[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 19.7.2006

KOM(2006) 403 wersja ostateczna

2006/0142 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiające wspólnotowy kodeks wizowy

(przedstawiona przez Komisję)

{SEC(2006) 957}{SEC(2006) 958}

UZASADNIENIE

1) Kontekst wniosku

110

- Podstawa i cele wniosku

W kontekście ściślejszej współpracy w ramach Schengen wspólna polityka wizowa została uznana za zasadniczy element procesu tworzenia wspólnego obszaru bez kontroli na granicach wewnętrznych.

Dorobek Schengen w zakresie polityki wizowej, w tym wspólne instrukcje konsularne (WIK), sporządzone w kontekście międzyrządowej współpracy w ramach Schengen, został włączony do ram prawnych i instytucjonalnych Unii Europejskiej po wejściu w życie traktatu z Amsterdamu. Określono podstawę prawną przepisów dorobku Schengen w dziedzinie polityki wizowej[1] (art. 62 ust. 2 lit. b)), w związku z czym stały się one w pełni częścią prawa wspólnotowego. Obecnie WIK stanowią podstawowy akt prawny regulujący procedury i warunki wydawania wiz krótkoterminowych, tranzytowych i lotniskowych, chociaż niektóre zasady zawarte są również w samej konwencji z Schengen, a wiele przepisów znajduje się w innych osobnych decyzjach.

W programie haskim podkreślono „potrzebę dalszego rozwoju wspólnej polityki wizowej jako części złożonego systemu zmierzającego do ułatwienia legalnych podróży oraz przeciwdziałania nielegalnej imigracji przez dalszą harmonizację ustawodawstwa krajowego i praktyk rozpatrywania wniosków w lokalnych urzędach konsularnych.” W tym celu, oprócz innych działań, zwrócono się do Komisji o „dokonanie przeglądu wspólnych instrukcji konsularnych”. Aby osiągnąć cele programu haskiego i zwiększyć spójność wspólnej polityki wizowej w zakresie wydawania wyżej wspomnianych rodzajów wiz, w proponowanym rozporządzeniu:

- łączy się wszystkie akty prawne dotyczące decyzji związanych z wizami w jeden kodeks wizowy;

- rozwija się niektóre części obowiązującego prawodawstwa w celu uwzględnienia niedawnych zmian i nowych aspektów procesu wydawania wiz oraz wypełnienia istniejących luk;

- zwiększa się przejrzystość i pewność prawną poprzez precyzyjne określenie statusu prawnego postanowień WIK i załączników do nich dzięki usunięciu z aktu prawnego przepisów zbędnych lub mających charakter praktyczny i operacyjny;

- wzmacnia się gwarancje proceduralne poprzez ustanowienie zasad dotyczących obowiązkowego uzasadniania odmowy wydania wizy;

- zapewnia się równość traktowania osób ubiegających się o wizę poprzez objaśnienie wielu kwestii w celu podniesienia jednolitości stosowania przepisów prawnych.

- Kontekst ogólny

Wydawanie wiz krótkoterminowych jest obecnie regulowane różnymi aktami prawnymi, wymienionymi w rozdziale poniżej. W związku z tym dzięki „przeglądowi przepisów” ramy prawne ulegną uproszczeniu, ponieważ wspólna polityka wizowa będzie od tej pory opierać się na czterech następujących aktach prawnych:

- rozporządzeniu Rady (WE) nr 539/2001 z dnia 15 marca 2001 r. wymieniającym państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu (podstawa prawna: art. 62 ust. 2 lit. b) pkt (i) TWE);

- rozporządzeniu Rady (WE) nr 1683/95 z dnia 29 maja 1995 r. ustanawiającym jednolity formularz wizowy (podstawa prawna: art. 62 ust. 2 lit. b) pkt (iii) TWE);

- rozporządzeniu Rady (WE) nr 333/2002 z dnia 18 lutego 2002 r. w sprawie jednolitego wzoru formularza, na którym umieszcza się wizę, wydawanego przez państwo członkowskie osobom posiadającym dokumenty podróży, które nie są uznane przez państwo członkowskie sporządzające formularz (podstawa prawna art. 62 ust. 2 lit. b) pkt (iii) TWE);

- niniejszym rozporządzeniu ustanawiającym kodeks wizowy (podstawa prawna: art. 62 ust. 2 lit. a), art. 62 ust. 2 lit. b) pkt (ii) i (iv) oraz art. 62 ust. 3 TWE).

Przypomina się, że z powodu różnych podstaw prawnych oraz „zmiennej geometrii” związanej z podstawą prawną, konieczne jest utrzymanie czterech oddzielnych aktów prawnych.

- Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek

- Rozporządzenie Rady (WE) nr 539/2001 z dnia 15 marca 2001 r. wymieniające państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizy podczas przekraczania granic zewnętrznych, oraz te, których obywatele są zwolnieni z tego wymogu;

- Rozporządzenie Rady (WE) nr 1683/95 z dnia 29 maja 1995 r. ustanawiające jednolity formularz wizowy;

- Konwencja wykonawcza do układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r. w sprawie stopniowego znoszenia kontroli na wspólnych granicach (w szczególności art. 9-18, w których ustanowiono wspólne, jednolite zasady w omawianej dziedzinie);

- Rozporządzenie Rady (WE) nr 415/2003 z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie wydawania wiz na granicy, w tym wydawania takich wiz marynarzom podróżującym tranzytem;

- Wspólne instrukcje konsularne dla misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych dotyczące wiz (WIK), określające szczegółowe przepisy wykonawcze dla tych zasad i stanowiące zbiór niemal wszystkich przepisów dotyczących wydawania wiz krótkoterminowych;

- Rozporządzenie Rady (WE) nr 1091/2001 z dnia 28 maja 2001 r. w sprawie swobody przemieszczania się na podstawie wizy długoterminowej;

- Decyzje Komitetu Wykonawczego Schengen (SCH/Com-ex (93) 21, SCH/Com-ex (93) 24, SCH/Com-ex (94) 25, SCH/Com-ex (98) 12 i SCH/Com-ex (98) 57);

- Wspólne działanie 96/197/WSiSW z dnia 4 marca 1996 r. przyjęte przez Radę na podstawie art. K.3 Traktatu o Unii Europejskiej w sprawie rozwiązań dotyczących ruchu tranzytowego w portach lotniczych.

140

- Spójność z innymi dziedzinami polityki i celami Unii

W procesie przeglądu i zmiany obowiązujących przepisów w zakresie wydawania wiz uwzględniono niedawno przyjęty kodeks graniczny Schengen w celu zapewnienia spójności prawodawstwa.

Wnioski wizowe powinny być rozpatrywane w sposób profesjonalny i taktowny, przy nakładzie sił współmiernym do zamierzonych celów. Pracownicy konsularni podczas pełnienia swoich obowiązków nie dyskryminują nikogo ze względu na: płeć, pochodzenie rasowe, wiarę lub wyznanie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną.

2) Konsultacje z zainteresowanymi stronami i ocena wpływu

- Konsultacje z zainteresowanymi stronami

W sposób należyty uwzględniono problemy poruszone przez władze państw trzecich w związku z traktowaniem przez państwa członkowskie osób ubiegających się o wizę oraz skargi złożone przez indywidualnych wnioskodawców lub ich krewnych.

- Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy specjalistycznej

Uwzględniono zarówno dyskusje prowadzone przez delegatów państw członkowskich w Grupie Roboczej ds. Wiz w Radzie na temat problemów związanych z wydawaniem wiz, jak i ustalenia ekspertów biorących udział w misjach poświęconych lokalnej współpracy konsularnej i misjach oceny Schengen.

- Ocena wpływu

Komisja przeprowadziła ocenę wpływu, w ramach której przeanalizowano sześć możliwości działania: utrzymanie status quo , organizacja wspólnego szkolenia dla pracowników konsularnych państw członkowskich, zacieśnienie lokalnej współpracy konsularnej, minimalna zmiana obowiązującego prawodawstwa, przekształcenie obowiązującego prawodawstwa, utworzenie wspólnych placówek konsularnych. Wybrano przegląd, jako rozwiązanie pozwalające zbudować spójne i kompletne prawodawstwo i zwiększyć jednolitość przepisów w najbardziej zadowalający i najpełniejszy sposób. Ocenę wpływu dołączono do niniejszego wniosku.

3) Aspekty prawne wniosku

- Streszczenie proponowanych działań

Zapewnia się utworzenie kompletnej wspólnej polityki charakteryzującej się równym traktowaniem osób ubiegających się o wizę poprzez zebranie wszystkich aktów prawnych regulujących warunki i procedury wydawania wiz w jeden kodeks wizowy, zwiększenie przejrzystości i objaśnienie obowiązujących przepisów oraz wdrożenie środków służących zwiększeniu jednolitości procedur, wzmocnieniu pewności prawnej i gwarancji proceduralnych.

- Podstawa prawna

Proponuje się następującą podstawę prawną dla niniejszego rozporządzenia:

- zasadniczo art. 62 ust. 2 lit. b) pkt (ii) traktatu WE (TWE), ponieważ proponowany akt prawny ustanawia wspólne „reguły dotyczące wiz na pobyt nie dłuższy niż trzy miesiące”;

- również art. 62 ust. 2 lit. a) TWE dotyczący „norm i procedur, których powinny przestrzegać państwa członkowskie przy wykonywaniu kontroli osób na tych granicach zewnętrznych” w celu włączenia przepisów dotyczących tranzytowej wizy lotniskowej do jednego kodeksu wizowego. Wiza lotniskowa nie jest typowym dokumentem wizowym uprawniającym do pobytu na terytorium państw członkowskich, w związku z czym nie jest objęta definicją wizy zawartą w art. 62 ust. 2 lit. b). Jest to rodzaj zezwolenia wydawanego przed tranzytem obywatela państwa trzeciego przez międzynarodową strefę portów lotniczych państw członkowskich w celu uniemożliwienia nielegalnego wjazdu, w związku z czym wiza lotniskowa może być uważana za przykład „norm i procedur” dotyczących kontroli granicznej i zapobiegania nielegalnej imigracji.

Zasada pomocniczości

Na mocy art. 62 ust. 1 i art. 62 ust. 2 lit. b) traktatu WE Wspólnota ma prawo – a nawet obowiązek – przyjąć środki związane z regułami dotyczącymi wiz na pobyt nie dłuższy niż trzy miesiące. Takie środki muszą być przyjęte w ciągu pięciu lat od wejścia w życie traktatu z Amsterdamu.

Obowiązujące przepisy Wspólnoty dotyczące wiz krótkoterminowych i tranzytowych stanowią część dorobku Schengen, który został włączony do ram prawnych Unii Europejskiej. Jednakże przepisy istniejącego dorobku prawnego należy objaśnić, rozwinąć i uzupełnić. Dotyczy to również obowiązujących przepisów w dziedzinie wiz lotniskowych. Naturalnie dorobek w dziedzinie wiz krótkoterminowych, tranzytowych i lotniskowych można rozwinąć jedynie, przyjmując środki wspólnotowe w oparciu o traktat WE.

Z uwagi na charakter proponowanej inicjatywy, dotyczącej utworzenia wspólnotowego kodeksu wizowego, akt prawny winien przyjąć formę rozporządzenia w celu zapewnienia jednakowego stosowania we wszystkich państwach członkowskich stosujących dorobek Schengen.

Celem jest dokonanie przeglądu istniejącego prawodawstwa w dziedzinie wspólnej polityki wizowej i zwiększenie jednolitości. Indywidualne działanie państw członkowskich byłoby zatem niemożliwe z przyczyn prawnych.

Działanie wspólnotowe jest jedynym sposobem osiągnięcia celów określonych we wniosku z następującego powodu:

Z uwagi na podstawę prawną i cele wniosku możliwe jest jedynie działanie na szczeblu UE.

Wniosek jest zatem zgodny z zasadą pomocniczości.

- Zasada proporcjonalności

Wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności z następujących względów:

Artykuł 5 traktatu WE stanowi, że „działanie Wspólnoty nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów [tego] traktatu”.

Forma wybrana dla tego działania Wspólnoty musi zatem umożliwić osiągnięcie celów wniosku i jego wprowadzenie w życie w jak najskuteczniejszy sposób.

Proponowane rozporządzenie nie powoduje skutków finansowych dla misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich, a skutki administracyjne związane z wprowadzeniem nowego aktu są proporcjonalne do zamierzonych celów.

- Wybór instrumentów

Proponowany akt prawny: rozporządzenie.

Przepisy dotyczące procedur podejmowania wszelkich decyzji w sprawie wiz są obowiązkowe dla wszystkich państw członkowskich stosujących w pełni dorobek Schengen, w związku z czym rozporządzenie jest jedynym właściwym aktem prawnym.

4) Wpływ na budżet

Wniosek nie ma wpływu finansowego na budżet Wspólnoty.

5) Informacje dodatkowe

- Uproszczenie

Wniosek przewiduje uproszczenie prawodawstwa.

Różne akty prawne regulujące procedury i warunki wydawania wiz są zebrane w jeden kodeks wizowy.

- Uchylenie obowiązującego prawodawstwa

Przyjęcie niniejszego wniosku doprowadzi do uchylenia obowiązującego prawodawstwa.

- Przegląd

Wniosek przewiduje dokonanie przeglądu prawodawstwa.

- Tabela korelacji

Do niniejszego wniosku załączono tabelę korelacji wymieniającą przepisy przejęte z WIK i układu z Schengen.

- Szczegółowe objaśnienie wniosku

1. Zebranie w jednym kodeksie wizowym wszystkich przepisów regulujących wydawanie wiz oraz podejmowanie decyzji dotyczących odmowy wydania, przedłużenia, unieważnienia, cofnięcia i ograniczenia okresu ważności wizy.

1.1. Tranzytowa wiza lotniskowa

Przepisy wyżej wspomnianego wspólnego działania są zawarte w WIK, do których załączono wykazy obywateli podlegających temu wymogowi. W celu podniesienia przejrzystości i jednolitości uogólniono wiele zasadniczo jednakowych „jednostronnych” zwolnień niektórych kategorii osób z tego wymogu.

