[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 13.11.2008

KOM(2008) 741 wersja ostateczna

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób: pozytywne rezultaty od czasu ustanowienia Centrum, planowane działania oraz potrzeby w zakresie zasobów

{SEK(2008) 2792}

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY I PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób: pozytywne rezultaty od czasu ustanowienia Centrum, planowane działania oraz potrzeby w zakresie zasobów

Wprowadzenie

Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) jest agencją Unii Europejskiej (UE), do której zadań należy monitorowanie, ocena i informowanie o zagrożeniach dla zdrowia człowieka związanych z chorobami zakaźnymi. Siedziba Centrum, które działa od maja 2005 r., znajduje się w Sztokholmie.

Podczas gdy dziedzina zdrowia publicznego w UE należy zasadniczo do kompetencji państw członkowskich, ECDC wspiera prace krajowych agencji kontroli chorób. Centrum gromadzi informacje z całego świata na temat chorób zakaźnych oraz wspiera obejmujący całą UE system wczesnego ostrzegania o ogniskach chorób zakaźnych. Centrum przygotowuje statystyki na poziomie UE oraz analizy dotyczące wszystkich najważniejszych chorób zakaźnych. W przypadku zidentyfikowania przez system wczesnego ostrzegania ogniska choroby mającego znaczenie dla całej UE lub niepokojącego zjawiska w statystykach, ECDC przygotowuje niezwłocznie ocenę poziomu zagrożenia zdrowia publicznego w Europie. Jeżeli sprawa wymaga ekspertyzy naukowej na poziomie UE, ECDC gromadzi w tym celu wiedzę specjalistyczną z całej Europy. Na wniosek państwa członkowskiego ECDC wysyła swoich ekspertów na miejsce zdarzenia w celu wspierania władz krajowych w walce z ogniskiem choroby. We wszystkich swoich działaniach ECDC działa w bliskiej współpracy z Komisją Europejską, państwami członkowskimi i innymi podmiotami, takimi jak Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), w celu zapobiegania chorobom i ich kontroli oraz przekazania swoich ustaleń europejskiemu sektorowi zdrowia publicznego oraz europejskiej opinii publicznej.

Wyniki niezależnej oceny działalności ECDC pokazują, że w opinii głównych zainteresowanych stron – Komisji i państw członkowskich – usługi świadczone przez Centrum są przydatne, a jego wkład w walkę przeciwko chorobom zakaźnym jest istotny.

Niemniej jednak Centrum nadal znajduje się w początkowej fazie swego rozwoju. Świadczone przez nie podstawowe usługi są pożyteczne, lecz nie odpowiadają wszystkim potrzebom i oczekiwaniom głównych zainteresowanych stron. Przykładowo potrzebne są dodatkowe, szeroko zakrojone prace, mające na celu poprawę jakości i porównywalności danych dotyczących nadzoru chorób w całej UE. Prace ECDC w zakresie rozwijania zdolności państw członkowskich w dziedzinie zdrowia publicznego wymagają konsolidacji i rozwoju, a wsparcie specjalistyczne, którego Centrum indywidualnie udziela władzom krajowym, jest obecnie stosunkowo ograniczone. Poza tym wiele jeszcze należy uczynić w kierunku stworzenia bazy naukowej dotyczącej skutecznych środków zapobiegania chorobom zakaźnym.

W 2007 r. zarząd ECDC składający się z przedstawicieli wszystkich państw członkowskich, Komisji Europejskiej oraz Parlamentu Europejskiego, przyjął wieloletni program strategiczny dla Centrum, obejmujący okres do roku 2013[1], określający spodziewane postępy do 2013 r. oraz niezbędne zasoby. Chociaż poziom inwestycji koniecznych w ramach tego programu jest znaczny, niezbędne jest uwzględnienie tu ekonomicznego i społecznego oddziaływania chorób zakaźnych.

Skuteczna współpraca na poziomie UE może być pomocna w poprawie zapobiegania chorobom oraz ich kontroli w całej Europie, w rozwijaniu gotowości na duże epidemie oraz zapewnieniu szybkiego zwalczania często pojawiających się ognisk chorób. Wzmocnienie poziomu zdolności UE w tej dziedzinie jest zatem zasadną inwestycją.

1. Cel niniejszego komunikatu

Niniejszy komunikat, razem z załączoną do niego oceną skutków finansowych, ma zapewnić przegląd dokonań ECDC w ciągu pierwszych trzech lat jego istnienia oraz planów przyszłego rozwoju. W tym względzie komunikat będzie koncentrował się przede wszystkim na:

- priorytetach wskazanych w wieloletnim programie strategicznym ECDC, obejmującym lata 2007-2013, w celu umożliwienia Centrum wypełnienia jego mandatu, jakim jest wzmocnienie obrony Europy przed chorobami zakaźnymi

- perspektywie finansowej na lata 2007-2013

- elementach wyników oceny zewnętrznej Centrum

- europejskiej wartości dodanej Centrum w pierwszych latach jego funkcjonowania.

2. Aktualny mandat

Zgodnie z rozporządzeniem WE 851/2004 ustanawiającym ECDC „misją Centrum powinno być identyfikowanie, ocena i powiadamianie o bieżących i pojawiających się zagrożeniach dla zdrowia ludzkiego ze strony chorób zakaźnych. W przypadku nagłego wystąpienia choroby nieznanego pochodzenia, która może rozprzestrzeniać się wewnątrz lub do Wspólnoty, Centrum powinno posiadać uprawnienia do działania z własnej inicjatywy do czasu, gdy źródło nagłego wystąpienia choroby będzie znane, a następnie we współpracy z odpowiednimi właściwymi władzami na poziomie krajowym i wspólnotowym, jak to jest właściwe”.

