PL    PL PL 
PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, 22.7.2009 
COM(2009) 402 wersja ostateczna 
SPRAWOZDANIE KOMISJI 
DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
w sprawie post ępów Bułgarii w ramach mechanizmu wspó łpracy i weryfikacji 
   
{SEC(2009) 1074}  
PL 2   PL SPRAWOZDANIE KOMISJI 
DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 
w sprawie post ępów Bułgarii w ramach mechanizmu wspó łpracy i weryfikacji 
1. WPROWADZENIE  – KONTEKST  I METODOLOGIA 
1.1. Cel:  
Kiedy Bu łgaria przyst ąpiła do Unii Europejskiej w styczniu 2007 r., utworzony 
został mechanizm wspó łpracy i weryfikacji (zwany dalej „MWiW”)1, aby pomóc 
temu państwu w nadrobieniu pewnych braków w dziedzinach takich jak reforma 
systemu s ądownictwa oraz walka z korupcj ą i przest ępczością zorganizowan ą. 
MWiW to niezale żna decyzja Komisji, której podstaw ą jest traktat akcesyjny 
Umożliwia ona Komisji blisk ą współpracę z władzami bu łgarskimi na poziomie 
politycznym i technicznym oraz ocen ę postępów, w celu udzielania pomocy 
technicznej i wsparcia finansowego MWiW umo żliwia wszystkim pozosta łym 
państwom cz łonkowskim śledzenie i wspieranie zmian w tych dziedzinach w 
Bułgarii, oraz udost ępnianie zarówno wiedzy eksp erckiej, jak i wsparcia 
finansowego W sprawozdaniach okresowy ch i rocznych przygotowywanych przez 
Komisję w ramach MWiW ocenia si ę osiągnięte postępy i identyfikuje pozosta łe do 
usunięcia uchybienia aby pomóc Bu łgarii w ustaleniu priorytetów, je żeli chodzi o 
działania podejmowane w celu pe łnego osi ągnięcia celów referencyjnych 
sformułowanych w momencie akcesji  
Niniejsze sprawozdanie zawiera ocen ę postępów w realizacji cel ów referencyjnych 
od momentu publikacji  ostatniego pe łnego sprawozdania (23 lipca 2008 r.). Na 
podstawie tej oceny przygotowano tak że zalecenia dla Bu łgarii. Za łączona 
aktualizacja techniczna zawiera szczegó łową ocenę postępów w realizacji ka żdego z 
celów referencyjnych przygotowan ą przez Komisj ę. Sprawozdanie jest oparte na 
informacjach regularnie przesy łanych przez w ładze bułgarskie, szczególnie w 
odpowiedzi na szczegó łowe kwestionariusze Komisji dotycz ące poszczególnych 
celów referencyjnych. W pracach Komisji pomaga ło wielu ekspertów wysokiego 
szczebla z pa ństw członkowskich; korzystano równie ż z dokumentacji i informacji 
uzyskanych z wielu innych źródeł. 
1.2. Metodologia oceny celów referencyjnych  
Komisja postrzega wszystkie cele referencyjne jako wzajemnie powi ązane. W 
ramach dialogu prowadzonego z Bu łgarią stwierdzono jednoznacznie, że postęp w 
zakresie jednego celu referencyjnego przyczynia si ę do postępów w ramach innych 
celów referencyjnych. Celem MWiW nie jest ustanowienie listy zada ń do 
zrealizowania, ale budowa niezale żnego, stabilnego wymiaru sprawiedliwo ści, 
                                                 
1 Decyzja Komisji 2006/929/WE z dnia 13 grudnia 2006 r. w sprawie ustanowienia mechanizmu 
współpracy i weryfikacji post ępów Bułgarii w realizacji okre ślonych za łożeń w zakresie reformy 
systemu s ądownictwa oraz walki z korupcj ą i przest ępczością zorganizowan ą (Dz.U. L 354 z 
14.12.2006, s. 58). 
