KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 15.7.2016 COM(2016) 471 final SPRAWOZDANIE KOMISJI SPRAWOZDANIE ROCZNE ZA ROK 2015

NA TEMAT STOSUNKÓW MIĘDZY KOMISJĄ EUROPEJSKĄ

A PARLAMENTAMI NARODOWYMI



SPRAWOZDANIE KOMISJI SPRAWOZDANIE ROCZNE ZA ROK 2015 NA TEMAT STOSUNKÓW MIĘDZY KOMISJĄ EUROPEJSKĄ

A PARLAMENTAMI NARODOWYMI 1. Wprowadzenie Rok 2015 był pierwszym pełnym rokiem urzędowania nowego składu Komisji pod przewodnictwem Jeana-Claude'a Junckera. Określając priorytety polityczne swojego urzędowania, przewodniczący Juncker podkreślił znaczenie stosunków Komisji z parlamentami narodowymi, szczególnie w zakresie wdrażania zasady pomocniczości. Wyraził także zamiar przeanalizowania możliwości poprawienia kontaktów Komisji z parlamentami narodowymi „z myślą o przybliżeniu Unii Europejskiej jej obywatelom”. Zobowiązanie Komisji do wypracowania nowego partnerstwa z parlamentami narodowymi znalazło odzwierciedlenie w pismach, które przewodniczący Juncker skierował do swoich kolegów komisarzy. Wezwał ich on we wspomnianych pismach, aby osobiście przedstawiali i wyjaśniali istotne wnioski lub inicjatywy przed parlamentami narodowymi. W związku z ponownym zwróceniem uwagi na znaczenie bezpośrednich kontaktów osobistych członkowie Komisji złożyli w ciągu 2015 r. ponad 200 wizyt w parlamentach narodowych (aby uzyskać szczegółowe informacje, zob. sekcja 4). Komisja podjęła również działania, aby ożywić dwa tradycyjne kanały komunikacji pisemnej z parlamentami narodowymi, a mianowicie dialog polityczny oraz mechanizm kontroli zasady pomocniczości. Komisja zrezygnowała z wcześniejszej praktyki, zgodnie z którą odpowiedzi na opinie parlamentów narodowych podpisywał jedynie wiceprzewodniczący odpowiedzialny za stosunki międzyinstytucjonalne. Obecnie odpowiedzi podpisują pierwszy wiceprzewodniczący oraz wiceprzewodniczący albo komisarz odpowiedzialny za dany obszar polityki. W ten sposób podkreśla się znaczenie polityczne, jakie Komisja przypisuje temu dialogowi. W 2015 r. Komisja podjęła również działania, aby poprawić sposób, w jaki odpowiada na opinie parlamentów narodowych, w celu wzmocnienia politycznego charakteru tych odpowiedzi, a zarazem dalszego zapewniania merytorycznych reakcji na wszelkie podniesione kwestie techniczne. W niniejszym jedenastym sprawozdaniu rocznym na temat stosunków między Komisją a parlamentami narodowymi położono nacisk na dialog polityczny, jaki Komisja rozpoczęła w 2006 r., aby zapewnić ramy wymiany informacji i opinii we wszystkich obszarach polityki, zarówno w zakresie wniosków ustawodawczych, jak i inicjatyw o charakterze nieustawodawczym. Mechanizm kontroli zasady pomocniczości, który uprawnia parlamenty narodowe do oceny, czy wnioski ustawodawcze z obszarów spoza wyłącznej kompetencji Unii Europejskiej są zgodne z zasadą pomocniczości, omówiono w sprawozdaniu rocznym za 2015 r. w sprawie pomocniczości i proporcjonalności. Sprawozdanie to jest publikowane równolegle i należy je traktować jako uzupełnienie niniejszego sprawozdania.

