[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 8.7.2005

COM(2005) 308 końcowy

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Specjalny Region Administracyjny Hongkongu sprawozdanie roczne za rok 2004

{SEC(2005) 922}

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Specjalny Region Administracyjny Hongkongu sprawozdanie roczne za rok 2004

W odniesieniu do wykonywania zasady „jeden kraj, dwa systemy” 2004 rok charakteryzował się wzrastającym wpływem chińskich władz kontynentalnych w zarządzaniu Hongkongiem, szczególnie przez zaangażowanie Stałego Komitetu Zgromadzenia Przedstawicieli Ludowych (NPCSC) w proces tworzenia konstytucji. Zarówno w Hongkongu, jak i poza nim, doprowadziło to do powstania obaw związanych z nienaruszalnością samorządności obszaru.

Dla grup prodemokratycznych rok rozpoczął się dużymi oczekiwaniami związanymi z reformą polityczną, kiedy to dnia 1 stycznia około 100 000 obywateli Hongkongu uczestniczyło w marszu pokojowym wyrażając chęć zwiększenia ich zaangażowania w politykę i rząd. Kolejnym optymistycznym wydarzeniem było stworzenie dnia 7 stycznia przez Rząd Hongkongu Grupy Roboczej ds. Tworzenia Konstytucji, która rozpoczęła konsultacje publiczne.

Jednakże dnia 26 kwietnia NPCSC, na wniosek władz lokalnych, wydał decyzję interpretującą Ustawę Zasadniczą, określającą ustrój Hongkongu, która dopuszcza jedynie niewielkie zmiany w wyborze szefa rządu Hongkongu w 2007 r. oraz Rady Ustawodawczej w 2008 r. Następnie Rząd Specjalnego Regionu Administracyjnego Hongkongu (HK SAR) podporządkował się tej decyzji i widoki na postęp w kierunku wyborów powszechnych, ostatecznego celu określonego w Ustawie Zasadniczej, nie poprawiły się. Dnia 28 maja w Pekinie i Hongkongu UE podjęła kroki dyplomatyczne wyrażając niepokój związany z brakiem spójności pomiędzy decyzją NPCSC a szeroką autonomią zagwarantowaną w Ustawie Zasadniczej.

Pomimo tej sytuacji planowe wybory Rady Ustawodawczej we wrześniu cieszyły się rekordową frekwencją, 62 % wyborców poparło kandydatów prodemokratycznych, co wskazuje, że Hongkong znacząco opowiada się za większą demokracją. Pomimo tego, ze względu na charakter systemu wyborczego, jedynie 25 z 60 miejsc w nowej Radzie Ustawodawczej zostanie obsadzonych przez grupy prodemokratyczne. Partie popierające rząd utrzymają większość. Całkowity przebieg wyborów był świadectwem dojrzałości politycznej HR SAR i pokazał, że istnieje solidna podstawa do dalszej demoratyzacji.

Społeczeństwo obywatelskie Hongkongu oraz prasa nadal działały swobodnie oraz stały się bardziej widoczne i krytyczne w ciągu roku. W wyniku tego doszło do pewnego pogorszenia stosunków z Rządem HK SAR i jego władzami, co z kolei spowodowało osłabienie powszechnego poparcia dla niektórych przywódców Rządu Hongkongu. Niektórzy dziennikarze twierdzili również, że wywierano na nich presję, aby złagodzili krytykę dotyczącą polityki rządu.

We wrześniu 2004 r. Komisja Europejska przyjęła z zadowoleniem publikację projektu ustawodawczego w sprawie dyskryminacji rasowej i ma nadzieję, że w 2005 r. zostanie zatwierdzony wyczerpujący tekst zgodny z międzynarodowymi standardami.

Sposób sprawowania władzy przez Rząd Hongkongu oraz jego niektóre projekty zostały w ciągu roku poddane ostrej krytyce. Należy docenić, że rząd i system polityczny uwzględnił niektóre z tych krytycznych ocen, i że znalazły się one nawet w sprawozdaniach zleconych przez sam rząd, np. w sprawozdaniu o nieumiejętnym działaniu w obliczu epidemii SARS. Innymi przykładami są kontrowersje otaczające niektóre z głównych transakcji rządowych w sektorze nieruchomości (projekt mieszkaniowy Hunghom Peninsula, projekt okręgu kulturalnego West Kowloon, opóźniona emisja akcji mieszkalnictwa publicznego REIT Links), które były powodem oskarżeń o zmowę między rządem i prywatnymi przedsiębiorstwami.

