Zgodnie z załącznikiem 39 do umowy o handlu i współpracy Rada ma na podstawie oceny podjąć decyzję, czy Zjednoczone Królestwo spełniło warunki wymagane do zautomatyzowanej wymiany danych. Decyzja ta powinna opierać się na sprawozdaniu z oceny ogólnej, podsumowującym wyniki odpowiedniego kwestionariusza, wizyty ewaluacyjnej oraz, w stosownych przypadkach, operacji pilotażowej.

W okresie członkostwa w Unii Zjednoczone Królestwo uczestniczyło w wymianie profili DNA i danych daktyloskopijnych między państwami członkowskimi zgodnie z decyzjami Rady 2008/615/WSiSW i 2008/616/WSiSW. Aby uniknąć luki w bieżącej współpracy w zakresie profili DNA i danych daktyloskopijnych, w umowie o handlu i współpracy przewidziano okres przejściowy, podczas którego państwa członkowskie mogą dostarczać Zjednoczonemu Królestwu takie dane w oczekiwaniu na wyniki ewaluacji przewidzianych w art. 540 ust. 1 umowy o handlu i współpracy. Wspomniany okres przejściowy trwał początkowo do 30 września 2021 r. i został przedłużony do 30 czerwca 2022 r. decyzją Specjalnego Komitetu ds. Współpracy Organów Ścigania i Wymiaru Sprawiedliwości z dnia 28 września 2021 r.. Nie można go jednak dalej przedłużać. W związku z tym, aby uniknąć luki w trwającej współpracy, Unia będzie musiała złożyć wymaganą deklarację jednostronną do 30 czerwca 2022 r.

4.Podstawa prawna

4.1.Proceduralna podstawa prawna

4.1.1.Zasady

Art. 218 ust. 9 TFUE określa tryb przyjmowania decyzji ustalających „stanowiska, które mają być zajęte w imieniu Unii w ramach organu utworzonego przez umowę, gdy organ ten ma przyjąć akty mające skutki prawne, z wyjątkiem aktów uzupełniających lub zmieniających ramy instytucjonalne umowy”.

Pojęcie „akty mające skutki prawne” obejmuje akty, które mają skutki prawne na mocy przepisów prawa międzynarodowego dotyczących danego organu. Obejmuje ono ponadto instrumenty, które nie są wiążące na mocy prawa międzynarodowego, ale mogą „w sposób decydujący wywrzeć wpływ na treść przepisów przyjętych przez prawodawcę Unii”.

4.1.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Art. 540 ust. 1 i 2 umowy o handlu i współpracy stanowi, że w przypadku gdy Zjednoczone Królestwo spełniło warunki określone w art. 539 i załączniku 39 do umowy o handlu i współpracy, Unia wyznacza datę lub daty, od których państwa członkowskie będą mogły dostarczać Zjednoczonemu Królestwu dane osobowe dotyczące profili DNA i dane daktyloskopijne. Chociaż wyznaczenie tej daty lub dat jest jednostronnym aktem Unii, a nie aktem, który ma zostać przyjęty przez którykolwiek z organów ustanowionych na mocy umowy o handlu i współpracy, to jednak wywołuje ono skutki prawne. Dlatego też stanowisko Unii będące podstawą wyznaczenia tej daty lub dat należy ustalić, stosując odpowiednio art. 218 ust. 9 TFUE.

Skutki prawne tej deklaracji są wiążące na mocy prawa międzynarodowego i w całości spoczywają na Unii jako stronie umowy o handlu i współpracy. Wynika z tego, że zgodnie z art. 3 ust. 2 TFUE Unia ma wyłączną kompetencję w tej kwestii.

Wyznaczenie odpowiedniej daty, o którym mowa w art. 540 ust. 2 umowy o handlu i współpracy, nie prowadzi do uzupełnienia ani zmiany ram tej umowy.

4.2.Materialna podstawa prawna

4.2.1.Zasady

Materialna podstawa prawna decyzji przyjętej w trybie art. 218 ust. 9 TFUE jest uzależniona głównie od celu i treści planowanego aktu, którego dotyczy stanowisko, jakie ma być zajęte w imieniu Unii. Jeżeli planowany akt ma dwojaki cel lub dwa elementy składowe, a jeden z tych celów lub elementów da się określić jako główny, zaś drugi ma jedynie pomocniczy charakter, decyzja przyjęta na mocy art. 218 ust. 9 TFUE musi mieć jedną materialną podstawę prawną, tj. podstawę, której wymaga główny lub dominujący cel lub element składowy.

Jeżeli planowany akt ma jednocześnie wiele celów lub elementów składowych, które są nierozłącznie ze sobą związane, a żaden nie ma charakteru pomocniczego w stosunku do pozostałych, materialna podstawa prawna decyzji przyjętej na podstawie art. 218 ust. 9 TFUE musi – na zasadzie wyjątku – obejmować różne, odpowiadające tym celom i elementom podstawy prawne.

4.2.2.Zastosowanie w niniejszej sprawie

Wyznaczenie daty lub dat, o których mowa w art. 540 ust. 2 umowy o handlu i współpracy, służy realizacji celów w dziedzinie ochrony danych i współpracy policyjnej oraz obejmuje elementy w tej dziedzinie.

Materialną podstawą prawną proponowanej decyzji jest zatem art. 16 ust. 2 i art. 87 ust. 2 lit. a) TFUE.

Umowa o handlu i współpracy jest wiążąca dla wszystkich państw członkowskich na mocy decyzji (UE) 2021/689, której materialną podstawą prawną jest art. 217 TFUE.

4.3.Wniosek

Podstawą prawną proponowanej decyzji powinny być art. 16 ust. 2 i art. 87 ust. 2 lit. a) TFUE w związku z art. 218 ust. 9 TFUE.