2. Pisemne opinie parlamentów narodowych a) Uwagi ogólne W programie prac Komisji na 2015 r. wyszczególniono 23 nowe inicjatywy, jakie miały zostać przyjęte w ciągu roku, co odzwierciedla nowe zobowiązanie polityczne Komisji do wypracowania bardziej skoncentrowanego podejścia ukierunkowanego na priorytety i wyniki. Oznaczało to znaczy spadek liczby inicjatyw w porównaniu z średnio ponad 130 nowymi inicjatywami zaproponowanymi w każdym rocznym programie prac z pięciu poprzednich lat. Ponieważ Komisja skupiła się na ograniczonej liczbie kluczowych zagadnień istotnych dla obywateli Unii, a liczba nowych inicjatyw spadła, spadła również całkowita liczba opinii (w tym uzasadnionych opinii) otrzymanych od parlamentów narodowych. W 2015 r. liczba ta spadła o ponad 30 %, z 506 opinii otrzymanych w 2014 r. do 350 opinii otrzymanych w 2015 r. (zob. załącznik 1). b) Udział i zakres Tak jak w poprzednich latach aktywność w ramach dialogu politycznego, mierzona liczbą opinii wysłanych do Komisji, pozostała nierównomierna w podziale na poszczególne parlamenty narodowe. Za 70 % wszystkich opinii odpowiadało 10 najbardziej aktywnych izb, przy czym odsetek ten spadł z 80 % w 2014 r. Najwięcej opinii złożyła portugalska Assembleia da República. Wydała ona 55 opinii, które stanowiły około 15 % wszystkich otrzymanych opinii. Mimo to w tym przypadku utrzymuje się tendencja spadkowa – zarówno pod względem całkowitej liczby złożonych przez tę izbę opinii, jak i ich udziale w całkowitej liczbie wszystkich opinii (227 opinii w 2012 r. (31 %), 192 w 2013 r. (31 %) oraz 118 w 2014 r. (23 %)). Pozostałymi parlamentami narodowymi lub izbami, które w 2015 r. przesłały co najmniej dziesięć opinii, były rumuńska Camera Deputaţilor (47), czeski Senát (25), włoski Senato della Repubblica (25), francuska Assemblée nationale (23), House of Lords Zjednoczonego Królestwa (22), niemiecki Bundesrat (20), rumuński Senat (14), hiszpańskie Congreso de los Disputados i Senado (11), czeska Poslanecká snĕmovna (10) oraz szwedzki Riksdag (10). W odróżnieniu od poprzednich lat, kiedy to w opiniach wyraźnie skupiano się na wnioskach ustawodawczych, więcej izb zdecydowało się jednak na wydanie opinii w sprawie wniosków o charakterze nieustawodawczym, takich jak komunikaty lub zielone księgi. Do kategorii tych zalicza się jedenaście z dziewiętnastu dokumentów Komisji, których dotyczyło najwięcej opinii parlamentów narodowych. Komisja zachęciła parlamenty narodowe do zwiększenia zaangażowania na etapie przygotowania aktów prawnych i z zadowoleniem przyjmuje te oznaki zainteresowania.



c) Najważniejsze tematy dialogu politycznego i wyniki prowadzonej polityki W 2015 r. parlamenty narodowe zwróciły szczególną uwagę na następujące dokumenty Komisji, wydając na ich temat co najmniej dziesięć opinii (aby uzyskać szczegółowe informacje, zob. załącznik 3).

1.Komunikat w sprawie programu prac Komisji na 2015 r.: Nowy początek 2.Wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego kryzysowy mechanizm relokacji i zmieniającego istniejące przepisy dotyczące rozpatrywania przez państwa członkowskie wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej składanych przez obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców 3.Wniosek dotyczący rozporządzenia zmieniającego istniejące przepisy dotyczące umożliwienia państwom członkowskim ograniczenia lub zakazu stosowania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy na swoim terytorium 4.Wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych 5.Wniosek dotyczący dyrektywy Rady zmieniającej istniejące przepisy dotyczące obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania Ponieważ trzy z powyższych dokumentów stanowiły również przedmiot uzasadnionych opinii co najmniej jednej z izb, odsyła się do sprawozdania rocznego w sprawie pomocniczości i proporcjonalności, w którym przedstawiono bardziej szczegółowy opis aspektów związanych z pomocniczością. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów w sprawie programu prac Komisji na 2015 r.: Nowy początek Pierwszy program prac Komisji Junckera znacznie różnił się od poprzednich. Przewidziano w nim zobowiązanie do skoncentrowania wysiłków i zasobów Komisji na tych wnioskach, które mogły mieć największy wpływ na zatrudnienie i wzrost. Uwzględniono w nim także stosunkowo ograniczoną liczbę nowych wniosków skoncentrowanych na dziesięciu priorytetach wytycznych politycznych przewodniczącego Junckera, a także wyszczególniono 80 oczekujących na przyjęcie aktów legislacyjnych, które zostały złożone przez wcześniejsze składy Komisji, celem ich wycofania. Akty te straciły aktualność, wyprzedziły je wydarzenia lub zostały zmienione w trakcie negocjacji do tego stopnia, że nie mogły już służyć swojemu początkowemu celowi. W programie prac na 2015 r. zawarto również zobowiązanie do dokonania przeglądu 79 istniejących aktów legislacyjnych w celu sprawdzenia, czy nadal spełniają swój cel. Program prac na 2015 r. przyjęto w dniu 16 grudnia 2014 r., a następnie pierwszy wiceprzewodniczący Frans Timmermans wysłał go do przewodniczących komisji ds. europejskich wszystkich parlamentów narodowych. W odpowiedzi przesłano 26 opinii, przez co dokument ten był najszerzej komentowanym dokumentem Komisji w roku, którego dotyczy niniejsze sprawozdanie. Liczba ta obejmuje opinie indywidualne dotyczące programu prac, złożone przez 12 izb, a także wspólną opinię 14 izb, w której każda izba wybrała własne priorytety spośród inicjatyw zaproponowanych przez Komisję. Tę wspólną opinię złożono po nieformalnym spotkaniu dotyczącym roli parlamentów narodowych, zorganizowanym w Brukseli w dniu 19 stycznia 2015 r. przez niderlandzką izbę Tweede Kamer. Podczas spotkania omówiono również sposoby poprawy procedury uzasadnionej opinii lub „żółtej kartki” (zob. sekcja 3 poniżej). Wszystkie izby, które podpisały wspólną opinię, jako priorytet wskazały strategię na rzecz jednolitego rynku cyfrowego. Inne inicjatywy stanowiące priorytet dla niemal wszystkich izb obejmują ramy strategiczne dla unii energetycznej, pakiet dotyczący mobilności pracowników, strategię handlową i inwestycyjną na rzecz zatrudnienia i wzrostu oraz Europejski program w zakresie migracji. W odpowiedziach na otrzymane opinie Komisja wyraziła zadowolenie, z jakim przyjęła oznaki zainteresowania parlamentów narodowych programem prac oraz szerokie poparcie dla skoncentrowania się przez Komisję na mniejszej liczbie inicjatyw, które tworzą wartość dodaną na szczeblu europejskim. Komisja przyjęła również z zadowoleniem fakt, że program prac umożliwia wczesną wymianę opinii na temat priorytetów z parlamentami narodowymi. Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego kryzysowy mechanizm relokacji i zmieniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 604/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie ustanowienia kryteriów i mechanizmów ustalania państwa członkowskiego odpowiedzialnego za rozpatrzenie wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej złożonego w jednym z państw członkowskich przez obywatela państwa trzeciego lub bezpaństwowca W odpowiedzi na kryzys uchodźczy i zgodnie z Europejskim programem w zakresie migracji wniosek Komisji dotyczący kryzysowego mechanizmu relokacji ma na celu wprowadzenie ustrukturyzowanego mechanizmu solidarnościowego. Komisja może uruchomić go zawsze, by pomóc każdemu państwu członkowskiemu, które ma do czynienia z sytuacją kryzysową i którego system azylowy poddany jest wyjątkowej presji w wyniku dużego i nieproporcjonalnego napływu obywateli państw trzecich. Komisja określiła takie potencjalne sytuacje nadzwyczajne oraz redystrybucji obywateli państw trzecich na podstawie obiektywnych i możliwych do zweryfikowania kryteriów. Mechanizm ten wchodzi w skład pakietu wniosków, który przewiduje nadzwyczajną relokację 120 000 uchodźców przebywających na terytorium Grecji, Węgier i Włoch, europejski wspólny wykaz bezpiecznych krajów pochodzenia oraz zwiększenie skuteczności polityki powrotowej. W reakcji na wspomniany wniosek w 2015 r. wydano dwanaście opinii, w tym pięć uzasadnionych opinii. We wspomnianych opiniach parlamenty narodowe stwierdziły, że: Unia Europejska nie ma kompetencji, aby wprowadzić stały mechanizm relokacji, który miałby być uruchamiany przez Komisję; proponowane rozporządzenie nie stworzy realnej wartości dodanej w porównaniu z istniejącymi możliwościami działania państw członkowskich; oraz że zakres projektu rozporządzenia wykracza poza elementy niezbędne, by osiągnąć