PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 30.4.2004 
COM(2004) 341 ko ńcowy 
2004/0117 (COD)  
Wniosek dotycz ący 
ZALECENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
w sprawie ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej oraz pr awa do odpowiedzi w 
odniesieniu do konkurencyjno ści europejskiego przemys łu usług audiowizualnych i 
informacyjnych 
(przedstawiony przez Komisj ę) 
 
PL 2   PL UZASADNIENIE  
1. W STĘP 
W dniu 24 wrze śnia 1998 r. Rada przyj ęła zalecenie w sprawie rozwoju 
konkurencyjno ści europejskiego przemys łu usług audiowizualnych i informacyjnych 
poprzez wspieranie ram krajowych maj ących na celu osi ągnięcie porównywalnego i 
efektywnego poziomu ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej (98/560/WE)1 (zwane 
dalej „zaleceniem"). Zalecenie to jest pier wszym instrumentem prawnym na szczeblu 
UE dotycz ącym treści przekazywanych w ramach us ług audiowizualnych i 
informacyjnych, obejmuj ącym wszystkie formy ich świadczenia, od nadawania 
programów do świadczenia us ług internetowych. 
W sekcji III ust. 4 zalecenia Komisj ę wzywa si ę do przedstawienia Parlamentowi 
Europejskiemu i Radzie sprawozdania z oceny realizacji tego zalecenia w Pa ństwach 
Członkowskich w dwa lata po jego przyj ęciu. 
Po raz pierwszy realizacj ę zalecenia oceniono w 2000 r ., a pierwsze sprawozdanie 
opublikowano w 2001 r.: Sprawozdanie z oceny dla Rady i Parlamentu Europejskiego dotycz ące realizacji zalecenia Rady z dnia 24 wrze śnia 1998 r. 
ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej.
2 Sprawozdanie to wykaza ło, że realizacja 
zalecenia ju ż wówczas by ła ogólnie do ść zadowalaj ąca. Na posiedzeniu w sprawie 
kultury w dniu 21 czer wca 2001 r. Rada przyj ęła wnioski dotycz ące sprawozdania z 
oceny, a Parlament w dniu 11 kwietnia 2002 r.3 przyjął uchwa łę dotycz ącą 
sprawozdania, w której zwraca si ę do Komisji o sporz ądzenie kolejnego 
sprawozdania w stosownym czasie, najle piej przed dniem 31 grudnia 2002 r. 
Dnia 12 grudnia 2003 r. Komisja Europejska przyj ęła nowe sprawozdanie z oceny 
dotyczące zalecenia Rady z wrze śnia 1998 r. w sprawie ochrony nieletnich i 
godności ludzkiej w świadczeniu us ług audiowizualnych i informacyjnych. W 
sprawozdaniu tym dokonano analizy środków przyj ętych przez Pa ństwa 
Członkowskie i na szczeblu UE od roku 2000. 
W celu sprostania wyzwaniom stawianymi przez post ęp techniczny, w nawi ązaniu 
do drugiego sprawozdania z oceny Komisja proponuje niniejsze dodatkowe 
zalecenie. 
2. KONTEKST 
Zalecenie wzywa Pa ństwa Członkowskie, przemys ł i zainteresowane strony, jak 
również Komisję do podj ęcia działań w celu wzmocnienia oc hrony nieletnich i 
godności ludzkiej w sektorze nadawczym i internetowym. Obecne w Internecie 
sprzeczne z prawem, szkodliwe i niepo żądane treści i zachowanie nadal budz ą 
obawy prawodawców, przedstawicieli przemys łu i rodziców. Pojawi ą się nowe 
wyzwania zarówno pod wzgl ędem ilościowym (wi ęcej „nielegalnej” tre ści), jak i 
                                                 
1 Dz.U. L 270 z 7.10.1998, str. 48. 
2 COM (2001)106 wersja ostateczna z 27.2.2001. 
3 C5-0191/2001-2001/2087(COS). 
 
PL 3   PL jakościowym (nowe platfo rmy, nowe produkty). Bior ąc pod uwag ę ciągle 
zwiększającą się moc przetwarzania i pojemno ść pamięci komputerów oraz fakt, że 
technologie szerokopasmowe pozwalaj ą na dystrybucj ę treści takich jak zapis wideo 
na telefonach komórkowych trzeciej gene racji, potrzeba bardziej bezpiecznego 
otoczenia jest wi ększa niż kiedykolwiek. 
3. Z AKRES WSPÓ ŁPRACY  
Zalecenie koncentruje si ę na tre ściach przekazywanych w ramach us ług 
audiowizualnych i informacyjnych, obejmuj ąc wszystkie formy ich świadczenia, od 
nadawania programów do świadczenia us ług internetowych. 
4. D LACZEGO ZALECENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY, A NIE ZALECENIE 
KOMISJI ? 
Ponieważ harmonizacja ustawodawstw Pa ństw Członkowskich jest wy łączona z 
zakresu polityki przemys łowej i kulturalnej, Wspólnota ma obowi ązek zastosowa ć 
niewiążące instrumenty, takie jak zalecenia, w celu wype łnienia zada ń i obowiązków 
zapisanych w Traktacie. 
Traktat WE nadaje Komisji upr awnienia do przyjmowania zalece ń: Artykuł 249 
stanowi, że „w celu wykonania swych zada ń oraz na warunkach przewidzianych w 
niniejszym Traktacie, (…) Komisj a wydaje (…) zalecenia”. Artyku ł 211 stanowi, że 
„w celu zapewnienia w łaściwego funkcjonowania i rozwoju wspólnego rynku 
Komisja (…) formu łuje zalecenia lub wydaje opinie w sprawach b ędących 
przedmiotem niniejszego Traktatu, o ile Traktat wyra źnie to przewiduje lub uwa ża 
ona to za niezb ędne”. 
Jednakże Komisja uwa ża, że zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady nale ży 
przedkładać nad zaleceniem Komisji w tej sprawie. 
Zalecenie, o którym mowa, d ąży do rozwoju konkurencyjno ści europejskiego 
przemysłu usług audiowizualnych i informacyjnych poprzez wspieranie ram 
krajowych maj ących na celu osi ągnięcie porównywalnego i efektywnego poziomu 
ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej. Mo żna lepiej osi ągnąć ten cel, je śli zalecenie 
jest omawiane i przyj ęte przez Rad ę. Ponadto, Parlament Europejski w swojej 
uchwale4 z dnia 11 kwietnia 2002 r. w sprawie pierwszego sprawozdania z oceny 
dotyczącego zalecenia, w pe łni poparł potrzebę ochrony nieletnich i godno ści 
ludzkiej. Dlatego te ż wydaje si ę uzasadnione, aby Parlament Europejski w pe łni 
włączył się do dyskusji i przyj ęcia zalecenia. Zaanga żowanie Parlamentu 
Europejskiego zaowocuje szersz ą debatą publiczn ą oraz wi ększym wp ływem 
wywieranym przez zalecenie. Podsumowuj ąc, cel wyznaczony przez Wspólnot ę 
można osiągnąć w lepszy sposób poprzez przyj ęcie zalecenia Parlamentu 
Europejskiego i Rady, a nie zalecenia Komisji. 
                                                 
4 C5-0191/2001-2001/2087(COS). 
 
PL 4   PL 5. P ODSTAWA PRAWNA ZALECENIA  
Przemysł audiowizualny i informacyjny w Europie ma du ży potencja ł dla tworzenia 
miejsc pracy i wspierania wzrostu gospodarczego. Nale ży poprawi ć warunki 
konkurencyjno ści tych rodzajów dzia łalności przemys łowej, szczególnie w 
odniesieniu do lepszego wykorzystywania nowo ści rozwoju technologicznego, 
takich jak digitalizacja. W zwi ązku z tym proponowan ą podstawę prawną zalecenia 
stanowi art. 157 Traktatu WE, który wymaga od Wspólnoty i Pa ństw Członkowskich 
czuwania nad zapewnieniem warunków niezb ędnych dla konkurencyjno ści 
przemysłu Wspólnoty i podejmowania dzia łań mających na celu m. in. sprzyjanie 
lepszemu wykorzystaniu potencja łu przemys łowego polityk innowacyjnych, bada ń i 
rozwoju technologicznego. 
Artykuł 157 stanowi ł już podstawę prawną dla zalecenia Rady z dnia 24 wrze śnia 
1998 r. w sprawie rozwoju konkurencyjno ści europejskiego przemys łu usług 
audiowizualnych i informacyjnych popr zez wspieranie ram krajowych maj ących na 
celu osiągnięcie porównywalnego i efektywnego poziomu ochrony nieletnich i 
godności ludzkiej5, uzupełnionego tym zaleceniem i decyzj ą Rady z dnia 20 grudnia 
2000 r. sprawie wykonania programu wspieraj ącego rozwój, rozpowszechnianie i 
promocję europejskich utworów audiowiz ualnych (MEDIA Plus – Rozwój, 
Rozpowszechnianie i Promocja 2001-2005)6. 
                                                 
5 Dz.U. L 270 z 7.10.1998, str. 48. 
6 Dz.U. L 13 z 17.1.2001, str. 35. 
 
PL 5   PL 2004/0117 (COD) 
Wniosek dotycz ący 
ZALECENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
w sprawie ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej oraz pr awa do odpowiedzi w 
odniesieniu do konkurencyjno ści europejskiego przemys łu usług audiowizualnych i 
informacyjnych 
(Tekst maj ący znaczenie dla EOG) 
PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 
uwzględniając Traktat ustanawiaj ący Wspólnot ę Europejsk ą, w szczególno ści jego art. 157, 
uwzględniając wniosek Komisji7, 
uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Spo łecznego8, 
uwzględniając opinię Komitetu Regionów9, 
stanowiąc zgodnie z procedur ą określoną w art. 251 Traktatu, a tak że mając na uwadze, co 
następuje: 
(1) Zalecenie Rady 98/560/WE z dnia 24 wrze śnia 1998 r. w sprawie rozwoju 
konkurencyjno ści europejskiego przemys łu usług audiowizualnych i informacyjnych 
poprzez wspieranie ram krajowych maj ących na celu osi ągnięcie porównywalnego i 
efektywnego poziomu ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej10 jest pierwszym 
instrumentem prawnym na  szczeblu Wspólnoty, dotycz ącym treści przekazywanych w 
ramach us ług audiowizualnych i informacyjnych, obejmuj ącym wszystkie formy ich 
świadczenia, od nadawania programów do świadczenia us ług internetowych. 
(2) Na mocy decyzji nr 276/1999/WE11 Parlament Europejski i Rada przyj ęły wieloletni 
plan dzia łań Wspólnoty w zakresie promowania bezpieczniejszego korzystania z 
Internetu poprzez zwalczanie sprzecznych z prawem i szkodliwych tre ści w 
światowych sieciach komputerow ych (zwany dalej „planem dzia łania”). 
                                                 
7 Dz.U. C […] […], str. […].  
8 Dz.U. C […] […], str. […].  
9 Dz.U. C […] […], str. […].  
10 Dz.U. L 270 z 7.10.1998, str. 48. 
11 Dz.U. L 33, z 6.2.1999, str. 1. Decyzja ostatnio zmieniona rozporz ądzeniem (WE) nr 1882/2003 (Dz.U. 
L 284 z 31.10.2003, str. 1). 
 
PL 6   PL (3) Decyzja nr 1151/2003/WE Parlamentu Europejskiego i Rady 12 wydłużyła okres 
obowiązywania planu dzia łania na dwa lata i zmieni ła jego zakres w łączając środki 
mające na celu promowanie wymiany informacji i koordynacji z w łaściwymi 
podmiotami na szczeblu krajowym, jak równie ż przepisy dotycz ące krajów 
przystępujących. 
(4) Dyrektywa 2000/31/WE Parlamentu Eur opejskiego i Rady z dnia 8 lipca 2000 r. w 
sprawie niektórych aspektów prawnych us ług społeczeństwa informacyjnego, w 
szczególno ści handlu elektroniczneg o, w ramach rynku wewn ętrznego13 wyjaśnia 
niektóre poj ęcia prawne i harmonizuje ni ektóre aspekty w celu umo żliwienia 
sektorowi us ług społeczeństwa informacyjnego korzystanie w pe łni z zasad rynku 
wewnętrznego. Szereg przepisów dyrektywy 2000/31/WE odnosi si ę również do 
ochrony nieletnich i godno ści ludzkiej, szczególnie art. 16. ust. 1 lit. e), zgodnie z 
którym Pa ństwa Członkowskie i Komisja maj ą promowa ć opracowanie kodeksów 
postępowania dotycz ących ochrony ma łoletnich oraz godno ści ludzkiej. 
(5) Zmieniaj ący się krajobraz mediów na skutek pojawiania si ę nowych technologii i 
innowacji w mediach, spowodowa ł konieczno ść nauczania dzieci, jak równie ż 
rodziców jak skutecznie korzysta ć z mediów. 
(6) W trakcie konsultacji publicznych dotycz ących dyrektywy 97/36/WE Parlamentu 
Europejskiego i Rady z dnia 30 czerwca 1997 r. zmieniaj ącej dyrektyw ę Rady 
89/552/EWG w sprawie koordynacji niektórych przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Pa ństw Cz łonkowskich dotycz ących 
wykonywania telewizyjnej dzia łalności transmisyjnej
14, zaproponowane, aby w łączyć 
kształcenie w zakresie umiej ętności korzystania z mediów do zagadnie ń objętych 
zaleceniem 98/560/WE. 
(7) Komisja zach ęca do wspó łpracy w wymianie do świadczeń i dobrych praktyk 
pomiędzy organami (samo)reguluj ącymi, zajmuj ącymi się oceną lub klasyfikacj ą 
treści audiowizual nych, w celu umo żliwienia wszystkim widzom, a szczególnie 
rodzicom i nauczycielom, ocen ę treści programów. 
(8) Zgodnie z propozycjami przedstawionymi podczas konsultacji publicznej na temat 
dyrektywy 97/36/WE, s łuszne jest aby prawo do odpowiedzi mia ło zastosowanie do 
wszystkich mediów elektronicznych. 
(9) Uchwa ła Rady z dnia 5 pa ździernika 1995 r. w sprawie wizerunku kobiet i m ężczyzn 
przedstawionego w reklamie i w mediach15, zachęca Państwa Członkowskie oraz 
Komisję do podj ęcia stosownych dzia łań w celu promowania zró żnicowanego i 
realnego obrazu umiej ętności i potencja łu kobiet i m ężczyzn w spo łeczeństwie. 
                                                 
12 Dz.U. L 162 z 1.7.2003, str. 1. 
13 Dz.U. L 178 z 17.7.2000, str. 1. 
14 Dz.U. L 202 z 30.7.1997, str. 60. 
15 Dz.U. C 296 z 10.11.1995, str. 15-16. 
 
PL 7   PL (10) Przedstawiaj ąc swój wniosek dotycz ący dyrektywy Rady wprowadzaj ącej w życie 
zasadę równego traktowania kobiet i m ężczyzn w zakresie dost ępu do towarów i 
usług16, Komisja uzna ła, że wizerunek p łci obecny w mediach i reklamie budzi istotne 
wątpliwości dotyczące ochrony godno ści mężczyzn i kobiet, jednak że stwierdzi ła, że 
poruszanie tych kwestii we wniosku dotycz ącym dyrektywy by łoby niestosowne. 
(11) W łaściwym jest natomiast d ążenie do pogodzenia zasady ochrony godno ści ludzkiej i 
wolności słowa poprzez przyj ęcie przez Pa ństwa Cz łonkowskie podej ścia 
mędzymedialnego, którego wyra źnym celem jest zach ęcanie przemys łu do unikania i 
zwalczania wszelkiej dyskryminacji ze wzgl ędu na płeć, rasę lub pochodzenie 
etniczne, religi ę lub światopogl ąd, niepełnosprawno ść, wiek lub orientacj ę seksualn ą 
we wszystkich mediach. 
(12) Niniejsze zalecenie powinno uzupe łniać zalecenie 98/560/WE, tak aby uwzgl ędnić 
postęp techniczny, 
I. NINIEJSZYM ZALECAJ Ą, aby Państwa Członkowskie budowa ły atmosfer ę zaufania, 
która będzie wspiera ć rozwój przemys łu usług audiowizualnych i in formacyjnych poprzez: 
(1) rozwa żenie możliwości wprowadzenia środków do przepisów swojego prawa 
krajowego i praktyki krajowej w celu zagwarantowania prawa do odpowiedzi we 
wszystkich mediach, bez uszczerbku dla mo żliwości dostosowania sposobu, w jaki 
jest ono wykonywane tak, aby uwzgl ędnić specyfikę każdego medium 
(2) promowanie, w celu wspierania popytu na post ęp techniczny oraz oprócz 
istniejących środków prawnych i innych dotycz ących usług nadawczych i zgodnie z 
tymi środkami, a tak że w ścisłej współpracy z zainteresowanymi stronami: 
– działania umo żliwiającego nieletnim korzystanie z us ług audiowizualnych i 
informacyjnych on-line w sposób odpow iedzialny, szczególnie poprzez 
podnoszenie świadomości wśród rodziców, wychowawców i nauczycieli na 
temat potencja łu nowych us ług i sposobów, dzi ęki którym mo żna uczyni ć je 
bezpiecznymi dla nieletnich, g łównie poprzez kszta łcenie w zakresie 
umiejętności korzystania z mediów lub programów edukacji medialnej. 
– działania ułatwiającego, w stosownych i koniecznych przypadkach, 
identyfikacj ę i dostęp do wysokiej jako ści usług i treści przeznaczonych dla 
nieletnich, m.in. poprzez zapewnienie środków dost ępu w instytucjach 
szkolnictwa i w miejscach publicznych. 
(3) wspieranie przemys łu w celu unikania i zwalczania dyskryminacji ze wzgl ędu na 
płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religi ę lub światopogl ąd, niepełnosprawno ść, 
wiek lub orientacj ę seksualną we wszystkich mediach. 
II. ZALECAJ Ą, aby przedstawiciele przemys łu i zainteresowane strony: 
                                                 
16 COM(2003)657. 
 
PL 8   PL (1) opracowa ły pozytywne dzia łania na rzecz nieletnich, m.in. inicjatywy u łatwiające im 
szerszy dost ęp do usług audiowizualnych i informacyjnych, unikaj ąc przy tym 
przekazywania tre ści o potencjalnie szkodliwym charakterze, w tym harmonizacj ę 
oddolną realizowan ą poprzez wspó łpracę pomiędzy organami samoreguluj ącymi i 
współregulującymi w Pa ństwach Cz łonkowskich i poprzez wymian ę najlepszych 
praktyk w tym zakresie jako systemu wspólnych opisowych symboli, które pomagałyby widzom ocenia ć treść programów 
(2) opracowa ły efektywne dzia łania mające na celu unikanie i zwalczanie dyskryminacji 
ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religi ę lub światopogl ąd, 
niepełnosprawno ść, wiek lub orientacj ę seksualną oraz promowanie zró żnicowanego 
i realnego obrazu umiej ętności i potencja łu kobiet i m ężczyzn w spo łeczeństwie. 
Sporządzono w Brukseli, dnia […] r. 
W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady 
Przewodnicz ący Przewodnicz ący 
 
PL 9   PL ZAŁĄCZNIK  
INDYKATYWNE WYTYCZNE DOTYCZ ĄCE WDRA ŻANIA NA SZCZEBLU 
KRAJOWYM ŚRODKÓW DO PRZEPISÓW PRAW A KRAJOWEGO LUB PRAKTYKI W 
CELU ZAGWARANTOWANIA PRAWA DO ODPOWIEDZI WE WSZYSTKICH 
MEDIACH. 
Cel: wprowadzenie środków do prawa krajowego lub praktyki Pa ństw Członkowskich w celu 
zagwarantowania prawa do odpowiedzi we wszystkich mediach, bez uszczerbku dla 
możliwości dostosowania sposobu, w jaki jest ono wykonywane tak, aby uwzgl ędnić 
specyfikę każdego medium. 
– Bez uszczerbku dla innych przepisów przyj ętych przez Pa ństwa Członkowskie, na 
mocy prawa cywilnego, administracyjnego lub karnego, ka żdej osobie fizycznej lub 
prawnej, bez wzgl ędu na narodowo ść, której uzasadnione inte resy, m.in. reputacja i 
dobre imi ę zostały naruszone przez stwierdzenie faktów w publikacji lub przekazie  
powinno przys ługiwać prawo do odpowiedzi lub podobnych środków prawnych. 
Państwa Członkowskie powinny zagwarantowa ć, że faktyczne korzystanie z prawa 
do odpowiedzi lub podobnych środków prawnych nie jest  utrudnione wskutek 
ustanowienia nieuzasadnionyc h warunków. Odpowiedzi nale ży udzieli ć w 
rozsądnym terminie po uzasadnieniu wniosku, we w łaściwym czasie i w sposób 
odpowiedni dla publikacji lub przekazu, do którego odnosi si ę wniosek. Prawo do 
odpowiedzi lub podobnych środków prawnych powinno przys ługiwać w odniesieniu 
do wszystkich mediów b ędących pod jurysdykcj ą Państwa Członkowskiego. 
– Państwa Członkowskie powinny przyj ąć środki niezb ędne do ustanowienia prawa do 
odpowiedzi lub podobnych środków prawnych oraz okre ślić procedur ę korzystania z 
nich. W szczególno ści należy zapewni ć właściwy okres czasu oraz procedury, które 
zagwarantuj ą osobom fizycznym lub prawnym zamieszka łym lub maj ącym siedzib ę 
w innym Pa ństwie Członkowskim odpowiednie skor zystanie z prawa lub środków 
prawnych. 
– Wniosek o skorzystanie z pr awa do odpowiedzi lub podobnych środków prawnych 
należy odrzuci ć jeśli wnioskodawca nie ma prawni e uzasadnionego interesu w 
publikacji odpowiedzi lub je śli odpowied ź pociągałaby za sob ą dokonanie czynu 
karalnego lub naruszenie norm porz ądku publicznego. 
– Należy ustanowi ć procedury poddawania kontroli s ądowej sporów wynikaj ących z 
korzystania z prawa do odpowiedzi i podobnych środków prawnych.