Podsumowując, w 2019 r. planowany deficyt pozostaje blisko, lecz powyżej określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB. Uznaje się, że przekroczenie to nie ma charakteru wyjątkowego, ale ma charakter tymczasowy w rozumieniu Traktatu i paktu stabilności i wzrostu. Z analizy wynika więc, że prima facie nie spełniono kryterium deficytu w rozumieniu Traktatu i rozporządzenia (WE) nr 1467/97 – jeśli wziąć pod uwagę program stabilności oraz prognozę Komisji z wiosny 2019 r., jednakże przed uwzględnieniem wszystkich istotnych czynników wymienionych poniżej.

Przekroczenie wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB ma charakter tymczasowy w rozumieniu Traktatu oraz paktu stabilności i wzrostu. W szczególności zarówno w programie stabilności, jak i w prognozie Komisji z wiosny 2019 r. zakłada się, że w 2020 r. deficyt zmniejszy się do poziomu poniżej wartości referencyjnej. Na 2020 r. w programie stabilności przewiduje się deficyt na poziomie 2,0 % PKB, podczas gdy Komisja prognozuje deficyt na poziomie 2,2 % PKB. Różnica między tymi dwiema prognozami wynika głównie ze zwyczajowego założenia braku zmian w prowadzonej polityce, które leży u podstaw prognoz Komisji. W szczególności prognoza Komisji na 2020 r. nie uwzględnia oszczędności wynikających z niższej indeksacji emerytur, gdyż pod koniec 2018 r. środek ten został odrzucony przez francuską Radę Konstytucyjną. Jeśli chodzi o późniejsze lata objęte programem stabilności, to zakłada się deficyt na poziomie 1,6 % PKB w 2021 r. i 1,2 % PKB w 2022 r.

W 2018 r. Francja odnotowała deficyt nominalny na poziomie 2,5 % PKB. W oparciu o prognozę Komisji z wiosny 2019 r. i plany zawarte w programie stabilności przewiduje się, że w 2019 r. nominalny deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych we Francji wzrośnie do 3,1 % PKB, a tym samym przekroczy określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 3 %. Mimo przekroczenia poziomu 3 % PKB deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych ma pozostać bliski wartości referencyjnej określonej w Traktacie.

Art. 2 ust. 1a rozporządzenia (WE) nr 1467/97 stanowi, że państwa członkowskie, które w dniu 8 listopada 2011 r. były objęte procedurą nadmiernego deficytu, korzystają z trzyletniego okresu przejściowego rozpoczynającego się w roku następującym po korekcie nadmiernego deficytu, w trakcie którego to okresu oczekuje się, że poczynią wystarczające postępy w osiągnięciu zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. W przypadku Francji okres przejściowy obejmuje lata 2018–2020 (tj. trzy lata po dokonaniu korekty nadmiernego deficytu). W dokumencie pt. „Szczegółowe zasady wdrażania paktu stabilności i wzrostu oraz wytyczne dotyczące formy i treści programów stabilności i konwergencji” z dnia 15 maja 2017 r. określono sposób definiowania i oceny wymogu dotyczącego salda strukturalnego. W szczególności zdefiniowano w nim minimalną liniową korektę strukturalną (MLSA) salda strukturalnego zapewniającą osiągnięcie wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu na koniec okresu przejściowego. Z przekazanych danych wynika, że w 2018 r. Francja nie poczyniła wystarczających postępów w osiągnięciu zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu (zob. tabela 1), ponieważ różnica w stosunku do MLSA (minimalnej liniowej korekty strukturalnej) wynosi 0,5 punktu procentowego (p.p.) PKB. Według prognozy Komisji z wiosny 2019 r. Francja w latach 2019–2020 prawdopodobnie nie poczyni wystarczających postępów w osiągnięciu zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu, gdyż prognozuje się, że wysiłek strukturalny w obu latach utrzyma się na poziomie 0,0 % PKB, w porównaniu z wymaganym MLSA na poziomie, odpowiednio, 0,9 % i 1,8 % PKB.

