2.

kieruje do Rady, Komisji i wysokiej przedstawiciel/przewodniczącej Komisji następujące zalecenia, wzywając je do: Prowadzenie negocjacji a) zapewnienia, że nowa umowa o partnerstwie i współpracy będzie stanowić kompleksowe ramy dalszego rozwoju stosunków, obejmujące wszystkie priorytetowe dziedziny, w tym prawa człowieka, zasady państwa prawa, dobre sprawowanie rządów i demokratyzację, młodzież i edukację, rozwój gospodarczy, handel i inwestycje, energię i transport, zrównoważenie środowiskowe i gospodarkę wodną, a także zwalczanie wspólnych zagrożeń i podejmowanie wspólnych wyzwań; Dialog polityczny i współpraca b) zapewnienia spójności zaangażowania UE z innymi dziedzinami jej polityki oraz stosowania zasady „więcej za więcej”, ze szczególnym naciskiem na wspieranie reform politycznych, prawnych, gospodarczych i społecznych; c) ścisłej współpracy z Kazachstanem na rzecz wspierania współpracy regionalnej i poprawy stosunków dobrosąsiedzkich w regionie Azji Środkowej oraz zapewnienia w umowie o partnerstwie i współpracy postanowień dotyczących współpracy regionalnej w tym regionie, m.in. przez wspieranie, w stosownych przypadkach, środków poprawy zaufania, zwłaszcza w takich dziedzinach jak gospodarka wodna i gospodarowanie zasobami, zarządzanie granicami, walka z ekstremizmem i zwalczanie terroryzmu; zaleca, by we współpracy tej wspierać wymianę doświadczeń i uwzględniać zalecenia organizacji społeczeństwa obywatelskiego; d) dążenia do uzyskania poparcia Kazachstanu z myślą o szybkim nawiązaniu regularnego, poświęconego bezpieczeństwu dialogu wysokiego szczebla między UE a Azją Środkową w formacie regionalnym, który umożliwi podjęcie wspólnych wyzwań i stawianie czoła wspólnym zagrożeniom; e) współpracy z Kazachstanem, innymi państwami Azji Środkowej oraz podmiotami lokalnymi, regionalnymi i międzynarodowymi z myślą o wspieraniu bezpieczeństwa i rozwoju w Afganistanie; f) bardziej zdecydowanych działań UE w dziedzinie edukacji, zasad państwa prawa, ochrony środowiska i gospodarki wodnej, m.in. dzięki nowo tworzonym platformom wsparcia i ukierunkowanej pomocy, a także włączenia lokalnych organizacji pozarządowych i organizacji społeczeństwa obywatelskiego w prowadzony przez UE dialog z kazachskim rządem w dziedzinach, w których jest to właściwe i możliwe; apeluje, by z uwagi na obecne trudności w rejestrowaniu organizacji pozarządowych i organizacji społeczeństwa obywatelskiego dialog ten nie ograniczał się do organizacji oficjalnie zarejestrowanych; g) zachęcania Kazachstanu do współpracy z sąsiadami w celu znalezienia wspólnego rozwiązania w kwestii statusu Morza Kaspijskiego; h) wspierania reform politycznych i tworzenia potencjału instytucjonalnego dzięki ukierunkowanej pomocy technicznej (wymiana ekspertów); Prawa człowieka i podstawowe wolności i) zapewnienia w umowie o partnerstwie i współpracy klauzul i punktów odniesienia dotyczących ochrony i wspierania praw człowieka zapisanych w konstytucji Kazachstanu, bazujących w jak największej mierze na standardach Rady Europy (komisji weneckiej), OBWE i ONZ, do których przestrzegania zobowiązał się Kazachstan; j) zaapelowania do władz Kazachstanu, by dołożyły wszelkich starań o poprawę sytuacji pod względem przestrzegania praw człowieka w tym kraju; k) podkreślenia, że postępy w negocjowaniu nowej umowy o partnerstwie i współpracy muszą wiązać się z postępami w reformach politycznych; wezwania Kazachstanu, by wykazywał się w praktyce deklarowanym zaangażowaniem na rzecz dalszych reform w celu utworzenia otwartego i demokratycznego społeczeństwa, obejmującego niezależne społeczeństwo obywatelskie i opozycję oraz przestrzegającego