KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 5.7.2016 COM(2016) 439 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY DOTYCZĄCE FUNDUSZU GWARANCYJNEGO DLA DZIAŁAŃ ZEWNĘTRZNYCH I ZARZĄDZANIA NIM W 2015 R. {SWD(2016) 220 final}



Spis treści 1.Wprowadzenie 2.Sytuacja finansowa funduszu na dzień 31 grudnia 2015 r. 2.1.Przepływy finansowe funduszu 2.2.Znaczące transakcje 2.3.Znacząca transakcja po dniu sprawozdawczym 2.4.Prezentacja sprawozdania finansowego 2.4.1.Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego 2.4.2.Nieskonsolidowane sprawozdanie finansowe funduszu na dzień 31 grudnia 2015 r. 3.Wypłaty z funduszu i wpłaty na rzecz funduszu 3.1.Podstawa prawna wpłat na rzecz funduszu z budżetu ogólnego 3.2.Wpłaty z budżetu ogólnego lub do budżetu ogólnego podczas roku budżetowego 3.2.1.Finansowanie funduszu 3.2.2.Odsetki z inwestycji dokonywanych z aktywów płynnych funduszu 3.2.3.Przychody z operacji finansowych 3.2.4.Przychody i koszty z działalności operacyjnej 4.Zobowiązania funduszu 4.1.Płatności z tytułu niewykonania zobowiązania 4.2.Wynagrodzenie EBI

1.Wprowadzenie Rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 z dnia 25 maja 2009 r. (wersja ujednolicona) („rozporządzenie”) ustanowiono Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych („fundusz”) w celu spłaty wierzycieli Unii w przypadku niewykonania zobowiązań przez beneficjentów pożyczek przyznanych lub gwarantowanych przez Unię Europejską. Zgodnie z art. 7 tego rozporządzenia Komisja powierzyła zarządzanie finansami funduszu Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EBI) na mocy porozumienia pomiędzy Wspólnotą a EBI z dnia 25 listopada 1994 r., zmienionego następnie w dniach 23 września 1996 r., 8 maja 2002 r., 25 lutego 2008 r. i 9 listopada 2010 r. („porozumienie”). Art. 8 rozporządzenia wymaga, aby Komisja przesyłała Parlamentowi Europejskiemu, Radzie oraz Trybunałowi Obrachunkowemu sprawozdanie dotyczące sytuacji funduszu i zarządzania nim za każdy rok budżetowy do dnia 31 maja następnego roku budżetowego. Odpowiednie informacje przedstawiono w niniejszym sprawozdaniu oraz dokumencie roboczym służb Komisji. Zgodnie z porozumieniem ich podstawę stanowią dane przekazane przez EBI. 2.Sytuacja finansowa funduszu na dzień 31 grudnia 2015 r. Sytuację finansową funduszu wyznacza suma wszystkich przepływów finansowych, jakie miały miejsce od czasu ustanowienia funduszu w 1994 r. 2.1.Przepływy finansowe funduszu Wartość funduszu wynosiła 2 343 091 110,14 EUR (zob. załącznik do dokumentu roboczego służb Komisji: sprawozdanie finansowe Funduszu Gwarancyjnego na dzień 31 grudnia 2015 r. przedstawione przez EBI). Odpowiada ona sumie wszystkich przepływów od czasu ustanowienia funduszu: Fundusz Gwarancyjny Kwota na dzień 31.12.2015 r. Kwota na dzień 31.12.2014 r. Zmiana w latach 2014-2015 Wkłady budżetowe do funduszu 4 000 358 104,00 3 743 236 312,00 257 121 792,00 Kolejne roczne wyniki netto 940 394 573,31 908 051 618,54 32 342 954,77 Odzyskanie płatności dokonanych przez fundusz z tytułu niewykonania zobowiązań 578 854 353,78 578 854 353,78 - Zmiana pozycji „pozostałe kwoty do zapłacenia” 23 101 194,04 23 084 839,03 16 355,01 Prowizje tytułem kwot odzyskanych z opóźnieniem (w 2002 r.) 5 090 662,91 5 090 662,91 - Wypłaty z tytułu