[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 23.1.2007

SEK(2007) 68 wersja ostateczna

Zalecenie

OPINIA RADY

zgodnie z art. 5 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności Niderlandów na lata 2006-2009

(przedstawiona przez Komisję)

UZASADNIENIE

Informacje ogólne

Pakt na rzecz stabilności i wzrostu, który wszedł w życie dnia 1 lipca 1998 r., opiera się na dążeniu do zapewnienia solidnych finansów państwa jako środka służącego umocnieniu warunków stabilności cen oraz silnego, trwałego wzrostu, sprzyjającego tworzeniu nowych miejsc pracy. Przeprowadzona w 2005 r. reforma paktu potwierdziła jego przydatność w zakresie utrzymywania dyscypliny budżetowej, a jednocześnie miała na celu wzmocnienie jego skuteczności i podstaw gospodarczych oraz ochronę stabilności finansów publicznych w perspektywie długoterminowej.

Stanowiące część paktu na rzecz stabilności i wzrostu rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych[1] stanowi, że państwa członkowskie muszą przedstawiać Radzie i Komisji programy stabilności lub konwergencji oraz ich coroczne zaktualizowane wersje (państwa członkowskie, które przyjęły jednolitą walutę przedstawiają (zaktualizowane) programy stabilności, a te, które jej jeszcze nie przyjęły, przedstawiają (zaktualizowane) programy konwergencji). Pierwszy program stabilności Niderlandów przedstawiono w listopadzie 1998 r. Zgodnie z rozporządzeniem Rada zaopiniowała go dnia 1 grudnia 1998 r., opierając się na zaleceniu Komisji i po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego. Zgodnie z tą samą procedurą zaktualizowane programy stabilności i konwergencji są oceniane przez Komisję i badane przez wyżej wymieniony Komitet, przy czym istnieje również możliwość zbadania programów przez Radę.

Podstawy oceny zaktualizowanego programu

Komisja zbadała przedstawioną w dniu 22 listopada 2006 r. najnowszą, zaktualizowaną wersję programu stabilności Niderlandów i przyjęła zalecenie dotyczące opinii Rady w sprawie przedmiotowego programu (główne aspekty podlegające ocenie przedstawiono w ramce).

W celu określenia kontekstu, w którym dokonywana jest ocena strategii budżetowej przedstawionej w zaktualizowanej wersji programu stabilności, poniżej przedstawiono podsumowanie:

1. wyników gospodarczych i budżetowych w okresie ostatnich dziesięciu lat;

2. najnowszej oceny sytuacji kraju w odniesieniu do części prewencyjnej paktu na rzecz stabilności i wzrostu (podsumowanie opinii Rady dotyczącej poprzedniej aktualizacji programu stabilności); oraz

3. dokonanej przez Komisję oceny krajowego programu reform przedstawionego we wrześniu 2006 r.

Najnowsze wyniki gospodarcze i budżetowe

W drugiej połowie lat 90. Niderlandy odnotowały długotrwałą cykliczną poprawę wyników, które były lepsze niż średnia w strefie euro zarówno jeżeli chodzi o wzrost gospodarczy, jak i bezrobocie. Następnie sytuacja uległa pogorszeniu na początku pierwszej dekady nowego tysiąclecia. Przez cały cykl wyniki gospodarcze Niderlandów były lepsze od średniej w strefie euro. Tym niemniej bardziej stabilny wzrost byłby jednak prawdopodobniej bardziej korzystny dla gospodarki. Obecny bardzo wysoki poziom zadłużenia gospodarstw domowych może ulec dalszemu zwiększeniu w przypadku dalszego wzrostu stóp procentowych, co może przyczynić się do spadku spożycia prywatnego i tym samym przyczynić się do pogorszenia koniunktury gospodarczej.

