Fundusze mają uzupełniające się cele i są zarządzane w taki sam sposób. Z tego względu w rozporządzeniu w sprawie wspólnych przepisów określono szereg wspólnych celów ogólnych i zasad ogólnych, takich jak partnerstwo i wielopoziomowy system rządzenia. Zawiera ono ponadto wspólne elementy planowania strategicznego i programowania, w tym przepisy dotyczące umowy partnerstwa, która zostanie zawarta z każdym państwem członkowskim, jak również określa wspólne podejście do ukierunkowania funduszy na realizację celów. W związku z tym rozporządzenie obejmuje warunki podstawowe, przegląd wyników oraz mechanizmy monitorowania, sprawozdawczości i oceny. Ustanowiono również wspólne przepisy dotyczące zasad kwalifikowalności oraz określono szczególne zasady w odniesieniu do instrumentów finansowych, wykorzystywania funduszu InvestEU, rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność i zarządzania finansami. Takie same dla wszystkich funduszy są również niektóre zasady zarządzania i kontroli.

We wniosku Komisji dotyczącym wieloletnich ram finansowych (WRF) na lata 2021–2027 przyjętym dnia 2 maja 2018 r. określono ramy budżetowe dla finansowania WPRyb i polityki morskiej. Ponadto, aby poprawić koordynację i ujednolicić wdrażanie wsparcia z funduszy według metody zarządzania dzielonego („fundusze”), Komisja przyjęła dnia 29 maja 2018 r. wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego wspólne przepisy, którego głównym celem jest spójne uproszczenie realizacji polityki. Te wspólne przepisy mają zastosowanie do części EFMR realizowanej według metody zarządzania dzielonego.

Jako że Unia jest jedną ze światowych potęg morskich i piątym pod względem wielkości producentem produktów rybołówstwa na świecie, spoczywa na niej wielka odpowiedzialność za ochronę, zachowanie i zrównoważoną eksploatację oceanów oraz ich zasobów. Ponieważ liczba ludności na świecie gwałtownie rośnie, ochrona mórz i oceanów ma ogromne znaczenie. Leży ona również w interesie społeczno-ekonomicznym Unii: zrównoważona niebieska gospodarka stymuluje inwestycje, zatrudnienie i wzrost, wspiera badania naukowe i innowacje oraz – dzięki wykorzystaniu energii oceanicznej – zwiększa bezpieczeństwo energetyczne. Poza tym bezpieczne i chronione morza i oceany to niezbędny warunek, który umożliwia skuteczną kontrolę granic oraz zwalczanie przestępczości na morzu, co ma znaczenie z punktu widzenia obaw społeczeństwa związanych z bezpieczeństwem. Te priorytety wymagają unijnego wsparcia finansowego w formie EFMR.

Takie finansowanie stanowi bardzo ważne narzędzie, które wspiera zrównoważone rybołówstwo i ochronę żywych zasobów morza, zapewnia bezpieczeństwo żywnościowe dzięki dostawom produktów rybołówstwa, wnosi wkład w rozwój zrównoważonej niebieskiej gospodarki oraz przyczynia się do zdrowego stanu, bezpieczeństwa i czystości mórz i oceanów, ochrony na nich, a także do zrównoważonego zarządzania nimi.

Aby ocenić możliwość kontynuacji wsparcia finansowego dla sektora gospodarki rybnej po 2020 r., w ocenie skutków uwzględniono wyniki oceny ex post Europejskiego Funduszu Rybackiego z lat 2007–2013. Ocenę ex post oparto na konsultacjach z zainteresowanymi stronami, które trwały od lutego do maja 2016 r. i których celem było zasięgnięcie opinii na temat skuteczności i wydajności Europejskiego Funduszu Rybackiego.

Służby Komisji sporządziły ocenę skutków. Do oceny dotyczącej monitorowania i ewaluacji realizacji celów wkład wnieśli eksperci zewnętrzni. Wkład ten obejmował propozycję, aby ramy monitorowania i ewaluacji po 2020 r. opierały się na systemie opracowanym na okres 2014–2020, wraz z ograniczoną liczbą wskaźników rezultatu obejmujących ocenę zapotrzebowania, źródeł i dostępności w odniesieniu do gromadzenia danych.

–Pewna liczba zainteresowanych stron uznała, że bardziej intensywne działania Unii w ramach EFMR w różnych obszarach polityki morskiej (szkolenia, planowanie przestrzenne obszarów morskich, bezpieczeństwo morskie i nadzór morski, finansowanie projektów innowacyjnych itp.) mogłyby zapewnić wartość dodaną dla Europy i regionów. Biorąc pod uwagę, że niebieska gospodarka rozwija się w bardzo złożonych warunkach, należy zadbać o to, by poszczególne instrumenty się uzupełniały, i w ten sposób zapobiec powielaniu i rozdrobnieniu działań.