PL 3   PL zdolnego do wykrywania i eliminowania konfliktów interesów oraz zwalczania 
korupcji na wszystkich poziomach, oraz skuteczne rozwi ązywanie problemu 
przestępczości zorganizowanej.. Dlatego te ż Komisja nie przewiduje usuwania 
kolejnych celów referencyjnych, lecz raczej chcia łaby wspó łpracować z Bułgarią do 
momentu, kiedy MWiW zostanie w ca łości zakończony. 
2. STAN PROCESU REFORM W BUŁGARII  
Osiągnięcia 
Tak jak w poprzednich latac h, przygotowana przez Komisj ę szczegółowa ocena 
postępów w realizacji celów refere ncyjnych w ramach MWiW zosta ła włączona do 
dodatku informacyjnego za łączonego do niniejszego sprawozdania. G łówna część 
sprawozdania podsumowuje najwa żniejsze ustalenia Komisji oraz przedstawia 
zalecenia dotycz ące działań, które powinna podj ąć Bułgaria.  
Sprawozdanie w ramach MWiW z lipca 2008 r. oraz sprawozdanie na temat 
zarządzania funduszami wspólnotowymi w Bu łgarii spowodowa ły zmian ę 
nastawienia i nawi ązanie bardziej otwartego i szczerego dialogu pomi ędzy 
instytucjami bu łgarskimi wszystkich szczebli. Nie zaprzecza si ę już temu, że 
przestępczość zorganizowana i korupcja s ą zjawiskami powszechnymi, a prokuratura 
i system s ądowniczy rozpocz ęły pewne dzia łania, aby zwalcza ć te problemy. Wiele z 
nich opartych by ło na zaleceniach sformu łowanych przez Komisj ę w jej ostatniej 
ocenie. 
Zwalczanie przest ępczości zorganizowanej 
We wrze śniu 2008 r. Bu łgaria rozpocz ęła restrukturyzacj ę prokuratury w celu 
zwiększenia skuteczno ści jej dzia łania, kładąc szczególny nacisk na ściganie 
poważnych przest ępstw.  
Tworzenie wspólnych zespo łów skupiaj ących przedstawicieli prokuratury, policji, 
Krajowej S łużby Śledczej i pa ństwowej Agencji Bezpiecze ństwa Wewn ętrznego 
zwiększyło koordynacj ę i doprowadzi ło do wyra źnych post ępów w śledztwach, m.in. 
w sprawie nadu żyć finansowych dotycz ących środków z UE, czego dowodzi rosn ąca 
liczba wszczynanych śledztw i wnoszonych oskar żeń. Bardzo dobr ą inicjatyw ą jest 
ustanowienie sta łego wspólnego zespo łu ds. zwalczania przest ępstw wobec systemu 
finansowego UE, który skupi a w jednym organie szereg funkcji, wywiad, wiedz ę 
fachową oraz prowadzenie dochodze ń w sprawie okre ślonego typu przest ępczości.  
W dziedzinie przest ępczości zorganizowanej nie wprowadzono jeszcze takiej samej 
sprawnej struktury i wspólne zespo ły są tworzone tylko dora źnie. Niemniej jednak te 
tymczasowe zespo ły wykaza ły się już aktywniejszym ściganiem cz łonków znanych 
grup przest ępczości zorganizowanej. Doprowadzono ju ż do pierwszych wyroków 
skazujących w drodze dobrowolnego poddania si ę karze i w post ępowaniu 
przyspieszonym. Procesy te prowadz ą jednak cz ęsto do wyroków ni ższych od 
ustawowego minimalnego wymiaru kary w przypadkach gdy oskar żony przyznaje 
się do zarzutów. W procesach przeciwko cz łonkom zorganizowanych grup 
przestępczych korzysta si ę obecnie aktywnie z dwóch powy ższych typów 
postępowań, aby zaradzi ć powszechnej nieskuteczno ści postępowań karnych w 
Bułgarii. Dzi ęki tym post ępowaniom doprowadzono po raz pierwszy do uwi ęzienia 
PL 4   PL pewnej liczby cz łonków zorganizowanych grup przest ępczych, co stanowi wa żny 
sygnał dla opinii publicznej, że najbardziej znani przest ępcy nie stoj ą już ponad 
prawem. Wyroki skazuj ące mogą ułatwić zamrażanie aktywów i śledztwa w sprawie 
prania pieni ędzy, które mog ą doprowadzi ć do kolejnych wyroków. Nale ży jednak 
rozważyć, czy stosowanie dobrowolnego poddawania si ę karze w przypadku 
przestępczości zorganizowanej pozwala uzyska ć dostateczne skutki odstraszaj ące. 
Oprócz tego Bu łgaria nie powinna zaprzestawa ć organizacji zwyk łego systemu 
postępowań sądowych. 
Pierwsze sukcesy, o których jest mowa powy żej, należy oceniać w kontek ście faktu, 
że nadal zdarzaj ą się zabójstwa zwi ązane z przest ępczością zorganizowan ą, a znani 
przestępcy nie s ą zatrzymywani. Potrzebne s ą wyraźne dowody jednoznacznego 
zaangażowania w ładz i klasy politycznej na rzecz usuni ęcia źródeł problemu. 
Obecna sytuacja budzi niepokój i niepewno ść w administracji, policji i 
sądownictwie. Nie mo żna się spodziewa ć, że służby te będą zwalczać korupcję i 
przestępczość zorganizowan ą, jeżeli sygna ły płynące od w ładz i przywódców 
politycznych nie s ą jasne i spójne. Nie wolno dopuszcza ć do sytuacji, w której s łużby 
te narażają się na groźby i zastraszanie w zwi ązku z ich godnymi pochwa ły 
wysiłkami. 
Reforma policji jest kontynuowana, konieczne jest jednak utrwalenie hierarchii i 
struktur pracowniczych oraz procedur w ramach nowej policji kryminalnej oraz 
zrestrukturyzowanej s łużby policji śledczej. Jak dot ąd nie zlikwidowano 
częściowego pokrywania si ę organizacyjnego w obr ębie nowej struktury, w zwi ązku 
z czym nie osi ągnęła ona jeszcze wi ększej skuteczno ści w ściganiu powa żnych 
przestępstw. 
Od połowy 2008 r. Komisja ds. zamra żania i konfiskaty dochodów pochodz ących z 
działalności przestępczej ( CEPACA ) odnotowa ła znacznie wi ększe osiągnięcia – na 
decyzje sądowe czeka ponad 130 spraw. Mimo że właściwe ramy prawne wydaj ą się 
zezwalać na zamra żanie aktywów z chwil ą wszczęcia oficjalnego śledztwa 
dotyczącego np. prania pieni ędzy, aktywa s ą zwykle zamra żane na okres tylko 
pierwszych kilku miesi ęcy etapu przedprocesowego lub dopiero z chwil ą wniesienia 
oskarżenia, w zwi ązku z czym środek ten staje si ę zasadniczo nieskuteczny. Oprócz 
tego okre ślone w prawie warunki dotycz ące możliwości zamrażania aktywów s ą zbyt 
restrykcyjne i nie odpowiadaj ą realiom w zakresie przest ępczości w Bu łgarii. 
Przedstawione w pa ździerniku 2008 r. zmiany prawne maj ące na celu zwi ększenie 
skuteczno ści zamrażania i konfiskaty aktywów zosta ły odrzucone w parlamencie 
znaczną większością głosów, przy mi ędzypartyjnym porozumieniu. W obliczu tych 
trudności CEPACA wypracowa ła także procedur ę polegającą na ubieganiu si ę w 
takich przypadkach o cywilne nakazy konf iskaty. W sumie luki prawne stanowi ą 
poważną przeszkod ę utrudniaj ącą CEPAC skuteczne dzia łanie. 
