PL    PL PL 
PL    PL  KOMISJA EUROPEJSKA 
Bruksela, dnia 7.9.2010 
SEK(2010) 1016 wersja ostateczna 
  
ODPOWIEDZI KOMISJI NA SPRAWOZDANIE SPECJALNE  
„CZY REFORMA RYNKU CUKRU OSI ĄGNĘŁA SWOJE G ŁÓWNE CELE?”  
PL 2   PL ODPOWIEDZI KOMISJI NA SPRAWOZDANIE SPECJALNE  
„CZY REFORMA RYNKU CUKRU OSI ĄGNĘŁA SWOJE G ŁÓWNE CELE?”  
STRESZCZENIE  
I, II, III. Zatwierdzona w 2006 r. refo rma rynku cukru w UE z powodzeniem doprowadzi ła do 
restrukturyzacji sektora, zapewniaj ąc mu ramy d ługoterminowej polityki i znacznie 
poprawiaj ąc jego konkurencyjno ść. Producenci cukru w UE dzia łają teraz w otoczeniu, w 
którym ceny instytucjonalne ograniczono o 36%, a produkcja jest bardziej skoncentrowana w 
regionach o du żej rentowno ści.  
Kluczowymi elementami reformy by ły znaczne obni żenie cen instytucjonalnych oraz 
tymczasowy fundusz restrukturyzacji maj ący na celu zrekompensowanie przedsi ębiorstwom 
rezygnacji z kwot produkcyjnych i u łatwienie zrównowa żenia potencjalnych niekorzystnych 
społecznych i ekologicznych skutków reformy. W ten sposób zach ęcono najmniej 
konkurencyjnych producentów cukru do zrzeczenia si ę kwot. Ponadto w celu dalszego 
promowania konkurencyjno ści sektora produkcji cukru w UE przedsi ębiorstwom 
udostępniono dodatkowe kwoty w zamian za jednorazow ą płatność.  
Reforma nie mia ła wpływu na bud żet w zakresie wydatków rolnych. We wniosku Komisji 
wyraźnie uwzgl ędniono potrzeby dostosowawcze w krajach AKP b ędących sygnatariuszami 
protokołu w sprawie cukru i opracowano w odniesien iu do nich specjalny program pomocy 
stanowiący część pakietu reform, zatwierdzony przez Rad ę i Parlament. 
Reformę rynku cukru nale ży rozpatrywa ć w kontek ście inicjatywy UE „Wszystko oprócz 
broni” (EBA) z 2001 r. oraz orzeczenia Światowej Organizacji Ha ndlu (WTO) z 2005 r. w 
sprawie systemu cukrowego UE. W ramach  inicjatywy EBA udzielono krajom najs łabiej 
rozwiniętym swobodnego dost ępu do rynku UE, w tym rynku cukru. W świetle orzeczenia 
WTO konieczne sta ło się ograniczenie subsydiowanego wywo zu cukru z UE. W rezultacie 
UE musia ła zmniejszy ć kwoty produkcji cukru w celu zach owania odpowiedniej równowagi 
rynkowej. W zwi ązku z tym niektóre ze zj awisk opisanych przez Trybuna ł (np. ograniczenie 
kwot produkcyjnych) s ą w zasadzie raczej konsekwencj ą wspomnianych dwóch zmian w 
szerszym otoczeniu politycznym. Inne (np. koncentracj ę i zamykanie zak ładów 
produkcyjnych) mo żna co najmniej w cz ęści przypisa ć tendencjom d ługoterminowym. 
V. Ogólny wzrost konkurencyjno ści sektora cukru w UE osi ągnięty dzięki reformie jest 
ewidentny i Komisja uwa ża ten cel za w pe łni zrealizowany. 
Reforma by ła oparta na dobrowolnym systemie zrzekania si ę kwot, wspartym w 
szczególno ści tymczasowym funduszem restrukturyzacji. Ka żde przedsi ębiorstwo 
produkujące cukier musia ło dokona ć wyboru mi ędzy rezygnacj ą z produkcji lub jej 
kontynuacj ą, mając na uwadze fakt, że w przysz łości będzie musia ła zapewni ć sobie 
długoterminow ą rentowno ść przy znacznie ni ższych cenach instytucjonalnych. 
Zaoferowanie w ramach reformy jednocze śnie możliwości zrzeczenia si ę i uzyskania 
dodatkowych kwot s łużyło właśnie osiągnięciu celu stworzenia mniejszego, ale bardziej 
konkurencyjnego sektora produkcji cukru w UE. 
Zgodnie z danymi udokumentowanymi przez Komisj ę w tabeli 1, zrzekanie si ę kwot 
odbywało się na większą skalę w państwach o niskim poziomie łącznej rentowno ści, podczas 
gdy 93% nowych kwot przydzielono pa ństwom cz łonkowskim o wi ększej łącznej 
rentowno ści. W wyniku tego procesu na pa ństwa członkowskie o wysokiej rentowno ści 
PL 3   PL przypada obecnie 78% kwot UE (przed reform ą 68%), natomiast na pa ństwa członkowskie o 
niskiej rentowno ści 5% (przed reform ą 12%).  
VI. Komisja z zadowoleniem przyjmuje wyra żone przez Trybuna ł przekonanie, że reforma 
osiągnęła cel ustabilizowania r ynku cukru i cen cukru. 
Większa zale żność od zewn ętrznych dostaw cukru jest wynikiem polityki handlowej i 
rozwojowej UE, a w szczególno ści inicjatywy „Wszystko oprócz broni”, zapewniaj ącej 
nieograniczon ą możliwość przywozu na rynek UE krajom najs łabiej rozwini ętym, z których 
część ma znaczny potencja ł wywozu cukru.  
Ponadto system cukrowy obejmuje narz ędzia niezb ędne do sprostania hipotetycznej sytuacji 
niewystarczaj ącej podaży na rynku UE, g łównie poprzez konwersj ę dostępnego cukru 
pozakwotowego na cukier kwotowy. 
Komisja przeprowadzi wkrótce badanie dotycz ące transmisji cen w sektorze cukru, aby 
dokładniej przeanalizowa ć tę kwestię. 
VII. Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści odpowiedzialno ść za uporanie si ę z konsekwencjami 
zamykania zak ładów (lub ograniczania produkcji), w tym wdro żenie niezb ędnych środków na 
rzecz dywersyfikacji, spoczywa na pa ństwach cz łonkowskich. Niemniej jednak w celu 
zagwarantowania terminowego wdro żenia tych środków, a nast ępnie unikni ęcia zbędnych 
opóźnień, prawodawstwo UE dok ładnie okre śla terminy wykonania i p łatności, do których 
dotrzymania s ą zobowiązane państwa członkowskie.  
Reforma skutkuje powstaniem bardziej konk urencyjnego otoczenia gospodarczego dla 
tradycyjnych rafinerii, które musz ą dostosowa ć swoją działalność, aby utrzyma ć 
konkurencyjno ść w tej nowej sytuacji. Celem wspomnianej pomocy przej ściowej, której nie 
uwzględniał pierwotny wniosek Komisji, jest umo żliwienie tym przedsi ębiorstwom podj ęcia 
niezbędnych środków w celu poprawy swojej konkurencyjno ści. 
VIII. W odniesieniu do reformy systemu cukrowego, nale ży uwzględnić wszystkie zmiany 
wprowadzone we wspólnej organi zacji rynku cukru, tzn. przej ście od środków obejmuj ących 
wysokie ceny gwarantowane buraka cukrowe go, refundacje produkcyjne i wywozowe do 
systemu opartego g łównie na bezpo średniej pomocy dla rolni ków. W tym sensie system 
cukrowy zaprojektowano jako niemaj ący wpływu na bud żet w zakresie wydatków rolnych 
(zob. także uwaga Trybuna łu w pkt 89). Komisja uwa ża, że ten cel osi ągnięto.  
Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporz ądzenia Rady (WE) nr 320/ 2006, wszelkie kwoty pozostaj ące w 
funduszu restrukturyzacji r ynku cukru po sfinansowaniu środków w ramach wspomnianego 
funduszu zostaj ą przeniesione do EFGR. 