Ponadto intensywny rozwój budownictwa i rynku kapitałowego, który leżał u podstaw dynamicznego wzrostu gospodarczego pod koniec lat 90. spowodował również tymczasowe zwiększenie elastyczności systemów podatkowych. Obowiązujące wówczas zasady budżetowe nie pozwalały w pełni zapobiec procykliczności polityki fiskalnej. Po znacznej nadwyżce w 2000 r. saldo sektora instytucji rządowych i samorządowych (sektora general government ) pogorszyło się skutkując deficytem w 2001 i 2002 r. oraz przekroczeniem progu 3% PKB w 2003 r. W 2004 i 2005 r. osiągnięto konsolidację budżetową, co pozwoliło zmniejszyć deficyt do 1,9% i 0,3% PKB odpowiednio w 2004 i w 2005 r. W czerwcu 2005 r. Rada uchyliła decyzję w sprawie procedury nadmiernego deficytu wszczętej w czerwcu 2004 r.

Ocena zawarta w opinii Rady dotyczącej poprzedniego programu

Dnia 14 marca 2006 r. Rada przyjęła opinię na temat poprzedniej aktualizacji programu stabilności na lata 2005-2008. Rada z zadowoleniem przyjęła „wysiłki, jakie poczynił rząd holenderski w 2005 r. na rzecz dalszego obniżenia deficytu poniżej poziomu pośredniej wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB, co było kolejnym krokiem po szybkiej korekcie nadmiernego deficytu, a także plany władz dotyczące przestrzegania celu średniookresowego w całym okresie objętym programem”. Rada zwróciła się do Niderlandów, „również w świetle lepszych niż przewidywano wyników za rok 2005, o zapewnienie utrzymania dobrej sytuacji budżetowej w roku 2006 i kolejnych latach”.

Dokonana przez Komisję ocena krajowego programu reform z 2006 r.

Sprawozdanie z realizacji krajowego programu reform Niderlandów zostało przedstawione w dniu 16 października 2006 r. w kontekście zaktualizowanej strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu i zatrudnienia. W przedstawionym przez Niderlandy krajowym programie reform za najważniejsze wyzwania/kwestie uznano: poprawę podaży siły roboczej, przyspieszenie wzrostu wydajności pracy, w szczególności poprzez większy nacisk na badania naukowe i rozwój, innowacje i edukację oraz poprawę konkurencyjności cen poprzez obniżanie kosztów pracy.

Z dokonanej przez Komisję oceny (przyjętej w ramach rocznego sprawozdania Komisji z postępów w realizacji strategii lizbońskiej z grudnia 2006 r. [2] ) wynika, że Niderlandy sprawnie realizują krajowy program reform. Choć istnieją pewne zagrożenia makroekonomiczne, w szczególności związane z zadłużeniem gospodarstw domowych i potencjalną inflacją płacową, ogólne ramy polityki są odpowiednie. Mimo niewielkich postępów w zakresie badań i rozwoju Niderlandy zasadniczo osiągają dobre wyniki mikroekonomiczne. Mimo nagłośnionych przez media wysokich wskaźników zatrudnienia, sytuacja na rynku pracy jest bardziej złożona.

W kontekście wskazanych mocnych i słabych punktów zalecono Niderlandom podjęcie działań mających na celu poprawę podaży siły roboczej, a zwłaszcza starszych pracowników, kobiet i grup w niekorzystnej sytuacji.