praw podstawowych oraz zasad państwa prawa; zaoferowania odpowiedniej pomocy ze strony UE we wdrażaniu reform; l) wyrażenia głębokiego zaniepokojenia zatrzymaniami bez udowodnienia naruszenia prawa, które można uznać za politycznie umotywowane, co wskazuje na lekceważenie rezolucji Parlamentu z dnia 15 marca 2012 r. zawierającej wezwanie do zwolnienia wszystkich osób, którym postawiono zarzuty umotywowane politycznie; m) wezwania kazachskich władz w tym kontekście do jak najszybszego i bezstronnego zbadania wszystkich doniesień o torturach i maltretowaniu w związku z gwałtownymi zajściami w Żangaözen oraz do pociągnięcia sprawców do odpowiedzialności, zniesienia mglistych przepisów prawa karnego pozwalających na stawianie zarzutów „podżegania do niezgody społecznej” oraz zwolnienia z aresztu tymczasowego zatrzymanych na tej podstawie działaczy opozycji, a także dokonania przeglądu przepisów o wolności zgromadzeń, aby dostosować je do międzynarodowych zobowiązań Kazachstanu w tej dziedzinie; n) wyrażenia głębokiego zaniepokojenia powództwem wniesionym w dniu 20 listopada 2012 r. przez Prokuratora Generalnego Kazachstanu, żądającym uznania niezarejestrowanej partii Alga, stowarzyszenia Khalyk Maidany oraz kilku opozycyjnych środków przekazu za zakazane z uwagi na swój ekstremistyczny charakter; wyraźnego podkreślenia faktu, iż zgodna z prawem walka z terroryzmem i ekstremizmem nie może być wykorzystywana, jako uzasadnienie dla zakazywania działalności opozycyjnej i ograniczania wolności słowa; o) wyrażenia głębokiego zaniepokojenia faktem skazania Władimira Kozłowa, Akżanata Aminowa i Serika Sapargaliego w wyniku procesu, w którym doszło do licznych nieprawidłowości proceduralnych, czego skutkiem jest dalsze ograniczenie wolności politycznej kazachskiej opozycji; wezwania kazachskich władz do przeprowadzenia uczciwego i przejrzystego procesu apelacyjnego Władimira Kozłowa, Akżanata Aminowa i Serika Sapargaliego; p) nalegania, by Kazachstan kontynuował przenoszenie planu działań w zakresie praw człowieka na grunt przepisów prawa i nadal w pełni go wdrażał w oparciu o zalecenia komisji weneckiej i z wykorzystaniem pomocy technicznej świadczonej przez UE w ramach inicjatywy na rzecz praworządności; q) wezwania Kazachstanu, by jako członek komisji weneckiej wykazał się zaangażowaniem w przestrzeganie standardów Rady Europy, współpracując z komisją wenecką, w tym przedkładając konkretne projekty ustaw i niedawno przyjęte ustawy do zaopiniowania komisji weneckiej oraz wdrażając jej zalecenia; r) nalegania, by kazachskie władze podjęły wiążące zobowiązania do pełnego dostosowania systemu prawnego do standardów międzynarodowych oraz zapewniły, że ich wdrożenie będzie sprzyjać autentycznej wolności mediów, słowa i zrzeszania się, wyznania i przekonań, a także niezawisłości wymiaru sprawiedliwości w Kazachstanie; s) nalegania, by poprawiono dostęp do wymiaru sprawiedliwości i niezawisłość sądów oraz by ponownie przeniesiono kontrolę i zarządzanie zakładami penitencjarnymi do ministerstwa sprawiedliwości; t) wezwania Kazachstanu do bezzwłocznego zwolnienia więźniów skazanych z przyczyn politycznych oraz do zaprzestania aresztowań i wydawania wyroków ze względów politycznych z wykorzystaniem zarzutów karnych z mglistej kategorii „podżegania do niezgody społecznej”; u) wezwania kazachskich władz do zmiany art. 164 kazachskiego kodeksu karnego dotyczącego „podżegania do niezgody społecznej” w celu dostosowania go do międzynarodowego prawa praw człowieka; v) nalegania, by Kazachstan ponownie rozpatrzył restrykcyjne poprawki do kodeksu administracyjnego oraz niedawno wprowadzoną ustawę o religii