Fakt, że ostatnia z tych transakcji została zablokowana po skutecznym sprzeciwie prawnym w sądzie, jest zachęcającym sygnałem do kontynuowania niezależności sądownictwa oraz rządów prawa w Hongkongu. Wolność słowa panująca na terytorium uwidacznia się w sposobie, w jaki wysocy urzędnicy rządowi zostają poddani nieustannej krytyce ze strony społeczeństwa. Niektórzy z nich podali się do dymisji w wyniku tej presji, np. Sekretarz ds. Zdrowia w połowie 2004 r. z powodu sprawozdania w sprawie SARS. Nawet sam szef rządu podał się do dymisji („z powodów zdrowotnych”) w marcu 2005 r.

Polityka gospodarcza rządu centralnego w stosunku do Hongkongu w 2004 r. była coraz bardziej korzystna. Wejście w życie w 2004 r. umowy o bliższej współpracy gospodarczej CEPA I oraz jej przyszłe pogłębienie dzięki CEPA II, początek rozmów na temat współpracy w delcie Rzeki Perłowej (Pan Pearl River Delta Cooperation) oraz, być może najważniejsze, wprowadzenie systemu procedur wjazdu do Chin kontynentalnych (Mainland Visitor’s Scheme) dodały pewności siebie gospodarce Hongkongu, która dopiero w 2004 r. zaczęła odwracać trwające sześć lat tendencje zniżkowe, zaostrzone w 2003 r. przez epidemię SARS.

W 2004 r. gospodarki Hongkongu i Chin stały się bardziej symbiotyczne, współzależne oraz zbieżne. Wzajemnie przenikanie się tych dwóch systemów gospodarczych może być postrzegane jako pozytywne zarówno dla Chin, jak i dla Hongkongu, sposób prowadzenia interesów praktykowany w Hongkongu coraz bardziej rozpowszechnia się w Chinach kontynentalnych, co przyczynia się również do rozwoju gospodarczego Hongkongu.

Do połowy roku gospodarka stopniowo dochodziła do poprzedniego stanu. Wzrost gospodarczy w 2004 r. wynosił 8,1 %, stopa bezrobocia spadała, rynek nieruchomości i giełdowy odnotowały zwyżkę, deflacja została zastąpiona niewielką inflacją cenową, a deficyt rządu zmniejszał się.

Handel i przepływ kapitału pomiędzy Hongkongiem i Unią Europejską w dalszym ciągu rozwijały się i pogłębiały. W 2004 r. EU była trzecim co do wielkości dostawcą towarów do HK po Chinach kontynentalnych i Japonii oraz trzecim co do wielkości rynkiem zbytu dla przywozów z HR po USA i Chinach kontynentalnych. Przedsiębiorstwa z UE przewodzą w wielu sektorach, w szczególności finansowym i innych usług.

Komisja Europejska w dalszym ciągu wyraża zastrzeżenia związane z brakiem prawa dotyczącego konkurencji w HK, ale odnotowano niewielki postęp w 2004 r. Rozwiązanie tej kwestii pozostanie głównym priorytetem w stosunkach gospodarczych z terytorium. KE dostrzegła starania HK SAR mające na celu ochronę praw własności intelektualnej, chociaż Hongkong w dalszym ciągu pozostawał trzecim co do wielkości miejscem pochodzenia podrabianych towarów wwożonych do UE i nadal konieczne są dalsze działania.

Oficjalne stosunki pomiędzy Hongkongiem i UE, współpraca w dziedzinie handlu, imigracji, ceł oraz dialog biznesowy również pogłębiały się w trakcie 2004 r. Pascal Lamy, Komisarz Europejski ds. Handlu, złożył oficjalną wizytę w Hongkongu w marcu 2004 r. We wrześniu Ambrose Lee, Sekretarz ds. sprawiedliwości i spraw wewnętrznych Hongkongu, spotkał się z Komisarzem Europejskim ds. sprawiedliwości i spraw wewnętrznych oraz zainaugurował w Brukseli pierwsze posiedzenie Wspólnego Komitetu UE-Hongkong ds. Readmisji. We wrześniu w Brukseli odbyło się 5. posiedzenie Wspólnego Komitetu EU-Hongkong ds. Współpracy Celnej. W marcu 2004 r. w Hongkongu odbyła się piąta sesja plenarna Komitetu ds. współpracy handlowej UE-HK. Ponadto Komisja przyjęła z zadowoleniem porozumienie WTO dotyczące zorganizowania szóstej Konferencji Ministerialnej WTO w Hongkongu w grudniu 2005 r.

Szczegółowe informacje na temat analizy przeprowadzonej przez Komisję można znaleźć w dokumencie roboczym służb Komisji SEC(2005) 922.