KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 2.6.2021 COM(2021) 529 final SPRAWOZDANIE KOMISJI Belgia, Bułgaria, Czechy, Dania, Niemcy, Estonia, Irlandia, Grecja, Hiszpania, Francja, Chorwacja, Włochy, Cypr, Łotwa, Litwa, Luksemburg, Węgry, Malta, Niderlandy, Austria, Polska, Portugalia, Słowenia, Słowacja, Finlandia i Szwecja



Sprawozdanie sporządzone na podstawie art. 126 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej



SPRAWOZDANIE KOMISJI Belgia, Bułgaria, Czechy, Dania, Niemcy, Estonia, Irlandia, Grecja, Hiszpania, Francja, Chorwacja, Włochy, Cypr, Łotwa, Litwa, Luksemburg, Węgry, Malta, Niderlandy, Austria, Polska, Portugalia, Słowenia, Słowacja, Finlandia i Szwecja



Sprawozdanie sporządzone na podstawie art. 126 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej 1.Wprowadzenie W art. 126 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Traktat) określono procedurę mającą zastosowanie w przypadku wystąpienia nadmiernego deficytu. Została ona opisana bardziej szczegółowo w rozporządzeniu (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu, które stanowi część paktu stabilności i wzrostu. W dniu 20 marca 2020 r. Komisja przyjęła komunikat w sprawie aktywowania ogólnej klauzuli wyjścia paktu stabilności i wzrostu. Klauzula, jak określono w art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 3, art. 9 ust. 1 i art. 10 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1466/97 oraz w art. 3 ust. 5 i art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1467/97, ułatwia koordynację polityk budżetowych w okresach poważnego pogorszenia koniunktury gospodarczej w strefie euro lub w Unii jako całości. We wspomnianym komunikacie Komisja przedstawiła swoją opinię, że biorąc pod uwagę poważne pogorszenie koniunktury gospodarczej w wyniku pandemii COVID-19, obecna sytuacja pozwala na uruchomienie klauzuli. W dniu 23 marca 2020 r. ministrowie finansów państw członkowskich zgodzili się z oceną Komisji. Ogólna klauzula wyjścia nie zawiesza procedur paktu stabilności i wzrostu. Uruchomienie tej klauzuli daje jednak państwom członkowskim elastyczność budżetową, aby mogły poradzić sobie z obecnym kryzysem, poprzez umożliwienie czasowego odstępstwa od ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego każdego państwa członkowskiego, pod warunkiem, że nie zagraża to stabilności fiskalnej w średnim okresie. W przypadku części naprawczej paktu Rada może zdecydować, na podstawie zalecenia Komisji, o przyjęciu zmienionych trajektorii fiskalnych. Ogólna klauzula wyjścia pozwala państwom członkowskim na odstąpienie od wymogów budżetowych, które miałyby zastosowanie w normalnych warunkach, a jednocześnie umożliwia Komisji i Radzie wprowadzenie niezbędnych środków koordynacji polityki w ramach paktu. W dniu 20 lipca 2020 r., jako część zaleceń dla poszczególnych krajów w ramach europejskiego semestru, Rada poleciła państwom członkowskim wprowadzenie wszelkich niezbędnych środków w celu skutecznego zwalczania pandemii COVID-19, zapewnienia funkcjonowania gospodarki, a następnie wspierania ożywienia gospodarczego. Państwom członkowskim zalecono również – gdy pozwolą na to warunki ekonomiczne – prowadzenie polityk fiskalnych mających na celu osiągnięcie rozważnej sytuacji fiskalnej w średnim okresie i zapewnienie długookresowej zdolności do obsługi długu, przy jednoczesnym zwiększeniu inwestycji. Również w zaleceniu Rady w sprawie polityki gospodarczej w strefie euro wskazano, że polityki fiskalne we wszystkich państwach strefy euro powinny zachować swój wspierający charakter przez cały 2021 r. W swojej rocznej strategii zrównoważonego wzrostu gospodarczego z dnia 17 września 2020 r. Komisja wezwała państwa członkowskie, aby w 2021 r. nadal zapewniały ukierunkowane i tymczasowe wsparcie fiskalne w kontekście uruchomienia ogólnej klauzuli wyjścia, przy jednoczesnym zabezpieczeniu stabilności fiskalnej w średnim okresie. W dniu 19 lutego 2021 r. weszło w życie rozporządzenie (UE) 2021/241 ustanawiające Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności. Wdrożenie reform i inwestycji w ramach Instrumentu przyczyni się do ożywienia gospodarczego i zapewni wsparcie finansowe, aby wzmocnić odporność gospodarki i jej potencjał wzrostu. Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności pomoże również państwom członkowskim poprawić sytuację finansów publicznych w perspektywie krótkoterminowej oraz wzmocni ich stabilność budżetową w średnim i długim okresie. W dniu 3 marca 2021 r. Komisja przyjęła komunikat, w którym nakreśliła kierunki rozwoju polityki w celu ułatwienia koordynacji polityk fiskalnych oraz przygotowania przez państwa członkowskie ich programów stabilności i konwergencji. Z komunikatu Komisji z dnia 2 czerwca 2021 r. w sprawie koordynacji polityki gospodarczej wynika, że ogólna klauzula wyjścia przewidziana w pakcie stabilności i wzrostu będzie w dalszym ciągu stosowana w 2022 r. i że spodziewana jest jej dezaktywacja od 2023 r. Państwa członkowskie powinny bardziej zróżnicować swoje polityki fiskalne w 2022 r., kiedy tylko działalność gospodarcza stopniowo znormalizuje się w drugim półroczu 2021 r. Polityki fiskalne powinny uwzględniać poziom ożywienia gospodarczego, stabilność fiskalną oraz potrzebę zmniejszenia różnic gospodarczych, społecznych i terytorialnych. W miarę ugruntowania się ożywienia gospodarczego polityka fiskalna powinna priorytetowo traktować większe inwestycje publiczne i prywatne, wspierające przejście na zieloną i cyfrową gospodarkę. Według danych zweryfikowanych przez Eurostat w dniu 22 kwietnia 2021 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych przekroczył w 2020 r. określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 3 % PKB w 25 państwach członkowskich: w Belgii, Bułgarii, Czechach, Niemczech, Estonii, Irlandii, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Łotwie, Litwie, w Luksemburgu, na Węgrzech, Malcie, w Niderlandach, Austrii, Polsce, Portugalii, Słowenii, Słowacji, Finlandii i Szwecji. Ponadto prognoza Komisji z wiosny 2021 r. (dalej „prognoza Komisji”) wskazuje, że w 2021 r. deficyty publiczne będą utrzymywać się powyżej wartości referencyjnej we wszystkich tych państwach członkowskich, z wyjątkiem Luksemburga. Deficyt odnotowany w 2020 r. świadczy prima facie o istnieniu w tych państwach członkowskich nadmiernego deficytu w rozumieniu art. 126 Traktatu. Komisja uwzględni, w stosownych przypadkach, wszystkie istotne czynniki. Według danych zweryfikowanych przez Eurostat deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w Danii był mniejszy niż 3 % PKB w 2020 r. i na podstawie prognozy Komisji przewiduje się, że utrzyma się on poniżej tej wartości referencyjnej. Z drugiej strony, według programu konwergencji na 2021 r. Dania planuje, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie 3,3 % PKB w 2021 r., a zatem przekroczy wartość referencyjną deficytu określoną w Traktacie. Deficyt planowany na 2021 r. świadczy prima facie o istnieniu w Danii nadmiernego deficytu w rozumieniu art. 126 Traktatu. Komisja uwzględni, w stosownych przypadkach, wszystkie istotne czynniki. W Belgii, Niemczech, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Węgrzech, w Austrii, Portugalii, Słowenii, Słowacji i Finlandii dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych przekroczył na koniec 2020 r. wartość referencyjną wynoszącą 60 % PKB. Dane za 2020 r. wskazują ponadto, że Belgia, Grecja, Chorwacja, Włochy, Cypr, Węgry, Austria, Portugalia i Słowenia nie przestrzegały wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu lub – w przypadku Hiszpanii i Francji – przejściowych ustaleń w zakresie reguły dotyczącej zadłużenia (dalej „przejściowa reguła dotycząca zadłużenia”). Niemcy, Słowacja i Finlandia przekroczyły w 2020 r. określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 60 % PKB po tym, gdy w 2019 r. odnotowały wskaźnik zadłużenia poniżej 60 % PKB. Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych odnotowany w 2020 r. świadczy prima facie o istnieniu w tych 14 państwach członkowskich nadmiernego deficytu w rozumieniu art. 126 Traktatu. Komisja uwzględni wszystkie istotne czynniki. W tym kontekście Komisja przygotowała zgodnie z art. 126 ust. 3 Traktatu niniejsze sprawozdanie, w którym analizuje, czy państwa członkowskie spełniają kryteria deficytu i długu określone w Traktacie. Wzięto w nim pod uwagę wszystkie istotne czynniki, w tym uwzględniono należycie poważne pogorszenie koniunktury gospodarczej wynikające z pandemii COVID-19, a także zalecenia Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Tabela 1: Sytuacja państw członkowskich w zakresie wartości referencyjnych deficytu i długu określonych w Traktacie Rzeczywisty deficyt nie przekroczył 3 % PKB w 2020 r. Prognozowany i planowany deficyt nie przekracza 3 % PKB w 2021 r. Wskaźnik zadłużenia nie przekracza 60 % PKB w 2020 r. Belgia    Bułgaria    Czechy    Dania    Niemcy    Estonia    Irlandia    Grecja    Hiszpania    Francja    Chorwacja    Włochy    Cypr    Łotwa    Litwa    Luksemburg    Węgry    Malta    Niderlandy    Austria    Polska    Portugalia    Słowenia    Słowacja    Finlandia    Szwecja    Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. oraz programy stabilności i konwergencji na 2021 r. 2.Kryterium deficytu W przypadku wszystkich państw członkowskich wystąpienie w 2020 r. deficytu przekraczającego wartość referencyjną określoną w Traktacie miało wyjątkowy charakter, ponieważ było wynikiem poważnego pogorszenia koniunktury gospodarczej w UE jako całości. Realny PKB w 2020 r. zmniejszył się we wszystkich państwach członkowskich UE z wyjątkiem Irlandii. W UE jako całości odnotowano spadek aktywności gospodarczej wynoszący 6,1 % (6,6 % w strefie euro). Powodem wzrostu deficytów były koszty budżetowe działań podejmowanych przez te państwa członkowskie, aby zwalczać pandemię COVID-19, oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Na podstawie najnowszych danych zweryfikowanych przez Eurostat szacuje się, że wsparcie fiskalne dla UE jako całości – w tym działania dyskrecjonalne w ramach polityki fiskalnej i automatyczne stabilizatory, mierzone zmianą salda pierwotnego – wyniesie w 2020 r. 6,6 % PKB (6,8 % PKB dla strefy euro). Według danych zweryfikowanych przez Eurostat deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w 2020 r. przekroczył określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 3 % PKB i nie był jej bliski w 23 państwach członkowskich (tabela 2), tj. w Belgii, Czechach, Niemczech, Estonii, Irlandii, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Łotwie, Litwie, w Luksemburgu, na Węgrzech, Malcie, w Niderlandach, Austrii, Polsce, Portugalii, Słowenii, Słowacji i Finlandii. Jednocześnie w Bułgarii i Szwecji deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych przekroczył wprawdzie 3 % PKB, ale był bliski tej wartości.

Na podstawie prognozy Komisji spodziewane jest, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych Danii wyniesie w 2021 r. 2,1 % PKB. Z drugiej strony, według programu konwergencji na 2021 r. Dania planuje, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniesie 3,3 % PKB w 2021 r., czyli przekroczy 3 % PKB, ale pozostanie blisko tej wartości. Spodziewane jest, że deficyt przekraczający wartość referencyjną określoną w Traktacie będzie miał tymczasowy charakter w przypadku Bułgarii, Danii, Niemiec, Irlandii, Cypru, Łotwy, Luksemburga, Niderlandów, Austrii, Polski, Finlandii i Szwecji – na podstawie prognozy Komisji przewiduje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie poniżej 3 % PKB w 2022 r. (lub już w 2021 r. w przypadku Luksemburga). Poziom niepewności związany z tymi prognozami jest niezwykle wysoki. Podsumowując, wyniki analizy wskazują, że kryterium deficytu określone w Traktacie i w rozporządzeniu (WE) nr 1467/97 spełniają Bułgaria, Dania i Szwecja, natomiast nie spełniają go 23 państwa członkowskie (przed uwzględnieniem, w stosownych przypadkach, istotnych czynników): Belgia, Czechy, Niemcy, Estonia, Irlandia, Grecja, Hiszpania, Francja, Chorwacja, Włochy, Cypr, Łotwa, Litwa, Luksemburg, Węgry, Malta, Niderlandy, Austria, Polska, Portugalia, Słowenia, Słowacja i Finlandia. Tabela 2: Saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych

Procent PKB 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Belgia -0,7 -0,8 -1,9 -9,4 -7,6 -4,9 Bułgaria 1,2 2,0 2,1 -3,4 -3,2 -1,9 Czechy 1,5 0,9 0,3 -6,2 -8,5 -5,4 Dania 1,8 0,7 3,8 -1,1 -2,1 -1,4 Niemcy 1,4 1,8 1,5 -4,2 -7,5 -2,5 Estonia -0,7 -0,6 0,1 -4,9 -5,6 -3,3 Irlandia -0,3 0,1 0,5 -5,0 -5,0 -2,9 Grecja 0,6 0,9 1,1 -9,7 -10,0 -3,2 Hiszpania -3,0 -2,5 -2,9 -11,0 -7,6 -5,2 Francja -3,0 -2,3 -3,1 -9,2 -8,5 -4,7 Chorwacja 0,8 0,2 0,3 -7,4 -4,6 -3,2 Włochy -2,4 -2,2 -1,6 -9,5 -11,7 -5,8 Cypr 1,9 -3,5 1,5 -5,7 -5,1 -2,0 Łotwa -0,8 -0,8 -0,6 -4,5 -7,3 -2,0 Litwa 0,5 0,6 0,5 -7,4 -8,2 -6,0 Luksemburg 1,3 3,0 2,4 -4,1 -0,3 -0,1 Węgry -2,4 -2,1 -2,1 -8,1 -6,8 -4,5 Malta 3,2 1,9 0,4 -10,1 -11,8 -5,5 Niderlandy 1,3 1,4 1,8 -4,3 -5,0 -1,8 Austria -0,8 0,2 0,6 -8,9 -7,6 -3,0 Polska -1,5 -0,2 -0,7 -7,0 -4,3 -2,3 Portugalia -3,0 -0,3 0,1 -5,7 -4,7 -3,4 Słowenia -0,1 0,7 0,4 -8,4 -8,5 -4,7 Słowacja -1,0 -1,0 -1,3 -6,2 -6,5 -4,1 Finlandia -0,7 -0,9 -0,9 -5,4 -4,6 -2,1 Szwecja 1,4 0,8 0,6 -3,1 -3,3 -0,5 Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. 3.Kryterium długu W 2020 r. wskaźnik zadłużenia brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrósł we wszystkich państwach członkowskich, a w 14 z nich przekroczył określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 60 % PKB: w Belgii, Niemczech, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Węgrzech, w Austrii, Portugalii, Słowenii, Słowacji i Finlandii (tabela 3). Wzrost ten wynikał ze znacznego spadku nominalnego PKB oraz z dużej kwoty długu, który wyemitowano, aby sfinansować niezwykle wysokie deficyty. W Belgii, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Węgrzech, w Austrii, Portugalii i Słowenii dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych był wyższy niż 60 % PKB już w 2019 r. Dane wskazują, że w 2020 r. nie osiągnięto zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu w Belgii, Grecji, Chorwacji, Włoszech, na Cyprze, Węgrzech, w Austrii, Portugalii i Słowenii (tabela 4). Wartość odniesienia dotyczącą redukcji długu oblicza się dla horyzontu czasowego wynoszącego trzy lata, który może być prospektywny (od t-1 do t+1) albo retrospektywny (od t-3 do t-1) i jest dostosowywany do zmian cyklicznych. Jeżeli w którymkolwiek z tych lat wskaźnik zadłużenia jest mniejszy niż 60 % PKB, miarodajne obliczenie wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu nie jest możliwe. Sytuacja ta ma miejsce, gdy państwo członkowskie przekracza wartość referencyjną, przechodząc z poziomu poniżej 60 % PKB do poziomu przekraczającego ten próg; chodzi tu zwłaszcza o Niemcy, Słowację i Finlandię. W przypadku Słowacji prognozowane jest, że relacja długu do PKB spadnie poniżej progowej wartości referencyjnej określonej w Traktacie w 2021 r., w związku z czym uznaje się, że państwo to spełnia kryterium długu. W odniesieniu do Niemiec i Finlandii prognozuje się, że wskaźnik zadłużenia utrzyma się powyżej poziomu 60 % PKB w horyzoncie prognozy, w związku z czym nie uznaje się, że państwa te spełniają kryterium długu. Ponadto Hiszpania i Francja, które podlegają przejściowej regule dotyczącej zadłużenia, nie poczyniły w 2020 r. wystarczających postępów na drodze do osiągnięcia wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu, ponieważ zmiana ich salda strukturalnego była mniejsza od wymaganej minimalnej liniowej korekty strukturalnej (tabela 5). Wyniki analizy wskazują zatem, że spośród państw członkowskich, w których dług sektora instytucji rządowych i samorządowych przekroczył na koniec 2020 r. 60 % PKB, kryterium długu spełnia Słowacja, natomiast nie spełniają go (przed uwzględnieniem istotnych czynników) Belgia, Niemcy, Grecja, Hiszpania, Francja, Chorwacja, Włochy, Cypr, Węgry, Austria, Portugalia, Słowenia ani Finlandia. Tabela 3: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych

Procent PKB 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Belgia 102,0 99,8 98,1 114,1 115,3 115,5 Bułgaria 25,3 22,3 20,2 25,0 24,5 24,0 Czechy 34,2 32,1 30,3 38,1 44,3 47,1 Dania 35,9 34,0 33,3 42,2 40,2 38,8 Niemcy 65,1 61,8 59,7 69,8 73,1 72,2 Estonia 9,1 8,2 8,4 18,2 21,3 24,0 Irlandia 67,0 63,0 57,4 59,5 61,4 59,7 Grecja 179,2 186,2 180,5 205,6 208,8 201,5 Hiszpania 98,6 97,4 95,5 120,0 119,6 116,9 Francja 98,3 98,0 97,6 115,7 117,4 116,4 Chorwacja 77,6 74,3 72,8 88,7 85,6 82,9 Włochy 134,1 134,4 134,6 155,8 159,8 156,6 Cypr 93,5 99,2 94,0 118,2 112,2 106,6 Łotwa 39,0 37,1 37,0 43,5 47,3 46,4 Litwa 39,1 33,7 35,9 47,3 51,9 54,1 Luksemburg 22,3 21,0 22,0 24,9 27,0 26,8 Węgry 72,2 69,1 65,5 80,4 78,6 77,1 Malta 48,5 44,8 42,0 54,3 64,7 65,5 Niderlandy 56,9 52,4 48,7 54,5 58,0 56,8 Austria 78,5 74,0 70,5 83,9 87,2 85,0 Polska 50,6 48,8 45,6 57,5 57,1 55,1 Portugalia 126,1 121,5 116,8 133,6 127,2 122,3 Słowenia 74,1 70,3 65,6 80,8 79,0 76,7 Słowacja 51,5 49,6 48,2 60,6 59,5 59,0 Finlandia 61,2 59,7 59,5 69,2 71,0 70,1 Szwecja 40,7 38,9 35,0 39,9 40,8 39,4 Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. Tabela 4: Różnica w stosunku do wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu1 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Belgia 0,0 0,0 0,0 8,0 6,2 2,9 Niemcy -6,0 -6,1 Dług < 60 % nd.2 2,0 1,5 Grecja Przejściowa reguła dotycząca zadłużenia 16,1 7,4 5,6 Chorwacja -3,4 -4,5 -3,0 2,5 0,2 -3,7 Włochy 6,3 6,9 7,3 12,2 9,6 4,3 Cypr Przejściowa reguła dotycząca zadłużenia -0,8 2,8 -1,6 -2,1 Węgry -5,3 -3,7 -5,3 3,6 -0,1 -2,5 Austria -6,0 -5,8 -6,0 5,4 2,6 -0,2 Portugalia Przejściowa reguła dotycząca zadłużenia 2,6 -0,6 -6,1 Słowenia Przejściowa reguła dotycząca zadłużenia -7,2 2,8 0,9 -2,6 Słowacja Dług < 60 % nd.2 Dług < 60 % Finlandia -0,9 Dług < 60 % nd.2 0,6 -0,1 Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. 1 Wartość odniesienia dotyczącą redukcji długu w przypadku państw członkowskich z zadłużeniem przekraczającym 60 % PKB oblicza się dla horyzontu czasowego wynoszącego trzy lata, który może być prospektywny (od t-1 do t+1) albo retrospektywny (od t-3 do t-1) i jest dostosowywany do zmian cyklicznych. W tabeli przedstawiono różnicę między relacją długu do PKB a wartością odniesienia dotyczącą długu. Jeżeli różnica ta jest wartością ujemną, prognozowana relacja długu do PKB jest zgodna z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. W takim przypadku różnica w stosunku do wartości referencyjnej zmniejszała się na przestrzeni trzyletniego horyzontu czasowego (prospektywnego albo retrospektywnego) co najmniej w średnim tempie wynoszącym 1/20. 2 Wartość odniesienia dotycząca redukcji długu nie jest relewantna w przypadku, gdy dług państwa członkowskiego był niższy niż 60 % PKB w 2019 r. i przekraczał ten poziom referencyjny w 2020 r., ponieważ nie jest możliwe miarodajne obliczenie retrospektywnej ani prospektywnej wartości odniesienia. Tabela 5: Zgodność z przejściową regułą dotyczącą zadłużenia Wymagana minimalna liniowa korekta strukturalna

(MLSA)3 Zmiana salda strukturalnego Różnica w stosunku do wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu4 2017 2018 2019 2020 2021 2018 2019 2020 2021 2021 2022 Hiszpania PND1 PND1 0,1 0,7 1,8 PND1 -0,9 -0,5 -0,7 nd. 2 0,3 Francja PND1 1,0 1,6 3,6 nd.2 -0,1 -0,3 -1,3 nd.2 7,3 3,4 Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. 1 Państwo jest objęte procedurą nadmiernego deficytu. 2 Hiszpania skorygowała nadmierny deficyt w 2018 r. i w związku z tym pozostaje objęta okresem przejściowym do 2021 r., co oznacza, że podstawą oceny tego państwa nie jest wartość odniesienia dotycząca redukcji długu, lecz minimalna liniowa korekta strukturalna. Z drugiej strony, Francja skorygowała nadmierny deficyt w 2017 r., a zatem od 2021 r. podlega wartości odniesienia dotyczącej redukcji długu. 3 Ma zastosowanie podczas trzyletniego okresu przejściowego po korekcie nadmiernego deficytu w odniesieniu do procedur nadmiernego deficytu będących w toku w listopadzie 2011 r. MLSA określa, jak jest pozostała roczna korekta strukturalna w okresie przejściowym, która zapewniłaby osiągnięcie przez państwa członkowskie zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu na koniec tych trzech lat. Jeżeli zmiana salda strukturalnego przewyższa wymaganą MLSA, oznacza to, że państwo członkowskie przestrzega przejściowej reguły dotyczącej zadłużenia. 4 Wartość odniesienia dotyczącą redukcji długu w przypadku państw członkowskich z zadłużeniem przekraczającym 60 % PKB oblicza się dla horyzontu czasowego wynoszącego trzy lata, który może być prospektywny (od t-1 do t+1) albo retrospektywny (od t-3 do t-1) i jest dostosowywany do zmian cyklicznych. W tabeli przedstawiono różnicę między relacją długu do PKB a wartością odniesienia dotyczącą długu. Jeżeli różnica ta jest wartością ujemną, prognozowana relacja długu do PKB jest zgodna z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. W takim przypadku różnica w stosunku do wartości referencyjnej zmniejsza się na przestrzeni trzyletniego horyzontu czasowego (prospektywnego albo retrospektywnego) co najmniej w średnim tempie wynoszącym 1/20. 4.Istotne czynniki Art. 126 ust. 3 Traktatu stanowi, że sprawozdanie Komisji musi „uwzględnia[ć] również to, czy deficyt publiczny przekracza publiczne wydatki inwestycyjne i uwzględnia[ć] wszelkie inne istotne czynniki, w tym średniookresową sytuację gospodarczą i budżetową państwa członkowskiego”. Czynniki te zostały doprecyzowane w art. 2 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1467/97, który stanowi, że uwzględnia się należycie „wszelkie inne czynniki, które w opinii danego państwa członkowskiego mają znaczenie dla wyczerpującej oceny zgodności z kryteriami deficytu i długu i które państwo członkowskie przedstawiło Radzie i Komisji”. W szczególności, art. 2 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1467/97 wskazuje, że dług w średnim okresie może być również traktowany jako istotny czynnik.