oraz by położył kres arbitralnym nalotom, przesłuchaniom, groźbom i grzywnom w stosunku do mniejszościowych grup wyznaniowych; w) rozpoczęcia negocjacji w sprawie ułatwień wizowych między UE a Kazachstanem, co przyniosłoby namacalne korzyści dla wymiany gospodarczej, kulturalnej i naukowej, a także stanowiło dodatkowe wsparcie dla kontaktów międzyludzkich; x) apelowania, by Kazachstan wypełnił zalecenia Komitetu ONZ przeciwko Torturom oraz zalecenia wydane w 2009 r. przez specjalnego sprawozdawcę ONZ ds. tortur; wezwania Kazachstanu do zapewnienia udziału niezależnych organizacji pozarządowych w konsultacjach na temat planowanej reformy kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego; y) wezwania Kazachstanu do podpisania i ratyfikowania Rzymskiego statutu Międzynarodowego Trybunału Karnego; z) nalegania, by tworzono niezależne platformy społeczeństwa obywatelskiego, co przyczyni się do niewykluczającej nikogo wymiany poglądów w wielu sektorach, dzięki czemu społeczeństwo obywatelskie będzie mogło wyrazić swoje oczekiwania i opinie, oraz poszukiwania sposobów finansowego wsparcia tego celu; aa) zintensyfikowania i zacieśnienia corocznych dialogów na temat praw człowieka w celu uzyskania namacalnej poprawy sytuacji, m.in. przez określenie konkretnych punktów odniesienia do pomiaru postępów, oraz informowania PE o tej sprawie; ab) zintensyfikowania i rozszerzenia zakresu programów wymian w edukacji i kulturze; zachęcania do prowadzenia szkoleń prawniczych dla lokalnych i regionalnych urzędników oraz dla członków organów ścigania, z myślą o dostosowaniu do standardów UE, a także wspierania takich szkoleń; zachęcania Kazachstanu do przyjęcia pierwszoplanowej roli w tworzeniu specjalnego programu edukacyjnego realizowanego przez UE i państwa Azji Środkowej, a obejmującego zarówno kształcenie akademickie, jak i szkolenia zawodowe, oraz wspierania go w tych działaniach; Współpraca gospodarcza ac) podkreślenia, że zakończenie negocjacji w sprawie nowej umowy o partnerstwie i współpracy będzie miało pozytywny wpływ na pogłębianie współpracy gospodarczej między przedsiębiorstwami z UE i Kazachstanu, w tym MŚP; ad) zachęcania do tworzenia przepisów zgodnych z zasadami WTO, w tym przepisów dotyczących wymogów lokalnych przyjmowanych na podstawie umowy w sprawie związanych z handlem środków dotyczących inwestycji, co przygotuje grunt pod reformy strukturalne i powstanie gospodarki rynkowej; dostarczenia Kazachstanowi specjalistycznej pomocy technicznej w celu przygotowania przyszłych reform strukturalnych, zwiększenia konkurencyjności i stworzenia społecznej gospodarki rynkowej; ae) wezwania do usunięcia barier taryfowych i pozataryfowych w celu rozszerzenia wymiany handlowej, w szczególności handlu usługami i inwestycji zagranicznych; wspierania ambicji do ujednolicania norm w handlu towarami bardziej, niż to wynika z warunków ustalonych przez WTO, co również doprowadziłoby do rozszerzenia możliwości handlowych; af) podkreślenia wagi współpracy energetycznej między Kazachstanem a UE, zwłaszcza jeśli chodzi o dążenie do zbudowania szlaku energetycznego przez Morze Kaspijskie; zagwarantowania, że UE nadal będzie koncentrować się na wspieraniu podnoszenia bezpieczeństwa energetycznego, zrównoważonego rozwoju energetyki i przyciągania inwestycji dla projektów energetycznych leżących we wspólnym interesie i w interesie regionów; ag) zagwarantowania, że udział Kazachstanu w unii celnej pod przewodnictwem Rosji, a także w Eurazjatyckiej Unii Gospodarczej nie będzie przeszkodą dla handlu ani dla gospodarczej i finansowej współpracy z UE, dla wypełniania zobowiązań wynikających z członkostwa