Aby osiągnąć główny cel, jakim jest ujednolicenie wszystkich aspektów polityki wizowej, porzucono możliwość nałożenia przez poszczególne państwa członkowskie wymogu posiadania wizy lotniskowej na obywateli niektórych państw.

1.2. Wydawanie wiz na granicy

Przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 415/2003 w sprawie wydawania wiz na granicy, w tym wydawania takich wiz marynarzom podróżującym tranzytem, zostały włączone do niniejszego rozporządzenia.

1.3. Unieważnienie i cofnięcie wizy

Obecnie przepisy dotyczące unieważnienia i cofnięcia wydanej wizy są zawarte w SCH/Com-ex (93) 24 i w sekcji 2 załącznika 14 do WIK. Wszystkie te przepisy zostały połączone w dwa oddzielne artykuły, w których jasno określono, które organy są odpowiedzialne za wykonywanie tych zadań.

1.4. Przedłużenie okresu ważności wydanej wizy

Obywatel państwa trzeciego przebywający na terytorium państw członkowskich na podstawie ważnej wizy może mieć uzasadnione powody, aby pozostać na nim po wygaśnięciu ważności wizy. Zwiększono przejrzystość przepisów mających zastosowanie w takich sytuacjach (SCH Com-ex (93) 21) i zaproponowano ujednolicone podejście, polegające na tym, że przedłużenia okresu ważności wizy powinno się dokonywać przy użyciu stempla odpowiadającego wzorowi zawartemu w załączniku do rozporządzenia, ponieważ decyzja o przedłużeniu jest w większości przypadków podejmowana przez władze krajowe państw członkowskich, które ze względów bezpieczeństwa nie mogą przechowywać dużych ilości ściśle zabezpieczonych naklejek wizowych.

1.5. Wymiana danych statystycznych

Biorąc pod uwagę fakt, że analiza statystyk dotyczących liczby wydanych wiz i przypadków odmowy wydania wizy jest cennym narzędziem zarządzania na szczeblu lokalnym i centralnym, rozporządzenie stanowi, że takie informacje są wymieniane przy użyciu wspólnego formularza i zgłaszane Komisji dwa razy w roku (Komisja będzie odpowiedzialna za publikację tych danych), a na każdym obszarze właściwości co miesiąc. Pomimo obowiązywania dwóch decyzji SCH/Com-ex na temat wymiany danych statystycznych ((94) 25 i (98) 12), brakuje przydatnych danych porównawczych na temat liczby wydanych wiz i przypadków odmowy wydania wizy.

2. Nowe aspekty procedury wydawania wiz

Ustanowienie systemu informacji wizowej (VIS) w celu wymiany pomiędzy państwami członkowskimi danych na temat wiz krótkoterminowych całkowicie zmieni proces rozpatrywania wniosków wizowych. Z jednej strony państwa członkowskie automatycznie uzyskają dostęp do informacji na temat wszystkich osób, które ubiegały się o przyznanie wizy (w ciągu pięcioletniego okresu przechowywania danych), co ułatwi badanie kolejnych wniosków wizowych. Z drugiej strony wprowadzenie obowiązku pobierania identyfikatorów biometrycznych przy ubieganiu się o wizę w znacznym stopniu wpłynie na praktyczne aspekty przyjmowania wniosków.

Ponieważ system VIS powinien stać się operacyjny już w 2007 r., Komisja postanowiła zaktualizować WIK w oddzielnym wniosku legislacyjnym ustalającym normy dotyczące pobierania identyfikatorów biometrycznych, określającym szereg możliwości praktycznej organizacji misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich w zakresie rejestracji osób ubiegających się o wizę oraz określającym ramy prawne współpracy państw członkowskich z zewnętrznymi dostawcami usług.

Treść tego wniosku jest włączona do niniejszego wniosku i dostosowana do jego struktury. Niniejszy wniosek zostanie zmieniony po zakończeniu negocjacji dotyczących omawianego powyżej oddzielnego wniosku.

Doprecyzowano przepisy dotyczące współpracy z pośredniczącymi podmiotami komercyjnymi, takimi jak biura podróży i organizatorzy wycieczek, w celu uwzględnienia tej nowej sytuacji (patrz poniżej).

3. Rozwinięcie niektórych części dorobku prawnego

3.1. Zwiększona przejrzystość i zapewnienie równości w traktowaniu osób ubiegających się o wizę

Wprowadzono szczególne przepisy dotyczące obowiązku podawania przez państwa członkowskie do ogólnej wiadomości wszystkich stosownych informacji związanych z wydawaniem wiz. Ponadto dodano przepisy wprowadzające:

a) maksymalny termin wydania wizy;

b) jasne rozróżnienie pomiędzy wnioskami niedopuszczalnymi a takimi, które spotkały się z formalną odmową;

c) pełną przejrzystość w zakresie wykazu państw trzecich, których obywatele podlegają wymogowi zasięgnięcia opinii;

d) krótsze terminy na udzielenie odpowiedzi w przypadku zasięgania opinii;

e) ujednolicony formularz potwierdzający zaproszenie, zakwaterowanie oraz pokrycie kosztów związanych z pobytem;

f) obowiązek zgłaszania i uzasadniania decyzji odmownych przez państwa członkowskie;

g) ramy prawne zapewniające ujednolicone podejście w zakresie współpracy pomiędzy misjami dyplomatycznymi i urzędami konsularnymi państw członkowskich, a także współpracy z zewnętrznymi komercyjnymi dostawcami usług;

h) obowiązkowe zasady współpracy misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich z pośredniczącymi podmiotami komercyjnymi.

3.1.1. Zasięganie opinii

Chociaż Komisja przyznaje, że władze centralne państw członkowskich mogą z uzasadnionych powodów życzyć sobie, aby zasięgnięto ich opinii przed wydaniem wizy obywatelom niektórych państw trzecich lub szczególnym kategoriom tych obywateli, proponuje ona jednocześnie przyspieszenie obecnie stosowanej procedury zasięgania opinii z uwagi na postęp techniczny (szybszy dostęp do informacji i możliwość ich wymiany) oraz w celu uniknięcia niepotrzebnego przedłużania okresu rozpatrywania wniosków wizowych i skutków ubocznych, takich jak „handel wizami”.

Należy pamiętać, że w związku z wyznaczeniem dodatkowych państw trzecich do takiego obowiązkowego zasięgania opinii zainteresowane państwa wielokrotnie wyraziły swoje niezadowolenie polityczne. Biorąc pod uwagę, że w większości przypadków tylko jedno lub kilka państw członkowskich wymaga zasięgnięcia opinii, jest to niekorzystne dla pozostałych państw członkowskich, ponieważ muszą one oczekiwać na odpowiedź konsultowanego państwa członkowskiego przed podjęciem ostatecznej decyzji w sprawie wniosków wizowych. Wreszcie, niektóre państwa członkowskie dowiodły, że wartość dodana procedury zasięgania opinii w zakresie sprzeciwu wobec wydania wizy jest bardzo ograniczona.

W celu uniknięcia tych skutków ubocznych Komisja proponuje znaczne skrócenie terminów udzielenia odpowiedzi w konsultacjach oraz wprowadzenie możliwości zwrócenia się przez państwo członkowskie jedynie o udzielenie informacji na temat wiz wydanych obywatelom niektórych państw trzecich lub szczególnym kategoriom tych obywateli, ponieważ pewne państwa członkowskie oświadczyły, że główny cel konsultacji powinien polegać raczej na informowaniu ich władz centralnych o wydanych wizach, a nie na żądaniu odmowy wydania wizy.

W celu zwiększenia przejrzystości Komisja proponuje zniesienie tajności wykazów państw trzecich objętych procedurą zasięgania opinii, które obecnie są klasyfikowane jako zastrzeżone dla UE („EU RESTREINT”). Poufność załącznika do WIK zawierającego te wykazy jest względna, gdyż w praktyce długość okresu rozpatrywania wniosków niektórych kategorii osób wskazuje na to, które kraje figurują w wykazie. Ponadto treść tych zastrzeżonych załączników jest już ogólnie dostępna na stronach internetowych misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich.

Wreszcie, można by poddać pod rozwagę potrzebę zachowania procedury konsultacji po rozpoczęciu działania systemu VIS i pomimo tego, że nie obejmuje on funkcji ostrzegania, ponieważ władze centralne poszczególnych państw członkowskich będą miały dostęp do informacji na temat wszystkich wiz wydanych przez inne państwa członkowskie.

3.1.2. Niedopuszczalność wniosku

Obecnie nie istnieje jasne rozróżnienie między wnioskami wizowymi, które spotkały się z formalną odmową po rozpatrzeniu, i przypadkami nierozpatrzenia wniosku ze względu na brak dodatkowych informacji od wnioskodawcy. Niniejsze rozporządzenie wprowadza pojęcie „niedopuszczalności wniosku”, które ma być używane w systemie VIS jako odrębna kategoria, różna od formalnej odmowy.

3.1.3. Ujednolicone przepisy dotyczące odmowy

Obecnie w przypadku zgłoszenia i uzasadnienia odmowy stosuje się przepisy prawa krajowego państw członkowskich, wskutek czego niektóre państwa nie zgłaszają ani nie uzasadniają odmowy wydania wizy, natomiast inne uzasadniają odmowę jedynie w przypadku niektórych kategorii wnioskodawców. Niedawno przyjęty kodeks graniczny Schengen wprowadza przepisy stanowiące, że właściwe władze mają obowiązek uzasadniać decyzje w sprawie odmowy prawa wjazdu, podając konkretne powody w standardowym formularzu, który należy przekazać zainteresowanemu obywatelowi państwa trzeciego.

Aby zapewnić przejrzystość, równe traktowanie osób ubiegających się o wizę i spójność prawodawstwa w tej dziedzinie, wspólna polityka wizowa musi również obejmować te kwestie. W tym celu wprowadzono przepisy nakładające na misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich obowiązek każdorazowego zgłaszania i podawania przyczyn odmowy.

3.2. Ujednolicenie sposobu postępowania

3.2.1. Stempel informujący o złożeniu wniosku wizowego

Pomimo obowiązywania wspólnych przepisów dotyczących użycia stempla informującego o złożeniu wniosku oraz treści takiego stempla, istnieją znaczne różnice w ich praktycznym zastosowaniu. W związku z tym wprowadzono przepisy dotyczące obu tych aspektów, zapewniając tym sposobem jednolite wykonanie.

3.2.2. Ujednolicony formularz potwierdzający zaproszenie, zakwaterowanie oraz pokrycie kosztów związanych z pobytem

Załącznik 15 do WIK zawiera „ujednolicone” formularze, ale tylko trzy państwa członkowskie przekazały wzory, których treść jest zresztą różna. W niniejszym rozporządzeniu wprowadzono ujednolicony formularz, który wszystkie państwa członkowskie winny stosować.

3.3. Lokalna współpraca konsularna – zapewnienie bardziej jednolitego stosowania wspólnej polityki wizowej

Chociaż podstawowe prawodawstwo jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich, Komisja zdaje sobie sprawę, że różnice między poszczególnymi przypadkami i warunki lokalne sprawiają, że bardzo trudno jest opracować szczegółowe przepisy mające zastosowanie we wszystkich okolicznościach i przewidujące wszystkie sytuacje. Dlatego w istniejącym dorobku prawnym uznaje się zasadniczą rolę placówek dyplomatycznych i konsularnych, w szczególności w zakresie oceny ryzyka migracji (należy zauważyć, że ten konkretny aspekt obecnego dorobku prawnego został uzupełniony w drodze poprawki legislacyjnej w 2003 r.)

W szczególności na podstawie ustaleń misji poświęconych lokalnej współpracy konsularnej (lata 2004-2005) sporządzono stosowne ramy prawne lokalnej współpracy konsularnej, określające zadania do wykonania na szczeblu lokalnym i zapewniające niezbędne powiązanie z właściwymi władzami centralnymi i Radą oraz gwarancję przejrzystości. Nowa organizacja lokalnej współpracy konsularnej uwzględnia również wspólnotowe ramy instytucjonalne.

4. Objaśnienie niektórych kwestii w celu bardziej jednolitego stosowania przepisów prawnych

- Wiza o ograniczonej ważności terytorialnej

Obecnie przepisy dotyczące wiz o ograniczonej ważności terytorialnej są podzielone pomiędzy różne artykuły wielu aktów prawnych (konwencji z Schengen i WIK) Skutkiem tego jest brak pewności co do warunków wydawania tego rodzaju wizy oraz, do pewnego stopnia, niewłaściwe jej wykorzystanie i różnice w postępowaniu państw członkowskich. Ponadto wydaje się, że zarówno na szczeblu operacyjnym, jak i centralnym, świadomość zakresu obowiązku powiadamiania innych państw o wydanych wizach o ograniczonej ważności terytorialnej jest niewielka. Wszystkie przepisy dotyczące wydawania wiz o ograniczonej ważności terytorialnej zebrano w jednym artykule, a wymóg powiadamiania innych państw członkowskich o wydaniu wizy o ograniczonej ważności terytorialnej ograniczono do przypadków, gdy powodem wydania wizy o ograniczonej ważności terytorialnej jest negatywna odpowiedź państwa członkowskiego w ramach procedury zasięgania opinii lub gdy wizę wydaje się obywatelowi państwa trzeciego, który nie spełnia warunków wjazdu określonych w kodeksie granicznym Schengen.

