KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 30.6.2021 COM(2021) 346 final 2021/0170(COD) Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 oraz uchylające dyrektywę Rady 87/357/EWG i dyrektywę 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady





(Tekst mający znaczenie dla EOG) {SEC(2021) 280 final} - {SWD(2021) 168 final} - {SWD(2021) 169 final}



SPIS TREŚCI UZASADNIENIE 3 1. KONTEKST WNIOSKU3 •Przyczyny i cele wniosku3 •Spójność z innymi politykami Unii6 2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ7 •Podstawa prawna7 •Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)7 •Proporcjonalność8 •Wybór instrumentu9 3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW9 •Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa9 •Konsultacje z zainteresowanymi stronami10 •Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej13 •Ocena skutków13 •Sprawność regulacyjna i uproszczenie15 •Prawa podstawowe17 4.WPŁYW NA BUDŻET17 5.INNE ELEMENTY18

•Plany wdrażania i monitorowanie, ocena i sprawozdania18 •Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku18 ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 oraz uchylające dyrektywę Rady 87/357/EWG i dyrektywę 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady ROZDZIAŁ I 36 Przepisy ogólne 36 ROZDZIAŁ II 40 Wymogi bezpieczeństwa 40 ROZDZIAŁ III 42 Obowiązki podmiotów gospodarczych 42 Sekcja 1 42 Sekcja 2 49 ROZDZIAŁ IV 50 Internetowe platformy handlowe 50 ROZDZIAŁ V 52 Nadzór rynku i wdrożenie 52 ROZDZIAŁ VI 53 System wczesnego ostrzegania Safety Gate 53 ROZDZIAŁ VII 54 Rola Komisji i koordynacja egzekwowania przepisów 54 ROZDZIAŁ VIII 57

Prawo do informacji i do środków ochrony prawnej 57 ROZDZIAŁ IX 60 Współpraca międzynarodowa 60 ROZDZIAŁ X 61 Postanowienia finansowe 61 ROZDZIAŁ XI 64 Przepisy końcowe 64 OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI 70 UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU •Przyczyny i cele wniosku Niniejszy wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie bezpieczeństwa produktów konsumpcyjnych jest zgodny z Nowym programem na rzecz konsumentów z 2020 r., którego celem jest: (i) aktualizacja i unowocześnienie ogólnych ram bezpieczeństwa nieżywnościowych produktów konsumpcyjnych, (ii) zachowanie ich roli jako zabezpieczenia dla konsumentów, (iii) dostosowanie przepisów do wyzwań związanych z nowymi technologiami i sprzedażą przez internet oraz (iv) zapewnienie równych warunków działania dla przedsiębiorstw. Wniosek zastąpi dyrektywę 2001/95/WE w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów („dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów”);będzie miał zastosowanie do wytwarzanych nieżywnościowych produktów konsumpcyjnych. Rozporządzenie, którego dotyczy niniejszy wniosek, zapewni również ciągłość z dyrektywą w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów przez: (i) wprowadzenie wymogu, aby produkty konsumpcyjne były „bezpieczne”, (ii) ustanowienie określonych obowiązków dla podmiotów gospodarczych oraz (iii) uwzględnienie przepisów w zakresie opracowywania norm wspierających ogólny wymóg bezpieczeństwa. Dostosowuje ono również przepisy dotyczące nadzoru rynku w odniesieniu do produktów nieobjętych zakresem unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego („produkty niezharmonizowane”) do przepisów mających zastosowanie do produktów objętych zakresem unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego („produkty zharmonizowane”), jak określono w rozporządzeniu (UE) 2019/1020. Celem rozporządzenia, którego dotyczy niniejszy wniosek, jest zatem zarówno aktualizacja przepisów określonych obecnie w dyrektywie 2001/95/WE, a tym samym zapewnienie zabezpieczenia w odniesieniu do wszystkich produktów, jak również jednoczesne zagwarantowanie, aby system zapewniał większą spójność w odniesieniu do produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych. Już w 2011 r. w Akcie o jednolitym rynku wskazano, że przegląd dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz rozporządzenia (WE) nr 765/2008 jest kluczowym działaniem służącym „poprawie bezpieczeństwa produktów będących w obrocie w UE dzięki większej spójności i skuteczniejszemu egzekwowaniu przepisów z zakresu bezpieczeństwa produktów oraz dozorowi nad rynkiem”. Taki przegląd zaproponowano w 2013 r. w pakiecie obejmującym przegląd obu aktów prawnych; celem było wprowadzenie jednolitych ram legislacyjnych dla produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych. Uznano, że nakładanie się przepisów dotyczących nadzoru rynku i obowiązków podmiotów gospodarczych określonych w różnych aktach prawodawstwa UE (dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, rozporządzenie (WE) nr 765/2008 i sektorowe unijne prawodawstwo harmonizacyjne) prowadzi do dezorientacji podmiotów gospodarczych i organów krajowych oraz utrudnia skuteczność działań w zakresie nadzoru rynku w UE. Negocjacje w sprawie przyjęcia proponowanego pakietu utknęły w martwym punkcie i pakiet został wycofany. W międzyczasie, w 2017 r., w następstwie komunikatu z 2015 roku „Usprawnianie jednolitego rynku: więcej możliwości dla obywateli i przedsiębiorstw”, Komisja przyjęła w ramach „pakietu towarowego”, tj. pakietu inicjatyw mających zapewnić lepsze funkcjonowanie jednolitego rynku towarów, wniosek dotyczący przeglądu rozporządzenia (WE) nr 765/2008 w celu wzmocnienia zgodności produktów i egzekwowania unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego dotyczącego produktów. Doprowadziło to do przyjęcia rozporządzenia (UE) 2019/1020w 2019 r.. • Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki Rozporządzenie (UE) 2019/1020 W rozporządzeniu (UE) 2019/1020 ustanowiono przepisy i procedury dotyczące zgodności z unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym w zakresie produktów oraz jego egzekwowania. Niniejszy wniosek ma umożliwić lepszą współpracę między krajowymi organami nadzoru rynku. W tym celu we wniosku dąży się do jasnego określenia procedur dotyczących mechanizmu wzajemnej pomocy pomiędzy tymi organami, natomiast w przypadku niektórych kategorii produktów wobec producentów spoza UE zostanie wprowadzony wymóg wyznaczenia osoby fizycznej lub prawnej odpowiedzialnej za informacje dotyczące zgodności. Wniosek dotyczy nadzoru rynku produktów nieżywnościowych („produkty przemysłowe”), których wprowadzanie na jednolity rynek podlega unijnym aktom harmonizującym. Ma on zastosowanie, z wyjątkiem rozdziału VII, wyłącznie do produktów zharmonizowanych. Aby zapewnić spójność i zgodność między systemami dotyczącymi produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych, w niniejszym wniosku uwzględnia się i dostosowuje szereg przepisów rozporządzenia 2019/1020, takich jak rozdziały IV, V i VI dotyczące nadzoru rynku oraz art. 4. Decyzja 768/2008/WE W decyzji nr 768/2008/WE określono wspólne zasady i procedury, które muszą być uwzględniane w przepisach UE przy harmonizacji warunków wprowadzania produktów do obrotu w UE i EOG. Zawiera ona wymogi stanowiące odniesienie, które należy uwzględnić przy każdej zmianie przepisów dotyczących produktów. Jest ona zatem wzorem dla przyszłego prawodawstwa harmonizacyjnego dotyczącego produktów. Aby zapewnić spójność między prawodawstwem dotyczącym produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych, w niniejszym wniosku uwzględniono niektóre przepisy decyzji nr 768/2008/WE, takie jak przepisy dotyczące wymogów identyfikowalności i obowiązków podmiotów gospodarczych.

Rozporządzenie (UE) 1025/2012 Rozporządzenie (UE) nr 1025/2012 stanowi podstawę prawną stosowania norm europejskich dotyczących produktów i usług, określania specyfikacji technicznych TIK oraz finansowania europejskiego procesu normalizacyjnego. Ustanowiono w nim również zobowiązanie dla europejskich organizacji normalizacyjnych (CEN, CENELEC i ETSI) i krajowych jednostek normalizacyjnych dotyczące przejrzystości i uczestnictwa. Aby zapewnić spójność z ogólnym systemem normalizacji przewidzianym w rozporządzeniu (UE) nr 1025/2012, w niniejszym wniosku przewidziano szereg zmian do rozporządzenia (UE) nr 1025/2012 w celu dostosowania go do specyfiki rozporządzenia, którego dotyczy niniejszy wniosek, w szczególności do faktu, że w niniejszym rozporządzeniu wymaga się przyjęcia szczegółowych wymogów bezpieczeństwa, oraz do faktu, że norm przyjętych na mocy niniejszego rozporządzenia nie można przyrównać do norm zharmonizowanych, w związku z czym są one oznaczone jako „normy europejskie”. Dyrektywa (UE) 2019/771 Dyrektywą 2019/771 wprowadzono przepisy dotyczące zgodności towarów, środków ochrony prawnej w przypadku braku zgodności oraz sposobu korzystania z tych środków. We wniosku przewidziano środki ochrony prawnej w szczególności w odniesieniu do produktów niebezpiecznych, które zostały odzyskane. Ta szczególna sytuacja uzasadnia istnienie zbioru przepisów, które są częściowo odmienne i łatwiejsze do zastosowania w praktyce, w szczególności dlatego, że konsument nie musi wykazywać niezgodności produktu z przepisami. Przepisy te mają zastosowanie wyłącznie w przypadku odzyskania produktów. Nie zmieniają one zatem dyrektywy 2019/771, a wyłącznie wprowadzają dodatkową ochronę w przypadku odzyskania. Rozporządzenie (UE) 2019/881 Aktem o cyberbezpieczeństwie wprowadzono ramy certyfikacji cyberbezpieczeństwa na poziomie UE w odniesieniu do produktów, usług i procesów TIK. Nie zawiera on jednak minimalnych wymogów prawnych dotyczących cyberbezpieczeństwa w odniesieniu do produktów TIK. W niniejszym wniosku wyjaśnia się, że ryzyko w cyberprzestrzeni, które ma wpływ na bezpieczeństwo konsumentów, jest objęte zakresem terminu „bezpieczeństwo” w rozumieniu rozporządzenia, którego dotyczy wniosek. •Spójność z innymi politykami Unii Następujące bieżące lub planowane inicjatywy na szczeblu UE odgrywają istotną rolę w zakresie bezpieczeństwa produktów: akt o usługach cyfrowych, przyjęty przez Komisję w dniu 15 grudnia 2020 r., którego celem jest uregulowanie odpowiedzialności dostawców usług pośrednictwa internetowego, w tym platform internetowych, takich jak media społecznościowe i internetowe platformy handlowe, w odniesieniu do nielegalnych treści, towarów lub usług oferowanych przez ich użytkowników. W niniejszym wniosku określono dla platform internetowych szereg obowiązków w zakresie należytej staranności istotnych z punktu widzenia rozporządzenia, którego dotyczy niniejszy wniosek; wprowadzono między innymi zasadę „identyfikowalności przedsiębiorców” oraz obowiązek uwzględnienia przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów przy tworzeniu interfejsu (art. 22). Akt o usługach cyfrowych obejmuje wszystkie rodzaje nielegalnych treści, określone przez prawo krajowe lub prawo Unii, w tym sprzedaż produktów niebezpiecznych przez internet. Jako instrument ustawodawczy o zastosowaniu ogólnym akt o usługach cyfrowych nie zawiera przepisów szczegółowych dotyczących tego rodzaju treści. W akcie o usługach cyfrowych określono również ramy mechanizmu zgłaszania i działania (art. 14). W niniejszym wniosku w sprawie rozporządzenia określono pewne obowiązki dla internetowych platform handlowych w obszarze bezpieczeństwa produktów. We wniosku ustawodawczym w sprawie sztucznej inteligencji (AI) ustanawia się zharmonizowane przepisy dotyczące wprowadzania do obrotu, oddawania do użytku i wykorzystywania systemów sztucznej inteligencji w UE. Przepisy muszą zapewniać wysoki poziom ochrony interesów publicznych, w szczególności w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa, a także podstawowych praw i wolności obywateli. We wniosku określono szczegółowe wymogi, które muszą spełniać systemy sztucznej inteligencji wysokiego ryzyka, oraz nałożono obowiązki na dostawców i użytkowników takich systemów. W niniejszym wniosku uwzględniono te przepisy i zapewniono zabezpieczenie w odniesieniu do produktów i zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów, które nie wchodzą w zakres stosowania wniosku w sprawie sztucznej inteligencji. Strategia w zakresie chemikaliów, przyjęta w październiku 2020 r., wskazuje na fakt, że powszechne już stosowanie chemikaliów w produktach konsumpcyjnych jeszcze się zwiększy; konieczne jest zatem wprowadzenie zakazu stosowania najbardziej szkodliwych chemikaliów w produktach konsumpcyjnych, aby zapewnić ich bezpieczeństwo. W rozporządzeniu REACH wprowadzono dla sektora obowiązek oceny i zarządzania ryzykiem stwarzanym przez chemikalia oraz zapewniania użytkownikom odpowiednich informacji na temat bezpieczeństwa. Przewidziano w nim również ograniczenia w celu ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska przed niedopuszczalnymi zagrożeniami stwarzanymi przez chemikalia. W niniejszym wniosku utrzymuje się zabezpieczenia w odniesieniu do zagrożeń chemicznych stwarzanych przez produkty nieobjęte szczegółowymi przepisami. Plan działania UE dotyczący gospodarki o obiegu zamkniętym, przyjęty w marcu 2020 r., ma na celu zmniejszenie ilości odpadów poprzez ponowne użycie, naprawę, regenerację produktów i wysokiej jakości recykling — w szczególności w odniesieniu do surowców wtórnych, w których mogą utrzymywać się substancje niebezpieczne — i stanowi, że za cel podstawowy przyjąć należy bezpieczeństwo produktów. W niniejszym wniosku uznaje się, że w przypadku gdy podmioty gospodarcze lub organy stoją przed wyborem działań naprawczych, należy preferować najbardziej zrównoważone działanie (tj. takie, które ma najmniejszy wpływ na środowisko), pod warunkiem że nie powoduje ono obniżenia poziomu bezpieczeństwa. 2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ •Podstawa prawna Podstawą prawną rozporządzenia, którego dotyczy niniejszy wniosek, jest art. 114 TFUE, z należytym uwzględnieniem art. 169. Jego celem jest zapewnienie bezpieczeństwa produktów i poprawa funkcjonowania rynku wewnętrznego. Jednocześnie ma ono na celu zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumentów przez przyczynianie się do ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów europejskich oraz promowanie ich prawa do informacji. •Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych) We wniosku ujednolicono ogólny wymóg bezpieczeństwa produktów w UE. Zapewnienie bezpieczeństwa produktów na jednolitym rynku nie może zostać w wystarczającym stopniu osiągnięte przez państwa członkowskie działające samodzielnie z następujących powodów:

–Produkty znajdują się w swobodnym obrocie na jednolitym rynku. Jeżeli produkt niebezpieczny zostanie zidentyfikowany w jednym państwie, jest bardzo prawdopodobne, że ten sam produkt można znaleźć również w innych państwach członkowskich, zwłaszcza ze względu na gwałtowny wzrost sprzedaży przez internet. –Rozbieżne przepisy dotyczące bezpieczeństwa produktów na poziomie krajowym mogą skutkować ponoszeniem przez przedsiębiorstwa nierównych kosztów związanych z przestrzeganiem prawodawstwa w zakresie bezpieczeństwa produktów, a zatem mogą powodować zakłócenia równych warunków działania na rynku wewnętrznym. –W celu zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumenta UE zobowiązana jest przyczyniać się do ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. Jeżeli przepisy będą różnić się w poszczególnych państwach, konsumenci nie będą objęci taką samą ochroną przed produktami niebezpiecznymi w całej UE. –Aby nadzór rynku był skuteczny, musi być jednolity na terytorium całej UE. Jeżeli nadzór rynku jest „łagodniejszy” w niektórych częściach UE, powstają słabe punkty. Zagrażają one interesowi publicznemu, stwarzają nieuczciwe warunki handlowe i zachęcają do wykorzystywania różnic w systemach prawnych. Działania na szczeblu UE w zakresie bezpieczeństwa produktów niezharmonizowanych mają następującą wartość dodaną: –Wspólne przepisy i normy dotyczące bezpieczeństwa produktów na szczeblu UE oznaczają, że przedsiębiorstwa nie muszą już przestrzegać niejednolitych zbiorów przepisów krajowych. Przynosi to korzyści w postaci oszczędności kosztów, mniejszego obciążenia administracyjnego i mniej skomplikowanego systemu prawnego dla przedsiębiorstw. Umożliwia to również swobodny obrót towarów w UE i pozwala na ściślejszą współpracę między państwami członkowskimi. –Wspólne przepisy UE umożliwiają osiągnięcie korzyści skali w zakresie nadzoru rynku, co jest szczególnie ważne w obliczu gwałtownego rozwoju sprzedaży przez internet, które to zjawisko nasila sprzedaż transgraniczną i bezpośredni przywóz spoza UE. Koszty nadzoru rynku ulegają również rozłożeniu dzięki wspólnym działaniom w zakresie nadzoru rynku oraz wymianie informacji między państwami UE. –Funkcjonowanie jednolitego rynku zostanie usprawnione dzięki działaniom na szczeblu UE. Wspólne przepisy w zakresie bezpieczeństwa produktów i nadzoru rynku w całej UE zapewnią równiejsze traktowanie przedsiębiorstw, a tym samym mniejsze prawdopodobieństwo zakłócenia równych warunków działania na jednolitym rynku UE. –Działania UE umożliwiają szybszy i skuteczniejszy przepływ informacji, w szczególności za pośrednictwem systemu Safety Gate/RAPEX, co zapewnia szybkie podejmowanie działań przeciwko produktom niebezpiecznym w całej UE oraz równe warunki działania. –Na szczeblu międzynarodowym wspólny zbiór przepisów ustanowionych na mocy dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów umożliwił UE bardziej zdecydowane promowanie wysokiego poziomu bezpieczeństwa zarówno w stosunkach dwustronnych, jak i w stosunkach wielostronnych, a tym samym rozwiązanie problemu rosnącego obrotu towarami z państw trzecich za pośrednictwem sprzedaży przez internet. •Proporcjonalność W niniejszym wniosku zachowano ostrożną równowagę między autonomią regulacyjną państw UE w zakresie ustalania poziomu ochrony konsumentów i nadzoru rynku, jaki uznają za konieczny, z jednej strony, a potrzebą rozwiązania problemów związanych z bezpieczeństwem produktów, którymi należy się zająć na szczeblu centralnym, z drugiej strony. Jak podkreślono w rozdziale 7 oceny skutków, wyzwania pozostają znaczące, gdyż na rynku UE znajduje się wiele niebezpiecznych produktów konsumpcyjnych. Koszty i obciążenia regulacyjne związane z niniejszym wnioskiem zostały ograniczone do niezbędnego minimum. Całkowite koszty dla przedsiębiorstw w UE-27 w pierwszym roku wdrażania niniejszego rozporządzenia szacuje się na 0,02 % obrotu przedsiębiorstw UE w obszarze produkcji, sprzedaży hurtowej i detalicznej produktów niezharmonizowanych. Środki przewidziane w niniejszym wniosku nie wykraczają poza to, co jest konieczne do rozwiązania stwierdzonych problemów i osiągnięcia wyznaczonych celów. Przewidywane koszty obciążające Komisję i państwa członkowskie uznano za dopuszczalne, przy czym zostaną one zrekompensowane oszczędnościami uzyskiwanymi przez przedsiębiorstwa i korzyściami dla przedsiębiorstw, konsumentów oraz państw członkowskich. •Wybór instrumentu Rozporządzenie jest jedynym właściwym instrumentem do osiągnięcia celu, jakim jest poprawa egzekwowania i przestrzegania prawodawstwa UE dotyczącego bezpieczeństwa produktów, przy zapewnieniu spójności we wdrażaniu jego ram prawnych. Przy pomocy dyrektywy dostateczne osiągnięcie celów nie byłoby możliwe ze względu na granice jurysdykcyjne oraz na utrzymanie się potencjalnych konfliktów jurysdykcyjnych po przeprowadzeniu transpozycji dyrektywy do prawa krajowego. Wybór rozporządzenia zamiast dyrektywy pozwala również na lepsze osiągnięcie celu, jakim jest zapewnienie spójności z ramami legislacyjnymi nadzoru rynku w odniesieniu do produktów zharmonizowanych, w przypadku których mającym zastosowanie instrumentem prawnym jest również rozporządzenie (rozporządzenie (UE) 2019/1020). Co więcej, taki wybór przyczyni się do dalszego zmniejszenia obciążenia regulacyjnego dzięki spójnemu stosowaniu przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów w całej UE. 3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW •Oceny ex post/oceny adekwatności obowiązującego prawodawstwa Niniejszy wniosek dotyczący rozporządzenia opiera się na ocenie dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, przeprowadzonej jako ocena „równoległa” z oceną skutków towarzyszącą wnioskowi. Dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów ma dwojaki cel. Służy poprawie funkcjonowania jednolitego rynku dzięki wprowadzeniu wspólnych ram legislacyjnych w celu uniknięcia rozbieżności między państwami członkowskimi, które mogłyby się występować w przypadku braku prawa Unii. Jednocześnie celem dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów jest osiągnięcie wysokiego poziomu ochrony konsumentów w drodze wprowadzenia ogólnego wymogu bezpieczeństwa produktów i innych środków. Oba cele są ze sobą powiązane: zharmonizowany wymóg bezpieczeństwa dla produktów konsumpcyjnych przewidziany w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów zapobiega rozbieżnościom, które prowadziłyby do tworzenia barier w handlu i zakłócenia równych warunków działania na jednolitym rynku. W ocenie stwierdzono, że rola dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów jako fundamentu bezpieczeństwa konsumentów i funkcjonowania jednolitego rynku jest bezsporna. Jej cele pozostają w pełni aktualne, a jej europejska wartość dodana nie podlega dyskusji. Dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów pełni rolę „zabezpieczenia”, przez co pozostaje ona kluczowa dla ochrony konsumentów, ponieważ służy jako podstawa prawna mająca na celu zapewnienie, aby żadne produkty niebezpieczne nie trafiały w ręce konsumentów. Ustanowienie systemu wczesnego ostrzegania o niebezpiecznych produktach nieżywnościowych na mocy dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów okazało się sukcesem. Ocena ujawniła jednak szereg czynników, które podają w wątpliwość to, na ile niektóre przepisy dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów nadal przyczyniają się do właściwego osiągnięcia jej celów. Po pierwsze, skuteczność dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów zmniejszył rozwój handlu elektronicznego. Przedmiotowa dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich produktów konsumpcyjnych, niezależnie od tego, czy sprzedaje się je w sklepach stacjonarnych czy internetowych. Niemniej nieujęcie w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów przepisów uwzględniających specyfikę sprzedaży przez internet, w szczególności pojawienie się nowych podmiotów w internetowym łańcuchu dostaw, negatywnie wpływa na bezpieczeństwo konsumentów UE i równe warunki działania dla przedsiębiorstw UE spełniających wymogi. Wątpliwości co do zakresu niektórych podstawowych pojęć dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów budzi również szybki rozwój nowych technologii. Pojawienie się pewnych nowych zagrożeń związanych z łącznością, możliwość zastosowania dyrektywy do przypadków związanych z aktualizacją i pobieraniem oprogramowania, a także rozwijające się funkcje produktów wykorzystujących sztuczną inteligencję nasuwają pytanie, czy dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów jest wystarczająco jasna, aby zagwarantować pewność prawa przedsiębiorstwom i ochronę konsumentom.

