UZASADNIENIE

Zgodnie z art. 395 ust. 1 dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej („dyrektywa VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia szczególnych środków stanowiących odstępstwo od przepisów wspomnianej dyrektywy w celu upraszczania poboru VAT lub zapobiegania niektórym formom uchylania się od opodatkowania lub unikania opodatkowania.

Pismem zarejestrowanym przez Komisję w dniu 18 kwietnia 2017 r. Estonia wystąpiła z wnioskiem o przedłużenie obowiązywania odstępstwa od art. 168 dyrektywy VAT celem dalszego ograniczenia prawa do odliczenia naliczonego podatku VAT od wydatków związanych z samochodami osobowymi. Zgodnie z art. 395 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 14 czerwca 2017 r. Komisja poinformowała pozostałe państwa członkowskie o wniosku złożonym przez Estonię. Pismem z dnia 15 czerwca 2017 r. Komisja poinformowała Estonię, że posiada wszystkie informacje niezbędne do rozpatrzenia wniosku.

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Art. 168 i 168a dyrektywy VAT stanowią, że podatnik jest uprawniony do odliczenia podatku VAT nałożonego na towary lub usługi zakupione na potrzeby opodatkowanych transakcji podatnika. Zgodnie z wymogami art. 26 ust. 1 lit. a) wymienionej dyrektywy użycie towarów stanowiących część majątku przedsiębiorstwa do celów prywatnych uznawane jest za odpłatne świadczenie usług, jeśli VAT od takich towarów podlegał odliczeniu. System ten pozwala na odzyskanie pierwotnie odliczonego podatku VAT w odniesieniu do towarów wykorzystywanych do celów prywatnych.

W przypadku samochodów osobowych system ten jest trudny do stosowania, w szczególności w związku z tym, że trudno jest rozdzielić wykorzystywanie do celów prywatnych i do celów działalności gospodarczej. Jeśli prowadzona jest dokumentacja, jej prowadzenie i kontrolowanie stanowi dodatkowe obciążenie zarówno dla przedsiębiorstwa, jak i dla administracji.

Na podstawie decyzji wykonawczej Rady 2014/797/UE Estonia jest obecnie upoważniona do ograniczenia do wysokości 50 % prawa do odliczenia VAT od zakupu, leasingu, wewnątrzwspólnotowego nabycia oraz przywozu niektórych samochodów osobowych oraz powiązanych z tym wydatków. Niniejsza decyzja traci moc z dniem 31 grudnia 2017 r.

Estonia zwróciła się z wnioskiem o przedłużenie upoważnienia do ograniczenia pierwotnego odliczenia podatku do określonej stawki procentowej, co z kolei zmniejszy obciążenie administracyjne przedsiębiorstw związane z koniecznością rozliczania się z podatku w przypadku wykorzystywania pojazdu do celów prywatnych. Estonia poinformowała Komisję, że uzasadnienie przedłużenia środka jest zasadniczo takie samo jak wskazane w poprzednim wniosku. Wniosek o odstępstwo stanowi kontynuację ustaleń zawartych w wyżej wymienionej decyzji Rady. Zgodnie z art. 6 decyzji Rady 2014/797/UE Estonia przedstawiła również sprawozdanie, zgodnie z którym od czasu wprowadzenia odstępstwa przedsiębiorstwa zadeklarowały, że około 66 % samochodów będących ich własnością jest wykorzystywanych do celów związanych z prowadzeniem działalności częściowo, co potwierdza, że odstępstwo jest uzasadnione.

Nowy środek będzie miał zastosowanie do wszystkich samochodów osobowych posiadających maksymalnie osiem miejsc siedzących oprócz siedzenia kierowcy, o maksymalnej masie nieprzekraczającej 3500 kilogramów, które nie są wykorzystywane wyłącznie do celów działalności gospodarczej. Samochody osobowe wykorzystywane do niektórych ściśle określonych rodzajów działalności byłyby jednak wyłączone z tego ograniczenia dotyczącego prawa do odliczenia i podlegałyby zwykłym zasadom: samochody zakupione w celu odsprzedaży, wynajmu lub leasingu, samochody wykorzystywane do przewozu pasażerów (np. taksówki) i samochody wykorzystywane do świadczenia usług nauki jazdy.

Ograniczenie prawa do odliczenia powinno mieć zastosowanie do podatku VAT zapłaconego w związku z zakupem, leasingiem, wewnątrzwspólnotowym nabyciem i przywozem określonych samochodów osobowych oraz powiązanymi z tym wydatkami.

W opinii Estonii ograniczenie prawa do odliczenia powinno wynosić 50 %. Szacuje się, że skala wykorzystywania samochodów służbowych do celów prywatnych w Estonii wynosi ok. 60 %. Ponieważ jednak szacunki te opierają się na dowodach pośrednich i założeniach, w związku z czym mogą być zawyżone, najbardziej odpowiednie jest ograniczenie prawa do odliczenia naliczonego podatku VAT do 50 %.

Przedmiotowe odstępstwo powinno być ograniczone do dnia 31 grudnia 2020 r., tak aby można było ocenić, czy ograniczenie do 50 % jest nadal uzasadnionym i akceptowalnym odzwierciedleniem ogólnego stosunku wykorzystywania do celów działalności gospodarczej i do celów prywatnych. Do ewentualnego wniosku o przedłużenie należy dołączyć sprawozdanie zawierające przegląd stosowanej stawki procentowej i przedłożyć je służbom Komisji wraz z wnioskiem do dnia 31 marca 2020 r.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Podobne odstępstwa w odniesieniu do prawa do odliczenia zostały przyznane innym państwom członkowskim.

Art. 176 dyrektywy w sprawie VAT stanowi, że Rada określa wydatki, które nie dają prawa do odliczenia podatku VAT. Do czasu wejścia w życie odpowiednich przepisów państwa członkowskie są upoważnione do utrzymania wszystkich wyłączeń obowiązujących w dniu 1 stycznia 1979 r. W związku z tym istnieje pewna liczba przepisów „wstrzymujących”, które ograniczają prawo do odliczenia związanego z samochodami osobowymi.

Bez uszczerbku dla wcześniejszych inicjatyw mających na celu ustanowienie przepisów określających kategorie wydatków, które mogą podlegać ograniczeniom w zakresie prawa do odliczenia, takie odstępstwo jest właściwe w oczekiwaniu na harmonizację odnośnych przepisów na szczeblu UE.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna