[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 30.6.2009

KOM(2009) 314 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY

z realizacji porozumień zawartych w ramach procedury przyjętej w art. XXVIII GATT dla sektora ryżu

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY

z realizacji porozumień zawartych w ramach procedury przyjętej w art. XXVIII GATT dla sektora ryżu

GLOSARIUSZ

Basmati | Wysokiej jakości ryż indyjski uprawiany tylko w Indiach i Pakistanie |

Łamany | Ryż biały uszkodzony w procesie obróbki |

Łuskany | Ryż, z którego usunięto tylko łuskę; ryż brązowy |

Indyjski | Podgatunek ryżu, długoziarnisty |

Japoński | Podgatunek ryżu, zazwyczaj okrągłoziarnisty lub średnioziarnisty |

Niełuskany | Ryż z łuską (niełuskany) |

Półbielony lub całkowicie bielony | Ryż, z którego częściowo lub całkowicie usunięto łuskę, warstwy owocni i zarodek; ryż biały |

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA RADY

z realizacji porozumień zawartych w ramach procedury przyjętej art. XXVIII GATT dla sektora ryżu

WPROWADZENIE

W następstwie reformy wspólnej organizacji rynków ryżu w 2003 r. Komisja zawiadomiła WTO, że Wspólnota Europejska zamierza dokonać zmian w koncesjach przywozowych dotyczących ryżu łuskanego (kod HS 1006 20) i ryżu półbielonego i całkowicie bielonego (kod HS 1006 30) zawartych na liście koncesyjnej Wspólnoty Europejskiej CXL załączonej do GATT z 1994 r.

Obniżka ceny interwencyjnej o 50 % wprowadzona w ramach reformy oznaczała, że utrzymywanie systemu przywozu obowiązującego w danym czasie[1] doprowadziłoby do znacznego zróżnicowania ochrony granic i mogłoby spowodować osiągnięcie zerowej stawki celnej. Ponieważ powodowało to zbyt dużą niepewność w sektorze ryżu, Wspólnota podjęła decyzję o likwidacji tego systemu i o podjęciu negocjacji w sprawie zastąpienia go przez bardziej odpowiedni system mający zastosowanie do wszystkich partnerów handlowych UE[2].

W tym celu, zgodnie z art. XXVIII GATT, przeprowadzono negocjacje z czterema krajami, z których pochodziła większość ryżu przywożonego do UE:

- z Indiami i Pakistanem, które są istotnie zainteresowane dostawami łuskanego ryżu basmati,

- ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki, które są głównym dostawcą ryżu łuskanego i są istotnie zainteresowane dostawami ryżu bielonego, i

- z Tajlandią, która jest głównym dostawcą ryżu bielonego i jest istotnie zainteresowana dostawami ryżu łuskanego.

Po podpisaniu porozumienia z Tajlandią Komisja zobowiązała się do przesłania Radzie sprawozdania z realizacji zawartych porozumień, gdy dostępne będą dane z pierwszych lat gospodarczych. Miałoby to na celu umożliwienie oceny wpływu przywozu różnych typów ryżu na rynek wspólnotowy zarówno w stosunku do produkcji wspólnotowej, jak i przetwarzanych ilości[3].

Ponadto w sprawozdaniu dokonano przeglądu przywozu ryżu bielonego w małych opakowaniach. Niektóre państwa członkowskie wyraziły zaniepokojenie skutkami, jakie wywoła w sektorze ryżu UE ewentualny duży wzrost tego typu przywozu spowodowany wejściem w życie porozumień. Komisja zobowiązała się przystąpić do konsultacji z każdym krajem wywozu, dla którego przywóz do UE wzrósł o ponad 25 % w danym roku gospodarczym.

POROZUMIENIA

Przegląd

Porozumienia z Indiami i Pakistanem zostały zatwierdzone przez Radę dnia 11 sierpnia 2004 r.[4] W porozumieniach tych ustanowiono, że od dnia 1 września 2004 r. łuskany ryż basmati może być przywożony do UE po zerowej stawce celnej.

Porozumienie z USA zostało zatwierdzone przez Radę dnia 21 czerwca 2005 r.[5] i obowiązywało z mocą wsteczną od dnia 1 marca 2005 r., tj. już w trakcie roku gospodarczego. Ustanawia ono metodę obliczania należności celnych przywozowych najwyższego uprzywilejowania, która ma zastosowanie do ryżu łuskanego .