- Podróżne ubezpieczenie medyczne

Decyzja Rady 2004/17/WE w odniesieniu do włączenia wymogu posiadania podróżnego ubezpieczenia medycznego jako jednego z dokumentów uzupełniających w celu udzielenia jednolitej wizy wjazdowej weszła w życie w dniu 1 czerwca 2004 r. Ponieważ zastosowanie tego nowego środka okazało się raczej problematyczne w wielu miejscach, między innymi z powodu luk prawnych i niejasności w treści oryginalnej decyzji, w październiku 2004 r. sporządzono dodatkowe wytyczne dotyczące stosowania tej decyzji. W niniejszym rozporządzeniu objaśniono niejasności w tekście oryginalnym i przekształcono niektóre dodatkowe wytyczne w obowiązujące przepisy. Na podstawie analizy odpowiedzi udzielonych przez państwa członkowskie na ankietę dotyczącą stosowania wymogu posiadania podróżnego ubezpieczenia medycznego (rozesłaną w październiku 2005 r.) Komisja proponuje bardziej precyzyjne określenie i objaśnienie przepisów w tej dziedzinie. Ponadto osoby, którym wyjątkowo wydaje się wizę na granicy, marynarze wykonujący swoje obowiązki zawodowe oraz posiadacze paszportów dyplomatycznych i osoby ubiegające się o wizy lotniskowe są systematycznie zwalniani z tego wymogu. W pierwszym przypadku pilne okoliczności, w których takie osoby ubiegają się o wizę, sprawiają, że wymóg wykupienia podróżnego ubezpieczenia medycznego byłby niewspółmierny. Jeżeli chodzi o marynarzy, ich umowa o pracę zazwyczaj obejmuje ubezpieczenie medyczne dostosowane do przepisów Wspólnoty.

5. Objaśnienie statusu prawnego załączników do WIK

Obowiązujące wspólne instrukcje konsularne zawierają osiemnaście załączników obejmujących wiele przepisów prawnych i różnych informacji pochodzących z innych źródeł prawnych lub zgłoszeń państw członkowskich: wykazy obywateli państw trzecich podlegających obowiązkowi wizowemu, zwolnienia dla posiadaczy niektórych rodzajów dokumentów podróży, tabela reprezentowania państw, dokumenty uprawniające posiadacza do wjazdu bez wizy, specyfikacje techniczne (wzór naklejek wizowych, ujednolicone formularze potwierdzające zaproszenie itp.), praktyczne informacje operacyjne (wytyczne dotyczące sposobu wypełniania naklejki wizowej), informacje dotyczące poszczególnych „praktyk” (kwoty referencyjne, informacje, które należy wpisać w sekcji „uwagi”).

W celu objaśnienia statusu prawnego tych załączników Komisja postanowiła, tak jak w przypadku niedawnej aktualizacji wspólnego podręcznika, zatrzymać jedynie te załączniki, które dotyczą bezpośrednio wprowadzenia w życie przepisów zawartych w głównej części rozporządzenia, a mianowicie załączniki I-XIII. Załączniki te będą w przyszłości zmieniane w drodze procedury komitetu zgodnie z art. 202 traktatu WE i decyzją Rady 1999/468/WE, ponieważ Komisja uważa, że celem tych praktycznych przepisów w rzeczywistości jest wdrażanie zasad określonych w tytule V niniejszego rozporządzenia.

6. Skreślenia

6.1. Wizy krajowe

Ponieważ rozporządzenie dotyczy wydawania krótkoterminowych i tranzytowych wiz Schengen oraz wiz lotniskowych, skreślono wszystkie odniesienia do wiz krajowych (wiz „D”).

6.1.2. Krajowa wiza długoterminowa ważna tak samo jak krótkoterminowa wiza Schengen (wizy „D+C”)

Ten rodzaj wizy wprowadzono na podstawie inicjatywy państwa członkowskiego w 2001 r. (rozporządzenie (WE) nr 1091/2001). Wiza „D+C” jest ważna tak samo jak jednolita wiza krótkoterminowa na okres nieprzekraczający trzech miesięcy od pierwszego dnia ważności wizy. W oparciu o dostępne informacje można stwierdzić, że większość państw członkowskich nie wydaje wiz „D+C” lub wydaje ich bardzo niewiele.[2] Wielokrotnie również zauważono, że pracownicy konsularni posiadają bardzo małą wiedzę (lub nie posiadają żadnej) na temat tego rodzaju wizy i warunków jej wydawania, w związku z czym osób ubiegających się o wizę nie informuje się o takiej możliwości. Ponadto ustalono, że w wielu przypadkach krajowe programy rejestracji i rozpatrywania wniosków wizowych nie przewidują nawet możliwości rozpatrzenia wniosku o wydanie takiej wizy lub wydrukowania naklejki wizowej. Jednocześnie wiele państw członkowskich nadaje swoim misjom dyplomatycznym i urzędom konsularnym uprawnienia do wydawania dokumentów pobytowych, przez co wiza „D+C” staje się zbędna. Ponadto po upływie trzech miesięcy od pierwszego dnia ważności wizy „D+C” jej posiadacz – do tej pory legalnie przebywający na terytorium państwa członkowskiego, które wydało wizę – nie może już przemieszczać się po całym terytorium państw członkowskich.

W związku z tym Komisja proponuje zniesienie tego rodzaju wizy w celu uproszczenia procedur i wymaga, aby państwa członkowskie przyspieszyły wydawanie dokumentów pobytowych obywatelom państw trzecich uprawnionym do ich otrzymania.

6.2. Zniesienie wiz grupowych

W związku z wprowadzeniem identyfikatorów biometrycznych, które mają stanowić część danych, jakich muszą dostarczyć osoby ubiegające się o wizę, oraz z uwagi na indywidualną rejestrację wnioskodawców w systemie VIS utrzymanie wiz grupowych nie jest możliwe. Każda osoba ubiegająca się o wizę, nawet małżonkowie i dzieci podróżujące na podstawie tego samego paszportu, muszą wypełnić oddzielne formularze wniosku i otrzymać osobną naklejkę wizową w postaci oddzielnego arkusza, na którym umieszcza się wizy.

6.3. „Usunięcie” załącznika 2 do WIK

Przypomina się również, że załącznik 2 do WIK zawiera wykaz państw trzecich, wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 539/2001, których obywatele będący posiadaczami „paszportów dyplomatycznych, urzędowych i służbowych” są zwolnieni z obowiązku wizowego oraz wykaz państw trzecich, wymienionych w załączniku II do rozporządzenia (WE) nr 539/2001, których obywatele będący posiadaczami „paszportów dyplomatycznych, służbowych/urzędowych i specjalnych” podlegają temu obowiązkowi. Obecnie procedura zgłaszania przez państwa członkowskie zmian do załącznika 2 podlega przepisom rozporządzenia (WE) nr 789/2001, pomimo że podstawą prawną do udzielania przez państwa członkowskie jednostronnych zwolnień jest rozporządzenie (WE) nr 539/2001, które stanowi, że informacje o zwolnieniach udzielonych na podstawie art. 4 tego rozporządzenia są przekazywane Komisji (która jest odpowiedzialna za ich terminową i systematyczną publikację). W celu uniknięcia nakładania się procedur, a także ze względu na brak związku prawnego pomiędzy odstępstwami od obowiązku wizowego przyznawanymi na mocy rozporządzenia (WE) nr 539/2001 i rozporządzenia w sprawie kodeksu regulującego procedury i warunki wydawania wiz, informacje te nie są załączone do kodeksu wizowego.

6.4. Skreślenie załącznika 6

Zgodnie z proponowanymi przepisami dotyczącymi dostępu do danych znajdujących się w systemie VIS konsule honorowi nie będą już posiadać uprawnień do wydawania wiz.

7. Ujednolicone stosowanie „kodeksu wizowego” na szczeblu operacyjnym

Jak wspomniano powyżej, kodeks wizowy będzie zawierał jedynie przepisy prawne dotyczące wydawania wiz krótkoterminowych, tranzytowych i lotniskowych. Aby zagwarantować, że państwa członkowskie zaprzestaną obecnej praktyki polegającej na sporządzaniu krajowych wytycznych i stosowaniu ich zamiast wspólnych przepisów, zostanie sporządzony jeden wspólny zestaw wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania prawodawstwa.

Podczas opracowywania wniosku dotyczącego kodeksu wizowego Komisja jednocześnie rozważała formę i treść „wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania kodeksu wizowego” ustanawiających ujednolicone praktyki i procedury, które misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich winny stosować podczas rozpatrywania wniosków wizowych.

Te wytyczne, które zostaną sporządzone według procedury określonej w tytule V rozporządzenia, nie będą wprowadzać nowych zobowiązań prawnych uzupełniających kodeks wizowy, lecz będą miały charakter czysto funkcjonalny. Prace nad wytycznymi zostaną ukończone przed wejściem w życie kodeksu.

6) Skutki różnych protokołów załączonych do traktatów

Podstawy prawne wniosków w sprawie środków związanych z przepisami dotyczącymi wiz krótkoterminowych i tranzytowych znajdują się w tytule IV traktatu WE, w wyniku czego zastosowanie ma system „zmiennej geometrii”, ustanowiony na mocy protokołów w sprawie stanowiska Zjednoczonego Królestwa, Irlandii i Danii oraz protokołu Schengen.

Niniejszy wniosek oparty jest na dorobku Schengen. Z tego względu należy rozważyć następujące skutki różnych protokołów:

Islandia i Norwegia:

Obowiązują procedury określone w układzie o stowarzyszeniu,[3] zawartym przez Radę oraz Republikę Islandii i Królestwo Norwegii, dotyczącym włączenia tych dwóch państw we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, ponieważ niniejszy wniosek oparty jest na dorobku Schengen, zgodnie z załącznikiem A do wspomnianego układu.

Dania:

Zgodnie z Protokołem w sprawie stanowiska Danii, załączonym do TUE i TWE Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia, nie jest nim związana ani nie jest zobowiązana do jego stosowania. Ponieważ niniejsze rozporządzenie jest aktem mającym na celu rozwijanie dorobku Schengen zgodnie z postanowieniami tytułu IV TWE, stosuje się art. 5 wspomnianego protokołu.

Zjednoczone Królestwo i Irlandia:

Zgodnie z art. 4 i 5 Protokołu włączającego dorobek Schengen w ramy Unii Europejskiej, decyzją Rady 2000/365/WE z dnia 29 maja 2000 r. dotyczącą wniosku Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej[4] oraz decyzją Rady 2002/192/WE z dnia 28 lutego 2002 r. dotyczącą wniosku Irlandii o zastosowanie wobec niej niektórych przepisów dorobku Schengen,[5] Zjednoczone Królestwo i Irlandia nie uczestniczą w przyjęciu niniejszego rozporządzenia, nie są nim związane ani nie są zobowiązane do jego stosowania.

Szwajcaria:

W przypadku Szwajcarii niniejszy wniosek stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu umowy podpisanej przez Unię Europejską, Wspólnotę Europejską i Konfederację Szwajcarską dotyczącą włączenia Konfederacji Szwajcarskiej we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, które wchodzą w zakres określony w art. 4 ust. 1 decyzji Rady 2004/860/WE[6] w sprawie podpisania w imieniu Wspólnoty Europejskiej i tymczasowego stosowania niektórych postanowień tej umowy.

Umowa ze Szwajcarią podpisana w dniu 26 października 2004 r. stanowi o tymczasowym stosowaniu niektórych przepisów na mocy podpisanej umowy, w szczególności o udziale Szwajcarii w Komitecie Mieszanym zajmującym się rozwojem dorobku Schengen.

7) Konsekwencje dla nowych państw członkowskich związane ze stosowaniem dwuetapowej procedury wprowadzania w życie aktów prawnych opartych na dorobku Schengen

Artykuł 3 ust. 1 Aktu przystąpienia stanowi, że dorobek prawny Schengen i akty na nim oparte lub jakkolwiek z nim powiązane, wymienione w załączniku I do Aktu przystąpienia, staną się wiążące dla nowych państw członkowskich i będą miały do nich zastosowanie z datą ich przystąpienia do UE.[7] Przepisy i akty niewymienione we wspomnianym załączniku, mimo że wiążące dla nowych państw członkowskich od daty przystąpienia, nie będą miały do nich zastosowania do chwili przyjęcia stosownej decyzji Rady w tej sprawie zgodnie z art. 3 ust. 2 Aktu przystąpienia.

Niezbędne przepisy wprowadza się zatem w życie w dwóch etapach – niektóre przepisy dorobku Schengen są wiążące i mają zastosowanie od daty przystąpienia do Unii, podczas gdy inne, szczególnie te ściśle związane ze znoszeniem kontroli na granicach wewnętrznych, są wiążące od daty przystąpienia, lecz stosuje się je w nowych państwach członkowskich dopiero po przyjęciu wspomnianej decyzji Rady.

Przepisy Schengen dotyczące polityki wizowej (art. 9-17 konwencji z Schengen oraz decyzje wykonawcze do nich, w szczególności wspólne instrukcje konsularne oprócz załączników 1, 7, 8 i 15 do nich) nie są wymienione w załączniku.

W związku z tym niniejszy wniosek, który zastępuje i rozwija wspólne instrukcje konsularne i niektóre przepisy konwencji z Schengen w celu ustanowienia wspólnotowego kodeksu przepisów wizowych, po przyjęciu nie będzie miał zastosowania do nowych państw członkowskich, z wyjątkiem przepisów dotyczących wydawania wiz lotniskowych.

8) Omówienie treści artykułów

Uwagi ogólne

W celu uwzględnienia kontekstu i terminologii Wspólnoty pojęcie „umawiającej(-ych) się strony (stron)” zastąpiono w definicjach i w całej treści wniosku pojęciem „państwa (państw) członkowskiego(-ich)” Naturalnie odniesienia do państw członkowskich powinny być odczytywane po pierwsze w świetle protokołu Schengen, jeżeli chodzi o stosowanie dorobku Schengen przez Zjednoczone Królestwo i Irlandię (patrz pkt 6 powyżej), a po drugie art. 3 traktatu o przystąpieniu przewidującego stosowanie dorobku Schengen przez nowe państwa członkowskie w dwóch etapach (patrz pkt 7 powyżej). Ponadto szczególne stanowisko Norwegii, Islandii i Szwajcarii w odniesieniu do dorobku Schengen musi również zostać uwzględnione, jak wyjaśniono w pkt 6 uzasadnienia.