Reforma wymiaru sprawiedliwo ści  
Wszelkie zmiany na lepsze w zakresie ścigania przest ępstw, np. w zwalczaniu 
nadużyć finansowych dotycz ących środków z UE, b ędą ograniczone, je żeli wymiar 
sprawiedliwo ści nie zostanie jeszcze bardziej zreformowany i nie b ędzie wykazywa ł 
większego zaanga żowania w popraw ę skuteczno ści systemu s ądowniczego. Nadal 
utrzymują się poważne obawy co do nadmiernych opó źnień w postępowaniach 
sądowych. Opó źnienia te s ą najczęściej spowodowane nadmiernym formalizmem 
kodeksu post ępowania karnego, a tak że pewną biernością ze strony s ędziów i 
PL 5   PL pozornie niewyczerpanymi mo żliwościami przeci ągania post ępowań przez 
pozwanych i oskar żonych, jakie oferuje kodeks post ępowania karnego.  
Wobec braku odpowiednich inicjatyw ustawodawczych, które mog łyby rozwi ązać 
ten problem, grupa robocza Najwy ższej Rady Sadownictwa przygotowa ła 
szczegółowe zestawienie i analiz ę niektórych charakterystycznych spraw. Dla ka żdej 
sprawy zaproponowano lub zastosowano dzia łania mające na celu przy śpieszenie 
biegu sprawy. Maj ą one form ę zaleceń dotyczących poprawy tempa prowadzenia 
„spraw budz ących duże zainteresowanie spo łeczne”. S ą to sprawy przeciwko 
znanym, symbolicznym postaciom, w których pojawia ły się liczne opó źnienia. 
Zalecenia Najwy ższej Rady S ądownictwa dotycz ą zmian w prawie (np. 
wprowadzenia obowi ązku meldunkowego), jak równie ż znacznych zmian w 
organizacji s ądów i praktyce funkcjonowan ia wymiaru sprawiedliwo ści. Inicjatywa 
Najwyższej Rady S ądownictwa jest godna pochwa ły, jednak na rezultaty zalece ń i 
podejmowanych na ich podstawie dzia łań trzeba będzie jeszcze poczeka ć.  
Poziom skomplikowania i sformalizowania post ępowań karnych sam w sobie jest 
jednym z g łównych powodów braku skuteczno ści sądownictwa. Zmusza to osoby 
prowadzące dochodzenie i prokuratur ę do koncentrowania si ę na uproszczonych 
metodach pozyskiwania dowodów w celu unikni ęcia skomplikowanych dochodze ń. 
Ponadto tego typu formalne podej ście nie jest korzystne nawet z punktu widzenia 
praw oskar żonych, poniewa ż władze wymiaru sprawiedliwo ści ciągle wykorzystuj ą 
bardziej inwazyjne techniki śledcze, poniewa ż inne dowody nie s ą akceptowane w 
sądach. 
Od czerwca 2008 r. inspektorat przy Najwy ższej Radzie S ądownictwa rozpocz ął 
działalność w pełnej skali i wypracowa ł znaczne sukcesy, prowadz ąc dochodzenia 
dotyczące narusze ń dyscyplinarnych i s łabości systemowych praktyki w 
sądownictwie. Niektóre z tych ustale ń pozwoliły na wprowadzenie ulepsze ń, w 
szczególno ści dzięki interpretuj ącym przepisy decyzjom Najwy ższego Sądu 
Kasacyjnego.  
Najwyższy Sąd Kasacyjny prowadzi ł także działania mające na celu promowanie 
jednolitej judykatury za po średnictwem regularnych wspólnych spotka ń z 
pracownikami s ądów regionalnych. Jeszcze wa żniejsze jest za ś, że Sąd Najwyższy 
aktywnie korzysta ł ze swojego prawa do wydawania d ecyzji interpretacyjnych, które 
muszą być stosowane przez wszystkie s ądy i które gwarantuj ą jednolite stosowanie 
prawa. 
