[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 13.2.2006

KOM(2006) 45 wersja ostateczna

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Interoperacyjność paneuropejskich usług administracji elektronicznej

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Interoperacyjność paneuropejskich usług administracji elektronicznej

W chwili obecnej, administracja elektroniczna znajduje się w centrum działań UE na rzecz odnowy gospodarczej, społecznej i środowiskowej. Jej wkład w poprawę rozwoju i wdrażania polityki publicznej jest niewątpliwy, a ostatnio szczególną uwagę przywiązuje się do roli, którą odgrywa ona w poprawie konkurencyjności i innowacyjności gospodarek europejskich.

Duże postępy w dziedzinie administracji elektronicznej zostały dokonane na wszystkich poziomach administracji publicznej w Europie. A zatem, utrzymując tempo zmian należy poświęcić więcej uwagi rozwojowi administracji elektronicznej w wymiarze transgranicznym, w której interoperacyjność stanowi jeszcze ważniejszy priorytet. Bliższa współpraca pomiędzy administracjami różnych państw członkowskich przyczyni się do tworzenia lepszych usług dla obywateli i przedsiębiorstw europejskich oraz bardziej efektywnego wdrażania polityk UE.

Bardziej intensywna współpraca wiąże się z koniecznością poprawy komunikacji pomiędzy rosnącą liczbą administracji w sektorze publicznym, a temu wyzwaniu można sprostać jedynie dzięki połączonym wysiłkom państw członkowskich i Wspólnoty. Dlatego też celem tego komunikatu jest zwrócenie uwagi państw członkowskich na pracę, którą należy wykonać, aby osiągnąć paneuropejską interoperacyjność usług administracji elektronicznej. W świetle ilości zagadnień, którymi należy się zająć, proponuje on priorytety i pierwszą pulę działań. Komunikat wzywa Radę do zajęcia się określonymi wymogami i do udzielenia wsparcia dla środków koniecznych do ich spełnienia.

1. Wprowadzenie

1.1. Tło

Wzmocnienie konkurencyjności gospodarek europejskich wymaga modernizacji sektora publicznego w Europie i poprawy współdziałania pomiędzy organizacjami stowarzyszonymi.

- Jednolity rynek opiera się na efektywnych administracjach publicznych, które ułatwiają mobilność i swobodną interakcję między obywatelami i przedsiębiorstwami.

- Nowoczesna administracja publiczna musi być budowana w oparciu o zaawansowaną infrastrukturę w zakresie technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT) i usprawnione procesy administracji elektronicznej. Jedynie wówczas będzie w stanie zapewnić oszczędne, przejrzyste i wygodne usługi potrzebne do korzystania z możliwości oferowanych przez społeczeństwo informacyjne.

Korzyści z administracji elektronicznej, a w szczególności z trangranicznych usług administracji elektronicznej są w tym względzie niekwestionowane[1]. W związku z powyższym, zaproponowana dyrektywa w sprawie usług na rynku wewnętrznym[2] wyraźnie podkreśla wzajemne powiązania między innfrastrukturą administracji elektronicznej, a mobilnością przedsiębiorstw. Zobowiązuje ona państwa członkowskie do ustanowienia infrastruktury interoperacyjnej koniecznej do zapewnienia mobilnym przedsiębiorstwom centralnych punktów kontaktowych do wypełniania procedur administracyjnych związanych z mobilnością.

Należy również wspierać inne obszary polityki poprzez zwiększone dzielenie się informacjami pomiędzy administracjami. Cele polityki nie mogą zostać osiągnięte bez zwiększenia współpracy między administracjami, popartej technologiami informacyjnymi zarówno w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, jak i stosunków zewnętrznych oraz polityki bezpieczeństwa.

Interoperacyjność usług administracji elektronicznej[3], oparta na standardach, otwartych specyfikacjach i otwartych interfejsach stała się decydującym, przekrojowym zadaniem. W planie działania eEuropa[4], została ona wyraźnie uznana za konieczny warunek wdrażania usług administracji elektronicznej i państwa członkowskie potwierdziły jej wagę na Konferencji Ministerialnej, która odbyła się w Como w lipcu 2003 r.: „Współpraca konieczna do rozwoju paneuropejskich usług częściowo zależnych od interoperacyjności systemów informacji i komunikacji używanych na wszystkich szczeblach administracji rządowej.”

