[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 20.4.2006

KOM(2006) 184 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE PODSUMOWUJĄCE KOMISJI

Odpowiedzi Państw Członkowskich na sprawozdanie roczne Trybunału Obrachunkowego za 2004 rok {SEC(2006) 524}

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie 3

2. Przygotowanie rocznego sprawozdania Trybunału 4

3. Ramy audytu i kontroli 6

4. Ustalenia merytoryczne w 2004 r. 8

4.1. Polityka rolna 9

4.2. Działania strukturalne 10

5. Wnioski 11

1. Wprowadzenie

Europejski Trybunał Obrachunkowy („Trybunał” lub „ETO”) opublikował Sprawozdanie roczne za rok obrachunkowy 2004 („Sprawozdanie roczne za 2004 r.”) dnia 15 listopada 2005 r.[1]. W sprawozdaniu Trybunał przedstawił poświadczenie wiarygodności („DAS”) oraz dodatkowe informacje, łącznie z uwagami dotyczącymi zarządzania w państwach członkowskich.

Zgodnie z rozporządzeniem finansowym[2], Komisja niezwłocznie poinformowała państwa członkowskie o ewentualnych uwagach oraz o ustaleniach poczynionych przez Trybunał podczas kontroli i za które odpowiedzialność przypisywana jest państwom członkowskim. Państwa członkowskie poproszono o przedstawienie odpowiedzi do dnia 15 grudnia 2005 r. Zdecydowana większość państw członkowskich odpowiedziała w terminie, lub niedługo po jego upływie - przy czym był on bardzo krótki - przedstawiając w szeregu przypadków bardzo szczegółowe komentarze.

Z uwagi na to, że potrzeba tłumaczenie i szczegółowa analizę otrzymanych odpowiedzi wymagały czasu, Komisja nie była w stanie przedstawić sprawozdania podsumowującego przed dniem 15 lutego 2005 r., jednak wiceprzewodniczący Siim KALLAS przedstawił wstępne ustalenia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie (ECOFIN)[3].

Rok 2006 wiąże się z dwoma wyzwaniami w kontekście kontroli zewnętrznej i absolutorium. Pierwszym wyzwaniem jest wykonanie Planu działania Komisji na rzecz zintegrowanych ram kontroli wewnętrznej [4] („plan działania”) przyjętego przez Komisję dnia 17 stycznia 2006 r. Celem planu jest przedstawienie Trybunałowi odpowiednich zapewnień, że fundusze UE są pożytkowane zgodnie z prawem i w sposób prawidłowy. Jednak plan działania nie przyniesie oczekiwanych wyników, jeżeli wszystkie zaangażowane strony, tj. Parlament Europejski, Trybunał Obrachunkowy, państwa członkowskie i Komisja – uwzględniając przypisane im obowiązki oraz ich niezależność – przyczynią się do wykonania przedstawionych w nim 16 działań.

Drugim wyzwaniem jest nowy i krótszy termin przygotowania rocznego sprawozdania Trybunału Obrachunkowego. Zgodnie z zasadami określonymi w rozporządzeniu finansowym[5], sprawozdanie roczne musi odtąd być publikowane nie później niż do dnia 31 października, czyli miesiąc wcześniej niż dotychczas. Obowiązek ten zwiększa wymagania stawiane stronom zaangażowanym w przygotowywanie sprawozdania – tj. Trybunałowi, Komisji i państwom członkowskim – w celu zapewnienia, że następująca przed jego sfinalizowaniem wymiana uwag dotyczących wstępnych ustaleń Trybunału przebiega efektywnie.

W sekcji drugiej opisano trudności związane z krótszymi terminami, których dotrzymać musi Trybunał przygotowując sprawozdanie roczne. Sekcja trzecia przedstawia uwagi państw członkowskich dotyczące audytu i ram kontroli. Sekcja czwarta zawiera analizę ustaleń merytorycznych za które odpowiedzialność przypisywana jest państwom członkowskim w odniesieniu do polityki rolnej i działań strukturalnych. Wnioski przedstawiono w sekcji piątej[6].

2. Przygotowanie rocznego sprawozdania Trybunału

Okres na przygotowanie sprawozdania rocznego za rok 2005 jest o miesiąc krótszy niż w latach ubiegłych, co wynika z obowiązku opublikowania sprawozdania do dnia 31 października. Wynikają z tego konsekwencje dla Trybunału oraz Komisji i państw członkowskich.