Działania prawodawcze s ą zróżnicowane i cz ęsto sprzeczne: uchwalono przepisy 
pozwalające na unikanie nadu żywania praw pozwanych i oskar żonych (zarz ądzenie 
w sprawie zwolnie ń zdrowotnych) oraz zwi ększające kary za nadu życia finansowe 
dotyczące funduszy unijnych, ale jednocze śnie ustawa o amnestii wy łączyła z 
postępowań karnych zaniedbania, za które grozi do 5 lat wi ęzienia, w tym te 
popełnione w ramach sprawowania funkcji pub licznej przed lipcem 2008 r. Ustawa 
ta została odebrana jako sprzeczna z zobowi ązaniem rz ądu do wyeliminowania 
korupcji na wszystkich szczeblach, w szczególno ści w przypadku zaniedba ń 
popełnionych w ramach sprawowa nia funkcji publicznej.  
Ministerstwo sprawiedliwo ści równie ż rozpoczęło pewne dzia łania zmierzaj ące do 
przygotowania nowej polityki karnej, ale jednocze śnie liczne zalecenia, aby upro ścić 
PL 6   PL nadmiernie formalistyczn ą procedur ę karną przyjętą w 2006 r. nie zosta ły 
zrealizowane. Przestarza ły jest tak że kodeks karny. System prawny nadal wykazuje 
więc znaczne braki, w szczególno ści jeżeli chodzi o podstawowe akty dotycz ące 
polityki karnej, ale tak że inne wa żne przepisy, np. konfiskat ę aktywów uzyskanych 
w wyników przest ępstwa. Brak inicjatywy ze strony w ładzy ustawodawczej w 
zakresie podstawowego prawodawstwa karnego stanowi ważny problem . 
Nadmierny formalizm w praktyce s ądowej, s łabość i brak rozliczalno ści 
administracji publicznej oraz brak inicjatywy w ściśle hierarchicznym systemie 
należy skorygowa ć poprzez modernizacj ę istniejących przepisów prawnych 
mających na celu unikanie opó źnień w wydawaniu decyzji i zwi ększenie poczucia 
obowiązku osób jej wydaj ących.  
Zwalczanie korupcji 
Od ostatniego lata podj ęto działania na poziomie Rady Ministrów maj ące na celu 
wzmocnienie koordynacji dzia łań pomiędzy ministerstwami oraz rozpocz ęto prace 
przygotowawcze nad now ą strategią antykorupcyjn ą opartą na przygotowanych 
ocenach i konsultacjach z zainteresowanymi podmiotami. Ponadto utworzono 
centralną stronę internetow ą, gdzie mo żna zgłaszać przestępstwa korupcyjne (w 
ramach projektu finansowanego przez UE), co pozwala na sk ładanie skarg na 
poziomie centralnym przeciwko wszystkim instytucjom i na sprawdzanie aktualnego stanu skargi. Zadbano tak że o koordynacj ę, nadzór i wsparcie techniczne dla 
wszystkich regionalnych biur antykorupcyjnych oraz  sieci inspektoratów we 
wszystkich ministerstwach.  
Istnieje tak że potrzeba bardziej aktywnej polityki wobec dziedzin i sektorów takich 
jak ochrona zdrowia czy o świata. Mog łaby ona mie ć postać udostępnienia 
wytycznych w sprawie zmniejszania ryz yka korupcji i bardziej rygorystycznej 
kontroli ich stosowania. Zauwa żalny jest ogólny brak inicjatywy w tych szczególnie 
podatnych na korupcj ę dziedzinach. Mimo że liczne s ą doniesienia o nadu życiach 
finansowych i korupcji (w tym tak że z udziałem przest ępczości zorganizowanej) w 
sektorze publicznym, or gany wymiaru sprawiedliwo ści niech ętnie wykazuj ą 
inicjatywę i zwykle czekaj ą aż inne organy administracyjne formalnie zg łoszą 
nadużycia, zanim same rozpoczn ą dochodzenie. Stanowczo zbyt ma ło jest 
dochodze
ń „z urzędu” – czyli dochodze ń podejmowanych z w łasnej inicjatywy, a nie 
podstawie skargi czy zawiadomienia administ racyjnego. Brak inicjatywy ze strony 
organów wymiaru sprawiedliwo ści w du żym stopniu wynika z ich biernego 
nastawienia i ograniczonego wsparcia politycznego dla aktywnych dzia łań mających 
na celu wyeliminowanie nadu żyć finansowych i korupcji. Ten brak wsparcia 
powoduje, że pracownicy organów wymiaru sprawiedliwo ści nie czuj ą się pewnie 
wszczynaj ąc postępowanie, gdy mo że ono doprowadzi ć do ujawnienia korupcji na 
wysokim szczeblu. W tym kontek ście Bułgaria mog łaby rozwa żyć ustanowienie 
wyspecjalizowanych struktur, których zadaniem by łoby ściganie i s ądzenie w 
sprawach dotycz ących korupcji na wysokim szczeblu i przest ępczości 
zorganizowanej. Struktury tego typu musia łyby być strukturalnie i politycznie 
niezależne od rządu oraz posiada ć wyraźny mandat do podejmowania aktywnych 
działań. 