Oznacza to, że chociaż państwa członkowskie są odpowiedzialne za interoperacyjność swoich własnych systemów, interoperacyjność na poziomie europejskim konieczna do wdrażania wspólnych polityk i priorytetów UE wymaga współpracy i koordynacji na poziomie europejskim. A zatem taka interoperacyjność powinna wciąż być kwestią priorytetową w programie UE dotyczącym usług elektronicznych w interesie publicznym (w obszarze administracji elektronicznej, ale również w innych takich jak zdrowie lub edukacja) zwłaszcza jako część nowych ram strategicznych nazwanych „i2010[5] - Europejskie społeczeństwo informacyjne na rzecz wzrostu i zatrudnienia” oraz różnych powiązanych inicjatyw i programów. i2010 wyraźnie zajmuje się interoperacyjnością jako jednym z czterech głównych wyzwań przy tworzeniu jednolitej europejskiej przestrzeni informacyjnej oraz mającej zasadnicze znaczenie dla usług publicznych umożliwianych przez ICT.

1.2. Wyzwania: Paneuropejskie usługi dla obywateli i przedsiębiorstw

Osiągnięcie interoperacyjności usług administracji elektronicznej jest procesem ciągłym, do którego nieustannie należy włączać nowych partnerów i nowe technologie:

- Usługi administracji elektronicznej są świadczone na wszystkich szczeblach administracji rządowej. Należy zapewnić interoperacyjność między lokalnymi, regionalnymi, krajowymi i europejskimi administracjami w celu płynnego świadczenia usług.

- Integracja nowych państw członkowskich jest głównym zadaniem, które już jest realizowane.

- Coraz więcej obywateli korzystających z Internetu będzie oczekiwało i wymagało skutecznego i uproszczonego elektronicznego dostępu do informacji i usług.

- Technologie i produkty rynkowe ewoluują. Chociaż pojawiają się nowe sposoby zapewnienia interoperacyjności, zwiększanie potencjału w celu wzbogacania usług administracji elektronicznej oznacza, że kwestia interoperacyjności ma coraz szerszy zasięg.

- Postępy państw członkowskich w tworzeniu własnych programów i polityki w dziedzienie administracji elektronicznej oznaczają, że dokonano już wielu wyborów w odniesieniu do wdrażania. Głównym zadaniem staje się integracja różnorodnych elementów i procesów.

- Paneuropejskie specyfikacje są niewystarczające i nie ma jeszcze systematycznej wymiany wiedzy specjalistycznej oraz najlepszych praktyk.

Rosnąca liczba zainteresowanych stron oraz zwiększająca się złożoność relacji i powiązanych systemów informatycznych wymagają jednolitej struktury, wspólnych polityk i norm, jak również ciągłych i rozległych wysiłków koordynacyjnych między instytucjami UE a państwami członkowskimi. Wejście na rynek paneuropejskich usług zwiększy jeszcze tę złożoność.

1.3. Zakres komunikatu

Zasadnicze podejście do europejskiej interoperacyjności zostało opracowane i podstawy są już ustanowione.

- W pierwszej wersji Europejskich ram interoperacyjności (EIF) dla paneuropejskich usług administracji elektronicznej[6] oraz związanych z nimi wytycznych dotyczących architektury transeuropejskich sieci telematycznych zaproponowano politykę, standardy i specyfikacje w celu wspierania partnerów europejskiej administracji elektronicznej w prowadzeniu ze sobą interesów.

- W ramach programów badawczych i rozwojowych w dziedzinie administracji elektronicznej przeprowadzono odpowiednie badania i rozpoczęto projekty pilotażowe.

- W ramach konsultacji doradczych na temat krajowych inicjatyw administracji elektronicznej eEuropa 2005, przedstawiono zalecenia dotyczące podejścia do interoperacyjności[7].

- Badania Technologii Społeczeństwa Informacyjnego, Program Rozwoju Technologicznego i Demonstracji (IST RTD), Program Sieci Transeuropejskiej dla e-usług (eTEN) oraz program Interoperacyjnego Dostarczania Transeuropejskich Usług Administracji Elektronicznej dla Administracji Publicznych, Przedsiębiorstw i Obywateli (IDABC) wspólnie wnoszą wkład w określanie, zatwierdzanie i wdrażanie paneuropejskich usług[8]. IDABC przeprowadził badanie wśród zainteresowanych stron na temat paneuropejskich usług[9].