wykorzystanych gwarancji -705 104 452,97 -644 939 881,42 -60 164 571,55 Kolejne zwroty do budżetu (w tym wyjątkowy zwrot do budżetu w związku z przystąpieniem do UE nowych państw członkowskich) -2 531 726 712,72 -2 531 726 712,72 - Dostosowanie wyceny portfela na podstawie wyceny zgodnej z MSSF 32 123 387,79 56 101 855,45 -23 978 467,66 Wartość księgowa funduszu (aktywa razem) 2 343 091 110,14 2 137 753 047,57 205 338 062,57 W 2015 r. wartość księgowa funduszu wzrosła o ok. 205 mln EUR. Wynika to z następujących czynników: czynniki prowadzące do wzrostu wartości księgowej: wkład z budżetu (kwota wpłaty) w wysokości 257 mln EUR w celu dostosowania wysokości środków funduszu do kwoty docelowej ustalonej na poziomie 9 %; dochody netto z operacji finansowych, które wyniosły 32 mln EUR; czynniki prowadzące do spadku wartości księgowej: interwencja funduszu celem pokrycia zaległych płatności Syrii w łącznej kwocie 60 mln EUR; zmniejszenie o 24 mln EUR wyceny portfela w związku z dostosowaniem do wartości rynkowej jego wartości.

2.2.Znaczące transakcje 1)Od listopada 2011 r. EBI odnotowuje zaległości w spłacie pożyczek udzielonych Syrii. W związku z powyższym i zgodnie z umową gwarancyjną między UE a EBI Bank wystosował do dnia 31 grudnia 2015 r. 29 wezwań do zapłaty z Funduszu Gwarancyjnego UE na łączną kwotę 225,1 mln EUR (zob. pkt 4.1 dotyczący płatności z tytułu niewykonania zobowiązania). 2)W lutym 2015 r. wkład z budżetu na rzecz funduszu obliczono zgodnie z art. 3 i 5 rozporządzenia. W art. 3 rozporządzenia kwotę docelową funduszu ustalono na 9 % łącznych wymagalnych zobowiązań kapitałowych wynikających z każdej operacji, powiększonych o niespłacone należne odsetki. Art. 5 rozporządzenia stanowi, że kwotę, która ma zostać przekazana z budżetu do funduszu w roku „n + 1”, oblicza się na podstawie istniejącej na koniec roku „n - 1” różnicy między kwotą docelową a wartością aktywów netto funduszu, obliczoną na początku roku „n”. W celu dostosowania wysokości środków funduszu do kwoty docelowej na poziomie 9 % łącznych wymagalnych zobowiązań kapitałowych, w budżecie na 2016 r. zapisano kwotę 257,1 mln EUR jako środki na finansowanie funduszu. Na dzień 31.12.2014 r. kwota docelowa wynosiła 2 371,8 mln EUR, co odpowiada 9 % łącznych nieuregulowanych operacji objętych gwarancjami (26 353,2 mln EUR). Różnica między kwotą docelową a wartością aktywów netto funduszu wynoszącą 2 114,7 mln EUR na dzień 31.12.2014 r. wynosiła 257,1 mln EUR. O tę kwotę wnioskowano w celu zasilenia funduszu w 2016 r. i w listopadzie 2015 r. została ona zatwierdzona przez Radę i Parlament Europejski w ramach uchwalenia budżetu na 2016 r. Kwotę tę ujęto następnie jako należność funduszu z budżetu. 3)W lutym 2015 r. z budżetu do funduszu przekazano kwotę 144,4 mln EUR, odpowiadającą kwocie wpłaty za 2015 r. (zob. szczegóły w pkt 3.2.1 dotyczącym finansowania funduszu). 2.3.Znacząca transakcja po dniu sprawozdawczym W lutym 2016 r. z budżetu do funduszu przekazano kwotę 257,1 mln EUR odpowiadającą finansowaniu za 2016 r. 2.4.Prezentacja sprawozdania finansowego 2.4.1.Podstawa sporządzenia sprawozdania finansowego Sprawozdanie finansowe funduszu (jak również nieskonsolidowane sprawozdanie finansowe) przygotowano zgodnie z zasadami rachunkowości przyjętymi przez księgowego Komisji Europejskiej, a zwłaszcza z „11. zasadą rachunkowości – instrumenty finansowe” (zob. objaśnienia w dokumencie roboczym służb Komisji). 