, gospodarczych 
i społecznych pokazuje, że kombinacja wielu opcji  jest najlepsz ą drogą do 
osiągnięcia dalekosi ężnych celów, tj: 
• ochrony fok przed dzia łaniami przysparzaj ącymi im niepotrzebnego bólu, strachu 
i cierpienia w trakcie zab ijania i skórowania, oraz 
• zmniejszenie zaniepokojenia ogó łu społeczeństwa dotycz ącego procesów 
zabijania i skórowania fok. 
Ociągnąć to należy poprzez wprowadzenie ca łkowitego zakazu wprowadzania na 
rynek, przywozu w celach tranzytowych do Wspólnoty i wywozu z niej wszelkich 
produktów z fok. Handel tymi produktami by łby możliwy jedynie pod warunkiem 
spełnienia okre ślonych wymogów dotycz ących sposobu i metod stosowanych przy 
zabijaniu i skórowaniu fok. Nale ży również ustanowi ć wymogi dotycz ące informacji, 
mające na celu zapewnienie, że te produkty z fok, którymi handel by łby dozwolony 
na mocy odst ępstwa od obowi ązujących zakazów, b ędą wyraźnie oznakowane jako 
produkty pochodz ące z kraju, który spe łnia wyżej wymienione wymogi. 
Ta opcja przyczyni si ę do zapewnienia, że ogół społeczeństwa nie ma do czynienia z 
produktami z fok zabitych i oskór owanych w sposób przysparzaj ący im 
niepotrzebnego bólu, strac hu i cierpienia oraz b ędzie zach ęcać do stosowania takich 
metod zabijania i skórowania fok, które nie przysparzaj ą im niepotrzebnego bólu, 
strachu i cierpienia. W ten sposób wybrana opcja b ędzie mieć bezpośredni wpływ na 
stosowanie w praktyce technik polowa ń uwzględniających kwestie dobrostanu 
zwierząt, a tym samym na ochron ę zwierząt przed niepotrzebnym cierpieniem.