Porozumienie z Tajlandią zatwierdzone przez Radę dnia 20 grudnia 2005 r.[6] dotyczy głównie mechanizmu obliczania należności celnych przywozowych najwyższego uprzywilejowania, które mają zastosowanie do ryżu całkowicie bielonego i półbielonego . To porozumienie także obowiązywało z mocą wsteczną od dnia 1 września 2005 r.

Mimo że zawarcie porozumienia z USA nie zakończyło negocjacji w sprawie art. XXVIII, będzie ono także przeanalizowane w niniejszym sprawozdaniu ze względu na to, że zostało zawarte w takich samych ramach jak inne porozumienia.

Poniższa tabela zawiera stawki celne stosowane obecnie do przywozu ryżu po wejściu w życie odpowiednich porozumień.

Tabela 1: Skonsolidowane i stosowane stawki celne za ryż

Typ ryżu | Skonsolidowana stawka celna (EUR/t) | Stosowana stawka celna (EUR/t) |

Niełuskany (nie objęty porozumieniami) | 211 | 211 |

Łuskany, w tym basmati | 65 --– | 30 – 42,5 - 65 0 |

Całkowicie bielony i półbielony | 175 | 145 - 175 |

Łamany | 128 | 65 |

Ryż łuskany basmati - porozumienia z Indiami i Pakistanem

W porozumieniach z Indiami i Pakistanem ustanowiono następujące warunki bezcłowego i nieobjętego kontyngentem przywozu ryżu łuskanego basmati:

- kwalifikuje się 9 określonych odmian (4 pakistańskie i 8 indyjskich, z czego 3 są wspólne dla obu krajów)

- przywożonemu ryżowi basmati musi towarzyszyć świadectwo autentyczności wydane przez właściwe organy indyjskie lub pakistańskie.

Ryż łuskany - porozumienie ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki

W porozumieniu z USA ustanowiono roczny poziom odniesienia w wysokości 431 678 ton dla przywozu ryżu łuskanego nie będącego ryżem basmati. Poziom ten wynika z następującego obliczenia w oparciu o uśrednione dane z lat 1999-2002:

- przywóz ryżu łuskanego do UE-25 ze wszystkich krajów pochodzenia

- pomniejszony o przywóz ryżu łuskanego basmati do UE-25

- powiększony o 10 %

- plus wywóz ryżu bielonego w ramach uszlachetniania czynnego z UE-15 do dziesięciu państw członkowskich, które przystąpiły do UE w 2004 r.

Roczny wzrost tych poziomów odniesienia ustalono na 6 000 ton dla każdego roku gospodarczego 2005/06, 2006/07 i 2007/08. W odniesieniu do lat późniejszych, zgodnie z porozumieniem strony miały osiągnąć porozumienie do dnia 31 sierpnia 2008 r. Wciąż jednak trwają konsultacje pomiędzy Wspólnotą i USA.

Zgodnie z warunkami porozumienia, WE zastosuje na dalszy okres sześciu miesięcy taryfę celną w wysokości 30 EUR/t, jeżeli przywóz ryżu łuskanego spadnie w danym roku gospodarczym o więcej niż 15 % poniżej poziomu odniesienia. Jeżeli przywóz przekracza poziom odniesienia o więcej niż 15 %, stawka celna dla okresu późniejszego wynosi 65 EUR/t. Jeżeli przywóz mieści się w granicach od -15 % do +15 %, stawka celna dla okresu późniejszego będzie wynosiła 42,5 EUR/t.

Dwa razy do roku Komisja bada, czy zachodzi potrzeba wprowadzenia zmiany należności celnych przywozowych mających zastosowanie do ryżu łuskanego i, w razie potrzeby, ustala nowe stawki celne obowiązujące od września i marca. Obliczenia dokonane w trakcie roku gospodarczego opierają się na ilościach przywiezionych w ciągu pierwszych sześciu miesięcy roku gospodarczego i na połowie rocznego poziomu odniesienia.

Uzasadnieniem porozumienia jest zapewnienie wzrostu przywozowych należności celnych, gdy wzrasta przywóz, i odwrotnie, aby zapewnić europejskiemu sektorowi ryżu właściwą ochronę, a równocześnie otworzyć rynek dla krajów trzecich.

Bez względu na to, czy przywóz do UE całości ryżu łuskanego niezaliczanego do typu basmati ze wszystkich krajów pochodzenia ma charakter preferencyjny czy nie, jest on uwzględniany przy obliczaniu przywożonych ilości. Dane opierają się na pozwoleniach na przywóz wydanych w trakcie danego okresu.

Ryż półbielony i całkowicie bielony - porozumienie z Tajlandią

Porozumienie w sprawie ryżu półbielonego i całkowicie bielonego zawarte z Tajlandią zawiera podobny, ale prostszy mechanizm niż mechanizm zastosowany w przypadku ryżu łuskanego. Roczny poziom odniesienia przywozu ustalono na 337 168 ton; odzwierciedla on powiększony o 10 % średni przywóz całkowicie bielonego i półbielonego ryżu do UE-25 ze wszystkich krajów pochodzenia w latach od 2001/2002 do 2003/2004. Nie przewidziano rocznego wzrostu tego poziomu odniesienia.

Zgodnie z warunkami porozumienia zwykle stosuje się stawkę celną w wysokości 145 EUR/t. Jeżeli jednak w danym roku gospodarczym przywóz całkowicie bielonego i półbielonego ryżu przekracza roczny poziom odniesienia o więcej niż 15 %, WE stosuje na kolejny okres sześciu miesięcy taryfę celną w wysokości 175 EUR/t. W pozostałych przypadkach stawka celna dla kolejnego okresu pozostaje na poziomie 145 EUR/t.

W przypadku ryżu łuskanego obliczenia powtarzane są w połowie roku gospodarczego na podstawie ilości przywiezionych w ciągu pierwszych sześciu miesięcy roku gospodarczego i 47 % rocznego poziomu odniesienia (158 469 ton). Bez względu na to, czy przywóz do UE ze wszystkich krajów pochodzenia ma charakter preferencyjny czy nie, jest on uwzględniany przy obliczaniu przywożonych ilości. Tak obliczona stawka celna jest stawką KNU i ma zastosowanie do całości przywożonego ryżu całkowicie bielonego i półbielonego ze wszystkich krajów pochodzenia, z wyjątkiem przywozu na podstawie porozumień preferencyjnych lub kontyngentów przywozowych.

Ponadto porozumienie z Tajlandią przewiduje kontyngent taryfowy w wysokości 13 500 ton ryżu całkowicie bielonego i półbielonego z zerową stawką celną.

Ryż łamany - porozumienie z Tajlandią

W porozumieniu z Tajlandią uregulowano także kwestię stosowanej należności przywozowej dotyczącej ryżu łamanego, która od września 2005 r. wynosi 65 EUR/t (obniżona ze 128 EUR/t w roku poprzednim). Ponadto ustalony wcześniej kontyngent taryfowy wynoszący 80 000 ton zwiększono do 100 000 ton.

WPłYW NA RYNEK UE

Dane

Aby ocenić wpływ tych porozumień, w niniejszym sprawozdaniu analizuje się ich wdrażanie w latach od 2004/05 do 2007/08, czyli do ostatniego pełnego roku gospodarczego, z którego dane są dostępne.

W odniesieniu do wielkość przywozu sprawozdanie uwzględnia dwa uzupełniające się źródła:

- bazę danych pozwoleń na przywóz, która pozwala na rozróżnienie przywozu preferencyjnego i niepreferencyjnego,

- bazę danych Comext, która zawiera ilości rzeczywiście przywiezione zgodnie z informacjami przekazanymi przez państwa członkowskie do Eurostatu. Comext rozróżnia przywóz zależnie od kraju pochodzenia i nie różnicuje przywozu na preferencyjny i niepreferencyjny.

W odniesieniu do danych z bilansu i do celów analizy tendencji rynkowych wykorzystuje się dane Eurostatu i zgłoszenia innych państw członkowskich.

Dane dotyczące przywozu ryżu bielonego w małych opakowaniach są pozyskiwane z systemu nadzoru TAXUD Komisji, który wdrożono w lutym 2006 r. Dlatego też dane są dostępne tylko dla dwóch pełnych lat gospodarczych – 2006/07 i 2007/08 – i odnoszą się do faktycznie przywiezionych ilości.