2.4.2.Nieskonsolidowane sprawozdanie finansowe funduszu na dzień 31 grudnia 2015 r. Nieskonsolidowane sprawozdanie finansowe funduszu sporządza się w celu uwzględnienia operacji księgowych, które nie zostały uwzględnione w sprawozdaniu finansowym funduszu sporządzonym przez EBI (zob. dokument roboczy służb Komisji), co prowadzi do różnicy pomiędzy łączną wartością aktywów funduszu w sprawozdaniu finansowym sporządzonym przez EBI (2 343 091 110,14 EUR) a łączną wartością aktywów funduszu wskazaną w nieskonsolidowanym sprawozdaniu finansowym (2 107 985 583 EUR). Nieskonsolidowane sprawozdanie finansowe uwzględnia wszystkie ewentualne zaległe płatności wraz z należnymi odsetkami od opóźnionych płatności (pełny odpis aktualizujący na dzień 31.12.2015) oraz innymi rozliczeniami międzyokresowymi do czasu pełnej spłaty kwot należnych funduszowi. W ten sposób powstaje pełne sprawozdanie finansowe funduszu na koniec roku, które może zostać włączone do skonsolidowanego sprawozdania finansowego UE. Aktywa obrotowe w nieskonsolidowanym sprawozdaniu finansowym obejmują również tymczasową należność od EBI w kwocie 22 016 265 EUR z tytułu wykorzystanych gwarancji jeszcze niewypłaconych oraz powiązanych z tym kwot, w przypadku których EBI pozostaje wierzycielem Syrii do czasu wypłacenia gwarancji. Zobowiązania krótkoterminowe obejmują zobowiązanie wobec EBI w kwocie 22 763 789 EUR z tytułu wykorzystanych gwarancji jeszcze niewypłaconych oraz powiązanych z tym kwot. Fundusz Gwarancyjny: Nieskonsolidowany bilans Bilans nieskonsolidowany sporządza się celem jego uwzględnienia w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym UE. Główne pozycje wyjaśniono w informacji dodatkowej do bilansu.



Bilans – Aktywa 31 grudnia 2015 r. 31 grudnia 2014 r. AKTYWA TRWAŁE 1 614 233 483 1 499 128 901 Aktywa finansowe 1 614 233 483 1 499 128 901 AKTYWA OBROTOWE 493 752 100 517 361 813 Aktywa finansowe 387 792 573 346 281 423 Należności 22 016 264 23 147 185 Środki pieniężne i ich ekwiwalenty 83 943 262 147 933 205 AKTYWA RAZEM 2 107 985 583 2 016 490 714

Bilans – Pasywa 31 grudnia 2015 r. 31 grudnia 2014 r. ŚRODKI PODMIOTU WNOSZĄCEGO WKŁAD 2 082 760 780 1 991 699 974 Wkład Komisji Europejskiej 1 211 509 598 1 067 100 081 Kapitał rezerwowy według wartości godziwej 32 123 388 56 101 855 Zyski zatrzymane 839 127 794 868 498 038 ZOBOWIĄZANIA DŁUGOTERMINOWE - - ZOBOWIĄZANIA KRÓTKOTERMINOWE 25 224 803 24 790 740 Zobowiązania 25 224 803 24 790 740 ŚRODKI PODMIOTU WNOSZĄCEGO WKŁAD I ZOBOWIĄZANIA RAZEM 2 107 985 583 2 016 490 714

Informacja dodatkowa do bilansu: „Należności krótkoterminowe” obejmują kwoty pożyczek uruchomionych, ale jeszcze niewypłaconych (płatność w okresie styczeń–marzec 2016 r.), oraz powiązane z nimi kwoty. Różnica między „Zyskami zatrzymanymi” wykazanymi w pozycji kapitał własny a sytuacją finansową funduszu przedstawioną w dokumencie roboczym służb Komisji wynika z kolejnych spłat z tytułu wykorzystanych gwarancji i kar pieniężnych do funduszu. Pozycja „Zobowiązania krótkoterminowe” obejmuje wezwania do zapłaty z tytułu wykorzystanych gwarancji niewypłaconych na dzień bilansowy oraz powiązane z tym kwoty, naliczone opłaty windykacyjne należne EBI, prowizję należną EBI z tytułu zarządzania funduszem i opłaty za audyty. Fundusz Gwarancyjny: Nieskonsolidowany rachunek wyników Podobnie jak w przypadku bilansu, nieskonsolidowany rachunek wyników sporządza się celem jego uwzględnienia w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym UE. 2015 2014 Przychody z działalności operacyjnej 477 789 263 355 Koszty z działalności operacyjnej (1 591 683) (1 516 968) WYNIK DZIAŁALNOŚCI OPERACYJNEJ (1 113 894) (1 253 614) Przychody finansowe 40 109 123 35 209 330 Koszty finansowe (68 365 473) (149 238 663) WYNIK FINANSOWY (28 256 350) (114 029 333) WYNIK ZA ROK (29 370 244) (115 282 947) Informacja dodatkowa do rachunku wyników „Koszty finansowe” obejmują straty z tytułu trwałej utraty wartości pożyczek będących przedmiotem subrogacji, związane z niewykonaniem zobowiązania (zob. sekcja 4.1) 3.Wypłaty z funduszu i wpłaty na rzecz funduszu W niniejszej sekcji wyjaśniono przepływy finansowe funduszu. 3.1.Podstawa prawna wpłat na rzecz funduszu z budżetu ogólnego Rozporządzenie zapewnia efektywność wykorzystania środków budżetowych poprzez finansowanie funduszu na podstawie aktualnej kwoty gwarantowanych pożyczek pozostających do spłaty. Gdy rośnie kwota niespłaconych zobowiązań, rośnie również wkład z budżetu UE wymagany do utrzymania kwoty docelowej funduszu. Kwota docelowa wynosi 9 % łącznych wymagalnych zobowiązań kapitałowych Wspólnot, wynikających z każdej operacji, powiększonych o niespłacone należne odsetki, z uwzględnieniem wszystkich rodzajów operacji poza terytorium UE (pożyczki EBI, pomoc makrofinansowa i pożyczki Euratom). Różnica między kwotą docelową a wartością aktywów netto funduszu spowoduje wypłatę z linii budżetowej 01 03 06 „Finansowanie Funduszu Gwarancyjnego” na rzecz funduszu lub wpłatę z funduszu do budżetu w przypadku nadwyżki. 3.2.Wpłaty z budżetu ogólnego lub do budżetu ogólnego podczas roku budżetowego 3.2.1.Finansowanie funduszu

Na podstawie kwoty nieuregulowanych operacji objętych gwarancjami wynoszącej na dzień 31 grudnia 2013 r. 23 609,2 mln EUR, kwotę 144,4 mln EUR zapisano w linii budżetowej 01 03 06 „Finansowanie Funduszu Gwarancyjnego” w zestawieniu wydatków z budżetu ogólnego Unii Europejskiej na 2015 r. Kwotę tę przekazano w ramach jednej transakcji z budżetu do funduszu w lutym 2015 r. 3.2.2.Odsetki z inwestycji dokonywanych z aktywów płynnych funduszu Polityka inwestycyjna Aktywa płynne funduszu są inwestowane zgodnie z zasadami zarządzania określonymi w załączniku do porozumienia, ze zmianami. Zgodnie z tymi zasadami 20 % aktywów funduszu musi być inwestowane w instrumenty krótkoterminowe (o terminie zapadalności wynoszącym maksymalnie jeden rok). Instrumenty krótkoterminowe obejmują papiery wartościowe o zmiennym oprocentowaniu, niezależnie od ich terminu zapadalności, oraz papiery wartościowe o stałym oprocentowaniu i nieprzekraczającym jednego roku okresie pozostającym do terminu zapadalności, niezależnie od ich początkowego terminu zapadalności. W celu zapewnienia równowagi pomiędzy różnymi instrumentami zapewniającymi wymaganą płynność, co najmniej 100 mln EUR jest inwestowane w instrumenty rynku pieniężnego, w szczególności w depozyty bankowe. Do 80 % aktywów