PL 7   PL 3. KLAUZULE OCHRONNE  
W świetle powy ższej oceny powstaje pytanie, czy nale ży uruchomi ć klauzule 
ochronne. W trakcie publicznych dyskusji na temat MWiW prawdopodobny czas funkcjonowania mechanizmu jest cz ęsto mylony z ograniczonymi w czasie 
klauzulami ochronnymi zawartymi w traktacie akcesyjnym. Pomi ędzy MWiW a 
klauzulami ochronnymi wpisanymi do Traktatu Akcesyjnego Bu łgarii nie ma 
automatycznego zwi ązku. Klauzule ochronne s ą standardowym rozwi ązaniem 
stosowanym w traktatach akcesyjnych. Zosta ły one wprowadzone w celu 
zagwarantowania skutecznego funkcjonowania rynku wewn ętrznego oraz obszaru 
wolności, bezpiecze ństwa i sprawiedliwo ści. Mogą one zosta ć uruchomione do 
końca 2009 r., dzi ęki czemu mo żliwe będzie, w razie konieczno ści, tymczasowe 
zawieszenie stosowania odpowiednich przepisów wspólnotowych. Na podstawie 
powyższej oceny Komisja jest zdania, że nie zosta ły spełnione warunki pozwalaj ące 
na uruchomienie klauzul ochronnych.  
Obecnie rozpocz ął się trzeci rok funkcjonowania MWiW. Mechanizm nie zosta ł 
wprowadzony na czas okre ślony – rezygnacja z niego powinna nast ąpić dopiero 
wtedy, gdy wszystkie cele referencyjne zostan ą w pełni osiągnięte. Nie ulega 
wątpliwości, że realizacja za łoż
eń określonych w celach referencyjnych to zadanie 
długoterminowe: np. usuni ęcie podstawowych przyczyn korupcji i zwalczenie 
przestępczości zorganizowanej jest d ługotrwałym procesem. Tego rodzaju g łębokie 
zmiany, które s ą niezbędne, mog ą zostać zrealizowane jedynie przez bu łgarskie 
społeczeństwo. MWiW jest narz ędziem wspieraj ącym to zadanie, nie jest celem 
samym w sobie ani nie mo że zastąpić zaangażowania w ładz bułgarskich w 
dostosowanie systemu s ądowniczego i praktyki s ądowniczej do ogólnych 
standardów UE. 
4. WNIOSKI I ZALECENIA  
Komisja dostrzega, że działania Bułgarii na rzecz poprawy funkcjonowania systemu 
sądowniczego i zwalczania korupcji nabra ły nowego rozp ędu od momentu 
opublikowania jej sprawozdania z lipca 2008 r. Zmian ę nastawienia wida ć w 
działaniach poszczególnych osób w prokuraturach i s ądownictwie maj ących na celu 
rozwiązanie problemów strukturalnych. Zas ługują one na wsparcie i uznanie dla ich 
wysiłków. Te pragmatyczne dzia łania przyczyniaj ą się do zwiększenia skuteczno ści 
systemu s ądowniczego oraz wzmocnienia prokuratury, jak równie ż, w niektórych 
przypadkach, ograniczy ły możliwości korupcyjne. 