Główne aspekty podlegające ocenie Zgodnie z wymaganiami art. 5 ust. 1 (w przypadku programów stabilności) i art. 9 ust. 1 (w przypadku programów konwergencji) rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97, ocena obejmuje następujące kwestie: czy założenia ekonomiczne, na których opiera się program, są realistyczne; czy przedstawiony przez dane państwo członkowskie średniookresowy cel budżetowy oraz prowadząca do niego ścieżka dostosowania są odpowiednie; czy są podejmowane i/lub proponowane działania mające na celu przestrzeganie ścieżki dostosowań wystarczą, by osiągnąć średniookresowy cel budżetowy w trakcie cyklu; w ramach oceny ścieżki dostosowania prowadzącej do średniookresowego celu budżetowego: czy podejmowane działania korygujące są intensyfikowane w okresach dobrej koniunktury, podczas gdy w okresach dekoniunktury mogą być ograniczane, oraz – w przypadku strefy euro oraz państw członkowskich należących do systemu ERM II – czy dane państwo realizuje coroczną poprawę salda dostosowywanego cyklicznie bez uwzględnienia środków jednorazowych i tymczasowych o referencyjną wartość 0,5 % PKB, pozwalającą na osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego; w ramach definiowania ścieżki dostosowania prowadzącej do średniookresowego celu budżetowego (w przypadku państw członkowskich, które jeszcze go nie osiągnęły) lub pozwolenia na czasowe odejście od niego (w przypadku państw, które tego dokonały): realizację kluczowych reform strukturalnych, przynoszących bezpośrednie oszczędności w perspektywie długoterminowej (między innymi poprzez zwiększanie dynamiki potencjalnego wzrostu), a tym samym mających konkretny wpływ na długoterminową stabilność finansów publicznych (pod warunkiem zachowania odpowiedniego marginesu bezpieczeństwa odnośnie do referencyjnej wartości 3 % PKB oraz spodziewanego powrotu sytuacji budżetowej do celu średniookresowego w okresie objętym programem), ze szczególnym uwzględnieniem reform systemu emerytalnego wprowadzających strukturę wielofilarową, obejmującą obowiązkowy filar kapitałowy; czy prowadzona przez dane państwo członkowskie polityka gospodarcza jest zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej. Wiarygodność założeń makroekonomicznych programu ocenia się w odniesieniu do prognozy służb Komisji z jesieni 2006 r., z zastosowaniem między innymi powszechnie przyjętej metodyki szacowania produktu potencjalnego i sald dostosowywanych cyklicznie. Zgodność z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej ocenia się w odniesieniu do ogólnych wytycznych polityki gospodarczej w dziedzinie finansów publicznych, zawartych w zintegrowanych wytycznych na lata 2005-2008. W ramach oceny zbadano również: zmiany wskaźnika zadłużenia oraz długoterminową perspektywę stabilności finansów publicznych, którym zgodnie ze sprawozdaniem Rady z dnia 20 marca 2005 r. w sprawie „Poprawy wdrażania Paktu na rzecz stabilności i wzrostu” należy poświęcić „należytą uwagę w procesie nadzoru nad sytuacją budżetu”; podejście do oceny długoterminowej stabilności przedstawiono w komunikacie Komisji z dnia 12 października 2006 r.[3]; stopień integracji z krajowym programem reform, przedstawianym przez państwa członkowskie w kontekście strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia; w skierowanym do Rady Europejskiej piśmie przewodnim z dnia 7 czerwca 2005 r. w sprawie ogólnych wytycznych polityki gospodarczej na lata 2005-2008 Rada ECOFIN stwierdziła, że krajowe programy reform powinny być zgodne z programami stabilności i konwergencji; zgodność z kodeksem postępowania[4], w którym między innymi określono jednolitą strukturę oraz jednolite tabele danych dla programów konwergencji i stabilności. |

- Zalecenie

OPINIA RADY

zgodnie z art. 5 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie zaktualizowanego programu stabilności Niderlandów na lata 2006-2009

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych[5], a w szczególności jego art. 5 ust. 3,

uwzględniając zalecenie Komisji,

po zasięgnięciu opinii Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

PRZEDSTAWIA NINIEJSZĄ OPINIĘ:

4. Dnia [27 lutego 2007 r.] Rada zbadała zaktualizowany program stabilności Niderlandów na lata 2006-2009.

5. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opiera się program, przewiduje wzrost realnego PKB o 3,75% w 2006 r., 3% w 2007 r. i 1,75% rocznie w pozostałym okresie objętym programem. W oparciu o obecnie dostępne informacje scenariusz ten wydaje się być oparty na realnych założeniach dotyczących wzrostu gospodarczego w 2006 i 2007 r. oraz ostrożnych założeniach dotyczących kolejnych lat. Przedstawione w programie przewidywania dotyczące inflacji wydają się realistyczne do 2007 r., przy czym raczej są zaniżone w przypadku późniejszego okresu z uwagi na przewidywane kurczenie się rynku pracy.