Tytuł I: Postanowienia ogólne

Artykuł 1: Cel i zakres

W ust. 1 tego artykułu określono cel rozporządzenia, a mianowicie ustanowienie warunków i procedur rozpatrywania wniosków wizowych dotyczących pobytów nieprzekraczających trzech miesięcy w okresie sześciu miesięcy.

Ustęp 2 stanowi, że rozporządzenie ma zastosowanie do obywateli państw trzecich podlegających obowiązkowi wizowemu zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 539/2001. Ponadto w ustępie tym zawarto ogólne odniesienie do prawa do swobodnego przemieszczania się, z jakiego korzystają szczególne kategorie obywateli państw trzecich na mocy prawodawstwa wspólnotowego.

Ustęp 3 zawiera wykaz państw trzecich, których obywatele podlegają obowiązkowi posiadania wiz lotniskowych. Wspólny wykaz (załącznik VII) zawarty jest w niniejszym rozporządzeniu (a nie w rozporządzeniu Rady (WE) nr 539/2001).

Artykuł 2: Definicje

Większość definicji zawartych w tym artykule zasadniczo pochodzi z konwencji z Schengen i wspólnych instrukcji konsularnych (WIK), chociaż uwzględniono potrzebę objaśnienia i rozwinięcia niektórych definicji oraz dodania kilku nowych. Definicje wymienione w rozporządzeniu odpowiadają definicjom w rozporządzeniu (WE) nr 539/2001 i kodeksie granicznym Schengen.

Pojęcie „obywatela państwa trzeciego” zdefiniowano domyślnie, poprzez wyłączenie obywateli Unii Europejskiej w rozumieniu art. 17 ust. 1 traktatu WE. W związku z tym obejmuje ono również uchodźców i bezpaństwowców.

Definicja „wizy” odpowiada definicji z rozporządzenia (WE) nr 539/2001; dodano odniesienie do tranzytu przez port lotniczy jako różnego od „pobytu” i „tranzytu” w zwykłym rozumieniu tych słów. Dodanie tego pojęcia było również konieczne ze względu na włączenie wspólnego działania w sprawie tranzytu przez port lotniczy do ram prawnych Wspólnoty.

Utrzymano pojęcie „jednolitej (wizy)” w odniesieniu do jednej wizy umożliwiającej posiadaczowi, któremu zezwolono na wjazd, przemieszczanie się/tranzyt na terytorium kilku lub wszystkich państw członkowskich, w przeciwieństwie do wizy o „ograniczonej ważności terytorialnej” pozwalającej posiadaczowi na pobyt tylko w jednym państwie członkowskim lub kilku, oraz „wizy lotniskowej”, wymaganej od niektórych obywateli państw trzecich podczas tranzytu przez międzynarodową strefę tranzytową portów lotniczych państw członkowskich.

Ponieważ jednym z warunków wydania „jednolitej” wizy jest uznawanie przez wszystkie państwa członkowskie dokumentów podróży przedstawionych przez osobę ubiegającą się o wizę, uznano za konieczne określenie, co rozumie się pod pojęciem „uznawanych dokumentów podróży”. W obecnej formie konwencji z Schengen i WIK pojęcie „ważny” używane jest w odniesieniu zarówno do autentyczności, czasowej ważności, jak i uznawania dokumentu, co powoduje pewne zamieszanie. Pojęcie to jest istotne dla misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich, aby wiedziały, czy mogą wydać jednolitą wizę, czy też należy wydać wizę o ograniczonej ważności terytorialnej. Biorąc pod uwagę podstawę prawną niniejszego wniosku, nie jest możliwe objęcie zakresem rozporządzenia decyzji Komitetu Wykonawczego Schengen SCH/Com-ex (98) 56 i (99) 14 ustanawiających przepisy dotyczące opracowania kompendium dokumentów podróży, które uprawniają posiadacza do przekraczania granic zewnętrznych i mogą być zatwierdzone poprzez wydanie wizy.

Jednakże włączenie tego zasadniczego aktu prawnego do ram prawnych Wspólnoty wydaje się logiczne.

Definicja „naklejki wizowej” odnosi się do definicji podanych w rozporządzeniu (WE) nr 1683/95, a sformułowanie pochodzi z rozporządzenia w sprawie systemu VIS.

„Oddzielny arkusz, na którym umieszcza się wizę” zdefiniowano zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 333/2002 w sprawie jednolitego wzoru formularza, na którym umieszcza się wizę, wydawanego przez państwo członkowskie osobom posiadającym dokumenty podróży, które nie są uznane przez państwo członkowskie sporządzające formularz.

Tytuł II: Przyjmowanie i rozpatrywanie wniosków wizowych

Rozdział I: Organy biorące udział w procesie rozpatrywania wniosków wizowych

Artykuł 3: Organy właściwe do rozpatrywania wniosków wizowych

Te przepisy pochodzą z WIK oraz konwencji z Schengen, jednak sprecyzowano pojęcie „rozpatrywania” w sensie analizy wniosków wizowych, które powinno zawsze być przeprowadzane przez misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich. Wskutek niedawnych zmian (wzrost liczby wniosków wizowych, ryzyko związane z bezpieczeństwem pracowników konsularnych itp.) oraz zbliżającej się daty rozpoczęcia pobierania identyfikatorów biometrycznych jako jednego z wymogów przy ubieganiu się o wizę, zadanie misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich nie ogranicza się już wyłącznie do przyjmowania wniosków wizowych.

Jednakże uchylono załącznik 6 do WIK w celu wykluczenia konsulów honorowych z procesu rozpatrywania wniosków wizowych.

Dla celów niniejszego rozporządzenia przejęto przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 415/2003 w sprawie wydawania wiz na granicy (ust. 2).

Artykuł 4: Właściwość terytorialna

W WIK znajduje się wskazówka, że „jeżeli” nierezydenci ubiegają się o wizę, ich wnioski należy rozpatrywać w szczególny sposób. Ponieważ praktyka państw członkowskich w tej kwestii różni się, niniejsze rozporządzenie stanowi jasno, że obywatele państw trzecich muszą wystąpić z wnioskiem o wydanie wizy w swoim kraju pochodzenia (ust. 1), a jedynie osoby niebędący mieszkańcami, legalnie przebywający w innym kraju niż ich kraj stałego pobytu, mający uzasadnione powody ubiegania się o wizę, mogą to zrobić (ust. 2). Zazwyczaj w takich przypadkach przed wydaniem wizy misje dyplomatyczne lub urzędy konsularne państw członkowskich kontaktują się ze swoimi odpowiednikami w kraju stałego pobytu osoby ubiegającej się o wizę lub z władzami centralnymi tego kraju.

Artykuł 5: Państwo członkowskie odpowiedzialne za rozpatrzenie wniosku wizowego

Przepisy te, których źródłem są WIK, określają kryteria umożliwiające ustalenie, która misja dyplomatyczna lub który urząd konsularny odpowiada za rozpatrzenie wniosku wizowego. Wnioski o wydanie wielokrotnych wiz wjazdowych przedkłada się urzędowi konsularnemu państwa członkowskiego, do którego wnioskodawca zazwyczaj się udaje (co uzasadnia fakt ubiegania się o wielokrotną wizę wjazdową), chociaż posiadacz takiej wizy będzie uprawniony do podróżowania do innych miejsc na terytorium państw członkowskich. Powodem, dla którego tego typu wizy mogą zostać wydane jedynie w kraju stałego pobytu osoby ubiegającej się o wizę jest to, że jedynie miejscowy urząd konsularny może w pełni ocenić wiarygodność wnioskodawcy.

Artykuł 6: Właściwość w zakresie wydawania wiz obywatelom państw trzecich przebywających legalnie na terytorium państwa członkowskiego

Obecnie stosunkowo dużo wiz wydaje się na terytorium państw członkowskich, chociaż osoby, których to dotyczy, nie przekraczają granic zewnętrznych. Jednakże powinno się wprowadzić jasne przepisy dotyczące przypadków obywateli państw trzecich, przebywających legalnie na terytorium jednego państwa członkowskiego i mających uzasadnione powody odbycia podróży do innego państwa członkowskiego, ale nieposiadających dokumentów umożliwiających im przemieszczanie się.

Artykuł 7: Ustalenia dotyczące reprezentowania państw

Znaczna część treści tego artykułu pochodzi z WIK. Jednakże poczyniono starania w zakresie jaśniejszego sformułowania przepisów i dodano szczególne przepisy zapewniające terminowe powiadamianie osób ubiegających się o wizę i innych państw członkowskich, na szczeblu lokalnym i centralnym, o wejściu w życie lub zerwaniu umów o reprezentowaniu państw. Państwa członkowskie decydujące się na podzlecanie części procedury wizowej muszą powiadomić państwo(-a) członkowskie, które reprezentują, jeszcze przed rozpoczęciem takiej współpracy.

W ust. 6 objaśniono sytuację w przypadkach, gdy misja dyplomatyczna lub urząd konsularny reprezentujących państw członkowskich zamierza odmówić wydania wizy. W takim przypadku całą sprawę przekazuje się władzom centralnym reprezentowanego państwa członkowskiego, aby podjęły ostateczną decyzję o odmowie; zastosowanie ma art. 23 ust. 3 o powiadomieniu wnioskodawcy, któremu udzielono odmowy. Tym sposobem zapewnia się podjęcie ostatecznej decyzji w sprawie danego wniosku, zamiast kierowania wnioskodawcy do najbliższego urzędu konsularnego reprezentowanego państwa członkowskiego w celu ponownego złożenia wniosku, co obecnie często ma miejsce.

Ustęp 2 zostanie zmieniony w celu uwzględnienia wyniku negocjacji w sprawie wniosku zmieniającego WIK w związku z wprowadzeniem identyfikatorów biometrycznych, w tym ustanowienia wspólnych ośrodków składania wniosków wizowych.

Artykuł 8: Zasięganie opinii władz centralnych własnego państwa członkowskiego (uprzednia konsultacja)

Procedura uprzedniej konsultacji, czyli zasięganie opinii władz centralnych państwa przed wydaniem wizy szczególnym kategoriom osób lub obywatelom szczególnych państw trzecich przez misję dyplomatyczną lub urząd konsularny tego państwa, już istnieje, a wykaz państw trzecich, w odniesieniu do których zasięganie opinii jest wymagane, jest zamieszczony w załączniku 5 do WIK (zaklasyfikowanym jako „EU RESTREINT”). Ustęp 2 stanowi, że taka konsultacja nie może spowodować przedłużenia procesu rozpatrywania wniosku wizowego.

Ustęp 3 stanowi, że w ramach ustaleń dotyczących reprezentowania państw władze centralne reprezentującego państwa członkowskiego muszą skonsultować się z władzami centralnymi reprezentowanego państwa członkowskiego (w przypadku państw trzecich wymienionych w załączniku I).

Artykuł 9: Zasięganie opinii i powiadamianie władz centralnych innych państw członkowskich

W ust. 1 określono przepisy dotyczące wniosku władz centralnych państw członkowskich o zasięgnięcie ich opinii przed podjęciem przez misje dyplomatyczne lub urzędy konsularne innych państw członkowskich decyzji o wydaniu wizy szczególnym kategoriom osób lub obywatelom szczególnych państw trzecich.

W ust. 2 określono termin udzielenia odpowiedzi przez państwa członkowskie, do których zwrócono się o opinię – są to trzy dni robocze. Jeżeli odpowiedź nie nadejdzie w wyznaczonym terminie, konsultujące państwo członkowskie może zezwolić swojej misji dyplomatycznej lub urzędowi konsularnemu na wydanie wizy, której dotyczyła konsultacja.

W ust. 3 wprowadzono procedurę zwykłego powiadomienia, spełniając tym sposobem życzenie wielu państw członkowskich wyrażone podczas dyskusji w okresie 2002 – 2003: zamiast konsultacji, władze centralne państw członkowskich pragną być powiadamiane o wydaniu wizy obywatelom niektórych państw trzecich lub szczególnym kategoriom tych obywateli.

Ustęp 5 stanowi, że w ramach ustaleń dotyczących reprezentowania państw władze centralne reprezentującego państwa członkowskiego muszą zasięgnąć opinii władz centralnych innych państw członkowskich (w przypadku państw trzecich wymienionych w załączniku II).

Rozdział II: Stosowanie

Artykuł 10: Praktyczny sposób składania wniosku

Ten artykuł jest nowy, gdyż określono w nim ogólne zasady dotyczące „fizycznego” złożenia wniosku; jest on powiązany z art. 11, w którym wprowadzono pojęcie „dopuszczalności”. Ustęp 1 określający, że o wizę można ubiegać się nie wcześniej niż trzy miesiące przed planowaną podrożą, jest obecnie wymieniony jedynie w przypisie na str. 1 załącznika 13 do WIK. Ważne jest, aby wizy nie były wydawane zbyt wcześnie przed podróżą, gdyż sytuacja wnioskodawcy, na podstawie której wydano wizę, może ulec zmianie.

W ust. 2 mowa jest o wymogu, któremu podlegają wszystkie osoby ubiegające się o wizę po raz pierwszy, dotyczącym złożenia wniosku osobiście w celu umożliwienia pobrania danych biometrycznych, co musi mieć miejsce w chwili złożenia wniosku.

Ustępy 3 i 4 są konieczne, ponieważ coraz więcej misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich wprowadza system mianowania. Ustęp 5 należy czytać w powiązaniu z art. 11 i 19.

Artykuł 11: Pobieranie danych biometrycznych

W tym artykule określono wymogi dotyczące pobierania danych biometrycznych i kategorie osób zwolnionych z tego wymogu. Treść tego artykułu odpowiada wnioskowi dotyczącemu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego wspólne instrukcje konsularne dla misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych dotyczące wiz w związku z wprowadzeniem technologii biometrycznych, łącznie z przepisami dotyczącymi organizacji przyjmowania i rozpatrywania wniosków wizowych, przedstawionemu przez Komisję w dniu 31 maja 2006 r. [COM (2006) 269].

