WSPÓLNE STANOWISKO (WE) NR 11/2006

przyjęte przez Radę w dniu 18 lipca 2006 r.

w celu przyjęcia decyzji (WE) nr …/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia … ustanawiającej program Kultura (2007–2013

(2006/C 238 E/02)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 151 ust. 5 tiret pierwsze,

uwzględniając wniosek Komisji,

uwzględniając opinię Komitetu Regionów (1),

stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu (2),

a także mając na uwadze, co następuje:

Popieranie współpracy i wymiany kulturalnej jest sprawą zasadniczą dla poszanowania i wspierania różnorodności kultur i języków w Europie oraz dla podnoszenia poziomu wiedzy obywateli Europy o jej kulturach innych niż ich własna, przy równoczesnym podnoszeniu ich świadomości wspólnego europejskiego dziedzictwa kulturowego. Wspieranie współpracy i różnorodności kulturowej i językowej przyczynia się więc do nadania europejskiemu obywatelstwu realnego kształtu poprzez zachęcanie obywateli europejskich do bezpośredniego uczestnictwa w procesie integracyjnym.Aktywna polityka kulturalna nastawiona na zachowanie różnorodności kulturowej Europy i promowanie wspólnych elementów jej kultur i dziedzictwa kulturowego może przyczynić się do zwiększenia widoczności Unii Europejskiej na zewnątrz.Pełne poparcie oraz uczestnictwo obywateli w integracji europejskiej wymaga lepszego uwydatnienia wspólnych dla nich wartości i korzeni kulturowych jako kluczowego elementu ich tożsamości oraz przynależności do społeczeństwa opartego na wolności, sprawiedliwości, demokracji, poszanowaniu godności i integralności osoby ludzkiej, tolerancji i solidarności, w pełnej zgodności z Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej.Jest sprawą zasadniczą, by sektor kultury wnosił wkład i brał udział w wydarzeniach na szerszej scenie politycznej w Europie. Sektor kultury jest sam w sobie ważnym pracodawcą, a co więcej, istnieje wyraźny związek między inwestowaniem w kulturę a rozwojem gospodarczym, stąd znaczenie wzmacniania polityk kulturalnych na szczeblach regionalnym, krajowym i europejskim. W związku z tym należy umocnić rolę przemysłu kultury w procesach zachodzących w ramach strategii lizbońskiej, gdyż przemysł ten wnosi coraz większy wkład w gospodarkę europejską.Niezbędne jest również szerzenie aktywnych postaw obywatelskich i wzmocnienie walki ze wszystkimi formami wykluczenia, w tym z rasizmem i ksenofobią. Poprawa dostępu do kultury dla jak największej liczby osób może być środkiem walki z wykluczeniem społecznym.Art. 3 Traktatu stanowi, że we wszystkich działaniach, o których mowa w tym artykule, Wspólnota zmierza do zniesienia nierówności oraz wspierania równości mężczyzn i kobiet.Programy kulturalne Kalejdoskop, Ariane, Rafael oraz Kultura 2000 ustanowione, odpowiednio, na mocy decyzji nr 719/96/WE (3) , 2085/97/WE (4) , 2228/97/WE (5) oraz 508/2000/WE (6) , zaznaczyły pozytywne etapy w realizacji działań wspólnotowych w dziedzinie kultury. Tym sposobem zyskano znaczne doświadczenie, szczególnie dzięki ocenie wspomnianych programów kulturalnych. Obecnie warto zracjonalizować i wzmocnić działania kulturalne Wspólnoty opierając się na wynikach tych ocen, na wynikach konsultacji ze wszystkimi zainteresowanymi stronami oraz na ostatnich pracach instytucji europejskich. Właściwe jest więc ustanowienie w tym celu odpowiedniego programu.Instytucje europejskie wypowiadały się przy różnych okazjach na tematy dotyczące wspólnotowych działań kulturalnych i wyzwań związanych ze współpracą kulturalną; w szczególności w rezolucjach Rady z dnia 25 czerwca 2002 r. o nowym planie pracy w zakresie współpracy europejskiej w dziedzinie kultury (7) oraz z dnia 19 grudnia 2002 r. realizującej plan prac w zakresie współpracy europejskiej w dziedzinie kultury (8) , w rezolucjach Parlamentu Europejskiego z dnia 5 września 2001 r. o współpracy kulturalnej w Unii Europejskiej (9) , z dnia 28 lutego 2002 r. o realizacji programu Kultura 2000 (10) , z dnia 22 października 2002 r. o doniosłości i dynamizmie teatru i sztuk widowiskowych w rozszerzonej Europie (11) i z dnia 4 września 2003 r. o sektorach przemysłu kultury (12) , jak również w opinii Komitetu Regionów z dnia 9 października 2003 r. o przedłużeniu programu Kultura 2000.W wymienionych powyżej rezolucjach Rada kładzie nacisk na potrzebę przyjęcia spójniejszego podejścia do kwestii kultury na szczeblu wspólnotowym oraz na fakt, że europejska wartość dodana jest w kontekście europejskiej współpracy kulturalnej pojęciem podstawowym i decydującym, jak również ogólnym warunkiem działań wspólnotowych w dziedzinie kultury.W celu urzeczywistnienia wspólnej przestrzeni kulturowej dla narodów Europy, ważne jest, by wspierać ponadnarodową mobilność uczestników życia kulturalnego, ponadnarodowy obieg dzieł i wytworów artystycznych i kulturalnych, jak również popierać dialog i wymianę kulturalną.Rada, w konkluzjach z dnia 16 listopada 2004 r. w sprawie planu prac w zakresie kultury (2005–2006), Parlament Europejski w rezolucji o sektorach przemysłu kultury z dnia 4 września 2003 r. oraz Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny w opinii w sprawie sektorów przemysłu kultury w Europie z 28 stycznia 2004 r. wypowiedziały się na temat potrzeby uwzględnienia w szerszym zakresie specyfiki ekonomicznej i społecznej nieaudiowizualnych sektorów przemysłu kultury. Ponadto nowy program powinien brać pod uwagą działania przygotowawcze do współpracy w sprawach kultury wspierane w latach 2002–2004.W tym kontekście istnieją podstawy do działania na rzecz zwiększonej współpracy pomiędzy uczestnikami życia kulturalnego, poprzez zachęcanie ich do tworzenia wieloletnich projektów współpracy, umożliwiając im w ten sposób rozwijanie wspólnej działalności, wspieranie bardziej ukierunkowanych działań, tworzących rzeczywistą europejską wartość dodaną, wspieranie imprez kulturalnych o znaczeniu symbolicznym oraz europejskich organizacji na rzecz współpracy kulturalnej, popieranie badań wybranych zagadnień o znaczeniu europejskim, jak również gromadzenia i rozpowszechniania informacji oraz działań mających na celu zwiększenie oddziaływania projektów w dziedzinie europejskiej współpracy kulturalnej i rozwoju europejskiej polityki kulturalnej.Na podstawie decyzji 1419/1999/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. ustanawiającej działanie Wspólnoty na rzecz obchodów „Europejskiej Stolicy Kultury” w latach 2005-2019 (13) należy