6. W 2006 r., według prognozy służb Komisji z jesieni 2006 r., saldo sektora general government ma być zrównoważone; podczas gdy w poprzedniej zaktualizowanej wersji programu stabilności przyjęto cel -1,5% PKB. Odzwierciedla to głównie znaczną poprawę cyklu skutkującą wyższymi dochodami podatkowymi oraz większymi wpływami ze sprzedaży gazu ziemnego. Informacje udostępnione od czasu jesiennej prognozy (miesięczne dane dotyczące salda sektora general government ) wskazują na jeszcze lepsze wyniki budżetowe. Według ostatnich oficjalnych danych przedstawionych w memorandum z jesieni 2006 r. prognozowano nadwyżkę w wysokości 0,4% PKB.

7. Przedstawiona w programie średniookresowa strategia budżetowa ma na celu zajęcie się kwestią starzejącego się społeczeństwa poprzez dalszą konsolidację fiskalną. W związku z powyższym program przewiduje wzrost nadwyżki sektora general government z 0,1% PKB w 2006 r. do 0,9% w 2009 r. Prognozowany jest wzrost nadwyżki pierwotnej z 2,4% PKB w 2006 r. do 2,9% w 2009 r., który nastąpi w ostatnim roku objętym programem, co w znacznej mierze jest związane ze spodziewanym wówczas zwrotem składki do zasobów własnych UE wpłacanej w latach 2007-2009. Nominalna korekta wynika wyłącznie ze spadku wskaźnika wydatków do PKB, który w pełni kompensuje 0,2 punktów procentowych spadek wskaźnika dochodów do PKB. W porównaniu z poprzednią aktualizacją programu stabilności saldo sektora general government jest znacznie wyższe przez cały okres objęty programem. Wynika to głównie z większych dochodów ze sprzedaży gazu ziemnego, poprawy sytuacji makroekonomicznej w 2005 r. oraz lepszych prognoz na 2006 r.

8. Saldo strukturalne (tj. saldo dostosowywane cyklicznie, bez uwzględnienia środków jednorazowych oraz innych środków tymczasowych), obliczone zgodnie z powszechnie przyjętą metodą, ma ulec pogorszeniu o około pół punktu procentowego PKB w 2007 r., ustabilizować się w 2008 r. i ulec poprawie o około pół punktu procentowego PKB w 2009 r. Podobnie jak w poprzedniej aktualizacji programu stabilności, przedstawiony w programie średniookresowy cel budżetowy to deficyt strukturalny od 0,5 do 1% PKB, który zgodnie z programem ma zostać utrzymany w okresie objętym programem. Ponieważ dolny próg celu średniookresowego odpowiada minimalnej wartości odniesienia (szacowanej jako deficyt wynoszący około 1% PKB), jego osiągnięcie powinno stworzyć margines bezpieczeństwa chroniący przed wystąpieniem ryzyka nadmiernego deficytu. Wyznaczony cel średniookresowy mieści się w zakresie określonym dla strefy euro i dla państw członkowskich grupy ERM II w Pakcie na rzecz stabilności i wzrostu oraz w kodeksie postępowania, a także odpowiednio uwzględnia wskaźnik zadłużenia i średni wzrost produktu potencjalnego w perspektywie długoterminowej.

9. Ryzyko związane z celami budżetowymi zawartymi w programie wydaje się być zasadniczo zrównoważone począwszy od 2007 r. Z jednej strony z uwagi na możliwość przeniesienia na 2007 r. wyższych wpływów podatkowych z 2006 r. prognozowany na 2007 r. wynik budżetowy może być zaniżony. Ponadto sytuacja budżetowa w 2008 i 2009 r. może być lepsza niż zakładano biorąc pod uwagę ostrożny scenariusz makroekonomiczny. Z drugiej strony wpływy ze sprzedaży gazu w omawianym okresie mogą okazać się niższe niż zakłada się obecnie.

10. W świetle powyższej oceny ryzyka sytuacja budżetowa przedstawiona w programie wydaje się być wystarczająca do utrzymania celu średniookresowego przez okres objęty programem, tak jak przewidziano to w programie. Daje także dostateczny margines bezpieczeństwa na wypadek naruszenia progu deficytu wynoszącego 3% PKB przy normalnych wahaniach makroekonomicznych w okresie objętym programem. Istnieje jednak ryzyko, że wynikający z programu kurs polityki fiskalnej może mieć charakter procykliczny w 2007 r., który zgodnie z przewidywaniami ma być okresem dobrej koniunktury gospodarczej. Byłoby to niezgodne z Paktem na rzecz Stabilności i Wzrostu.