cel, w związku z czym narusza zasadę pomocniczości i proporcjonalności. W odpowiedziach Komisja zwróciła uwagę na to, że wniosek stanowi część obszerniejszego pakietu ambitnych środków, które już zostały lub mają zostać zaproponowane, w odpowiedzi na obecny kryzys uchodźczy. Jeżeli chodzi o podstawę prawną, Komisja podkreśliła, że wniosek należy przyjąć w oparciu o tę samą podstawę prawną, co rozporządzenie (UE) nr 604/2013, które wniosek ten ma zmienić. Komisja przypomniała, że w wyniku kryzysu uchodźczego systemy azylowe państw członkowskich znalazły się pod wyjątkową presją, co może zagrażać stosowaniu przepisów rozporządzenia dublińskiego. Obecny system nie przewiduje w tym względzie żadnego odstępstwa od kryteriów odpowiedzialności, zaburzając w ten sposób równowagę, a w niektórych przypadkach pogłębiając kryzys. Komisja stwierdziła również, że kryzysowy mechanizm relokacji osób ubiegających się o azyl pozwoli UE odpowiedzieć na naglącą sytuację i pomóc państwom członkowskim znajdującym się w sytuacji nadzwyczajnej bez konieczności każdorazowego przeprowadzania długiej procedury zatwierdzania. Komisja podkreśliła, że działania podejmowane przez poszczególne państwa członkowskie nie będą wystarczające, by sprostać tym sytuacjom. Wprowadzanie w życie nieskoordynowanych rozwiązań nie pozwoli wypracować kompleksowej odpowiedzi na nieproporcjonalny napływ osób, ani sprawiedliwego podziału odpowiedzialności między państwami członkowskimi. W związku z tym dla Komisji jest jasne, że działania poszczególnych państw członkowskich nie mogą stanowić zadowalającej reakcji na wspólne wyzwania, z jakimi zmagają się w tym obszarze wszystkie państwa członkowskie. Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1829/2003 w odniesieniu do umożliwienia państwom członkowskim ograniczenia lub zakazu stosowania genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy na swoim terytorium

Chcąc uzyskać poparcie Parlamentu Europejskiego, Jean-Claude Juncker, jako przewodniczący Komisji Europejskiej, wyraził swój zamiar dokonania przeglądu przepisów w zakresie zatwierdzania organizmów zmodyfikowanych genetycznie. W ramach obecnego systemu państwom członkowskim nigdy nie udało się osiągnąć większości kwalifikowanej za tym zatwierdzeniem albo przeciwko niemu, w związku z czym ostateczną decyzję w sprawie zatwierdzenia podejmowała niezmiennie Komisja. Zaproponowana zmiana umożliwiłaby państwom członkowskim podejmowanie ostatecznych decyzji na szczeblu krajowym – ograniczających bądź zakazujących stosowania genetycznie zmodyfikowanej żywności lub paszy – po zatwierdzeniu tych produktów na szczeblu europejskim. Takie decyzje mogłyby być podejmowane wyłącznie pod warunkiem, że skorzystanie na szczeblu krajowym z klauzuli opt-out jest zgodne z prawem Unii i nie wynika z kwestii związanych ze zdrowiem bądź środowiskiem. Kwestie te ocenia w imieniu całej Unii Europejskiej Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności. Komisja otrzymała 12 opinii, w tym dwie uzasadnione opinie, do których odniesiono się bardziej szczegółowo w sprawozdaniu rocznym za 2015 r. w sprawie pomocniczości i proporcjonalności. Pozostałe krytyczne uwagi dotyczyły nieprzewidzianych kosztów dla producentów i importerów oraz potencjalnego zakłócenia jednolitego rynku. Stwierdzono także, że uprawy genetycznie zmodyfikowane mogą być objęte zakazem nie z przyczyn naukowych, lecz politycznych. Niektóre parlamenty narodowe stwierdziły, że wspomniany wniosek przyniesie szkodę bezpieczeństwu genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy w UE, ale miały odmienne zdanie na temat właściwego mechanizmu oceny ryzyka. Przykładowo, irlandzkie Houses of the Oireachtas stwierdziły, że jedynie Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności powinien być odpowiedzialny za ocenę bezpieczeństwa organizmów genetycznie zmodyfikowanych na szczeblu europejskim. Niemiecki Bundesrat wezwał natomiast do całkowitej reformy procedury oceny ryzyka. W pierwszym czytaniu z dnia 28 października 2015 r. Parlament Europejski odrzucił wniosek w związku z wątpliwościami na temat jego zgodności z jednolitym rynkiem oraz wykonalności. Rada nie przyjęła jeszcze stanowiska w jego sprawie. Ze swojej strony Komisja określiła wniosek jako jedną z inicjatyw, w zakresie których chce poczynić szybkie postępy przy udziale współprawodawców (Parlamentu Europejskiego i Rady). Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych oraz zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1291/2013 i (UE) nr 1316/2013 Pierwszy priorytet, jaki wyszczególnił przewodniczący Juncker w swoich wytycznych politycznych dla nowego składu Komisji, dotyczył wzmocnienia konkurencyjności Europy oraz promowania inwestycji w celu tworzenia nowych miejsc pracy. W styczniu 2015 r. Komisja złożyła – w ścisłej współpracy z Europejskim Bankiem Inwestycyjnym – wniosek w sprawie ustanowienia Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych. Celem wniosku było wypełnienie obecnej luki inwestycyjnej w Unii Europejskiej poprzez uruchomienie finansowania prywatnego na potrzeby inwestycji strategicznych, których rynek nie mógł sfinansować samodzielnie. Działalność Funduszu koncentruje się na inwestycjach strategicznych w infrastrukturę i innowacje, a także na finansowaniu ryzyka dla małych i średnich przedsiębiorstw oraz spółek o średniej kapitalizacji w całej Europie. W związku z tą ważną inicjatywą polityczną w ramach dialogu politycznego przesłano jedenaście opinii. W ogólnym ujęciu parlamenty narodowe z zadowoleniem przyjęły wniosek w sprawie utworzenia mechanizmu wsparcia dla inwestycji strategicznych na szczeblu europejskim. Wezwały do szybkiego wdrożenia wniosku oraz nalegały na ustanowienie przejrzystego procesu wyboru projektów, które miałyby otrzymać finansowanie. Równocześnie wiele parlamentów narodowych wyraziło również obawę, że fundusze przeznaczone na naukę, badania i innowacje w ramach programu „Horyzont 2020” zostaną ograniczone celem sfinansowania Europejskiego Funduszu na rzecz Inwestycji Strategicznych. Niektóre izby wniosły, by zasoby wspomnianego funduszu skupiały się na inwestycjach, które są korzystne dla badań i innowacji w Europie. Austriacki Bundesrat i niemiecki Bundesrat sprzeciwiły się wykorzystaniu zaproponowanego funduszu do finansowania projektów dotyczących energii jądrowej. Ponadto część izb, w tym włoski Senato della Repubblica, rumuńska Camera Deputaţilor, rumuński Senat oraz słowacka Národná Rada, wezwała do zrównoważonego podziału środków finansowych w całej Europie, aby ograniczyć różnice regionalne. Po zatwierdzeniu przez Parlament Europejski i Radę rozporządzenie ustanawiające Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych weszło w życie w dniu 25 czerwca 2015 r. Data ta wpisała się w ambitny cel określony w komunikacie „Plan inwestycyjny dla Europy”, zgodnie z którym uruchomienie funduszu miało nastąpić najpóźniej w czerwcu 2015 r. Zatwierdzone przez współprawodawców rozporządzenie zmniejsza zaproponowane ograniczenie przydziału funduszy na program „Horyzont 2020” o 500 mln EUR. W przypadku instrumentu „Łącząc Europę” proponowane zmniejszenie środków o 3,3 mld EUR obniżono do 2,8 mld EUR. Jeżeli chodzi o przejrzystość europejskiego katalogu projektów, w art. 15 ust. 1 rozporządzenia przewidziano, że Komisja przy wsparciu Europejskiego Banku Inwestycyjnego stworzy portal stanowiący publicznie dostępną i przyjazną użytkownikowi bazę projektów, która zawiera odpowiednie informacje o każdym z nich. Natomiast jeżeli chodzi o wybór projektów, współprawodawcy dodali artykuł dotyczący kryteriów kwalifikowalności w zakresie wykorzystania gwarancji Unii Europejskiej. Przewiduje on, że Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych ma na celu wsparcie projektów, które: I.są gospodarczo rentowne; II.są spójne ze strategiami politycznymi Unii, w tym z celem spójności terytorialnej; III.zapewniają dodatkowość, jak określono w art. 5 rozporządzenia; IV.maksymalizują uruchomienie kapitału sektora prywatnego; oraz V.są technicznie wykonalne. Przepis o spójności ze strategiami politycznymi Unii i z celem spójności terytorialnej stanowi wyraźną odpowiedź na wezwania do zapewnienia równowagi regionalnej. Od chwili rozpoczęcia swego funkcjonowania Grupa Europejskiego Banku Inwestycyjnego zatwierdziła już wiele projektów, które mają być finansowane z Funduszu. Europejski Bank Inwestycyjny szacuje, że do maja 2016 r. dzięki funduszowi uruchomiono blisko 100 mld EUR na inwestycje w Europie. Wniosek