Środki towarzysz ące dla krajów AKP wynikaj ą z ogólnego zobowi ązania UE, w ramach 
Umowy o partnerstwie AKP-UE, do wspieran ia krajów AKP w ich staraniach zmierzaj ących 
do ograniczenia ubóstwa i osi ągnięcia zrównowa żonego rozwoju. W trakcie procesu 
prowadzącego do reformy rynku cukru Komisja zobowi ązała się do wspierania w zakresie 
potrzeb dostosowawczych krajów upr zywilejowanych na podstawie protoko łu w sprawie 
cukru i dokona ła analizy oddzia ływania reformy rynku cukru na kraje AKP. Konieczno ść 
wprowadzenia takich środków towarzysz ących dla krajów AKP nale życie przewidziano i nie 
odnoszą się one do cz ęści rolnej bud żetu. 
IX.  Tiret pierwsze – Jest spraw ą oczywist ą, że Komisja zawsze wykazuje daleko posuni ętą 
staranność w celu dopilnowania, aby instrumenty i 
środki zosta ły opracowane z zachowaniem 
ogólnej spójno ści i na podstawie gruntownych techni cznych ocen potrzeb oraz obiektywnych 
i niedyskryminacyjnych kryteriów. To podej ście przyjęto równie ż przy reformie rynku cukru. 
PL 4   PL Tiret drugie – Przygotowuj ąc wniosek dotycz ący zasad reguluj ących funkcjonowanie rynku 
cukru po roku gospodarczym 2014/2015, Komisja przeanalizuje ca ły szereg wariantów, 
opierając się na zgromadzonym w przesz łości doświadczeniu. 
Tiret trzecie – Komisja jest zdania, że nowa równowaga na rynku cukru, b ędąca wynikiem 
reformy, w tym poziom samowystarczalno ści UE, jest zgodna z pos tanowieniami Traktatu, 
które nie wymagaj ą, aby UE by ła samowystarczalna w odniesieniu do ka żdego produktu 
rolnego. Co wi ęcej, system cukrowy obejmuje narz ędzia niezb ędne do sprostan ia sytuacjom 
niewystarczaj ącej poda ży na rynku, g łównie poprzez konwersj ę dostępnego cukru 
pozakwotowego na cukier kwotowy. 
Tiret czwarte – Aby zdoby ć więcej informacji na ten temat, Komisja przeprowadzi wkrótce 
badanie dotycz ące transmisji cen w sektorze cukru.  
Tiret piąte – Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, odpowiedzialno ść za wdrożenie środków na 
rzecz dywersyfikacji oraz za zapewnienie zgodno ści z wymogami ochrony środowiska 
spoczywa na pa ństwach cz łonkowskich, które s ą lepiej przygotowane do podejmowania 
niezbędnych decyzji w świetle wielu szczególnych czynników w łaściwych dla ka żdego 
przypadku.  
WSTĘP 
4. Sprawne dzia łanie systemu cukrowego opartego na kwotach wymaga tak że kwot dla 
izoglukozy i syropu inulinowego, gdy ż, jak słusznie zauwa żył Trybuna ł, oba produkty s ą 
potencjalnymi substytutami cukru. Kwoty wprowadzono w czasie, kiedy produkcja tych 
alternatywnych substancji s łodzących we Wspólnocie osi ągnęła poziom stwarzaj ący ryzyko 
zaburzenia normalnego funkcjonowania syst emu cukrowego. Ustalone wtedy wielko ści kwot 
odpowiada ły wielkości ówczesnej produkcji. 
5. Komisja pragnie wyja śnić, że w świetle orzeczenia Światowej Organizacji Handlu (WTO) 
nie ma bezwzgl ędnych limitów ilo ściowych wywozu cukru bia łego: 
Panel WTO i Organ Apelacyjny zaleci ły, aby Organ Rozstrzygania Sporów za żądał od 
Wspólnoty Europejskiej (WE) dostosowania systemu cukrowego w zakresie, w jakim 
stwierdzono jego niezgodno ść z Porozumieniem w sprawie rolnictwa WTO, w sposób 
wynikający z jej zobowi ązań na podstawie wspomnianego porozumienia.  
W odniesieniu do zakresu niezgodno ści w sprawozdaniu z dnia 28 kwietnia 2005 r. Organ 
Apelacyjny WTO podtrzyma ł poczynione przez panel ustalenia, że: 
Tiret pierwsze – przypis 1 w za łączniku WE dotycz ącym preferencyjnego przywozu z 
niektórych krajów AKP oraz z Indii nie mia ł skutku prawnego polegaj ącego na zwi ększeniu 
bądź innej modyfikacji poziomu zobowi ązania Wspólnot Europejskich w zakresie ilo ści, 
zawartego w za łączniku WE, 
Tiret drugie – skar żący (Australia, Brazylia i Tajlandia) przedstawili dowody prima facie  
potwierdzaj ące, że producenci/eksporterzy cukru C (tj. pozakwotowego) przekraczaj ący 
poziomy zobowi ązania WE otrzymywali „p łatności” w zwi ązku z wywozem (i) poprzez 
sprzedaż buraków cukrowych C producentom cukru C poni żej całkowitego kosztu produkcji; 
oraz (ii) w postaci transferów środków finansowych, popr zez subsydiowanie skro śne 
wynikające z funkcjonowania systemu cukrowego WE, w rozumieniu art. 9 ust. 1 lit. c) 
Porozumienia w sprawie rolnictwa  WTO (a zatem podlegaj ące zobowi ązaniom w zakresie 
ograniczenia subsydiów wywozowych), 
Tiret trzecie – WE nie wykaza ła, że nie subsydiowano jej wywozu cukru C oraz cukru z 
AKP/Indii (ekwiwalent) przekraczaj ącego poziom zobowi ązań Wspólnoty Europejskiej. 
PL 5   PL W związku z tym UE mo że zezwala ć na wywóz pozakwotowego cukru w ilo ści 
przekraczaj ącej zobowi ązania wobec WTO pod warunkiem wykazania, że taki wywóz nie jest 
subsydiowany.  
Ramka 1  
Zob. odpowied ź na pkt 5. 
7. Komisja pragnie na pocz ątku podkre ślić, że w limitach na łożonych orzeczeniem WTO 
należy utrzyma ć nie cały wywóz cukru z UE, lecz tylko subsydiowany wywóz. Dlatego te ż 
cukier pozakwotowy, a tak że izoglukoza, zarówno kwotowa, jak i pozakwotowa, nie 
podlegają temu ograniczeniu, o ile nie jest udzielana refundacja. 
9. Cele reformy s ą bezpośrednio zwi ązane z celami WPR zapisanym i w traktatach. Co wi ęcej, 
częściowo rozbie żne cele nie stanowi ą niedociągnięć reformy, lecz s ą raczej skutkiem jej 
szerokiego zakresu. Zró żnicowane cele reformy odzwierciedlaj ą różne aspekty rynku cukru i 
powinny by ć rozpatrywane kompleksowo. 
10. d) Niższy poziom zrzekania si ę kwot w drugim roku doprowadzi ł do sytuacji nadmiernej 
podaży na rynku wewn ętrznym, w reakcji na któr ą Komisja musia ła podjąć dwa zbiory 
środków: z jednej strony, przed łużenie refundacji wywozowych  na rok gospodarczy 2007/08 
oraz, z drugiej strony, ustalenie wspó łczynnika procentowego wycofania na poziomie 13,5% 
(rozporządzenie (WE) nr 290/2007) w celu utrzym ania równowagi strukturalnej rynku. 
e) Poniewa ż reforma wi ą
zała się z obniżeniem cen buraka cukrowego, mia ła bezpośredni 
wpływ na dochody plantatorów, co uzasadnia ło rekompensat ę. W przypadku producentów 
zbóż izoglukoza zapewnia tylko marginalny rynek zbytu, a cena zbo ża jest znacznie bardziej 
uzależniona od innych zmiennych. Reforma nie mia ła zauważalnego wp ływu na dochody 
producentów zbó ż i dlatego żadna rekompensata dla nich nie by łaby uzasadniona.  
UWAGI  
21. W celu zapewnienia efektywnej i sprawn ej restrukturyzacji, Komisja zdecydowa ła się na 
model reformy oparty na decyzjach podejmow anych dobrowolnie przez producentów cukru. 