3. Główne osiągnięcia (2005-2007)

Przegląd

W kwestii nadzoru nad chorobami oraz systemu wczesnego ostrzegania należy podkreślić, że podstawą działania ECDC są systemy istniejące przed jego ustanowieniem. Pierwsze sieci, w ramach których następowało gromadzenie danych dotyczących chorób zakaźnych (HIV/AIDS i gruźlica) na skalę europejską, zostały stworzone ponad dziesięć lat przed rozpoczęciem działania przez ECDC. W 2005 r., kiedy ECDC rozpoczęło prace, istniało łącznie 17 wyspecjalizowanych sieci nadzoru (DSN) gromadzących dane dotyczące różnych chorób lub grup chorób. Każda z sieci posiada swoje własne struktury, systemy sprawozdawczości oraz bazy danych. Jednym z głównych wyzwań stojących przed ECDC w początkowej fazie jego istnienia było uruchomienie na poziomie UE bardziej zintegrowanego systemu gromadzenia danych dotyczących chorób zakaźnych. ECDC stopniowo przejmuje działania wspomnianych sieci oraz tworzy jednostkę gromadzącą dane na poziomie EU.

W kwestii wczesnego ostrzegania od 2007 r. ECDC obsługuje w imieniu Komisji Europejskiej system wczesnego ostrzegania i reagowania na zagrożenia zdrowia w UE (EWRS). Ten bezpieczny system umożliwia odpowiedzialnym za zdrowie publiczne władzom państw członkowskich wymianę ostrzeżeń o ogniskach chorób, które mogą rozprzestrzeniać się poza granice kraju. Choć system ten funkcjonował już od kilku lat, wraz z ustanowieniem Centrum wzrosła jego zdolność w zakresie analizy informacji na temat chorób zakaźnych – informacje otrzymane poprzez media oraz z innych nieoficjalnych źródeł z całego świata – oraz zdolność szybkiej analizy zidentyfikowanych zagrożeń.

Możliwości ECDC dotyczące przygotowania oceny ryzyka oraz ekspertyzy naukowej w celu udzielenia informacji na potrzeby procesu decyzyjnego podejmowanego na poziomie UE odzwierciedlają znaczący postęp w dziedzinie bezpieczeństwa zdrowia w UE. W 2003 r. kiedy SARS stał się problemem na skalę międzynarodową, dotyczącym wszystkich państw UE, brak było wspólnego systemu na potrzeby przygotowania wspólnej oceny ryzyka dla Europy lub doradztwa co do zasięgu potrzebnych środków. Państwa nie były zgodne co do kwestii, takich jak poddawanie osób wjeżdżających do UE z krajów dotkniętych chorobą badaniom na SARS oraz odradzanie obywatelom UE podróży na Daleki Wschód. Osiągnięcie wspólnego stanowiska UE w odniesieniu do tych zagadnień jest istotne z następującego względu: mając na uwadze fakt, że granice między krajami UE pozostają otwarte, tylko zaangażowanie wszystkich państw członkowskich w badanie osób przekraczających granice UE zapewni skuteczność działania.

Obok posiadania zdolności i systemów reagowania na zagrożenia ECDC współpracuje z Komisją i państwami członkowskimi w rozwijaniu gotowości UE na wypadek wystąpienia epidemii oraz wzmocnienia ogólnych systemów zapobiegania i kontroli dotyczących głównych chorób zakaźnych zagrażających zdrowiu człowieka. Elementy polegające na rozwijaniu zarówno gotowości, jak i bazy naukowej dotyczącej zdrowia publicznego, należą do nowych aktywności na poziomie UE. I chociaż szkolenie ekspertów z dziedziny zdrowia publicznego było finansowane w ramach programu zdrowia publicznego UE również przed utworzeniem ECDC, ta funkcja polegająca na rozwijaniu potencjału została w znacznym stopniu poszerzona w ramach działalności ECDC.

Zadaniem Centrum jest identyfikacja ważnych luk w opartej na dowodach wiedzy na temat zdrowia publicznego; taka identyfikacja stanowi stały element ekspertyz i opinii naukowych wydawanych przez ECDC. Aby wyjść naprzód potrzebom w zakresie badań nad zdrowiem publicznym, Centrum współpracuje ściśle z DG SANCO (i w ramach jej programu zdrowia) oraz DG RTD (głównie w ramach jej programu ramowego).

Koordynacja prac z DG SANCO obejmuje formalne spotkania ECDC i SANCO C3 dotyczące podziału działań programów prac i ich monitorowania za pośrednictwem wideokonferencji odbywających się co dwa miesiące. Koordynacja prac z DG RTD jest zapewniana przez uczestnictwo dyrektora ECDC w charakterze członka w pracach Komitetu Konsultacyjnego DG RTD (w ten sposób niezbędne badania dotyczące zdrowia publicznego, wskazane przez ekspertów ECDC, uwzględniane są w zaproszeniach do składania ofert ogłaszanych przez DG RTD). Ponadto utrzymywane są stałe kontakty między Komisją a pracownikami ECDC, dotyczące licznych inicjatyw lub potrzeb w zakresie badań. Aktualnymi przykładami są obecnie spotkanie dotyczące zapotrzebowania na nowe narzędzia diagnostyczne w przypadku gruźlicy oraz spotkanie dotyczące potrzeby przeprowadzenia badań nad przenoszeniem grypy.

Za pośrednictwem tych formalnych i nieformalnych mechanizmów ECDC ma doprowadzić do stworzenia synergii oraz unikania powielania działań, mając na uwadze inne programy finansowane przez Komisję w ramach obszarów jej działania.

Ocena Centrum

Przeprowadzenie oceny zewnętrznej Centrum zostało zlecone w ramach przetargu nieograniczonego w maju 2007 r. i miało na celu ocenę: a) potrzeb w zakresie rozszerzenia misji Centrum na inne istotne działania Wspólnoty w dziedzinie zdrowia publicznego, w szczególności w odniesieniu do monitorowania zdrowia, oraz b) czasu przeprowadzania przeglądów (art. 31 rozporządzenia 851/2004/WE).

Sprawozdanie ostateczne[2] zostało przekazane zarządowi we wrześniu 2008 r. Wnioski oceny wskazują, że „ECDC podjęło zadowalające działania, mając na uwadze krótki czas jego istnienia, wynoszący zaledwie 2 lata”. Ze sprawozdania wynika, że „ istnienie Centrum jest uzasadnione i że może ono rozpocząć podejmowanie bardziej dogłębnych działań ”. Potwierdza ono, że „ Centrum w znacznym stopniu przyczyniło się do walki z chorobami zakaźnymi, odniosło sukces jako doskonały z naukowego punktu widzenia niezależny ośrodek, jest postrzegane przez strony zainteresowane jako wartość dodana, jako że dostarcza niezwykle istotnych informacji oraz tworzy sieci kontaktów, a jego pozycja na arenie międzynarodowej nie budzi wątpliwości ”. Oceniający wskazali także na szereg zagadnień wymagających podjęcia działań, szczególnie na rozwijanie dalszej współpracy miedzy różnymi zainteresowanymi podmiotami w zakresie informowania o ryzyku oraz na wyjaśnienie zadań i odpowiedzialności Komisji, ECDC i państw członkowskich w ocenie ryzyka i zarządzaniu nim.

Zewnętrzni oceniający zalecili także ECDC kontynuowanie prac nad podniesieniem skuteczności, w szczególności przez dalszy rozwój systemu zarządzania informacjami, lepszą koordynację jednostek funkcjonalnych oraz programy horyzontalne dotyczące konkretnych chorób, a także lepsze określenie procedur prac.

Mając na uwadze możliwą zmianę mandatu Agencji, w zewnętrznym sprawozdaniu z oceny stwierdzono, że ECDC powinno koncentrować się na konsolidacji obecnych zadań, przy jednoczesnym zapewnieniu możliwości podjęcia przez Centrum nowych działań, w ramach istniejącego mandatu.

4. Wyzwania (2007-2013)

Wypełnienie mandatu poprzez realizację wieloletniego programu strategicznego

Zgodnie z art. 14 ust. 5 lit. d) rozporządzenia ustanawiającego ECDC zarząd Centrum przyjął w czerwcu 2007 r. wieloletni program strategiczny na lata 2007-2013, mający charakter ram wykonania obowiązków Centrum określonych w mandacie. Roczne programy działań Centrum na lata 2007 i 2008 zostały odpowiednio opracowane. Analiza stanu chorób zakaźnych w UE w kontekście pierwszego rocznego sprawozdania epidemiologicznego umożliwiła Centrum identyfikację głównych wyzwań stojących przed Europą. Problemy te uwzględniono w strategii wieloletniej.

Zidentyfikowano siedem celów operacyjnych. Prace zostaną rozszerzone na liczne działania priorytetowe. Poniższa tabela przedstawia główne osie wieloletniego programu strategicznego oraz ich odniesienie do obecnej struktury operacyjnej ECDC.

Cele wieloletniego programu strategicznego ECDC na lata 2007-2013 | Struktura ECDC (i odniesienie do rozporządzenia ustanawiającego) |

Do 2013 r. |

1. „ECDC przyczyni się znacznie do rozwijania bazy naukowej dotyczącej chorób zakaźnych oraz ich konsekwencji dla zdrowia, ich podstawowych czynników, metod zapobiegania i kontroli oraz opracowania charakterystyk, które wzmocnią skuteczność i wydajność dotyczących ich programów zapobiegania i kontroli”. | Programy dotyczące konkretnych chorób: a. Infekcje dróg oddechowych (grypa i gruźlica); b. Choroby przenoszone drogą płciową, w tym wirus HIV oraz wirusy krwiopochodne; c. Choroby przenoszone przez żywność i wodę oraz choroby odzwierzęce; d. Choroby nowe i odzwierzęce; e. Choroby, którym zapobiega szczepienie; f. Oporność na środki przeciwdrobnoustrojowe i infekcje szpitalne; (Art. 2 decyzji 2119/98/WE) |

2. „ECDC stanie się głównym punktem nadzoru chorób zakaźnych w Unii Europejskiej oraz właściwym punktem odniesienia dla wzmocnienia systemów nadzoru w państwach członkowskich”. | Nadzór (art. 5, 11) |

3. „Renoma ECDC z punktu widzenia doskonałości naukowej i przewodnictwa zostanie ustanowiona między jego partnerami w dziedzinie zdrowia publicznego; ECDC będzie głównym źródłem informacji naukowej oraz porad w zakresie chorób zakaźnych dla Komisji, Parlamentu Europejskiego, państw członkowskich i ich obywateli”. | Ekspertyza naukowa (art. 6) |