Oprócz wpływu pandemii COVID-19 na budżet uwzględnia się zatem istotne czynniki dotyczące poszczególnych krajów. Obejmują one średniookresową sytuację gospodarczą, średniookresową sytuację budżetową (w tym inwestycje publiczne), średniookresową sytuację w zakresie zadłużenia oraz wszelkie inne istotne czynniki przedstawione przez państwa członkowskie. Jak określono w art. 2 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1467/97 w odniesieniu do spełniania kryterium deficytu, jeśli relacja długu publicznego do PKB nie przekracza wartości referencyjnej wynoszącej 60 % lub jeśli ją przekracza, ale spełniony jest podwójny warunek polegający na tym, że deficyt pozostaje bliski wartości referencyjnej, a jej przekroczenie ma charakter tymczasowy, te istotne czynniki mogą zostać uwzględnione w procesie podejmowania decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu na podstawie kryterium deficytu. Spośród 26 państw członkowskich, które uwzględniono w niniejszym sprawozdaniu i które przekroczyły w 2020 r. określoną w Traktacie wartość referencyjną deficytu wynoszącą 3 % PKB albo planują jej przekroczenie w 2021 r., wskaźnik zadłużenia na koniec 2020 r. nie przekroczył wartości referencyjnej wynoszącej 60 % w przypadku 12 państw członkowskich: Bułgarii, Czech, Danii, Estonii, Irlandii, Łotwy, Litwy, Luksemburga, Malty, Niderlandów, Polski i Szwecji. W przypadku pozostałych 14 państw członkowskich, które przekroczyły określoną w Traktacie wartość referencyjną deficytu wynoszącą 3 % PKB, tj. Belgii, Niemczech, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Włoszech, Cypru, Węgier, Austrii, Portugalii, Słowenii, Słowacji i Finlandii, wskaźnik zadłużenia przekroczył określoną w Traktacie wartość referencyjną wynoszącą 60 % i nie jest spełniony podwójny warunek, który jest wymagany, aby można było uwzględnić istotne czynniki. We wszystkich tych państwach członkowskich deficyt nie pozostawał bliski wartości referencyjnej: próg 3 % PKB przekroczono o 1,2–8 % PKB. Z wyjątkiem Niemiec, Cypru, Austrii i Finlandii, spodziewane jest, że przekroczenie wartości referencyjnej nie będzie miało charakteru tymczasowego. W przypadku tych 14 państw nie można zatem uwzględnić istotnych czynników przy podejmowaniu kroków prowadzących do decyzji o istnieniu nadmiernego deficytu na podstawie kryterium deficytu. Jeśli chodzi o oczywiste naruszenie kryterium długu w tych samych 14 państwach członkowskich, art. 2 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1467/97 stanowi, że gdy ocena dotyczy spełniania kryterium długu, istotne czynniki są zawsze uwzględniane, niezależnie od skali naruszenia. Art. 2 ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 1467/97 stanowi ponadto, że jeżeli Rada podjęła decyzję o istnieniu nadmiernego deficytu w danym państwie członkowskim, istotne czynniki wymienione w art. 126 ust. 3 Traktatu są uwzględniane w kolejnych krokach w ramach procedury nadmiernego deficytu. Istotne czynniki zostały przedstawione w niniejszym sprawozdaniu również wtedy, gdy nie można ich uwzględnić przy podejmowaniu kroków prowadzących do decyzji o istnieniu nadmiernego deficytu na podstawie kryterium deficytu. 4.1.Wpływ pandemii COVID-19 na budżet W obecnej sytuacji głównym czynnikiem, który należy uwzględnić w przypadku wszystkich państw członkowskich objętych niniejszym sprawozdaniem, jest wpływ pandemii COVID-19 na gospodarkę i budżet; pandemia ta sprawiła, że poziom niepewności związany z perspektywami makroekonomicznymi i budżetowymi jest niezwykle wysoki. Pandemia i związane z nią poważne pogorszenie koniunktury gospodarczej doprowadziły do uruchomienia ogólnej klauzuli wyjścia przewidzianej w pakcie stabilności i wzrostu oraz do wydania w dniu 20 lipca 2020 r. zaleceń Rady dla wszystkich państw członkowskich, aby wprowadziły wszelkie niezbędne środki w celu skutecznego zwalczania pandemii COVID-19, zapewnienia funkcjonowania gospodarki, a następnie wspierania ożywienia gospodarczego. Wybuch pandemii COVID-19 wywołał w szczególności bezprecedensowy światowy kryzys w dziedzinie zdrowia publicznego, który spowodował gwałtowny spadek aktywności gospodarczej, a efekt automatycznych stabilizatorów był w stanie tylko częściowo złagodzić ten spadek. Państwa członkowskie stanęły w obliczu konieczności stawienia czoła stanowi zagrożenia zdrowia publicznego, wspierania gospodarstw domowych i przedsiębiorstw oraz zapewnienia bardziej ogólnego wsparcia swoim gospodarkom. Państwa członkowskie zaoferowały również znaczne środki wsparcia płynności i gwarancje państwowe. Te środki wsparcia płynności, zwłaszcza gwarancje publiczne wspierające przepływy kredytowe, nie mają bezpośredniego wpływu na budżet, o ile nie dojdzie do ich uruchomienia. Zdecydowane działania w zakresie polityki na szczeblu krajowym i unijnym złagodziły wpływ kryzysu na gospodarczą i społeczną tkankę Europy. W 2020 r. państwa członkowskie podjęły w następstwie kryzysu działania dyskrecjonalne w ramach polityki fiskalnej o wartości szacowanej na blisko 4 % PKB, które dołożyły się do już znaczących automatycznych stabilizatorów, szacowanych na niemal 3 % PKB. Na podstawie najnowszych danych szacuje się, że wsparcie fiskalne w Unii w 2020 r. (mierzone roczną zmianą salda pierwotnego) wynosi 6,6 % PKB (i 6,8 % PKB w strefie euro). Według szacunków wdrożone przez państwa członkowskie wsparcie fiskalne i środki wsparcia płynności złagodziły razem spadek aktywności gospodarczej w 2020 r. Gwałtowny wzrost deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych i długu publicznego opisany w sekcjach 2 i 3 był związany z potrzebą wsparcia gospodarki w wyjątkowo trudnej sytuacji, zgodnie z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Zostało to uwzględnione w ocenie Komisji. 4.2Istotne czynniki dotyczące poszczególnych krajów W niniejszej sekcji przedstawiono ocenę istotnych czynników, które dotyczą poszczególnych krajów i obejmują średniookresowe perspektywy makroekonomiczne, średniookresową sytuację budżetową (w tym inwestycje publiczne, tabela 6), średniookresową sytuację w zakresie zadłużenia oraz wszelkie inne istotne czynniki przedstawione przez państwa członkowskie zgodnie z art. 2 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1467/97. Chociaż sekcje dotyczące poszczególnych krajów zawierają najważniejsze informacje na temat średniookresowej sytuacji makroekonomicznej, np. wkładu we wzrost gospodarczy w 2021 r. (spożycia prywatnego, spożycia publicznego, inwestycji i eksportu netto), więcej szczegółów na temat rozwoju sytuacji makroekonomicznej można znaleźć w prognozie Komisji z wiosny 2021 r. Dodatkowe informacje dotyczące działań budżetowych i analiza zdolności obsługi zadłużenia, którą przedstawiono poniżej w odniesieniu do każdego państwa członkowskiego, zostały włączone do zaleceń Komisji dotyczących zaleceń Rady w sprawie programów stabilności lub konwergencji na 2021 r. oraz do towarzyszącego im załącznika statystycznego. Analiza zdolności obsługi zadłużenia została zaktualizowana w porównaniu z Monitorem zdolności obsługi zadłużenia 2020 (opublikowanym w lutym 2021 r.), aby uwzględniała zarówno prognozę Komisji, jak i najnowsze szacunki dotyczące kosztów starzenia się społeczeństwa zawarte w sprawozdaniu na temat starzenia się społeczeństwa z 2021 r. W 2021 r. deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w UE i w strefie euro jako całości ma dalej rosnąć, osiągając poziomy odpowiednio 7,5 % PKB (wzrost o ok. ½ p.p. PKB) i 8 % PKB (wzrost o ok. ¾ p.p. PKB). Wzrost deficytu wynika głównie z przyjęcia nowych lub rozszerzenia dotychczasowych środków nadzwyczajnych w celu wsparcia działalności gospodarczej w momencie wprowadzenia nowych niezbędnych ograniczeń w pierwszym półroczu. Na podstawie prognozy Komisji spodziewane jest, że w 2021 r. wskaźnik deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych zmaleje (w niektórych przypadkach jedynie nieznacznie) w połowie z 26 państw członkowskich objętych niniejszym sprawozdaniem, tj. w Belgii, Bułgarii, Irlandii, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, na Cyprze, w Luksemburgu, na Węgrzech, w Austrii, Polsce, Portugalii i Finlandii, dzięki ożywieniu działalności gospodarczej i stopniowemu wycofywaniu tymczasowych środków nadzwyczajnych. Przewiduje się jednak, że tylko Dania i Luksemburg wykażą deficyt mniejszy niż 3 % PKB. Według prognoz średni deficyt budżetowy, zarówno w UE, jak i w strefie euro, zmniejszy się jednak do ok. 3¾ % PKB w 2022 r. Prognozowane jest, że deficyt budżetowy w 2022 r. będzie malał dzięki ożywieniu gospodarczemu i wycofywaniu znacznej części dyskrecjonalnego wsparcia w zakresie polityki, które uruchomiono w celu przeciwdziałania skutkom kryzysu. Chociaż w Bułgarii, Danii, Hiszpanii, Chorwacji, na Cyprze, Węgrzech, w Polsce, Portugalii, Słowenii i Słowacji spodziewany jest spadek wskaźnika zadłużenia w 2021 r., to w ujęciu zagregowanym relacja długu do PKB ma dalej rosnąć do nowego szczytowego poziomu ok. 95 % dla UE i 103 % dla strefy euro, po czym nieznacznie zmaleje w 2022 r. Oczekuje się, że w 2021 r. większość państw członkowskich będzie nadal wykazywać wskaźniki zadłużenia powyżej 60 % PKB. Po wejściu w życie Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności w dniu 19 lutego 2021 r. państwa członkowskie przedłożyły Komisji swoje plany odbudowy i zwiększania odporności albo przygotowują się do ich przedłożenia. Komisja uwzględniła zatem wpływ tych planów w projekcjach budżetowych i makroekonomicznych zawartych w jej prognozie. W dniu będącym datą graniczną prognozy (30 kwietnia 2021 r.) szczegóły niektórych planów były wciąż jednak przedmiotem dyskusji w kilku państwach członkowskich. Przy opracowywaniu prognoz Komisji przyjęto następujące założenia robocze:

̶Horyzont czasowy wydatków: prognoza zakłada domyślnie liniową absorpcję pełnej kwoty przydzielonej dotacji podczas całego okresu funkcjonowania Instrumentu, począwszy od drugiego półrocza 2021 r., a kończąc w 2026 r. Oznacza to absorpcję 1/11 całej dotacji przydzielonej w ramach Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności w 2021 r. i 2/11 w 2022 r. ̶Struktura wydatków: prognoza zakłada domyślnie, że wydatki, które mają być finansowane z Instrumentu, dzielą się na nakłady brutto na środki trwałe (tj. inwestycje publiczne) i transfery kapitałowe (które będą wspierać głównie inwestycje prywatne). ̶Powyższe założenia obejmują jedynie absorpcję dotacji przydzielonych z Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności. Prognoza odchodzi od tych domyślnych założeń, jeżeli w dniu będącym datą graniczną prognozy dostępne były wystarczająco szczegółowe i wiarygodne informacje na temat (projektów) planów odbudowy i zwiększania odporności danych państw członkowskich. Tabela 6: Inwestycje publiczne

Procent PKB 2017 2018 2019 2020 2021 2022 Belgia 2,4 2,6 2,7 2,8 3,0 2,9 Bułgaria 2,3 3,1 3,4 4,5 4,2 4,2 Czechy 3,3 4,1 4,4 4,9 5,2 5,3 Dania 3,4 3,4 3,2 3,6 3,7 3,7 Niemcy 2,2 2,4 2,5 2,7 2,8 2,8 Estonia 5,7 5,3 5,0 5,7 6,3 6,2 Irlandia 1,8 2,1 2,4 2,7 2,9 3,0 Grecja 4,5 3,2 2,5 3,0 4,9 5,8 Hiszpania 2,0 2,2 2,1 2,5 2,5 2,4 Francja 3,3 3,4 3,7 3,8 3,9 3,9 Chorwacja 2,8 3,5 4,3 5,6 6,3 7,4 Włochy 2,2 2,1 2,3 2,7 2,9 3,2 Cypr 2,7 4,9 2,6 2,9 3,5 3,5 Łotwa 4,6 5,6 5,0 5,7 6,2 6,1 Litwa 3,2 3,2 3,1 4,1 3,9 3,9 Luksemburg 4,1 3,9 4,0 5,0 4,3 4,2 Węgry 4,5 5,8 6,2 6,4 6,4 6,6 Malta 2,4 3,3 3,9 4,5 5,6 5,3 Niderlandy 3,4 3,4 3,4 3,4 3,9 3,7 Austria 3,1 3,1 3,1 3,4 3,6 3,5 Polska 3,8 4,7 4,3 4,4 4,7 4,9 Portugalia 1,8 1,8 1,9 2,2 2,5 3,2 Słowenia 3,1 3,7 3,8 4,2 5,8 5,8 Słowacja 3,4 3,7 3,6 3,5 3,8 3,7 Finlandia 4,1 4,3 4,4 4,6 4,6 4,3 Szwecja 4,6 4,9 4,9 5,1 5,0 5,0 Źródło: prognoza Komisji z wiosny 2021 r. 4.2.1Belgia Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 6,3 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,5 % w 2021 r. i o 3,7 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 9,4 % PKB w 2020 r. do 7,6 % PKB w 2021 r., a następnie do 4,9 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,8 % PKB w 2020 r. do 3 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 7,5 % i 6 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 99,8 % na koniec 2018 i 98,1 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 114,1 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie wzrośnie on z poziomu 115,3 % PKB na koniec 2021 r. do 115,5 % PKB na koniec 2022 r. Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się i zacznie spadać w drugiej połowie tego okresu, pozostając jednak na wysokim poziomie. Trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla oceny ogólnej dotyczącej zdolności obsługi zadłużenia, do ograniczenia ryzyka przyczyniają się wydłużenie terminów zapadalności długu w ostatnich latach, stosunkowo stabilne źródła finansowania (zdywersyfikowana i duża baza inwestorów) oraz historycznie niskie koszty finansowania zewnętrznego dzięki interwencjom Eurosystemu. Oprócz tego spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Prognozuje się ponadto spadek potrzeb w zakresie finansowania brutto. Czynniki zwiększające ryzyko związane są z zobowiązaniami warunkowymi dotyczącymi sektora prywatnego, w tym z ewentualnym uruchomieniem gwarancji państwowych udzielonych firmom i osobom samozatrudnionym w czasie kryzysu wywołanego COVID-19, chociaż ryzyko to pozostaje obecnie ograniczone ze względu na stosunkowo niski poziom wykorzystania gwarancji. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Belgia przedstawiła dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie fakt, że w okresie od 21 dnia grudnia 2018 r. do dnia 1 października 2020 r. władzę na szczeblu federalnym w Belgii sprawowało kilka tymczasowych rządów, a także zobowiązanie nowego rządu do kontynuowania ważnych reform strukturalnych w celu poprawienia struktury wydatków publicznych i stabilności finansów publicznych. Plany reform, o których mowa w piśmie, dotyczą systemu emerytalnego i podatkowego, wdrożenia przeglądów wydatków i podniesienia poziomu inwestycji publicznych. 4.2.2Bułgaria Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 4,2 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,5 % w 2021 r. i o 4,7 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez inwestycje i spożycie prywatne. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 3,4 % PKB w 2020 r. do 3,2 % PKB w 2021 r., a następnie do 1,9 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne zmaleją z 4,5 % PKB w 2020 r. do 4,2 % w 2021 r., przy czym wartości te są wyższe od deficytu publicznego w latach 2020 i 2021. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 5,6 % i 5,1 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, mają charakter tymczasowy lub są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 22,3 % na koniec 2018 i 20,2 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 25 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 24,5 % PKB na koniec 2021 r. do 24 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Bułgarię w dniu 29 kwietnia 2021 r. 4.2.3Czechy Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 5,6 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,4 % w 2021 r. i o 4,4 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez inwestycje i eksport netto. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 6,2 % PKB w 2020 r. do 8,5 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 5,4 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 4,9 % PKB w 2020 r. do 5,2 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6,4 % i 8,7 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 2 % PKB w 2023 r.

Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 32,1 % na koniec 2018 i 30,3 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 38,1 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie wzrośnie on z poziomu 44,3 % PKB na koniec 2021 r. do 47,1 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Czechy przedstawiły dodatkowe istotne czynniki. Zdaniem czeskich władz stan finansów publicznych przed pandemią, w tym bufory fiskalne i niski dług publiczny, stanowi istotną okoliczność łagodzącą. Zgodnie ze zmianami do ustawy o zasadach odpowiedzialności budżetowej konsolidacja finansów publicznych rozpocznie się w 2022 r., a minimalny wysiłek fiskalny będzie wynosić 0,5 p.p. rocznie. 4.2.4Dania Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 2,7 % gospodarka ma wzrosnąć o 2,9 % w 2021 r. i o 3,5 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2021 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 1,1 % PKB w 2020 r. do 2,1 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 1,4 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z 3,6 % PKB w 2020 r. do 3,7 % w 2021 r., przy czym wartości te są wyższe od deficytu publicznego w latach 2020 i 2021. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 5,2 % i 5,8 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, mają charakter tymczasowy lub są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 34 % na koniec 2018 i 33,3 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 42,2 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 40,2 % PKB na koniec 2021 r. do 38,8 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Danię w dniu 12 maja 2021 r. 4.2.5Niemcy Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 4,9 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,4 % w 2021 r. i o 4,1 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez eksport netto i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 4,2 % PKB w 2020 r. do 7,5 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 2,5 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,7 % PKB w 2020 r. do 2,8 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 5,9 % i 9,2 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. W Niemczech występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Nadwyżka obrotów bieżących utrzymuje się na wysokim poziomie, odzwierciedlającym niski poziom inwestycji w stosunku do oszczędności, i ma znaczenie transgraniczne. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 61,8 % na koniec 2018 i 59,7 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 69,8 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 73,1 % PKB na koniec 2021 r. do 72,2 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 3 maja 2021 r. Niemcy przedstawiły dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie fakt, że planowany budżet zakłada pełne wykonanie wszystkich środków wsparcia. 4.2.6Estonia Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 2,9 % gospodarka ma wzrosnąć o 2,8 % w 2021 r. i o 5 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i eksport netto. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 4,9 % PKB w 2020 r. do 5,6 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 3,3 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z 5,7 % PKB w 2020 r. do 6,3 % w 2021 r., przy czym wartości te są wyższe od deficytu publicznego w latach 2020 i 2021. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 5 % i 5,6 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 8,2 % na koniec 2018 i 8,4 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 18,2 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie wzrośnie on z poziomu 21,3 % PKB na koniec 2021 r. do 24 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Estonię w dniu 29 kwietnia 2021 r. 4.2.7Irlandia Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Jest to jedyne państwo członkowskie UE, którego gospodarka nie skurczyła się w 2020 r.: PKB jedynie spowolnił tempo wzrostu do 3,4 %. Gospodarka ma dalej rosnąć, o 4,6 % w 2021 r. i o 5 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez inwestycje i spożycie prywatne. Roczny „zmodyfikowany popyt krajowy”, czyli wskaźnik dający lepszy obraz bazowej gospodarki krajowej, wskazuje jednak na spadek o 5,4 % w 2020 r. Według tego wskaźnika gospodarka ma wzrosnąć o 4,3 % w 2021 r. i o 7 % w 2022 r., a powrót działalności gospodarczej do rocznego poziomu z 2019 r. jest prognozowany na 2022 r.

Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Spodziewane jest, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych utrzyma się w 2021 r. na stałym poziomie 5 % PKB, a następnie spadnie do 2,9 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,7 % PKB w 2020 r. do 2,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane na 5,7 % PKB w obu tych latach, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. W Irlandii występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Utrzymują się podatności na zagrożenia związane z wysokimi poziomami zadłużenia sektora prywatnego i publicznego oraz zobowiązań zagranicznych netto. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 63 % na koniec 2018 i 57,4 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 59,5 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 61,4 % PKB na koniec 2021 r. do 59,7 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Irlandię w dniu 30 kwietnia 2021 r. 4.2.8Grecja Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 8,2 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,1 % w 2021 r. i o 6 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 9,7 % PKB w 2020 r. do 10 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 3,2 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 3 % PKB w 2020 r. do 4,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 11,3 % i 11,7 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej, które rząd uchwalił w latach 2020 i 2021 oraz zapowiedział na 2022 r., mają charakter tymczasowy lub są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. W Grecji występują nadmierne zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Podatności na zagrożenia wiążą się z wysokim długiem publicznym, niepełnym przywróceniem równowagi zewnętrznej i wysokim poziomem kredytów zagrożonych w kontekście wysokiego bezrobocia i niskiego wzrostu potencjalnego. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 186,2 % na koniec 2018 i 180,5 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 205,6 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 208,8 % PKB na koniec 2021 r. do 201,5 % PKB na koniec 2022 r. Grecja jest objęta wzmocnionym nadzorem . Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych będzie maleć na przestrzeni tego okresu, pozostając jednak na wysokim poziomie. W szczególności trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne w średnim okresie. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Ponadto analiza zdolności obsługi zadłużenia przedstawiona w 10. sprawozdaniu dotyczącym wzmocnionego nadzoru pokazuje podwyższony poziom zagrożeń dla stabilności w ramach scenariuszy alternatywnych . Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla ogólnej oceny zdolności obsługi zadłużenia, struktura i profil zapadalności długu publicznego zmniejszają zagrożenia związane z tym długiem, ale zobowiązania warunkowe mogą być źródłem dodatkowego ryzyka. Duża część długu jest nisko oprocentowana i ma długie terminy zapadalności, co w połączeniu z wysokimi rezerwami gotówkowymi greckiego sektora instytucji rządowych i samorządowych skutecznie amortyzuje wpływ krótkoterminowych wahań kosztów finansowania. Analiza zdolności obsługi zadłużenia przedstawiona w 10. sprawozdaniu dotyczącym wzmocnionego nadzoru nie uwzględnia długoterminowego wpływu na wzrost gospodarczy, jaki będą mieć reformy i inwestycje przedstawione w planie odbudowy i zwiększania odporności, który to korzystny wpływ może dodatkowo zmniejszyć zagrożenia dla stabilności. Źródłem ryzyka jest natomiast niepewność związana z zobowiązaniami warunkowymi wobec sektora prywatnego, w tym gwarancjami państwowymi udzielonymi firmom i osobom samozatrudnionym podczas pandemii lub w kontekście programu Hercules. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Grecję w dniu 29 kwietnia 2021 r. 4.2.9Hiszpania Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 10,8 % gospodarka ma wzrosnąć o 5,9 % w 2021 r. i o 6,8 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 11 % PKB w 2020 r. do 7,6 % PKB w 2021 r., a następnie do 5,2 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne utrzymają się w 2021 r. na stałym poziomie 2,5 % PKB. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 8,1 % i 4,8 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. W Hiszpanii występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Utrzymują się podatności na zagrożenia związane z wysokim poziomem zadłużenia zewnętrznego i wewnętrznego, zarówno sektora publicznego, jak i prywatnego, w kontekście wysokiego bezrobocia i mają one znaczenie transgraniczne. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 97,4 % na koniec 2018 i 95,5 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 120 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 119,6 % PKB na koniec 2021 r. do 116,9 % PKB na koniec 2022 r. Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się i nieznacznie zmaleje w drugiej połowie tego okresu, pozostając jednak na wysokim poziomie. Trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla oceny ogólnej dotyczącej zdolności obsługi zadłużenia, do ograniczenia ryzyka przyczyniają się wydłużenie terminów zapadalności długu w ostatnich latach, stosunkowo stabilne źródła finansowania (zdywersyfikowana i duża baza inwestorów) oraz historycznie niskie koszty finansowania zewnętrznego dzięki interwencjom Eurosystemu. Oprócz tego spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Prognozuje się ponadto spadek potrzeb w zakresie finansowania brutto. Czynniki zwiększające ryzyko związane są z zobowiązaniami warunkowymi dotyczącymi sektora prywatnego, w tym z ewentualnym uruchomieniem gwarancji państwowych udzielonych firmom i osobom samozatrudnionym w czasie kryzysu wywołanego COVID-19. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Hiszpania przedstawiła dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie: (i) od roku statystycznego 2020 spółkę zarządzania aktywami SAREB zaklasyfikowano do sektora instytucji rządowych i samorządowych, co zwiększyło w 2020 r. wskaźnik deficytu o ok. 1 p.p., a wskaźnik zadłużenia o 3 p.p.; oraz (ii) fakt, że Hiszpania wdrożyła również działania po stronie dochodów, w szczególności nowe podatki od transakcji finansowych, niektórych usług cyfrowych i produktów jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych, które to działania mają wzmocnić, według przewidywań, finanse publiczne w średnim okresie. 4.2.10Francja Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 8,1 % gospodarka ma wzrosnąć o 5,7 % w 2021 r. i o 4,2 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez inwestycje i spożycie prywatne. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 9,2 % PKB w 2020 r. do 8,5 % PKB w 2021 r., a następnie do 4,7 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 3,8 % PKB w 2020 r. do 3,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6,2 % i 5,7 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 oraz zapowiedziane na 2022 r. nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. We Francji występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Podatności na zagrożenia wiążą się z wysokim długiem sektora instytucji rządowych i samorządowych, słabą konkurencyjnością oraz niskim wzrostem wydajności, które mają znaczenie transgraniczne. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform.

Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 98 % na koniec 2018 i 97,6 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 115,7 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 117,4 % PKB na koniec 2021 r. do 116,4 % PKB na koniec 2022 r. Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się i nieznacznie zmaleje w drugiej połowie tego okresu, pozostając jednak na wysokim poziomie. Trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla oceny ogólnej dotyczącej zdolności obsługi zadłużenia, do ograniczenia ryzyka przyczyniają się wydłużenie terminów zapadalności długu w ostatnich latach, stosunkowo stabilne źródła finansowania (zdywersyfikowana i duża baza inwestorów) oraz historycznie niskie koszty finansowania zewnętrznego dzięki interwencjom Eurosystemu. Oprócz tego spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Prognozuje się ponadto spadek potrzeb w zakresie finansowania brutto. Czynniki zwiększające ryzyko związane są z zobowiązaniami warunkowymi dotyczącymi sektora prywatnego, w tym z ewentualnym uruchomieniem gwarancji państwowych udzielonych firmom i osobom samozatrudnionym w czasie kryzysu wywołanego COVID-19. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Francja przedstawiła dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie ograniczenie w ostatnich latach wzrostu wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych, które zgodnie z szacunkami odpowiada średniemu wzrostowi w ujęciu realnym o 0,7 % w latach 2017–2019. 4.2.11Chorwacja Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 8 % gospodarka ma wzrosnąć o 5 % w 2021 r. i o 6,1 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 7,4 % PKB w 2020 r. do 4,6 % PKB w 2021 r., a następnie do 3,2 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z 5,6 % PKB w 2020 r. do 6,3 % w 2021 r., przy czym ta druga wartość jest wyższa od deficytu publicznego w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 8,1 % i 5,3 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. W Chorwacji występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Podatności na zagrożenia wiążą się z zadłużeniem sektora publicznego i prywatnego oraz zadłużeniem zewnętrznym w kontekście niskiego wzrostu potencjalnego. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 74,3 % na koniec 2018 i 72,8 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 88,7 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 85,6 % PKB na koniec 2021 r. do 82,9 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Chorwację w dniu 30 kwietnia 2021 r. 4.2.12Włochy Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 8,9 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,2 % w 2021 r. i o 4,4 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że aktywność gospodarcza nie powróci w 2022 r. do rocznego poziomu sprzed kryzysu: poziom PKB w 2022 r. będzie nadal o 0,9 % niższy niż w 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 9,5 % PKB w 2020 r. do 11,7 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 5,8 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,7 % PKB w 2020 r. do 2,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 8 % i 10,2 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. We Włoszech występują nadmierne zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Podatności na zagrożenia wiążą się z wysokim długiem sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz utrzymującą się od dłuższego czasu słabą dynamiką wydajności, które mają znaczenie transgraniczne w kontekście niestabilności rynku pracy i sektora bankowego. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 134,4 % na koniec 2018 i 134,6 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 155,8 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 159,8 % PKB na koniec 2021 r. do 156,6 % PKB na koniec 2022 r. Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się na przestrzeni następnych pięciu lat i będzie spadać w drugiej połowie tego okresu, pozostając jednak na wysokim poziomie. Trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla oceny ogólnej dotyczącej zdolności obsługi zadłużenia, do ograniczenia ryzyka przyczyniają się wydłużenie terminów zapadalności długu w ostatnich latach, stosunkowo stabilne źródła finansowania (zdywersyfikowana i duża baza inwestorów) oraz historycznie niskie koszty finansowania zewnętrznego dzięki interwencjom Eurosystemu. Oprócz tego spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Prognozuje się ponadto spadek potrzeb w zakresie finansowania brutto. Czynniki zwiększające ryzyko związane są z zobowiązaniami warunkowymi dotyczącymi sektora prywatnego, w tym z ewentualnym uruchomieniem gwarancji państwowych udzielonych firmom w czasie kryzysu wywołanego COVID-19. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Włochy przedstawiły dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie: znaczne aktywa będące w posiadaniu sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz rolę tych aktywów dla jego ogólnej wiarygodności kredytowej; stosunkowo niski poziom zobowiązań warunkowych, nawet po wzroście wskutek kryzysu związanego z COVID-19; oraz fakt, że w nadchodzących latach można oczekiwać, iż wartość długu znajdującego się w posiadaniu rynku będzie znacznie niższa niż całkowity poziom długu. 4.2.13Cypr Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 5,1 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,1 % w 2021 r. i o 3,8 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i eksport netto. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 5,7 % PKB w 2020 r. do 5,1 % PKB w 2021 r., a następnie do 2 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,9 % PKB w 2020 r. do 3,5 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 7,6 % i 6,8 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. Na Cyprze występują nadmierne zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Podatności na zagrożenia wiążą się z wysokim poziomem zadłużenia zewnętrznego oraz zadłużenia sektora publicznego i prywatnego, a także wciąż wysokim poziomem kredytów zagrożonych i jednocześnie znacznym deficytem obrotów bieżących. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 99,2 % na koniec 2018 i 94 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 118,2 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 112,2 % PKB na koniec 2021 r. do 106,6 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Cypr w dniu 29 kwietnia 2021 r.

4.2.14Łotwa Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 3,6 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,5 % w 2021 r. i o 6 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 4,5 % PKB w 2020 r. do 7,3 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 2 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z 5,7 % PKB w 2020 r. do 6,2 % w 2021 r., przy czym ta pierwsza wartość jest wyższa od deficytu publicznego w 2020 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 4 % i 6,8 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 37,1 % na koniec 2018 i 37 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 43,5 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 47,3 % PKB na koniec 2021 r. do 46,4 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Łotwę w dniu 30 kwietnia 2021 r. 4.2.15Litwa Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 0,9 % gospodarka ma wzrosnąć o 2,9 % w 2021 r. i o 3,9 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2021 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 7,4 % PKB w 2020 r. do 8,2 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 6 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne zmaleją z poziomu 4,1 % PKB w 2020 r. do 3,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 8 % i 9 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 33,7 % na koniec 2018 i 35,9 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 47,3 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie wzrośnie on z poziomu 51,9 % PKB na koniec 2021 r. do 54,1 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Litwę w dniu 30 kwietnia 2021 r. 4.2.16Luksemburg Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 1,3 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,5 % w 2021 r. i o 3,3 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i eksport netto. Prognozuje się, że w 2021 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 4,1 % PKB w 2020 r. do 0,3 % PKB w 2021 r., a następnie do 0,1 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne zmaleją z 5 % PKB w 2020 r. do 4,3 % w 2021 r., przy czym wartości te są wyższe od deficytu publicznego w latach 2020 i 2021. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6,5 % i 2,7 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 21 % na koniec 2018 i 22 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 24,9 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 27 % PKB na koniec 2021 r. do 26,8 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Luksemburg w dniu 30 kwietnia 2021 r. 4.2.17Węgry Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 5 % gospodarka ma wzrosnąć o 5 % w 2021 r. i o 5,5 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez inwestycje i spożycie prywatne. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 8,1 % PKB w 2020 r. do 6,8 % PKB w 2021 r., a następnie do 4,5 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne utrzymają się w 2021 r. na stałym poziomie 6,4 % PKB. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 5,9 % i 4,5 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 2 % PKB w 2023 r. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 69,1 % na koniec 2018 i 65,5 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 80,4 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 78,6 % PKB na koniec 2021 r. do 77,1 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Węgry w dniu 30 kwietnia 2021 r.