W trakcie roku obrachunkowego, lub krótko po jego zakończeniu Trybunał przeprowadza kontrole procedur i transakcji w Komisji i państwach członkowskich. W państwach członkowskich Trybunał sprawdza, czy beneficjent końcowy spełnia warunki otrzymania pomocy (np. czy obszar pola lub pogłowie inwentarza zostało podane prawidłowo, lub czy projekt finansowany z funduszy strukturalnych został zrealizowany) oraz czy istnieją właściwe procedury kontroli.

Po każdej misji kontrolnej, Trybunał analizuje ustalenia i przesyła wstępne ustalenia za pomocą tzw. pism ZWUK[7] kierowanych do stosownych członków Komisji lub krajowych najwyższych organów kontroli, w zależności od tego, czy fundusze zarządzane są na szczeblu centralnym czy w państwach członkowskich. Zazwyczaj Trybunał prosi Komisję lub państwa członkowskie o udzielenie odpowiedzi w ciągu dwóch miesięcy. Odpowiadanie Trybunałowi nie jest obowiązkiem, ale zwyczajową praktyką, przy czym wiele odpowiedzi nadchodzi po wyznaczonym przez Trybunał terminie.

Dotychczas odpowiedzi państw członkowskich musiały spłynąć do Trybunał wiosną, lub na początku lata, aby umożliwić tłumaczenie, analizę i w możliwym zakresie uwzględnienie uwag w sprawozdaniu rocznym, które trzeba było opublikować przed 30 listopada. Wynikało to z czasu potrzebnego Trybunałowi na obrady wewnętrzne, przeprowadzenie procedury kontradykrtoryjności z udziałem Komisji w okresie od czerwca do września oraz tłumaczenie sprawozdania obecnie na 20 języków.

Jednak w odniesieniu do roku obrachunkowego 2004 większość państw członkowskich przedstawiła odpowiedzi dotyczące ustaleń merytorycznych[8] dopiero w czerwcu lub później. Wynikało to po pierwsze z tego, że Trybunał wysłał znaczną część pism ZWUK w okresie od maja do lipca[9], a po drugie z tego, że państwa członkowskie w wielu przypadkach przesłały odpowiedzi ponad 60 dni po otrzymaniu pism ZWUK.

W rezultacie niektóre państwa członkowskie dowiedziały się, że ich odpowiedzi nie zostały uwzględnione przez Trybunał. Na przykład Finlandia w nadesłanych komentarzach na temat sprawozdania rocznego za 2004 r. zauważyła, że „ we wnioskach zawartych w sprawozdaniu rocznym nie zawsze uwzględniano odpowiedzi na wstępne ustalenie Trybunału Obrachunkowego. Dlatego część wniosków jest w sposób oczywisty błędna. Przygotowanie odpowiedzi i wyjaśnień jest często pracochłonne, a efekt który wywierają one na końcowe wnioski Trybunału Obrachunkowego jest znikomy. ”

Poparła to Polska, która zauważyła, że „..wątpliwości budzi nieustosunkowywanie się Europejskiego Trybunału Obrachunkowego do wyjaśnień w zakresie stwierdzonych nieprawidłowości przedstawionych przez Państwo Członkowskie po zakończeniu misji kontrolnej ETO. W efekcie obecnie przesyłane Komisji Europejskiej wyjaśnienia pokrywają się z tymi zgłoszonymi uprzednio do Trybunału.”

Trybunał zazwyczaj powiadamia państwa członkowskie o swojej analizie odpowiedzi otrzymanych od władz krajowych. Tego rodzaju działania następcze są istotne, bo pozwalają zachęcić państwa członkowskie do reagowania na nieprawidłowości stwierdzone przez Trybunał. Zgodnie z opinią Polski „.. w przypadkach, w których państwo członkowskie nie zgadza się z oceną faktów dokonaną przez ETO, przy jednoczesnym braku informacji, czy przedstawione wyjaśnienia instytucji objętych kontrolą uznaje się za uzasadnione, trudno oczekiwać od państw członkowskich odpowiedzi na pytania o charakter stwierdzonej nieprawidłowości oraz czy podjęły bądź planują podjęcie działań zaradczych w jej zakresie. ”.