Artykuł 12: Składanie wniosku wizowego

W tym artykule wymieniono wymogi dotyczące dokumentów, jakie osoba ubiegająca się o wizę musi przedstawić, aby jej wniosek został uznany za dopuszczalny. Ustalenie takich zasad ułatwi wnioskodawcom przygotowanie wniosku i przyspieszy proces rozpatrywania go, ponieważ misja dyplomatyczna lub urząd konsularny będą otrzymywać kompletną dokumentację. Ponadto, ponieważ państwa członkowskie coraz częściej zezwalają misjom dyplomatycznym i urzędom konsularnym na współpracę z zewnętrznymi dostawcami usług, z uwagi na takie pośrednictwo pomiędzy wnioskodawcą a pracownikami rozpatrującymi wniosek konieczne jest uzyskanie od początku dokładnych informacji i oszczędzenie wnioskodawcy konieczności dostarczania informacji dodatkowych. Tym sposobem w artykule tym określono, w jakich przypadkach można uznać, że wniosek wizowy został złożony. Jeżeli występują wszystkie elementy wymienione w art. 12, wniosek wizowy jest „dopuszczalny”.

Jest to również ważne w celu odróżnienia wniosków odrzuconych przed rozpoczęciem procesu właściwego rozpatrywania od tych, które spotkały się z formalną odmową po rozpatrzeniu. Wprowadzenie takiego rozróżnienia spowoduje ponadto, że statystyki będą lepiej odzwierciedlać rzeczywistość, gdyż przypadki formalnej odmowy będą odróżniane od przypadków wniosków nie w pełni rozpatrzonych, i tym sposobem wskaźniki odmowy pokażą prawdziwy obraz sytuacji. Porównanie wskaźników odmowy stanowi ważne narzędzie zarządzania dla misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich na obszarze podlegającym tej samej właściwości.

Artykuł 13: Formularz wniosku

Ustęp 1 pochodzi z WIK; dodano wymóg wypełnienia oddzielnych formularzy wniosku przez osoby towarzyszące wnioskodawcy wpisane do jego paszportu. W związku z tym wydawane będą indywidualne naklejki wizowe (art. 26), a wizy grupowe przestaną istnieć.

W ust. 2 ustalono wiele kwestii praktycznych, które dotychczas nie były poruszane. W ust. 3 ustanowiono przepisy dotyczące możliwości tłumaczenia formularza wniosku na język kraju przyjmującego i sposobu przedstawienia takich tłumaczeń. W celu zapewnienia jednolitego stosowania i oszczędności kosztów misje dyplomatyczne państw członkowskich znajdujące się na obszarze objętym tą samą właściwością używają tego samego tłumaczenia. Ustępy 2 i 3 są oparte głównie na dokumencie służb Komisji JAI/723/2003.

Wreszcie ust. 4 zawiera wymóg udzielania wnioskodawcom przez misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich informacji o językach, w jakich można wypełnić formularz wniosku.

Artykuł 14: Dokumenty uzupełniające

Treść tego artykułu oraz załącznik IV, ustanawiający niewyczerpujący wykaz wymaganych dokumentów uzupełniających, jakie wnioskodawcy muszą przedłożyć, pochodzą z WIK; zmieniono ich strukturę, tak aby były łatwiejsze w odbiorze. Ponadto dokumenty uzupełniające zamieszczono w wykazie w taki sposób, aby uwzględnić cel planowanego pobytu/ tranzytu. Sporządzono nowy ujednolicony formularz potwierdzający zaproszenie, zakwaterowanie oraz pokrycie kosztów związanych z pobytem, w celu wypełnienia luki w obowiązującym prawodawstwie. Chociaż WIK zawierały załącznik z tzw. ujednoliconymi formularzami stosowanymi przez poszczególne państwa członkowskie, dotychczas tylko trzy z nich złożyły takie, stosunkowo różniące się między sobą, formularze. Artykuł jest zgodny z kodeksem granicznym Schengen.

Może zaistnieć potrzeba rozróżnienia rodzajów dokumentów, które wnioskodawcy muszą i mogą przedstawić z uwagi na warunki lokalne. W ramach lokalnej współpracy konsularnej ocenia się, czy istnieje konieczność sporządzenia wykazów dokumentów, które należy przedstawić do celów określonych w tym artykule i dotyczącym go załączniku, jako elementu niezbędnego do uniknięcia handlu wizami.

Artykuł 15: Podróżne ubezpieczenie medyczne

Ten artykuł pochodzi z WIK, ale przepisy zmieniono tak, by objaśnić wiele luk prawnych i niejasności w oryginalnej decyzji; uwzględniono zarówno wytyczne w sprawie stosowania tego środka, sporządzone w 2004 r., jak i ocenę stosowania środka przeprowadzoną na podstawie ankiety rozesłanej do misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich w 2005 r.

Wprowadzono ogólne zwolnienie z wymogu posiadania podróżnego ubezpieczenia medycznego dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych i marynarzy, ponieważ uznano, że mają wystarczające ubezpieczenie w związku z wykonywanym zawodem. Ponadto obywatele państw trzecich ubiegający się o wizę na granicy – co powinno mieć miejsce tylko w wyjątkowych i nagłych przypadkach – zostali również zwolnieni z tego obowiązku, ponieważ wykupienie podróżnego ubezpieczenia medycznego wydaje się w stosunku do takich osób wymogiem niewspółmiernym i często okazałoby się niemożliwe.

Artykuł 16: Opłata manipulacyjna

W tym artykule określono zasady dotyczące opłaty, jaką uiszczają osoby ubiegające się o wizę. Opłata ta ma pokryć koszty administracyjne rozpatrzenia wniosku wizowego. Kwota opłaty odpowiada kwocie określonej w decyzji Rady 2006/440/WE z dnia 1 czerwca 2006 r.[8] Pozostała część ust. 1, w której określono, że opłatę należy uiścić w EUR lub w walucie kraju przyjmującego i że nie podlega ona zwrotowi, nadal obowiązuje. W ust. 2 określono, że osoby ubiegające się o wizę mają otrzymać kwit oraz pisemną informację, że opłata nie podlega zwrotowi. W ust. 3 zawarto odniesienie do problemów występujących w przypadkach, gdy opłata manipulacyjna jest uiszczana w walucie lokalnej. W celu oszczędzenia wnioskodawcom trudności wynikających z różnicy kursów wymiany obowiązujących w poszczególnych państwach członkowskich, proponuje się stosowanie tego samego kursu, a mianowicie średniego rocznego kursu wymiany walut EBC. W ust. 4 wymieniono kategorie osób, które są zwolnione z wymogu uiszczenia opłaty manipulacyjnej zgodnie z decyzją Rady 2006/440/WE. Ustęp 5 umożliwia państwom członkowskim zniesienie lub obniżenie opłaty w indywidualnych przypadkach. Tę już wcześniej istniejącą możliwość potwierdziła decyzja Rady 2006/444/WE. Ustęp 6 stanowi, że obowiązująca opłata zostanie tymczasowo utrzymana wobec obywateli państw trzecich; Komisji udzielono do dnia 1 stycznia 2007 r. upoważnienia do negocjacji umowy w sprawie ułatwień wizowych dla tych obywateli.

Ustęp 7 dodano w celu uniknięcia sytuacji, w której obywatel państwa trzeciego będący posiadaczem dokumentu podróży nieuznawanego przez jedno z państw członkowskich oraz wizy o ograniczonej ważności terytorialnej, musi po raz drugi uiścić opłatę manipulacyjną w związku z koniecznością ponownego ubiegania się o wizę umożliwiającą podróż do państwa członkowskiego, którego terytorium nie jest objęte pierwszą wizą.

W ust. 8 wprowadzono opłatę za pilne rozpatrzenie wniosku: zwykła opłata ulega podwojeniu w przypadku złożenia wniosku bardzo późno bez uzasadnionego powodu.

Artykuł 17: Stempel informujący o złożeniu wniosku wizowego

Wymóg dotyczący ostemplowania przez misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich dokumentu podróży osoby ubiegającej się o wizę w chwili złożenia przez nią wniosku pochodzi z WIK. Celem tego jest uniknięcie sytuacji, w której ta sama osoba złożyłaby wnioski w tym samym czasie w kilku państwach członkowskich. Ze względu na poważne trudności związane z praktycznym stosowaniem tego środka w rozporządzeniu objaśniono zasady użycia stempla i przedstawiono ujednolicony wzór stempla. Załączenie wzoru uznano za konieczne, ponieważ na przestrzeni lat odnotowano liczne przypadki posługiwania się niepoprawnymi stemplami i niewłaściwymi kodami dodatkowymi. W ust. 1 uwzględniono zmiany w przyjmowaniu wniosków wizowych (patrz art. 33) polegające na tym, że to misje dyplomatyczne lub urzędy konsularne będą stemplować dokument podróży wnioskodawcy.

WIK pozwalają państwom członkowskim na podejmowanie jednostronnych decyzji o niezamieszczaniu stempla w paszportach dyplomatycznych. W celu zastosowania ujednoliconego podejścia uogólniono to zwolnienie, natomiast misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich muszą uzgadniać zwolnienie z tego wymogu innych szczególnych kategorii osób w ramach lokalnej współpracy konsularnej.

W celu uniknięcia przypadków niewłaściwego zrozumienia przez osoby ubiegające się o wizę lub władze lokalne celu stemplowania, misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich podają do ogólnej wiadomości, że ostemplowanie nie pociąga za sobą żadnych skutków prawnych i służy jedynie jako wskazówka, że złożono wniosek wizowy.

Kiedy państwa członkowskie rozpoczną przekazywanie danych do systemu VIS, stempel nie będzie już potrzebny, ponieważ misje dyplomatyczne i urzędy konsularne innych państw członkowskich uzyskają dostęp do informacji dotyczących ewentualnych wielokrotnych wniosków składanych przez tę samą osobę w różnych placówkach.

Rozdział III: Analiza i rozpatrywanie wniosków wizowych

Artykuł 18: Analiza wniosku

Ustępy 1 i 2 tego kluczowego artykułu pochodzą z WIK; określono w nich podstawowe kryteria dotyczące rozpatrywania wniosków wizowych: dwie główne kwestie, które powinni uwzględniać pracownicy konsularni podczas rozpatrywania wniosków wizowych, a mianowicie ryzyko migracji i ryzyko związane z bezpieczeństwem. Z uwagi na nowe sposoby składania wniosków wizowych przez różnego rodzaju pośredników podkreślono, że w przypadkach, w których złożona dokumentacja pisemna nie okaże się wystarczająca do potwierdzenia celu pobytu i zamiaru powrotu, wnioskodawca może zostać wezwany na rozmowę.

Treść ust. 4 pochodzi z WIK, ale wyszczególniono więcej elementów, które należy sprawdzić. Szczególną uwagę zwraca się na literę e), w której znajduje się odniesienie do środków utrzymania – ocena w tym zakresie uwzględni kwoty referencyjne określone w kodeksie granicznym Schengen oraz potwierdzenie zakwaterowania/ pokrycia kosztów (załącznik IV).

Kwoty referencyjne ustalone przez państwa członkowskie podano wcześniej w załączniku 7 do WIK. Ponieważ kodeks graniczny Schengen nakłada na państwa członkowskie obowiązek zgłaszania kwot referencyjnych, nie ma potrzeby zamieszczania załącznika dotyczącego kwot referencyjnych w samym kodeksie wizowym. Jednakże ze względów praktycznych kwoty referencyjne będą podane w „wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania kodeksu wizowego” (art. 45), które zostaną sporządzone później.

Ponieważ posiadacze wiz lotniskowych nie wkraczają na terytorium państw członkowskich, w ust. 6 ustalono, że sprawdzanie tego typu wniosków powinno dotyczyć jedynie wymogów określonych w ust. 2 lit. a) (ważny i autentyczny dokument podróży), b) (brak zagrożenia dla porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego, zdrowia publicznego i stosunków wewnętrznych) oraz d) (wcześniejsze korzystanie z wizy jednolitej), chociaż należy sprawdzić cel podróży.

Ustęp 7 pochodzi z WIK; można go streścić w następujący sposób: „w przypadku wątpliwości nie należy wydawać wizy”.

Artykuł 19: Niedopuszczalność wniosku

Ten artykuł jest bezpośrednio powiązany z art. 10 ust. 4. W przypadku, gdy osoba ubiegająca się o wizę nie dostarczy wymaganych informacji dodatkowych, wniosek zostanie uznany za niedopuszczalny i odnotowany jako taki w systemie VIS. Pojęcie niedopuszczalności wniosku wprowadzono w celu rozróżnienia pomiędzy formalną odmową udzieloną po rozpatrzeniu wniosku wizowego a przypadkami nierozpatrzenia wniosku, ponieważ wnioskodawca nie udzielił wymaganych dodatkowych informacji. Obecnie przypadki formalnej odmowy i nierozpatrzenia są często ujmowane w statystykach jako „odmowa/odrzucenie”, przez co rzeczywista liczba przypadków odmowy i wskaźnik odmowy pozostają nieznane.

Ponieważ niedopuszczalność wniosku nie stanowi formalnej odmowy, wnioskodawca nie może się od tej decyzji odwołać. W związku z tym wniosek może również zostać uznany za niedopuszczalny przez misję dyplomatyczną lub urząd konsularny reprezentującego państwa członkowskiego.

Artykuł 20: Decyzja w sprawie wniosku wizowego

Aby zapewnić równość traktowania osób ubiegających się o wizę, w ust. 1 określono maksymalne terminy wydawania wizy.

Ustęp 2 dotyczy ogólnej zasady pozwalającej określić, jaką wizę należy wydać w określonym przypadku, obliczyć długość okresu jej ważności oraz długość pobytu, na jaki udziela się zezwolenia. W celu uwzględnienia ewentualnych niespodziewanych zmian planów podróży z przyczyn niezależnych od wnioskodawcy (np. odwołanie lotu, odroczenie imprezy handlowej lub kulturalnej, spotkania służbowego), do liczby dni potrzebnych na wizytę/ tranzyt lub przejazd przez międzynarodową strefę tranzytową portów lotniczych dodaje się w rozsądnym wymiarze dodatkowe dni.

