w sprawie stanowiska, jakie ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Komisji Mieszanej UE-CTC ustanowionej Konwencją z dnia 20 maja 1987 r. o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz Komisji Mieszanej UE-CTC ustanowionej Konwencją z dnia 20 maja 1987 r. o wspólnej procedurze tranzytowej w odniesieniu do zaproszenia Ukrainy do przystąpienia do tych konwencji

Na swoim następnym posiedzeniu lub w drodze procedury pisemnej Komisje Mieszane UE-CTC planują przyjąć: projekt decyzji nr 1/2022 Komisji Mieszanej UE-CTC ds. uproszczenia formalności w obrocie towarowym oraz projekt decyzji nr 2/2022 Komisji Mieszanej UE-CTC ds. wspólnego tranzytu w celu zaproszenia Ukrainy do przystąpienia do konwencji.

Zespół monitorujący, upoważniony przez grupy robocze UE-CTC ds. wspólnego tranzytu i ds. uproszczenia formalności w handlu, stwierdził 24 czerwca 2022 r., że Ukraina jest gotowa do przystąpienia do konwencji. Zespół ten zbadał przede wszystkim dostosowanie struktur niezbędnych do zarządzania procedurą oraz wdrożenie nowego skomputeryzowanego systemu tranzytowego (NCTS) umożliwiającego stosowanie wspólnej procedury tranzytowej i stwierdził, że pomimo trudnych okoliczności dla Ukrainy warunki zaproszeń zostały spełnione.

Zgodnie z postanowieniami art. 11 ust. 3 Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz postanowieniami art. 15 ust. 3 Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej Komisje Mieszane UE-CTC zapraszają w drodze decyzji państwo trzecie – w rozumieniu, odpowiednio, art. 1 ust. 2 i art. 3 ust. 1 lit. c) – do przystąpienia do konwencji zgodnie z procedurą określoną odpowiednio w art. 11a i 15a.

Zadaniem Komisji Mieszanych UE-CTC jest administrowanie konwencjami i zapewnienie ich prawidłowego stosowania. Komisje wydają decyzje zapraszające państwa trzecie do przystąpienia do konwencji.

Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii w ramach Komisji Mieszanej UE-CTC ustanowionej Konwencją z dnia 20 maja 1987 r. o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz Komisji Mieszanej UE-CTC ustanowionej Konwencją z dnia 20 maja 1987 r. o wspólnej procedurze tranzytowej („Komisje Mieszane UE-CTC”), w odniesieniu do planowanego przyjęcia przez każdą z tych Komisji Mieszanych decyzji w sprawie zaproszenia Ukrainy do przystąpienia do, odpowiednio, Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej („konwencje”).

Zgodnie z art. 11 ust. 3 Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz art. 15 ust. 3 Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej tego rodzaju decyzje są wykonywane przez umawiające się strony zgodnie z ich własnymi przepisami prawnymi.

3.Stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii

Proponowane stanowisko jest przychylne zaproszeniu Ukrainy do przystąpienia do konwencji.

W komunikacie Komisji Europejskiej z 2001 r. do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie strategii przygotowania państw kandydujących do przystąpienia do konwencji WE–EFTA z 1987 r. o wspólnej procedurze tranzytowej i o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz przyjętym następnie komunikacie Komisji Europejskiej z 2010 r. do Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie strategii przygotowania niektórych państw sąsiadujących do przystąpienia do obu konwencji i konkluzjach Rady z dnia 14 kwietnia 2011 r. potwierdzających podejście określone w obydwu komunikatach przewidziano wsparcie dla kilku krajów mające ułatwić im przystąpienie do obu konwencji.

Przystąpienie do konwencji jest częścią układu o stowarzyszeniu UE–Ukraina oraz strategii przedakcesyjnej Ukrainy w kontekście przystąpienia do Unii Europejskiej. Zgodnie z postanowieniami układu o stowarzyszeniu UE–Ukraina doprowadzi ono do dostosowania do dorobku prawnego UE w obszarze tranzytu celnego.

Jego celem jest ułatwienie wymiany handlowej między Ukrainą, Unią Europejską i innymi państwami wspólnego tranzytu. Wspomniane zaproszenia powinny przynieść znaczne i wymierne korzyści przedsiębiorcom i administracjom celnym dzięki uproszczeniu formalności tranzytowych i celnych, obniżeniu kosztów, ułatwieniu przepływu towarów i potencjalnemu zwiększeniu wymiany handlowej.

Zaproszenia wystosowane przez Komisje Mieszane UE-CTC są zgodne z opinią Komisji w sprawie wniosku Ukrainy o członkostwo w Unii Europejskiej oraz z zatwierdzeniem tej opinii 23 czerwca 2022 r. przez Radę Europejską, która przyznała Ukrainie status kraju kandydującego. Przystąpienie do konwencji będzie konkretnym wyrazem europejskiej perspektywy dla Ukrainy.

Niczym niesprowokowana i nieuzasadniona agresja wojskowa Rosji wobec Ukrainy sprawia, że przystąpienie Ukrainy do obu konwencji staje się jeszcze pilniejsze w celu skutecznego ułatwienia przepływu towarów przez jej granice, ponieważ niektóre szlaki transportowe są zablokowane, a inne – w związku z tym – przeciążone.

Komisja proponuje zatem Radzie pozytywne stanowisko Unii w odniesieniu do przystąpienia Ukrainy do konwencji.

Proponowane decyzje są spójne z polityką Unii Europejskiej w dziedzinie handlu i transportu.

4.Podstawa prawna

4.1.Proceduralna podstawa prawna

4.1.1.Zasady

Art. 218 ust. 9 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) określa tryb przyjmowania decyzji ustalających „stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy”.

Art. 11 ust. 3 Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym oraz art. 15 ust. 3 Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej stanowią, że Komisje Mieszane UE-CTC zapraszają w drodze decyzji państwo trzecie – w rozumieniu, odpowiednio, art. 1 ust. 2 i art. 3 ust. 1 lit. c) – do przystąpienia do konwencji.

4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Komisja Mieszana UE-CTC jest organem ustanowionym na mocy art. 10 Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym i art. 14 Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej.

Decyzje, które mają zostać przyjęte przez Komisję Mieszaną UE-CTC, stanowią akty mające skutki prawne. Decyzje te będą wiążące na mocy prawa międzynarodowego zgodnie z art. 15 Konwencji o uproszczeniu formalności w obrocie towarowym i art. 20 Konwencji o wspólnej procedurze tranzytowej.

Planowane akty nie uzupełniają ani nie zmieniają ram instytucjonalnych konwencji.

Proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji jest zatem art. 218 ust. 9 TFUE.