W świetle jeszcze krótszych terminów, które zaczynają obecnie obowiązywać, przy przygotowywaniu sprawozdania rocznego należałoby szczególnie uwzględnić poprawę wymiany informacji dotyczących ustaleń między Trybunałem, Komisją i państwami członkowskimi, uwzględniając przede wszystkim problemy związane z harmonogramem przygotowywania sprawozdania rocznego. Realizacja działań nr 7, 8 i 9 zawartych w planie działania[10], koncentrujących się na wymianie wyników audytu i kontroli przyczyni się do usprawnienia wymiany informacji.

3. Ramy audytu i kontroli

Trybunał zobowiązany jest przedkładać co roku Parlamentowi Europejskiemu i Radzie „poświadczenie wiarygodności rachunków, jak również legalności i prawidłowości operacji leżących u ich podstaw”[11]. Poświadczenie przedkładane jest w sprawozdaniu rocznym. Trybunał sporządza poświadczenie w oparciu dowody pochodzące z czterech źródeł[12]:

a) z badania funkcjonowania systemów nadzoru i kontroli wdrożonych w instytucjach wspólnotowych oraz państwach członkowskich i państwach trzecich;

b) z badania prób transakcji przeprowadzonych w każdej z najważniejszych dziedzin poprzez kontrolę etapów ich realizacji, aż po beneficjenta końcowego;

c) z analizy rocznych sprawozdań z działalności i oświadczeń dyrektorów generalnych oraz procedur wykorzystywanych przy ich sporządzaniu; oraz

d) w stosownych przypadkach w oparciu o kontrolę wyników pracy innych kontrolerów, niezaangażowanych we wspólnotowe procedury zarządzania.

Niektóre państwa członkowskie wykorzystały odpowiedzi udzielone Komisji w odniesieniu do sprawozdania rocznego z 2004 r. aby przedstawić uwagi na temat ogólnego podejścia do audytów i kontroli.

Na przykład Zjednoczone Królestwo zaproponowało, aby audyty funkcjonowały „ raczej w formie kontroli systemów oraz kosztów i korzyści, a nie kontroli przebiegu transakcji […]. Kontrole przebiegu transakcji ujawniają poszczególne nieprawidłowości popełnione w określonym terminie, często wiążące się z niewielkimi kwotami, których ekstrapolacja może sprawić wrażenie, że cały program jest nieprawidłowy. Nieprawidłowości te są często korygowane w późniejszym okresie, jednak korekt tych nie bierze się pod uwagę, jeśli kontrole odbywają się w określonym okresie. ”

Francji zależy na przedstawieniu bardziej szczegółowych informacji na temat metody kontroli prób stosowanej przez Trybunał podczas kontrolowania działań strukturalnych. Francuskie władze nie znalazły żadnej wzmianki na temat tej metody w sprawozdaniu rocznym i uznały, że „ ogólne wnioski wyciągnięto na podstawie ustaleń, które poczyniono w oparciu o pojedyncze operacje, których liczba jest bardzo niewielka i które często odnoszą się do bardzo niewielkich kwot. ”

Dania uznała za niezwykle ważne, aby Trybunał kontrolując poświadczenia wiarygodności w miarę możliwości uwzględnił pracę najwyższych organów kontroli państw członkowskich. Dania podała, że Duńskie Krajowe Biuro Kontroli po raz pierwszy przedstawiło poświadczenie w sprawie wykorzystania funduszy UE w Danii[13] w którym podano, że „ Zasadniczo Krajowe Biuro Kontroli jest zdania, że zarządzanie funduszami UE, płatności, księgowość i kontrola funduszy były zadowalające i zgodne z zaleceniami i przepisami .”

Niemcy za to podkreśliły, że koszty kontroli są znaczne. Zaproponowały one „przeprowadzenie przez Komisję oceny kosztów systemów zarządzania i kontroli w państwach członkowskich, w celu zapewnienia, że koszty są proporcjonalne do uzyskanych wyników.”

Uwagi te wskazują, że rozwiązać należy następujące problemy:

- Jak rozwiązać ewentualny konflikt między rocznymi sprawozdaniami Trybunału oraz tym, że kontrole wewnętrzne opracowano z myślą o działaniu obejmującym okres trwania programów wieloletnich?

- Jak zapewnić odpowiednią równowagę między kosztami a korzyściami i sprawić, aby równowaga ta była uwzględniana w poświadczeniu wiarygodności?

- Jak w należyty sposób wykorzystać istniejące mechanizmy kontrolne i wiedzę fachową oraz zasoby dostępne w najwyższych organach kontroli na szczeblu krajowym?

- Plan działania zawiera próbę podejścia do tych problemów z różnych stron, w szczególności są to działania nr 3, 4, 7, 8 i 10[14]. Plan działania koncentruje się na wspieraniu oświadczeń jednostek zarządzających na poziomie operacyjnym oraz sprawozdań podsumowujących na szczeblu krajowym (działanie 5).

4. Ustalenia merytoryczne w 2004 r.

Trybunał przedstawił informacje na temat ustaleń poczynionych w odniesieniu do roku obrachunkowego 2004. Ponieważ Trybunał nie wskazał metody doboru prób transakcji, nie można było wywnioskować, czy liczba ustaleń była znaczna.

Komisja zwróciła się do państw członkowskich o przedstawienie bardziej szczegółowych uwag na temat ustaleń merytorycznych, tj. ustaleń które mają skutki finansowe dla budżetu UE. Większość państw członkowskich przedstawiła powyższe informacje, ale w niektórych przypadkach państwa członkowskie nie mogły wskazać ustaleń na udostępnionych wykazach, ponieważ nie znały kodów przypisanych ustaleniom przez Trybunał, które to kody nie zgadzały się z numerami projektów stosowanymi przez państwa członkowskie lub przez Komisję.

Przeprowadzone kontrole odzwierciedlają różne dziedziny polityki. Dotacje dla rolników zależą często od wielkości pól lub pogłowia inwentarza. Tak więc w przypadku polityki rolnej Trybunał często przeprowadza kontrole na miejscu, w ramach których dokonuje się pomiarów pól z wykorzystaniem urządzeń GPS, lub liczenia inwentarza w celu weryfikacji, czy rolnik zadeklarował poprawne wartości liczbowe.

W ramach działań strukturalnych dotacje przyznawane są często na projekty na poziomie regionalnym. W obrębie różnych projektów istnieć mogą znaczne różnice w odniesieniu do skali, struktury, harmonogramu i typów beneficjentów końcowych. W tych przypadkach Trybunał prowadzi kontrole na miejscu, aby sprawdzić czy projekt został rzeczywiście ukończony (czy zbudowano most lub autostradę), czy poprawnie dokonano płatności (czy wydatki są kwalifikowane, czy istnieje ścieżka kontrolna), czy przestrzegano procedur przetargowych (czy rozpisano przetarg, czy wybrano właściwego oferenta), czy przeprowadzono konieczne kontrole itp.

Różnorodność działań strukturalnych rodzi różnice w zakresie interpretacji przepisów oraz dokumentacji audytowej, czego odzwierciedleniem wydaje się być mniejsza skłonność państw członkowskich do przyznawania racji Trybunałowi w tego rodzaju przypadkach, niż w przypadkach dotyczących polityki rolnej. Rozpatrując ustalenia Trybunału w późniejszym terminie Komisja również czasami wyciąga wnioski inne niż Trybunał.

W sekcjach 4.1 i 4.2 podsumowano uwagi przedstawione w odniesieniu do ustaleń dotyczących polityki rolnej i działań strukturalnych. Nie ujęto sekcji dotyczącej zasobów własnych ani dotyczącej pomocy przedakcesyjnej, ponieważ w tych dwóch kontekstach poczyniono bardzo niewiele ustaleń merytorycznych, co odzwierciedla uzyskanie przez obydwa sektory pozytywnego poświadczenia wiarygodności od Trybunału w 2004 r.

4.1. Polityka rolna

W państwach członkowskich dwa z trzech ustaleń merytorycznych w stosunku do polityki rolnej w 2004 r. dotyczyły zawyżenia zgłaszanego obszaru gruntu do pomocy. Ogólnie rzecz biorąc różnica między wielkością zgłoszonego obszaru, a wielkością wymierzoną przez Trybunał podczas kontroli wyniosła mniej niż 2 procent w jednej czwartej przypadków, 2-10 procent w połowie przypadków i ponad 10 procent w pozostałych przypadkach.

Ogół ustaleń merytorycznych sporządzonych przez Trybunał odnosił się do 11 państw członkowskich. Większość przyznała rację Trybunałowi, choć w kilku przypadkach jedynie częściowo, między innymi wskutek różnić zdań dotyczących metod pomiaru. W niektórych przypadkach ustalenia Trybunału doprowadziły do odzyskania kwot pomocy od rolników. Jednak w kilku przypadkach państwa członkowskie nie wszczęły procedury zwrotu, ponieważ ustaliły, że wpływ finansowy nieprawidłowości był zbyt mały (w Niemczech był przypadek, który wiązał się z kwotą nieprzekraczającą 100 EUR).