Należy zauważyć, że obecny załącznik 13 do WIK, w którym przedstawiono wzory wypełnionych naklejek wizowych, zostanie zaktualizowany i będzie stanowił część „wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania kodeksu wizowego”, które zostaną załączone do ostatecznej wersji kodeksu wizowego.

Ustęp 3 dotyczący wydawania wielokrotnych wiz wjazdowych pochodzi z WIK, ale opisano w nim szczegółowo profil osób, którym można wydawać takie wizy (muszą one udowodnić konieczność częstego podróżowania do państw członkowskich i wykazać swoją wiarygodność).

Artykuł 21: Wizy o ograniczonej ważności terytorialnej

Ten artykuł obejmuje wszystkie aspekty wydawania wiz o ograniczonej ważności terytorialnej, które obecnie znajdują się w różnych aktach prawnych, często powtarzających te same przepisy (art. 11 ust. 2, art. 14 ust. 1 i art. 16 konwencji z Schengen, część V pkt 3 i załącznik 14 do WIK).

W ust. 1 wymieniono szczegółowo przypadki, w których wydaje się wizę o ograniczonej ważności terytorialnej.

W ust. 2 wyjaśniono, w jakich okolicznościach konieczne jest powiadomienie innych państw członkowskich. Pomimo że informacje na temat wydanych wiz będą przechowywane w systemie VIS, konieczne jest powiadamianie władz centralnych o poszczególnych przypadkach, aby umożliwić im sprawdzenie szczegółów w VIS.

Ponieważ wydanie wizy o ograniczonej ważności terytorialnej z przyczyn określonych w lit. a) i b) pozwala osobom, które nie spełniają zwykłych warunków wjazdu na terytorium państw członkowskich, uzyskać prawo wjazdu na terytorium państwa wydającego wizę, władze centralne tego państwa muszą powiadomić o tym fakcie władze centralne innych państw członkowskich.

Natomiast w przypadku opisanym w drugim akapicie ust. 1 posiadacz dokumentu podróży nieuznawanego przez co najmniej jedno państwo członkowskie spełnia warunki wjazdu, w związku z czym powiadomienie o wydaniu wizy o ograniczonej ważności terytorialnej jest zbędne.

Ponieważ konieczność wydawania wiz o ograniczonej ważności terytorialnej ważnych tylko w wydającym je państwie członkowskim w przypadkach opisanych w drugim akapicie ust. 1 nie jest związana z żadną z przyczyn podanych w lit. a) i b), a także ponieważ zainteresowanej osobie wydawano już wcześniej wizy krótkoterminowe, których nie wykorzystała w niewłaściwy sposób, powiadomienie innych państw członkowskich również nie jest konieczne.

Artykuł 22: Tranzytowe wizy lotniskowe

Artykuł ten ustanawia ujednolicone podejście w dziedzinie wiz lotniskowych. Zawiera przepisy WIK; w celu zwiększenia przejrzystości rozszerzono indywidualne zwolnienia z tego wymogu udzielane przez państwa członkowskie (głównie posiadaczom paszportów dyplomatycznych) na obywateli państw trzecich figurujących we wspólnym wykazie.

W ust. 2 lit. a)-d) wymieniono różne kategorie osób zwolnionych z tego wymogu. Do kategorii podanych w WIK dodano członków rodziny obywateli UE.

Artykuł 23: Odmowa wydania wizy

Obowiązujące WIK odnoszą się do krajowego ustawodawstwa w dziedzinie zgłaszania i uzasadniania odmowy; w przypadkach, gdy prawo krajowe wymaga zgłaszania i uzasadniania odmowy wydania wizy, należy posłużyć się ogólnym, ujednoliconym tekstem takiego zgłoszenia. W celu podkreślenia podejścia wspólnotowego i równego traktowania wnioskodawców na mocy omawianego artykułu staje się to obowiązkowe.

W ust. 1 wymieniono wiele szczegółowych kryteriów dotyczących odmowy wydania wizy, zgodnie z kodeksem granicznym Schengen. Obowiązujące WIK nie zawierają takiego szczegółowego wykazu.

Ustęp 2 stanowi, że odmowę należy zgłosić na piśmie, przy użyciu formularza zamieszczonego w załączniku IX. Należy również stosować ujednolicone formularze w przypadkach, gdy wnioski wizowe spotykają się z odmową na granicy (por. art. 32 i 33).

W ust. 3 wyjaśniono, że za rozpatrywanie odwołań od decyzji odmownej w sprawie wydania wizy odpowiedzialne są państwa członkowskie.

W ust. 4 omówiono sytuację, w której jedno państwo członkowskie reprezentuje inne w zakresie wydawania wiz, a reprezentowane państwo członkowskie podejmuje ostateczną decyzję o udzieleniu odmowy. Misja dyplomatyczna reprezentującego państwa członkowskiego informuje wnioskodawcę o decyzji odmownej wydanej przez reprezentowane przez nią państwo członkowskie.

Ustęp 5 ma stanowić formalną gwarancję, że każdy wniosek będzie oceniany indywidualnie i że sytuacja wnioskodawcy w chwili złożenia wniosku będzie należycie uwzględniana.

Artykuł 24: Uprawnienia uzyskane na mocy wydanej wizy

Ważne jest podkreślenie znaczenia podstawowej i kluczowej zasady, że posiadanie wizy pozwala posiadaczowi jedynie na stawienie się na zewnętrznej granicy. Uznano, że warto przytoczyć tę zasadę w omawianym artykule, przypominając tym samym, że organy kontroli granicznej sprawdzają, czy warunki wjazdu są spełnione, gdy posiadacz wizy stawi się na granicy.

Artykuł 25: Wypełnianie naklejki wizowej

Ten artykuł pochodzi z WIK; dodatkowe przepisy znajdują się w załączniku X. Chociaż kodeks wizowy nie obejmuje krajowych wiz długoterminowych, w pkt 7 załącznika X wspomniano o kodzie, który należy wpisać na naklejce wizowej w przypadku takich wiz. Zgodnie z art. 18 konwencji z Schengen krajowe wizy długoterminowe, wizy „D”, umożliwiają posiadaczowi, który spełni dodatkowe warunki wymienione w tym artykule, przejazd tranzytem przez terytorium innych państw członkowskich w celu dotarcia do terytorium państwa, które wydało wizę „D”. W związku z tym Komisja uważa, że to odniesienie do kodu jest właściwe.

Artykuł 26: Unieważnienie wypełnionej naklejki wizowej

Ten artykuł pochodzi z WIK; dodano przepisy zapewniające odnotowanie przypadków takiego unieważnienia naklejek w systemie VIS.

Artykuł 27: Umieszczenie naklejki wizowej w dokumencie podróży

Treść tego artykułu pochodzi z WIK. Ustępy 1-3 dotyczą najczęściej występującej sytuacji, gdy państwo członkowskie wydające wizę uznaje dokument podróży wnioskodawcy. Treść drugiego akapitu w ust. 1 pochodzi z załącznika 10 (który został skreślony), ponieważ w praktyce pracownicy konsularni często umieszczają naklejkę w sposób uniemożliwiający odczyt elektroniczny. Ustęp 4 dotyczy sytuacji, w której państwo członkowskie wydające wizę nie uznaje dokumentu podróży wnioskodawcy. W takich przypadkach należy użyć oddzielnego arkusza, na którym umieszcza się wizę.

Rozdział IV: Zmiana okresu ważności wydanej wizy

Artykuł 28: Przedłużenie

Decyzja SCH/Com-ex (93) 21 w sprawie przedłużenia okresu ważności wizy nie jest uwzględniona w WIK, i zostaje objęta niniejszym rozporządzeniem, w którym wprowadzono bardziej szczegółowe przepisy.

Tytuł wskazuje, że przedłużenie okresu ważności wizy ma miejsce na terytorium państw członkowskich. W przypadku, gdy sytuacja posiadacza wizy uległa zmianie, zanim skorzystał z wydanej wizy, misja dyplomatyczna lub urząd konsularny, które wydały wizę, są w razie potrzeby odpowiedzialne za unieważnienie pierwszej wizy i wydanie nowej.

W ust. 1 przedstawiono przyczyny, które mogą uzasadniać przedłużenie okresu ważności wizy i/lub długości pobytu, do jakiego uprawnia wydana wiza krótkoterminowa lub tranzytowa, przy czym zmienia nie ulega rodzaj wizy, a długość pobytu nie może przekraczać 90 dni (ust. 2). Obowiązujące prawodawstwo nie określa maksymalnej długości tranzytu w przypadku przedłużenia okresu ważności wizy. Wprowadzono wspólne normy poprzez ustalenie maksymalnej długości tranzytu na 10 dni, co może wydawać się nadmierne, ponieważ jest podwojeniem dotychczasowego maksymalnego czasu tranzytu.

Władze administracyjne mogą podjąć decyzję o zmianie ważności terytorialnej wydanej wizy poprzez ograniczenie jej ważności do terytorium państw członkowskich, w których złożono wniosek o przedłużenie okresu ważności (ust. 3) lub do tylko niektórych państw członkowskich.

Ustęp 4, częściowo przejęty z decyzji Com-ex, stanowi, że informacje dotyczące właściwych władz (obecnie zawarte w Com-ex i nieaktualizowane od 2000 r.) muszą zostać zgłoszone Komisji, która wówczas opublikuje wykaz (por. art. 47).

W celu ustalenia ujednoliconego podejścia w ust. 5 wprowadzono obowiązek uiszczania opłaty za przedłużenie okresu ważności wizy w wysokości 30 EUR. Ponieważ przedłużenie okresu ważności wizy nie pociąga za sobą konieczności pobrania identyfikatorów biometrycznych, opłata ta nie musi odpowiadać opłacie za wydanie wizy.

Obecnie państwa członkowskie mogą przedłużyć okres ważności wizy poprzez wydanie nowej naklejki wizowej lub ostemplowanie pierwotnej wizy. Ustęp 6 stanowi, że przedłużenie okresu ważności będzie dokonywane jedynie przy użyciu jednolitego stempla, którego wzór przedstawiono w załączniku XI. Wprowadzenie jednej metody zapewnia jasność co do autentyczności wiz o przedłużonym okresie ważności, w związku z czym lokalne władze (często policja) właściwe do przedłużania okresu ważności wizy nie muszą stale przechowywać dużych ilości ściśle zabezpieczonych naklejek wizowych.

Informacje dotyczące przedłużenia okresu ważności wizy są wprowadzane do systemu VIS zgodnie z ust. 7.

Artykuł 29: Unieważnienie

Przepisy art. 28, 29 i 30 rozporządzenia są obecnie „ukryte” w załączniku 14 do WIK, który zawiera głównie treść decyzji SCH/Com-ex (93) 24. W celu wyjaśnienia pewnych kwestii te trzy zagadnienia omówiono w oddzielnych artykułach, tak aby rozróżnić różne cele działań.

Celem unieważnienia jest uniemożliwienie posiadaczowi wizy wjazdu na terytorium państw członkowskich. W art. 29 ust. 1 określono, które organy władzy mogą unieważnić wizę i w którym momencie. Litera a) dotyczy przypadku, w którym posiadacz wizy nie skorzystał jeszcze z wydanej wizy, w związku z czym misja dyplomatyczna lub urząd konsularny, które ją wydały, mogą ją unieważnić.

Organy kontroli granicznej (lit. b)) mogą unieważnić wizę, jeżeli jej posiadacz nie spełnia warunków wjazdu; wreszcie, organy ścigania na terytorium państw członkowskich mogą unieważnić wizę, jeżeli posiadacz nie spełnia już warunków pobytu, mimo że wiza jest nadal ważna.

W przypadku unieważnienia wizy przez właściwe władze państwa członkowskiego innego niż to, którego misja dyplomatyczna lub urząd konsularny wydały wizę, powiadamia się o unieważnieniu państwo członkowskie wydające wizę.

Artykuł 30: Cofnięcie wizy

Cofnięcie oznacza unieważnienie zezwolenia na pozostały okres pobytu po wjeździe posiadacza wizy na terytorium państw członkowskich. W ust. 1 określono dwa przypadki, w których wydana wiza może zostać cofnięta: a) jeżeli posiadacz wizy zwraca się o jej cofnięcie lub b) jeżeli właściwe władze uznają po wjeździe posiadacza wizy na terytorium państw członkowskich, że nie spełnia on już warunków wjazdu.

W przypadku cofnięcia wizy przez właściwe władze państwa członkowskiego innego niż to, którego misja dyplomatyczna lub urząd konsularny wydały wizę, powiadamia się o cofnięciu państwo członkowskie wydające wizę.

Artykuł 31: Ograniczenie długości pobytu, do jakiego uprawnia wiza

Jeżeli władze graniczne uznają, że posiadacz wizy nie dysponuje wystarczającymi środkami utrzymania na okres zamierzonego pobytu, mogą ograniczyć długość pobytu, do jakiego uprawnia wiza, w celu dostosowania go do środków utrzymania posiadacza wizy.

Rozdział V: Wizy wydawane na granicach zewnętrznych

Artykuł 32: Wizy wydawane na granicach zewnętrznych

Artykuły 32 i 33 zawierają przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 415/2003, które zostały podzielone na dwa artykuły w celu oddzielenia ogólnych przepisów dotyczących wydawania wiz na granicy od szczegółowych kwestii związanych z marynarzami podróżującymi tranzytem.

W art. 32 ust. 6 określono, że ogólne przepisy dotyczące zgłaszania i uzasadniania odmowy oraz informacji na temat możliwości odwołania mają zastosowanie w sytuacji, gdy wniosek wizowy zostaje złożony – i gdy odmowy udzielono – na granicy.

Artykuł 33: Wizy wydawane marynarzom na granicach zewnętrznych

Artykuł ten zawiera szczególne przepisy dotyczące wydawania wiz na granicy marynarzom podróżującym tranzytem. Dwa załączniki do rozporządzenia Rady (WE) nr 415/2003 („wytyczne operacyjne” i „formularz dotyczący marynarzy podróżujących tranzytem”) znajdują się w częściach 1 i 2 załącznika XII do rozporządzenia.