w WTO ani dla ściślejszej współpracy między UE a Kazachstanem; zauważenia, że konsekwencją opóźnienia zawarcia udoskonalonej umowy o partnerstwie i współpracy będzie powstanie konkurencji; gotowości do wsparcia Kazachstanu w jego ewentualnych wysiłkach o wspieranie nowoczesnych instytucji gospodarczych; ah) zachęcania rządu Kazachstanu do ponownego wykazania się zaangażowaniem w Inicjatywę Przejrzystości w Branżach Wydobywczych (EITI) przez usunięcie wszelkich prawnych lub regulacyjnych przeszkód uniemożliwiających jej skuteczne wdrożenie oraz przez umożliwienie niezależnym organizacjom społeczeństwa obywatelskiego pełnego udziału w tej inicjatywie; ai) zawarcia rozdziału o dostosowaniu norm i systemów regulacyjnych Kazachstanu do norm i systemów Unii Europejskiej, w szczególności w sektorach i kluczowych dziedzinach, w których handel między UE a Kazachstanem ma duży potencjał; aj) podkreślenia, że jednym z głównych źródeł napięć i potencjalnych konfliktów w regionie są nadal sprawy gospodarki wodnej, i podkreślenia wagi regionalnego podejścia do ochrony wspólnych zasobów wodnych i prawidłowego zarządzania nimi; przypomnienia w związku z tym, że kraje tego regionu powinny bez dalszej zwłoki podpisać i ratyfikować konwencję z Espoo i konwencję z Aarhus oraz zachęcać podmioty lokalne do większego udziału w procesie decyzyjnym; ak) zwiększenia technicznego wsparcia dla Kazachstanu w dziedzinie ochrony zasobów wodnych i, ogólnie, gospodarowania nimi, w ramach europejskiej inicjatywy na rzecz wody dla Azji Środkowej, m.in. z myślą o poprawie stosunków między państwami tego regionu położonymi w górnym i dolnym biegu rzek oraz o doprowadzeniu do zawarcia zrównoważonych umów o podziale zasobów wodnych; al) wspierania Kazachstanu w staraniach o ratowanie Morza Aralskiego w ramach programu działania międzynarodowego funduszu na rzecz ratowania Morza Aralskiego oraz dostarczania Kazachstanowi pomocy w tych działaniach; am) wspierania Kazachstanu w przyjmowaniu skutecznych środków ograniczania zagrożeń i programów usuwania odpadów radioaktywnych i zanieczyszczenia substancjami radioaktywnymi w regionie Semeju (Semipałatyńska); an) przyjęcia z zadowoleniem działań Kazachstanu na rzecz świata wolnego od broni jądrowej oraz jego pierwszoplanowej roli w światowym procesie rozbrojenia jądrowego oraz całkowitego zakazu przeprowadzania prób jądrowych; ao) zwrócenia uwagi na krytyczną sytuację w dziedzinie demokracji, zasad państwa prawa (w tym walki z korupcją), praw człowieka i podstawowych wolności, zwłaszcza praw pracowniczych, która powoduje także nieuczciwą przewagę konkurencyjną; podkreślenia w związku z tym, że w nowej umowie do części dotyczącej handlu należy włączyć wiążący rozdział o wymianie handlowej i trwałym rozwoju; ap) nalegania na wprowadzenie skutecznego systemu rozstrzygania sporów, aby zagwarantować przestrzeganie postanowień umowy; aq) podkreślenia, że rzeczowy rozdział dotyczący usług i przedsiębiorczości oraz zbliżenie norm i systemów regulacyjnych Kazachstanu do norm i systemów UE (w tym SPS, TBT i praw własności intelektualnej) przyniósłby wzrost przepływów handlowych i inwestycji, co z kolei sprzyjałoby modernizacji i dywersyfikacji kazachskiej gospodarki; podkreślenia, że w Kazachstanie należy udoskonalić procedury udzielania licencji, by ułatwić świadczenie usług i inwestycje; ar) pobudzania starań Kazachstanu o usunięcie wszelkich barier pozataryfowych utrudniających dotychczas rozwój handlu i inwestycji w tym kraju; as) skoncentrowania wsparcia gospodarczego i handlowego dla Kazachstanu na rozwoju MŚP i na pomocy organizacjom pośrednictwa biznesowego; at) zaapelowania, w