Choć państwa członkowskie zazwyczaj przyjmowały wnioski Trybunału, niektóre wskazały, że należy się spodziewać rozbieżności w pomiarach pól i pogodzić się z nimi. Kontrole czasem odbywały się podczas kolejnego roku rolnego, w którym rolnik zmienił wykorzystanie lub podział pól, co utrudniało rekonstrukcję pierwotnie zgłaszanych pól. W innych przypadkach rolnicy zgłaszali wielkość pól zgodną z wpisem do oficjalnych rejestrów gruntów, ale rejestry te niekonieczne były zgodne z pomiarami dokonanymi przez Trybunał. Znaczenie problemu może wzrastać ze względu na nieprzerwane ulepszanie narzędzi pomiarowych. W Niemczech odnotowano przypadek, w którym władze oparły wyrażone przez siebie zdanie na pomiarach powierzchni z dokładnością do drugiego miejsca po przecinku, podczas gdy Trybunał stosował wielkości z dokładnością do trzeciego miejsca po przecinku. W tym konkretnym przypadku różnica ta wystarczyła aby zmienić klasyfikację pomiaru z dopuszczalnego na nieprawidłowy.

Dwa z 11 państw członkowskich raczej nie przyznawały Trybunałowi racji. Pierwszemu z tych państw członkowskich (Królestwu Niderlandów) przypisano odpowiedzialność za tylko jedno ustalenie merytoryczne, ponieważ nie zgodziło się z decyzją Trybunału o uznaniu braku dowodów na ubicie krowy za nieprawidłowość, mimo że Trybunał otrzymał dowody po zakończeniu misji kontrolnej. Więcej ustaleń dotyczyło drugiego państwa członkowskiego (Grecji), które jednak uznało, że niektóre z podstawowych problemów miały charakter tymczasowy (np. środki pieniężne na rachunkach bankowych, które nie zostały jeszcze wypłacone producentom ani zwrócone do budżetu UE). Grecja nie zgodziła się również z Trybunałem w odniesieniu do innych kwestii, np. co do tego czy rolnik kwalifikował się do dotacji, jeżeli nie posiada aktu notarialnego odnoszącego się do określonej działki, ponieważ uzgodnił wymianę ziemi z innym rolnikiem.

4.2. Działania strukturalne

W 2004 r. państwa członkowskie przyznały rację Trybunałowi w nieco ponad 1/3 spraw wiążących się z ustaleniami merytorycznymi w sektorze polityki strukturalnej, w porównaniu z 2/3 przypadków w sektorze polityki rolnej.

Typowymi przykładami braku zgody państw członkowskich lub nieprzyznawania pełnej racji Trybunałowi są klasyfikacja wydatków (co do ich kwalifikowalności), dowody współfinansowania i istnienie ścieżki kontrolnej.

Było bardzo niewiele przypadków, w których zdaniem Trybunału błędna klasyfikacja wydatków była zamierzona. Jednak ustalenia wskazały na potrzebę wyjaśnienia zasad i zapewnienia dodatkowych wytycznych w tym kontekście. Uwagi władz belgijskich dotyczące określonego przypadku, w którym nie zgadzały się one z Trybunałem, były następujące: „ Zgodnie z naszą wiedzą pojęcie wydatku, który nie jest zgodny z zasadami, nie zostało omówione ani zdefiniowane w rozporządzeniach dotyczących pomocy strukturalnej z EFS, [Europejskiego Funduszu Społecznego] dlatego aby uznać, że wydatek nie jest zgodny, należy rozważyć charakter jego podstaw, zwłaszcza że rewidenci sami uznali, że omawiany wydatek nie nosi znamion nieprawidłowości ani bezprawności. ”.

Państwa członkowskie zwróciły również uwagę na trudności spowodowane różnicami w wymogach nakładanych na struktury audytu i kontroli między okresami programowania. Hiszpania wspomniała, że „ jeżeli rewident uzna, że «w ścieżce kontrolnej są braki» wiązać się to będzie ze stosowaniem w odniesieniu do okresu 1994-1999 pojęć, które zdefiniowano dopiero w okresie 2000-2006 .”.

Poza kontrolą transakcji Trybunał próbował zweryfikować, czy państwa członkowskie prowadziły obowiązkowe kontrole pięcioprocentowe, tj. sprawdzanie projektów stanowiących 5 procent wartości danego programu. Trybunał uznał, że kontrole często były opóźnione i oparte na niepełnej analizie ryzyka.

Państwa członkowskie zasadniczo przyznały, że kontrole następowały z opóźnieniem, jednak Szwecja zauważyła, że „ na mocy rozporządzenia nie ma wymogu, aby kontrole odpowiednich funduszy odnosiły się do wartości 5 procent w określonym momencie. ”

Między konsekwencjami finansowymi ustaleń merytorycznych dotyczących działań strukturalnych zachodziły znaczne większe różnice niż w przypadku ustaleń merytorycznych odnoszących się do rolnictwa. W niektórych przypadkach ustalenia mogły nie mieć rzeczywistych skutków finansowych, jak np. zgłoszone przez państwa członkowskie wydatki, które Trybunał uznał za niekwalifikowane mogłyby być skompensowane dodatkowymi wydatkami, które nie zostały jeszcze zgłoszone. Komisja wyjaśnia takie przypadki w prowadzonych działaniach następczych.

Wiązało się to również z kwestią wieloletniości. Przykładowo w Niemczech odnotowano przypadek, w którym przyznano się do nieprawidłowości i zaplanowano skorygowanie jej poprzez obniżenie kolejnego wniosku o dokonanie płatności. Niemcy nie chciały zgodzić się z tym, że nieprawidłowość spowodowała stratę finansową dla budżetu UE, ponieważ nieprawidłowość ta zostałaby ona ostatecznie wykryta podczas sprawdzania dowodów przed zamknięciem projektu, jeżeli nie nastąpiłoby to wcześniej. Jednak zdaniem Trybunału - w czasie prowadzenia kontroli – istniała nieprawidłowość.

5. Wnioski

Komisja z zadowoleniem przyjęła tak wiele obszernych odpowiedzi państw członkowskich. Informacje zwrotne co roku otrzymywane od państw członkowskich stanowią cenną możliwość ponownej analizy zagadnień horyzontalnych związanych ze sprawozdaniem rocznym Trybunału Obrachunkowego. W oparciu o odpowiedzi udzielone w ramach przygotowywania sprawozdania za 2004 r., Komisja pragnie zwrócić uwagę na cztery kwestie:

1. Niektóre państwa członkowskie uznały za niezadowalające, że w sprawozdaniu rocznym Trybunału Obrachunkowego za 2004 r. nie uwzględniono ich odpowiedzi. Stało się tak częściowo z przyczyny krótszego terminu, którego dochować musiał Trybunał Obrachunkowy sporządzając sprawozdanie roczne. Problem ten uwzględnić należy podczas rozważań nad możliwością ulepszenia wykorzystania wiedzy fachowej krajowych najwyższych organów kontroli oraz możliwości wypracowania podejścia opartego na jednolitej kontroli[15].

2. Niektóre państwa członkowskie zgłosiły uwagi dotyczące struktury kontroli oraz samej metody DAS wskazując, że ich zdaniem, korzyści nie odpowiadały kosztom. Problemem tym należy zająć się na szczeblu operacyjnym, przy okazji szacowania kosztów kontroli[16] lecz również na szczeblu strategicznym, przy omawianiu dopuszczalnego ryzyka[17].

3. Przeprowadzono więcej jakościowych analiz ustaleń merytorycznych w zakresie polityki rolnej i działań strukturalnych, których celem było zidentyfikowanie wspólnych tendencji dla państw członkowskich. Analiza ta wskazuje, że rozwiązać należy następujące kwestie: 1)która metoda pomiaru pól jest właściwa, 2) jakie koszty są kwalifikowane w ramach działań strukturalnych, 3) kiedy należy przeprowadzać tzw. kontrole pięcioprocentowe w odniesieniu do działań strukturalnych. Ze względu na tę niepewność Komisja w toku prowadzonych przez siebie działań następczych, może nie być w stanie potwierdzić ustaleń Trybunału. Zagadnienia te w dużej mierze stanowią luki dotyczące poszczególnych sektorów i mają zostać rozwiązane za pomocą planu działania[18].