11. Przewiduje się, że dzięki istotnej redukcji deficytu sektora general government w 2004 i 2005 r. wskaźnik długu publicznego brutto spadnie do 50,2% PKB w 2006 r., czyli poniżej ustanowionej w traktacie wartości odniesienia wynoszącej 60 % PKB. Program przewiduje dalszy spadek wskaźnika zadłużenia o 6 punktów procentowych w okresie objętym programem.

12. Ponadto w Niderlandach długoterminowy wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet jest wyższy od średniej w UE, co wynika głównie ze stosunkowo dużego wzrostu wydatków na emerytury w relacji do PKB. Początkowa sytuacja budżetowa, choć nie tak dobra jak w 2005 r., pozwala na zmniejszenie przewidywanego długoterminowego wpływu starzenia się społeczeństwa na budżet, jednak nie w stopniu pozwalającym na jego pełne pokrycie. Prognozowany przyszły wzrost dochodów wyrażonych jako udział w PKB, wynikający głównie z odroczonego opodatkowania emerytur, częściowo skompensowałby wzrost wydatków publicznych w perspektywie długoterminowej. Zapewnienie wysokich nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej i/lub wdrożenie reform mających na celu ograniczenie prognozowanego wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa przyczyniłoby się zmniejszenia ryzyka dla stabilności finansów publicznych. Generalnie wydaje się, że ryzyko dla stabilności finansów publicznych Niderlandów jest niskie.

13. Program stabilności nie zawiera jakościowej oceny ogólnego wpływu przedstawionego w 2006 r. sprawozdania z realizacji krajowego programu reform w ramach średniookresowej strategii budżetowej. Nie podano w nim również żadnych systematycznych informacji o bezpośrednich kosztach lub oszczędnościach budżetowych wynikających z najważniejszych reform przewidzianych w krajowym programie reform, choć w przedstawionych prognozach budżetowych uwzględniono skutki działań nakreślonych w krajowym programie reform dla finansów publicznych. Przedstawione w programie stabilności środki w dziedzinie finansów publicznych wydają się zgodne z działaniami przewidzianymi w krajowym programie reform. Oba programy opisują w szczególności ostatnią reformę systemu opieki zdrowotnej, zmiany w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych oraz planowane dodatkowe wydatki, np. na infrastrukturę.

14. Strategia budżetowa określona w programie jest zasadniczo zgodna z ogólnymi wytycznymi polityki gospodarczej zawartymi w zintegrowanych wytycznych na lata 2005-2008.

15. Co do wymagań dotyczących danych, określonych w kodeksie postępowania dotyczącym programów stabilności i konwergencji, w programie przedstawiono wszystkie wymagane dane i większość danych opcjonalnych[6] .

Ogólnie średniookresowa sytuacja budżetowa jest dobra. Istotnym zagrożeniem jest brak możności utrzymania obecnego wysokiego poziomu wpływów ze sprzedaży gazu, jednak zasadniczo nie ma większego ryzyka dla realizacji celów budżetowych.

W świetle powyższej oceny oraz perspektyw wzrostu gospodarczego wzywa się Niderlandy do utrzymania salda strukturalnego w 2007 r. i w kolejnych latach, co pozwoli uniknąć procyklicznej polityki fiskalnej w okresach dobrej koniunktury gospodarczej.

Porównanie głównych prognoz makroekonomicznych i budżetowych

2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Realny PKB (zmiana w %) | PS listopad 2006 | 1,5 | 3¼ | 3 | 1¾ | 1¾ |

KOM listopad 2006 | 1,5 | 3,0 | 2,9 | 2,6 | n.d. |

PS grudzień 2005 | ¾ | 2½ | 2½ | 2¼ | n.d. |

Inflacja HICP (%) | PS listopad 2006 | 1,5 | 1½ | 1¾ | 1¾ | 1¾ |

KOM listopad 2006 | 1,5 | 1,6 | 1,8 | 2,3 | n.d. |

PS grudzień 2005 | 1,5 | 1,5 | 1,1 | n.d. | n.d. |

Luka produktowa (% potencjalnego PKB) | PS listopad 20061 | -1,9 | -0,5 | 0,6 | 0,6 | 0,3 |