W ocenie wskazano również na brak wewnętrznej spójności w ramach prawnych UE z uwagi na istnienie dwóch różnych zbiorów przepisów dotyczących nadzoru rynku dla produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych. Ponadto z oceny wynika, że konieczne byłoby dopracowanie niektórych przepisów w celu poprawy skuteczności dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. W szczególności potrzebne są zmiany legislacyjne lub dalsze działania w celu poprawy skuteczności odzyskiwania produktów. Potrzebny jest także mechanizm arbitrażu w sporach między państwami członkowskimi dotyczących ocen ryzyka. Skuteczną kontrolę bezpieczeństwa produktów utrudnia przewidziany w dyrektywie system identyfikowalności oraz ograniczone zasoby organów nadzoru rynku; należy w związku z tym podjąć działania, aby zapewnić właściwą ochronę konsumentów i funkcjonowanie jednolitego rynku. Ponadto w państwach członkowskich nie egzekwuje się obecnie dyrektywy w sprawie imitacji środków spożywczych w sposób zharmonizowany, dlatego konieczne jest rozwiązanie tej kwestii. •Konsultacje z zainteresowanymi stronami Przygotowując niniejszy wniosek, Komisja przeprowadziła konsultacje z zainteresowanymi stronami za pośrednictwem konsultacji publicznych w sprawie wstępnej oceny skutków i planu działania, otwartych konsultacji publicznych, warsztatów dla zainteresowanych stron, a także uwag przekazywanych ad hoc oraz ukierunkowanych konsultacji z państwami członkowskimi i innymi zainteresowanymi stronami. Wyniki działań polegających na konsultacjach uwzględniono w ocenie skutków; znalazły one odzwierciedlenie w niniejszym wniosku. Główne kwestie poruszone podczas konsultacji są następujące: Utrzymanie zabezpieczenia: ogółem wszystkie grupy zainteresowanych stron stwierdziły, że dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów jest użytecznym aktem prawnym i należy zachować przewidzianą w niej zasadę zabezpieczenia. Znaczna większość respondentów stwierdziła jednak, że można by ulepszyć obecne unijne zasady bezpieczeństwa dotyczące nieżywnościowych produktów konsumpcyjnych objętych dyrektywą w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów w określonych obszarach, tak aby lepiej chroniły konsumentów (71 % odpowiedzi w ramach otwartych konsultacji publicznych). Stawianie czoła wyzwaniom związanym z nowymi technologiami: wszystkie zainteresowane strony przyznały, że nowe technologie wiążą się z wieloma wyzwaniami, przedstawiły one jednak rozbieżne podejścia w kontekście podejmowania tych wyzwań. W trakcie konsultacji przedstawiciele konsumentów i organy kilku państw członkowskich wyrażali poparcie dla rozszerzenia definicji „bezpieczeństwa” tak, aby obejmowała ona aspekty (cyber)bezpieczeństwa, które mają wpływ na bezpieczeństwo. Jednak podczas konsultacji w sprawie planu działania/wstępnej oceny skutków, przedsiębiorstwa zorientowane na technologię były mniej przychylne uwzględnieniu nowych technologii i nowych, związanych z nimi zagrożeń w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. Wspomniane przedsiębiorstwa wolałyby, aby dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów pozostała neutralna pod względem technologicznym, a zagrożenia związane z nowymi technologiami zostały uwzględnione w innych, bardziej szczegółowych aktach prawnych. Jednak aspekty te uwzględniono we wniosku dotyczącym rozporządzenia, aby zagwarantować ujęcie zagrożeń stwarzanych przez nowe technologie zakresie zabezpieczeń w przypadku, gdy nie są one objęte bardziej szczegółowymi aktami prawodawstwa UE. Rozwiązywanie kwestii bezpieczeństwa związanych z produktami sprzedawanymi w internecie: w trakcie konsultacji poruszano wielokrotnie kwestię produktów pochodzących spoza UE – bezpośrednio lub za pośrednictwem platform internetowych. Przedsiębiorcy i przedstawiciele biznesu podkreślili znaczenie równych warunków działania i zwrócili uwagę, że obecnie wielu detalistów z UE cierpi z powodu nieuczciwej konkurencji ze strony podmiotów gospodarczych mających siedzibę w państwach trzecich. Organy państw członkowskich podkreślały, że trudno jest kontrolować produkty pochodzące z państw trzecich i podejmować działania związane z egzekwowaniem prawa wobec podmiotów gospodarczych spoza UE. Wśród zainteresowanych stron panowały rozbieżne poglądy na temat obowiązków internetowych platform handlowych: –internetowe platformy handlowe, przedstawiając swoje opinie na temat planu działania, wskazały, że zaakceptowałyby niektóre zobowiązania w ramach obecnego systemu dobrowolnych zobowiązań do zapewnienia bezpieczeństwa produktów (Product Safety Pledge) jako wiążące, ale nie opowiedziałyby się za wprowadzeniem dalszych obowiązków. Detaliści argumentowali, że internetowe platformy handlowe odgrywają zasadniczą rolę w łańcuchu dostaw, a zatem powinny spełniać związane z tym obowiązki; –przedstawiciele konsumentów i organy państw członkowskich opowiedzieli się za zwiększeniem zobowiązań w całym łańcuchu dostaw. Ulepszenie przepisów dotyczących nadzoru rynku i ich egzekwowania: jeżeli chodzi o nadzór rynku i egzekwowanie przepisów, zainteresowane strony reprezentujące wszystkie kategorie opowiedziały się za ujednoliceniem przepisów dotyczących nadzoru rynku dla produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych. Zostało to uwzględnione w niniejszym wniosku. Jeżeli chodzi o wprowadzenie do zmienionej dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów terminu „osoba odpowiedzialna”, znaczna większość respondentów uczestniczących w otwartych konsultacjach publicznych uznała, że produkty objęte zakresem dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów powinny być wprowadzane na rynek UE wyłącznie wtedy, gdy istnieje podmiot gospodarczy z siedzibą w UE odpowiedzialny za bezpieczeństwo produktów (za opowiedziało się 70 % respondentów). Przegląd procesu normalizacji: większość zainteresowanych stron opowiedziała się za uproszczeniem procesu normalizacji służącego opracowaniu nowych norm na podstawie dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów i obecnie na podstawie przedmiotowego rozporządzenia. Zostało to przewidziane w niniejszym wniosku. Objęcie imitacji środków spożywczych zakresem stosowania zmienionej dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów: większość zainteresowanych stron opowiedziała się za włączeniem przepisów dotyczących imitacji środków spożywczych do zmienionej dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. Znaczna większość respondentów uczestniczących w otwartych konsultacjach publicznych stwierdziła, że produkty przypominające żywność powinny zostać objęte zakresem ogólnego aktu prawnego dotyczącego bezpieczeństwa produktów (za opowiedziało się 69 % respondentów). W ramach konsultacji dotyczących wstępnej oceny skutków respondenci opowiedzieli się za objęciem tego elementu oceną ryzyka związanego z bezpieczeństwem produktu. Podejście to zostało odzwierciedlone we wniosku. Nie wyrażono poparcia dla całkowitego zakazu stosowania imitacji środków spożywczych. Ulepszenie ram prawnych dotyczących odzyskiwania produktów: zainteresowane strony wielokrotnie podkreślały, jak istotne jest bezpośrednie kontaktowanie się z konsumentami w przypadku odzyskiwania produktu w każdym możliwym przypadku, na przykład gdy produkt został zarejestrowany, kupiony przez internet lub kupiony przy użyciu karty lojalnościowej. Kilka zainteresowanych stron wspomniało, że konsumenci powinni mieć możliwość zdecydowania się na otrzymywanie wyłącznie powiadomień dotyczących bezpieczeństwa (przy rejestracji produktu lub zapisywaniu się do programu lojalnościowego). Wyrażono powszechną zgodę odnośnie do tego, że pewne kluczowe elementy i podstawowe przepisy stosowane w odniesieniu do wszystkich zawiadomień o odzyskaniu produktu powinny zostać znormalizowane i stać się obowiązkowe, co nastąpiło w rozporządzeniu, którego dotyczy niniejszy wniosek. Kilka zainteresowanych stron wspomniało o tym, iż udział konsumentów w odzyskiwaniu produktów powinien być mniej uciążliwy i atrakcyjniejszy. Poprawa identyfikowalności w całym łańcuchu dostaw: znaczna większość zainteresowanych stron zgodziła się, że system identyfikowalności produktów powinien zostać w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów wzmocniony (w otwartych konsultacjach publicznych za tym rozwiązaniem opowiedziało się 82 % respondentów). Ponadto podkreślono rolę internetowych platform handlowych w poprawie identyfikowalności produktów, przy czym respondenci argumentowali w szczególności, że przed wystawieniem produktu na sprzedaż platformy powinny sprawdzać dostępność informacji dotyczących identyfikowalności. Przeciwdziałanie podrabianiu produktów: organizacje właścicieli marek podkreśliły, że dyrektywa w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów powinna zostać zmieniona w celu eliminowania niebezpiecznych produktów podrabianych. Kwestia ta została należycie rozważona, ale nie została uwzględniona w niniejszym wniosku, ponieważ podrabiane produkty są już objęte przepisami UE, zaś niebezpieczne produkty są, niezależnie od ich autentyczności, uwzględnione w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz w niniejszym wniosku. Mimo że podrabiane produkty mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa, bezpieczeństwo danego produktu musi być analizowane na podstawie oceny ryzyka. •Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej Prace przygotowawcze nad niniejszym wnioskiem opierały się na opiniach ekspertów i szeregu badań, które obejmowały badania koncentrujące się na wdrażaniu dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, służące jako wsparcie oceny ogólnej i oceny skutków, a także na skuteczności odzyskiwania produktów. Komisja zgromadziła również wiedzę ekspercką i opinie za pomocą ukierunkowanych konsultacji i działań angażujących, w tym serii warsztatów, konferencji, wywiadów z ekspertami i odpowiednimi organami, oraz uzyskała opinię podgrupy Sieci ds. Bezpieczeństwa Konsumentów zajmującej się sztuczną inteligencją, produktami łączącymi się z internetem i innymi nowymi wyzwaniami w zakresie bezpieczeństwa produktów. Komisja odbyła liczne spotkania dwustronne i przeprowadziła analizę dokumentów przedstawiających stanowiska ad hoc organizacji konsumenckich, przedstawicieli przemysłu i środowisk akademickich. •Ocena skutków Niniejszy wniosek poparty jest sprawozdaniem z oceny skutków (SWD(2021) 169, SWD(2021) 168). Sprawozdanie z oceny skutków zostało poddane przeglądowi przez Radę ds. Kontroli Regulacyjnej i uzyskało pozytywną opinię (SEC 280 (avis du RSB)).

W kontekście niniejszej inicjatywy Komisja zbadała kilka wariantów działania przedstawionych w sprawozdaniu z oceny skutków. Zakres przeanalizowanych wariantów działania obejmował działania o charakterze zarówno nielegislacyjnym, jak i legislacyjnym, ukierunkowane na osiągnięcie szeregu celów szczegółowych przedstawionych w sprawozdaniu, wśród których znajduje się: (i) zapewnienie w ramach prawnych UE ogólnych zasad bezpieczeństwa w odniesieniu do wszystkich produktów konsumpcyjnych i zagrożeń, w tym produktów i zagrożeń związanych z nowymi technologiami, (ii) rozwiązanie problemów związanych z bezpieczeństwem produktów w kanałach sprzedaży przez internet, (iii) usprawnienie i zwiększenie efektywności odzyskiwania produktów, tak aby produkty niebezpieczne nie trafiały do konsumentów, (iv) wzmocnienie nadzoru rynku i zapewnienie lepszego dostosowania przepisów dotyczących zharmonizowanych i niezharmonizowanych produktów konsumpcyjnych, oraz (v) zajęcie się kwestiami bezpieczeństwa związanymi z imitacjami środków spożywczych. Oceniono szereg wariantów. Komisja rozważyła najpierw, w jaki sposób mogłaby osiągnąć cele szczegółowe bez dokonywania zmian dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (wariant 1). Rozważono w szczególności kilka środków o charakterze nielegislacyjnym: (i) wydawanie wytycznych dotyczących możliwości zastosowania dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów w odniesieniu do nowych technologii oraz w sprawie odzyskiwania produktów oraz (ii) zbadanie możliwości rozszerzenia zakresu dobrowolnych środków w ramach Product Safety Pledge tak, aby objął on sprzedaż przez internet. Poszczególne konsultacje wykazały jednak, że takie niewiążące prawnie środki nie wyeliminowałyby stwierdzonych niedociągnięć. Komisja rozważyła kilka wariantów legislacyjnych umożliwiających osiągnięcie celów szczegółowych: ukierunkowany przegląd legislacyjny dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (wariant 2) dotyczący ograniczonej liczby zmian oraz całościowy przegląd dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów z propozycją podjęcia kompleksowych działań w zakresie wszystkich celów (wariant 3). Z oceny skutków wynika, że – co więcej – wariant 3, który jest ambitniejszy niż wariant 2, skuteczniej eliminuje stwierdzone niedociągnięcia i lepiej realizuje szczegółowe cele, które należy osiągnąć, przy jednoczesnym utrzymaniu skutków gospodarczych na niezmiennie ograniczonym poziomie. W przypadku wariantu 4 rozważono pełną integrację instrumentów nadzoru rynku, co zaproponowano w pakiecie dotyczącym bezpieczeństwa produktów i nadzoru rynku z 2013 r., w celu przeanalizowania, czy wariant ten byłby nadal aktualny po niedawnym przyjęciu rozporządzenia (UE) 2019/1020. Ocena skutków wykazała, że wariant 4, choć podobny w swej istocie do wariantu 3, może spowodować wyższe koszty dla przedsiębiorstw UE. W związku z tym Komisja wybrała wariant 3 (całościowy przegląd dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, w tym zmiana rozporządzenia) jako najlepszy wybór strategiczny dla niniejszego wniosku, ponieważ najlepiej odpowiada on celom polityki, ograniczając jednocześnie koszty ponoszone przez przedsiębiorstwa i organy nadzoru rynku. Rozważano również różne warianty dotyczące bezpieczeństwa imitacji środków spożywczych. Były to: (i) utrzymanie odrębnego systemu dla tych produktów w ramach odrębnej dyrektywy (przegląd dyrektywy 87/357/EWG); (ii) włączenie przepisów szczegółowych obecnej dyrektywy 87/357/EWG do nowej dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów za pomocą specjalnego systemu prawnego; (iii) rezygnacja z ukierunkowanych przepisów dotyczących imitacji środków spożywczych i zamiast tego stosowanie przepisów ogólnych w celu zapewnienia bezpieczeństwa takich produktów na podstawie indywidualnej oceny ryzyka. W przypadku dwóch pierwszych wariantów Komisja rozważała również opracowanie wytycznych, co pozwoliłoby rozwiązać kwestię rozbieżnych interpretacji przez państwa członkowskie; konsultacje z państwami członkowskimi wykazały jednak, że rozbieżności w interpretacji dyrektywy w sprawie imitacji środków spożywczych są tak duże, iż konieczna jest zmiana przepisów, która zapewni jej jednakowe stosowanie. Za najlepszy wariant strategiczny Komisja przyjęła zaprzestanie stosowania specjalnego systemu dotyczącego imitacji środków spożywczych i przeprowadzanie oceny ich bezpieczeństwa zgodnie z tymi samymi przepisami dotyczącymi oceny ryzyka, które obowiązują w przypadku pozostałych niezharmonizowanych produktów konsumpcyjnych (aspekt imitowania środków spożywczych zostanie uwzględniony w ocenie ryzyka danego produktu). Oczekuje się, że wariant preferowany, który obejmuje: a) wyjaśnienie, w jaki sposób przepisy te będą miały zastosowanie do zagrożeń stwarzanych przez nowe technologie i sprzedaż przez internet, b) przepisy zwiększające skuteczność odzyskiwania produktów, c) dostosowanie do zharmonizowanych przepisów nadzoru rynku i zapewnienie większego zobowiązania podmiotów gospodarczych i internetowych platform handlowych w zakresie bezpieczeństwa produktów, d) uproszczenie procedur normalizacyjnych oraz e) włączenie przepisów dyrektywy w sprawie produktów przypominających żywność, będzie miał następujące skutki: Jeżeli chodzi o skutki ekonomiczne, oczekuje się, że preferowany wariant przyniesie znaczące korzyści dla konsumentów i społeczeństwa. Szacowana szkoda ponoszona przez konsumenta powinna zmniejszyć się o około 1,0 mld EUR w pierwszym roku wdrażania preferowanego wariantu oraz o około 5,5 mld EUR w ciągu następnego dziesięciolecia. Wariant ten powinien również ograniczyć szkodę, którą konsument ponosi w związku z nieskutecznym odzyskiwaniem produktów, o ponad 400 mln EUR rocznie. Dzięki zmniejszeniu liczby niebezpiecznych produktów proponowane środki powinny ponadto zmniejszyć obecne szkody ponoszone przez konsumentów i społeczeństwo UE z powodu związanych z produktami wypadków, którym można było zapobiec, (szacowaną obecnie na 11,5 mld EUR rocznie) jak również obniżyć obecne koszty opieki zdrowotnej generowane przez urazy związane z produktami (szacowane obecnie na 6,7 mld EUR rocznie). Dokładne skutki nie mogły zostać określone ilościowo ze względu na brak danych dotyczących urazów, które pozwoliłyby na oszacowanie tendencji. Szacuje się, że poczynione przez przedsiębiorstwa oszczędności kosztów wynikające z ograniczenia różnic we wdrażaniu przepisów w poszczególnych państwach oraz rozdrobnienia prawnego wyniosą 59 mln EUR rocznie, zaś oszczędności poczynione przez organy nadzoru rynku – 0,7 mln EUR rocznie. Całkowite koszty dla przedsiębiorstw w UE (działających w obszarze produkcji oraz sprzedaży hurtowej i detalicznej produktów niezharmonizowanych) szacuje się na 196,6 mln EUR, co odpowiada 0,02 % ich obrotów w pierwszym roku wdrażania. W kolejnych latach koszty stałe dla przedsiębiorstw w UE wynosiłyby 177,8 mln EUR. Koszty te wynikają z rozszerzonych obowiązków przedsiębiorstw, głównie w zakresie sprzedaży przez internet, sprzedaży produktów opartych na nowych technologiach i odzyskania niebezpiecznych produktów, a także z dostosowania przepisów nadzoru rynku do przepisów dotyczących produktów zharmonizowanych. Zgodnie z niniejszym wnioskiem organy nadzoru rynku w państwach członkowskich ponosiłyby łączne dodatkowe koszty stałe w wysokości około 6,7 mln EUR rocznie ze względu na ich zwiększone uprawnienia w zakresie nadzoru rynku produktów niebezpiecznych oraz jedynie względnie umiarkowane jednorazowe koszty dostosowania i wdrożenia. •Sprawność regulacyjna i uproszczenie Niniejszy wniosek przewiduje zmianę dwóch obowiązujących aktów prawnych: dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz dyrektywy w sprawie imitacji środków spożywczych. Aby uprościć przepisy, Komisja proponuje uchylenie dyrektywy w sprawie imitacji środków spożywczych i ocenę bezpieczeństwa imitacji środków spożywczych w ramach niniejszego wniosku dotyczącego nowego rozporządzenia w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. Komisja określiła również kilka obszarów, w których można by zmniejszyć obciążenie administracyjne i związane z nim koszty. Po pierwsze, niniejszy wniosek spowodowałby obniżenie kosztów regulacyjnych i obciążenia przedsiębiorstw. Prawnie wiążące wyjaśnienia i wybór rozporządzenia jako instrumentu zmniejszą bowiem niepewność regulacyjną i zapewnią bardziej równomierne wdrażanie przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów, niż ma to miejsce obecnie w ramach dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. Ponadto ujednolicenie ogólnych wymogów dotyczących nadzoru rynku i bezpieczeństwa w odniesieniu do produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych zmniejszy różnice we wdrażaniu i poprawi identyfikowalność łańcucha dostaw. Obniżenie kosztów będzie dotyczyło wszystkich przedsiębiorstw, w szczególności 42 % przedsiębiorstw, które zgłosiły dodatkowe koszty związane z nierównomiernym wdrażaniem dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów. Oszczędności kosztów dla przedsiębiorstw, możliwe dzięki bardziej zharmonizowanemu wdrażaniu, szacuje się na około 59 mln EUR rocznie (odpowiednio 34 mln EUR zaoszczędzone przez unijne MŚP i 26 mln EUR zaoszczędzone przez unijne duże przedsiębiorstwa). Po drugie, niniejszy wniosek zaowocuje zwiększeniem wydajności w zakresie nadzoru rynku i egzekwowania przepisów w państwach członkowskich. Wynika to z ujednolicenia przepisów dotyczących nadzoru rynku w odniesieniu do produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych, lepszego dostosowania uprawnień dotyczących egzekwowania przepisów, nasilenia efektu odstraszającego oraz wprowadzenia nowego mechanizmu arbitrażu. Niniejszy wniosek prowadzi w związku z powyższym do obniżenia kosztów dla wszystkich organów nadzoru rynku w państwach członkowskich, w szczególności dla tych 16 % organów, które zgłosiły dodatkowe koszty wynikające z odmiennych ram prawnych dla produktów zharmonizowanych i niezharmonizowanych. Te oszczędności kosztów dla państw członkowskich szacuje się na 0,7 mln EUR rocznie w całej UE. Ponadto proponowane uproszczenie procesu normalizacji zmniejszy obciążenie administracyjne zarówno w odniesieniu do państw członkowskich, jak i Komisji. Takie usprawnienie unijnego procesu normalizacji przyspieszy prace normalizacyjne, a tym samym zwiększy pewność prawa i pomoże przedsiębiorstwom spełnić ogólny wymóg bezpieczeństwa produktów. W niniejszym wniosku nie zwalnia się mikroprzedsiębiorstw i MŚP z żadnego z tych obowiązków. Przepisy UE dotyczące bezpieczeństwa produktów nie pozwalają na stosowanie „łagodniejszych” systemów w odniesieniu do MŚP, ponieważ każdy produkt konsumpcyjny musi być bezpieczny, niezależnie od cech charakterystycznych jego łańcucha dostaw, aby mógł spełnić ogólny cel, jakim jest bezpieczeństwo produktów i ochrona konsumentów. Komisja szacuje, że całkowite koszty przestrzegania przepisów niniejszego wniosku dla unijnych MŚP wyniosą 111,1 mln EUR (koszty jednorazowe i stałe) w pierwszym roku wdrażania. W kolejnych latach koszty stałe wynosiłyby około 100 mln EUR dla unijnych MŚP. Szacowane oszczędności wynikające z ograniczenia różnic we wdrażaniu przepisów w poszczególnych państwach oraz zmniejszenia rozdrobnienia prawnego wyniosłyby 34 mln EUR dla unijnych MŚP. Wniosek ten będzie miał praktyczne konsekwencje zarówno dla podmiotów gospodarczych zajmujących się produktami objętymi dyrektywą w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, jak i dla organów nadzoru rynku w państwach członkowskich. Przedsiębiorstwa będą musiały spełnić dodatkowe wymogi dotyczące identyfikowalności i przejrzystości. Do przedsiębiorstw, które faktycznie wprowadziły niebezpieczne produkty na rynek, zastosowanie będą miały dodatkowe wymogi dotyczące odzyskiwania produktów. Również internetowe platformy handlowe będą musiały zapewnić ustanowienie wewnętrznych mechanizmów, aby spełnić nowe obowiązki związane z bezpieczeństwem produktów. Ponadto przedsiębiorstwa spoza UE prowadzące sprzedaż na jednolitym rynku będą musiały wprowadzić rozwiązania gwarantujące ustanowienie podmiotu gospodarczego odpowiedzialnego za produkty sprzedawane w UE. Może okazać się, że organy nadzoru rynku państw członkowskich będą wymagać dodatkowych zasobów, aby móc poradzić sobie z rozszerzeniem obowiązków w zakresie nadzoru rynku i nowymi kompetencjami, które zostałyby im przyznane. Nowe narzędzia nadzoru rynku online poszerzają na przykład możliwości organów krajowych i mogą wymagać dodatkowych zasobów i umiejętności. Ponieważ te nowe uprawnienia są jednak w dużym stopniu dostosowane do istniejących przepisów dotyczących nadzoru rynku mających zastosowanie do produktów zharmonizowanych na mocy rozporządzenia (UE) 2019/1020, są one często nieobce organom nadzoru rynku, w szczególności w tych państwach członkowskich, w których te same krajowe organy nadzoru rynku już zajmują się zarówno produktami zharmonizowanymi, jak i produktami niezharmonizowanymi. Praktyczne skutki dla państw członkowskich to zatem lepsza synergia i lepsze wykorzystanie istniejących struktur i zasobów, a w mniejszym zakresie – nowe dodatkowe potrzeby. Oczekuje się, że rozszerzenie zakresu na zagrożenia związane z nowymi technologiami (np. ryzykami w cyberprzestrzeni, które mają wpływ na bezpieczeństwo) zwiększy zapotrzebowanie na profesjonalny personel i zewnętrzną wiedzę ekspercką w państwach członkowskich w związku z koniecznością sprawdzania bezpieczeństwa produktów opartych na nowych technologiach. Sektory działalności gospodarczej, których to najbardziej dotyczy, to sprzedaż przez internet i producenci w niektórych sektorach nowych technologii. Dzięki zharmonizowanym wymogom UE nie powinno to mieć jednak większego wpływu na ich konkurencyjność. Niniejszy wniosek funkcjonuje skutecznie zarówno w świecie cyfrowym, jak i w świecie fizycznym oraz uwzględnia rozwój technologii cyfrowych, w szczególności rozwój sprzedaży przez internet i produktów opartych na nowych technologiach. Sprostanie cyfrowym wyzwaniom w zakresie bezpieczeństwa produktów jest jednym z głównych celów niniejszego wniosku. Dążąc do poprawy bezpieczeństwa produktów sprzedawanych w internecie, ulepszono w nim przepisy nadzoru rynku w odniesieniu do sprzedaży przez internet oraz ustanowiono obowiązki internetowych platform handlowych i detalistów internetowych. Niniejszy wniosek odnosi się do nowych zagrożeń dla bezpieczeństwa wynikających z nowych technologii. Wyjaśniono w nim także zastosowanie zasad bezpieczeństwa produktów do oprogramowania komputerowego. Niniejszy wniosek jest w pełni spójny z realizowaną polityką cyfrową UE, w szczególności z wnioskiem dotyczącym aktu o usługach cyfrowych oraz z pracami legislacyjnymi dotyczącymi sztucznej inteligencji i internetu rzeczy. Inicjatywa ta jest wspierana przez istniejące rozwiązania TIK, mianowicie unijny system wczesnego ostrzegania o niebezpiecznych produktach nieżywnościowych (system „Safety Gate”) oraz powiązany z nim portal Business Gateway. •Prawa podstawowe

Niniejszy wniosek ma na celu wzmocnienie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów europejskich oraz promowanie ich prawa do informacji. Dzięki bardziej przejrzystym obowiązkom i lepszemu egzekwowaniu przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów oczekuje się, że niniejszy wniosek będzie miał pozytywny wpływ na ochronę konsumentów i ochronę środowiska oraz podniesie poziom tej ochrony, zgodnie z art. 37 i 38 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. We wniosku nakłada się na przedsiębiorstwa dodatkowe wymogi, które są niezbędne do realizacji ogólnego interesu UE, jakim jest zwiększenie ochrony konsumentów. Szacuje się, że wynikające z tego koszty przestrzegania przepisów są stosunkowo niskie w porównaniu z obrotami przedsiębiorstw. Wymogi te, same w sobie, nie mają wpływu na podstawową wolność prowadzenia działalności gospodarczej i jej proporcjonalność w rozumieniu art. 52 Karty praw podstawowych UE. 4.WPŁYW NA BUDŻET W niniejszym wniosku w sprawie rozporządzenia nakłada się na Komisję obowiązek wspierania i ułatwiania współpracy organów wykonawczych w zakresie nadzoru rynku, w tym skoordynowanych działań w zakresie nadzoru rynku, nowego mechanizmu arbitrażu i wzajemnych ocen. Ponadto niniejszy wniosek umożliwia intensywniejszą współpracę i wymianę informacji z międzynarodowymi partnerami UE w obszarze bezpieczeństwa produktów. Co więcej, niniejszy wniosek przewiduje przyjęcie aktów wykonawczych i aktów delegowanych (dotyczących identyfikowalności i odzyskiwania produktów) oraz ewentualną zwiększoną aktywność normalizacyjną wynikającą z uproszczonej procedury normalizacyjnej. Spowoduje to dodatkowe obciążenie Komisji pracą, szacowane na czterech dodatkowych urzędników zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy (trzech administratorów i jeden asystent). Te zasoby zostaną pozyskane dzięki redystrybucji obecnego personelu i zmianie zakresu jego działań. Komisja sfinansuje również elektroniczne interfejsy, mianowicie stronę internetową systemu Safety Gate, portal Safety Gate (który zapewnia powiadomienia o produktach niebezpiecznych) oraz Product Safety Business Alert Gateway – portal gromadzący zgłoszenia od podmiotów gospodarczych do organów nadzoru rynku. Dodatkowe koszty tych działań koordynacyjnych i interfejsów elektronicznych mogą zostać pokryte z Programu na rzecz jednolitego rynku w obecnych wieloletnich ramach finansowych na lata 2021–2027. Podobne możliwości finansowania mogą być również uwzględnione w kolejnych programach przewidzianych w przyszłych wieloletnich ramach finansowych. Szczegółowe dane znajdują się w ocenie skutków finansowych załączonej do niniejszego wniosku. 5.ELEMENTY FAKULTATYWNE •Plany wdrożenia i monitorowanie, ocena i sprawozdania Wdrażaniu wniosku będzie towarzyszyć monitorowanie oparte na wcześniej określonych podstawowych wskaźnikach egzekwowania przepisów. Komisja prowadzi badanie, mając na celu określenie wspólnego zestawu realistycznych i adekwatnych wskaźników egzekwowania przepisów w dziedzinie bezpieczeństwa produktów, które to wskaźniki zostaną uzgodnione z państwami członkowskimi. Proponuje się, aby w uzupełnieniu regularnego monitorowania i sprawozdawczości pięć lat po wdrożeniu przez państwa członkowskie niniejszego rozporządzenia przeprowadzono ocenę skuteczności, efektywności, odpowiedniości, spójności i unijnej wartości dodanej niniejszej interwencji legislacyjnej. Komisja będzie wspierać wdrożenie wniosku, podejmując działania koordynacyjne, zarówno w kontekście Sieci ds. Bezpieczeństwa Konsumentów (działania następcze w związku z wdrażaniem, wymiana najlepszych praktyk między państwami członkowskimi itp.), jak i w kontekście skoordynowanych działań w zakresie nadzoru rynku. •Szczegółowe objaśnienia poszczególnych przepisów wniosku Wniosek w sprawie rozporządzenia składa się z 11 rozdziałów liczących 47 artykuły. Rozdział I – Przepisy ogólne W rozdziale tym określono zakres i główne terminy stosowane w rozporządzeniu, którego dotyczy niniejszy wniosek. Przewiduje on „zabezpieczenie” dla wszystkich produktów objętych zakresem stosowania rozporządzenia, ponieważ ustanowiono w nim wymogi mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa produktów konsumpcyjnych, a tym samym bezpieczeństwa konsumentów. Określono w nim również zasady stosowania niniejszego rozporządzenia do niezharmonizowanych przepisów. W rozdziale tym uaktualniono definicje stosowane w dyrektywie 2001/95/WE, w szczególności w celu uwzględnienia innego zakresu definicji produktu, oraz wprowadzono szczegółową definicję „internetowej platformy handlowej”. Rozdział II — Wymogi bezpieczeństwa W rozdziale tym wprowadzono ogólny wymóg bezpieczeństwa, potwierdzono znaczenie norm publikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej jako norm zapewniających domniemanie bezpieczeństwa, a także zaktualizowano aspekty oceny bezpieczeństwa produktów, aby w związku z uchyleniem dyrektywy 87/357/EWG uwzględnić imitacje środków spożywczych w ocenie ryzyka. Nowe aspekty oceny bezpieczeństwa produktów obejmują również ewentualne zagrożenia związane z produktami opartymi na nowych technologiach. Rozdział III – Obowiązki podmiotów gospodarczych Sekcja 1 W sekcji tej określono obowiązki podmiotów gospodarczych, z wyjątkiem tych podmiotów gospodarczych, które są objęte zakresem stosowania rozporządzenia (UE) 2019/1020. Ma to na celu uniknięcie sytuacji, w której obowiązki zawarte w tym rozdziale mogłyby być sprzeczne z podobnymi obowiązkami zawartymi w zharmonizowanych przepisach. Oprócz bardziej ogólnych obowiązków podmiotów gospodarczych w zakresie zapewnienia bezpieczeństwa produktów wprowadza się w nim termin „istotna zmiana”, w którym to przypadku odpowiedzialność za bezpieczeństwo produktu przenosi się na osobę dokonującą zmiany. Ponadto rozszerza się zakres terminu „osoba odpowiedzialna” zawartego w art. 4 rozporządzenia (UE) 2019/1020 na produkty niezharmonizowane. Jest to warunek konieczny do wprowadzenia produktów na rynek służący rozwiązaniu kwestii bezpośredniego przywozu z państw trzecich. Rozdział ten zawiera również podstawowe przepisy dotyczące identyfikowalności, w większości zaczerpnięte z decyzji nr 768/2008/WE, oraz przewiduje możliwość przyjęcia – w drodze aktu delegowanego – bardziej rygorystycznego systemu identyfikowalności w przypadku produktów, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia i bezpieczeństwa ludzi.

Sekcja 2 Sekcja ta zawiera obowiązki podmiotów gospodarczych mające zastosowanie również do podmiotów gospodarczych objętych zakresem stosowania rozporządzenia (UE) 2019/1020. Są to obowiązki, które nie mają odpowiedników w zharmonizowanych sektorach, a zatem ich zastosowanie również w tym sektorze nie spowodowałoby konfliktu. Dotyczy to obowiązku podmiotów gospodarczych w przypadku sprzedaży na odległość oraz w przypadku wypadków z udziałem produktu. Rozdział IV — Internetowe platformy handlowe W rozdziale tym przeanalizowano rolę, jaką odgrywają internetowe platformy handlowe, oraz określono szczególne obowiązki mające do nich zastosowanie. Rozdział V — Nadzór rynku i wdrożenie W rozdziale tym przywołano i dostosowano całe rozdziały IV, V i VI rozporządzenia (UE) 2019/1020 w sprawie nadzoru rynku. Celem jest stworzenie, na ile to możliwe, jednolitego systemu dla produktów zarówno zharmonizowanych, jak i niezharmonizowanych. Rozdział VI — System wczesnego ostrzegania Safety Gate W rozdziale tym ustanowiono zasadę wymiany informacji w przypadku produktu niebezpiecznego i zmieniono nazwę systemu RAPEX na Safety Gate, przy zachowaniu tych samych cech systemu. We wniosku dodano bardziej szczegółowe terminy. Związek między Safety Gate a systemem informacyjnym i komunikacyjnym do celów nadzoru rynku (ICSMS) stał się bardziej przejrzysty; w rozdziale tym wyjaśniono również, że organy państw członkowskich mogą podjąć decyzję o powierzeniu zadania pojedynczego urzędnika łącznikowego krajowemu punktowi kontaktowemu Safety Gate. Rozdział VII — Rola Komisji i koordynacja egzekwowania przepisów W rozdziale tym przewidziano możliwość przyjęcia przez Komisję środków, w drodze aktów wykonawczych, w przypadku poważnego zagrożenia, którego nie można w zadowalającym stopniu zneutralizować za pomocą środków wprowadzonych przez zainteresowane państwo lub państwa członkowskie ani za pomocą żadnej innej procedury na mocy przepisów UE. Taką możliwość przewidziano już w dyrektywie w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów: we wniosku w sprawie rozporządzenia doprecyzowano zakres jej stosowania. W rozdziale V wprowadzono również dobrowolny mechanizm arbitrażu, w ramach którego państwa członkowskie mogą, w przypadku rozbieżnych ocen ryzyka, przedkładać Komisji pytania dotyczące identyfikacji lub poziomu ryzyka związanego z produktem. Pozwoli to na podjęcie na szczeblu UE bardziej jednolitych działań skierowanych przeciwko produktom niebezpiecznym. Rozdział VIII — Prawo do informacji i do środków ochrony prawnej Rozdział ten zawiera przepisy dotyczące informacji dla konsumentów. Potwierdzono w nim spoczywający na Komisji i państwach członkowskich obowiązek udostępniania konsumentom informacji dotyczących zagrożeń dla zdrowia i bezpieczeństwa stwarzanych przez produkty. Ponadto nałożono w nim na państwa członkowskie obowiązek umożliwienia konsumentom składania skarg do właściwych organów krajowych. Potwierdzono i jeszcze bardziej rozszerzono zakres istniejącego już portalu internetowego Safety Gate, dodając nową sekcję, w której konsumenci mogą zapoznać się z ostrzeżeniami i informacjami o odzyskiwaniu produktów wydanymi bezpośrednio przez podmioty gospodarcze. Jeżeli chodzi o odzyskiwanie produktów, nowe przepisy mają na celu poprawę jego skuteczności, a tym samym zapewniają pełniejsze i bardziej rozpowszechnione dostarczanie informacji konsumentom, jak również ulepszony system środków ochrony prawnej dostępnych dla konsumentów. Rozdział IX — Współpraca międzynarodowa Rozdział ten stanowi dla Komisji podstawę prawną ustanowienia form współpracy na rzecz poprawy bezpieczeństwa produktów. Obejmują one wspólne działania w zakresie egzekwowania prawa, wsparcie techniczne, wymianę urzędników oraz wymianę informacji na temat produktów niebezpiecznych, w szczególności informacji zawartych w systemie Safety Gate. W tym względzie przepis umożliwia albo pełen zakres uczestnictwa w Safety Gate, albo wymianę wybranych informacji. Rozdział X – Przepisy finansowe We wniosku w sprawie rozporządzenia przewidziano finansowanie przez Komisję działań we wszystkich kwestiach wchodzących w zakres jego stosowania. Wniosek w sprawie rozporządzenia zawiera ogólne klauzule dotyczące ochrony interesów finansowych UE. Rozdział XI – Przepisy końcowe Rozdział ten przewiduje w szczególności system kar: uznając, że ustanawianie kar należy do kompetencji krajowych, określono w nim podstawowe zasady dotyczące kar, w szczególności kryteria ich ustalania, rodzaje naruszeń zagrożonych karą, kryteria dotyczące maksymalnych pułapów, a także możliwość nakładania okresowych kar pieniężnych. 2021/0170 (COD)

Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów, zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1025/2012 oraz uchylające dyrektywę Rady 87/357/EWG i dyrektywę 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady





(Tekst mający znaczenie dla EOG) PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 114, uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym, uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, a także mając na uwadze, co następuje: (1)W dyrektywie 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady ustanowiono wymóg, zgodnie z którym produkty konsumpcyjne muszą być bezpieczne, a organy nadzoru rynku państw członkowskich muszą podejmować działania przeciwko produktom niebezpiecznym oraz wymieniać informacje w tym zakresie za pośrednictwem unijnego systemu szybkiego informowania RAPEX. (2)W świetle zmian związanych z nowymi technologiami i sprzedażą przez internet należy dokonać przeglądu i aktualizacji dyrektywy 2001/95/WE, aby zapewnić spójność ze zmianami w unijnym prawodawstwie harmonizacyjnym i w prawodawstwie normalizacyjnym, lepsze funkcjonowanie odzyskiwania produktów, a także bardziej przejrzyste ramy dotyczące imitacji środków spożywczych regulowanych dotychczas dyrektywą Rady 87/357/EWG. Dbając o zapewnienie przejrzystości, należy uchylić dyrektywę 2001/95/WE oraz dyrektywę 87/357/EWG i zastąpić je niniejszym rozporządzeniem. (3)Odpowiednim instrumentem prawnym jest rozporządzenie, ponieważ wprowadza się w nim jasne i szczegółowe przepisy, niepozostawiające miejsca na zróżnicowaną transpozycję przez państwa członkowskie. Wybór rozporządzenia zamiast dyrektywy pozwala również na lepszą realizację celu, jakim jest zapewnienie spójności z ramami legislacyjnymi nadzoru rynku dla produktów objętych zakresem unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego określonego w rozporządzeniu (UE) 2019/1020 w przypadku, gdy obowiązującym aktem prawnym jest akt tego samego rodzaju, a mianowicie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1020. Co więcej, taki wybór przyczyni się do dalszego zmniejszenia obciążenia regulacyjnego dzięki spójnemu stosowaniu przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów w całej Unii. (4)Założeniem niniejszego aktu jest przyczynienie się do osiągnięcia celów, o których mowa w art. 169 Traktatu. W szczególności akt ten powinien mieć na celu zapewnienie zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów oraz funkcjonowania rynku wewnętrznego w odniesieniu do produktów przeznaczonych dla konsumentów. (5)Niniejsze rozporządzenie powinno dążyć do ochrony konsumentów i ich bezpieczeństwa, co jest jedną z podstawowych zasad ram prawnych UE zapisanych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej. Produkty niebezpieczne mogą mieć bardzo negatywne konsekwencje dla konsumentów i obywateli. Wszyscy konsumenci, w tym osoby szczególnie wrażliwe, takie jak dzieci, osoby starsze lub osoby z niepełnosprawnościami, mają prawo do bezpiecznych produktów. Konsumenci powinni mieć do dyspozycji wystarczające środki, by egzekwować to prawo, a państwa członkowskie powinny dysponować odpowiednimi instrumentami i środkami w celu egzekwowania niniejszego rozporządzenia. (6)Pomimo rozwoju unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego w poszczególnych sektorach, które reguluje aspekty związane z bezpieczeństwem poszczególnych produktów lub ich kategorii, praktycznie niemożliwe jest przyjęcie przepisów unijnych dotyczących wszystkich produktów konsumpcyjnych, które już istnieją lub mogą w przyszłości się pojawić. Wciąż zatem potrzebne są ramy prawne o charakterze horyzontalnym, które wypełnią luki i zapewnią ochronę konsumenta niezagwarantowaną innymi przepisami, w szczególności w perspektywie osiągnięcia wysokiego poziomu ochrony bezpieczeństwa i zdrowia konsumentów, wymaganego art. 114 i 169 Traktatu. (7)Jednocześnie należy jasno określić zakres stosowania poszczególnych części niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do produktów objętych sektorowym unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym, aby uniknąć nakładania się przepisów i niejasności w ramach prawnych. (8)Niektóre przepisy, takie jak przepisy dotyczące większości obowiązków podmiotów gospodarczych, nie powinny mieć zastosowania do produktów objętych unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym, ponieważ są już uwzględnione w takim prawodawstwie, jednak zastosowanie powinna mieć pewna liczba innych przepisów, co pozwoli uzupełnić unijne prawodawstwo harmonizacyjne. W szczególności ogólny wymóg bezpieczeństwa produktów i powiązane z nim przepisy powinny mieć zastosowanie do produktów konsumpcyjnych objętych unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym, jeżeli prawodawstwem tym nie są objęte określone rodzaje ryzyka. Przepisy niniejszego rozporządzenia dotyczące obowiązków internetowych platform handlowych, obowiązków podmiotów gospodarczych w przypadku wypadków, prawa konsumentów do informacji oraz odzyskiwania produktów konsumpcyjnych powinny mieć zastosowanie do produktów objętych unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym, jeżeli prawodawstwo to nie obejmuje przepisów szczegółowych służących temu samemu celowi. Podobnie system RAPEX, o którym mowa w art. 20 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1020, jest już wykorzystywany do celów unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego, dlatego zawarte w niniejszym rozporządzeniu przepisy regulujące system Safety Gate i jego funkcjonowanie powinny mieć zastosowanie do unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego. (9)Przepisy rozdziału VII rozporządzenia (UE) 2019/1020, ustanawiającego zasady kontroli produktów wprowadzanych na rynek Unii, mają już bezpośrednie zastosowanie do produktów objętych niniejszym rozporządzeniem i niniejsze rozporządzenie nie ma na celu zmiany takich przepisów. Stabilność tych przepisów jest szczególnie ważna, biorąc pod uwagę fakt, że organy odpowiedzialne za te kontrole (w niemal wszystkich państwach członkowskich są to organy celne) przeprowadzają je na podstawie analizy ryzyka, o której mowa w art. 46 i 47 rozporządzenia (UE) nr 952/2013 (unijny kodeks celny), przepisów wykonawczych i odpowiednich wytycznych. To podejście oparte na analizie ryzyka ma podstawowe znaczenie dla kontroli celnych ze względu na znaczną ilość towarów wprowadzanych na obszar celny i opuszczających ten obszar oraz skutkuje stosowaniem konkretnych środków kontroli w zależności od określonych priorytetów. Fakt, że rozporządzenie w żaden sposób nie zmienia rozdziału VII rozporządzenia (UE) 2019/1020, bezpośrednio odnoszącego się do określonego w prawie celnym podejścia opartego na analizie ryzyka, oznacza w praktyce, że organy odpowiedzialne za kontrole produktów wprowadzanych na rynek Unii (w tym organy celne) powinny ograniczyć swoje kontrole do produktów stwarzających największe ryzyko, w zależności od prawdopodobieństwa i skutków ryzyka, co zapewni skuteczność i efektywność ich działań, a także ochronę ich zdolności do przeprowadzania takich kontroli.

(10)Zasada ostrożności jest podstawową zasadą zapewniającą bezpieczeństwo produktów i konsumentów, dlatego wszystkie właściwe podmioty powinny ją należycie uwzględniać, stosując niniejsze rozporządzenie. (11)Biorąc również pod uwagę szeroki zakres pojęcia zdrowia, w zastosowaniu niniejszego rozporządzenia należy uwzględniać ryzyko środowiskowe stwarzane przez produkt, ponieważ może ono ostatecznie prowadzić także do ryzyka dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. (12)Niniejszemu rozporządzeniu powinny podlegać produkty przeznaczone wyłącznie do zastosowań profesjonalnych, które na późniejszym etapie trafiły na rynek konsumencki, ponieważ mogą one stwarzać ryzyko dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów w przypadku stosowania w dających się racjonalnie przewidzieć warunkach. (13)Unijne przepisy dotyczące żywności, pasz i powiązanych obszarów tworzą szczególny system prawny, który zapewnia bezpieczeństwo objętych nim produktów. Z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia należy zatem wyłączyć żywność i pasze, z wyjątkiem materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością w takim zakresie, w jakim związane z nimi ryzyko nie jest objęte rozporządzeniem (WE) nr 1935/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady lub innymi przepisami dotyczącymi żywności, które obejmują tylko ryzyko chemiczne i biologiczne związane z żywnością. (14)Produkty lecznicze przed wprowadzeniem do obrotu podlegają ocenie, w ramach której poddaje się je specjalnej analizie stosunku korzyści do ryzyka. Produkty te powinny zatem zostać wyłączone z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia. (15)Statki powietrzne, o których mowa w art. 2 ust. 3 lit. d) rozporządzenia (UE) 2018/1139, w świetle ograniczonego ryzyka, jakie stwarzają dla bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego, podlegają kontroli regulacyjnej państw członkowskich. Produkty te powinny zatem zostać wyłączone z zakresu stosowania niniejszego rozporządzenia. (16)Wymogi określone w niniejszym rozporządzeniu powinny mieć zastosowanie do produktów używanych lub produktów naprawionych, odtworzonych lub poddanych recyklingowi, które ponownie trafiają do łańcucha dostaw w ramach działalności handlowej, z wyjątkiem produktów, co do których konsument nie może w uzasadniony sposób oczekiwać, że spełniają aktualne normy bezpieczeństwa, takich jak antyki lub produkty, które są prezentowane jako przeznaczone do naprawy lub odtworzenia. (17)Dyrektywa 87/357/EWG dotycząca produktów konsumpcyjnych, które nie będąc środkami spożywczymi, przypominają je i mogą sprawiać, że konsumenci, zwłaszcza dzieci, pomylą je ze środkami spożywczymi i w konsekwencji włożą te produkty do ust, będą je ssać lub połykać, co może spowodować na przykład udławienie, zatrucie, perforację lub niedrożność przewodu pokarmowego, wywołała kontrowersje pod względem wykładni. Ponadto przyjęto ją w czasie, gdy ramy prawne dotyczące bezpieczeństwa produktów konsumpcyjnych miały bardzo ograniczony zakres. Z tych powodów dyrektywę 87/357/EWG należy uchylić. (18)Niniejsze rozporządzenie nie powinno obejmować usług. Aby zagwarantować ochronę zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów, w zakres niniejszego rozporządzenia należy jednak włączyć produkty dostarczane lub udostępniane konsumentom w kontekście świadczenia usług, w tym produkty, z którymi konsumenci bezpośrednio stykają się w trakcie świadczenia usług. Z zakresu niniejszego rozporządzenia należy wyłączyć sprzęt, który jest obsługiwany przez usługodawcę w ramach świadczenia usług konsumentom i jest wykorzystywany przez konsumentów do przemieszczania się czy podróży, gdyż sprzęt ten powinien być rozpatrywany w kontekście bezpieczeństwa świadczonej usługi. (19)Przedmioty, które łączą się z innymi przedmiotami, lub przedmioty niezintegrowane, które wpływają na sposób pracy innego przedmiotu, mogą stwarzać ryzyko dla bezpieczeństwa produktu. Aspekt ten należy odpowiednio uwzględnić jako potencjalne ryzyko. Połączenia i wzajemne zależności, jakie dany przedmiot może mieć z przedmiotami zewnętrznymi, nie powinny negatywnie wpływać na jego bezpieczeństwo. (20)Również nowe technologie również stwarzają nowe ryzyko dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów lub zmieniają sposób, w jaki może urzeczywistniać się istniejące ryzyko; przykładem może być zewnętrzna interwencja polegająca na złamaniu zabezpieczeń produktu lub zmianie jego właściwości. (21)Światowa Organizacja Zdrowia definiuje zdrowie jako stan pełnego komfortu fizycznego, psychicznego i społecznego, a nie jedynie braku choroby czy niepełnosprawności. Definicja ta potwierdza fakt, że rozwój nowych technologii może stwarzać nowe ryzyko dla zdrowia konsumentów, takie jak: ryzyko psychologiczne, ryzyko dla rozwoju, w szczególności w przypadku dzieci, ryzyko dla zdrowia psychicznego, depresja, utrata snu lub zmiana funkcji mózgu. (22)Szczególne ryzyko w cyberprzestrzeni mające wpływ na bezpieczeństwo konsumentów, jak również protokoły i certyfikacje można uwzględnić w przepisach sektorowych. W przypadku luk w przepisach sektorowych należy jednak zapewnić uwzględnienie przez właściwe podmioty gospodarcze i organy krajowe ryzyka związanego z nowymi technologiami – odpowiednio na etapie projektowania produktów i ich oceny – w celu zagwarantowania, aby zmiany wprowadzone w produkcie nie zagrażały jego bezpieczeństwu. (23)Bezpieczeństwo produktów należy oceniać z uwzględnieniem wszystkich istotnych aspektów, szczególnie ich właściwości i prezentacji, a także szczególnych potrzeb i ryzyka w odniesieniu do kategorii konsumentów, którzy prawdopodobnie będą z danych produktów korzystać, zwłaszcza dzieci, osób starszych i osób z niepełnosprawnościami. W związku z tym jeżeli dla zapewnienia bezpieczeństwa produktów dla danej kategorii osób niezbędne są szczegółowe informacje, w ocenie bezpieczeństwa produktów należy uwzględnić obecność tych informacji i ich dostępność. Bezpieczeństwo produktów należy oceniać z uwzględnieniem konieczności zapewnienia bezpieczeństwa produktu przez cały okres jego użytkowania. (24)Obowiązki podmiotów gospodarczych w zakresie bezpieczeństwa produktów powinny być stosowne do pełnionej przez nich roli w łańcuchu dostaw, co pozwoli zapewnić wysoki poziom ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. Wszystkie podmioty gospodarcze uczestniczące w łańcuchu dostaw i dystrybucji powinny wprowadzać właściwe środki, aby zapewnić udostępnianie przez siebie na rynku wyłącznie produktów zgodnych z niniejszym rozporządzeniem. Należy jasno i proporcjonalnie rozdzielić obowiązki odpowiadające roli poszczególnych podmiotów w procesie dostawy i dystrybucji. (25)Zakres stosowania niniejszego rozporządzenia powinien obejmować także sprzedaż na odległość, w tym sprzedaż przez internet. Sprzedaż przez internet rośnie niezmiennie i konsekwentnie, prowadząc do powstawania nowych modeli biznesowych i nowych podmiotów na rynku, takich jak internetowe platformy handlowe. (26)Internetowe platformy handlowe, umożliwiając podmiotom gospodarczym dotarcie do nieokreślonej liczby konsumentów, odgrywają kluczową rolę w łańcuchu dostaw, a zatem również w systemie bezpieczeństwa produktów. (27)Biorąc pod uwagę ważną rolę internetowych platform handlowych w pośrednictwie między przedsiębiorcami a konsumentami dotyczącym sprzedaży produktów, podmioty takie powinny mieć więcej obowiązków pod względem zwalczania sprzedaży produktów niebezpiecznych przez internet. W dyrektywie 2000/31/WE Parlamentu Europejskiego i Rady ustanowiono ogólne ramy handlu elektronicznego i pewne obowiązki platform internetowych. Rozporządzenie […/…] w sprawie jednolitego rynku usług cyfrowych (akt o usługach cyfrowych) i zmieniające dyrektywę 2000/31/WE reguluje odpowiedzialność i rozliczalność dostawców usług pośrednich online w odniesieniu do nielegalnych treści, w tym produktów niebezpiecznych. Rozporządzenie to ma zastosowanie, nie naruszając przepisów określonych w prawie Unii dotyczącym ochrony konsumentów i bezpieczeństwa produktów. W związku z tym, uwzględniając horyzontalne ramy prawne przewidziane w tym rozporządzeniu, należy wprowadzić szczególne wymogi niezbędne do skutecznego zwalczania sprzedaży produktów niebezpiecznych przez internet zgodnie z art. [1 ust. 5 lit. h)] tego rozporządzenia. (28)W zobowiązaniu Product Safety Pledge, które podpisano w 2018 r. i do którego w międzyczasie dołączyły kolejne platformy, przewiduje się szereg dobrowolnych zobowiązań dotyczących bezpieczeństwa produktów. Zobowiązanie Product Safety Pledge dowiodło zasadności zwiększenia ochrony konsumentów przed produktami niebezpiecznymi sprzedawanymi przez internet. Niemniej jednak jego dobrowolny charakter i dobrowolny udział ograniczonej liczby internetowych platform handlowych zmniejszają jego skuteczność i nie stanowią gwarancji równych warunków działania. (29)Zgodnie ze szczegółowymi obowiązkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu, internetowe platformy handlowe powinny działać z należytą starannością w odniesieniu do zamieszczanych na ich interfejsach online treści, które dotyczą bezpieczeństwa produktów. W związku z tym dla wszystkich internetowych platform handlowych należy ustanowić obowiązki w zakresie należytej staranności w odniesieniu do zamieszczanych na ich interfejsach online treści, które dotyczą bezpieczeństwa produktów.