Działania te koncentruj ą się jednak na poziomi e technicznym i maj ą ograniczone 
rezultaty. Chocia ż należy pozytywnie oceni ć ogólną świadomość problemu i te 
indywidualne inicjatywy, nie s ą one odpowiednio wspierane przez szeroki konsensus 
polityczny lub przez przekonuj ącą strategię, czyniącą zwalczanie przest ępczości 
zorganizowanej i korupcji jednym z priorytetowych celów Bu łgarii. W rezultacie w 
powszechnej opinii wy miar sprawiedliwo ści w Bu łgarii jest powolny, niekiedy 
niesprawiedliwy, a w niektórych przypadkach podatny na wp ływy i zewn ętrzną 
ingerencję. Jednocze śnie podejmowane dzia łania postrzegane s ą jako 
fragmentaryczne i nie rozwijane systematy cznie na wszystkich poziomach wymiaru 
sprawiedliwo ści. Nadal brakuje odpowiedniego popa rcia politycznego dla szerszych 
inicjatyw, które mog łyby być wyrazem bardziej zdecydowan ej, strategicznej wizji.  
PL 8   PL Mimo że niektóre dzia łania mające na celu zwi ększenie skuteczno ści wymiaru 
sprawiedliwo ści są obiecujące, rząd bułgarski musi w trybie pilnym wyeliminowa ć 
wiele problemów, oraz bardziej zaanga żować się w zwalczanie korupcji i 
przestępczości zorganizowanej. 
W świetle powy ższych ustale ń Komisja zach ęca Bułgarię do podjęcia następujących 
działań w poszczególnych dziedzinach:  
w dziedzinie przest ępczości zorganizowanej i zwalczania korupcji:  
• należy opracowa ć zintegrowan ą strategi ę zwalczania przest ępczości 
zorganizowanej i korupcji; 
• należy przekszta łcić tymczasow ą strukturę wspólnych zespo łów śledczych ds. 
przestępczości zorganizowanej w struktur ę trwałą;  
• należy ustanowi ć specjalistyczne struktury umo żliwiające ściganie i os ądzanie 
korupcji na wysokim szczeblu i spraw dotycz ących przest ępczości 
zorganizowanej, które by ły odpowiednio niezale żne z organizacyjnego i 
politycznego punktu widzenia; 
• należy zachęcać wszystkie organy administracy jne o funkcjach kontrolnych do 
aktywnego prowadzenia dochodze ń z urzędu w sprawach dotycz ących korupcji;  
• należy zagwarantowa ć skuteczne wdro żenie uchwalonej niedawno ustawy o 
konflikcie interesów poprzez opracowanie wytycznych dotycz ących jej 
stosowania i centralnego systemu sprawozdawczego; 
• na poziomie horyzontalnym nale ży nadzorowa ć wpływ poszczególnych ustaw na 
zwalczanie korupcji i przest ępczości zorganizowanej, i modyfikowa ć stosowne 
przepisy, je żeli to niezb ędne; 
• należy poprawi ć skuteczno ść systemu zamra żania i konfiskowania dochodów 
pochodzących z dzia łalności przestępczej; 
• należy wzmocni ć zdolność inspektoratu generalnego i inspektoratów w 
poszczególnych ministerstwach i agencjach, oraz zleci ć im podejmowanie 
aktywnych dzia łań w celu odnajdywania dziedz in podatnych na korupcj ę i 
zapobiegania korupcji w tych dziedzinach; 
• należy wzmocni ć 28 regionalnych rad antykorupcyjnych we wspó łpracy z 
organizacjami spo łeczeństwa obywatelskiego; 
• należy przyjąć lepsze ustalenia administracy jnych w celu zapewnienia ochrony 
informatorom  
• należy ściśle nadzorowa ć postępy w zwalczaniu korupcji na szczeblu centralnym i 
lokalnym za po średnictwem mi ędzyministerialnej gr upy koordynacyjnej;  