4.2.18Malta Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 7 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,6 % w 2021 r. i o 6,1 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 10,1 % PKB w 2020 r. do 11,8 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 5,5 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 4,5 % PKB w 2020 r. do 5,6 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 10,6 % i 12,1 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Większość działań dyskrecjonalnych w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, ma charakter tymczasowy lub jest zrównoważona środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 44,8 % na koniec 2018 i 42 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 54,3 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie wzrośnie on z poziomu 64,7 % PKB na koniec 2021 r. do 65,5 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Maltę w dniu 10 maja 2021 r. 4.2.19Niderlandy Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 3,7 % gospodarka ma wzrosnąć o 2,3 % w 2021 r. i o 3,6 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie publiczne i eksport netto. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 4,3 % PKB w 2020 r. do 5 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 1,8 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 3,4 % PKB w 2020 r. do 3,9 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6,1 % i 6,9 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. W Niderlandach występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Zadłużenie sektora prywatnego i nadwyżka obrotów bieżących pozostają wysokie i mają znaczenie transgraniczne. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 52,4 % na koniec 2018 i 48,7 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 54,5 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 58 % PKB na koniec 2021 r. do 56,8 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Niderlandy w dniu 4 maja 2021 r. 4.2.20Austria Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 6,6 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,4 % w 2021 r. i o 4,3 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 8,9 % PKB w 2020 r. do 7,6 % PKB w 2021 r., a następnie do 3 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 3,4 % PKB w 2020 r. do 3,6 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 9,6 % i 8,4 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 74 % na koniec 2018 i 70,5 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 83,9 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 87,2 % PKB na koniec 2021 r. do 85 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na średnie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W analizie zawartej w powyższych sekcjach omówiono już główne czynniki przedstawione przez Austrię w dniu 28 kwietnia 2021 r. 4.2.21Polska Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 2,7 % gospodarka ma wzrosnąć o 4 % w 2021 r. i o 5,4 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2021 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 7 % PKB w 2020 r. do 4,3 % PKB w 2021 r., a następnie do 2,3 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z 4,4 % PKB w 2020 r. do 4,7 % w 2021 r., przy czym ta druga wartość jest wyższa od deficytu publicznego w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6,4 % i 3,7 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej, które uchwalił rząd w latach 2020 i 2021, mają charakter tymczasowy lub są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 48,8 % na koniec 2018 i 45,6 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 57,5 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 57,1 % PKB na koniec 2021 r. do 55,1 % PKB na koniec 2022 r. W ogólnym ujęciu, analiza zdolności obsługi zadłużenia wskazuje na niskie ryzyko w średnim okresie. Spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia.

Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Polska przedstawiła dodatkowe istotne czynniki, a mianowicie, że wzrost relacji długu do PKB był spowodowany nie tylko deficytem, ale również emisją obligacji przez Polski Fundusz Rozwoju w ramach reakcji politycznej. 4.2.22Portugalia Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 7,6 % gospodarka ma wzrosnąć o 3,9 % w 2021 r. i o 5,1 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 5,7 % PKB w 2020 r. do 4,7 % PKB w 2021 r., a następnie do 3,4 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 2,2 % PKB w 2020 r. do 2,5 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio, na 6 % i 5,1 % PKB, co obejmuje działania dyskrecjonalne w ramach polityki budżetowej oraz działanie automatycznych stabilizatorów. Działania podjęte w latach 2020 i 2021 były zgodne z zaleceniem Rady z dnia 20 lipca 2020 r. Wydaje się, że niektóre działania dyskrecjonalne uchwalone przez rząd w latach 2020 i 2021 nie mają charakteru tymczasowego lub nie są zrównoważone środkami kompensacyjnymi. Jeżeli chodzi o okres wykraczający poza horyzont prognozy Komisji, wstępnie szacuje się, że pozostały wpływ tych działań niemających charakteru tymczasowego wyniesie ok. 1 % PKB w 2023 r. W Portugalii występują zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. Utrzymują się duże podatności na zagrożenia związane z wysokimi poziomami zobowiązań zagranicznych netto, zadłużenia sektora prywatnego i publicznego oraz kredytów zagrożonych w kontekście niskiego wzrostu wydajności. W dalszej perspektywie plan odbudowy i zwiększania odporności daje możliwość wyeliminowania zakłóceń równowagi oraz zaspokojenia potrzeb w zakresie inwestycji i reform. Średniookresowa sytuacja w zakresie zadłużenia: Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wyniósł 121,5 % na koniec 2018 i 116,8 % na koniec 2019 r., po czym wzrósł do 133,6 % PKB na koniec 2020 r. Prognozuje się, że następnie zmaleje on z poziomu 127,2 % PKB na koniec 2021 r. do 122,3 % PKB na koniec 2022 r. Analiza zdolności obsługi zadłużenia potwierdza wysokie poziomy ryzyka w średnim okresie. Zgodnie z 10-letnią prognozą bazową wskaźnik zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych będzie maleć w okresie objętym prognozą, pozostając jednak na wysokim poziomie. Trajektoria długu jest wrażliwa na wstrząsy makroekonomiczne. Po uwzględnieniu (poprzez prognozy stochastyczne) szerokiego zakresu wstrząsów, które mogą przejściowo oddziaływać na zmienne makroekonomiczne, prawdopodobne jest, że wskaźnik zadłużenia może być wyższy w 2025 r. niż był w 2020 r. Jeżeli chodzi o inne czynniki istotne dla oceny ogólnej dotyczącej zdolności obsługi zadłużenia, do ograniczenia ryzyka przyczyniają się wydłużenie terminów zapadalności długu w ostatnich latach, stosunkowo stabilne źródła finansowania (zdywersyfikowana i duża baza inwestorów), stopniowe wyrównanie profilu zapadalności długu publicznego oraz historycznie niskie koszty finansowania zewnętrznego dzięki interwencjom Eurosystemu. Oprócz tego spodziewane jest, że wdrożenie reform i inwestycji w ramach Next Generation EU, zwłaszcza Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, będzie miało znaczący pozytywny i długotrwały wpływ na wzrost PKB w nadchodzących latach, co, ceteris paribus, powinno przyczynić się do poprawy zdolności obsługi zadłużenia. Skarb państwa zgłosił ponadto wzrost akumulacji gotówki i depozytów o 4,7 % PKB w 2020 r., przy jednoczesnym prognozowanym spadku potrzeb w zakresie finansowania brutto. Czynniki zwiększające ryzyko związane są z zobowiązaniami warunkowymi dotyczącymi sektora prywatnego i niektórych podmiotów prawa publicznego, w tym z ewentualnym uruchomieniem gwarancji państwowych udzielonych firmom w czasie kryzysu wywołanego COVID-19. Inne czynniki przedstawione przez państwo członkowskie: W dniu 30 kwietnia 2021 r. Portugalia przedstawiła dodatkowe istotne czynniki. W swoim piśmie władze Portugalii zwróciły uwagę, że w latach poprzedzających wybuch pandemii COVID-19 sytuacja budżetowa Portugalii zmieniała się w sposób pozytywny: saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnęło w 2019 r. nadwyżkę, a relacja długu sektora instytucji rządowych i samorządowych do PKB wykazywała stałą tendencję spadkową w latach 2016–2019. Oprócz innych kwestii władze portugalskie wspomniały również asymetryczny charakter skutków kryzysu ze względu na specyfikę poszczególnych państw. W przypadku Portugalii dotyczy to w szczególności jej dużego sektora hotelarsko-gastronomicznego, który został poważnie dotknięty zakłóceniami w turystyce zagranicznej. 4.2.23Słowenia Średniookresowa sytuacja makroekonomiczna: Po odnotowanym w 2020 r. spadku aktywności gospodarczej o 5,5 % gospodarka ma wzrosnąć o 4,9 % w 2021 r. i o 5,1 % w 2022 r. Wzrost w 2021 r. jest napędzany głównie przez spożycie prywatne i inwestycje. Prognozuje się, że w 2022 r. działalność gospodarcza powróci do rocznego poziomu z 2019 r. Średniookresowa sytuacja budżetowa, w tym inwestycje: Oczekuje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie z 8,4 % PKB w 2020 r. do 8,5 % PKB w 2021 r., a następnie spadnie do 4,7 % PKB w 2022 r. Zgodnie z szacunkami inwestycje publiczne wzrosną z poziomu 4,2 % PKB w 2020 r. do 5,8 % w 2021 r. Finansowane ze środków krajowych wsparcie fiskalne w latach 2020 i 2021 – mierzone zmianą salda pierwotnego w porównaniu z poziomem sprzed kryzysu (2019 r.) – jest szacowane, odpowiednio