KOM listopad 20065 | -2,0 | -1,2 | -0,4 | 0,0 | n.d. |

PS grudzień 20051 | -2,3 | -1,5 | -0,9 | -0,6 | n.d. |

Saldo sektora general government (% PKB) | PS listopad 2006 | -0,3 | 0,1 | 0,2 | 0,3 | 0,9 |

KOM listopad 2006 | -0,3 | 0,0 | 0,1 | 0,3 | n.d. |

PS grudzień 2005 | -1,2 | -1,5 | -1,2 | -1,1 | n.d. |

Saldo pierwotne (% PKB) | PS listopad 2006 | 2,1 | 2,4 | 2,4 | 2,4 | 2,9 |

KOM listopad 2006 | 2,1 | 2,3 | 2,3 | 2,3 | n.d. |

PS grudzień 2005 | 1,4 | 1,1 | 1,4 | 1,5 | n.d. |

Saldo dostosowane cyklicznie (% PKB) | PS listopad 20061 | 0,8 | 0,4 | -0,1 | 0,0 | 0,7 |

KOM listopad 2006 | 0,9 | 0,6 | 0,4 | 0,3 | n.d. |

PS grudzień 20051 | 0,0 | -0,7 | -0,6 | -0,6 | n.d. |

Saldo strukturalne2 (% PKB) | PS listopad 20063 | 0,8 | 0,4 | -0,1 | 0,0 | 0,4 |

KOM listopad 20064 | 0,9 | 0,6 | 0,4 | 0,3 | n.d. |

PS grudzień 2005 | 0,0 | -0,7 | -0,6 | -0,6 | n.d. |

Dług publiczny brutto (% PKB) | PS listopad 2006 | 52,7 | 50,2 | 47,9 | 46,3 | 44,2 |

KOM listopad 2006 | 52,7 | 50,5 | 47,8 | 45,4 | n.d. |

PS grudzień 2005 | 54,4 | 54,5 | 53,9 | 53,1 | n.d. |

Uwagi: 1 Obliczenia służb Komisji na podstawie danych zawartych w programie. 2 Saldo dostosowywane cyklicznie (jak w poprzednich wierszach) bez środków jednorazowych i innych środków tymczasowych. 3 Środki jednorazowe i inne środki tymczasowe zgodnie z programem (0,3% PKB w 2009 r.; środki te obniżają deficyt). 4 W prognozie służb Komisji z jesieni 2006 r. nie uwzględniono środków jednorazowych ani tymczasowych. 5 W oparciu o szacunkowy potencjalny wzrost w wysokości odpowiednio 1,9%, 2,1%, 2,2% i 2,1% w latach 2005-2008. Źródło: Program stabilności; prognozy gospodarcze służb Komisji z jesieni 2006 r. (KOM), obliczenia służb Komisji. |

[1] Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Wszystkie dokumenty, o których mowa w niniejszym tekście, są dostępne na stronie internetowej:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

[2] Komunikat Komisji na wiosenny szczyt Rady Europejskiej „Realizacja odnowionej strategii lizbońskiej na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia – rok wyników” z 12.12.2006, KOM(2006) 816.

[3] Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego „Długoterminowa stabilność finansów publicznych w UE” z 12.10.2006, KOM(2006) 574 wersja ostateczna, oraz Komisja Europejska, Dyrekcja Generalna ds. Gospodarczych i Finansowych (2006), „The long-term sustainability of public finances in the European Union”, European Economy nr 4/2006.

[4] „Szczegółowe zasady wdrażania Paktu na rzecz stabilności i wzrostu oraz wytyczne dotyczące formy i treści programów stabilności i konwergencji”, zatwierdzone przez Radę ECOFIN dnia 11 października 2005 r.

[5] Dz.U. L 209 z 2.8.1997, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1055/2005 (Dz.U. L 174 z 7.7.2005, str. 1). Dokumenty przytoczone w niniejszym tekście są dostępne na stronie internetowej:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/main_en.htm

[6] Brakuje w szczególności przedstawienia wydatków publicznych w układzie kalkulacyjnym na 2009 r.