Jednakże, w związku z ograniczonymi środkami, należy ustalić priorytety dotyczące wysiłków związanych z rozwijaniem transgranicznych usług administracji elektronicznej. Po drugie, należy zapewnić długoterminową trwałość środków na wspieranie interoperacyjności wymaganej przez te usługi.

W związku z tym niniejszy komunikat:

- ustanawia podstawowe wymagania dla wdrażania paneuropejskiej interoperacyjności usług administracji elektronicznej;

- wyznacza priorytety w uporządkowanym zestawie polityk i środków do osiągnięcia interoperacyjności usług administracji elektronicznej w kontekście paneuropejskim;

- proponuje dalsze działania jako pierwsze kroki w realizacji tego programu.

2. wdrażanie paneuropejskiej interoperacyjności dla usług administracji elektronicznej

2.1. Korzyści płynące z interoperacyjności administracji elektronicznej

Interoperacyjność jest warunkiem wstępnym świadczenia usług administracji elektronicznej ponad krajowymi i organizacyjnymi granicami. Interoperacyjność ułatwia komunikację, interakcje i transakcje między różnymi podmiotami lub partnerami. Umożliwia organizacjom zachowanie niezależności pozwalając jednocześnie na przepływ informacji i transakcji ponad ich granicami.

2.2. Wymiar i wymagania interoperacyjności administracji elektronicznej

Przy wdrażaniu usług administracji elektronicznej należy wziąć pod uwagę trzy kluczowe dziedziny interoperacyjności - organizacyjną, semantyczną i techniczną:

- Interoperacyjność organizacyjna polega na określaniu zainteresowanych stron i procesów organizacyjnych związanych ze świadczeniem konkretnej usługi administracji elektronicznej i osiąganiem porozumienia pomiędzy nimi co do tego, w jaki sposób zorganizować ich interakcje tj. zdefiniować ich „biznesowe interfejsy”[10].

- Interoperacyjność techniczna polega na łączeniu ze sobą systemów informatycznych i oprogramowania, definiowaniu i stosowaniu otwartych interfejsów, norm i protokołów w celu stworzenia niezawodnych, efektywnych i skutecznych systemów informacyjnych.

- Interoperacyjność semantyczna polega na zapewnianiu, że sens informacji nie zostanie zagubiony w procesie wymiany informacji oraz zostaną one zachowane i zrozumiane przez zaangażowane osoby, programy użytkowe i instytucje.

Wewnątrz i pomiędzy wszystkimi tymi trzema dziedzinami konieczne są wysiłki koordynacyjne.

2.3. Zarządzanie interoperacyjnością administracji elektronicznej

Podejścia i rozwiązania w dziedzinie interoperacyjności będą się różniły w zależności od rodzaju usług administracji elektronicznej i środowiska, w którym te usługi są wdrażane. Osiągnięcie interoperacyjności w danych obszarach na poziomie europejskim musi być postrzegane jako proces stopniowy i jako taki należy je wspierać.

Związane z tym wysiłki koordynacyjne muszą być wspierane przez administracje na wszystkich poziomach. Polityka i problematyka technologiczna określają podział odpowiedzialności.

Zgodnie z zasadą pomocniczości interwencja publiczna powinna odbywać się na najbardziej skutecznym poziomie przy uwzględnieniu założonych celów, najczęściej będzie to poziom państwa członkowskiego. Jednak biorąc pod uwagę skalę i zakres usług oraz koordynację środków wspierających paneuropejską interoperacyjność, należy podjąć pewną ilość środków na poziomie Unii Europejskiej.

W tym względzie, koordynacja uzgodnień dotyczących interoperacyjności administracji elektronicznej w ramach konkretnego obszaru polityki podlega zakresowi odpowiedzialności tego obszaru, podczas gdy ogólnie stosowane zasady i elementy muszą być defniowane przekrojowo w wielu obszarach polityki. Co za tym idzie, systemy semantyczne dla wymiany danych dotyczących opodatkowania lub statystyk zdrowotnych będą określane przez administracje podatkowe i zdrowotne. Jednak wspólnie wykorzystywane elementy takie jak ogólny opis towarów, instytucji lub osób fizycznych czy też zasady techniczne, takie jak stosowanie protokołów i interfejsów bezpiecznego transportu, należy organizować horyzontalnie we wszystkich obszarach i w razie potrzeby zsynchronizować z działaniami obejmującymi podobne wyzwania dotyczące interoperacyjności w biznesie.