(30)Ponadto do celów skutecznego nadzoru rynku internetowe platformy handlowe powinny rejestrować się na portalu Safety Gate i podawać na tym samym portalu informacje dotyczące ich pojedynczych punktów kontaktowych w celu ułatwienia przekazywania informacji na temat problemów związanych z bezpieczeństwem produktów. Pojedynczy punkt kontaktowy określony w niniejszym rozporządzeniu może być tym samym punktem, co punkt kontaktowy określony w [art. 10] rozporządzenia (UE).../... [akt o usługach cyfrowych], nie umniejszając celu, jakim jest szybkie i konkretne rozwiązywanie kwestii związanych z bezpieczeństwem produktów. (31)Aby internetowe platformy handlowe mogły wywiązywać się ze swoich obowiązków wynikających z niniejszego rozporządzenia, w szczególności w odniesieniu do terminowego i skutecznego stosowania się do nakazów organów publicznych, przetwarzania zawiadomień innych osób trzecich i współpracy na żądanie z organami nadzoru rynku w kontekście środków naprawczych, platformy te powinny posiadać wewnętrzny mechanizm rozpatrywania kwestii związanych z bezpieczeństwem produktów. (32)Obowiązki nałożone niniejszym rozporządzeniem na internetowe platformy handlowe nie powinny stanowić ogólnego obowiązku monitorowania przekazywanych lub przechowywanych przez nie informacji ani ogólnego obowiązku aktywnego ustalania faktów lub okoliczności wskazujących na nielegalną działalność, taką jak sprzedaż produktów niebezpiecznych przez internet. Jednak w przypadkach, gdy internetowe platformy handlowe uzyskają wiarygodną wiadomość lub, w przypadku roszczeń o odszkodowanie, wiedzę o nielegalnych treściach, w szczególności w przypadkach, gdy internetową platformę handlową poinformowano o faktach lub okolicznościach, na podstawie których działający z należytą starannością podmiot gospodarczy powinien zidentyfikować nielegalny charakter odnośnych treści, platformy te powinny niezwłocznie usuwać ze swoich interfejsów online treści odnoszące się do produktów niebezpiecznych, aby móc skorzystać z wyłączenia odpowiedzialności dotyczącego usług hostingu przewidzianego w dyrektywie o handlu elektronicznym i [akcie o usługach cyfrowych]. Internetowe platformy handlowe powinny przetwarzać zawiadomienia dotyczące treści odnoszących się do produktów niebezpiecznych, otrzymane zgodnie z [art. 14] rozporządzenia (UE) …/… [akt o usługach cyfrowych], w dodatkowych ramach czasowych ustanowionych niniejszym rozporządzeniem. (33)W art. 14 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2019/1020 uprawnia się organy nadzoru rynku – w przypadku braku innych skutecznych środków umożliwiających wyeliminowanie poważnego ryzyka – do zażądania usunięcia z interfejsu online treści odnoszących się do produktów powiązanych lub do zażądania umieszczenia wyraźnego ostrzeżenia dla użytkowników końcowych w momencie uzyskania przez nich dostępu do interfejsu online. Uprawnienia powierzone organom nadzoru rynku w art. 14 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2019/1020 powinny mieć zastosowanie również do niniejszego rozporządzenia. W celu zapewnienia skutecznego nadzoru rynku na podstawie niniejszego rozporządzenia oraz w celu uniknięcia obecności produktów niebezpiecznych na rynku Unii uprawnienia te powinny mieć zastosowanie we wszystkich niezbędnych i proporcjonalnych przypadkach, a także w odniesieniu do produktów stwarzających mniej niż poważne ryzyko. Istotne jest, aby internetowe platformy handlowe stosowały się do takich nakazów w trybie pilnym. W związku z tym w niniejszym rozporządzeniu wprowadza się wiążące terminy w tym zakresie bez uszczerbku dla możliwości ustanowienia krótszego terminu w samym nakazie. Uprawnienie to powinno być wykonywane zgodnie z [art. 8] aktu o usługach cyfrowych. (34)Także w przypadku gdy informacje pochodzące z Safety Gate nie zawierają dokładnego adresu URL (ang. uniform resource locator) ani, w razie potrzeby, dodatkowych informacji umożliwiających identyfikację przedmiotowych nielegalnych treści, internetowe platformy handlowe powinny mimo to uwzględniać przekazane informacje, takie jak identyfikatory produktu, jeżeli są dostępne, oraz inne informacje dotyczące identyfikowalności, w kontekście wszelkich środków, które internetowe platformy handlowe przyjmują z własnej inicjatywy w stosownych przypadkach w celu wykrywania, identyfikowania, usuwania produktów niebezpiecznych oferowanych na danej platformie lub uniemożliwiania dostępu do nich. (35)Do celów [art. 19] rozporządzenia (UE) …/… [akt o usługach cyfrowych] i w odniesieniu do bezpieczeństwa produktów sprzedawanych przez internet koordynator ds. usług cyfrowych powinien uznawać w szczególności organizacje konsumenckie i stowarzyszenia reprezentujące interesy konsumentów na ich wniosek za zaufane podmioty sygnalizujące, o ile spełniono warunki określone w tym artykule. (36)Identyfikowalność produktów ma zasadnicze znaczenie dla skutecznego nadzoru rynku produktów niebezpiecznych i dla środków naprawczych. Konsumentów należy chronić przed produktami niebezpiecznymi w taki sam sposób w kanałach sprzedaży poza internetem i przez internet, w tym przy zakupie produktów na internetowych platformach handlowych. Z przepisów rozporządzenia (UE) …/… [akt o usługach cyfrowych] dotyczących identyfikowalności przedsiębiorców wynika, że internetowe platformy handlowe nie powinny zezwalać na wystawianie na platformie produktów na sprzedaż, chyba że przedsiębiorca przedstawił wszystkie informacje dotyczące bezpieczeństwa i identyfikowalności produktów określone w niniejszym rozporządzeniu. Takie informacje powinny być wyświetlane wraz z produktem wystawionym na sprzedaż, aby konsumenci mogli korzystać z tych samych informacji, udostępnianych w internecie i poza nim. Internetowa platforma handlowa nie powinna jednak być odpowiedzialna za weryfikację kompletności, poprawności i dokładności samych informacji, ponieważ obowiązek zapewnienia identyfikowalności produktów spoczywa na przedsiębiorcy. (37)Ważne jest również, aby internetowe platformy handlowe ściśle współpracowały w zakresie bezpieczeństwa produktów z organami nadzoru rynku, organami ścigania oraz z odpowiednimi podmiotami gospodarczymi. W art. 7 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2019/1020 nakłada się na dostawców usług społeczeństwa informacyjnego obowiązek współpracy z organami nadzoru rynku w odniesieniu do produktów objętych tym rozporządzeniem, w związku z czym należy go rozszerzyć na wszystkie produkty konsumpcyjne. Na przykład organy nadzoru rynku stale ulepszają narzędzia technologiczne wykorzystywane do nadzoru rynku internetowego w celu identyfikacji produktów niebezpiecznych sprzedawanych przez internet. Aby narzędzia te mogły funkcjonować, internetowe platformy handlowe powinny udzielać dostępu do swoich interfejsów. Ponadto do celów bezpieczeństwa produktów organy nadzoru rynku mogą być również zmuszone do pozyskiwania danych z internetowych platform handlowych. (38)Bezpośrednia sprzedaż realizowana przez podmioty gospodarcze mające siedzibę poza Unią za pośrednictwem kanałów sprzedaży przez internet utrudnia organom nadzoru rynku pracę w zakresie zwalczania produktów niebezpiecznych w Unii, ponieważ w wielu przypadkach podmioty gospodarcze mogą nie mieć siedziby ani przedstawiciela prawnego w Unii. Konieczne jest zatem zapewnienie, aby organy nadzoru rynku dysponowały odpowiednimi uprawnieniami i środkami umożliwiającymi skuteczne zwalczanie sprzedaży produktów niebezpiecznych przez internet. W celu zapewnienia skutecznego egzekwowania niniejszego rozporządzenia obowiązek określony w art. 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia (UE) 2019/1020 należy rozszerzyć również na produkty nieobjęte zakresem unijnego prawodawstwa harmonizacyjnego, aby zapewnić istnienie odpowiedzialnego podmiotu gospodarczego mającego siedzibę w Unii, któremu powierzono zadania dotyczące takich produktów i który ma zapewniać organom nadzoru rynku kontakt z interlokutorem oraz terminowo wykonywać określone zadania. (39)Informacje kontaktowe podmiotu gospodarczego mającego siedzibę w Unii i odpowiedzialnego za produkty objęte zakresem stosowania niniejszego rozporządzenia powinny być wskazane na produkcie, tak aby ułatwić kontrole w całym łańcuchu dostaw. (40)W przypadku, gdy podmioty gospodarcze lub organy nadzoru rynku stoją przed wyborem różnych środków naprawczych, należy preferować najbardziej zrównoważony środek mający najmniejszy wpływ na środowisko, taki jak naprawa produktu, pod warunkiem, że nie powoduje on obniżenia poziomu bezpieczeństwa. (41)Każdy podmiot gospodarczy wprowadzający produkt do obrotu pod własną nazwą lub znakiem towarowym bądź modyfikujący produkt w sposób, który może wpłynąć na zgodność produktu z wymaganiami niniejszego rozporządzenia, powinien być uznany za producenta i przyjąć jego obowiązki z tego tytułu. (42)Podmioty gospodarcze powinny we własnym zakresie wprowadzać wewnętrzne procedury zgodności, za pomocą których zapewniają na poziomie wewnętrznym skuteczne i szybkie wykonanie swoich obowiązków, a także warunki szybkiego reagowania w przypadku produktu niebezpiecznego. (43)Udostępniając produkty na rynku, podmioty gospodarcze powinny przedstawić w ramach odpowiedniej oferty minimum informacji na temat bezpieczeństwa i identyfikowalności produktów. Powinno to pozostawać bez uszczerbku dla wymogów informacyjnych określonych w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/83/UE, takich jak wymogi dotyczące informacji o głównych cechach towarów w zakresie, w jakim jest to właściwe dla danego środka przekazu oraz dla towarów. (44)Zapewnienie identyfikacji i identyfikowalności produktów w całym łańcuchu dostaw pomaga identyfikować podmioty gospodarcze i ułatwia wprowadzanie skutecznych środków naprawczych w stosunku do produktów niebezpiecznych, na przykład odzyskanie określonych produktów. Identyfikacja i identyfikowalność produktów zapewnia zatem konsumentom i podmiotom gospodarczym uzyskanie rzetelnych informacji o produktach niebezpiecznych, co wzmacnia zaufanie do rynku i pozwala uniknąć zbędnych zakłóceń handlu. Należy zatem zamieszczać na produktach informacje pozwalające na ich identyfikację, w tym identyfikację producenta i, w stosownych przypadkach, importera. Takie wymogi dotyczące identyfikowalności mogłyby zostać zaostrzone w przypadku niektórych rodzajów produktów. Producenci powinni również sporządzać dokumentację techniczną dotyczącą ich produktów, która powinna zawierać informacje niezbędne do udowodnienia, że dany produkt jest bezpieczny. (45)Ramy prawne nadzoru rynku w odniesieniu do produktów objętych unijnym prawodawstwem harmonizacyjnym i określone w rozporządzeniu (UE) 2019/1020 oraz ramy prawne nadzoru rynku produktów objętych niniejszym rozporządzeniem powinny być jak najbardziej spójne. Konieczne jest zatem zlikwidowanie luki między tymi dwoma zestawami przepisów w odniesieniu do działań w zakresie nadzoru rynku, obowiązków, uprawnień, środków i współpracy między organami nadzoru rynku. W tym celu art. 10–16, art. 18 i 19 oraz art. 21–24 rozporządzenia (UE) 2019/1020 powinny mieć zastosowanie również do produktów objętych niniejszym rozporządzeniem. (46)Aby zachować spójność ram prawnych nadzoru rynku, a jednocześnie zapewnić skuteczną współpracę między europejską siecią organów państw członkowskich właściwych w sprawach bezpieczeństwa produktów („Sieć ds. Bezpieczeństwa Konsumentów”) przewidzianą w niniejszym rozporządzeniu a Unijną Siecią ds. Zgodności Produktów, służącą zorganizowanej koordynacji i współpracy między organami egzekwowania prawa państw członkowskich a Komisją, przewidzianą w rozporządzeniu (UE) 2019/1020, należy powiązać Sieć ds. Bezpieczeństwa Konsumentów z Unijną Siecią ds. Zgodności Produktów w działaniach, o których mowa w art. 11, 12, 13 i 21 rozporządzenia (UE) 2019/1020. (47)Organy krajowe powinny mieć możliwość uzupełnienia tradycyjnych działań w zakresie nadzoru rynku skoncentrowanych na bezpieczeństwie produktów działaniami w zakresie nadzoru rynku skoncentrowanymi na wewnętrznych procedurach zgodności ustanowionych przez podmioty gospodarcze w celu zapewnienia bezpieczeństwa produktów. Organy nadzoru rynku powinny mieć możliwość zażądania od producenta, by wskazał, których innych produktów dotyczy to samo ryzyko: wyprodukowanych z zastosowaniem tej samej procedury lub zawierających te same komponenty uznane za stwarzające ryzyko lub stanowiących część tej samej partii produkcyjnej. (48)Należy ustanowić wymianę informacji między państwami członkowskimi a Komisją na temat wdrażania niniejszego rozporządzenia na podstawie wskaźników produktu, które umożliwiłyby pomiar i porównanie skuteczności państw członkowskich we wdrażaniu przepisów Unii dotyczących bezpieczeństwa produktów. (49)Powinna mieć miejsce skuteczna, szybka i dokładna wymiana informacji na temat produktów niebezpiecznych.

