UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 395 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej („dyrektywa VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia środków szczególnych stanowiących odstępstwo od przepisów wspomnianej dyrektywy w celu upraszczania poboru VAT lub zapobiegania niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania.

W piśmie, które wpłynęło do Komisji w dniu 22 grudnia 2016 r., Chorwacja zwróciła się o odstępstwo od art. 26 ust. 1 lit. a) i art. 168 dyrektywy VAT i ograniczenie prawa do odliczenia podatku VAT w odniesieniu do zakupu i leasingu statków powietrznych, statków i samochodów osobowych, w tym zakupu akcesoriów do takich towarów, a także świadczonych w związku z nimi usług. Po szeregu dyskusji z Komisją Europejską Chorwacja zmieniła swój wniosek; jej nowy wniosek wpłynął do Komisji w dniu 17 września 2018 r. Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 21 września 2018 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Chorwację. W piśmie z dnia 24 września 2018 r. Komisja zawiadomiła Chorwację, że posiada wszystkie informacje, które uznaje za niezbędne do rozpatrzenia wniosku.

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Art. 168 dyrektywy VAT stanowi, że podatnik jest uprawniony do odliczenia podatku VAT nałożonego na towary lub usługi zakupione na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika. Zgodnie z wymogami art. 26 ust. 1 lit. a) tej dyrektywy użycie towarów stanowiących część majątku przedsiębiorstwa do celów prywatnych uznawane jest za odpłatne świadczenie usług, jeśli VAT od takich towarów podlegał odliczeniu. System ten pozwala na odzyskanie pierwotnie odliczonego podatku VAT w odniesieniu do towarów wykorzystywanych do celów prywatnych.

Podatnicy w Chorwacji nie mogą obecnie odliczać naliczonego podatku VAT w odniesieniu do samochodów osobowych, chyba że są one używane do celów szkolenia kierowców, badania pojazdów, usług naprawczych, działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób i transporcie towarów, transportu osób zmarłych, wynajmu i zakupu w celu odsprzedaży. Podatnicy w Chorwacji stale wzywają do zniesienia tego ograniczenia prawa do odliczania podatku VAT w odniesieniu do zakupu i leasingu samochodów osobowych oraz do związanych z nimi wydatków. Chorwacja zamierza zmienić swoje ustawodawstwo i zezwolić na odliczanie naliczonego podatku VAT od samochodów osobowych, które nie są wykorzystywane wyłącznie do celów działalności gospodarczej.

Chorwacja zwraca jednocześnie uwagę na trudności z określeniem zakresu, w jakim samochody są wykorzystywane do celów prywatnych i służbowych. W związku z tym Chorwacja uważa, że do celów odliczania VAT właściwe byłoby stosowanie stałej wartości procentowej. Zdaniem Chorwacji stosowanie stałej stawki procentowej ograniczającej odliczanie VAT nie spowoduje dodatkowych obciążeń administracyjnych ani kosztów dla przedsiębiorstw i dla organów podatkowych, umożliwiając jednocześnie odliczenie VAT. Wprowadzenie odliczenia VAT sprawi, że podatnicy będą mniej skłonni do nabywania towarów i usług związanych z samochodami osobowymi od osób prowadzących niezarejestrowaną działalność.

W związku z tym Chorwacja wnioskuje, na podstawie art. 395 dyrektywy VAT, o wprowadzenie środka stanowiącego odstępstwo od art. 26 ust. 1 lit. a) oraz art. 168 dyrektywy VAT ograniczającego prawo do odliczenia dotyczącego samochodów osobowych do określonego procentu.

Chorwacja przeprowadziła analizę wykorzystania samochodów do celów działalności gospodarczej, która wykazała, że wykorzystanie samochodów w tym celu należy szacować na około 40–60 %. Dlatego też Chorwacja proponuje jako właściwe ograniczenie odliczenia stawkę 50 %.

Ograniczenie prawa do odliczenia powinno dotyczyć podatku VAT płaconego od zakupu i leasingu samochodów osobowych, w tym zakupu wszystkich towarów dostarczanych i usług świadczonych w związku z nimi. Za samochody osobowe objęte środkiem uznaje się pojazdy silnikowe przeznaczone do przewozu osób posiadające maksymalnie osiem miejsc siedzących oprócz siedzenia kierowcy.

Stawka procentowa ograniczenia nie obejmuje samochodów osobowych wykorzystywanych do celów szkolenia kierowców, badania pojazdów, usług naprawczych, działalności gospodarczej polegającej na przewozie osób i transporcie towarów, transportu osób zmarłych, wynajmu i zakupu w celu odsprzedaży.

Przedmiotowe odstępstwo powinno być stosowane od dnia 1 stycznia 2019 r. do dnia 31 grudnia 2021 r., tak aby można było ocenić, czy ograniczenie wynoszące 50 % stanowi nadal prawidłowe odzwierciedlenie ogólnego stosunku wykorzystywania do celów działalności gospodarczej i do celów prywatnych. Do ewentualnego wniosku o przedłużenie należy dołączyć sprawozdanie zawierające przegląd stosowanej stawki procentowej i przedłożyć je służbom Komisji wraz z wnioskiem do dnia 31 marca 2021 r.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Podobne odstępstwa w odniesieniu do prawa do odliczenia zostały przyznane innym państwom członkowskim.

Art. 176 dyrektywy VAT stanowi, że Rada określa wydatki, które nie dają prawa do odliczenia podatku VAT. Do czasu wejścia w życie odpowiednich przepisów państwa członkowskie są upoważnione do utrzymania wszystkich wyłączeń obowiązujących w dniu 1 stycznia 1979 r. W związku z tym istnieje pewna liczba przepisów „wstrzymujących”, które ograniczają prawo do odliczenia VAT związanego z samochodami osobowymi.

Niezależnie od wcześniejszych inicjatyw mających na celu ustanowienie przepisów określających kategorie wydatków, które mogą podlegać ograniczeniom w zakresie prawa do odliczenia, takie odstępstwo jest słuszne w oczekiwaniu na harmonizację odnośnych przepisów na szczeblu UE.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna