Wniosek DECYZJA RADY w sprawie poddania 4-metyloamfetaminy środkom kontroli /* COM/2013/039 final - 2013/0021 (NLE) */





UZASADNIENIE Decyzja Rady 2005/387/WSiSW[1] w sprawie wymiany informacji, oceny ryzyka i kontroli nowych substancji psychoaktywnych przewiduje trzystopniową procedurę, która może prowadzić do objęcia nowej substancji psychoaktywnej środkami kontroli w Unii. Na podstawie art. 6 wspomnianej decyzji Rady w dniu 24 września 2012 r. Rada oficjalnie zażądała dokonania przez komitet naukowy Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii w poszerzonym składzie oceny zagrożeń związanych z substancją psychoaktywną 4-metyloamfetaminą. Najważniejsze wyniki przeprowadzonej oceny zagrożeń są następujące: 1) 4-metyloamfetamina jest syntetyczną pierścieniową metylowaną pochodną objętej kontrolą amfetaminy. Jej zażycie wywołuje skutki fizyczne porównywalne z działaniem innych substancji pobudzających, takich jak amfetamina. 2) Stosowanie 4-metyloamfetaminy może prowadzić do wystąpienia działań niepożądanych i problemów zdrowotnych o ostrym przebiegu i takie przypadki zostały udokumentowane. Wzory używania tej substancji wydają się być podobne do wzorów używania kojarzonych z amfetaminą. 3) W latach 2010-2012 w czterech państwach członkowskich odnotowano 21 śmiertelnych przypadków, w których 4-metyloamfetaminę, osobno lub w połączeniu z innymi substancjami, wykryto podczas sekcji zwłok. W niektórych przypadkach 4-metyloamfetamina była dominującym wykrytym narkotykiem. 4) Z medycznego punktu widzenia 4-metyloamfetamina nie ma żadnej znanej, stwierdzonej lub uznanej wartości ani zastosowania. Jest jednak wykorzystywana jako analityczny wzorzec odniesienia i stosowana w badaniach naukowych. Na podstawie art. 8 ust. 1 decyzji Rady w terminie sześciu tygodni od dnia otrzymania sprawozdania na temat oceny zagrożeń Komisja występuje do Rady z inicjatywą poddania nowej substancji psychoaktywnej środkom kontroli lub przedstawia Radzie sprawozdanie wyjaśniające, dlaczego nie uważa za konieczne wystąpienia z taką inicjatywą. Mimo że na tym etapie dowody naukowe dotyczące ogólnych zagrożeń i wzorów używania 4-metyloamfetaminy są jeszcze wciąż ograniczone, istnieją podstawy do poddania tej substancji kontroli w całej Unii. Przede wszystkim z uwagi na to, że z dostępnych informacji przedstawionych w sprawozdaniu na temat oceny zagrożeń wynika, iż substancja ta stanowi zagrożenie dla zdrowia, jak zaznaczono powyżej. To zagrożenie potęguje fakt, że 4-metyloamfetamina jest często sprzedawana jako amfetamina lub w połączeniu z amfetaminą bądź innymi substancjami i większość osób zażywających tę substancję robi to nieświadomie. Biorąc pod uwagę fakt, że 4-metyloamfetamina wykazuje podobieństwo do amfetaminy, a jej produkcja, handel i dostawa wydają się być powiązane z przestępczością zorganizowaną, istnieje możliwość, że 4-metyloamfetamina będzie wykorzystywana jako alternatywa dla amfetaminy, co jest dodatkowym uzasadnieniem dla objęcia tej substancji środkami kontroli. Celem niniejszego wniosku dotyczącego decyzji Rady jest wezwanie państw członkowskich do poddania 4-metyloamfetaminy środkom kontroli oraz sankcjom karnym przewidzianym przez ustawodawstwo krajowe tych państw zgodnie z ich zobowiązaniami wynikającymi z Konwencji ONZ o substancjach psychotropowych z 1971 r. 2013/0021 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie poddania 4-metyloamfetaminy środkom kontroli RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, uwzględniając decyzję Rady 2005/387/WSiSW z dnia 10 maja 2005 r. w sprawie wymiany informacji, oceny ryzyka i kontroli nowych substancji psychoaktywnych[2], zwłaszcza jej art. 8 ust. 3, uwzględniając inicjatywę Komisji, a także mając na uwadze, co następuje: (1) Sprawozdanie na temat oceny zagrożeń dotyczące 4-metyloamfetaminy zostało sporządzone na podstawie art. 6 decyzji 2005/387/WSiSW w ramach sesji specjalnej komitetu naukowego Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii w poszerzonym składzie, a następnie przedłożone Komisji w dniu 29 listopada 2012 r. (2) 4-metyloamfetamina jest syntetyczną pierścieniową metylowaną pochodną amfetaminy, którą przechwytuje się głównie w postaci proszku lub pasty w próbkach zawierających amfetaminę i kofeinę, choć występuje również w formie tabletek lub płynu. Substancja ta pojawiła się na nielegalnym rynku amfetaminy, gdzie jest sprzedawana i stosowana jako amfetamina. W jednym przypadku wykryto ją w produkcie handlowym sprzedawanym przez internet. Głównym chemicznym prekursorem służącym do syntezy 4-metyloamfetaminy jest 4-metylowy metylobenzyloketon (4-metylowy BMK), który wydaje się być dostępny w sprzedaży przez internet i nie podlega kontroli na podstawie Konwencji Narodów Zjednoczonych o zwalczaniu nielegalnego obrotu środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi z 1988 r. (3) Rzadkie są doniesienia na temat specyficznych fizycznych skutków 4-metyloamfetaminy, ponieważ osoby, które stosują tę substancję, zwykle nie są tego świadome. Z niewielu dostępnych relacji wynika, że ma ona właściwości pobudzające. Nieliczne dostępne dane dotyczące stosowania 4-metyloamfetaminy przez ludzi wskazują, że do jej działań niepożądanych należą: hipertermia, nadciśnienie, anoreksja, mdłości, pocenie się, zaburzenia trawienia, kaszel, wymioty, ból głowy, kołatanie serca, bezsenność, paranoja, lęk i depresja. Aktualnie dostępne dane są niewystarczające do określenia, jakie są relatywne właściwości uzależniające tej substancji. (4) Z dostępnych, ograniczonych źródeł danych wynika, że 4-metyloamfetamina charakteryzuje się podobną ostrą toksycznością jak inne środki pobudzające. Istnieją przesłanki wskazujące, że łączenie jej z innymi substancjami, w tym amfetaminą i kofeiną, może prowadzić do zwiększenia ogólnej toksyczności. (5) W sumie w czterech państwach członkowskich odnotowano 21 śmiertelnych przypadków, w których podczas sekcji zwłok w badanych próbkach wykryto 4-metyloamfetaminę, osobno lub w połączeniu z co najmniej jedną substancją, zwłaszcza amfetaminą. Choć na podstawie dostępnych informacji nie da się stwierdzić z całą pewnością, jaką rolę odegrała 4-metyloamfetamina wśród przyczyn tych zgonów, w niektórych przypadkach substancja ta była dominującym wykrytym narkotykiem, a jej poziom był porównywalny z poziomem amfetaminy w pewnych przypadkach, w których przyczyną śmierci było zażycie amfetaminy. (6) 4-metyloamfetaminę wykryto w 15 państwach członkowskich, a jedno państwo członkowskie zgłosiło, że na jego terytorium miała miejsce produkcja tej substancji. Trudno oszacować, jak rozpowszechnione jest stosowanie 4-metyloamfetaminy. Nie ma informacji na temat popytu na tę konkretną substancję ze strony grup osób zażywających narkotyki. Nie jest ona wprowadzana do obrotu za pośrednictwem sklepów internetowych. (7) Z dostępnych informacji wynika, że jest ona wytwarzana i rozpowszechniana przez te same grupy przestępcze, które są zaangażowane w produkcję i sprzedaż objętej kontrolą amfetaminy. (8) Z medycznego punktu widzenia 4-metyloamfetamina nie ma żadnej znanej, stwierdzonej lub uznanej wartości ani zastosowania w Unii. Substancja ta nie została również dopuszczona do obrotu w Unii. Poza jej wykorzystaniem jako analitycznego wzorca odniesienia oraz do badań naukowych nie ma żadnych przesłanek wskazujących, że mogłaby być stosowana w jakimkolwiek innym uzasadnionym celu. (9) 4-metyloamfetamina nie podlega obecnie procedurze badania w ramach systemu Organizacji Narodów Zjednoczonych, ani nie została poddana takiemu badaniu. W ośmiu państwach członkowskich substancja ta podlega kontroli na podstawie przepisów o kontroli narkotyków zgodnie z zobowiązaniami tych państw wynikającymi z Konwencji ONZ o substancjach psychotropowych z 1971 r. Dwa inne państwa członkowskie w swoich przepisach krajowych stosują do tego produktu definicję rodzajową, natomiast jedno państwo członkowskie kontroluje go na mocy ustawodawstwa dotyczącego leków. (10) Choć w sprawozdaniu na temat oceny zagrożeń stwierdzono, że dowody naukowe dotyczące właściwości 4-metyloamfetaminy i zagrożeń wynikających z jej zażywania są nieliczne i potrzebne są dalsze badania na temat ogólnych zagrożeń zdrowotnych i społecznych związanych z tą substancją, istnieją wystarczające podstawy do poddania jej środkom kontroli w całej Unii. Powodem są zagrożenia zdrowotne, których przyczyną jest ta substancja, o czym świadczy jej wykrycie w kilku śmiertelnych przypadkach, zwłaszcza jeśli jest stosowana w połączeniu z innymi substancjami, a także duże podobieństwo do amfetaminy pod względem wyglądu i działania oraz fakt, że osoby mogą zażywać tę substancję nieświadomie. Wymienione zagrożenia oraz niewielka wartość i zastosowanie medyczne 4-metyloamfetaminy uzasadniają decyzję o poddaniu jej środkom kontroli w całej Unii. (11) Ponieważ w dziesięciu państwach członkowskich 4-metyloamfetamina już jest objęta kontrolą, poddanie jej środkom kontroli na terenie całej Unii może pomóc w uniknięciu problemów związanych z transgranicznym egzekwowaniem prawa oraz współpracą sądową. (12) Środki kontroli obowiązujące w całej Unii mogą się przyczynić do zapobieżenia sytuacji, w której 4-metyloamfetamina byłaby wykorzystywana jako alternatywa do amfetaminy na nielegalnym rynku narkotyków, PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ: Artykuł 1 Niniejszym poddaje się środkom kontroli nową substancję psychoaktywną 4-metyloamfetaminę. Artykuł 2 Państwa członkowskie podejmują niezbędne środki, zgodnie ze swoim prawem krajowym i nie później niż w ciągu roku od dnia publikacji niniejszej decyzji, w celu poddania 4-metyloamfetaminy środkom kontroli oraz sankcjom karnym przewidzianym przez ustawodawstwo krajowe tych państw zgodnie z ich zobowiązaniami w ramach Konwencji ONZ o substancjach psychotropowych z 1971 r. Artykuł 3 Niniejsza decyzja wchodzi w życie następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Sporządzono w Brukseli dnia […] r. W imieniu Rady Przewodniczący [1] Dz.U. L 127 z 20.5.2005, s. 32. [2] Dz.U. L 127 z 20.5.2005, s. 32.