Dane przekazane przez władze francuskie w dniu 29 marca 2019 r. , a następnie zatwierdzone przez Eurostat , wskazują, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych we Francji wyniósł w 2018 r. 2,5 % PKB, natomiast dług kształtował się na poziomie 98,4 % PKB, czyli powyżej określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB. Według tych danych w 2019 r. deficyt ma wynieść 3,1 % PKB, a wskaźnik zadłużenia – 98,9 % PKB. Założenia te potwierdzono w programie stabilności Francji na 2019 r. (program stabilności), otrzymanym przez Komisję w dniu 26 kwietnia 2019 r. Według programu stabilności w 2020 r. zakłada się spadek deficytu do poziomu poniżej 3 % PKB. Założenia te zostały potwierdzone w prognozie służb Komisji z wiosny 2019 r. opublikowanej w dniu 7 maja 2019 r.

Zgodnie z art. 126 ust. 2 TFUE Komisja nadzoruje poszanowanie dyscypliny budżetowej na podstawie dwóch kryteriów, a mianowicie: a) czy stosunek między planowanym lub rzeczywistym deficytem sektora instytucji rządowych i samorządowych a produktem krajowym brutto (PKB) przekracza wartość referencyjną równą 3 % (chyba że stosunek ten zmniejszył się znacznie oraz w sposób stały i osiągnął poziom bliski wartości referencyjnej, lub przekroczenie wartości referencyjnej ma charakter wyjątkowy oraz tymczasowy i stosunek ten pozostaje bliski wartości referencyjnej); oraz b) czy stosunek między długiem sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB przekracza wartość referencyjną wynoszącą 60 %, chyba że stosunek ten zmniejsza się dostatecznie i zbliża się do wartości referencyjnej w zadowalającym tempie.

W art. 126 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE lub Traktat) określono procedurę mającą zastosowanie w przypadku wystąpienia nadmiernego deficytu. Została ona opisana bardziej szczegółowo w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu , które stanowi część paktu stabilności i wzrostu. Przepisy szczegółowe dotyczące państw członkowskich należących do strefy euro, które są objęte procedurą nadmiernego deficytu, określono w rozporządzeniu (UE) nr 473/2013 .

2. Reformy strukturalne, które już wdrożono albo opisano w planie reform strukturalnych – mają one poprawić stabilność finansów publicznych w średnim okresie poprzez ich wpływ na wzrost gospodarczy, przyczyniając się w ten sposób do obniżania relacji długu do PKB w zadowalającym tempie. W ogólnym ujęciu, osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego (lub realizacja ścieżki dostosowania prowadzącej do tego celu) i jednoczesne wdrażanie reform strukturalnych (w kontekście europejskiego semestru) powinno w normalnych warunkach gospodarczych sprowadzić dynamikę zadłużenia na stabilną ścieżkę dzięki połączonemu wpływowi na sam poziom zadłużenia (poprzez osiągnięcie dobrego stanu finansów publicznych, o czym świadczy osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego) i na wzrost gospodarczy (poprzez reformy).

1. Osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego lub realizacja ścieżki dostosowania prowadzącej do tego celu – aspekt ten ma zapewnić stabilność finansów publicznych albo osiąganie szybkich postępów w dążeniu do tej stabilności, w normalnych warunkach makroekonomicznych. Ponieważ średniookresowy cel budżetowy danego państwa uwzględnia z natury rzeczy poziom zadłużenia i zobowiązania ukryte, osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego lub realizacja ścieżki dostosowania prowadzącej do tego celu powinny zapewnić zbliżenie się wskaźników zadłużenia do rozsądnego poziomu, przynajmniej w średnim okresie.

