Zgodnie z przepisami art. 43 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej dochody z tytułu korekt finansowych dokonanych na podstawie decyzji dotyczących rachunkowości i kontroli zgodności rozliczeń, z tytułu nieprawidłowości oraz opłat wyrównawczych za mleko uznaje się za dochody przeznaczone na finansowanie wydatków w ramach EFRG. Zgodnie z tymi przepisami dochody przeznaczone na określony cel mogą być wykorzystywane na finansowanie dowolnych wydatków w ramach EFRG. W przypadku gdy część tych dochodów nie zostanie wykorzystana w danym roku budżetowym, zostaje ona automatycznie przeniesiona na następny rok budżetowy. Należy zauważyć, że rok budżetowy 2016 jest ostatnim rokiem, w którym zbiera się dochody pochodzące z opłat od producentów mleka, co związane jest z wygaśnięciem kwot mlecznych z dniem 31 marca 2015 r.

Różnica między kwotami środków na zobowiązania i na płatności wynika z faktu, że w przypadku określonych działań, które wdrażane są bezpośrednio przez Komisję, stosuje się środki zróżnicowane. Dotyczą one głównie działań promujących produkty rolne oraz politycznych działań strategicznych i koordynacyjnych w obszarze rolnictwa.

W budżecie EFRG na 2016 r. uwzględniono zarówno: ostatnie szacunki Komisji dotyczące potrzeb w zakresie finansowania planowanych wydatków na środki rynkowe i płatności bezpośrednie, jak również szacunkową kwotę dochodów przeznaczonych na określony cel, która ma wpłynąć w trakcie analizowanego roku budżetowego, a także przeniesioną kwotę salda dochodów przeznaczonych na określony cel pozostałą do wykorzystania z poprzedniego roku budżetowego. We wniosku dotyczącym kwoty środków na EFRG w budżecie na 2016 r. Komisja uwzględniła całkowitą przewidywaną kwotę dochodów przeznaczonych na określony cel i zwróciła się o przydzielenie w budżecie na 2016 r. środków na poziomie obliczonym przez odjęcie szacunkowej kwoty dochodów przeznaczonych na określony cel od kwoty przewidywanego zapotrzebowania. Władza budżetowa przyjęła budżet EFRG z uwzględnieniem przewidywanej kwoty dochodów przeznaczonych na określony cel.

W chwili opracowywania budżetu na 2016 r. Komisja szacowała, że dostępne dochody przeznaczone na określony cel wyniosą 2 980 mln EUR. Mianowicie:

–według szacunków przewidywana kwota dochodów przeznaczonych na określony cel wygenerowanych w roku budżetowym 2016 miała wynieść 2 090 mln EUR; z tytułu korekt wynikających z kontroli zgodności rozliczeń oraz nieprawidłowości spodziewano się uzyskać odpowiednio 1 125 mln EUR i 155 mln EUR; wpływy z opłat wyrównawczych za mleko oszacowano na 810 mln EUR;

–kwotę dochodów przeznaczonych na określony cel, która prawdopodobnie zostanie przeniesiona z roku budżetowego 2015 na rok 2016, oszacowano na 890 mln EUR.

W budżecie na rok 2016 Komisja przeznaczyła te dochody, szacowane początkowo na kwotę 2 980 mln EUR, na następujące systemy:

–600 mln EUR przeznaczono na fundusze operacyjne dla organizacji producentów w sektorze owoców i warzyw oraz

–2 380 mln EUR przeznaczono na system płatności podstawowej.

W odniesieniu do tych systemów władza budżetowa ostatecznie przegłosowała środki zgodnie z wnioskiem Komisji. Suma zatwierdzonych środków i dochodów przeznaczonych na określony cel, o których mowa powyżej, odpowiada:

–898 mln EUR przeznaczonym na fundusze operacyjne dla organizacji producentów w sektorze owoców i warzyw oraz

–18 307 mln EUR przeznaczonym na system płatności podstawowej.

W załączniku 2, w którym przedstawiono dotychczasowe wykonanie budżetu na 2016 r. za okres do 29 lutego 2016 r., dane dotyczące środków budżetowych na poziomie artykułu dla sektora owoców i warzyw oraz dla płatności bezpośrednich niezwiązanych z wielkością produkcji nie uwzględniają wymienionych wyżej dochodów przeznaczonych na określony cel. Stanowią one zatwierdzone środki na te artykuły i wynoszą odpowiednio 611,8 mln EUR oraz 34 269,2 mln EUR. Przy uwzględnieniu dochodów przeznaczonych na te artykuły całkowite przewidziane kwoty w budżecie na 2016 r. wynoszą 1 211,8 mln EUR dla sektora owoców i warzyw oraz 36 649,2 mln EUR dla płatności bezpośrednich niezwiązanych z wielkością produkcji.

3.Uwagi na temat dotychczasowego wykonania budżetu EFRG na rok 2016

Stan dotychczasowego wykonania budżetu za okres od dnia 16 października 2015 r. do dnia 29 lutego 2016 r. przedstawiono w załączniku 2. Został on porównany do profilu wydatków opartego na wskaźniku, który został ustanowiony na podstawie przepisów art. 28 rozporządzenia (UE) nr 1306/2013. Poniżej przedstawiono krótki komentarz dotyczący niektórych artykułów budżetowych, opisujący najistotniejsze rozbieżności między faktycznym a przewidywanym poziomem wykonania budżetu na rok 2016.

3.1.Środki rynkowe

Zgodnie z poziomem wskaźnika określonym na dzień 29 lutego 2016 r. poziom wykorzystania środków na interwencje na rynkach produktów rolnych był niższy niż poziom środków zatwierdzonych w budżecie o 93 mln EUR. Rozbieżność ta jest efektem netto schematów wykonania, przede wszystkim w sektorach: owoców i warzyw, wina, mleka i przetworów mlecznych oraz mięsa wieprzowego.

3.1.1.Owoce i warzywa ( – 8,7 mln EUR w porównaniu z zatwierdzonymi środkami)

Jeśli chodzi o zatwierdzone środki, powyższy poziom wykonania nie daje pełnego obrazu sytuacji ze względu na wydatki na fundusze operacyjne dla organizacji producentów i inne środki w sektorze owoców i warzyw, które finansowane są zarówno z zatwierdzonych środków budżetowych, jak i z dochodów przeznaczonych na ten system w budżecie na 2016 r. (Uwaga: szczegółowe informacje znajdują się w pkt 2 powyżej). Wspomniany poziom wykonania jest wynikiem zastosowania wskaźnika dla okresu kończącego się dnia 29 lutego 2016 r. w odniesieniu do zatwierdzonych środków, które nie obejmują dochodów przeznaczonych na ten sektor.

W przypisie * w tabeli dotychczasowego wykonania budżetu w załączniku 2 pokazano, jaka byłaby sytuacja, gdyby wskaźnik został zastosowany do całości środków, które mają być dostępne na finansowanie tego artykułu. Zastosowanie wskaźnika do całkowitej kwoty finansowania przewidzianego dla tego artykułu, czyli 1 211,8 mln EUR, doprowadziłoby do niewykorzystania 328,1 mln EUR.

Jest to skutkiem wolniejszego wdrażania wszystkich programów finansowanych w ramach tego artykułu. Należy zauważyć, że nie można wiarygodnie oszacować tempa wykorzystania środków budżetowych przeznaczonych na środki kryzysowe i może ono odbiegać od 3-letniego profilu średniego zużycia, który stanowi podstawę dla większości programów finansowanych w ramach tego artykułu. Na obecnym etapie różnicę tę uważa się za tymczasową i wykonanie tego artykułu jest ściśle monitorowane przez służby Komisji.

3.1.2.Produkty sektora uprawy winorośli (– 13,8 mln EUR)