4. Państwa członkowskie nie zgadzały się z ustaleniami Trybunału częściej w przypadku działań strukturalnych niż w przypadku polityki rolnej. Przyczyną tego może być brak zgody państw członkowskich i Trybunału co do tego, co należy w tym obszarze uznać za nieprawidłowość, lub brak zgody państw członkowskich i Trybunału co do poziomu dopuszczalnego ryzyka w przypadku działań strukturalnych. Ponieważ wybrana przez Trybunał próba miała na celu sprawdzenie pojedynczych transakcji, a nie zweryfikowanie istnienia i działania systemu, nie udało się określić przyczyn braku zgody. Podkreśla to potrzebę podjęcia dialogu międzyinstytucjonalnego dotyczącego dopuszczalnego ryzyka związanego z transakcjami bazowymi oraz jego potencjalnego wpływu na stosowaną przez Trybunał metodologię DAS[19].

Aby rozwiązać problemy zasygnalizowane przez państwa członkowskie, obok zaangażowania Komisji i państw członkowskich, konieczne jest również zaangażowanie Trybunału Obrachunkowego oraz w pewnym zakresie również krajowych najwyższych organów kontroli. Ramy tej współpracy określono w planie działania, który określa 16 konkretnych działań, które mają zostać zrealizowane w latach 2006 i 2007 – oczywiście przy pełnym poszanowaniu ról, zakresu obowiązków oraz niezależności wszystkich zainteresowanych stron.

[1] Sprawozdanie opublikowano w Dzienniku Urzędowym C 301 z 30.11.2005. Jest ono dostępne na stronie internetowej Trybunału: www.eca.eu.int.

[2] Patrz: art. 143 ust. 6 rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich, rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25.6.2002 r.

[3] Patrz pismo Siima Kallasa, wiceprzewodniczącego Komisji, do Karla-Heinza GRASSERA przewodniczącego Rady ECOFIN, z dnia 15 lutego 2006 r.

[4] COM(2006) 9 z dnia 17 stycznia 2006 r.

[5] Artykuł 143 ust. 5

[6] Analizy na których oparto niniejsze sprawozdanie podsumowujące zawarte są w dokumencie roboczym Komisji: Analiza odpowiedzi państw członkowskich na sprawozdanie roczne Trybunału Obrachunkowego za 2004 rok (SEC(2006) 524).

[7] Zawiadomienie o wstępnych ustaleniach z kontroli.

[8] Tj. nieprawidłowości mających konsekwencje finansowe dla budżetu ogólnego Unii Europejskiej.

[9] Dotychczas na mocy rozporządzenia finansowego (art. 143 ust. 2) na Trybunale spoczywał obowiązek przekazywania uwag państwom członkowskim do 15 lipca. Począwszy od roku obrachunkowego 2005 termin ten przypada 15 czerwca.

[10] Działanie 7: Promowanie najlepszych praktyk w celu poprawy stosunku kosztów audytu na poziomie projektu do wynikających z niego korzyści Działanie 8: Ułatwienie uzyskania dodatkowego potwierdzenia pewności od najwyższych organów kontroli. Działanie 9: Stworzenie skutecznych narzędzi wymiany wyników audytu i kontroli oraz promowanie podejścia opartego na jednolitej kontroli

[11] Porównaj art. 248 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.

[12] Patrz ust. 1.46 sprawozdania rocznego za 2004 r.

[13] Oświadczenie zawarto w sekcji D sprawozdania z kontroli budżetu krajowego za 2004 r.

[14] Działanie 3: Wprowadzenie i większe ujednolicenie prezentacji strategii kontroli oraz dokumentacji zapewniającej wystarczającą pewność Działanie 4: Zainicjowanie międzyinstytucjonalnych rozmów w sprawie dopuszczalnego ryzyka w zakresie podstawowych transakcji Działanie 7: Promowanie najlepszych praktyk w celu poprawy stosunku kosztów audytu na poziomie projektu do wynikających z niego korzyści Działanie 8: Ułatwienie uzyskania dodatkowego potwierdzenia pewności od najwyższych organów kontroli. Działanie 10: Wstępne oszacowanie i analiza kosztów kontroli

[15] Działania 8 i 9 przedstawione w planie działania.

[16] Działanie 10 przedstawione w planie działania.

[17] Działanie 4 przedstawione w planie działania.

[18] Działania 12-16 przedstawione w planie działania.

[19] Działania 3 i 4 przedstawione zawarte w planie działania.