2.4. Prawodawstwo

W trakcie prób restrukturyzacji i upraszczania procesów w celu bardziej efektywnej interakcji ze swoimi klientami, krajowe programy w dziedzinie administracji elektronicznej napotkały na przeszkody prawne. Istnieje prawdopodobieństwo, że te problemy na poziomie paneuropejskim będą jeszcze liczniejsze.

Do osiągnięcia organizacyjnej interoperacyjności usług administracji elektronicznej na poziomie paneuropejskim prawdopodobnie będą konieczne zmiany w prawodawstwie krajowym. Może zaistnieć potrzeba, aby oceny wpływu wniosków legislacyjnych – włączając wnioski z UE – obejmowały ograniczenia dla usług elektronicznych.

Komisja rozpoczęła badania (w ramach programu Modinis w kontekście eEuropa 2005) nad prawnymi i organizacyjnymi przeszkodami napotykanymi przez administrację elektroniczną.

3. wymagania interoperacyjności

3.1. Osiągnięcia

3.1.1. Polityka i standardy w dziedzinie paneuropejskiej interoperacyjności

Pierwsza wersja Europejskich Ram Interoperacyjności dla paneuropejskich usług administracji elektronicznej została opublikowana jako dokument roboczy IDA (wymiana danych między administracjami) w listopadzie 2004 r. sugerując ogólne wytyczne dla świadczenia paneuropejskich usług administracji elektronicznej. W oparciu o założenie, że każde państwo członkowskie posiada lub opracowuje swoje własne krajowe Rządowe Ramy Interoperacyjności (GIF), EIF koncentrują się na uzupełnianiu raczej niż zastępowaniu krajowych ram interoperacyjności administracji elektronicznej poprzez dodanie wymiaru paneuropejskiego. EIF zawierają zalecenia, definiują ogólne wymagania normalizacyjne w odniesieniu do organizacyjnych, semantycznych i technicznych aspektów takiej interoperacyjności i oferują obszerny zestaw zasad europejskiej współpracy w dziedzinie administracji elektronicznej.

3.1.2. Projekty i badania

Programy badawcze i rozwojowe w dziedzinie administracji elektronicznej, IDA, eTEN oraz indywidualne obszary polityki wdrożyły istotną liczbę projektów wykorzystujących i promujących interoperacyjność administracji elektronicznej. Między innymi program IDA opracował europejskie specyfikacje dla zamówień drogą elektroniczną i platformy eLink oraz oprogramowania pośredniczące do bezpiecznej wymiany danych pomiędzy administracjami i ich partnerami w komunikacji. eTEN ustanowił paneuropejski system pilotażowy do przetwarzania standardowych danych rejestracyjnych do wykorzystania przez przedsiębiorstwa. Administracja podatkowa, celna, zdrowotna, zabezpieczenia społecznego i statystyczna dokonały już wiele, z częściowym wsparciem Komisji, dla osiągnięcia interoperacyjności i normalizacji w swoich sektorach. Program badawczy i rozwojowy bada interoperacyjność w nowo powstałych obszarach takich jak komórkowe usługi administracji elektronicznej.

3.2. Wymagane działania

3.2.1. Ustanawianie priorytetów

Wysiłki mające na celu spełnienie wymagań interoperacyjności usług administracji elektronicznej muszą skupiać się na priorytetowych obszarach polityki. Na tle gospodarczego klimatu w UE, waga dostarczania obywatelom rzeczywistych korzyści, oczekiwany wpływ na konkurencyjność i zatrudnienie, innowacyjność i wkład w obywatelstwo europejskie muszą znajdować się wśród kryteriów wyboru. Transgraniczne rejestracje firm i interoperacyjność europejskich zamówień drogą elektroniczną są przykładami obszarów o wysokim priorytecie. Podobnie potrzeba zmniejszenia obciążeń administracyjnych przedsiębiorstw w UE staje się pilnym zadaniem. Łatwe gromadzenie paneuropejskich danych statystycznych jest krokiem w przyszłość. W dziedzinie zabezpieczenia społecznego i ofert pracy, transgraniczne usługi ułatwią mobilność obywateli.