świetle niedawnych doniesień o korupcji w działających w Kazachstanie korporacjach z siedzibą w UE, o wprowadzenie bardziej rygorystycznych i wiążących przepisów dotyczących społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw; au) nadania ogromnego znaczenia przestrzeganiu przez przedsiębiorstwa z siedzibą w Europie standardów MOP dotyczących praw związków zawodowych oraz norm środowiskowych, zdrowotnych i bezpieczeństwa przy prowadzeniu działalności w Kazachstanie, w szczególności w sektorze wydobywczym; av) zapewnienie w toku negocjacji zdecydowanego wykluczenia dumpingowych metod w produkcji i wywozie fosforu ze względu na doniesienia o stratach ponoszonych przez europejskich producentów z powodu dumpingowych cen w przywozie, w sytuacji gdy nie jest możliwe odzyskiwanie i recykling fosforu z surowców wtórnych; aw) zapewnienia odpowiedniej obecności specjalistów ds. gospodarki i handlu w delegaturze UE w Kazachstanie; Inne postanowienia ax) zasięgania opinii PE w sprawie postanowień dotyczących współpracy parlamentarnej; zwiększenia roli Parlamentu, komisji współpracy parlamentarnej i spotkań międzyparlamentarnych jako sposobów monitorowania negocjacji i wdrażania umów o partnerstwie; pobudzania działań Parlamentu na rzecz wspierania dialogu oraz regularnej dwu- i wielostronnej współpracy parlamentarnej; ay) dopilnowania, by nowa umowa o partnerstwie i współpracy ugruntowała poszanowanie zasad demokracji, praw podstawowych i praw człowieka oraz praworządności jako jej „istotnych elementów”, co oznacza, że w przypadku naruszenia tych zasad przez którąkolwiek ze stron zostaną przyjęte środki mogące prowadzić nawet do zawieszenia umowy; az) zawarcia, w uzgodnieniu z władzami Kazachstanu, jednoznacznych punktów odniesienia i wiążących terminów wdrażania nowej umowy o partnerstwie i współpracy oraz zapewnienia kompleksowego mechanizmu monitorowania obejmującego regularne sprawozdania dla PE, składane również przed posiedzeniami rady współpracy; ba) wprowadzenia wszechstronnego mechanizmu monitorowania przez Parlament i ESDZ po zawarciu umowy, aby umożliwić wyczerpujące i regularne informowanie o wdrażaniu umowy o partnerstwie i współpracy, a w szczególności o osiąganiu jej celów; mechanizm ten powinien zawierać następujące elementy: (i) dostarczanie PE informacji na temat celów, jakie należy osiągnąć w wyniku działań UE i zajmowanych przez nią stanowisk, oraz na temat wszelkich kwestii dotyczących Kazachstanu; (ii) dostarczanie PE informacji na temat porównawczej analizy wyników działań podjętych przez UE i Kazachstan, przy czym podkreślać należy rozwój sytuacji w dziedzinie praw człowieka, demokracji i praworządności w tym kraju, w szczególności przez: — umożliwianie dostępu do odnośnych dokumentów wewnętrznych ESDZ zgodnie z właściwymi procedurami zachowania poufności; — nadanie Parlamentowi statusu obserwatora na spotkaniach informacyjnych odbywających się przed posiedzeniami rady współpracy oraz umożliwienie mu dostępu do dokumentów dostarczanych Radzie i Komisji; — włączenie społeczeństwa obywatelskiego w proces przygotowania tych informacji i oceny sytuacji; bb) zachęcenia zespołu negocjacyjnego UE do dalszej ścisłej współpracy z PE przez dostarczanie na bieżąco udokumentowanych informacji o postępach w negocjacjach, zgodnie z art. 218 ust. 10 TFUE, który stanowi, że Parlament Europejski jest natychmiast i w pełni informowany na wszystkich etapach procedury; bc) dostarczenia wystarczających unijnych środków finansowych na wszechstronną i trwałą współpracę z państwami Azji Środkowej, w tym na pomyślne wdrożenie nowej umowy o partnerstwie i współpracy z Kazachstanem;