TYTUŁ III: Zarządzanie administracyjne i organizacja

Artykuł 34: Organizacja sekcji wiz

Treść tego artykułu pochodzi głównie z części VII WIK. Pomimo możliwych zmian w przyjmowaniu osób ubiegających się o wizę, określonych w art. 37, misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich będą nadal odpowiedzialne za rozpatrywanie wniosków wizowych i podejmowanie decyzji w ich sprawie.

Okres przechowywania poszczególnych akt (w wersji papierowej) określony w drugim akapicie ust. 3 odpowiada długością okresowi przechowywania danych określonemu w rozporządzeniu w sprawie VIS.

Artykuł 35: Środki na rozpatrywanie wniosków wizowych i kontrolę misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych

Ten artykuł odpowiada artykułowi dotyczącemu tych samych zagadnień w kodeksie granicznym Schengen.

Artykuł 36: Zachowanie pracowników rozpatrujących wniosek wizowy

Artykuł ten wprowadzono w celu zapewnienia przestrzegania Europejskiej karty praw podstawowych przez pracowników misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich podczas kontaktów z osobami ubiegającymi się o wizę oraz w trakcie rozpatrywania wniosków wizowych.

Artykuły 37, 38 i 39: Formy współpracy w zakresie przyjmowania i rozpatrywania wniosków wizowych

Celem tych artykułów jest ustanowienie ramowych zasad prawnych dotyczących wyboru przez państwa członkowskie modelu organizacyjnego w celu pobierania danych biometrycznych od osób ubiegających się o wizę.

W art. 38 określono szczególne przepisy, których należy przestrzegać, jeżeli państwa członkowskie decydują się na współpracę z zewnętrznymi dostawcami usług.

W art. 39 omówiono pewne aspekty organizacyjne, w szczególności w celu zapewnienia przejrzystości w kwestii wybranych form współpracy. Zgodnie z ust. 2 państwa członkowskie mogą zdecydować niezależnie od wybranej formy współpracy, że osoby ubiegające się o wizę mogą zgłaszać się bezpośrednio do urzędów konsularnych.

Artykuły te zostaną zmienione w celu uwzględnienia wyniku negocjacji w sprawie wniosku zmieniającego WIK w związku z wprowadzeniem identyfikatorów biometrycznych, w tym ustanowienia wspólnych ośrodków składania wniosków wizowych.

Artykuł 40: Składanie wniosków wizowych poprzez pośredniczące podmioty komercyjne

Artykuł ten zawiera treść sekcji 5 części VIII, której pierwotne brzmienie jest nieco niejasne i nieaktualne.

W ust. 1 określono zadania, jakie mogą wykonywać pośredniczące podmioty komercyjne, natomiast, przeciwnie niż w przypadku WIK, nie próbowano zdefiniować różnych rodzajów pośredników, ponieważ byłoby to wysoce niedokładne. Należy zauważyć, że nie mogą oni pobierać danych biometrycznych od osób ubiegających się o wizę, w związku z czym pierwszego wniosku nie można złożyć poprzez pośredniczące podmioty komercyjne.

W ust. 2 wymieniono różne aspekty, jakie należy sprawdzić przed udzieleniem akredytacji.

W ust. 3 określono przepisy dotyczące stałej kontroli tych pośredników, a ust. 4 stanowi, że o negatywnych skutkach takiej kontroli należy powiadomić misje dyplomatyczne i urzędy konsularne innych państw członkowskich w ramach lokalnej współpracy konsularnej. Ogólnie rzecz biorąc, wykazy akredytowanych pośredniczących podmiotów komercyjnych przekazuje się innym misjom dyplomatycznym i urzędom konsularnym oraz podaje się je do ogólnej wiadomości (ust. 5).

Artykuł 41: Podawanie informacji do ogólnej wiadomości

Osoby ubiegające się o wizę muszą być dokładnie informowane o kryteriach i procedurach obowiązujących przy ubieganiu się o wizę. Biorąc pod uwagę niedawne zmiany, takie jak wprowadzenie centrów obsługi telefonicznej, systemu mianowania i podzlecania, należy poczynić starania w celu zapewnienia osobom ubiegającym się o wizę należytych informacji o tym, gdzie i w jaki sposób należy złożyć wniosek.

W ust. 2 przypomina się o spoczywającym na państwach członkowskich, które zawierają umowy o reprezentowaniu państw, obowiązku podawania informacji do ogólnej wiadomości przynajmniej trzy miesiące przed rozpoczęciem takiej współpracy i określenia kategorii wniosków, których takie reprezentowanie dotyczy. Termin trzech miesięcy odpowiada maksymalnej długości terminu składania wniosków przed planowaną wizytą (zgodnie z art. 10 ust. 1)

W celu uwzględnienia napotkanych w praktyce problemów w ust. 3 wprowadzono przepis stanowiący, że należy podać do ogólnej wiadomości, że żadne skutki prawne nie są związane ze stemplem informującym o złożeniu wniosku.

Ustęp 4 stanowi, że należy udzielać jasnych informacji o terminach wydawania wiz i wymogu zasięgania opinii w odniesieniu do obywateli niektórych państw trzecich lub szczególnych kategorii obywateli tych państw.

W ust. 5 określono wymogi dotyczące informowania obywateli o prawach, jakie im przysługują w przypadku odmowy wydania wizy.

W ust. 6 podkreślono konieczność podawania do ogólnej wiadomości, że posiadanie wizy nie jest równoznaczne z automatycznym prawem wjazdu i że na granicy podczas sprawdzania, czy warunki wjazdu są spełnione, może zaistnieć potrzeba przedstawienia dokumentów uzupełniających. W obowiązującym dorobku prawnym nie ma wzmianki na ten temat.

TYTUŁ IV: Lokalna współpraca konsularna

Artykuł 42: Lokalna współpraca konsularna między misjami dyplomatycznymi i urzędami konsularnymi państw członkowskich

WIK zawierają rozdział dotyczący lokalnej współpracy konsularnej, w którym ogólnie określono zasady ramowe współpracy konsularnej na szczeblu lokalnym oraz wiele zagadnień, które należy dostosować do warunków lokalnych. Ponieważ w praktyce wyniki lokalnej współpracy konsularnej w zakresie wydawania wiz były dotychczas raczej niezadowalające, jak wykazują sprawozdania misji poświęconych lokalnej współpracy konsularnej, rozporządzenie ustanawia jasno na podstawie wniosków wyciągniętych ze sprawozdań tych misji i zatwierdzonych przez właściwe organy Rady, kto ma wykonywać jakie zadania i z jaką częstotliwością. Ponadto organizacja lokalnej współpracy konsularnej jest dostosowana do wspólnotowych ram instytucjonalnych. Podejmowanie przez misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich decyzji, które nakładają na osoby ubiegające się o wizę wiążące prawa i obowiązki, nie jest zgodne z tymi ramami. W związku z tym w ramach lokalnej współpracy konsularnej należy ocenić, czy istnieje konieczność dostosowania niektórych przepisów do warunków lokalnych. Jeżeli wynik oceny będzie pozytywny, wspólne „lokalne” zasady muszą być opracowane zgodnie z procedurą komitologii, naturalnie na podstawie informacji uzyskanych w ramach lokalnej współpracy konsularnej.

Ustęp 1 dotyczy przepisów służących dokonaniu oceny konieczności ujednolicenia postępowania misji dyplomatycznych i urzędów konsularnych państw członkowskich podlegających tej samej właściwości terytorialnej w zakresie informowania wnioskodawców przed złożeniem wniosków oraz równego ich traktowania po złożeniu wniosku a) - c). Takie równe traktowanie pomoże również w zapobieganiu handlowi wizami. Litera c) dotyczy dokumentów podróży wydanych przez państwa trzecie, ponieważ zarówno na szczeblu lokalnym, jak i centralnym ważne jest, aby dostępne były aktualne wykazy dokumentów podróży wydawanych przez państwa trzecie. Ostatnie zdanie tej litery dotyczy faktu, że obecnie niektóre państwa członkowskie wymagają, aby określonym rodzajom urzędowych dokumentów podróży towarzyszyła nota werbalna, podczas gdy inne państwa nie stosują tego wymogu.

W celu uniknięcia handlu wizami należy na szczeblu lokalnym dokonać również oceny konieczności zastosowania ujednoliconego podejścia w kwestii zaangażowania zewnętrznych dostawców usług i pośredniczących podmiotów komercyjnych (lit. d))

Ustęp 2 stanowi, że w celu zapewnienia pełnej przejrzystości i równego traktowania osób ubiegających się o wizę należy sporządzić w ramach lokalnej współpracy konsularnej wspólny arkusz informacyjny.

W ust. 3 podano wykaz informacji, jakie należy wymieniać co miesiąc (dane statystyczne - lit. a)) lub systematycznie (szczególne informacje związane z obszarami podlegającymi danej właściwości – lit. b)).

Dzięki comiesięcznej wymianie i analizie danych statystycznych lokalne misje dyplomatyczne i urzędy konsularne dysponują stale aktualizowanym obrazem tendencji i nagłych zmian na obszarze swojej właściwości i mogą bezzwłocznie zaradzić ewentualnym negatywnym skutkom takich zmian. Gromadzenie ogólnych informacji na temat kraju/miejsca przyjmującego (struktura społeczno-gospodarcza, źródła informacji na szczeblu lokalnym, użycie fałszywych i sfałszowanych dokumentów, szlaki nielegalnej imigracji itp.) sprawia, że ta niezbędna „wspólna” wiedza nie przepadnie, nawet jeżeli pracownicy konsularni będą się co jakiś czas zmieniać. Dzięki tej wiedzy nowi pracownicy szybciej staną się operacyjni i zapoznają się z warunkami lokalnymi.

W ust. 4 określono przepisy, które mają uskuteczniać współpracę konsularną w zakresie wspólnej polityki wizowej, przy uwzględnieniu wspólnotowych ram instytucjonalnych. Ponieważ zazwyczaj współpraca konsularna obejmuje różnorodne zagadnienia, należy zorganizować specjalne spotkania z udziałem przedstawicieli państw członkowskich stosujących w pełni wspólnotowy dorobek prawny i rozpatrujących wnioski wizowe, które będą poświęcone kwestiom technicznym związanym z wydawaniem wiz.

W ust. 5 wprowadzono wymóg sporządzania sprawozdań z każdego spotkania i przekazywania ich przez każdą misję dyplomatyczną lub urząd konsularny władzom centralnym. Skutkiem tego byłoby powiązanie szczebla operacyjnego z władzami centralnymi, a także prawodawcą (odpowiednimi organami Rady), czego dotyczy ust. 7.

W ust. 6 przewidziano możliwość doraźnego zapraszania przedstawicieli państw członkowskich niestosujących w pełni wspólnotowego dorobku prawnego lub państw trzecich, aby mogli oni wziąć udział w dyskusjach dotyczących szczególnych zagadnień związanych z wydawaniem wiz na danym obszarze.

Tytuł V: Przepisy końcowe

Artykuł 43: Ustalenia wyjątkowe

W 2004 r. po raz pierwszy państwo członkowskie stosujące dorobek Schengen zorganizowało igrzyska olimpijskie i paraolimpijskie. Aby państwo to mogło przestrzegać przepisów dorobku Schengen, jednocześnie wypełniając zobowiązania wynikające z Karty Olimpijskiej, i aby uniknąć podważania przyszłych ofert organizacji takich imprez, złożonych przez inne państwo członkowskie stosujące dorobek Schengen, uzgodniono, że najodpowiedniejszym rozwiązaniem będzie wprowadzenie szczególnych środków w celu ułatwienia wydawania wiz i przekraczania granic zewnętrznych. Wdrożenie rozporządzenia w tej sprawie w Grecji w 2004 r. powiodło się, a w 2005 r. poczyniono stosowne zmiany w celu umożliwienia Włochom zastosowania tej samej procedury przy wydawaniu wiz członkom rodziny olimpijskiej. W celu ułatwienia w przyszłości tego aspektu organizacji igrzysk olimpijskich państwu członkowskiemu stosującemu w pełni dorobek Schengen, w kodeksie wizowym określono szczególne procedury i warunki, dzięki którym można będzie uniknąć długiej procedury legislacyjnej.

Artykuł 44: Zmiany w załącznikach

Ten artykuł stanowi, że załączniki III, IV, V, VI, VIII, IX, X i XI do rozporządzenia zostaną zmienione zgodnie z procedurą komitetową, o której mowa w art. 46 ust. 2. Zastosowanie procedury komitetowej zaproponowano, ponieważ w załącznikach przedstawiono środki służące wdrożeniu ogólnych przepisów dotyczących przyjmowania i rozpatrywania wniosków wizowych, zawartych w tytule II rozporządzenia.

Artykuł 45: „Wytyczne dotyczące praktycznego zastosowania kodeksu wizowego”

Artykuł ten stanowi, że „komitet wizowy” sporządzi dodatkowe „wytyczne operacyjne” dotyczące praktycznego zastosowania kodeksu wizowego. Takie praktyczne wytyczne są konieczne, aby zapewnić ujednolicone stosowanie prawodawstwa na poziomie operacyjnym oraz aby państwa członkowskie zaprzestały równoległego sporządzania krajowych wytycznych. Wytyczne zostaną ukończone do czasu wejścia w życie rozporządzenia w sprawie wspólnotowego kodeksu wizowego.

Artykuł 46: Komitet

Jest to standardowy artykuł dotyczący procedury komitetowej, którą należy stosować przy przyjmowaniu środków służących wykonaniu rozporządzenia zgodnie z decyzją 1999/468/WE. Procedura regulacyjna jest przewidziana w odniesieniu do środków o ogólnym zasięgu w rozumieniu art. 2 decyzji; zastosowanie mają art. 5 i 7 decyzji.

Termin określony w art. 5 ust. 6 decyzji 1999/468/WE, w którym Rada może podjąć większością kwalifikowaną decyzję w sprawie wniosku Komisji dotyczącego środków, jakie należy podjąć w przypadku, gdy nie są one zgodne z opinią komitetu, ustala się na dwa miesiące.