Okazało się, że jest to efektywny sposób osi ągnięcia celów reformy. Podej ście obejmuj ące 
ukierunkowanie na poszczególne regiony lu b indywidualnych producentów napotka łoby nie 
tylko powa żny sprzeciw ze strony pa ństw członkowskich i przedsi ębiorstw dotkni ętych 
ograniczeniami kwot, ale te ż spowodowa łoby duże trudno ści praktyczne zwi ązane z 
dokonaniem wyboru, które przedsi ębiorstwa powinny zaprzesta ć działalności, a które 
powinny j ą kontynuowa ć.  
22. Głównym celem reformy by ło osiągnięcie nowej równowagi w sektorze produkcji cukru 
UE poprzez wprowadzenie w życie scenariusza odznaczaj ącego się większą otwartością 
rynku wewn ętrznego na przywóz z pa ństw trzecich. Osi ągnięcie tego celu wymaga ło 
ograniczenia kwot, a dzia łające nadal przedsi ębiorstwa powinny by ć w stanie prowadzi ć 
działalność na rynku charakteryzuj ącym się znacznie ni ższymi cenami instytucjonalnymi.  
23. Ze wzgl ędów efektywno ści i przejrzysto ści Komisja zdecydowa ła się na model reformy, 
w którym ostateczne decyzje dotycz ące dalszej produkcji, jej ograniczenia b ądź rezygnacji z 
niej podejmowa ły poszczególne przedsi ębiorstwa cukrownicze z uwzgl ędnieniem znacznie 
niższych cen obowi ązujących w przysz łości. Ponadto przedsi ębiorstwom postanawiaj ącym 
zrzec się kwot zapewniono zach ętę finansow ą. Wybrany model nie wymaga analizy bie żącej 
rentowno ści i perspektyw ka żdego pojedynczego producenta  cukru w UE. Dlatego te ż 
Komisja nie uzna ła za konieczne gromadzenia takich danych dotycz ących wydajno ści i 
efektywno ści wspomnianego modelu. P onadto taka analiza dotyczy łaby poufnych aspektów 
PL 6   PL działalności prywatnych podmiotów, a opa rte na niej porównania mi ędzy przedsi ębiorstwami 
nie byłyby wolne od kontrowersji.  
Te korzyści pod wzgl ędem konkurencyjno ści przemys łu cukrowniczego UE po reformie s ą 
bezsporne, gdy ż działające obecnie przedsi ębiorstwa musz ą zachowa ć rentowno ść przy 
znacznie obni żonych cenach instytucjonalnych. 
24. Komisja konsekwentnie korzysta ła z najlepszych dost ępnych informacji w celu 
oszacowania rentowno ści sektora cukru w ka żdym z pa ństw członkowskich. Aby zapewni ć 
wiarygodno ść wyników, takie analizy musz ą opierać się na skonsolidowanych tendencjach 
bazowych obejmuj ących odpowiednio d ługi okres. Obecne wyniki reformy w du żej mierze 
potwierdzaj ą trafność tych oszacowa ń. 
Pierwotna ocena skutków SEC (2003) 1022 by ła oparta na danych zaczerpni ętych z 
dokumentu „Badanie maj ące na celu ocen ę skutków wariantów przysz łej reformy wspólnej 
organizacji rynku cukru,” przygotowanego przez firm ę LMC dla CEFS (2003), który w du żej 
mierze potwierdzi ł wnioski poprzednio wyci ągnięte przez Komisj ę.  
W aktualizacji oceny skutków SE K (2005) 808 wykorzystano wiele źródeł, w tym ró żne 
badania zlecone przez organizacj e sektora (np. Comité  Européen de Fabr icants de Sucre, 
Conféderation Générale de Betteraviers) b ądź państwa członkowskie, jak równie ż wkład 
świata nauki.  
W związku z tym dane zawarte w ta beli 2 zaktualizowanej o ceny skutków to najnowsze 
dostępne dane odpowiednie do celów oszacowania rentowno ści całego sektora cukru w 
każdym z państw członkowskich.  
25. Charakterystyk ę modelu reformy wybranego przez Komisj ę przedstawiono w odpowiedzi 
na pkt 23. 
Jak udokumentowa ła Komisja w tabeli 1, udzia ł kwot przypadaj ących państwom 
członkowskim o wysokiej rentowno ści wzrósł po reformie z 68% do 78%, natomiast udzia ł 
państw o niskiej rentowno ści spadł z 12% do 5%. Korzy ści pod wzgl ędem konkurencyjno ści 
sektora produkcji cukru w UE s ą oczywiste. 
26. Celem reformy by ło doprowadzenie do dobrowolnego zrzeczenia si ę kwot produkcyjnych 
w wysoko ści 6 mln ton przed kampani ą w latach 2009/2010, w zwi ązku z czym opracowano 
czteroletni program restrukturyzacyjny. Realiz acja programu w pierwszym roku (zrzeczono 
się 1,47 mln ton) sugerowa ła, że ten cel zostanie osi ągnięty, jednak wyniki w drugim roku nie 
były już tak dobre (0,71 mln ton), co sk łoniło Komisję do dokonania niezb ędnych korekt. W 
październiku 2007 r. przyj ęto odnośne rozporz ądzenie Rady (WE) nr 1261/2007. 
Okazało się, że instrumenty zach ęcające do zrzekania si ę kwot w pierwszych dwóch latach 
reformy by ły atrakcyjne tylko dla najmniej konkurencyjnych przetwórców i wielko ść kwot, 
których zrzeczono si ę nie wystarczy, aby w sektorze wytworzy ła się nowa równowaga. Jak 
słusznie i bardziej szczegó łowo wyja śnia Trybuna ł w pkt 27, powa żną przeszkod ą dla 
przemysłu nie by ł brak zach ęt finansowych, lecz raczej niepewno ść związana z cz ęścią 
pomocy, która mia ła być zarezerwowana dla plantatorów i us ługodawców. 
28. Pomoc zwi ązaną z wielkością produkcji przyznawan ą plantatorom w pi ęcioletnim okresie 
przejściowym nale ży rozpatrywa ć w politycznym kontek ście reformy sektora cukru, któr ą 
musiały wspiera ć również państwa członkowskie w rezultacie trac ące zdolno ści produkcyjne 
w zakresie cukru. Reform ę rynku cukru nale ży oceniać z uwzględnieniem jej ostatecznych 
wyników, które uwidoczni ą się po zakończeniu okresu przej ściowego.  
29. Całkowity poziom zrzekania si ę kwot szacowany przez Komisj ę nie opiera si ę na analizie 
rentowno ści poszczególnych przedsi ębiorstw, lecz wynika z nowych warunków 
PL 7   PL makroekonomicznych panuj ących na rynkach cukru w UE, maj ących związek z orzeczeniem 
panelu WTO i zwi ększonym dost ępem udzielonym niektórym eksporterom cukru.  
Ponieważ Komisja w du żej mierze podziela stanowisko Trybuna łu, że rentowno ść 
producentów cukru w ty m samym regionie mo że być zróżnicowana, zdecydowa ła się na 
model reformy, w którym ostateczne decyzje s ą podejmowane przez poszczególne 
przedsiębiorstwa cukrownicze. Oznacza to, że celem reformy nie by ło osiągnięcie nowej 
równowagi rynkowej wy łącznie poprzez ca łkowite wstrzymanie produkcji w najmniej 
rentownych pa ństwach cz łonkowskich, lecz stworzenie warunków i zach ęt umożliwiających 
sektorowi dokonanie niezb ędnych ogranicze ń produkcji.  
30. Decyzj ę o zaprzestaniu produk cji cukru podejmowa ły poszczególne przedsi ębiorstwa 
cukrownicze. Najbardziej ef ektywni producenci cukru s ą z pewnością lepiej przygotowani do 
kontynuowania dzia łalności przy ni ższych cenach. Jak s łusznie zauwa ża Trybuna ł w innych 
częściach sprawozdania, łączna rentowno ść produkcji cukru zale ży nie tylko od wyników 
gospodarczych zak ładów przetwórczych, ale te ż od konkurencyjno ści sektora upraw. 
Zapewnienie trwa łego rozwoju przedsi ębiorstw wymaga równoczesnego utrzymania obu tych 
warunków. 
32.  c) Dzięki wprowadzeniu obowi ązkowego, niepodlegaj ącego rekompensacie zmniejszenia 
kwot w 2010 r. – w przypadku gdy poziom kwot, których zrzeczono si ę dobrowolne, b ędzie 
poniżej zakładanego poziomu – uda ło się osiągnąć dobre wyniki pocz ąwszy od trzeciego roku 
reformy.  