dotyczący dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji w dziedzinie opodatkowania Program prac na 2015 r. zawierał wyraźne zobowiązanie do podjęcia wysiłków w celu walki z uchylaniem się od opodatkowania i oszustwami podatkowymi. W ciągu roku Komisja przyjęła szereg wniosków, które miały być odpowiedzią na żądania przez opinię publiczną zapewnienia sprawiedliwości i przejrzystości podatkowej. Równocześnie wnioski te zapewniają równe warunki działania przedsiębiorstwom w ramach jednolitego rynku. Zaproponowana dyrektywa stanowi część pakietu dotyczącego przejrzystości podatkowej, przyjętego w dniu 18 marca 2015 r. Odzwierciedla również prace, jakie podjęła Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju oraz państwa G20 w zakresie erozji bazy podatkowej i przenoszenia zysków. Celem wniosku jest wypracowanie bardziej systematycznego i wiążącego podejścia do wymiany informacji między państwami członkowskimi i Komisją. Podejście to obejmie wszystkie przyszłe interpretacje indywidualne prawa podatkowego o wymiarze transgranicznym, a także wszystkie interpretacje wydane w ciągu ostatnich dziesięciu lat, które w chwili wejścia w życie proponowanej dyrektywy będą nadal ważne. Komisja otrzymała dziesięć opinii dotyczących tego wniosku, w tym jedną uzasadnioną opinię od szwedzkiego Riksdagu, w której zakwestionowano jego zgodność z zasadą pomocniczości. Argumenty przedstawione przez szwedzki Riksdag oraz odpowiedź Komisji opisano w bardziej szczegółowym ujęciu w sprawozdaniu rocznym za 2015 r. w sprawie pomocniczości i proporcjonalności. Jeżeli chodzi o inne izby, które złożyły opinie, wiele z nich zadeklarowało poparcie dla podjęcia działań na szczeblu europejskim w walce z agresywnym planowaniem podatkowym, ale niektóre z nich wyraziły zastrzeżenia a odniesieniu do niektórych elementów wniosku. W szczególności niektóre izby zakwestionowały określony we wniosku wymóg, zgodnie z którym państwa członkowskie miałyby obowiązek wymiany informacji na temat wszystkich interpretacji indywidualnych prawa podatkowego wydanych w ciągu dziesięciu lat przed planowanym wejściem w życie zaproponowanej dyrektywy (tj. 1 stycznia 2016 r.), pod warunkiem że interpretacje te będą wówczas nadal ważne. Dwie izby sprzeciwiły się jakiejkolwiek mocy wstecznej w tym względzie. Niektóre izby wyraziły zaniepokojenie w związku z obciążeniem administracyjnym, jakie nałożyłaby zaproponowana dyrektywa, a także z wykonalnością tej dyrektywy począwszy od dnia 1 stycznia 2016 r.. Słowacka Národná Rada podkreśliła konieczność jasnego określenia rodzaju informacji, jakie mają być przedmiotem wymiany, a także obowiązków państw członkowskich, tak aby uniknąć wymiany nieistotnych informacji. Niemiecki Bundesrat uznał, że w wymianie informacji powinny uczestniczyć tylko te państwa członkowskie, których dana interpretacja indywidualna bezpośrednio dotyczy.

Po rozmowach w Parlamencie Europejskim i w Radzie zaproponowana dyrektywa została przyjęta w dniu 8 grudnia 2015 r., już dziewięć miesięcy po złożeniu przez Komisję pierwotnego wniosku. W przyjętej wersji dyrektywy zachowano kluczowe zasady zaproponowane przez Komisję, ale różniła się ona od pierwotnego wniosku w kilku punktach. Po pierwsze, państwa członkowskie muszą dokonać transpozycji nowych zasad do prawa krajowego do końca 2016 r., a więc dyrektywa wejdzie w życie w dniu 1 stycznia 2017 r., rok później niż początkowo planowano. Po drugie, skrócono zakres, którego dotyczył wymóg wymiany informacji na temat interpretacji indywidualnych prawa podatkowego, z dziesięciu do pięciu lat przed wejściem dyrektywy w życie, dodając przepis dotyczący interpretacji indywidualnych prawa podatkowego wydanych, zmienionych lub odnowionych w 2012 r. i 2013 r.. Ponadto w dyrektywie bardziej szczegółowo określono również, jakie informacje są przedmiotem wymiany między państwami członkowskimi, a także ograniczono zakres podstawowych informacji, jakie należy przekazać Komisji. Celem takich informacji jest umożliwienie Komisji przeprowadzenia w dowolnym momencie monitorowania i oceny skuteczności stosowania obowiązkowej automatycznej wymiany informacji dotyczących interpretacji indywidualnych prawa podatkowego o wymiarze transgranicznym oraz uprzednich porozumień cenowych.



3. Szerszy kontekst W 2015 r. parlamenty narodowe kontynuowały dyskusję na temat swojej roli w europejskim procesie decyzyjnym. W jej trakcie miały one możliwość korzystania ze sprawozdań wydanych przez trzy izby w 2014 r.. W styczniu 2015 r. w Brukseli odbyło się spotkanie nieformalnej grupy roboczej składającej się z kilku izb parlamentarnych, którego celem było omówienie programu prac Komisji na 2015 r. Grupa ta dyskutowała również na temat tego, w jaki sposób poprawić procedury uzasadnionej opinii lub „żółtej kartki” określone w Protokole w sprawie stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności (w protokole nr 2 dołączonym do Traktatów). Podczas drugiego spotkania nieformalnej grupy roboczej, które odbyło się w maju w Warszawie, przeprowadzono rozmowy dotyczące procedury „żółtej kartki”, a także możliwe wprowadzenie ulepszonej formy dialogu politycznego _(wprowadzenia instrumentu „zielonej kartki”). Wyniki tych rozmów przedstawiono na LIII posiedzeniu COSAC (Konferencji Komisji do Spraw Unijnych Parlamentów Unii Europejskiej). Grupa robocza ds. pogłębienia dialogu politycznego i poprawy procedury uzasadnionej opinii spotkała się ponownie w październiku, w trakcie luksemburskiej prezydencji w COSAC. Podczas lipcowego posiedzenia przewodniczących COSAC pierwszy wiceprzewodniczący Timmermans przyznał, że parlamenty narodowe poszukują sposobów na odgrywanie bardziej pozytywnej i czynnej roli w sprawach europejskich, na przykład poprzez stosowanie „zielonej kartki”. Podkreślając, że prawo do inicjatywy jest wyłącznym prawem Komisji, zapowiedział on, że Komisja w konstruktywny sposób przyjrzy się wszystkim inicjatywom, które mogą liczyć na szerokie wsparcie ze strony parlamentów narodowych. Równocześnie podkreślił jednak, że Komisja ma obowiązek działać zgodnie z obowiązującymi traktatami, w tym respektować wspomniany w protokole ośmiotygodniowy okres, podczas którego parlamenty narodowe mogą wydać uzasadnioną opinię na temat projektu aktu ustawodawczego. Niedługo po posiedzeniu przewodniczących COSAC i z inicjatywy Izby Lordów Zjednoczonego Królestwa 16 izb parlamentarnych wspólnie podpisało pilotażową „zieloną kartkę”. W dokumencie tym wezwano Komisję, która zgłaszała wówczas zmieniony pakiet dotyczący gospodarki o obiegu zamkniętym, do przyjęcia strategicznego podejścia, którego celem będzie ograniczenie marnotrawienia żywności na obszarze Unii Europejskiej. Inicjatywę w sprawie marnotrawienia żywności poparły również dwa inne parlamenty narodowe oraz jedna izba. W swojej odpowiedzi Komisja podziękowała izbom za ich sugestie, które uznała za wyraźną oznakę ich gotowości do tego, by w czynny i konstruktywny sposób włączyć się w debatę polityczną na szczeblu europejskim. Część sugestii dotyczących przekazywania darowizn żywności oraz gromadzenia i monitorowania danych uwzględniono później w pakiecie dotyczącym gospodarki o obiegu zamkniętym, który przyjęto w grudniu. Ponadto zgodnie z art. 12 Traktatu o Unii Europejskiej parlamenty narodowe odgrywają szczególną rolę w ramach przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości, uczestnicząc w mechanizmach oceniających wykonanie polityk Unii w tej dziedzinie oraz włączając się w polityczną kontrolę Europolu i ocenę działalności Eurojustu. W tym kontekście w 2013 r. Komisja złożyła wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie Europolu, który przewiduje dostosowanie tej agencji do wymogów traktatu lizbońskiego. We wniosku zaproponowano między innymi wprowadzenie mechanizmu, który umożliwiałby Parlamentowi Europejskiemu przeprowadzanie wraz z parlamentami narodowymi kontroli działalności Europolu. Po niemal trzech latach negocjacji międzyinstytucjonalnych współprawodawcy osiągnęli porozumienie. Ostateczny kompromis przewiduje utworzenie grupy ds. wspólnej kontroli parlamentarnej (GWKP), którą ustanowi właściwa komisja Parlamentu Europejskiego i parlamenty narodowe. 