Artykuł 47: Zgłaszanie

Państwa członkowskie zgłaszają informacje wymienione w ust. 1 Komisji, która jest odpowiedzialna za ich publikację.

Państwa członkowskie zgłaszają również Komisji planowane zmiany załączników I i II (zasięganie opinii). Ponieważ zmiany te mają bezpośredni wpływ na prawa i obowiązki osób ubiegających się o wizę, zwykła procedura zgłoszenia nie jest wystarczająca w kontekście instytucjonalnym WE. W związku z tym zmian załączników należy dokonywać zgodnie z procedurą komitologii.

Artykuł 48: Uchylenie

W tym artykule wymieniono akty prawne uchylone na mocy rozporządzenia.

Ponieważ rozporządzenie w sprawie VIS opiera się na obowiązującym dorobku prawnym, należy je dostosować do zmienionego dorobku prawnego, zgodnie z przepisami kodeksu wizowego. Taki wniosek musi mieć odpowiednią podstawę prawną (art. 66 TWE). Ponadto, ponieważ nie przyjęto jeszcze rozporządzenia w sprawie VIS, na obecnym etapie niemożliwe jest dokładne określenie zmian, jakie okażą się konieczne.

Artykuł 49: Wejście w życie

Jest to standardowa klauzula dotycząca wejścia w życie i bezpośredniego stosowania.

Stosowanie rozporządzenia odracza się na sześć miesięcy po dacie wejścia w życie (ze względu na jego zasięg) oraz konieczność ukończenia „wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania kodeksu wizowego”. Jednakże państwa członkowskie winny rozpocząć zgłaszanie Komisji różnych kwestii wymienionych w art. 47 bezzwłocznie po wejściu rozporządzenia w życie. Także komitet powinien być w stanie przygotować środki wykonawcze, w związku z czym art. 44 również powinien być stosowany od daty wejścia w życie rozporządzenia.

Załączniki

Załączniki wymieniono w kolejności, w jakiej będą zamieszczone w rozporządzeniu.

Stosowne odniesienie w WIK dla każdego ze skreślonych przepisów można znaleźć w poniższej tabeli.

Nieuwzględnione we wniosku przepisy wspólnych instrukcji konsularnych

Nieuwzględnione we wniosku przepisy wspólnych instrukcji konsularnych | Przyczyna(-y) |

Część I, pkt 2.1.4 Wizy grupowe | Ze względów bezpieczeństwa, a także biorąc pod uwagę fakt, że wszystkie osoby ubiegające się o wizę muszą złożyć oddzielne formularze wniosku, a wszystkie osoby ubiegające się o wizę po raz pierwszy muszą przy składaniu wniosku dostarczyć identyfikatorów biometrycznych, nie można już wydawać wiz grupowych. |

Część I, pkt 2.2 Wizy długoterminowe | Wspólnotowy kodeks wizowy nie obejmuje wydawania wiz na pobyt przekraczający trzy miesiące (art. 1 ust. 1), w związku z czym zniesiono wizy długoterminowe ważne tak samo jak jednolite wizy krótkoterminowe. |

Część IV Podstawa prawna | Ta część zawiera przepisy konwencji z Schengen (art. 5, art. 11 ust. 2, art. 14 ust. 1, art. 15 i 16), w związku z czym jest zbędna. |

Część V, pkt 2.3 Procedura przewidziana w przypadku, gdy wymagana jest uprzednia konsultacja z organami centralnymi innych umawiających się stron | Ta część zawiera głównie wytyczne o charakterze raczej praktycznym niż prawnym. |

ZAŁĄCZNIKI |

Załącznik 1 Wspólny wykaz państw trzecich, których obywatele podlegają obowiązkowi wizowemu w państwach członkowskich związanych rozporządzeniem (WE) nr 539/2001* zmienionym rozporządzeniem (WE) nr 2414/2001** i rozporządzeniem (WE) nr 453/2003*** Wspólny wykaz państw trzecich, których obywatele są zwolnieni z obowiązku wizowego w państwach członkowskich związanych rozporządzeniem (WE) nr 539/2001* zmienionym rozporządzeniem (WE) nr 2414/2001** i rozporządzeniem (WE) nr 453/2003***. | Ten załącznik zawiera wykazy zamieszczone w rozporządzeniu, o którym mowa. |

Załącznik 2 Przepisy regulujące przepływ posiadaczy paszportów dyplomatycznych, urzędowych i służbowych oraz listów żelaznych, które niektóre międzynarodowe organizacje międzyrządowe wydają swoim urzędnikom. Rozkład A i B | Ponieważ zwolnienia z obowiązku wizowego dla posiadaczy paszportów dyplomatycznych, służbowych/ urzędowych i specjalnych podlegają przepisom rozporządzenia (WE) nr 539/2001 i rozporządzeń zmieniających, ten załącznik nie powinien być dołączony do kodeksu wizowego. |

Załącznik 3, część II | Całkowite ujednolicenie wykazu państw trzecich, których obywatele podlegają obowiązkowi posiadania wizy lotniskowej. Możliwość nałożenia tego wymogu na obywateli państw trzecich przez państwo członkowskie przestaje istnieć. |

Załącznik 4 Wykaz dokumentów uprawniających do wjazdu bez wizy | Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. b) kodeksu granicznego Schengen obywatele państw trzecich posiadający ważny dokument pobytowy są uprawnieni do wjazdu na terytorium państw członkowskich, a zgodnie z art. 34 ust. 1 lit. a) kodeksu granicznego Schengen wykaz takich dokumentów pobytowych jest zgłaszany Komisji. W związku z tym wykaz ten nie powinien być zamieszczany również w kodeksie wizowym |

Załącznik 6 Lista konsulów honorowych, którzy w przypadkach wyjątkowych są tymczasowo upoważnieni do wydawania jednolitych wiz | Ponieważ art. 3 niniejszego rozporządzenia stanowi, że tylko misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich oraz, w wyjątkowych przypadkach, organy kontroli granicznej są uprawnione do rozpatrywania wniosków wizowych, załącznik ten nie został uwzględniony. |

Załącznik 7 Ustalane corocznie przez organy krajowe kwoty referencyjne uprawniające do przekroczenia granicy | Jak wskazuje tytuł, przepisy dotyczące kwot referencyjnych związane są z przekraczaniem granic, w związku z czym podlegają kodeksowi granicznemu Schengen (art. 5 ust. 3). |

Załącznik 8 Jednolity wzór naklejek wizowych oraz informacje dotyczące ich specyfikacji technicznych i znaków zabezpieczających | Ten załącznik zawiera przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 1683/95 i rozporządzenia (WE) nr 334/2002, w związku z czym nie jest stosowne zamieszczanie go w kodeksie wizowym. |

Załącznik 9 Wpisy, których umawiające się strony dokonują w miarę potrzeby w sekcji „uwagi” | Te uwagi krajowe zgodnie z art. 46 ust. 1 lit. d) powinny być zgłaszane Komisji, która jest odpowiedzialna za ich publikację. |

Załącznik 10 Instrukcje dotyczące umieszczania informacji w obszarze przeznaczonym do odczytu optycznego | Definicje (ust. 1) zawarte w tym załączniku są zbędne, a opis obszaru przeznaczonego do automatycznego odczytu jest nieaktualny, ponieważ miał stanowić informacje dla urzędów konsularnych nieposiadających „infrastruktury informatycznej”. |

Załącznik 11 Kryteria dotyczące dokumentów podróży, w których mogą być umieszczane wizy | Treść tego załącznika nie jest objęta podstawą prawną kodeksu wizowego, w związku z czym nie został on uwzględniony. Kwestie w nim poruszane są związane z decyzją SCH/Com-ex (98) 57, która powinna zostać włączona do ram prawnych Wspólnoty. |

Załącznik 12 Naliczane opłaty (w EUR) odpowiadające kosztom administracyjnym przetwarzania wniosku wizowego | Ponieważ w 2003 r. wprowadzono ryczałtową opłatę manipulacyjną za rozpatrywanie wniosków wizowych dotyczących wszystkich rodzajów wiz, zamieszczanie tabeli nie jest konieczne. Ponadto kodeks wizowy nie uwzględnia wiz „D”, wizy „D+C” zniesiono, a w przypadku wniosków wizowych złożonych na granicach zewnętrznych nie powinno się przyznawać żadnych ogólnych zwolnień. Trzy „zasady” określone w tym załączniku włączono do rozporządzenia (art. 16) |

Załącznik 13 Wypełnianie naklejki wizowej | Ten załącznik zawiera wzory wypełnionych naklejek wizowych. Takie praktyczne wskazówki nie powinny stanowić części aktu prawnego. W związku z tym uaktualniona wersja tego załącznika powinna być dołączona do wytycznych dotyczących praktycznego zastosowania kodeksu wizowego (art. 43). Przepis określony na stronie 1 tego załącznika, dotyczący maksymalnego terminu na złożenie wniosku wizowego, włączono do art. 10 ust. 1. |

Załącznik 14 Obowiązki dotyczące przesyłania informacji przez umawiające się strony podczas wydawania wiz o ograniczonej ważności terytorialnej, podczas unieważniania, uchylania lub ograniczania okresu ważności wiz jednolitych oraz w przypadku wydawania krajowych dokumentów pobytowych | Ten załącznik porusza wiele niepowiązanych ze sobą kwestii. Wszystkie przepisy dotyczące - wiz o ograniczonej ważności terytorialnej włączono do art. 21; - unieważnienia wizy włączono do art. 29; - cofnięcia wizy włączono do art. 30; - ograniczenia długości pobytu, do jakiego uprawnia wiza, włączono do art. 31. Część 3 załącznika 14 dotycząca dokumentów pobytowych nie jest istotna dla kodeksu wizowego. |

Załącznik 17 Uproszczony dokument tranzytowy (FTD) oraz uproszczony kolejowy dokument tranzytowy (FRTD) | Ten załącznik zawiera przepisy rozporządzeń Rady (WE) nr 693/2003 i (WE) nr 694/2003, w związku z czym nie jest stosowne zamieszczanie go w kodeksie wizowym. |

Załącznik 18 Tabela przedstawicielstw wydających wizy jednolite | Te informacje dotyczące reprezentowania państw zgodnie z art. 46 ust. 1 lit. d) powinny być zgłaszane Komisji, która jest odpowiedzialna za ich publikację |

2006/0142 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiające wspólnotowy kodeks wizowy

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 62 ust. 2 lit. a) i art. 62 ust. 2 lit. b) pkt ii),

uwzględniając wniosek Komisji[9],

stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 traktatu[10],

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Zgodnie z art. 61 traktatu ustanowieniu obszaru, na którym odbywa się swobodny przepływ osób, winny towarzyszyć środki dotyczące kontroli granic zewnętrznych, azylu i imigracji.

(2) Na mocy art. 62 ust. 2 traktatu środki dotyczące przekraczania granic zewnętrznych państw członkowskich muszą określać reguły dotyczące wiz na pobyt nie dłuższy niż trzy miesiące, np. procedury i warunki wydawania wiz przez państwa członkowskie.

(3) Jeżeli chodzi o politykę wizową, ustanowienie wspólnego zbioru aktów prawnych, szczególnie poprzez konsolidację i rozwój dorobku prawnego (stosownych przepisów Konwencji wykonawczej do układu z Schengen z dnia 14 czerwca 1985 r.[11] i wspólnych instrukcji konsularnych[12]) jest jednym z zasadniczych elementów „dalszego rozwoju wspólnej polityki wizowej jako części złożonego systemu zmierzającego do ułatwienia legalnych podróży oraz przeciwdziałania nielegalnej imigracji przez dalszą harmonizację ustawodawstwa krajowego i praktyk rozpatrywania wniosków w lokalnych urzędach konsularnych”, jak określono w programie haskim: wzmacnianie wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości w Unii Europejskiej.[13]

(4) Państwa członkowskie winny być reprezentowane w zakresie wiz we wszystkich państwach trzecich, których obywatele podlegają obowiązkowi wizowemu. Mogą one postanowić, że wnioski wizowe obywateli niektórych państw trzecich lub wnioski o wydanie określonego rodzaju wizy muszą być składane bezpośrednio w stałym urzędzie konsularnym lub misji dyplomatycznej państwa będącego głównym celem podróży osoby ubiegającej się o wizę.

(5) Lokalna współpraca konsularna ma zasadnicze znaczenie dla jednolitego stosowania wspólnej polityki wizowej i właściwej oceny ryzyka migracji. Z uwagi na różnicę warunków lokalnych praktyczne zastosowanie poszczególnych przepisów prawnych powinno być oceniane przez poszczególne misje dyplomatyczne i urzędy konsularne państw członkowskich, ponieważ różne stosowanie przepisów może wywołać zjawisko handlu wizami i doprowadzić do różnego traktowania osób ubiegających się o wizę.

(6) Konieczne jest ustanowienie przepisów dotyczących tranzytu przez międzynarodową strefę portów lotniczych w celu zwalczania nielegalnej imigracji. Obywatele państw trzecich wymienionych we wspólnym wykazie powinni zatem podlegać obowiązkowi posiadania tranzytowych wiz lotniskowych, natomiast państwa członkowskie nie powinny mieć możliwości nakładania wymogu posiadania takiej wizy na obywateli dodatkowych państw trzecich.

(7) W przypadku, gdy państwo członkowskie organizuje igrzyska olimpijskie i paraolimpijskie, należy stosować szczególny system ułatwiający wydawanie wiz członkom rodziny olimpijskiej.

(8) Umowy dwustronne zawarte pomiędzy Wspólnotą a państwami trzecimi, służące ułatwieniu procesu rozpatrywania wniosków wizowych dotyczących wiz krótkoterminowych mogą dopuszczać odstępstwa od przepisów niniejszego rozporządzenia.

(9) Przyjmowanie wniosków od osób ubiegających się o wizę powinno odbywać się z poszanowaniem godności ludzkiej. Wnioski wizowe powinny być rozpatrywane w sposób profesjonalny i taktowny, p