4. „ECDC stanie się wspierającym punktem odniesienia w Unii Europejskiej w kontekście wykrywania, oceny, badania i koordynacji reagowania na występujące zagrożenia ze strony chorób zakaźnych, w tym zagrożenia związane z zamierzonym uwolnieniem czynników biologicznych i chorób o nieznanym pochodzeniu”. | Gotowość i reagowanie (art. 8, 10) |

5. „Do 2013 r. ECDC stanie się głównym wspierającym centrum odniesienia w Unii Europejskiej w kontekście wzmocnienia i rozwijania zdolności poprzez szkolenie w zakresie zapobiegania chorobom zakaźnym i chorobom o nieznanym pochodzeniu oraz ich kontroli”. | Szkolenia (art. 9) |

6. „Do 2013 r. informacje pochodzące od ECDC będą głównym źródłem wiarygodnej i niezależnej informacji naukowej-technicznej w dziedzinie objętej działalnością ECDC, a ECDC stanie się wspierającym punktem odniesienia w Unii Europejskiej w zakresie komunikowania ryzyka wynikającego z chorób zakaźnych”. | Komunikacja w zakresie zdrowia (Art. 11, 12) |

7. „ECDC będzie posiadało ustrukturyzowany program współpracy w dziedzinie chorób zakaźnych ze wszystkimi państwami członkowskimi, Komisją i innymi właściwymi agencjami Unii Europejskiej oraz będzie pozostawało w bliskiej współpracy z WHO i innymi wybranymi partnerami na płaszczyźnie regionalnej i światowej”. | Partnerstwa (Art. 4, 5, 10, 12) |

8. „Zapewnienie zarządzania, przewodnictwa, sprawnej administracji, organizacji i wzmocnienia doskonałości w świadczeniu usług oraz w ułatwianiu działań operacyjnych Centrum, zapewnienie właściwego i skutecznego zarządzania zasobami ludzkimi i finansowymi oraz uczynienie z Centrum dobrego środowiska pracy”. | Biuro dyrektora i administracja |

Planowane działania priorytetowe i odpowiednie potrzeby w zakresie personelu

Głównym wyzwaniem rozwojowym stojącym przed ECDC jest zapewnienie wiedzy specjalistycznej we wszystkich 55 obszarach chorób, za które jest odpowiedzialne. Do dnia dzisiejszego zadanie to nie zostało w pełni zrealizowane. Dlatego w odniesieniu do programów dotyczących konkretnych chorób przewidziano liczne, dodatkowe zasoby ludzkie. Jednocześnie, ze wzrostem możliwości jednostek funkcjonalnych wiąże się koncentracja na wiedzy specjalistycznej we wspomnianych obszarach chorób.

Wiedza naukowa konieczna do wypełnienia zadań ECDC jest bardzo specjalistyczna. Ważne są tu przede wszystkim wymóg pozyskania lekarzy medycyny oraz propozycje odpowiedniego umieszczenia w hierarchii[3], a także wsparcie techniczne i administracyjne, tak by eksperci mogli całkowicie koncentrować się na działalności specjalistycznej.

Wskaźniki obciążenia pracą

2007 | 2008 | 2009 | 2010 | Różnica procentowa 2008/2010 | Zwiększenie zatrudnienia 2008/2010 |

Cel 1 (Programy dotyczące konkretnych chorób) | 89%a) |

Liczba istniejących programów dotyczących konkretnych chorób (Disease Specific Plans - DSP) w UE | 0 | 1 | 2 | 5 | 400% |

Liczba inicjatyw wspierających DSP* oraz udzielenie wsparcia krajom | 3 | 7 | 14 | 18 | 157% |

Liczba wizyt w krajach | 4 | 7 | 10 | 15 | 114% |

Dokumenty zawierające wytyczne dla DSP | 3 | 5 | 9 | 12 | 140% |

*Programy dotyczące konkretnych chorób |

a) 16 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 34, w tym głównie starsi eksperci w dziedzinie oporności na środki przeciwdrobnoustrojowe nadzoru nad legionellą, chorób przenoszonych przez żywność i wodę, grypy, tj. w dziedzinach określonych jako priorytetowe z punktu widzenia rozwijania lub wzmacniania zdolności |

Cel 2 (Nadzór) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 45% b) |

Wsparcie TESSy*/szkolenia w państwie członkowskim | 0 | 215 | 150 | 150 | -30%** |

Lepsza informacja dotycząca chorób, o których informacja przekazywana jest za pośrednictwem TESSy (47 chorób) | 8 | 12 | 18 | 27 | 125% |

Liczba sprawozdań | 2 | 4 | 8 | 11 | 175% |

Liczba spotkań ekspertów | 14 | 17 | 28 | 28 | 65% |

(grupy koordynacyjne, grupy robocze ds. nadzoru) |

*TESSy: Europejski System Nadzoru |

**Rok podstawowy 2008 jest rokiem wprowadzenia TESSy, w związku z czym liczba sesji szkoleniowych była większa |

b) 10 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 32, koniecznych dla podwyższenia potencjału w zakresie koordynacji i wiedzy specjalistycznej w celu zapewnienia transferu wszystkich sieci do ECDC; znajdują się tu głównie stanowiska eksperckie w dziedzinie zarządzania danymi oraz nadzoru ogólnego |

Cel 3 (Ekspertyzy naukowe) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 59% c) |

Liczba opinii naukowych oraz wytycznych dla państw członkowskich | 10 | 12 | 14 | 20 | 67% |

Liczba porad udzielonych w krótkim czasie na wniosek Komisji/PE | 8 | 20 | 30 | 30 | 50% |

Liczba nowości/uaktualnień zawierających kluczowe wnioski naukowe | 50 | 75 | 120 | 150 | 100% |

Liczba spotkań ekspertów | 7 | 10 | 25 | 35 | 250% |

Liczba godzin przeznaczonych tygodniowo na wsparcie naukowe | 100 | 150 | 180 | 200 | 33% |

c) 10 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 27, koniecznych dla przygotowania ekspertyz naukowych, rozszerzenia prac w dziedzinie czynników środowiskowych chorób zakaźnych (zmiana klimatu) oraz potencjału gospodarczego dla rozwiązania problemów powodowanych przez choroby; wszystkie kluczowe dziedziny programu prac |

Cel 4 (Gotowość i reagowanie) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 57% d) |

Zagrożenia kontrolowane | 168 | 300 | 350 | 400 | 33% |

Zarejestrowane informacje dotyczące nowych danych | 1 360 | 2 400 | 2 800 | 3 200 | 33% |

Zagrożenia ocenione | 142 | 250 | 300 | 330 | 32% |

Zagrożenia wymagające specjalnego reagowania | 66 | 110 | 130 | 150 | 36% |

Ocena zagrożenia udostępniona w EWRS/na stronie internetowej | 9 | 16 | 18 | 20 | 25% |

d) 8 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 22, w szczególności na potrzeby rozwijania gotowości i potencjału w zakresie reagowania; rozwijanie wiedzy specjalistycznej w dziedzinie bioterroryzmu, zdolności w zakresie wykrywania zagrożeń oraz zapewnienie spójnej sprawozdawczości we wszystkich państwach członkowskich |

Cel 5 (Szkolenia) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 33% e) |

Liczba uczestników szkolenia w ramach EPIET (Europejski program szkolenia w zakresie epidemiologii interwencyjnej) | 18 | 19 | 22 | 27 | 42% |

Uczestnicy z państw członkowskich | 185 | 280 | 320 | 400 | 43% |

Liczba tygodni szkoleniowych | 15 | 20 | 23 | 26 | 30% |

e) 2 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 8 w celu dalszego rozwoju potencjału w zakresie szkoleń |

Cel 6 (Komunikacja w zakresie zdrowia) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 67% f) |

Liczba spotkań międzynarodowych | 4 | 6 | 7 | 75% |

Liczba abonentów czasopisma Eurosurveillance | 10 256 | 14 300 | 16 000 | 17 500 | 22% |

Liczba artykułów opublikowanych w czasopiśmie Eurosurveillance | 254 | 310 | 335 | 360 | 16% |

Liczba publikacji na stronie internetowej | 2 484 | 3 500 | 10 000 | 15 000 | 329% |

Liczba publikacji wielojęzycznych na stronie internetowej | 0 | 400 | 2.000 | 3 000 | 650% |

Liczba pakietów informacyjnych na cele kampanii w zakresie zdrowia publicznego | 1 | 2 | 3 | 3 | 50% |

Liczba stoisk informacyjnych na spotkaniach naukowych | 9 | 18 | 25 | 30 | 67% |

Liczba komunikatów prasowych/oświadczeń | 40 | 45 | 50 | 60 | 33% |

Liczba komunikatów multimedialnych/przekazów | 7 | 5 | 8 | 12 | 140% |

f) 10 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 25, w celu wzmocnienia komunikacji w zakresie zdrowia, na którą wskazali także zewnętrzni oceniający, aby zapewnić skuteczną komunikację, szersze jej przyjęcie w państwach członkowskich, informację dla mediów i opinii publicznej; eksperci w dziedzinie komunikacji naukowej i usług w sieci, wydawcy |

Cel 7 (Partnerstwa) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 50% g) |

Liczba kontaktów z właściwymi instytucjami | 75 | 85 | 90 | 95 | 12% |

Spotkania/wideokonferencje z Komisją/PE/instytucjami UE | 52 | 65 | 77 | 82 | 26% |

Spotkania/wideokonferencje z WHO | 18 | 24 | 30 | 30 | 25% |

Spotkania/wideokonferencje z krajami kandydującymi | 0 | 10 | 18 | 24 | 140% |

g) 2 dodatkowych pracowników z liczbą docelową 6, koniecznych dla zaspokojenia potrzeb związanych z większym obciążeniem pracą, wynikającym z ustanowienia właściwych organów oraz konieczności wzmocnienia stosunków z instytucjami UE, w tym w dziedzinie polityki sąsiedztwa |

Cel 8 (Sprawy wewnętrzne) | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 35% h) |

Wskaźniki celu 8 są raczej ilościowe niż jakościowe oraz odnoszą się do odpowiedniego (w kontekście czasu i jakości) poziomu spełniania wymogów operacyjnych. |

Niektóre wskaźniki, które mogą być używane oraz zależą od budżetu i zwiększenia zatrudnienia są jednak następujące: |

Liczba zobowiązań | 359 | 450 | 500 | 550 | 22% |

Liczba płatności | 3 885 | 5 000 | 6 500 | 7 000 | 40% |

Liczba zarezerwowanych misji | 660 | 810 | 950 | 1.050 | 30% |

Liczba wniosków do działu pomocy technicznej TIK na dzień | 15 | 35 | 50 | 55 | 57% |