Przywóz w oparciu o wydane pozwolenia

Ryż łuskany basmati

W latach 2004/05 i 2005/06 przywóz ryżu basmati utrzymywał się na stałym poziomie 270 000 ton, wzrastając do 324 000 ton w roku 2006/07 i do 368 000 ton w następnym roku.

W związku z tym w ciągu trzech lat gospodarczych stosowania porozumienia w sprawie basmati przywóz wzrósł o około 100 000 ton (+36 %).

Tabela 2: Przywóz ryżu łuskanego basmati - wydane pozwolenia ( w tonach )

Rok gospodarczy | Indie | Pakistan | Ogółem |

2004/05 | 203 896 | 66 933 | 270 829 |

2005/06 | 217 630 | 53 196 | 270 826 |

2006/07 | 285 037 | 38 567 | 323 604 |

2007/08 | 269 087 | 99 073 | 368 160 |

Ryż łuskany

Od czasu wejścia porozumienia w życie ilość ryżu łuskanego innego niż ryż basmati, dla którego wydano pozwolenia na przywóz, wzrosła z 398 121 ton w roku 2004/05 do 550 741 ton w roku 2007/08. Znaczna część tego 37-procentowego wzrostu (o 148 778 ton) wynikała z przystąpienia do UE Bułgarii i Rumunii, które przed przystąpieniem dokonały łącznie przywozu 78 985 ton ryżu łuskanego w roku 2004/05.

Dlatego też wzrost netto przywozu do UE w latach od 2004/05 do 2007/08 nie przekroczył 70 000 ton.

Półroczna korekta należności przywozowych (we wrześniu i marcu) wpłynęła na częstotliwość, z jaką przedsiębiorstwa handlowe składały wnioski o pozwolenia na przywóz w różnych okresach w ciągu roku. Przykładowo, jeżeli przewidywano wzrost stawek celnych w marcu, w lutym rosła liczba wniosków składanych w celu skorzystania z niższych stawek celnych i odwrotnie.

W efekcie w pierwszej połowie lat gospodarczych 2005/06 i 2006/07, gdy stawki celne były niskie, wydawano średnio 67 % rocznej liczby pozwoleń. Mimo że wysokość tych stawek była zbliżona do półrocznego poziomu odniesienia lub go przekraczała w pierwszej połowie każdego roku gospodarczego, w latach 2004/05 i 2005/06[7] przywóz dla pełnego roku gospodarczego nie przekraczał poziomu odniesienia.

Nałożenie ograniczeń wywozowych przez niektórych głównych eksporterów ryżu pod koniec 2007 r. również wpłynęło na harmonogram przywozu, ponieważ europejskie przedsiębiorstwa handlowe starały się uniknąć ewentualnego nadmiernego spadku zapasów.

W latach 2004/05 i 2005/06 około jedna czwarta przywozu do UE ryżu łuskanego innego niż ryż basmati pochodziła z USA. Wielkość przywozu gwałtownie spadła po tym, jak w sierpniu 2006 r. w dostawie ryżu amerykańskiego odkryto LL Rice 601 – genetycznie zmodyfikowaną odmianę nie zatwierdzoną w UE[8].

Importerzy UE zaczęli więc sprowadzać ryż z innych krajów pochodzenia, takich jak Tajlandia i Urugwaj (odpowiednio 22 % i 13 % całego przywozu w roku 2007/08).

Tabela 3: Przywóz ryżu łuskanego - wydane pozwolenia (w tonach)

Rok gospodarczy | Pierwsze półrocze | Drugie półrocze | Ogółem |

2004/05 | 212 335 | 185 787 | 398 121 |

2005/06 | 288 203 | 128 679 | 416 882 |

2006/07 | 352 615 | 171 533 | 524 149 |

2007/08 | 307 448 | 243 293 | 550 741 |

Ryż półbielony i całkowicie bielony

Przywóz ryżu półbielonego i całkowicie bielonego wzrastał stopniowo do roku 2007/08, w którym nastąpił gwałtowny wzrost o 50 % (+150 000 ton) w stosunku do roku poprzedniego. W konsekwencji w marcu 2008 r. podniesiono stawkę celną ze 145 EUR/t do 175 EUR/t, przy czym stawka 145 EUR/t obowiązywała od czasu wejścia w życie porozumienia we wrześniu 2005 r.[9]

Tabela 4: Przywóz ryżu całkowicie bielonego i półbielonego - wydane pozwolenia (w tonach)

Rok gospodarczy | Pierwsze półrocze | Drugie półrocze | Ogółem |

2004/05 | 94 228 | 99 909 | 194 137 |

2005/06 | 123 923 | 122 081 | 246 005 |

2006/07 | 140 766 | 142 891 | 283 657 |

2007/08 | 203 597 | 227 842 | 431 438 |

Ryż łamany

Przywóz ryżu łamanego wzrósł ze 185 000 ton w roku 2005/06 do stałego poziomu 240 000 ton w latach 2006/07 i 2007/08[10]. Ze względu na wysoką jakość ryżu produkowanego w UE na rynku UE istnieje duży niedobór ryżu łamanego. Ponadto znaczna część przywozu ryżu łamanego (średnio ponad 55 %) jest objęta obniżoną lub zerową stawką celną zgodnie z porozumieniami preferencyjnymi i kontyngentami taryfowymi.

Tabela 5: Przywóz ryżu łamanego - wydane pozwolenia (w tonach)

Rok gospodarczy | Ogółem |

2004/05 | 123 191 |

2005/06 | 185 701 |

2006/07 | 240 365 |

2007/08 | 236 320 |

Przywóz w małych opakowaniach

W latach 2006/07 i 2007/08 przywóz ryżu całkowicie bielonego i półbielonego w małych opakowaniach spadł o 7 % z 35 812 ton do 33 275 ton.

Jeżeli pominie się przywóz nie przekraczający ilościowo 500 ton rocznie, przywóz w małych opakowaniach tylko z samego Pakistanu wzrósł o ponad 25 %. W latach od 2006/07 do 2007/08 zaobserwowano wzrost o 62 %, z 3 915 ton do 6 326 ton. Takie dane odpowiadają wzrostowi o 58 % całkowitego przywozu z Pakistanu ryżu całkowicie bielonego i półbielonego w tym samym okresie: z 26 235 ton w roku 2006/07 do 41 378 ton w roku 2007/08.

Rynek ryżu UE

Produkcja

W latach od 2004/05 do 2007/08 obszar uprawy ryżu UE zajmował względnie stałą powierzchnię w granicach od 413 000 ha do 428 000 ha. W wyniku połączenia uwarunkowań strukturalnych i krótkoterminowych nastąpił pewien wzrost powierzchni upraw ryżu japońskiego w stosunku do ryżu indyjskiego. Zaobserwowano tymczasowe zmniejszenie powierzchni upraw ryżu indyjskiego, gdy ich część znalazła się pod wpływem bardzo niekorzystnych warunków pogodowych[11].

W roku 2004/05 produkcja ekwiwalentu ryżu bielonego w UE-25 osiągnęła rekordowy poziom 1,68 mln ton, który spadł do 1,54 mln ton w roku 2005/06 i do 1,59 mln ton w roku 2006/07. Już w UE-27 produkcja osiągnęła poziom 1,68 mln ton w roku 2007/08.

Od roku 2004/05 do 2007/08 produkcja ryżu indyjskiego w UE spadła o 178 000 ton ekwiwalentu ryżu bielonego. Braki w dostawach UE były rekompensowane przez przywóz ryżu indyjskiego. W tym samym okresie produkcja ryżu japońskiego wzrosła o podobną ilość, częściowo dzięki wkładowi dwóch nowych państw członkowskich.

Zapasy interwencyjne ryżu niełuskanego, które na początku roku 2004/05 wynosiły 600 000 ton, rozdysponowano całkowicie do roku 2007/08.

Konsumpcja

Przed ostatnim rozszerzeniem w państwach UE-25 każdego roku konsumpcja wynosiła 2,3-2,4 mln ton ryżu (w przeliczeniu na ekwiwalent ryżu bielonego). Przystąpienie Bułgarii i Rumunii doprowadziło do wzrostu o 100-120 tys. ton. Konsumpcja w UE-27 wynosi obecnie średnio około 2,5 mln ton rocznie.

Ilości przetwarzane

Ilości przetwarzane przez przemysł europejski można obliczyć, sumując produkcję ryżu niełuskanego w UE i wartość netto handlu ryżem niełuskanym i łuskanym, następnie korygując tę sumę o stan zapasów i wyrażając wszystko w ekwiwalencie ryżu bielonego.

Przetwarzane ilości utrzymały się na poziomie 2,22-2,34 mln ton i opierały się głównie na ryżu wyprodukowanym w UE.

Te dane sugerują, że produkcja przemysłowa utrzymała się na tym samym poziomie i różne KNU i preferencyjne umowy handlowe nie miały na nią niekorzystnego wpływu. W szczególności znaczny wzrost przywozu ryżu całkowicie bielonego i półbielonego w roku 2007/08 wydaje się nie mieć żadnego negatywnego wpływu na ten sektor.

Ceny rynkowe

Ceny światowe

Od 2004 r. uznawana za punkt odniesienia dla światowych cen ryżu indyjskiego cena ryżu Tai 100% B wahała się w granicach 250-350 USD/t, ale w listopadzie 2007 r. wykazała tendencję wzrostową, osiągając rekordowy poziom 1050 USD/t w maju 2008 r.

Należy zwrócić uwagę, że tylko około 6-8 % światowej produkcji ryżu znajduje się w międzynarodowym obrocie handlowym. Dlatego też ceny światowe reagują gwałtownie nawet na niewielkie zmiany w równowadze rynkowej i decyzjach politycznych. Aby wywołać wzrost cen wystarczyło wystąpienie kilku czynników, takich jak wpływ gwałtownie rosnących cen innych towarów, wzrost zapotrzebowania spowodowany zdecydowaniem niektórych krajów azjatyckich, jeśli chodzi o utrzymywanie dużych zapasów ryżu, w połączeniu z restrykcyjnymi środkami stosowanymi w wywozie, które są podejmowane przez niektórych głównych eksporterów (Wietnam, Indie, …) w celu uniknięcia inflacji cen żywności. Po osiągnięciu rekordowego poziomu w maju 2008 r. ceny ryżu Tai 100% B uległy stopniowemu obniżeniu, ale nie spadły jednak dużo poniżej 500 USD/t. W przypadku innych krajów pochodzenia, takich jak Wietnam, ceny powróciły do poziomu sprzed wzrostu.

W przypadku ryżu japońskiego w tym samym okresie zaobserwowano podobny wzrost. Z powodu nieobecności na rynku niektórych znaczących podmiotów (zakaz wywozu w Egipcie, susza w Australii) ceny kalifornijskiego ryżu japońskiego utrzymały się jednak na bardzo wysokim poziomie około 1 150 USD/t.

Ceny UE

Od czasu reformy z 2003 r. ceny UE ryżu niełuskanego znacznie przekraczały cenę interwencyjną (ustaloną na poziomie 150 EUR/t) i ogólnie również wykazały tendencję wzrostową. W trakcie roku gospodarczego 2004/05 ceny utrzymywały się na względnie stałym poziomie 160-240 EUR/t w zależności od kraju pochodzenia i rodzaju ryżu. W późniejszych latach zaobserwowano jednak gwałtowne wzrosty.

W 2006 r. średnie ceny włoskiego ryżu japońskiego wzrosły do poziomu 293 EUR/t głównie z powodu zmniejszonej produkcji ryżu japońskiego i zwiększonego zapotrzebowania UE wynikającego z rozszerzenia w 2004 r. Cena włoskiego ryżu indyjskiego również wzrosła do 235 EUR/t, ale ceny w Hiszpanii utrzymały się w dużej mierze na tym samym poziomie co w roku poprzednim.

W 2007 r., gdy ceny we Włoszech podlegały znacznym wahaniom, ceny w Hiszpanii wzrosły w ciągu roku szczególnie w przypadku ryżu indyjskiego, którego cena wzrosła do 240 EUR/t, głównie z powodu niekorzystnych warunków panujących w Andaluzji będącej głównym rejonem produkcji ryżu indyjskiego.

Największy wzrost cen ryżu niełuskanego w UE zaobserwowano jednak w 2008 r. w kontekście pnących się w górę w zawrotnym tempie światowych cen ryżu. W maju 2008 r. ceny włoskiego ryżu indyjskiego i japońskiego osiągnęły poziom 480 EUR/t, tj. ponad trzykrotnie wyższy niż cena interwencyjna[12].

Mimo że w innych państwach członkowskich produkujących ryż (Grecja, Francja i Portugalia) ceny nie osiągnęły takiego poziomu, od roku 2004/05 ceny ryżu niełuskanego stale znacznie przewyższały cenę interwencyjną. Od 2004 r. agencje interwencyjne nie zakupiły żadnej ilości ryżu.

Dostawy ryżu do UE

O ile produkcja ryżu w UE utrzymywała się od roku 2004/05 na ogólnie stałym poziomie, w ujęciu bezwzględnym przywóz wzrósł. Wzrost przywozu ryżu całkowicie bielonego i półbielonego jest większy (z 177 000 ton w roku 2004/05 do 394 000 ton w roku 2007/08) niż ryżu nieprzetworzonego (z 537 000 ton do 683 000 ton w tym samym okresie).

Łączny przywóz ryżu, w przeliczeniu na ekwiwalent ryżu bielonego, wzrósł z 715 000 ton w roku 2004/05 do 1 077 000 ton w roku 2007/08. Było to częściowo spowodowane rozszerzeniem UE o Bułgarię i Rumunię.

Tabela 6: Dostawy ryżu do UE-27 (w tys. ton ekwiwalentu ryżu bielonego) w rozbiciu na lata

[pic]

(1) Przywóz ryżu całkowicie bielonego i półbielonego(2) Przywóz ryżu niełuskanego i łuskanego(3) Produkcja UE

UWAGI KOńCOWE

Ogólnie rzecz biorąc, zawarte porozumienia osiągnęły swój cel, ponieważ wraz ze wzrostem przywozu zwiększała się ochrona rynku UE i odwrotnie.

Od 2004 r. wahania produkcji ryżu UE były bardziej powiązane z warunkami klimatycznymi i decyzjami producentów niż z przywozem. Przywóz wzrastał w odpowiedzi na wzrost konsumpcji w UE.

Ilość ryżu przetwarzanego przez przemysł UE utrzymała się na stałym poziomie. Podczas rozpatrywanego okresu porozumienia nie miały żadnego niekorzystnego wpływu na przemysł ryżowy w UE.

W 2008 r. światowe ceny ryżu – i ceny innych zbóż - osiągnęły jednak bezprecedensowe poziomy, co znalazło swoje odzwierciedlenie w cenach na rynku wewnętrznym UE.

[1] Nagłówek 7 listy koncesyjnej WE.

[2] Z wyjątkiem przywozu objętego porozumieniami preferencyjnymi, np. porozumieniem EBA („Wszystko oprócz broni”), lub kontyngentami przywozowymi, np. z Egiptu.

[3] Bardziej szczegółowe informacje na temat sektora ryżu UE można znaleźć na stronie.:http://ec.europa.eu/agriculture/markets/rice/index_en.htm

[4] Decyzja Rady 2004/617/WE i 2004/618/WE (Dz.U. L 279 z 28.8.2004, s. 17 i 23).

[5] Decyzja Rady 2005/476/WE (Dz.U. L 170 z 1.7.2005, s. 67).

[6] Decyzja Rady 2005/953/WE (Dz.U. L 346 z 29.12.2005, s. 24).

[7] W roku 2008/09 sytuacja wygląda inaczej: w pierwszym półroczu (wrzesień 2008 r. – luty 2009 r.) przywóz tak zmalał w stosunku do wcześniejszego okresu, że od marca 2009 r. stawkę celną obniżono do 42,5 EUR/MT. Wyższe zapasy UE na koniec roku gospodarczego 2007/08 doprowadziły do zmniejszenia przywozu, na co wpływ mógł mieć także kryzys finansowy.

[8] Decyzje Komisji 2006/578/WE i 2006/601/WE nakazały państwom członkowskim podjęcie niezbędnych środków, aby produkty zawierające ryż genetycznie zmodyfikowany LL RICE 601 nie zostały wprowadzone do obrotu na rynku UE.

[9] W roku 2008/09 przywóz zasadniczo zmalał i od marca 2009 r. stawka celna za ryż bielony została ponownie ustalona na poziomie 145 EUR/t.

[10] Jak do tej pory tempo przywozu w roku 2008/09 przewyższa wskaźnik z poprzednich lat o 33 %.

[11] Powierzchnia obszarów uprawnych ryżu indyjskiego powiększyła się w roku 2008/09 o 20 %.

[12] Od początku roku gospodarczego 2008/09 wszystkie ceny ryżu niełuskanego we Włoszech i Hiszpanii utrzymywały się stale powyżej 300 EUR/t, a w niektórych przypadkach przekroczyły kwotę 500 EUR/t.