3.2.2. Dokumenty strategiczne i wytyczne

Reakcje po publikacji pierwszej wersji Europejskich Ram Interoperacyjności dla paneuropejskich usług administracji elektronicznej (EIF) pokazują, że konieczne jest głębsze zrozumienie intreroperacyjności usług administracji elektronicznej i jej wpływu. EIF będą musiały ewoluować zgodnie z wymaganiami polityki i zmianami technologicznymi. Należy je uzupełnić zaleceniami na temat określonych standardów i zastosowań, które mogą pochodzić z wytycznych dotyczących architektury transeuropejskich sieci telematycznych oraz podobnych dokumentów, które mają zostać przygotowane w ramach programu IDABC.. Przyszłe, bardziej dopracowane wersje EIF zostaną sformalizowane w świetle politycznych wytycznych uzyskanych podczas konsultacji i badań w ramach różnych odpowiednich programów UE włączając inicjatywę i2010. W dłuższej perspektywie może pojawić się potrzeba ustanowienia stabilnej organizacji zarządzającej.

EIF powinny zostać uzupełnione o zmienione wydanie utrwalonych wytycznych dotyczących architektury transeuropejskich sieci telematycznych IDA, które podchodzą do interoperacyjności administracji elektronicznej z bardziej technicznego i pragmatycznego punktu widzenia. W oparciu o pojęcie dobrze skonstruowanej architektury, te dwa dokumenty razem zaproponują wytyczne w jaki sposób wdrażać i integrować dostępne ogólne elementy administracji elektronicznej i infrastruktury sieciowej.

3.2.3. Zachęcanie do współpracy pomiędzy administracjami

W niektórych obszarach polityki takich jak sprawy celne i podatki, transeuropejska wymiana informacji jest na porządku dziennym i doprowadziła do wykształcenia się właściwych dla sektorów uzgodnień dotyczących interoperacyjności. Jednak konieczny jest wysiłek do osiągnięcia interoperacyjności na wszystkich poziomach rządowych. Komisja proponuje zaproszenie zainteresowanych stron do przeprowadzenia projektów dotyczących zatwierdzania i wprowadzania interoperacyjnych rozwiązań usługowych dzięki wsparciu programu eTEN. Oczekuje się, że projekty badawcze i rozwojowe oraz badania Modinis wniosą swój wkład. Dodatkowo IDABC będzie konturował promowanie i ułatwianie współpracy między europejskimi administracjami publicznymi w celu wsparcia polityk UE.

Zainteresowane strony w określonych obszarach muszą zebrać się na poziomie europejskim, w państwach członkowskich i na różnych poziomach administracyjnych, w celu:

- zrobienia bilansu istniejących usług i części składowych usług w różnych państwach członkowskich,

- określenia usług lub właściwych dla sektorów planów działań dotyczących tego w jaki sposób osiągnąć i kontrolować interoperacyjność,

- określenia warstwy interoperacyjności horyzontalnej, którą należy się zająć na poziomie europejskim,

- uzgodnienia poziomu interoperacyjności administracji elektronicznej, który należy osiągnąć i stosownego podejścia,

- uzgodnienia rozwiązań modelowych wielokrotnego użytku oraz o dużej skali do wspólnego wdrożenia.

Aby wesprzeć wdrażanie tej polityki koordynacji, pierwotne wskazówki pochodzące z Europejskich Ram Interoperacyjności (EIF) muszą zostać uzupełnione przez odpowiednie fora i zinstytucjonalizowane procesy koordynacji na poziomie europejskim.

3.2.4. Zarządzanie elementami ogólnymi

Doświadczenia z krajowych programów interoperacyjności i programów normalizacji pokazują, że rozpoznanie i określenie wspólnych elementów i kluczowych części jest zasadnicze dla efektywności informacji i transakcji. Oczywistym przykładem jest norma adresu pocztowego uznawana w skali światowej: tylko dzięki niej listy z pewnością dotrą do miejsca przeznaczenia bez względu na to w jakim kraju mieszkają adresaci.