funduszu może zostać zainwestowane w portfel obligacji o okresie pozostającym do terminu zapadalności wynoszącym maksymalnie dziesięć lat i sześć miesięcy od daty płatności. Średni termin zapadalności wszystkich inwestycji dokonywanych z aktywów funduszu nie może przekraczać pięciu lat. Inwestycje w obligacje powinny spełniać określone kryteria, w tym dotyczące płynności, jakości kredytowej, kwalifikowalności kontrahentów oraz limitów koncentracji. Aby zapewnić stosowną dywersyfikację ryzyka łączna kwota inwestowana w obligacje jednego emitenta nie może przekraczać 10 % łącznej nominalnej wartości portfela. Wyniki funduszu Panujące w 2015 r. warunki makroekonomiczne i bardzo akomodacyjna polityka pieniężna doprowadziły do spadku stóp oprocentowania, często do ujemnego poziomu. W 2015 r. fundusz osiągnął bezwzględną stopę zwrotu w wysokości +0,47 %, a tym samym wyniki funduszu były lepsze od wskaźnika odniesienia o 0,9 punktu bazowego. Wskaźnikiem odniesienia na potrzeby pomiaru wyników funduszu jest zbiorczy wskaźnik, na który składają się głównie indeksy iBoxx (w szczególności indeksy EUR Eurozone Sovereign i EUR Collateralized Covered) oraz Euribid w przypadku ekspozycji krótkoterminowych). Dodatni wynik funduszu w 2015 r. wynika głównie ze spadku krótkiego końca krzywych rentowności (więcej informacji na temat zdarzeń, które miały miejsce w ciągu tego roku, można znaleźć w sekcji 1.4.2 „Wyniki” dokumentu roboczego służb Komisji). 3.2.3.Przychody z operacji finansowych W 2015 r. dochód z tytułu odsetek od środków pieniężnych i ekwiwalentów środków pieniężnych oraz od papierów wartościowych i naliczonych przychodów z tytułu pożyczek będących przedmiotem subrogacji wyniosły łącznie 40 109 123 EUR i rozkładały się w następujący sposób: Opis: 2015 2014 Dochód z tytułu odsetek od środków pieniężnych i ekwiwalentów środków pieniężnych 17 621 267 136 odsetki od depozytów krótkoterminowych 6 496 263 229 odsetki z tytułu bieżących rachunków bankowych 11 125 3 907 Dochód z tytułu odsetek od aktywów dostępnych do sprzedaży 24 226 548 29 274 967 odsetki – portfel aktywów dostępnych do sprzedaży 29 814 016 30 590 691 premia / dyskonto (5 587 468) (1 315 724) Dochód z operacji udzielania pożyczek papierów wartościowych 115 810 99 651 Zrealizowane zyski ze sprzedaży aktywów finansowych 9 176 574 1 162 567 Naliczone odsetki – pożyczki będące przedmiotem subrogacji 6 572 571 4 405 009 Odsetki z inwestycji finansowych aktywów płynnych funduszu 40 109 123 35 209 330



3.2.4.Przychody i koszty z działalności operacyjnej Wynik z działalności operacyjnej wyniósł -1 113 894 EUR, co obejmuje prowizję należną EBI z tytułu zarządzania funduszem w wysokości 861 228 EUR, inne koszty operacyjne (głównie opłaty za przechowywanie) w wysokości 190 955 EUR, opłaty za audyty zewnętrzne w wysokości 39 500 EUR, niezrealizowane zyski z tytułu różnic kursowych na pożyczkach będących przedmiotem subrogacji w wysokości 477 789 EUR oraz naliczone opłaty windykacyjne EBI w wysokości 500 000 EUR (tj. w uzgodnionej maksymalnej kwocie). 4.Zobowiązania funduszu Zobowiązania funduszu odpowiadają sumie wszystkich jego zobowiązań finansowych. 4.1.Płatności z tytułu niewykonania zobowiązania Wezwania do zapłaty z Funduszu Gwarancyjnego w związku z niewykonaniem zobowiązania