34. Jak opisuje Trybuna ł w pkt 27, istotnym czynnikiem utrudniaj ącym szersze wykorzystanie 
funduszu restrukturyzacji w drugim roku by ł pewien stopie ń niepewno ści w odniesieniu do 
rzeczywistego poziomu pomocy, któr ą mieli otrzyma ć producenci cukru. Ponadto Komisja 
pragnie podkre ślić, że całkowitej wielko ści pomocy nie zwi ększono na drugim etapie 
reformy, na którym jednak osi ągnięto cel w zakresie ca łkowitego zrzeczenia si ę kwot. 
35. Decyzje o zrzeczeniu si ę kwot były podejmowane dobrowolnie przez przedsi ębiorstwa na 
podstawie w łasnej oceny aktualnej sytuacji i perspektyw. Wszystkie przedsi ębiorstwa w UE 
postawiono przed tym samym wyborem, na tych samych warunkach i ka
żde z nich podj ęło 
decyzję, którą uważało za najbardziej odpowiedni ą.  
36. Celem by ło osiągnięcie ogólnego wzrostu wydajno ści sektora cukru w UE po reformie i 
cel ten zrealizowano.  
Ponieważ program mia ł charakter dobrowolny, wszyscy pr oducenci cukru w UE mieli dost ęp 
do programu restrukturyzacji. Ostateczne decyzje by ły podejmowane przez poszczególne 
przedsiębiorstwa z uwzgl ędnieniem prawdopodobnej rentowno ści w nowych warunkach 
rynkowych. 
Zob. także dane przedstawione w odpowiedzi Komisji na pkt 25. 
37. Konkurencyjno ść poszczególnych przedsi ębiorstw jest nie tylko funkcj ą państwa 
członkowskiego, w którym prowadz ą działalność, ale tak że ich wielko ści, wydajno ści 
zakładów przetwórczych, zarz ądzania i wielu innych czynników. Jak s łusznie wyja śnił 
Trybunał, ważne mog ą być różnice w rentowno ści między poszczególnymi 
przedsiębiorstwami zlokalizowanymi w tym samym pa ństwie członkowskim.  
Całkowita kwota przydzielona przed reform ą państwom cz łonkowskim o wysokiej 
rentowno ści była znacznie wy ższa niż w przypadku pa ństw członkowskich o niskiej 
rentowno ści. Jak wynika z za łącznika III, kwota dost ępna w pa ństwach cz łonkowskich o 
PL 8   PL niskiej rentowno ści po reformie wynosi 31% kwoty przypadaj ącej im przed reform ą. W 
przypadku pa ństw członkowskich o wysokiej rentowno ści ten odsetek wynosi 81%.  
38. Komisja jest zdania, że cele reformy osi ągnięto w pełni i pozostaje przekonana, że 
poszczególni producenci s ą najlepiej przygotowani do podj ęcia decyzji na podstawie oceny 
swojej przysz łej konkurencyjno ści. 
39.-40. Komisja uwa ża, że mechanizmy nie s ą sprzeczne, bior ąc pod uwag ę, że zapewnienie 
możliwości uzyskania dodatkowych kwot jednocze śnie z zach ętami do zrzekania si ę kwot 
poprzez fundusz restrukturyzacji mia ło na celu w łaśnie umożliwienie osi ągnięcia celu 
wspomnianego przez Trybuna ł, mianowicie u łatwienia, poprzez zwi ększenie zdolno ści 
przetwórczej, dalszego zwi ększenia konkurencyjno ści przedsi ębiorstw, które by ły już 
konkurencyjne.  
40 (tiret drugie). Producenci cukr u skorzystaliby wprawdzie na ni ższych cenach buraka 
cukrowego po reformie, jednak że ceny kukurydzy oraz innych surowców u żywanych do 
produkcji izoglukozy pozosta łyby bez zmian. Aby zapewni ć producentom izoglukozy 
możliwość utrzymania wzgl ędnej konkurencyjno ści, udzielono im bezp łatnie dodatkowych 
kwot, dzięki czemu mog ą osiągać korzyści skali.  
41. Wynikiem po łączonego zastosowania obu środków by ło ułatwienie koncen tracji produkcji 
cukru w przedsi ębiorstwach o najlepszych pers pektywach zachowania konkurencyjno ści w 
przyszłości, a w konsekwencji ogólne zwi ększenie konkurencyjno ści sektora produkcji cukru 
w UE.  
42. Celem reformy by ło zapewnienie niezb ędnego dostosowania sektora produkcji cukru w 
UE w sprawny i skuteczny sposób. Wymaga ło to funduszu restrukturyzacji dla 
przedsiębiorstw rezygnuj ących z kwot i elastycznych narz ędzi dostosowania dla 
przedsiębiorstw decyduj ących się na kontynuacj ę działalności. Przedsi ębiorstwa cukrownicze 
w UE wezwano do podj ęcia szeregu decyzji na podstawie w łasnej analizy perspektyw i 
przewidywa ń dotyczących rynku. W tym z łożonym otoczeniu gospodarczym niektóre 
przedsiębiorstwa najpierw zdecydowa ły się na zakup kwot, a nast ępnie na zrzeczenie si ę 
części z nich.  
Komisja jest zdania, że ta zwiększona elastyczno ść przedsiębiorstw umo żliwiła bardziej 
efektywne dostosowanie sektora cukru w UE, przy jednoczesnym zapewnieniu równego traktowania wszystkich przedsi ębiorstw. 
Jak słusznie zauwa żył Trybunał, sumy naliczane z tytu łu zakupu kwot i ud zielane z tytu łu ich 
zrzeczenia si ę są równowa żne. 
Do domniemanych negatywnych skutków finansowych Komisja ustosunkowuje si ę w 
odpowiedzi na pkt 43. 
43. Producenci cukru skorzy staliby wprawdzie na ni ższych cenach buraka cukrowego po 
reformie, jednak że ceny kukurydzy oraz innych surowców u żywanych do produkcji 
izoglukozy nie zmieni łyby się. Poniewa ż spadek cen cukru poci ąga za sob ą obniżenie cen 
izoglukozy, reforma spowodowa łaby zmniejszenie zysków producentów izoglukozy. 
Aby zapewni ć producentom izoglukozy mo żliwość utrzymania wzgl ędnej konkurencyjno ści, 
a co za tym idzie zapewni ć równe szanse producentom cukru i izoglukozy, zwi ększono kwoty 
izoglukozy, dzi ęki czemu mog ą oni osiąga
ć korzyści skali. 
Komisja pragnie podkre ślić, że tak jak w przypadku kwot cukru, przedsi ębiorstwa 
produkujące izoglukoz ę, które zrzeka ły się kwot i ubiega ły się o rekompensat ę z funduszu 
restrukturyzacji, musia ły zgłosić i wykaza ć właściwe wdro żenie planu restrukturyzacji. 
PL 9   PL 44. Reforma mia ła na celu globaln ą poprawę ogólnej konkurencyjno ści sektora, w tym 
plantatorów, poprzez obni żenie minimalnej ceny buraka cukrowego. Jak podkre śla Trybuna ł 
w załączniku VI, niektóre pa ństwa członkowskie zdecydowa ły się skupić pomoc na rzecz 
restrukturyzacji g łównie na plantatorach buraków cukrowych.  
45. Wyniki reformy w UE świadczą o tym, że plantatorzy buraków cukrowych w UE 
wykazali wi ększą zdolność do dostosowania si ę, niż wynikało z początkowych oszacowa ń, a 
buraki cukrowe s ą nadal uprawiane na znacznych obszarach pa ństw członkowskich, o których 
mowa w tabeli 2. 
46-47. Charakter produkcji cukru wymaga ci ężkich urz ądzeń przemys łowych. 
Konkurencyjno ść można utrzyma ć jedynie pod warunkiem prowadzenia w sposób 
konkurencyjny zarówno produkcji, jak i prze twarzanie buraków cukrowych. Niezale żnie od 
przypadków zg łoszonych przez Trybuna ł jest równie ż możliwe, że osiągające dobre wyniki 
zakłady przemys łowe były zmuszone do zamkni ęcia ze wzgl ędu na ograniczon ą 
konkurencyjno ść upraw buraka w okolicy. Wydaje si ę, że miało to miejsce w przypadku 
opisanym przez Trybuna ł w pkt 30. 
50. Uwagi Trybuna łu odnoszą się do przyjętej przez Rad ę podstawy prawnej, któr ą Komisja 
jest zobowi ązana wdro żyć. 
51. Reforma przyczyni ła się do zmniejszenia ró żnicy cen mi ędzy wewn ętrznym rynkiem UE i 
rynkiem światowym. Sektor cukru w UE jest obecn ie bardziej zorientowany na rynek i 
bardziej konkurencyjny ni ż był przed reform ą. 
54. Komisja z zadowoleniem przyjmuje wyra żone przez Trybuna ł przekonanie, że rynek 
cukru w UE pozostaje stabilny od pocz ątku reformy. 
55. Rzeczywisty poziom przywozu z tych krajów zale ży od wzgl ędnej atrakcyjno ści UE w 
porównaniu z rynkiem światowym. Dlatego te ż jednym z celów osi ągniętych przez reform ę 
było zmniejszenie ró żnicy cen.  
56. Większe uzale żnienie od przywozu nie jest wynikiem reformy rynku cukru, lecz 
rezultatem polityki UE maj ącej na celu wzmocnienie roli cukru jako stymulatora dzia łalności 
gospodarczej w krajach najs łabiej rozwini ętych o wyra źnym potencjalne produkcyjnym.  
57. Komisja jest zdania, że nową równowag ę rynkową osiągniętą dzięki reformie sektora 
można będzie utrzyma ć w przewidywalnej przysz łości. Rozwój sytuacji rynkowej wydaje si ę 
to potwierdza ć. 
58. Fakt, że UE sta ła się w większym stopniu zale żna od przywozu jest logiczn ą 
konsekwencj ą otwarcia rynku UE dla pa ństw trzecich. Niemniej jednak ten poziom 
uzależnienia od przywozu by łby znacznie wi ększy, gdyby obecne ceny cukru w UE pozosta ły 
na tak wysokim poziomie, jaki utrzymywa ł się przed reform ą.  
Podsumowuj ąc, poziom samozaopatrzenia w granicach kwot utrzymanych po reformie (ok. 
85 %) można uznać za zadowalaj ący i Komisja pragnie podkre ślić, że system obejmuje 
narzędzia niezb ędne do sprostania hipotetyczn ym sytuacjom niewystarczaj ącej podaży na 
rynku UE, g łównie poprzez konwersj ę dostępnego cukru pozakwotowego na cukier kwotowy. 
59.  b) To wi ększe uzale żnienie od przywozu jest  zasadniczo uwarunkowane ró żnicą między 
cenami cukru na świecie i w UE. Reforma umo żliwiła zmniejszenie tej ró żnicy i w ten sposób 
przyczyni ła się do utrzymania efektywnego, aczkolwi ek mniejszego sektora produkcji cukru 
w UE.  
PL 10   PL 60. Ze wzgl ędu na znaczne zwi ększenie ogólnej konkurencyjno ści produkcji w UE Komisja 
jest zdania, że po reformie sektor cukru w UE jest lepiej przygotowany do przeciwstawienia 
się delokalizacji.  
61. Jak słusznie wyja śnia Trybuna ł, aby uzyska ć pomoc restrukturyzacyjn ą przedsiębiorstwo 
musi przedstawi ć plan restrukturyzacji obejmuj ący szczegó łowe, konkretne środki, których 
wdrożenie jest egzekwowane przez or gany krajowe. Do uzyskania p łatności uprawnione s ą 
tylko przedsi ębiorstwa, które wdro żyły te środki w sposób zadowalaj ący.  
Fakt, że grupy producentów cukru w UE dokonuj ą także przywozu cukru do UE, nie jest 
nowością. Co więcej, po wprowadzeniu w życie nowego scenariusza, w my śl którego UE ma 
zwiększyć przywóz cukru, fakt, że niektóre zak łady produkcyjne przekszta łca się w rafinerie, 
oznaczałby, że część działalności w zakresie przetwarzania takiego cukru pozosta łaby w UE. 
62. Komisja z zadowoleniem przyjmuje wyra żone przez Trybuna ł przekonanie, że reforma 
osiągnęła cel obni żenia ceny cukru. 
63. Aby dok ładniej przeanalizowa ć tę kwestię, Komisja wkrótce przeprowadzi badanie 
dotyczące transmisji cen w sektorze cukru.  
Ponadto w kontek ście okresowej oceny polityk, Komisja dokona oceny ex post  środków WPR 
mających zastosowanie do sektora cukru. W ra mach oceny zostanie przeanalizowane 
oddziaływanie środków WPR maj ących zastosowanie do łańcucha dostaw cukru, w tym do 
sektora plantatorów, a tak że producentów cukru i rafinerii, od czasu przyj ęcia reformy w 2006 
r. Oczekuje si ę, że prace nad ocen ą rozpoczn ą się w czwartym kwartale 2010 r. Wyników 
można się spodziewa ć pod koniec 2011 r. 
64. Nie jest zaskakuj ące, że reforma zmniejszaj ąca całkowity rozmiar sektora, a zarazem 
wymagająca od przedsi ębiorstw kontynuuj ących dzia łalność znacznego zwi ększenia 
konkurencyjno ści, prowadzi do pewnej koncentracji przemys łu.  
69. Izoglukoz ę wytwarza si ę ze zbóż (głównie kukurydzy i pszen icy) i w przeciwie ństwie do 
sektora buraków cukrowych nie jest obj ęta specjalnymi wewn ątrzsektorowymi umowami o 
dostawach mi ędzy plantatorami i producentami. W zwi ązku z tym zarezerwowanie cz ęści 
pomocy dla plantatorów nie by łoby uzasadnione.  
72. Jak zauwa ża Trybuna ł w pkt 13, a tak że zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, za 
wprowadzenie w życie pomocy restrukturyzacyjnej odpowiadaj ą państwa członkowskie, 
najlepiej przygotowane do rozpat rzenia szczególnych okoliczno ści konkretnych sytuacji. 
Ponadto Komisja pragnie podkre ślić, że wypłacenie pomocy restrukturyzacyjnej jest 
uzależnione od wdro żenia planu przedstawionego przez przedsi ębiorstwo odno śnemu 
państwu członkowskiemu, obejmuj ącego szczegó łowy opis konkretnych dzia łań. Rzecz jasna 
takie plany musz ą być zgodne z zasadami UE i krajowymi, z których cz ęść może różnić się w 
istotnym stopniu w poszczególnych pa ństwach cz łonkowskich.  
73. Organy pa ństw członkowskich maj ą obowiązek sprawdzenia, czy zobowi ązania spo łeczne 
są realizowane zgodnie z planami spo łecznymi. Procedury rozliczania rachunków obejmuj ą 
weryfikacj ę, czy państwa członkowskie przeprowadzaj ą takie kontrole. 
Plany spo łeczne w wi ększej części są tworzone w drodze porozumienia mi ędzy producentem 
i pracownikami/zwi ązkami zawodowymi. Zainteresowane strony b ędą również monitorowa ć 
wypełnianie zobowi ązań w zakresie szkole ń, przekwalifikowania, rekompensaty itd. 
Ponadto Komisja jest gospodarzem „Komitetu ds. Sektorowego Dialogu Spo łecznego w 
Przemyśle Cukrowniczym”, w którego sk ład wchodz ą przedstawiciele zwi ązków 
zawodowych i przemys łu cukrowniczego. W szczególno ści wspomniany komitet przyj ął 
PL 11   PL kodeks post ępowania europejskiego przemys łu cukrowniczego w zakresie spo łecznej 
odpowiedzialno ści biznesu, szeroko stosowany w kontek ście reformy. 
Ponadto skutki spo łeczne reformy zostan ą rozpatrzone w ramach oceny środków WPR 
mających zastosowanie do sektora cukru. Oczekuje si ę, że prace nad ocen ą rozpoczn ą się w 
czwartym kwartale 2010 r. Wyników mo żna się spodziewa ć pod koniec 2011 r. 
74. Uzasadnienie przed łużenia terminu, w którym producenci musieli osi ągnąć zgodność z 
wymogami ochrony środowiska by ło dwojakie: z jednej strony pocz ątkowy termin ustalono w 
2006 r. i harmonogram wymaga ł aktualizacji w celu uwzgl ędnienia wa żnych zmian w 
krajowych programach restru kturyzacji, które rozpocz ęły się w 2008 r. Z drugiej strony ta 
poprawka by ła właściwa ze wzgl ędu na wp ływ globalnego kryzysu finansowego na 
gospodarki niektórych pa ństw członkowskich. 
75. Izoglukoz ę wytwarza si ę ze zbóż (głównie kukurydzy i pszen icy) i w przeciwie ństwie do 
sektora buraków cukrowych nie jest obj ęta specjalnymi wewn ątrzsektorowymi umowami o 
dostawach mi ędzy plantatorami i producentami. W zwi ązku z tym zarezerwowanie cz ęści 
pomocy dla plantatorów zbó ż nie byłoby uzasadnione, gdy ż reforma nie mia ła wpływu na 
ceny zbóż. 
76-77. Zob. tak że odpowied ź Komisji na pkt 73. 
Komisja pragnie tak że podkreślić, że w szeregu cukrowni redukc ja jest procesem trwaj ącym 
od wielu lat, rozpocz ętym na długo przed reform ą rynku cukru, w zwi ązku ze zwi ększaniem 
zdolności przetwórczych wszystkich jednostek produkcyjnych. Na przyk ład między 2000 i 
2006 r. w UE zamkni ęto 67 cukrowni.  
Fundusz restrukturyzacji zapewni ł ramy prawne i wsparcie finansowe, z których nie mo żna 
było korzysta ć w związku z zamkni ęciami maj ącymi miejsce przed reform ą. 
80. Pomoc na rzecz dywersyfikacji wprowadzono, aby zapewni ć państwom cz łonkowskim 
możliwość podejmowania środków w odno śnych regionach oraz umo żliwienia im 
uwzględnienia środków dotycz ących innych podmiotów gospodarczych dotkni ętych 
restrukturyzacj ą rynku cukru, które nie uzyska ły rekompensaty w ramach pomocy 
restrukturyzacyjnej. 
81. Zob. odpowied ź Komisji na pkt 74. 
82. Zgodnie z wieloletnim planem oceny DG ds. Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich 
na lata 2010-2012, ocena środków WPR maj ących zastosowanie do sektora cukru zostanie 
przeprowadzona w latach 2010-2011. W ramach oceny zostanie przeanalizowane oddziaływanie środków WPR maj ących zastosowanie do łańcucha dostaw cukru, w tym do 
sektora plantatorów, a tak że producentów cukru i rafinerii, od czasu przyj ęcia reformy w 2006 
r. W ramach tej oceny rozpatrzony powinien zosta ć także wpływ pomocy na rzecz 
dywersyfikacji na regiony dotkni ęte restrukturyzacj ą (na podstawie analiz przypadków).  
Oczekuje si ę, że prace nad ocen ą rozpoczn ą się w czwartym kwartale 2010 r. Wyników 
można się spodziewa ć pod koniec 2011 r. 
Komisja przeprowadza kontrole w ramach  procedur rozliczania rachunków.  
85. Chocia ż wniosek Komisji nie obejmowa ł pomocy przej ściowej dla rafinerii 
przemysłowych, podczas dyskusji w Radzie sta ło się jasne, że podobnie jak przetwórcy 
buraków cukrowych, rafinerie przemys łowe musz ą się poddać szeregowi dostosowa ń 
strukturalnych w rezultacie spa dku instytucjonalnych cen cukru.  
Reforma skutkuje bowiem powstaniem bardzi ej konkurencyjnego otoczenia gospodarczego 
dla tradycyjnych rafinerii, które musz ą dostosowa ć swoją działalność w celu utrzymania 
PL 12   PL konkurencyjno ści w tej nowej sytuacji. Odno śne przedsi ębiorstwa musia ły określić niezbędne 
zmiany w biznesplanie przedk ładanym organom krajowym. Poprzez udzielenie tej pomocy 
reforma zapewni ła równe traktowanie wszystkich producentów cukru we Wspólnocie, 
niezależnie od tego, czy jako surowca u żywają buraków, czy cukru surowego. 
86. Prawodawstwo UE powinno by ć stosowane w pa ństwach cz łonkowskich w sposób 
jednolity, niezale żnie od tego, czy istnieje w nich jeden czy wi ęcej potencjalnych 
beneficjentów.  
88. Ta zmienno ść wynika z faktycznej wielko ści kwot, których si ę zrzeczono oraz terminów 
zrzeczenia si ę. W rzeczywisto ści w ramach funduszu rest rukturyzacji rynku cukru zebrano 
więcej tymczasowych sk ładek restrukturyzacyjnych i poniesiono mniej wydatków. W 
pierwszych dwóch latach reformy by ły dostępne najwy ższe stawki pomocy na ton ę kwoty. 
90. Reforma systemu cukrowego by ła zaprojektowana jako niemaj ąca wpływu na bud żet w 
zakresie wydatków rolnych raczej ni ż jako samofinansuj ąca się. Jako samofinansuj ący się 
zaprojektowano fundusz restrukturyzacji rynku cukru. 
W odniesieniu do reformy systemu cukrowego nale ży uwzględnić wszystkie zmiany 
wprowadzone we wspólnej organi zacji rynku cukru, tzn. przej ście od środków obejmuj ących 
wysokie ceny gwarantowane buraka cukrowe go oraz refundacje produkcyjne i wywozowe do 
systemu opartego g łównie na bezpo średniej pomocy dla rolni ków. W tym sensie system 
cukrowy zaprojektowano jako niemaj ący wpływu na bud żet w zakresie wydatków rolnych 
(zob. także uwaga Trybuna łu w pkt 89). Komisja uwa ża, że ten cel osi ągnięto.  
Jako samofinansuj ący się zaprojektowano fundusz rest rukturyzacji rynku cukru, nieb ędący 
składnikiem wspólnej or ganizacji rynku, i tak że ten cel zosta ł osiągnięty. 
a) Kiedy podejmowano reform ę, oczekiwano zwi ększenia si ę przywozu cukru do UE, 
głównie w zwi ązku ze środkami w ramach inicjatywy „Wszystko oprócz broni”. Tak wi ęc w 
przypadku braku reformy oraz z uwzgl ędnieniem orzeczenia WTO, ewolucja rynku cukru w 
UE doprowadzi łaby do zmniejszenia produkcji w UE. W rezultacie zmniejszeniu uleg łaby 
produkcja nadwy żek, a zatem oczekiwano równie ż stopniowego obni żania się do zera 
dochodów z tytu łu opłat produkcyjnych, zaczynaj ąc od roku bud żetowego 2010. W tym 
dynamicznym kontek ście wysoko ść opłaty produkcyjnej wprowadzonej w ramach reformy 
rynku cukru ustalono na poziomie 12 EUR na ton ę w celu zachowania neutralno ści 
budżetowej w odniesieniu do dochodów. 
b) Środki towarzysz ące wynikaj ą z ogólnego zobowi ązania UE, w ra mach Umowy o 
partnerstwie AKP-UE, do wspi erania krajów AKP na drodze do ograniczenia ubóstwa i 
zrównowa żonego rozwoju. W trakcie procesu prowadz ącego do reformy rynku cukru 
Komisja zobowi ązała się do wspierania w zakresie potrzeb dostosowawczych krajów 
uprzywilejowanych na podstawie protoko łu w sprawie cukru i dokona ła analizy 
oddziaływania reformy rynku cukru na kraje AKP. Potrzeb ę wprowadzenia takich środków 
towarzysz ących dla krajów AKP nale życie przewidziano. 
Wsparcie udzielone krajom AKP nie mie ści się w zakresie rozporz ądzenia Rady (WE) nr 
1290/2005, gdy ż dotyczy pomocy rozwojowej dla krajów AKP, a zatem nie jest obj ęte 
wydatkami w ramach wspól nej polityki rolnej.  
91. Zob. odpowied ź Komisji na pkt 90. 
WNIOSKI I ZALECENIA  
93. Cele reformy s ą bezpośrednio zwi ązane z celami WPR zapisanymi w traktatach. Co 
więcej, częściowo rozbie żne cele nie stanowi ą niedociągnięcia reformy, lecz raczej skutek jej 
PL 13   PL szerokiego zakresu. Zró żnicowane cele reformy odzwierciedlaj ą różne aspekty rynku cukru i 
powinny by ć rozpatrywane kompleksowo. 
