zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w odniesieniu do ograniczeń w dostępie do wód Unii

UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

W art. 5 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa ustanowiono odstępstwo dla strefy 12 mil morskich państw członkowskich (wody terytorialne) od ogólnej zasady równego dostępu unijnych statków rybackich do wód i zasobów Unii określonej w art. 5 ust. 1 tego rozporządzenia. Odstępstwo to upoważnia państwa członkowskie do ograniczenia połowów w strefie 12 mil morskich do niektórych statków. Ograniczenia wprowadzone przez państwa członkowskie na podstawie tego odstępstwa zmniejszyły presję połowową na obszarach najbardziej wrażliwych biologicznie i przyczyniły się do stabilności gospodarczej łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego.

W art. 5 ust. 3 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 ustanowiono podobne odstępstwo w odniesieniu do wód do 100 mil morskich od linii podstawowych unijnych regionów najbardziej oddalonych, o których mowa w art. 349 akapit pierwszy Traktatu. Odstępstwo uprawnia dane państwa członkowskie do ograniczenia prowadzenia połowów do statków zarejestrowanych w portach tych terytoriów.

Odstępstwa obowiązują do dnia 31 grudnia 2022 r., a celem wniosku jest uniknięcie zaprzestania stosowania szczególnego systemu dostępu określonego w art. 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia. We wniosku proponuje się zmianę odpowiednich przepisów rozporządzenia w celu przedłużenia okresu, w którym państwa członkowskie mogą ograniczyć dostęp do swoich wód na mocy tych przepisów.

Cele szczególnego systemu pozostają równie aktualne, jak w poprzednich dziesięcioleciach. Wynika to z obecnego stanu ochrony wielu stad, niezmiennego znaczenia ochrony wód przybrzeżnych oraz utrzymujących się trudności na obszarach przybrzeżnych, które są w dużym stopniu zależne od rybołówstwa i prawdopodobnie nie odniosą korzyści z rozwoju gospodarczego innych sektorów. Zmiana obecnych ustaleń wiąże się z wysokim ryzykiem zakłócenia równowagi, która utrzymuje się od czasu wprowadzenia tego szczególnego systemu.

Wniosek ma zatem na celu przedłużenie obecnych odstępstw o kolejne 10 lat.

Ponadto proponuje się zmianę załącznika I do rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. Załącznik I ustala dla każdego państwa członkowskiego strefy geograficzne w ramach pasów przybrzeżnych innych państw członkowskich, w których może ono prowadzić działalność połowową, oraz określa, jakie gatunki może ono poławiać. Zmiana ta odzwierciedla wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z Unii Europejskiej, a także wspólny komunikat Włoch i Grecji do Komisji z dnia 9 czerwca 2020 r. w sprawie dostępu włoskich statków rybackich do greckich wód terytorialnych odzwierciedlony w porozumieniu dwustronnym między zainteresowanymi państwami członkowskimi. Na koniec w następstwie wyroku w sprawie C-457/18 z załącznika I należy usunąć przypisy odnosząc się do umowy o arbitraż między Słowenią a Chorwacją, podpisanej w Sztokholmie w dniu 4 listopada 2009 r., ze względu na brak kompetencji UE w kwestiach granicznych.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

Podstawę prawną wniosku stanowi art. 43 ust. 2 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. d) TFUE UE ma wyłączne kompetencje w zakresie zachowania morskich zasobów biologicznych w ramach wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb). Niniejszy wniosek wchodzi w zakres tych wyłącznych kompetencji. Zasada pomocniczości nie ma zatem zastosowania.Ponieważ wniosek dotyczy przede wszystkim ograniczonego w czasie przedłużenia okresu obowiązywania środka, który już istnieje w rozporządzeniu (UE) nr 1380/2013, nie ma wątpliwości co do zasady proporcjonalności.

3.WYNIKI OCEN EX POST, KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCEN SKUTKÓW

•Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy eksperckiej