zapewnić znaczne dofinansowanie tej imprezy, zauważanej przez Europejczyków i przyczyniającej się do wzmocnienia poczucia przynależności do wspólnej przestrzeni kulturowej. W ramach tych obchodów należy położyć nacisk na transeuropejską współpracę kulturalną.Należy wspierać funkcjonowanie organizacji działających na rzecz europejskiej współpracy kulturalnej, odgrywających tym samym rolę „ambasadorów” kultury europejskiej, opierając się na doświadczeniu nabytym przez Unię Europejską w związku z decyzją nr 792/2004/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającą wspólnotowy program działań wspierający podmioty działające na szczeblu europejskim w dziedzinie kultury (14) .Niezbędne jest, aby program — przy poszanowaniu zasady wolności wypowiedzi — wniósł wkład w działania Unii Europejskiej na rzecz wspierania zrównoważonego rozwoju oraz zwalczania wszelkich form dyskryminacji.Państwa kandydujące do Unii Europejskiej oraz państwa EFTA będące członkami Porozumienia o EOG powinny być uznawane za potencjalnych uczestników programów wspólnotowych zgodnie z umowami zawartymi z tymi państwami.Rada Europejska na posiedzeniu w Salonikach w dniach 19 i 20 czerwca 2003 r. przyjęła „Agendę z Salonik dla Bałkanów Zachodnich: w kierunku integracji europejskiej”, która przewiduje, że programy wspólnotowe powinny być otwarte dla krajów uczestniczących w procesie stabilizacji i stowarzyszenia na podstawie umów ramowych podpisywanych pomiędzy Wspólnotą a tymi krajami. Kraje te powinny mieć możliwość — jeśli tego pragną, w zależności od względów budżetowych lub priorytetów politycznych — uczestniczenia w programie lub korzystania z formuły bardziej ograniczonej współpracy, na podstawie dodatkowych środków oraz specjalnych procedur do uzgodnienia pomiędzy zainteresowanymi stronami.Program powinien być również otwarty na współpracę z innymi państwami trzecimi, które podpisały ze Wspólnotą umowy zawierające postanowienia dotyczące kultury, zgodnie z procedurami, które zostaną określone.W celu zwiększenia wartości dodanej działania wspólnotowego niezbędne jest zapewnienie spójności i komplementarności działań podejmowanych w ramach niniejszej decyzji i innych odpowiednich polityk, działań i instrumentów wspólnotowych, zgodnie z art. 151 ust. 4 Traktatu. Należy zwracać szczególną uwagę na punkt styczności działań wspólnotowych w dziedzinie kultury i edukacji oraz działania sprzyjające wymianie najlepszych praktyk i zacieśnianiu współpracy na szczeblu europejskim.W zakresie wdrożenia wsparcia wspólnotowego należy uwzględnić specyficzny charakter sektora kultury w Europie, a szczególnie należy zadbać o jak najdalej idące uproszczenie procedur administracyjnych i finansowych oraz o ich dostosowanie do wyznaczonych celów, jak również do praktyk stosowanych w sektorze kultury i zachodzących w nim zmian.Komisja, Państwa Członkowskie i punkty kontaktowe ds. kultury powinny pracować nad zachęcaniem mniejszych organizatorów działalności kulturalnej do uczestnictwa w wieloletnich projektach współpracy i organizowania działań mających na celu zebranie potencjalnych partnerów w ramach projektów.Program powinien łączyć szczególne cechy i wiedzę specjalistyczną organizatorów działalności kulturalnej z całej Europy. W razie konieczności, Komisja i Państwa Członkowskie powinny podjąć działania mające na celu rozwiązanie problemu niskiego poziomu uczestnictwa ze strony organizatorów działalności kulturalnej z Państwa Członkowskiego lub w innego kraju uczestniczącego w programie.W ramach współpracy pomiędzy Komisją a Państwami Członkowskimi wskazane jest zapewnienie stałego monitorowania programu i jego oceny, aby umożliwić jego kolejne dostosowania, szczególnie w ramach priorytetów w dziedzinie realizacji działań. Ocena powinna obejmować również ocenę zewnętrzną, przeprowadzaną przez niezależne i bezstronne podmioty.Procedury w zakresie monitorowania i oceny programu powinny opierać się na celach i wskaźnikach, które są konkretne, wymierne, osiągalne, adekwatne i odpowiednie pod względem czasowym.Powinny zostać wprowadzone w życie odpowiednie środki pozwalające uniknąć nieprawidłowości oraz nadużyć finansowych, a także odzyskiwać środki utracone, niesłusznie wypłacone lub wykorzystane w sposób niewłaściwy.Stosowne jest ustanowienie jednego instrumentu finansowania i programowania współpracy kulturalnej pod nazwą „program Kultura” na okres od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r.Niniejsza decyzja ustala kopertę finansową na cały okres trwania programu, która ma stanowić główne odniesienie dla władzy budżetowej w czasie corocznej procedury budżetowej, w rozumieniu pkt 37 Porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 17 maja 2006 r. między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami (15) .Środki niezbędne dla wdrożenia niniejszej decyzji powinny być przyjmowane zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. ustanawiającą warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji (16) .Środki niezbędne do wdrożenia finansowego niniejszej decyzji powinny być przyjmowane zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich (17) (zwanym dalej „rozporządzeniem finansowym”) oraz zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE, Euratom) nr 2342/2002 z dnia 23 grudnia 2002 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 (18) .Działanie wspólnotowe jest komplementarne wobec działań krajowych lub regionalnych w dziedzinie współpracy kulturalnej. Ze względu na to, że cel niniejszej decyzji, to jest umocnienie europejskiej przestrzeni kulturowej na gruncie wspólnego dziedzictwa kulturowego (ponadnarodowa mobilność uczestników życia kulturalnego w Europie, ponadnarodowy obieg dzieł i wyrobów kulturalnych i artystycznych oraz dialog między kulturami) nie może zostać osiągnięty w sposób wystarczający przez Państwa Członkowskie, z uwagi na jego ponadnarodowy charakter, natomiast możliwe jest lepsze jego osiągnięcie na poziomie Wspólnoty, Wspólnota może podjąć odpowiednie działania zgodnie z zasadą pomocniczości zawartą w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności, wyrażoną w tym artykule, niniejsza decyzja nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia tego celu.Powinny zostać wprowadzone przepisy przejściowe w celu zapewnienia sprawnego przejścia od programów ustanowionych na mocy decyzji nr 508/2000/WE oraz 792/2004/WE do programu ustanowionego niniejszą decyzją,