94. Przedsi ębiorstwa prowadz ące działalność po reformie musz ą utrzymać rentowno ść przy 
niższych cenach instytucjonalnych, a zatem osi ągnięto cel poprawy ogólnej konkurencyjno ści 
sektora. Ten wzrost wydajno ści znajduje potwierdzenie w fakcie, że na państwa członkowskie 
o wysokiej rentowno ści przypada 78% kwot (przed reform ą 68%), natomiast na pa ństwa 
członkowskie o niskiej rentowno ści 5% (przed reform ą 12%). 
Udostępnienie dodatkowych kwot (w zamian za sum ę równowa żną pomocy 
restrukturyzacyjnej) mia ło na celu dalsze wzmocnienie sektora cukru UE poprzez 
zapewnienie przedsi ębiorstwom mo żliwości poszerzenia produkcji i czerpania korzy ści skali 
lub przynajmniej utrzymania produkcji na pozio mie sprzed reformy w przypadku ostatecznej 
redukcji kwot.  
Zob. także odpowied ź Komisji na pkt 23. 
95. Po reformie na rynku cukru wytworzy ła się nowa równowaga wynikaj ąca z ograniczenia 
produkcji wewn ętrznej oraz obni żenia cen instytucjonalnych. Decyzj ę o zaprzestaniu 
produkcji podejmowa ły dobrowolnie odno śne cukrownie po dokonaniu oceny 
długoterminowej zdolno ści do dzia łalności w nowych warunkach. Wszystkie 
przedsiębiorstwa w UE stan ęły przed tym wyborem na takich samych warunkach.  
Komisja podkre śla, że zakres niezb ędnej redukcji kwot oceniono z uwzgl ędnieniem potrzeby 
zapewnienia równowagi rynkowej w warunkach nowego otoczenia gospodarczego sektora. 
Ten cel osi ągnięto dzięki zaprzestaniu (lub ograniczeniu) produkcji przez przedsi ębiorstwa 
uważające się za niekonkurencyjne w nowych warunkach.  
96. Uzasadnieniem jednoczesnego zapewnienia mo żliwości zrzeczenia si ę kwot i uzyskania 
dodatkowych kwot by ła konieczno ść zarządzania kompleksow ą restrukturyzacj ą sektora 
produkcji cukru w UE. W rezultaci e sektor jest obecnie mnie jszy, ale znacznie bardziej 
konkurencyjny.  
Producenci cukru skorzystaliby wprawdzie na ni ższych cenach buraków cukrowych po 
reformie, jednak że ceny kukurydzy oraz innych surowców u żywanych do produkcji 
izoglukozy nie zmieni łyby się pomimo spadku cen izoglukozy. Aby zapewni ć producentom 
izoglukozy mo żliwość utrzymania wzgl ędnej konkurencyjno ści, udzielono im bezp łatnie 
dodatkowych kwot, dzi ęki czemu mog ą osiągać korzyści skali. 
97. Ogólnie rzecz bior ąc po reformie plantatorzy w UE s ą bardziej konkurencyjni. Nale ży 
jednak pami ętać, że konkurencyjno ści plantatorów nie mo żna rozpatrywa ć oddzielnie od 
konkurencyjno ści cukrowni, do której dostarczaj ą uprawiane przez siebie ro śliny. Zob. tak że 
odpowiedzi Komisji na pkt 46-47. 
98. Rada postanowi ła utrzyma ć system oparty na kwotach produkcyjnych do 2014/2015 r.  
99. Komisja uwa ża oba cele, ustabilizowania rynku i ograniczenia nieop łacalnej zdolno ści 
produkcyjnej, za w pe łni osiągnięte. Po reformie UE produkuj e o 6 mln ton mniej cukru 
kwotowego, a prowadz ące działalność firmy musz ą zapewnić sobie rentowno ść przy znacznie 
niższych cenach instytucjonalnych. 
Reforma zmniejszy ła różnice między cenami UE a cenami światowymi. Przyczyni ła się także 
do zmniejszenia presji na wewn ętrzny sektor cukru UE. 
Zalecenie 1 
Jest spraw ą oczywist ą, że Komisja zawsze wykazuje daleko posuni ętą staranno ść w celu 
zapewnienia, aby instrumenty i środki zosta ły opracowane z zachowaniem ogólnej spójno ści 
PL 14   PL i na podstawie gruntownych technicznych ocen potrzeb oraz obiektywnych 
i niedyskryminacyjnych kryteriów. To podej ście przyjęto równie ż w związku reform ą rynku 
cukru. 
Zalecenie 2 
Przygotowuj ąc wniosek dotycz ący zasad reguluj ących funkcjonowanie rynku cukru po roku 
gospodarczym 2014/2015, Komisja przeanalizuje ca ły szereg wariantów, opieraj ąc się na 
zgromadzonym w przesz łości doświadczeniu. 
100. Reforma przyczyni ła się do zwiększenia konkurencyjno ści sektora cukru UE i powinna 
zapewnić ciągłość produkcji w UE. 
101. Większe uzale żnienie od przywozu nie jest w ynikiem reformy rynku cukru, lecz 
rezultatem polityki UE maj ącej na celu wzmocnienie roli cukru jako stymulatora dzia łalności 
gospodarczej w krajach najs łabiej rozwini ętych o wyra źnym potencjalne produkcyjnym.  
Zalecenie 3 
Komisja jest zdania, że nowa równowaga rynku cukru wynikaj ąca z reformy, z 
uwzględnieniem odno śnego poziomu samowystarczalno ści UE, jest zgodna z 
postanowieniami Traktatu. Nie wymaga on, aby UE by ła koniecznie samowystarczalna w 
odniesieniu do ka żdego produktu rolnego. Pewne narz ędzia wbudowane w system cukrowy 
umożliwiają UE sprostanie sytuacjom niewystarczaj ącej podaży na rynku, g łównie poprzez 
konwersję dostępnego cukru pozakwotowego na cukier kwotowy. 
102. Komisja uwa ża, że reforma osi ągnęła cel obni żenia ceny cukru.  
Komisja przeprowadzi wkrótce badanie dotycz ące transmisji cen w sektorze cukru, aby 
dokładniej przeanalizowa ć tę kwestię.  
Ponadto w ramach okresowej oceny polityk Komisja dokona oceny ex post  środków WPR 
mających zastosowanie do sektora cukru. W ra mach oceny zostanie przeanalizowane 
oddziaływanie środków WPR maj ących zastosowanie do łańcucha dostaw cukru, w tym do 
sektora plantatorów, a tak że producentów cukru i rafinerii, od czasu przyj ęcia reformy w 2006 
r. Oczekuje si ę, że prace nad ocen ą rozpoczn ą się w czwartym kwartale 2010 r. Wyników 
można się spodziewa ć pod koniec 2011 r. 
Zalecenie 4 
Aby dokładniej przeanalizowa ć tę kwestię, Komisja przeprowadzi wkrótce badanie dotycz ące 
transmisji cen w sektorze cukru. 
103. Komisja pragnie tak że podkre ślić, że w szeregu cukrowni redukcja jest procesem 
trwającym od wielu lat, rozpocz ętym na d ługo przed reform ą rynku cukru, w zwi ązku ze 
zwiększaniem zdolno ści przetwórczych wszystkich jednostek produkcyjnych. Na przyk ład 
między 2000 i 2006 r. w UE zamkni ęto 67 cukrowni.  
Fundusz restrukturyzacji zapewni ł ramy prawne i wsparcie finansowe, z których nie mo żna 
było korzysta ć w związku z zamkni ęciami maj ącymi miejsce przed reform ą. 
104. Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, odpowiedzialnymi za wykonanie i za monitorowanie 
skutków spo łecznych prawodawca uczyni ł państwa członkowskie, lepiej przygotowane do 
wykonania tego zadania.  
Organy pa ństw członkowskich maj ą obowiązek sprawdzenia, czy zobowi ązania spo łeczne są 
wykonywane zgodnie z planami spo łecznymi. Procedury rozliczania rachunków obejmuj ą 
weryfikacj ę, czy państwa członkowskie przeprowadzaj ą takie kontrole. 
PL 15   PL Plany spo łeczne w wi ększej części są tworzone w drodze porozumienia mi ędzy producentem 
i pracownikami/zwi ązkami zawodowymi. Zainteresowane strony b ędą również monitorowa ć 
wypełnianie zobowi ązań w zakresie szkole ń, przekwalifikowania, rekompensaty itd. 