w dziedzinie zwi ększania skuteczno ści wymiaru sprawiedliwo ści: 
• należy aktywnie wykrywa ć i analizowa ć przypadki niestandardowego stosowania 
prawa oraz sk łaniać Sąd Najwy ższy do wydawania dalszych decyzji 
interpretacyjnych; 
• należy w trybie pilnym opracowa ć projekt pe łnej nowelizacji kodeksu karnego; 
PL 9   PL • należy rozważyć kompleksow ą reformę kodeksu post ępowania karnego w celu 
uproszczenia post ępowań karnych i zmniejszenia nadmiernego formalizmu;  
• należy wdrożyć w trybie pilnym zalecenia osób praktykuj ących prawo w celu 
ulepszenia praktyk stosowa nych na podstawie kodeksu post ępowania karnego; 
• należy wdrożyć wszystkie zalecenia Najwy ższej Rady Sadownictwa dotycz ące 
opóźnień w ważnych sprawach karnych i obj ąć systematycznym nadzorem 
wszystkie sprawy, które tego wymagaj ą; 
• należy nadzorowa ć wykorzysta ć i skutki uproszczonych procedur (ni ższa kara za 
przyznanie si ę do winy) i dobrowolnego poddawania si ę karze; 
• należy kontrolowa ć przestrzeganie przez wszystkie s ądy wymogu publikacji 
wszystkich orzecze ń; 
• należy zagwarantowa ć obiektywn ą ocenę wyników wszystkich s ądu i podda ć 
przeglądowi zarz ądzenie o zasadach i kryter iach nominacji dokonywanych przez 
Najwyższą Radę Sądownictwa; 
• należy przeanalizowa ć i rozwi ązać problem sprzecznych praktyk w ramach 
postępowań dyscyplinarnych prowadzonych przez Najwy ższą Radę Sądownictwa; 
• należy zagwarantowa ć szybkie i skuteczne podj ęcie działań na podstawie zalece ń 
i ustaleń inspektoratu Najwy ższej Rady S ądownictwa. 
Komisja wzywa Bu łgarię do kontynuowania realizowan ego procesu reform i do 
wdrożenia zalece ń, które sformu łowała powyżej. Komisja b ędzie wspiera ła ich 
wdrażanie i nadzorowa ła rezultaty osi ągnięte na ich podstawie w przysz łym roku. 
Niezbędna jest ci ągła presja na popraw ę wyników. Komisja zach ęca także inne 
państwa członkowskie do udzielania Bu łgarii dalszej pomocy s łużącej uzyskaniu 
konkretnych rezultatów. Ze swojej strony Komisja b ędzie nadal wspiera ła działania 
Bułgarii za po średnictwem dialogu politycznego i technicznego, jak równie ż 
wspomaga ła ją udostępniając w stosownych przypadkach odpowiedni ą wiedzę 
ekspercką. 
Perspektywy: 
W niniejszym sprawozdaniu ukazano, że na poziomie technicznym podj ęto pewne 
działania odpowiadaj ące zaleceniom Komisji zawartym w sprawozdaniu z lipca 2008 
r. Zmiany nabra ły rozpędu i przynosz ą pierwsze rezultaty. Niemniej jednak, aby 
zagwarantowa ć, że w Bułgarii dojdzie do trwa łych zmian, niezb ędne są bardziej 
konkretne rezultaty je żeli chodzi o prowadzenie dochodze ń, ściganie i s ądzenie 
spraw zwi ązanych z korupcj ą na wysokim szczeblu i przest ępczością zorganizowan ą. 
Nie rozpocz ęła się jeszcze g łęboka reforma s ądownictwa. Wymaga ona 
długookresowego i ponadpartyjnego zaanga żowania politycznego. W opinii Komisji 
MWiW funkcjonuje jako narz ędzie wspieraj ące, z którego nale ży nadal korzysta ć 
dopóki reformy te nie zostan ą zrealizowane i nie przynios ą odpowiednich skutków. 
Komisja ponownie dokona zatem oceny osi ągniętych rezultatów latem 2010 r.