STANOWIĄ, CO NASTĘPUJE:

Artykuł 1

Ustanowienie oraz czas trwania programu

1. Niniejsza decyzja ustanawia program Kultura będący jednolitym wieloletnim programem działań wspólnotowych w dziedzinie kultury, otwartym dla wszystkich sektorów kultury i wszystkich kategorii organizatorów działalności kulturalnej, zwany dalej „programem”.

2. Program realizowany jest w okresie od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r.

Artykuł 2

Budżet

1. Koperta finansowa na realizację programu w okresie, o którym mowa w art. 1 wynosi 354 miliony EUR (19).

2. Środki roczne są zatwierdzane przez władzę budżetową w granicach określonych w ramach finansowych.

Artykuł 3

Cele

1. Ogólnym celem programu jest wzmocnienie wspólnej dla Europejczyków przestrzeni kulturowej opartej na wspólnym dziedzictwie kulturowym poprzez rozwój współpracy kulturalnej pomiędzy twórcami, uczestnikami życia kulturalnego oraz instytucjami kulturalnymi krajów uczestniczących w programie, w celu wsparcia procesu tworzenia się obywatelstwa europejskiego. Program otwarty jest na uczestnictwo nieaudiowizualnych sektorów przemysłu kultury, zwłaszcza małych przedsiębiorstw zajmujących się kulturą, w przypadkach, gdy działalność tych sektorów w dziedzinie kultury nie jest nastawiona na zysk.

2. Szczegółowe cele programu są następujące:

Artykuł 4

Dziedziny objęte programem

1. Cele programu są realizowane poprzez wdrożenie następujących środków opisanych w załączniku:

2. Działania te prowadzone są zgodnie z przepisami zawartymi w załączniku.

Artykuł 5

Przepisy dotyczące państw trzecich

1. Uczestnictwo w programie otwarte jest dla następujących państw:

Państwa, o których mowa w niniejszym ustępie, w pełni uczestniczą w programie pod warunkiem spełnienia warunków i wpłacenia dodatkowych środków.

2. Program jest również otwarty dla współpracy z innymi państwami trzecimi, które podpisały ze Wspólnotą umowy o stowarzyszeniu lub współpracy zawierające postanowienia dotyczące kultury, przy czym współpraca ta wymaga dodatkowych środków i uzgodnienia specjalnych procedur.

Państwa Bałkanów Zachodnich określone ust. 1 lit. c), które nie zamierzają korzystać z pełnego uczestnictwa w programie, mogą korzystać ze współpracy z programem na warunkach przewidzianych w niniejszym ustępie.

Artykuł 6

Współpraca z organizacjami międzynarodowymi

Program umożliwia podejmowanie wspólnych działań z organizacjami międzynarodowymi prowadzącymi działalność w dziedzinie kultury, takimi jak UNESCO lub Rada Europy, na podstawie wspólnych wkładów i w zgodnie z różnymi zasadami właściwymi dla każdej instytucji lub organizacji w zakresie realizacji działań wyszczególnionych w art. 4.

Artykuł 7

Komplementarność względem innych instrumentów wspólnotowych

Komisja zapewnia powiązanie programu z innymi instrumentami wspólnotowymi, szczególnie w ramach funduszy strukturalnych oraz w dziedzinie szkolnictwa, kształcenia zawodowego, badań naukowych, społeczeństwa informacyjnego, postaw obywatelskich, młodzieży, sportu, języków, integracji społecznej, stosunków zewnętrznych UE oraz walki z wszelkimi formami dyskryminacji.

Artykuł 8

Wdrożenie

1. Komisja wdraża działania wspólnotowe będące przedmiotem niniejszego programu zgodnie z załącznikiem.

2. Następujące środki przyjmuje się zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 9 ust. 2:

3. Wszystkie pozostałe środki niezbędne do wykonania niniejszej decyzji przyjmuje się zgodnie z procedurą doradczą, o której mowa w art. 9 ust. 3.

Artykuł 9

Komitet

1. Komisja jest wspomagana przez komitet.

2. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu, zastosowanie mają art. 4 i 7 decyzji 1999/468/WE, z uwzględnieniem przepisów jej art. 8.

Okres, o którym mowa w art. 4 ust. 3 decyzji 1999/468/WE wynosi dwa miesiące.

3. W przypadku odesłania do niniejszego ustępu, zastosowanie mają art. 3 i 7 decyzji 1999/468/WE, z uwzględnieniem przepisów jej art. 8.

4. Komitet przyjmuje swój regulamin wewnętrzny.

Artykuł 10

Punkty kontaktowe ds. kultury

1. Punkty kontaktowe do spraw kultury, określone w pkt I.3.1 załącznika, działają jako organy wykonawcze w zakresie rozpowszechniania informacji o programie na poziomie krajowym, z uwzględnieniem art. 54 ust. 2 lit. c) oraz art. 54 ust. 3 rozporządzenia finansowego.

2. Punkty kontaktowe ds. kultury spełniają następujące kryteria:

Artykuł 11

Przepisy finansowe

1. Pomoc finansowa jest udzielana w formie dotacji dla osób prawnych. W niektórych przypadkach mogą zostać przyznane stypendia dla osób fizycznych zgodnie z art. 114 ust. 1 rozporządzenia finansowego. Komisja może również przyznawać osobom fizycznym lub prawnym nagrody za działania lub projekty zrealizowane w ramach programu. Zależnie od rodzaju działań możliwe jest zezwolenie na finansowanie na zasadzie ryczałtu lub z zastosowaniem stawek opartych na kosztach jednostkowych.

2. Zależnie od charakterystyki beneficjentów oraz rodzaju działań Komisja może zdecydować, czy istnieją podstawy do zwolnienia ich z weryfikacji kompetencji i kwalifikacji zawodowych wymaganych do realizacji proponowanych działań lub programu pracy.

3. Dotacje lub nagrody mogą być przyznawane na rzecz konkretnych działań Europejskich Stolic Kultury określonych na podstawie decyzji nr 1419/1999/WE.

Artykuł 12

Wkład programu w inne cele wspólnotowe

Program przyczynia się do wzmocnienia celów przekrojowych Wspólnoty, w szczególności poprzez:

Przedmiotem szczególnej uwagi jest spójność i komplementarność programu i polityk wspólnotowych w dziedzinie współpracy kulturalnej z państwami trzecimi.

Artykuł 13

Monitorowanie i ocena

1. Komisja zapewnia regularne monitorowanie realizacji celów programu. Wyniki procesu monitorowania i oceny są wykorzystywane podczas wdrażania programu.

Monitorowanie obejmuje w szczególności sporządzenie sprawozdania, o którym mowa w ust. 3 lit. a) i c).

Szczegółowe cele programu mogą zostać skorygowane, zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu, w oparciu o wyniki sprawozdań z monitorowania.

2. Komisja zapewnia regularną, zewnętrzną i niezależną ocenę programu.

3. Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu oraz Komitetowi Regionów:

sprawozdanie z oceny ex post nie później niż do 31 grudnia 2015 r.

Artykuł 14

Przepisy przejściowe

Działania rozpoczęte przed 31 grudnia 2006 r. na podstawie decyzji nr 508/2000/WE oraz nr 792/2004/WE są kontynuowane aż do ich zamknięcia zgodnie z przepisami tych decyzji.

Komitet utworzony na podstawie art. 5 decyzji nr 508/2000/WE zostaje zastąpiony przez komitet przewidziany w art. 9 niniejszej decyzji.

Artykuł 15

Wejście w życie

Niniejsza decyzja wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

(1) Dz.U. C 164 z 5.7.2005, str. 65.

(2) Opinia Parlamentu Europejskiego z dnia 25 października 2005 r. (dotychczas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym), wspólne stanowisko Rady z dnia 18 lipca 2006 r., stanowisko Parlamentu Europejskiego z dnia … (dotychczas nieopublikowane w Dzienniku Urzędowym).

(3) Decyzja nr 719/96/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 marca 1996 r. ustanawiająca program wspierania działalności artystycznej i kulturalnej w wymiarze europejskim (Dz.U. L 99 z 20.4.1996, str. 20). Decyzja zmieniona decyzją nr 477/1999/WE (Dz.U. L 57 z 5.3.1999, str. 2).

(4) Decyzja nr 2085/97/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 października 1997 r. ustanawiająca program wspierania w dziedzinie książek i czytelnictwa, obejmującego również tłumaczenie (Dz.U. L 291 z 24.10.1997, str. 26). Decyzja zmieniona decyzją nr 476/1999/WE (Dz.U. L 57 z 5.3.1999, str. 1).

(5) Decyzja nr 2228/97/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 1997 r. ustanawiająca wspólnotowy program działań w obszarze dziedzictwa kulturowego (Dz.U. L 305 z 8.11.1997, str. 31). Decyzja uchylona decyzją nr 508/2000/WE (Dz.U. L 63 z 10.3.2000, str. 1).

(6) Decyzja nr 508/2000/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 lutego 2000 r. ustanawiająca program „Kultura 2000” (Dz.U. L 63 z 10.3.2000, str. 1). Decyzja ostatnio zmieniona rozporządzeniem Rady (WE) nr 885/2004 (Dz.U. L 168 z 1.5.2004, str. 1).

(7) Dz.U. C 162 z 6.7.2002, str. 5.

(8) Dz.U. C 13 z 18.1.2003, str.5.

(9) Dz.U. C 72 E z 21.3.2002, str. 142.

(10) Dz.U. C 293 E z 28.11.2002, str. 105.

(11) Dz.U. C 300 E z 11.12.2003, str. 156.

(12) Dz.U. C 76 E z 25.3.2004, str. 459.

(13) Dz.U. L 166 z 1.7.1999, str. 1. Decyzja zmieniona decyzją nr 649/2005/WE (Dz.U. L 117 z 4.5.2005, str. 20).

(14) Dz.U. L 138 z 30.4.2004, str. 40.

(15) Dz.U. C …

(16) Dz.U. L 184 z 17.7.1999, str. 23.

(17) Dz.U. L 248 z 16.9.2002, str. 1.

(18) Dz.U. L 357 z 31.12.2002, str. 1. Rozporządzenie ostatnio zmienione rozporządzeniem (WE, Euratom) nr 1261/2005 (Dz.U. L 201 z 2.8.2005, str. 3).

(19) Kwota ta opiera się na wartościach z roku 2004 i podlega dostosowaniom technicznym w celu uwzględnienia inflacji.

ZAŁĄCZNIK

I. OPIS DZIAŁAŃ I IMPREZ

1. Część pierwsza: wspieranie działań w zakresie kultury

1.1. Wieloletnie projekty współpracy

W ramach programu wspierane są projekty dotyczące trwałej i zorganizowanej współpracy kulturalnej w celu łączenia szczególnych cech i specjalistycznej wiedzy organizatorów działalności kulturalnej z całej Europy. Wsparcie to ma na celu udzielenie pomocy projektom współpracy w fazie początkowej i w tworzeniu struktur lub w fazie rozszerzania ich zasięgu geograficznego. Celem jest zachęcenie ich do tworzenia trwałych podstaw i do osiągania niezależności finansowej.

W każdym projekcie współpracy bierze udział co najmniej sześciu organizatorów działalności kulturalnej z sześciu różnych krajów uczestniczących w programie. Jego celem jest skupianie różnych organizatorów działalności kulturalnej z jednego lub kilku sektorów w celu prowadzenia rozmaitych wieloletnich działań o charakterze sektorowym lub międzysektorowym, które muszą jednak być ukierunkowane na wspólny cel.

Zadaniem każdego projektu współpracy jest prowadzenie zorganizowanych, wieloletnich działań kulturalnych. Działania te należy realizować przez cały okres finansowania wspólnotowego. Muszą one być ukierunkowane na co najmniej dwa z trzech celów szczegółowych wymienionych w art. 3 ust. 2. Pierwszeństwo otrzymają projekty współpracy, których celem jest rozwijanie działalności ukierunkowanej na osiągnięcie trzech celów szczegółowych zawartych w tym artykule.

Wybór projektów współpracy następuje w drodze zaproszenia do składania ofert, zgodnie z rozporządzeniem finansowym. W tym kontekście wybór przeprowadzany będzie, między innymi, na podstawie udokumentowanej wiedzy specjalistycznej współorganizatorów w zakresie ich działalności, ich zdolności finansowej i operacyjnej do realizacji zaproponowanych działań, jak również na podstawie jakości tych działań i stopnia ich zgodności z ogólnymi i szczegółowymi celami programu określonymi w art. 3.

Projekty współpracy opierają się na umowie o współpracy, tzn. wspólnym dokumencie mającym formę prawną obowiązującą w jednym z krajów uczestniczących i podpisanym przez wszystkich współorganizatorów.

Pomoc wspólnotowa nie może przekraczać 50 % budżetu projektu i ma charakter malejący. Wysokość pomocy przeznaczonej na realizację wszystkich działań w ramach projektów współpracy nie może przekraczać 500 000 EUR rocznie. Pomoc ta przyznawana jest na okres od trzech do pięciu lat.

Tytułem ilustracji, na ten rodzaj wsparcia jest przeznaczone około 32 % całkowitego budżetu przydzielonego programowi.

1.2. Działania w ramach współpracy

Program wspiera działania w ramach współpracy kulturalnej o charakterze sektorowym lub międzysektorowym pomiędzy europejskimi organizatorami działalności kulturalnej. Priorytetami są kreatywność i innowacyjność. Szczególnie wspierane są działania mające na celu poszukiwanie metod współpracy w celu ich rozwinięcia w dalszej przyszłości.

Każde działanie jest planowane i realizowane na zasadzie partnerstwa przez co najmniej trzech organizatorów działalności kulturalnej z trzech różnych państw uczestniczących, niezależnie od tego, czy organizatorzy ci pochodzą z jednego czy wielu sektorów.

Wybór działań następuje w drodze zaproszenia do składania ofert, zgodnie z rozporządzeniem finansowym. W tym kontekście wybór przeprowadzany będzie na podstawie udokumentowanej wiedzy specjalistycznej współorganizatorów, ich zdolności finansowej i operacyjnej do realizacji zaproponowanych działań, jak również na podstawie jakości tych działań i stopnia ich zgodności z ogólnymi i szczegółowymi celami programu określonymi w art. 3.

Pomoc wspólnotowa nie może przekraczać 50 % budżetu projektu. Wysokość pomocy nie może być niższa niż 50 000 EUR ani wyższa niż 200 000 EUR. Pomoc ta jest przyznawana na okres nie dłuższy niż 24 miesiące.

Warunki określone dla tego działania, dotyczące minimalnej liczby organizatorów wymaganej do przedstawiania projektów, jak również minimalnych i maksymalnych kwot wsparcia wspólnotowego, mogą być dostosowane w celu uwzględnienia szczególnych warunków dotyczących tłumaczenia literackiego.

Tytułem ilustracji, na ten rodzaj pomocy jest przeznaczone około 29 % całkowitego budżetu przydzielonego programowi.

1.3. Działania specjalne

W ramach programu wspierane są również działania specjalne. Specjalny charakter tych działań wynika z faktu, iż powinny one mieć znaczący zakres i skalę, poruszać kwestie przemawiające do uczuć narodów Europy i przyczyniać się do zwiększenia poczucia przynależności do wspólnoty, jak również uświadamiać im różnorodność kulturową Państw Członkowskich oraz przyczyniać się do dialogu między kulturami i między narodami. Powinny one być ukierunkowane na co najmniej dwa z trzech celów szczegółowych określonych w art. 3.

Wspomniane działania specjalne przyczyniają się również do zwiększenia widoczności wspólnotowych działań kulturalnych zarówno wewnątrz, jak i poza granicami Unii Europejskiej. Przyczyniają się one także do zwiększania globalnej świadomości bogactwa i różnorodności kultury europejskiej.

Znaczące wsparcie zostanie przyznane „Europejskim Stolicom Kultury”, aby wspomóc realizację działań podkreślających widoczność Europy oraz transeuropejską współpracę kulturalną.

Za działania specjalne można również uznać przyznawanie nagród, o ile eksponują one artystów, dzieła lub osiągnięcia kulturalne lub artystyczne, umożliwiają ich poznanie poza granicami kraju i zachęcają tym samym do mobilności i wymian.

W tym kontekście wsparcie może być również udzielane na rzecz działań w zakresie współpracy z państwami trzecimi oraz organizacjami międzynarodowymi, o których mowa w art. 5 ust. 2 oraz w art. 6.

Przytoczone przykłady nie stanowią wyczerpującej listy działań, które mogą być wspierane w ramach tej części programu.

Procedury wyboru działań specjalnych będą zależeć od danego działania. Finansowanie będzie przyznawane w następstwie zaproszeń do składania ofert oraz przetargów, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 54 oraz 168 rozporządzenia finansowego. Zostanie również uwzględniony stopień zgodności każdego z działań z ogólnym celem oraz celami szczegółowymi programu, wymienionymi w art. 3.

Pomoc wspólnotowa nie może przekraczać 60 % budżetu projektu.

Tytułem ilustracji, na ten rodzaj pomocy jest przeznaczone około 16 % całkowitego budżetu przydzielonego programowi.

2. Część druga: wspieranie podmiotów działających w dziedzinie kultury na szczeblu europejskim

Wsparcie to przybiera formę dotacji operacyjnej na współfinansowanie wydatków towarzyszących wykonywaniu stałego programu pracy jednostki, która realizuje cel o znaczeniu ogólnym w kontekście europejskim na polu kultury lub cel będący częścią polityki Unii w tej dziedzinie.

Wprowadza się stosowne przepisy umożliwiające przyznawanie wspomnianych dotacji na podstawie corocznych zaproszeń do składania ofert.

Tytułem ilustracji, na tę część programu jest przeznaczone około 10 % całkowitego budżetu przydzielonego programowi.

Wsparcie może być udzielane podmiotom działającym na rzecz współpracy kulturalnej na jeden lub więcej następujących sposobów:

— zapewnienie reprezentacji na szczeblu wspólnotowym,

— gromadzenie lub rozpowszechnianie informacji ułatwiających transeuropejską wspólnotową współpracę kulturalną,

— tworzenie sieci podmiotów działających w dziedzinie kultury na szczeblu europejskim,

— uczestnictwo w realizacji projektów współpracy kulturalnej lub odgrywanie roli „ambasadorów” kultury europejskiej.

Podmioty te muszą reprezentować prawdziwie europejski wymiar. W tym aspekcie muszą prowadzić swą działalność na szczeblu europejskim, samodzielnie lub w formie różnych skoordynowanych stowarzyszeń, a ich struktura (zarejestrowani członkowie) oraz działania muszą potencjalnie oddziaływać na poziomie Unii Europejskiej lub obejmować co najmniej siedem krajów europejskich.

Wybór beneficjentów takich dotacji operacyjnych odbywa się w drodze zaproszenia do składania ofert. Wybór jest dokonywany na podstawie zgodności programu prac podmiotu z celami szczegółowymi określonymi w art. 3.

Całkowita kwota dotacji operacyjnej przyznanej w ramach tej części załącznika nie może przekraczać 80 % dopuszczalnych wydatków organizacji w roku, na który została przyznana dotacja.

3. Część trzecia: wspieranie badań oraz gromadzenia i rozpowszechniania informacji oraz działań maksymalizujących oddziaływanie projektów w dziedzinie współpracy kulturalnej

Tytułem ilustracji, na tę część programu jest przeznaczone około 5 % całkowitego budżetu przydzielonego programowi.

3.1. Wspieranie punktów kontaktowych ds. kultury

Aby zapewnić ukierunkowane i skuteczne rozpowszechnianie praktycznych informacji o programie na poziomie jak najbliższym obywatelowi, przewiduje on pomoc ze strony punktów kontaktowych ds. kultury. Podmioty te, działające na poziomie krajowym, ustanawiane są dobrowolnie zgodnie z art. 39 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 2342/2002.

Punkty kontaktowe ds. kultury mają za zadanie:

— promowanie programu,

— ułatwienie dostępu do programu i zachęcanie do uczestnictwa w jego działaniach możliwie największej liczby specjalistów i organizatorów działalności kulturalnej dzięki skutecznemu rozpowszechnianiu informacji oraz podejmowaniu odpowiednich inicjatyw ukierunkowanych na tworzenie między nimi sieci kontaktów;

— zapewnienie skutecznych powiązań z różnymi instytucjami udzielającymi pomocy sektorowi kultury w Państwach Członkowskich, przyczyniając się w ten sposób do komplementarności działań podejmowanych w ramach programu i krajowych środków wsparcia;

— w razie potrzeby informowanie o innych programach wspólnotowych otwartych dla projektów kulturalnych.

3.2. Wspieranie badań w dziedzinie współpracy kulturalnej

Program wspiera realizację studiów i badań w dziedzinie europejskiej współpracy kulturalnej i rozwoju europejskiej polityki kulturalnej. Pomoc ta ma na celu zwiększenie zakresu i podniesienie jakości informacji i danych w celu uzyskiwania danych i prowadzenia analiz porównawczych dotyczących współpracy kulturalnej na poziomie europejskim, szczególnie w dziedzinie mobilności twórców kultury i uczestników życia kulturalnego, obiegu dzieł sztuki i wyrobów artystycznych i kulturalnych oraz dialogu między kulturami.

W ramach tej części programu mogą otrzymać pomoc studia i badania przyczyniające się do wzbogacenia wiedzy na temat zjawiska transeuropejskiej współpracy kulturalnej oraz do tworzenia warunków sprzyjających jej rozwojowi. Szczególne poparcie otrzymają projekty mające na celu gromadzenie i analizę danych statystycznych.

3.3. Wspieranie gromadzenia i rozpowszechniania informacji i oraz działań maksymalizujących oddziaływanie projektów w dziedzinie współpracy kulturalnej

Program wspiera gromadzenie i rozpowszechnianie informacji oraz działania mające na celu maksymalizację oddziaływania projektów poprzez opracowanie narzędzia internetowego ukierunkowanego na potrzeby osób zawodowo związanych z kulturą w dziedzinie transeuropejskiej współpracy kulturalnej.