Ponadto Komisja jest gospodarzem „Komitetu ds. Sektorowego Dialogu Spo łecznego w 
Przemyśle Cukrowniczym”, w którego sk ład wchodz ą przedstawiciele zwi ązków 
zawodowych i przemys łu cukrowniczego. W szczególno ści wspomniany komitet przyj ął 
kodeks post ępowania europejskiego przemys łu cukrowniczego w zakresie spo łecznej 
odpowiedzialno ści biznesu, szeroko stosowany w kontek ście reformy. 
105. Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, za wdro żenie środków na rzecz dywersyfikacji 
odpowiedzialne s ą państwa członkowskie. 
106. W grudniu 2009 r. Komisja zmieni ła przepisy, aby umo żliwić przedłużenie terminów 
wdrożenia środków w zakresie ochrony środowiska do wrze śnia 2011 r. Uzasadnienie 
przedłużenia terminu by ło dwojakie: z je dnej strony pocz ątkowy termin ustalono w 2006 r. i 
harmonogram wymaga ł aktualizacji w celu uwzgl ędnienia wa żnych zmian w krajowych 
programach restrukturyzacji, które rozpocz ęły się w 2008 r. Z drugiej strony ta poprawka by ła 
właściwa ze wzgl ędu na wp ływ globalnego kryzysu finansowego na gospodarki niektórych 
państw członkowskich. 
107. Chocia ż wniosek Komisji nie obejmowa ł pomocy przej ściowej dla rafinerii 
przemysłowych, podczas dyskusji w Radzie sta ło się jasne, że podobnie jak przetwórcy 
buraków cukrowych, rafinerie przemys łowe musz ą się poddać szeregowi dostosowa ń 
strukturalnych w rezultacie spa dku instytucjonalnych cen cukru.  
Reforma skutkuje bowiem powstaniem bardzi ej konkurencyjnego otoczenia gospodarczego 
dla tradycyjnych rafinerii, które musz ą dostosowa ć swoją działalność w celu utrzymania 
konkurencyjno ści w tej nowej sytuacji. Odno śne przedsi ębiorstwa musia ły określić niezbędne 
zmiany w biznesplanie przedk ładanym organom krajowym. Poprzez udzielenie tej pomocy 
reforma zapewni ła równe traktowanie wszystkich producentów cukru we Wspólnocie, 
niezależnie od tego, czy jako surowca u żywają buraków czy cukru surowego. 
108. Komisja pragnie tak że podkre ślić, że w szeregu cukrowni redukcja jest procesem 
trwającym od wielu lat, rozpocz ętym na d ługo przed reform ą rynku cukru, w zwi ązku ze 
zwiększaniem zdolno ści przetwórczych wszystkich jednostek produkcyjnych. Fundusz 
restrukturyzacji zapewni ł ramy prawne i wsparcie finansowe, z których nie mo żna było 
korzystać w związku z zamkni ęciami maj ącymi miejsce przed reform ą. 
Zalecenie 5 
Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, odpowiedzialno ść za wdro żenie środków na rzecz 
dywersyfikacji spoczywa na pa ństwach cz łonkowskich, które s ą lepiej przygotowane do 
podejmowania niezb ędnych decyzji w świetle szeregu szczególnych czynników w łaściwych 
dla każdego przypadku. 
Zalecenie 6 
Zgodnie z zasad ą pomocniczo ści, odpowiedzialno ść za zapewnienie zgodno ści z wymogami 
ochrony środowiska spoczywa na pa ństwach cz łonkowskich, które s ą lepiej przygotowane do 
podejmowania niezb ędnych decyzji w świetle szeregu szczególnych czynników w łaściwych 
dla każdego przypadku. 
109. W odniesieniu do reformy systemu cukrowego, nale ży uwzględnić wszystkie zmiany 
wprowadzone we wspólnej organi zacji rynku cukru, tzn. przej ście od środków obejmuj ących 
wysokie ceny gwarantowane buraka cukrowe go oraz refundacje produkcyjne i wywozowe do 
systemu opartego g łównie na bezpo średniej pomocy dla rolników. W tym sensie reforma 
PL 16   PL systemu cukrowego by ła zaprojektowana jako niemaj ąca wpływu na bud żet w zakresie 
wydatków rolnych. Komisja uwa ża, że ten cel osi ągnięto. 
Zgodnie z art. 1 ust. 3 rozporz ądzenia Rady (WE) nr 320/ 2006, wszelkie kwoty pozostaj ące w 
funduszu restrukturyzacji rynku cukru, obe cnie szacowane na 640 mln EUR, po 
sfinansowaniu środków w ramach wspomnianego funduszu zostaj ą przeniesione do EFGR. 
Do kwestii dochodów Komisja ustosunkowuje si ę w odpowiedzi na pkt 90. 
Środki towarzysz ące wynikaj ą z ogólnego zobowi ązania UE, w ramach Umowy o 
partnerstwie AKP-UE, do wspi erania krajów AKP na drodze do ograniczenia ubóstwa i 
zrównowa żonego rozwoju. W trakcie procesu prowadz ącego do reformy rynku cukru 
Komisja zobowi ązała się do wspierania w zakresie potrzeb dostosowawczych krajów 
uprzywilejowanych na podstawie protoko łu w sprawie cukru i dokona ła analizy 
oddziaływania reformy rynku cukru na kraje AKP.  Wsparcie udzielone krajom AKP nie 
mieści się w zakresie rozporz ądzenia Rady (WE) nr 1290/2005, gdy ż dotyczy pomocy 
PL 17   PL rozwojowej dla krajów AKP, a zatem nie jest obj ęte wydatkami w ramach wspólnej polityki 
rolnej. 
PL 18   PL Poziom PC KWOTA Razem w % Dodano Kwota w %
łącznej 2006/2007 zrzeczono si ę pierwotnej / pierwotnej
rentowno ści (ton) kwot y Kupiono 2009/2010  kwoty
NISKI GRECJA 317 502 158 800 50% 158 702 50%
IRLANDIA 199 260 199 260 100% 0 0%
WŁOCHY 1 557 443 1 049 064 67% 508 379 33%
PORTUGALIA 69 718 69 718 100% 0 0%
Grupa razem 2 143 923 1 476 842 69% 0 667 081 31%
w % SUMY 12% 28% 0% 5%
ŚREDNI  REPUBLIKA CZESKA 454 862 102 473 23% 20 070 372 459 82%
DANIA 420 746 80 083 19% 31 720 372 383 89%
HISZPANIA 996 961 498 481 50% 498 480 50%
ŁOTWA 66 505 66 505 100% 0 0%
LITWA 103 010 20 758 20% 8 000 90 252 88%
WĘGRY 401 684 301 264 75% 5 000 105 420 26%
SŁOWENIA 52 973 52 973 100% 0 0%
SŁOWACJA 207 432 103 717 50% 8 605 112 320 54%
FINLANDIA 146 087 65 088 45% 80 999 55%
Grupa razem 2 850 260 1 291 342 45% 73 395 1 632 313 57%
w % SUMY 16% 25% 7% 12%
BELGIA 819 812 206 066 25% 62 489 676 235 82%
WYSOKI NIEMCY 3 416 896 757 200 22% 238 560 2 898 256 85%
FRANCJA 3 288 747 683 655 21% 351 695 2 956 787 90%
NIDERLANDY 864 560 126 547 15% 66 875 804 888 93%
AUSTRIA 387 326 54 785 14% 18 486 351 027 91%
POLSKA 1 671 926,0 366 868,9 22% 100 551,0 1 405 608,1 84%
SZWECJA 368 262 92 798 25% 17 722 293 186 80%
ZJEDNOCZONE 
KRÓLESTWO 1 138 627 165 000 14% 82 847 1 056 474 93%
Grupa razem 11 956 156 2 452 920 21% 939 225 10 442 461 87%
w % SUMY 68% 47% 93% 78%
inne* 604 114 9 227 2% 0 594 886
TOTAL 17 554 453 5 230 331 1 012 619 13 336 741
* Azory, Madera, francuskie departamenty zamorskie, Rumunia, Bu łgariaKlasyfikacja pa ństw członkowskich wg łącznej rentowno ściRestrukturyzacja rynku cukru