Administracje zaangażowane w wymianę informacji odnoszących się do ich sektora powinny uzgadniać między sobą aspekty wyłącznie ich dotyczące, natomiast decyzje w sprawie powtarzających się kwestii i zagadnień interoperacyjności transgranicznej powinny być podejmowane na poziomie europejskim. Należy ustanowić odpowiednie procedury koordynacji pomiędzy państwami członkowskimi i w razie potrzeby wesprzeć je odpowiedzialną jednostką zarządzającą. To zadanie może być zlecone jednemu lub kilku państwom członkowskim, ale powinno również być realizowane w ramach zinstytucjonalizowanego procesu na poziomie europejskim.

3.2.5. Normalizacja

Ze względu na swoje cechy otwartości i łączności technologie informacyjno-komunikacyjne (ICT) mogą udzielać istotnego wsparcia w osiąganiu introperacyjności na poziomie sieci, usług i stosowania. W związku z tym konieczny jest większy wysiłek do przeniesienia wymagań normalizacyjnych administracji elektronicznej sektora publicznego do europejskich (CEN, CENELEC i ETSI) oraz międzynarodowych organów normalizacyjnych[11].

W ramach planu działania w sprawie normalizacji eEurope, europejskie organizacje normalizacyjne, w szczególności CEN i ETSI we współpracy z zainteresowanymi stronami i administracjami publicznymi zainicjowały program normalizacyjny mający na celu określenie i wdrażanie priorytetów normalizacyjnych administracji elektronicznej w celu zwiększenia interoperacyjności. Zachęca się europejskie organizacje normalizacyjne do kontynuacji i pogłębiania tych wysiłków w ramach inicjatywy i2010.

3.2.6. Architektura dla transgranicznego świadczenia usług administracji elektronicznej

W celu osiągnięcia rentowności i efektywności infrastruktury potrzebnej do świadczenia paneuropejskich usług administracji elektronicznej, należy przy jej wdrażaniu kierować się globalną koncepcyjną strukturą opartą na standardach. Taka struktura pozostawi zainteresowanym stronom odpowiedzialność za indywidualne zdefiniowanie elementów, które chcą wdrożyć i jednocześnie zapewni spójność całego systemu. We współpracy z programami RTD i eTEN, Komisja ustanowi wspólne koncepcje, zasady i wytyczne dla świadczenia paneuropejskich usług administracji elektronicznej poprzez program IDABC.

3.2.7. Wspólna infrastruktura wspierająca interoperacyjność administracji elektronicznej

Platformy informacyjne online, rejestry i archiwa ułatwią organizacyjną i semantyczną interoperacyjność usług administracji elektronicznej dostarczając wskazówek gdzie można otrzymać dostęp do informacji, na jakich warunkach i w jaki sposób je interpretować. Celem tej infrastruktury będzie zatarcie różnic między podejściami krajowymi. Komisja będzie zachęcała do badań przy pomocy programu RTD i do zatwierdzania oraz wdrażania tej infrastruktury poprzez programy eTEN i IDABC. Trzeba będzie ocenić organizację i finansowanie długoterminowego funkcjonowania tej infrastruktury.

3.2.8. Wspólne elementy

Należy określić wspólne elementy i podstawowe komponenty, które mogą i powinny być stosowane przez partnerów interoperacyjnych na poziomie europejskim. Porozumienia na temat ich specyfikacji powinny być koordynowane, publikowane i podtrzymywane pomiędzy właściwymi władzami i tam gdzie stosowne z zaangażowaniem uznawanych organów normalizacyjnych. Oczekuje się wkładu w postaci uczenia się z dobrych praktyk w UE i na arenie międzynarodowej.

3.2.9. Ustanawianie koordynacji i obsługi

Konsekwencje zadań, związanych z koordynacją i obsługą, dla wdrażania paneuropejskiej interoperacyjności muszą zostać ocenione[12]. Zadania te obejmowałyby:

- koordynację paneuropejskich porozumień na temat wspólnych specyfikacji, norm i zasad w różnych obszarach polityki;

- wspieranie koordynacji porozumień wewnątrz obszarów polityki;

- ochronę trwałości tych porozumień poprzez zapewnianie technicznego i organizacyjnego wspierania dostępności, obsługi i dalszego rozwoju tych specyfikacji i zasad.

IDABC oceni możliwe modele organizacyjne i zaprezentuje możliwości wdrażania do połowy roku 2006[13].

3.2.10. Wiedza, dobre praktyki i zgodność

Przestrzeganie wspólnych wytycznych i zaleceń będzie kluczowym osiągnięciem interoperacyjności administracji elektronicznej. Zgodność jest silnie powiązana z wiedzą i konieczne jest podjęcie wysiłku w celu zwiększania świadomości w odniesieniu do wytycznych i norm, które zostały uzgodnione. eTEN, IDABC i związane z administracją elektroniczną działania programu IST oraz program Modinis w ramach eEuropa już promują rozpowszechnianie wiedzy i dobre praktyki. Wysiłki te będą zwiększane.

3.2.11. Zachęcanie do rozwoju i rozpowszechniania interoperacyjnych rozwiązań w administracji elektronicznej

Sektor publiczny w dużym stopniu polega na rozwoju rozwiązań dla administracji elektronicznej w sektorze prywatnym. Programy eTEN i IST stwarzają warunki do zachęcania do poszukiwania takich rozwiązań. Dostępne jest bogactwo elementów oprogramowania „open source” i programy IST, eTEN i IDABC będą zachęcały do dzielenia się tymi rozwiązaniami pomiędzy administracjami.

3.2.12. Badania naukowe

W programie IST RTD bada się interoperacyjność administracji elektronicznej w innowacyjnych obszarach świadczenia usług (takich jak usługi komórkowe lub wielokanałowe), które są stosowane na każdym poziomie (lokalnym, regionalnym, krajowym, europejskim) jak również dla powstających przyszłych usług paneuropejskich. Szczególną uwagę poświęca się zagadnieniom związanym z integracją „back-office”, semantyką, podstawowym ułatwieniom, takim jak transgraniczne zarządzanie tożsamością i potwierdzanie autentyczności, oraz bezpiecznemu otoczeniu dla administracji elektronicznej. Wymiana danych uzyskanych za pomocą tych projektów RTD jest ułatwiana dzięki Obserwatorium Interoperacyjności[14]. Wprowadzono już lub planuje się wprowadzenie uzupełniających badań i działań obejmujących zagadnienia związane z elektroniczną identyfikacją i potwierdzaniem autentyczności w administracji elektronicznej, lokalną i regionalną interoperacyjnością oraz powiązaniem z wymianą dobrych praktyk.

4. WNIOSKI

Niniejszy komunikat opiera się na założeniu, że Europa potrzebuje transgranicznych usług administracji publicznej w celu zwiększania konkurencyjności swojej gospodarki i mobilności obywateli i przedsiębiorstw. Udowadnia on, że:

- interoperacyjność oznaczająca zdolność łączenia systemów przetwarzania informacji i przepływu pracy oraz rozumienia i ponownego wykorzystywania informacji pochodzących od innych organizacji jest warunkiem wstępnym poprawy warunków dla konkurencyjnej i twórczej Europy;

- wdrażanie interoperacyjności usług administracji elektronicznej na poziomie paneuropejskim wymaga wspólnych strategii i istotnych inwestycji we współpracę i infrastrukturę operacyjną ze strony wszystkich zainteresowanych stron, w oparciu o długoterminową wizję trwałych paneuropejskich usług administracji elektronicznej;

- interoperacyjność administracji elektronicznej jest zatem wyzwaniem europejskim, którym powinny się zająć instytucje europejskie w bliskiej współpracy z państwami członkowskimi. Zagadnienie zarządzania powinno być opracowywane nie tylko w kontekscie paneuropejskim ale również w obszarach polityki w różnych sektorach;

- priorytety dla wdrażania interoperacyjności administracji elektronicznej muszą być określane na podstawie przewidywalnych korzyści dla gospodarki Unii i spójności społecznej w Europie;

- należy wycenić i zapewnić finansowanie dla wstępnych inwestycji i długoterminowej trwałości środków koniecznych do świadczenia usług transgranicznych.

Na podstawie niniejszego komunikatu Komisja sformułuje propozycje mające na celu stworzenie korzystnych warunków dla ustanowienia interoperacyjności usług paneuropejskich. Zostanie to dokonane w kontekście inicjatywy i2010, w ramach której przygotowywany jest „plan działań dotyczący administracji elektronicznej,” oraz programu IDABC, w ramach którego należy określić mechanizmy zapewniające finansową i operacyjną trwałość infrastruktury usług IDABC do dnia 31 grudnia 2006 r.[15]

[1] Patrz między innymi COM(2003) 567 wersja ostateczna z dnia 26 września 2003 r. „Rola administracji elektronicznej w przyszłości Europy” i SEC(2004) 346 z dnia 18 marca 2004 r. „Dokument roboczy służb Komisji w sprawie interoperacyjności usług interaktywnej telewizji cyfrowej”.