Narzędzie to powinno umożliwić wymianę doświadczeń i zasad dobrej praktyki, a także rozpowszechnienie informacji dotyczących programu oraz szeroko pojętej transeuropejskiej współpracy kulturalnej.

II. ZARZĄDZANIE PROGRAMEM

Środki finansowe przeznaczone na program mogą również obejmować wydatki związane z przygotowaniem, nadzorem, kontrolą, audytem i oceną, bezpośrednio potrzebne do zarządzania programem i do realizacji jego celów, szczególnie badań, spotkań, działań informacyjnych i publikacji, wydatków związanych z sieciami informatycznymi mającymi na celu wymianę informacji, jak również wszelkie inne wydatki na pomoc techniczną i administracyjną, z jakiej może korzystać Komisja w celu zarządzania programem.

III. KONTROLE I AUDYTY

Dla projektów wybranych zgodnie z procedurą opisaną w art. 11 ust. 2 zostanie wdrożony system audytu z zastosowaniem kontroli wyrywkowej.

Beneficjent dotacji udostępnia Komisji pełną dokumentację wydatków poczynionych przez okres pięciu lat licząc od daty końcowej płatności. Beneficjent dotacji zapewnia, aby w stosowanych przypadkach dokumentacja będąca w posiadaniu jego partnerów lub członków była udostępniana Komisji.

Komisja może przeprowadzić audyt w zakresie wykorzystania dotacji bezpośrednio przy pomocy swych pracowników lub za pośrednictwem jakiejkolwiek wybranej przez nią wykwalifikowanej instytucji zewnętrznej. Audyty te mogą być prowadzone przez cały okres obowiązywania umowy, jak również przez okres pięciu lat od daty wypłaty ostatniej części dotacji. W uzasadnionych przypadkach wyniki tych audytów mogą prowadzić do decyzji Komisji o zwrocie dotacji.

Personelowi Komisji oraz upoważnionym przez Komisję osobom z zewnątrz umożliwia się dostęp do biur beneficjenta dotacji i do wszystkich informacji, w tym również w postaci elektronicznej, niezbędnych w celu prowadzenia takich audytów.

Trybunał Obrachunkowy oraz Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) posiadają takie same uprawnienia jak Komisja, w szczególności w zakresie dostępu.

W celu ochrony interesów finansowych Wspólnoty przed nadużyciami finansowymi i innym nieprawidłowościami Komisja może przeprowadzać kontrole i inspekcje na miejscu, w ramach programu, zgodnie z rozporządzeniem Rady (Euratom, WE) nr 2185/96 (1). W razie konieczności OLAF przeprowadza dochodzenia, które podlegają rozporządzeniu (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady (2).

IV. INFORMACJA, KOMUNIKACJA ORAZ DZIAŁANIA MAJĄCE NA CELU MAKSYMALIZACJĘ ODDZIAŁYWANIA PROJEKTÓW

1. Komisja

Komisja może organizować seminaria, konferencje lub spotkania w celu ułatwienia realizacji programu, a także — w zależności od potrzeb — podejmować działania informacyjne, związane z publikacjami, rozpowszechnianiem oraz inne działania mające na celu maksymalizację oddziaływania projektów, jak również nadzór nad programem i jego ocenę. Działania takie mogą być finansowane poprzez dotacje lub w drodze zamówień publicznych, lub też mogą być organizowane i finansowane bezpośrednio przez Komisję.

2. Punkty kontaktowe

Komisja i Państwa Członkowskie organizują na zasadach dobrowolności i wzmacniają wymianę informacji przydatnych do realizacji programu poprzez punkty kontaktowe ds. kultury, które działają w charakterze organów wykonawczych na szczeblu krajowym, na zasadach określonych przez art. 54 ust. 2 lit. c) oraz art. 54 ust. 3 rozporządzenia finansowego.

3. Państwa Członkowskie

Bez uszczerbku dla art. 87 Traktatu, Państwa Członkowskie mogą w razie konieczności ustanowić instrumenty wsparcia indywidualnej mobilności uczestników życia kulturalnego by zaradzić niskiemu poziomowi ich uczestnictwa w programie. Wsparcie to może mieć formę dotacji na pokrycie kosztów podróży organizatorów działalności kulturalnej w celu ułatwienia fazy przygotowawczej ponadnarodowych projektów kulturalnych.

V. PODZIAŁ BUDŻETU OGÓLNEGO

Podział rocznego budżetu programu

Procent budżetu Część 1 (wspieranie działań w zakresie kultury) Około 77 % — projekty dotyczące wieloletniej współpracy Około 32 % — działania w ramach współpracy Około 29 % — działania specjalne Około 16 % Część 2 (wspieranie podmiotów działających na szczeblu europejskim w dziedzinie kultury) Około 10 % Część 3 — (wspieranie badań oraz gromadzenia i rozpowszechniania informacji) Około 5 % Ogół wydatków operacyjnych Około 92 % Zarządzanie programem Około 8 %

Wartości te mają charakter orientacyjny i mogą być zmieniane przez komitet, o którym mowa w art. 9 zgodnie z procedurą określoną w art. 9 ust. 2.

(1) Dz.U. L 292 z 15.11.1996, str. 2.

(2) Dz.U. L 136 z 31.5.1999, str. 1.