(50)Unijny system szybkiej informacji (system RAPEX) dowiódł swojej skuteczności i efektywności. Umożliwia on wprowadzenie środków naprawczych w całej Unii w odniesieniu do produktów stwarzających ryzyko wykraczające poza terytorium jednego państwa członkowskiego. Należy jednak zmienić stosowaną skróconą nazwę z RAPEX na Safety Gate, aby zapewnić większą jasność i skuteczniej dotrzeć do konsumentów. Safety Gate obejmuje system wczesnego ostrzegania o niebezpiecznych produktach nieżywnościowych, w ramach którego organy krajowe i Komisja mogą wymieniać informacje o takich produktach, portal internetowy służący informowaniu społeczeństwa (portal Safety Gate) oraz interfejs umożliwiający przedsiębiorstwom wywiązywanie się z obowiązku informowania organów i konsumentów o produktach niebezpiecznych (Product Safety Business Alert Gateway). (51)Państwa członkowskie powinny zgłaszać do systemu Safety Gate zarówno obowiązkowe, jak i dobrowolne środki naprawcze, które zapobiegają ewentualnemu wprowadzeniu produktu do obrotu, ograniczają to wprowadzenie lub nakładają konkretne warunki w odniesieniu do tego wprowadzenia z powodu poważnego ryzyka dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów lub – w przypadku produktów objętych rozporządzeniem (UE) 2019/1020 – również innych istotnych interesów publicznych użytkowników końcowych. (52)Zgodnie z art. 34 rozporządzenia (UE) 2019/1020 organy państw członkowskich muszą zgłaszać środki wprowadzone w odniesieniu do produktów objętych tym rozporządzeniem stwarzających mniej niż poważne ryzyko za pośrednictwem systemu informacyjnego i komunikacyjnego, o którym mowa w tym samym artykule, natomiast środki naprawcze wprowadzone w odniesieniu do produktów objętych niniejszym rozporządzeniem stwarzających mniej niż poważne ryzyko należy zgłaszać do systemu Safety Gate. Państwa członkowskie i Komisja powinny podawać do wiadomości publicznej informacje dotyczące ryzyka dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów, które stwarzają produkty. Ze względu na konsumentów i przedsiębiorstwa wszystkie informacje na temat środków naprawczych wprowadzone w odniesieniu do produktów stwarzających ryzyko powinny być zawarte w systemie Safety Gate, co umożliwi podawanie do wiadomości publicznej za pośrednictwem portalu Safety Gate odpowiednich informacji na temat produktów niebezpiecznych. Zachęca się zatem państwa członkowskie do zgłaszania do systemu Safety Gate wszystkich środków naprawczych w odniesieniu do produktów stwarzających ryzyko dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. (53)W przypadku gdy informacje należy zgłaszać w systemie informacyjnym i komunikacyjnym zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/1020, istnieje możliwość składania takich powiadomień bezpośrednio do systemu Safety Gate lub generowania ich w systemie informacyjnym i komunikacyjnym do celów nadzoru rynku przewidzianym w art. 34 rozporządzenia (UE) 2019/1020. W tym celu Komisja powinna utrzymać i dalej rozwijać interfejs ustanowiony na potrzeby przekazywania informacji między systemem informacyjnym i komunikacyjnym a systemem Safety Gate, aby uniknąć podwójnego wprowadzania danych i ułatwić przekazywanie informacji. (54)Komisja powinna prowadzić i dalej rozwijać portal internetowy Product Safety Business Alert Gateway, umożliwiający podmiotom gospodarczym wywiązanie się z ich obowiązków w zakresie informowania organów nadzoru rynku i konsumentów o produktach niebezpiecznych, które podmioty te wprowadziły do obrotu lub udostępniły na rynku. Narzędzie to powinno również umożliwiać podmiotom gospodarczym informowanie organów nadzoru rynku o wypadkach spowodowanych przez produkty, które podmioty te wprowadziły do obrotu lub udostępniły na rynku. Powinno ono umożliwiać szybką i skuteczną wymianę informacji między podmiotami gospodarczymi a organami krajowymi oraz ułatwiać informowanie konsumentów przez podmioty gospodarcze. (55)Mogą zaistnieć przypadki, w których konieczne jest zajęcie się na szczeblu Unii poważnym ryzykiem, którego nie można w zadowalającym stopniu zneutralizować za pomocą środków przyjętych przez dane państwo członkowskie ani za pomocą żadnej innej procedury przewidzianej w przepisach Unii. Może to mieć miejsce w szczególności w przypadku nowego pojawiającego się ryzyka lub ryzyka mającego wpływ na konsumentów podatnych na zagrożenia. Z tego powodu Komisja może przyjąć środki z własnej inicjatywy albo na wniosek państw członkowskich. Środki takie powinny być dostosowane do powagi i pilności sytuacji. Ponadto konieczne jest zapewnienie odpowiedniego mechanizmu, za pomocą którego Komisja mogłaby przyjąć środki tymczasowe mające natychmiastowe zastosowanie. (56)Określenie ryzyka w odniesieniu do produktu oraz poziomu tego ryzyka opiera się na ocenie ryzyka przeprowadzanej przez odpowiednie podmioty. Przeprowadzając ocenę ryzyka, państwa członkowskie mogą osiągać różne wyniki pod względem występowania ryzyka lub jego poziomu. Mogłoby to zagrażać prawidłowemu funkcjonowaniu jednolitego rynku i równym warunkom działania zarówno w odniesieniu do konsumentów, jak i do podmiotów gospodarczych. Należy zatem udostępnić państwom członkowskim mechanizm arbitrażu na zasadzie dobrowolności, który umożliwiłby Komisji wydanie opinii na temat spornej kwestii. (57)Sieć ds. Bezpieczeństwa Konsumentów służy zacieśnianiu współpracy między państwami członkowskimi w zakresie egzekwowania przepisów dotyczących bezpieczeństwa produktów. W szczególności ułatwia ona wymianę informacji, organizowanie wspólnych działań w zakresie nadzoru rynku oraz wymianę wiedzy fachowej i najlepszych praktyk. Sieć ds. Bezpieczeństwa Konsumentów powinna być należycie reprezentowana w Unijnej Sieci ds. Zgodności Produktów przewidzianej w rozporządzeniu (UE) 2019/1020 i powinna uczestniczyć w jej działaniach w zakresie koordynacji i współpracy w każdym przypadku, gdy koordynacja działań wchodzących w zakres stosowania obu rozporządzeń jest konieczna do zapewnienia ich skuteczności. (58)Organy nadzoru rynku mogą wraz z innymi organami lub organizacjami reprezentującymi podmioty gospodarcze lub użytkowników końcowych prowadzić wspólne działania na rzecz promowania bezpieczeństwa produktów i identyfikowania produktów niebezpiecznych, w tym produktów oferowanych do sprzedaży przez internet. W tym kontekście organy nadzoru rynku i Komisja powinny, w stosownych przypadkach, zapewnić, aby wybór produktów i producentów, a także prowadzonych działań nie stwarzał sytuacji, która mogłaby zakłócać konkurencję lub negatywnie wpływać na obiektywność, niezależność i bezstronność stron. (59)Jednoczesne skoordynowane działania kontrolne („akcje kontrolne”) to konkretne działania w zakresie egzekwowania prawa, które mogą dodatkowo zwiększać bezpieczeństwo produktów. Akcje kontrolne należy w szczególności przeprowadzać w przypadku, gdy tendencje rynkowe, skargi konsumentów lub inne przesłanki wskazują na to, że niektóre kategorie produktów często stwarzają poważne ryzyko. (60)Publiczny interfejs Safety Gate, portal Safety Gate, umożliwia ogółowi społeczeństwa, w tym konsumentom, podmiotom gospodarczym i internetowym platformom handlowym, uzyskiwanie informacji na temat środków naprawczych wprowadzonych w odniesieniu do produktów niebezpiecznych, obecnych na rynku unijnym. Oddzielna sekcja portalu Safety Gate umożliwia konsumentom informowanie Komisji o istniejących na rynku produktach stwarzających ryzyko dla zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów. W stosownych przypadkach Komisja powinna podjąć odpowiednie działania następcze, w szczególności przekazując takie informacje zainteresowanym organom krajowym. (61)Podając do wiadomości publicznej informacje na temat bezpieczeństwa produktów, należy chronić tajemnicę zawodową, o której mowa w art. 339 Traktatu, w sposób zgodny z potrzebą zapewnienia skuteczności działań związanych z nadzorem rynku oraz skuteczności środków ochronnych. (62)W przypadku gdy niebezpieczny okaże się produkt już sprzedany konsumentom, może zaistnieć potrzeba jego odzyskania, a tym samym ochrony konsumentów w Unii. Konsumenci mogą nie być świadomi, że posiadają produkt objęty odzyskiwaniem. W celu zwiększenia skuteczności odzyskiwania produktu ważne jest zatem, aby skuteczniej docierać do zainteresowanych konsumentów. Najskuteczniejszą metodą podnoszenia świadomości konsumentów w zakresie odzyskiwania produktu oraz zachęcania ich do podejmowania działań jest bezpośredni kontakt. Jest to również kanał komunikacji preferowany we wszystkich grupach konsumentów. Aby zapewnić bezpieczeństwo konsumentów, ważne jest powiadamianie ich w szybki i wiarygodny sposób. Podmioty gospodarcze powinny zatem wykorzystywać dane konsumentów, którymi dysponują, by informować konsumentów o odzyskiwaniu produktu oraz o ostrzeżeniach dotyczących bezpieczeństwa związanych z zakupionymi przez nich produktami. W związku z tym konieczne jest nałożenie na podmioty gospodarcze zobowiązania prawnego do wykorzystywania wszelkich danych konsumentów, którymi dysponują, na potrzeby informowania konsumentów o odzyskiwaniu produktu oraz o ostrzeżeniach dotyczących bezpieczeństwa. W tym względzie podmioty gospodarcze dopilnują, aby możliwość bezpośredniego skontaktowania się z konsumentami w przypadku odzyskiwania produktu lub odnoszącego się do konsumentów ostrzeżenia dotyczącego bezpieczeństwa ujęto w istniejących programach lojalnościowych dla konsumentów i systemach rejestracji produktu, za pośrednictwem których konsumenci są po zakupie produktu proszeni o dobrowolne przekazanie producentowi pewnych informacji, takich jak: imię i nazwisko, dane kontaktowe, model lub numer seryjny produktu. (63)Jedna trzecia konsumentów kontynuuje użytkowanie produktów niebezpiecznych, mimo że widziała zawiadomienie o odzyskiwaniu produktu, zwłaszcza ze względu na skomplikowany sposób formułowania takich zawiadomień lub minimalizowanie istniejącego ryzyka. Zawiadomienie o odzyskiwaniu produktu powinno zatem być jasne i przejrzyste oraz zawierać jasny opis przedmiotowego ryzyka, z pominięciem wszelkich pojęć, wyrażeń lub innych elementów, które mogą złagodzić sposób postrzegania ryzyka przez konsumentów. Konsumenci powinni mieć również możliwość uzyskania większej ilości informacji w razie potrzeby, za pośrednictwem bezpłatnej infolinii lub innego interaktywnego narzędzia. (64)Dla zachęcania konsumentów do reagowania na zawiadomienie o odzyskiwaniu produktu ważne jest również, aby działania wymagane od konsumentów były jak najprostsze, a oferowane środki ochrony prawnej były skuteczne, nieodpłatne i terminowe. W dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/771 zapewniono konsumentom umowne środki ochrony prawnej w przypadku braku zgodności towarów z umową w momencie dostawy, który to brak ujawnił się w okresie odpowiedzialności. Podmiot gospodarczy odpowiedzialny za odzyskanie produktu powinien zapewnić konsumentowi podobne środki ochrony prawnej. (65)Dla ułatwienia skutecznego i spójnego stosowania ogólnego wymogu bezpieczeństwa określonego w niniejszym rozporządzeniu duże znaczenie ma wykorzystywanie norm europejskich, obejmujących pewne produkty i zagrożenia w taki sposób, aby produkt zgodny z taką normą europejską, do której odniesienie jest opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, był uważany za produkt zgodny ze wspomnianym wymogiem. (66)W przypadku gdy Komisja stwierdzi, że potrzebna jest norma europejska zapewniająca zgodność pewnych produktów z ogólnym wymogiem bezpieczeństwa określonym w niniejszym rozporządzeniu, powinna ona zastosować odpowiednie przepisy rozporządzenia (UE) nr 1025/2012 Parlamentu Europejskiego i Rady