w sprawie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii Europejskiej w ramach Konwencji o ochronie środowiska morskiego i regionu przybrzeżnego Morza Śródziemnego („konwencja barcelońska”), w odniesieniu do przyjęcia decyzji o zmianie załącznika do Protokołu w sprawie zapobiegania zanieczyszczaniu Morza Śródziemnego przez zatapianie odpadów ze statków i statków powietrznych lub spalanie na morzu oraz w sprawie usuwania skutków takiego zanieczyszczania („protokół w sprawie zatapiania odpadów”)

Celem planowanego aktu jest zmiana załącznika do protokołu w sprawie zatapiania odpadów w zakresie czynników, które należy wziąć pod uwagę przy ustalaniu kryteriów regulujących wydawanie zezwoleń na zatapianie substancji na morzu, z uwzględnieniem art. 6 tego protokołu. Zmiany te uwzględniają konwencję MARPOL z 1972 r. i protokół do niej z 1996 r., uznawane za globalne instrumenty regulujące zatapianie odpadów i innych substancji w morzu, a z drugiej strony – w stosownych przypadkach – dyrektywę ramową w sprawie strategii morskiej oraz podejście ekosystemowe.

Zmiany załącznika do protokołu w sprawie zatapiania odpadów będą wiążące dla Unii zgodnie z art. 29 konwencji barcelońskiej.

Celem planowanego aktu jest zmiana załącznika do protokołu w sprawie zatapiania odpadów w zakresie czynników, które należy wziąć pod uwagę przy ustalaniu kryteriów regulujących wydawanie zezwoleń na zatapianie substancji na morzu, z uwzględnieniem art. 6 tego protokołu. Zmiany te uwzględniają postanowienia konwencji MARPOL z 1972 r. i protokołu do niej z 1996 r., uznawane za globalne instrumenty regulujące zatapianie odpadów i innych substancji w morzu, a także – w stosownych przypadkach – dyrektywę ramową w sprawie strategii morskiej, oraz podejście ekosystemowe.

Podczas swojego 22. posiedzenia w dniach 7–10 grudnia 2021 r. umawiające się strony konwencji barcelońskiej i protokołów do niej mają przyjąć decyzję zmieniającą załącznik do protokołu w sprawie zatapiania odpadów, dotyczącą ochrony Morza Śródziemnego w jak najszerszym zakresie przed ewentualnym zanieczyszczeniem przez zatapianie odpadów lub innych substancji („planowany akt”).

2.3.Planowany akt 22. posiedzenia umawiających się stron konwencji barcelońskiej i protokołów do tej konwencji

Jak stanowi art. 25 konwencji barcelońskiej, Unia Europejska („Unia”) korzysta ze swojego prawa głosu, dysponując liczbą głosów równą liczbie jej państw członkowskich, które są umawiającymi się stronami tej konwencji i jednego lub większej liczby protokołów do tej konwencji. Unia nie korzysta ze swojego prawa głosu, jeżeli jej państwa członkowskie z niego korzystają, i odwrotnie.

Zgodnie z art. 15 protokołu w sprawie zatapiania odpadów postanowienia konwencji barcelońskiej odnoszące się do dowolnego protokołu mają zastosowanie do protokołu w sprawie zatapiania odpadów.

W posiedzeniu umawiających się stron konwencji barcelońskiej i protokołów do niej uczestniczą ministrowie i wyżsi urzędnicy reprezentujący wszystkie umawiające się strony konwencji barcelońskiej i protokołów do tej konwencji.

2.2.Posiedzenie umawiających się stron konwencji barcelońskiej i protokołów do tej konwencji

Protokół w sprawie zatapiania odpadów jest jednym z siedmiu protokołów do konwencji barcelońskiej. Celem tego protokołu jest przyjęcie wszelkich właściwych środków, aby w jak najszerszym zakresie zapobiegać zanieczyszczeniu Morza Śródziemnego przez zatapianie odpadów lub innych substancji oraz zwalczać i wyeliminować takie zanieczyszczenie.

Konwencja barcelońska wraz z siedmioma protokołami do niej przyjętymi w ramach Planu działania na rzecz Regionu Morza Śródziemnego stanowi główną regionalną prawnie wiążącą wielostronną umowę środowiskową dotyczącą Morza Śródziemnego.

Celem niniejszego wniosku jest ustalenie stanowiska, które ma być zajęte w imieniu Unii na 22. posiedzeniu umawiających się stron Konwencji o ochronie Morza Śródziemnego przed zanieczyszczeniem („konwencja barcelońska”) i protokołów do niej w związku z planowanym przyjęciem decyzji zmieniającej załącznik do Protokołu w sprawie zapobiegania zanieczyszczaniu Morza Śródziemnego przez zatapianie odpadów ze statków i statków powietrznych lub spalanie na morzu oraz w sprawie usuwania skutków takiego zanieczyszczania („protokół w sprawie zatapiania odpadów”).

W związku z 22. posiedzeniem umawiających się stron konwencji barcelońskiej i protokołów do niej konieczne jest ustalenie stanowiska Unii w sprawie planowanego aktu, gdyż zmieni on załącznik do protokołu w sprawie zatapiania odpadów, który będzie wiążący dla Unii zgodnie z art. 29 konwencji barcelońskiej. Ponieważ zmiana załącznika spowoduje aktualizację wymogów dotyczących ochrony Morza Śródziemnego, zmianę międzynarodowych zobowiązań i ambicji Unii oraz poprawę ochrony środowiska, proponuje się, aby Unia poparła przyjęcie planowanego aktu.

4.Podstawa prawna

4.1.Proceduralna podstawa prawna

4.1.1.Zasady

Art. 218 ust. 9 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) określa tryb przyjmowania decyzji ustalających stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy.

Pojęcie „akty mające skutki prawne” obejmuje akty, które mają skutki prawne na mocy przepisów prawa międzynarodowego dotyczących danego organu.

4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Posiedzenie umawiających się stron konwencji barcelońskiej i protokołów do niej jest organem utworzonym na mocy umowy, tj. konwencji barcelońskiej.

Planowanym aktem zmieniony zostanie załącznik do jednego z protokołów do konwencji barcelońskiej, tj. do protokołu w sprawie zatapiania odpadów. Przyjęcie planowanego aktu stanowi zatem akt mający skutki prawne.

Planowany akt nie uzupełnia ani nie zmienia ram instytucjonalnych konwencji barcelońskiej i protokołów do tej konwencji.

W związku z tym proceduralną podstawą prawną proponowanej decyzji jest art. 218 ust. 9 TFUE.

4.2.Materialna podstawa prawna

4.2.1.Zasady

Materialna podstawa prawna decyzji przyjętej w trybie art. 218 ust. 9 TFUE jest uzależniona głównie od celu i treści planowanego aktu, którego dotyczy stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii. Jeżeli planowany akt ma dwojaki cel lub dwa elementy składowe, a jeden z tych celów lub elementów da się określić jako główny, zaś drugi ma jedynie pomocniczy charakter, decyzja przyjęta na mocy art. 218 ust. 9 TFUE musi mieć jedną materialną podstawę prawną, tj. podstawę, której wymaga główny lub dominujący cel lub element składowy.

4.2.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Główny cel i treść planowanego aktu odnoszą się do ochrony środowiska.

W związku z tym materialną podstawą prawną proponowanej decyzji jest art. 192 ust. 1 TFUE.

4.3.Podsumowanie

Podstawą prawną proponowanej decyzji powinien być art. 192 ust. 1 TFUE w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.

2021/0346 (NLE)