Liczba uczestników w spotkaniach/seminariach itp. | 1 571 | 1 704 | 1 800 | 1 950 | 14% |

Liczba rozmów kwalifikacyjnych w sprawie zatrudnienia | 470 | 390 | 390 | 290 | -26%* |

*spadek zatrudnienia po osiągnięciu liczby docelowej; przewidziane jest jednak przekierowanie na uczenie się i potrzeby rozwojowe |

h) 12 dodatkowych stanowisk, w tym specjalista w zarządzaniu strategicznym, pracownik naukowy prowadzący, zarządca budynku, specjaliści w zakresie TIK i zarządzania bezpieczeństwem i ciągłością funkcjonowania, niezbędni do spełnienia wymogów związanych z rozwojem organizacji i jej specyficzną dziedziną aktywności |

Rozwój zasobów

Nr 2 | Nadzór | 13 | 22 | 10 | 32 |

Nr 3 | Ekspertyzy naukowe | 12 | 17 | 10 | 27 |

Nr 4 | Gotowość i reagowanie | 11 | 14 | 8 | 22 |

Nr 5 | Szkolenia | 5 | 6 | 2 | 8 |

Nr 6 | Komunikacja w zakresie zdrowia | 7 | 15 | 10 | 25 |

Nr 7 | Partnerstwa | 2 | 4 | 2 | 6 |

Nr 8 (sprawy wewnętrzne) | Zarządzanie, usługi administracyjne | 8 20 | 8 26 | 2 10 | 10 36 |

Razem | 90 | 130 | 70 | 200 |

* Pracownicy zatrudnieni na czas określony

Wpływ finansowy zwiększenia liczby pracowników został uwzględniony w prognozach budżetowych Centrum. Poziom oczekiwanego wsparcia otrzymanego z budżetu Komisji jest całkowicie zgodny z obecnym programowaniem finansowym Komisji i odpowiada wieloletnim ramom finansowym 2007-2013”.

Kwoty w milionach EUR

Budżet zasadniczy ECDC (ceny obecne) w ramach finansowych 2007-2013

Poniższa tabela wskazuje rozwój alokacji budżetowych w okresie 2007-2013.

Kwoty w tysiącach EUR

17 03 03 01 | Nieobowiązkowe | Zróżnicowane | NIE | TAK | NIE | Nr 3b |

17 03 03 02 | Nieobowiązkowe | Zróżnicowane | NIE | TAK | NIE | Nr 3b |

4. ZESTAWIENIE ZASOBÓW

4.1. Zasoby finansowe

4.1.1. Zestawienie środków na zobowiązania (CA) i środków na płatności (PA)

mln EUR (do 3 miejsc po przecinku)

Wydatki operacyjne[4] |

Państwa członkowskie EOG/EFTA | f | 0,604 | 0,935 | 1,000 | 1,450 | 1,500 | 1,530 | 1,550 | 8,569 |

OGÓŁEM CA w tym współfinansowanie | a+c+d+e+f | 28,309 | 40,235 | 50,700 | 57,850 | 59,000 | 60,230 | 61,350 | 355,719 |

4.1.2. Zgodność z programowaniem finansowym

( Wniosek jest zgodny z istniejącym programowaniem finansowym.

( Wniosek wymaga przeprogramowania odpowiedniego działu w perspektywie finansowej.

( Wniosek może wymagać zastosowania postanowień porozumienia międzyinstytucjonalnego[5] (tzn. instrumentu elastyczności lub zmiany perspektywy finansowej).

4.1.3. Wpływ finansowy na dochody

( Wniosek nie ma wpływu finansowego na dochody.

( Wniosek ma następujący wpływ finansowy na dochody:

4.2. Zasoby ludzkie w przeliczeniu na pełne etaty (w tym urzędnicy, pracownicy zatrudnieni na czas określony i personel zewnętrzny) – szczegółowe informacje w pkt 8.2.1.

Nie dotyczy.

5. OPIS I CELE

5.1. Potrzeby, które ma zostać zaspokojone w perspektywie krótko- lub długoterminowej

UE narażona jest na szereg chorób zakaźnych – chorób, które w przewidywalnej przyszłości nadal będą stanowiły zagrożenie dla zdrowia człowieka. Z uwagi na to, że w Unii Europejskiej ludzie, zwierzęta i towary mogą przemieszczać się lub być transportowane w niemalże nieograniczony sposób, potrzeba wspólnego podejścia w celu zapobiegania rozprzestrzenianiu się chorób staje się coraz bardziej niezbędna i oczywista. Podczas gdy do zapobiegania chorobom i ochrony zdrowia nadal zastosowanie ma zasada pomocniczości, wyraźne staje się zapotrzebowanie na ośrodek taki jak ECDC, którego celem będzie wspieranie skoordynowanego podejścia.

Obok cierpień, jakie choroby zakaźne przysparzają ludziom, wiążą się one również z poważnym obciążeniem dla budżetów krajowych: oporność bakterii na antybiotyki jest przyczyną infekcji przedłużających pobyty w szpitalu i wymagających specjalnych procedur medycznych; oszacowano, że nowa pandemia grypy jest przyczyną strat gospodarczych, odpowiadających kilku jednostkom procentowym ich PKB. Leczenie HIV wiąże się ze znacznymi kosztami w wielu państwach członkowskich. Także zapobieganie chorobom zakaźnym jest kosztowne: prawie wszystkim dzieciom w Unii podawanych jest sześć różnych szczepionek, co wiąże się ze znacznymi kosztami.

Rozwijanie najlepszych i najbardziej wydajnych pod względem finansowym metod zapobiegania chorobom i pomoc państwom członkowskim w ich realizacji stanowi wyzwanie dla ECDC. Celem ostatecznym jest zwalczenie choroby, co – jak pokazało 30 lat temu zwalczenie ospy – może wiązać się ze znacznymi korzyściami gospodarczymi. Choć nie jest to możliwe w przypadku wielu chorób, eliminacja odry w UE jest wyraźnym przykładem osiągalnego celu.

5.2. Wartość dodana z tytułu zaangażowania Wspólnoty i spójność wniosku z innymi instrumentami finansowymi oraz możliwa synergia

Wartość dodana z tytułu zaangażowania Wspólnoty oraz potrzeba wzmocnionej współpracy państw członkowskich były podstawą złożenia wniosku w 2003 r., którego rezultatem było ustanowienie Agencji. Od tego czasu ECDC spełniło oczekiwania związane z jego działalnością we wszystkich obszarach objętych jego mandatem.

Wartość dodana wkładu ECDC na poziomie UE polega na zapewnieniu spójnych analiz oraz przeglądu informacji dotyczących zapobiegania chorobom zakaźnym i ich kontroli. We współpracy z właściwymi organami Centrum określa istniejące luki oraz pomaga w zdefiniowaniu oraz wzmocnieniu potrzeb badawczych w zakresie zdrowia publicznego. Poprzez skoordynowane podejście do nadzoru na poziomie europejskim gromadzenie danych może zostać znormalizowane, a wydajność kosztów ulec poprawie, zapewniając w ten sposób porównywalne dane w celu dostarczenia politykom informacji na temat skutecznych środków zapobiegania i kontroli.

Centrum stanowi także platformę porozumiewania się państw członkowskich w zakresie wymiany dobrej praktyki, opierającej się na interwencjach, których podstawą są dowody. ECDC opracowuje w sposób scentralizowany oceny i wytyczne dla Unii – ma to szczególne znaczenie dla małych krajów lub krajów posiadających ograniczone możliwości w tej dziedzinie.

Poprzez działania w zakresie rozwijania gotowości Centrum dostarcza państwom członkowskim regularnych i aktualnych danych dotyczących międzynarodowej sytuacji epidemiologicznej; działanie to z biegiem czasu może zastąpić konieczność kosztownych inwestycji krajowych w wiedzę z zakresu epidemiologii. Poprzez szybką ocenę sytuacji zdrowia publicznego ECDC może także ułatwiać skoordynowane reagowanie na zagrożenia dotyczące jednocześnie kilku państw członkowskich.

Funkcje w zakresie nadzoru i reagowania wiążą się z wykorzystaniem wspólnych metod postępowania opracowanych na poziomie UE, o których wiedza jest przekazywana w ramach różnych kursów organizowanych przez Centrum, skierowanych do ekspertów rządowych państw członkowskich w tej dziedzinie.

ECDC wspiera Komisję w opracowaniu aktywnej siatki komunikacji w zakresie ryzyka. Opracowanie siatek komunikacyjnych w „spokojnym okresie” pozwoli na odpowiednio wczesne, wiarygodne, spójne i będące punktem odniesienia reagowanie na główne kryzysy zdrowia w przyszłości na poziomie europejskim i krajowym.

5.3. Cele, spodziewane wyniki oraz wskaźniki związane z wnioskiem w kontekście ABM (zarządzania kosztami działań)

Centrum przyczynia się do spełnienia celów programu zdrowia publicznego (rozdział 17 03 budżetu wspólnotowego)

Cele krótko- i średnioterminowe Centrum są określone w kontekście jego wieloletniego programu strategicznego 2007-2013, jak wskazano w komunikacie.

5.4. Metoda realizacji (indykatywna)

( Zarządzanie scentralizowane

( bezpośrednio przez Komisję

( pośrednio przez:

( agencje wykonawcze

( ustanowione przez Wspólnoty organy określone w art. 185 rozporządzenia finansowego

( krajowe organy sektora publicznego/organy pełniące misję służby publicznej

( Zarządzanie dzielone lub zdecentralizowane

( z państwami członkowskimi

( z krajami trzecimi

( Zarządzanie wspólne z organizacjami międzynarodowymi (należy wyszczególnić)

6. MONITOROWANIE I OCENA

6.1. System monitorowania

Świadczenie przez ECDC wysokiej jakości wyspecjalizowanych usług (za pomocą przejrzystych procedur) wymaga uważnego monitorowania, którego podstawą są wskaźniki krótkoterminowe.

Zadaniem tego systemu jest dostarczenie odpowiedzi na pytanie, czy prace prowadzone przez ECDC przyniosły pozytywne zmiany, przewidziane w rozporządzeniu ustanawiającym, oraz w wieloletnim programie strategicznym 2007-2013. Specyficzne wskaźniki zostały przekazane zarządowi w początkowej fazie realizacji wieloletniego planu strategicznego i zatwierdzone (w marcu 2008 r.). Będą one wykorzystywane w całym okresie na potrzeby monitorowania postępów w realizacji celów oraz dostarczą zasadniczych informacji do ostatecznej oceny stopnia ich realizacji w 2013 r. Przy opracowaniu tych wskaźników wykorzystano następujące zasady:

Każdy cel ma jeden zestaw wskaźników , wybranych w taki sposób, że informacja w nich zawarta umożliwia ocenę czy/do jakiego stopnia wynik celu został osiągnięty.

Sformułowanie każdego z kryteriów musi być jasne i możliwie jak najkrótsze.

Podjęto wysiłki w celu ograniczenia liczby kryteriów, przy jednoczesnym zapewnieniu oceny osiągnięć w każdej dziedzinie.

Kryteria dają się zmierzyć , w realistyczny sposób oraz przy rozsądnym nakładzie pracy.

Dla każdego wskaźnika przeprowadzono analizę proponowanego źródła danych, jego dostępności i wiarygodności; specjalny system informacyjny na potrzeby systematycznego gromadzenia i analizy danych został ustanowiony w ECDC.

W połowie okresu działania programu 2007-2013 (tj. w 2010 r.) zarząd dokona oceny postępu. Odnośnie do ostatecznej oceny osiągnięć wieloletniego programu strategicznego w roku 2013 r. działania zostaną rozplanowane w taki sposób, by zarząd posiadał wyniki w czasie podejmowania decyzji dotyczącej następnego wieloletniego programu strategicznego, tj. obejmującego lata 2014-2020.

Personel ECDC na koniec każdego roku dokona systematycznej oceny realizacji rocznego planu prac, oceniając wspólnie jakość jego produktów oraz skuteczność procesów wdrażających. Najważniejsze elementy tej oceny będą stanowiły część sprawozdania rocznego składanego przez dyrektora zarządowi.

6.2. Ocena

6.2.1. Ocena ex ante

Nie dotyczy.

6.2.2. Działania podjęte w wyniku oceny pośredniej/ex-post (wnioski wyciągnięte z podobnych doświadczeń w przeszłości)

Zlecenie na ocenę zewnętrzną zostało udzielone dnia 20 maja 2007 r., jak przewiduje rozporządzenie (WE) nr 851/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r.

„Art. 31: Do dnia 20 maja 2007 r. Centrum zamówi niezależną ocenę zewnętrzną swych osiągnięć w oparciu o zakres uprawnień wydany przez zarząd w porozumieniu z Komisją. Ocena ta obejmuje:

a) możliwą potrzebę rozszerzenia zakresu misji Centrum na inne odpowiednie działania na poziomie wspólnotowym w dziedzinie zdrowia publicznego, w szczególności monitorowania zdrowia;

oraz

b) określenie czasu przeprowadzenia dalszych takich przeglądów.

Centrum ogłosiło przetarg nieograniczony. Zakres działań został ustalony przez grupę roboczą zarządu w porozumieniu z Komisją. Zleceniodawca przeprowadził ponad 80 rozmów z głównymi stronami zainteresowanymi w ostatnich miesiącach (instytucje i agencje UE, organizacje międzynarodowe, sieci nadzoru UE, krajowe instytuty nadzoru, krajowe ministerstwa zdrowia i pracownicy ECDC).

Wnioski z tej pierwszej oceny zewnętrznej dostępne są na stronie internetowej: http://ecdc.europa.eu/en/About_us/Key_documents/

6.2.3. Warunki i częstotliwość przyszłych ocen.

Zlecenia na niezależne oceny zewnętrzne Centrum będą udzielane co 5 lat.

7. ŚRODKI ZWALCZANIA NADUżYć FINANSOWYCH

W celu zwalczania nadużyć finansowych, korupcji i innych nielegalnych działań do agencji bez ograniczeń zastosowanie mają przepisy rozporządzenia (WE) nr 1037/1999.

Agencja jest stroną wewnątrzinstytucjonalnego porozumienia z dnia 25 maja 1999 r. dotyczącego wewnętrznych dochodzeń prowadzonych przez OLAF.

Decyzje dotyczące finansowania oraz umowy wykonawcze i przewidziane w nich instrumenty w sposób wyraźny określają, że Trybunał Obrachunkowy oraz OLAF mogą, w razie konieczności, przeprowadzać kontrole na miejscu u odbiorców finansowania Agencji oraz w jednostkach odpowiedzialnych za jego alokację.

8. SZCZEGÓŁOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE ZASOBÓW

8.1. Cele wniosku z uwzględnieniem ich kosztu finansowego

Zob. w pkt 4 niniejszego komunikatu tabelę określającą cele ECDC na okres 2007-2013. Przegląd oczekiwanych wyników dla każdego celu jest podany oddzielnie w dokumencie roboczym służb, w którym następuje szczegółowe przedstawienie dalszego rozwoju Centrum w okresie programowania 2009-2013.

8.2. Wydatki administracyjne

Działanie nie ma wpływu na wydatki administracyjne z budżetu Wspólnoty, Komisja nie dokonuje dla niego bezpośrednich alokacji żadnych zasobów ludzkich.

Koszty administracyjne agencji, w tym koszty personelu są finansowane przez pozycję operacyjną w budżecie 17 03 03 01.

[1] http://ecdc.europa.eu/en/About_us/Key_documents/Documents/ECDC_MAS_.pdf

[2] http://ecdc.europa.eu/en/About_us/Key_documents/.....

[3] Centrum jest zobowiązane do udokumentowania i podania szczegółów dotyczących planów zatrudnienia w kontekście wieloletnich planów polityki zatrudnienia oraz dostosowania ich do wytycznych Komisji.

[4] Wydatki niewchodzące w zakres rozdziału xx 01 w tytule xx.

[5] Zob. pkt 19 i 24 porozumienia międzyinstytucjonalnego.