W przypadku oczywistego naruszenia kryterium długu analiza istotnych czynników jest szczególnie uzasadniona z uwagi na fakt, że czynniki pozostające poza kontrolą rządu wpływają na dynamikę długu w większym stopniu niż na dynamikę deficytu. Zostało to uznane w art. 2 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1467/97, który stanowi, że podczas oceny spełniania kryterium długu uwzględnia się istotne czynniki niezależnie od skali tego naruszenia. W związku z tym podczas oceny spełniania kryterium długu należy ocenić (i oceniano do tej pory) przynajmniej trzy następujące główne aspekty, które wpływają na dynamikę długu i zdolność do jego obsługi:

Podczas oceny spełniania kryterium deficytu, jeśli relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB przekracza wartość referencyjną, istotne czynniki uwzględnia się przy podejmowaniu kroków prowadzących do decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu wtedy, gdy całkowicie spełniony jest podwójny warunek zawarty w nadrzędnej zasadzie stanowiącej, że przed uwzględnieniem tych istotnych czynników deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych pozostaje bliski wartości referencyjnej, a przekroczenie wartości odniesienia ma charakter tymczasowy.

Art. 126 ust. 3 TFUE stanowi, że sprawozdanie Komisji „uwzględnia również to, czy deficyt publiczny przekracza publiczne wydatki inwestycyjne i uwzględnia wszelkie inne istotne czynniki, w tym średniookresową sytuację gospodarczą i budżetową państwa członkowskiego”. Czynniki te zostały doprecyzowane w art. 2 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97, który stanowi, że uwzględnia się należycie „wszelkie inne czynniki, które w opinii danego państwa członkowskiego mają znaczenie dla wyczerpującej oceny zgodności z kryteriami deficytu i długu i które państwo członkowskie przedstawiło Radzie i Komisji”.

Z analizy wynika więc, że prima facie nie spełniono kryterium długu w rozumieniu Traktatu i rozporządzenia (WE) nr 1467/97, co wynika z danych dotyczących wyników budżetu za 2018 r. oraz prognozy Komisji z wiosny 2019 r., jak również programu stabilności, jednak przed należytym uwzględnieniem wszystkich istotnych czynników wymienionych poniżej.

Zgodnie ze scenariuszem zawartym w programie stabilności już od 2019 r. nie byłyby zapewnione wystarczające postępy na drodze do osiągnięcia wartości odniesienia w zakresie redukcji długu, gdyż oczekuje się, że przeliczone wartości wysiłku strukturalnego będą niższe od wymaganej w ramach MLSA poprawy o 0,6 % PKB w 2019 r. i 1,3 % PKB w 2020 r. Niższy wysiłek strukturalny szacowany przez Komisję dla 2019 r. wynika głównie z odmiennego traktowania dwóch środków pod względem ich jednorazowego charakteru, przy czym łączny efekt wynosi 0,1 % PKB. Konkretnie w prognozie Komisji z wiosny 2019 r. jako środek jednorazowy potraktowano zwiększenie piątej raty podatku dochodowego od osób prawnych, podczas gdy nie przewidziano takiego traktowania w przypadku zmiany ujęcia przychodów ze sprzedaży praw do częstotliwości.

Z przekazanych danych wynika, że w 2018 r. Francja nie poczyniła wystarczających postępów na drodze do osiągnięcia zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu (zob. tabela 1), ponieważ różnica w stosunku do MLSA wyniosła 0,5 % PKB. Prognozuje się, że również w latach 2019 i 2020 Francja nie poczyni wystarczających postępów. Według prognozy Komisji saldo strukturalne praktycznie nie ulegnie zmianie w 2019 r., co oznacza, że nie nastąpi wymagana poprawa o 0,9 % PKB w ramach MLSA. Prognozuje się, że również w 2020 r. saldo strukturalne pozostanie w dużej mierze niezmienione, co oznaczałoby znaczne odchylenie od wymaganej poprawy o 1,8 % PKB w ramach MLSA. Prognozowane odchylenia przekraczają w każdym roku ¼ % PKB, a pozostała roczna korekta strukturalna zawsze przekracza ¾ % PKB w okresie przejściowym. Francja wykroczyłaby więc poza dopuszczalne pole manewru.

Prognozy dotyczące zadłużenia zawarte w programie stabilności są zasadniczo zbieżne z prognozami Komisji. Prognozuje się wzrost wskaźnika zadłużenia do 98,9 % PKB na koniec 2019 r., a następnie jego spadek do poziomu 98,7 % PKB w 2020 r. Różnica w porównaniu z prognozą Komisji przy założeniu niezmiennego kursu polityki wynika głównie z niższego deficytu nominalnego planowanego na 2020 r. w programie stabilności, przy zasadniczo podobnych założeniach dotyczących wzrostu nominalnego PKB.

Według prognozy Komisji z wiosny 2019 r. wskaźnik zadłużenia publicznego zmniejszy się minimalnie w 2020 r., do poziomu 98,9 % PKB, dzięki utrzymaniu się efektu „kuli śnieżnej”, który prowadzi do zmniejszenia zadłużenia. Jego wpływ jest jednak niemal całkowicie zrównoważony przez wyniki salda pierwotnego, które skutkują presją na wzrost zadłużenia, aczkolwiek mniejszą niż w poprzednich latach, oraz mającymi podobny skutek zmianami wartości rezydualnej zmiany długu.

W prognozie Komisji z wiosny 2019 r. przewiduje się wzrost wskaźnika zadłużenia do 99,0 % PKB w 2019 r., związany z pogorszeniem salda pierwotnego. Prognozuje się jednak zwiększenie – dzięki wzrostowi nominalnego PKB – efektu „kuli śnieżnej” prowadzącego do zmniejszenia zadłużenia, a jednocześnie płatności z tytułu odsetek mają osiągnąć najniższy poziom. Oczekuje się, że wpływ wartości rezydualnej zmiany długu będzie tylko umiarkowanie pozytywny.

3.Niekorzystne warunki makroekonomiczne, a w szczególności niska inflacja, mogą hamować obniżanie relacji długu do PKB i sprawić, że przestrzeganie postanowień paktu stabilności i wzrostu będzie szczególnie trudne. Niska inflacja sprawia, że państwu członkowskiemu trudniej jest osiągnąć zgodność z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. W takich warunkach osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego lub realizacja ścieżki dostosowania prowadzącej do tego celu stanowi istotny czynnik mający kluczowe znaczenie dla oceny spełniania kryterium długu.

W świetle tych przepisów w poniższych podsekcjach poddano analizie: (1) sytuację budżetową w średnim okresie, w tym przeprowadzono ocenę zgodności z wymaganą ścieżką dostosowania prowadzącą do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego oraz ocenę inwestycji publicznych, (2) zmiany długu sektora instytucji rządowych i samorządowych w średnim okresie, jego dynamikę i stabilność, (3) sytuację gospodarczą w średnim okresie, (4) inne czynniki uznane przez Komisję za istotne oraz (5) inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie.

4.1. Sytuacja budżetowa w średnim okresie

Na podstawie oceny ex post uznano, że w 2018 r. Francja zasadniczo zachowała zgodność z wymaganą ścieżką dostosowania prowadzącą do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Jeśli chodzi o lata 2019 i 2020, z uwagi na ryzyko znacznego odchylenia od wymaganej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego oczekuje się, że korekta budżetowa będzie niewystarczająca do spełnienia przez Francję wymogów części zapobiegawczej paktu.

Saldo nominalne, saldo strukturalne i dostosowanie prowadzące do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego

Saldo nominalne

Deficyt nominalny we Francji zmniejszył się z 2,8 % PKB w 2017 r. do 2,5 % PKB w 2018 r. Wskaźnik dochodów do PKB zmniejszył się o 0,1 p.p. PKB, natomiast wskaźnik wydatków do PKB zmniejszył się o 0,4 p.p. PKB. W oparciu o prognozę Komisji z wiosny 2019 r. i plany zawarte w programie stabilności przewiduje się, że w 2019 r. deficyt we Francji wzrośnie do 3,1 % PKB. Komisja prognozuje, że w 2020 r. deficyt spadnie do poziomu 2,2 % PKB.

Prognozowany wzrost deficytu nominalnego w 2019 r. w porównaniu z 2018 r. wynika ze statystycznego wpływu przekształcenia ulgi podatkowej na rzecz konkurencyjności i zatrudnienia (CICE) w trwałe bezpośrednie obniżenie składek na ubezpieczenie społeczne płaconych przez pracodawców, które wynosi około 0,9 % PKB (zob. sekcja 4.4). Wpływ ten uznaje się za jednorazowy, w związku z czym nie ma on sam w sobie negatywnego wpływu na przewidywany kurs polityki budżetowej. Bez uwzględnienia tego wpływu deficyt nominalny wynosiłby 2,2 % PKB.

Średniookresowy cel budżetowy i saldo strukturalne

W swoim programie stabilności Francja potwierdziła średniookresowy cel budżetowy na poziomie -0,4 % PKB. Średniookresowy cel budżetowy wydaje się wystarczająco rygorystyczny w okolicznościach, które można uznać za normalne warunki gospodarcze, aby zapewnić zgodność z regułą dotyczącą zadłużenia w perspektywie średnio- i długoterminowej. Zgodnie z programem stabilności Francja nie planuje osiągnięcia swojego średniookresowego celu budżetowego do 2022 r. Na podstawie informacji zawartych w programie stabilności przeliczony wysiłek strukturalny planowany przez Francję wynosi 0,2 %, 0,1 %, 0,2 % i 0,3 % PKB w roku, odpowiednio, 2019, 2020, 2021 i 2022. W prognozie Komisji z wiosny 2019 r. oczekuje się, że saldo strukturalne praktycznie nie ulegnie zmianie w roku 2019 i 2020.

Zapewnienie zgodności z zalecaną ścieżką dostosowania prowadzącą do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego

W 2017 r. Francji zalecono zapewnić, by nominalna stopa wzrostu publicznych wydatków pierwotnych netto w 2018 r. nie przekroczyła 1,2 %, co odpowiadałoby rocznej korekcie strukturalnej wynoszącej 0,6 % PKB. Na podstawie danych dotyczących wyników budżetu oraz prognozy Komisji stopa wzrostu publicznych wydatków pierwotnych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów i środki jednorazowe, przekroczyła wartość odniesienia dotyczącą wydatków, prowadząc do odchylenia w sytuacji budżetowej w wysokości 0,3 % PKB, co wskazuje na pewne odstępstwo od zalecanej na 2018 r. ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Z kolei saldo strukturalne uległo w 2018 r. poprawie o 0,2 p.p. PKB, co również wskazuje na odchylenie o 0,4 % PKB od zalecanej korekty strukturalnej w wysokości 0,6 % PKB, mającej prowadzić do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Wymaga to dokonania oceny ogólnej.

Ocena ogólna nie wskazuje na znaczną rozbieżność między tymi dwoma wskaźnikami. Odnotowane nadzwyczajne dochody (stanowiące 0,1 p.p. PKB) oraz wyższa od średniej stopa wzrostu potencjalnego wykorzystana w obliczeniach (również o 0,1 p.p.) sprzyjały korekcie budżetowej zbieżnej ze zmianą salda strukturalnego. Negatywny wpływ na zmianę salda strukturalnego miał jednak wzrost inwestycji publicznych (o 0,1 % PKB) związany ze zbliżającymi się wyborami samorządowymi. Ocena ogólna wskazuje więc na pewne odchylenie od zalecanej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w 2018 r.

W 2018 r. Francji zalecono zapewnić, by nominalna stopa wzrostu publicznych wydatków pierwotnych netto w 2019 r. nie przekroczyła 1,4 %, co odpowiadałoby rocznej korekcie strukturalnej wynoszącej 0,6 % PKB. Zgodnie z prognozą Komisji z wiosny 2019 r. oczekuje się, że wzrost nominalnych publicznych wydatków pierwotnych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów i środki jednorazowe, przekroczy odpowiednią wartość odniesienia dotyczącą wydatków (wynoszącą w 2019 r. 1,4 %) o 0,8 % PKB, co wskazuje na ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia od zalecanej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zmianę salda strukturalnego szacuje się na 0,0 % PKB, czyli mniej niż wymagana korekta w wysokości 0,6 % PKB, co również wskazuje na ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia. Wymaga to dokonania oceny ogólnej.

Ocena ogólna pokazuje, że wysiłek fiskalny mierzony zmianą salda strukturalnego wynika w głównej mierze z przewidywanych dochodów nadzwyczajnych w wysokości 0,2 % PKB, prognozowanego spadku płatności z tytułu odsetek i szacowanego wzrostu potencjalnego wyższego od średniookresowej wartości średniej. Czynniki te są tylko po części równoważone prognozowanym wzrostem inwestycji publicznych w 2019 r. związanym z cyklem wyborczym. W związku z tym uznaje się, że wzrost nominalnych publicznych wydatków pierwotnych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów i środki jednorazowe, daje bardziej dokładny obraz przedmiotowego wysiłku fiskalnego.

Ocena ogólna wskazuje zatem na ryzyko znacznego odchylenia od zalecanej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w 2019 r. Jeśli wziąć pod uwagę lata 2018 i 2019 w ujęciu łącznym, średnie odchylenie od wartości odniesienia dotyczącej wydatków wynosi 0,6 % PKB, natomiast średni „niedobór” skumulowanej zmiany salda strukturalnego wynosiłby 0,5 % PKB, co potwierdza ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia w 2019 r.

Jeśli chodzi o rok 2020, zgodnie z prognozą Komisji z wiosny 2019 r. oczekuje się, że wzrost nominalnych publicznych wydatków pierwotnych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów i środki jednorazowe, przekroczy odpowiednią wartość odniesienia dotyczącą wydatków (wynoszącą 1,2 %), co doprowadzi do odchylenia o 0,7 % PKB w przedmiotowej sytuacji budżetowej, wskazując na ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia od zalecanej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zmianę salda strukturalnego szacuje się na 0,0 % PKB, czyli mniej niż wymagana korekta w wysokości 0,6 % PKB, co również wskazuje na ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia. Ocena ogólna nie wskazuje na istotne różnice między tymi dwoma wskaźnikami. Jeśli wziąć pod uwagę lata 2019 i 2020 w ujęciu łącznym, średnie odchylenie od wartości odniesienia dotyczącej wydatków wynosi 0,7 % PKB, natomiast średni „niedobór” skumulowanej zmiany salda strukturalnego wynosiłby 0,6 % PKB, co również wskazuje na ryzyko wystąpienia znacznego odchylenia od zalecanej ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w 2020 r.

Inwestycje publiczne

Według prognozy Komisji z wiosny 2019 r. inwestycje publiczne mają wzrosnąć z 3,4 % PKB w 2018 r. do 3,5 % w 2019 r. w związku z przyspieszeniem inwestycji podsektora lokalnego w okresie poprzedzającym wybory samorządowe w 2020 r. W 2020 r. prognozuje się jednak spadek inwestycji publicznych do 3,4 % PKB, co z kolei wynika z mniejszej skali samorządowych projektów inwestycyjnych w roku, w którym odbywają się wybory samorządowe. W latach 2017 i 2018 inwestycje publiczne były niższe od deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych i według prognoz sytuacja ta ma się utrzymać do roku 2020 włącznie.