[2] Wniosek Komisji dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie usług na rynku wewnętrznym COM(2004) 2 .

[3] Dla potrzeb niniejszego komunikatu interoperacyjność oznacza „możliwość wymiany danych i dzielenia się informacjami i wiedzą między systemami technologii informacyjnych i komunikacyjnych (ICT), a procesami gospodarczymi, które są przez nie wspierane", patrz Europejskie Ramy Interoperacyjności dla Paneuropejskich Usług Administracji Elektronicznej, wersja 1.0, opublikowana w listopadzie 2004 r., http://europa.eu.int/idabc/en/document/3473/5585.

[4] „eEuropa 2005: Społeczeństwo informacyjne dla wszystkich. Plan Działań do przedstawienia w związku z Radą Europejską w Sewilli w dniach 21-22 czerwca 2002 r.”, COM(2002) 263 wersja ostateczna z dnia 28 maja 2002 r., http://europa.eu.int/information_society/eeurope/2005/all_about/action_plan/index_en.htm .

[5] 2005 „i2010 – Europejskie społeczeństwo informacyjne na rzecz wzrostu i zatrudnienia”, COM(2005) 229 wersja ostateczna z dnia 1 czerwca, http://europa.eu.int/i2010.

[6] „Europejskie ramy interoperacyjności dla paneuropejskich usług administracji elektronicznej” są dokumentem roboczym programu IDA, http://europa.eu.int/idabc/en/document/3473/5585. Były one przedmiotem szerokiego przeglądu i dyskusji zainteresowanych stron, ale nie stanowią oficjalnej polityki Komisji Europejskiej.

[7] Patrz zalecenia CoBrA z dnia 25 października 2004 r: http://europa.eu.int/information_society/activities/egovernment_research/doc/cobra_recommendations_for_eGovernment_beyond2005.pdf. .

[8] Decyzja 2004/387/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie interoperacyjnego dostarczania transeuropejskich usług administracji elektronicznej dla administracji publicznych, przedsiębiorstw i obywateli (IDABC).

[9] Mające się wkrótce ukazać: Badanie na temat wymagań zainteresowanych stron w stosunku do paneuropejskich usług administracji elektronicznej.

[10] Jak określono w Eurpejskich Ramach Interoperacyjności (EIF).

[11] Na poziomie politycznym poparte jest to zaleceniami COBRA, rezolucjami 43-go spotkania Dyrektorów Generalnych Administracji Publicznej Unii Europejskiej w dniach 22 i 23 listopada 2004 r. (http://www.eipa.nl/) oraz dokumentem strategicznym „Rewizja europejskiej agendy w dziedzinie technologii teleinformatycznych (ICT): Dziesięć przełomowych etapów ICT osiągnięcia celów Strategii Lizbońskiej”, Haga 2004 r., zainicjowanym przez prezydencję niderlandzką, http://www.pwc.com/Extweb/pwcpublications.nsf/docid/EC6DE73A846581CE80256EFD002E41FB/$file/pwc_rethinking_european_ict_agenda.pdf.

[12] Patrz również EPAN, „Kluczowe zasady struktury interoperacyjności”, przygotowane w trakcie prezydencji irlandzkiej 2004, http://www.reach.ie/publications/downloads/PrinciplesofInteroperability.pdf.

[13] Patrz art. 10 ust. 8 decyzji 2004/387/WE w sprawie interoperatywnego świadczenia ogólnoeuropejskich usług eGovernment dla administracji publicznej, przedsiębiorstw i obywateli (IDABC), Dz.U. UE L 144 z 30.4.2004 (patrz sprostowanie w Dz.U. UE L 181 z 18.5.2004, str. 25).

[14] http://www.egovinterop.net/

[15] Patrz art. 10 ust. 8 decyzji 2004/387/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie interoperacyjnego dostarczania transeuropejskich usług administracji elektronicznej dla administracji publicznych, przedsiębiorstw i obywateli (IDABC).