4. Kontakty dwustronne i wizyty Członkowie Komisji odpowiedzieli na wezwanie przewodniczącego Junckera do „zaangażowania w nowe partnerstwo z parlamentami narodowymi” poprzez złożenie w 2015 r. ponad 200 wizyt w parlamentach narodowych. Przewodniczący Juncker, wiceprzewodniczący lub komisarze odwiedzili niemal wszystkie 28 parlamentów narodowych, przy czym wiele izb przyjęło więcej niż jedną wizytę. Ponadto niektóre parlamenty narodowe wysłały delegacje do Brukseli lub zwołały tam spotkania komisji oraz skorzystały z możliwości spotkania z członkami Komisji. Na szczególną uwagę zasługują wizyty w państwach członkowskich, jakie złożyli członkowie Komisji, by przedstawić kluczowe inicjatywy zainteresowanym stronom i obywatelom. Przykładowo, wiceprzewodniczący Jyrki Katainen promował plan inwestycyjny dla Europy (będący jednym z głównych priorytetów Komisji w pierwszym roku urzędowania), przeprowadzając prezentacje dla potencjalnych inwestorów w niemal wszystkich państwach członkowskich, w tym w ramach wizyt w parlamentach narodowych. Wiceprzewodniczący Maroš Šefčovič w podobny sposób wykorzystał swoją obszerną podróż poświęconą unii energetycznej, aby omówić z parlamentami narodowymi niemal wszystkich państw członkowskich korzyści wynikające z nowej polityki Komisji. Ponadto, w związku z wysokim poziomem zainteresowania opinii publicznej sprawami związanymi z handlem, komisarz Cecilia Malmström odwiedziła wiele parlamentów narodowych w celu omówienia kwestii takich jak transatlantyckie partnerstwo handlowo-inwestycyjne negocjowane przez Unię Europejską i Stany Zjednoczone. Z punktu widzenia Komisji te bezpośrednie kontakty z członkami parlamentów narodowych są bezcenne w kontekście sprzyjania lepszemu rozumieniu strategii politycznych Unii i poparciu tych strategii. Kwestię tę podkreślił pierwszy wiceprzewodniczący Timmermans w swoich uwagach na temat posiedzenia przewodniczących COSAC z lipca 2015 r., które odbyło się w Luksemburgu (zob. sekcja poniżej). Tak jak w poprzednich latach urzędnicy Komisji uczestniczyli w różnych spotkaniach komisji parlamentów narodowych. Ponadto urzędnicy Komisji byli regularnie zapraszani do przedstawiania kluczowych inicjatyw podczas spotkań, w których brali udział stali przedstawiciele parlamentów narodowych w Brukseli. Co więcej, urzędnicy odpowiedzialni za europejski semestr w ramach przedstawicielstw Komisji w państwach członkowskich pozostawali w kontakcie z parlamentami narodowymi w sprawie europejskiego semestru oraz w innych sprawach gospodarczych. 5. Najważniejsze spotkania i konferencje Współpraca Komisji z parlamentami narodowymi trwała przez cały 2015 r., w trakcie którego brała ona udział w wielu ważnych spotkaniach i konferencjach międzyparlamentarnych. COSAC Posiedzenia Konferencji Komisji do Spraw Unijnych Parlamentów Unii Europejskiej (COSAC) odbywały się zgodnie z regularnym cyklem, tj. dwa razy na semestr. W jednym posiedzeniu uczestniczą przewodniczący komisji parlamentarnych, a drugie ma formę posiedzenia plenarnego. Jako członek COSAC Parlament Europejski uczestniczył we wszystkich posiedzeniach. Komisja, która ma w COSAC status obserwatora, również uczestniczyła we wszystkich posiedzeniach. Zgodnie ze swoją standardową praktyką Komisja ustosunkowała się na piśmie do ustaleń przyjętych przez COSAC podczas dwóch posiedzeń plenarnych, które odbyły się w ciągu roku. Podczas lutowego posiedzenia przewodniczących COSAC, w którym brał udział pierwszy wiceprzewodniczący Timmermans, delegaci omawiali priorytety łotewskiej prezydencji oraz Partnerstwa Wschodniego przed szczytem Partnerstwa Wschodniego w Rydze, który odbył się w maju. W ramach LIII posiedzenia plenarnego COSAC, które trwało od dnia 31 maja do dnia 2 czerwca, uczestnicy omawiali wiele kwestii takich jak polityka energetyczna i handlowa Unii z udziałem odpowiednio wiceprzewodniczącego Šefčoviča oraz komisarz Malmström. Innym ważnym punktem porządku obrad była kontrola parlamentarna spraw dotyczących Unii Europejskiej. Podczas posiedzenia przewodniczących COSAC, które odbyło się w trakcie prezydencji Luksemburga w Radzie, delegaci omawiali, w obecności pierwszego wiceprzewodniczącego Timmermansa, możliwe sposoby wzmocnienia dialogu politycznego (zob. sekcja 3 powyżej). LIV posiedzenie COSAC w Luksemburgu, które trwało od dnia 30 listopada do dnia 2 grudnia, stanowiło forum do dyskusji na temat Europejskiego programu w zakresie migracji, strategii jednolitego rynku cyfrowego (na temat którego główne przemówienie wygłosił wiceprzewodniczący Andrus Ansip) oraz polityki rozszerzenia. Europejski Tydzień Parlamentarny oraz konferencje na podstawie art. 13