–Wśród zainteresowanych stron odnotowano powszechną zgodę co do potrzeby zapewnienia określonego stopnia stabilności, zwłaszcza za pomocą większych uproszczeń na wszystkich poziomach (tak unijnym, jak i krajowym), jeśli chodzi o wdrażanie EFMR. Wyrażono jednak rozbieżne opinie co do sposobu, w jaki należy osiągnąć właściwą równowagę między większym naciskiem na rezultaty a zmniejszeniem obciążenia administracyjnego dla beneficjentów i administracji, przy jednoczesnym zapewnieniu prawidłowości wydatków.

We wniosku Komisji dotyczącym wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 ustalono bardziej ambitny cel dla uwzględniania kwestii klimatu we wszystkich programach unijnych – docelowy poziom wydatków Unii przyczyniających się do realizacji celów klimatycznych ma wynieść 25 %. Wkład EFMR w osiągnięcie tego celu ogólnego będzie monitorowany za pomocą unijnego systemu wskaźników klimatycznych na odpowiednim poziomie dezagregacji, w tym przy użyciu, w miarę dostępności, bardziej precyzyjnych metod. Komisja nadal będzie przedstawiała informacje pod kątem środków na zobowiązania w ujęciu rocznym, w kontekście rocznego projektu budżetu. Aby wspierać pełne wykorzystanie potencjału EFMR w realizacji celów klimatycznych, Komisja będzie wskazywać odpowiednie działania podczas procesów przygotowania, wdrażania, oceny i ewaluacji.

W europejskim sektorze morskim zatrudnionych jest ponad 5 mln osób; przynosi on dochody rzędu prawie 500 mld EUR rocznie i może w nim powstać więcej miejsc pracy. Wartość produkcji światowej gospodarki morskiej szacuje się na 1,3 bln EUR, a do 2030 r. kwota ta może ponad dwukrotnie wzrosnąć (Gospodarka oceaniczna w 2030 r., sprawozdanie OECD). Potrzeba osiągnięcia celów w zakresie emisji CO2, większej zasobooszczędności i zmniejszenia śladu środowiskowego niebieskiej gospodarki stanowi znaczną siłę napędową dla innowacji w innych sektorach, takich jak wyposażenie morskie, przemysł stoczniowy, obserwacje oceanów, bagrowanie, ochrona wybrzeży i budownictwo morskie. Inwestycje w gospodarkę morską zapewniają unijne fundusze strukturalne, w szczególności Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz Europejski Fundusz Morski i Rybacki (EFMR). Aby wykorzystać potencjał wzrostu gospodarczego w tym sektorze, należy stosować nowe narzędzia inwestowania, np. InvestEU.

Poszanowanie praworządności jest koniecznym warunkiem należytego zarządzania finansami i efektywnego finansowania ze środków unijnych. Odpowiednie przepisy ustanowiono w rozporządzeniu w sprawie ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich. W rozporządzeniu w sprawie wspólnych przepisów wprowadzono warunek podstawowy, aby zapewnić przestrzeganie Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Ma to zastosowanie do EFMR.

–kontrola i egzekwowanie oraz gromadzenie i przetwarzanie danych do celów zarządzania rybołówstwem i celów naukowych (co najmniej 15 % wsparcia finansowego przydzielonego każdemu państwu członkowskiemu, z wyjątkiem państw śródlądowych),

Z uwagi na fakt, że działalność połowowa jest w wysokim stopniu nieprzewidywalna, rybacy mogą ponosić znaczne straty ekonomiczne w wyniku nadzwyczajnych okoliczności. Aby złagodzić te konsekwencje, EFMR powinien zapewniać wsparcie na rekompensaty za nadzwyczajne zaprzestanie działalności połowowej spowodowane: wprowadzeniem określonych środków ochrony (planów wieloletnich, celów dotyczących zachowania i zrównoważonej eksploatacji stad, środków dostosowania zdolności połowowej statków rybackich do dostępnych uprawnień do połowów i środków technicznych); wprowadzeniem środków nadzwyczajnych (np. zamknięcie łowiska); wstrzymaniem – z powodu siły wyższej – stosowania umowy o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów; klęską żywiołową lub incydentem środowiskowym.

W przeszłości wsparcie na trwałe zaprzestanie działalności połowowej nie było odpowiednio ukierunkowane i nie zaradziło skutecznie strukturalnemu brakowi równowagi we flocie rybackiej. Aby zapewnić spójność dostosowania strukturalnego flot z celami dotyczącymi ochrony, takie wsparcie będzie ściśle uzależnione od spełnienia pewnych warunków i powiązane z osiągnięciem określonych rezultatów. We wniosku proponuje się zatem, aby było ono wykonywane wyłącznie poprzez finansowanie niepowiązane z kosztami zgodnie z rozporządzeniem w sprawie wspólnych przepisów. Zgodnie z tym mechanizmem Komisja będzie zwracać środki państwom członkowskim z tytułu trwałego zaprzestania działalności połowowej nie na podstawie faktycznych kosztów, ale na podstawie spełnienia pewnych warunków i osiągnięcia rezultatów. W tym celu Komisja w drodze aktu delegowanego określi takie warunki, które będą związane z realizacją celów WPRyb dotyczących ochrony.

Z uwagi na problemy związane z osiągnięciem zrównoważonej eksploatacji żywych zasobów morza zgodnie z celami WPRyb dotyczącymi ochrony, EFMR będzie wspierać zarządzanie rybołówstwem i flotami rybackimi. W związku z tym w przypadku niektórych segmentów floty i basenów morskich nadal konieczne jest wsparcie na dostosowanie flot. Takie wsparcie powinno być wyraźnie ukierunkowane na ochronę i zrównoważoną eksploatację żywych zasobów morza, a jego celem powinna być równowaga między zdolnością połowową a dostępnymi uprawnieniami do połowów. W ramach EFMR można zatem wspierać trwałe zaprzestanie działalności połowowej w segmentach floty, w których zdolność połowowa nie jest proporcjonalna do dostępnych uprawnień do połowów. Takie wsparcie będzie stanowić narzędzie dostosowania planów działania dotyczących dostosowania segmentów floty, w stosunku do których stwierdzono strukturalną nadwyżkę zdolności, jak określono w art. 22 ust. 4 rozporządzenia w sprawie WPRyb, i będzie wykonywane poprzez zezłomowanie statku rybackiego lub jego wycofanie z eksploatacji i dostosowanie do innych działań. W przypadku gdy dostosowanie doprowadziłoby do zwiększenia presji wywieranej przez połowy rekreacyjne na ekosystem morski, wsparcie będzie przyznawane tylko wtedy, gdy będzie zgodne z WPRyb i celami odpowiednich planów wieloletnich.

Dla realizacji WPRyb kluczowe znaczenie ma kontrola rybołówstwa. W ramach EFMR wsparcie będzie zatem przydzielane – według metody zarządzania dzielonego – na rozwój i wdrażanie unijnego systemu kontroli rybołówstwa, o którym mowa w rozporządzeniu w sprawie kontroli. Niektóre obowiązki wprowadzone w wyniku zmiany rozporządzenia w sprawie kontroli (systemy śledzenia statków oraz systemy elektronicznej rejestracji i elektronicznego raportowania, elektroniczne systemy zdalnego monitorowania oraz obowiązkowy pomiar ciągły i rejestracja mocy napędowej silnika) uzasadniają przyznawanie określonych rodzajów wsparcia na szybkie i wydajne wypełnienie tych obowiązków przez państwa członkowskie i rybaków. Ponadto inwestycje państw członkowskich w urządzenia do kontroli mogą być wykorzystywane również do potrzeb nadzoru morskiego i współpracy w zakresie funkcji straży przybrzeżnej.

Wsparcie w ramach priorytetu 1 może również obejmować innowacje i inwestycje na statkach rybackich zmierzające do poprawy zdrowia, bezpieczeństwa i warunków pracy, efektywności energetycznej oraz jakości połowów. Takie wsparcie nie powinno jednak prowadzić do zwiększenia zdolności połowowej ani możliwości lokalizacji ryb, a także nie powinno być przyznawane jedynie z tytułu przestrzegania wymogów, które na mocy prawa Unii lub prawa krajowego są obowiązkowe. W odniesieniu do zdrowia, bezpieczeństwa i warunków pracy na statkach rybackich możliwy będzie wyższy poziom intensywności pomocy niż ten, który stosuje się w przypadku innych operacji.

Jedno z największych wyzwań w WPRyb stanowi obowiązek wyładunku. Wiąże się on ze znacznymi zmianami w praktykach połowowych, co niekiedy pociąga za sobą wysokie koszty finansowe dla tego sektora. EFMR będzie zatem wspierać innowacje i inwestycje, które wnoszą wkład w realizację obowiązku wyładunku, a poziom intensywności pomocy będzie wyższy niż ten, który dotyczy innych operacji; przykładem takich inwestycji są inwestycje w selektywne narzędzia połowowe, ulepszanie infrastruktury portowej oraz wprowadzanie do obrotu niezamierzonych połowów. Fundusz zapewni również maksymalną intensywność pomocy w wysokości 100 % na projektowanie, rozwój, monitorowanie, ocenę i zarządzanie w odniesieniu do przejrzystych systemów wymiany uprawnień do połowów między państwami członkowskimi („wymiana kwot”), aby złagodzić efekt „gatunków dławiących” związany z obowiązkiem wyładunku.

WPRyb zapewnia, aby działalność połowowa i w zakresie akwakultury była zrównoważona środowiskowo w perspektywie długoterminowej oraz zarządzana w sposób spójny z celami w zakresie osiągania korzyści ekonomicznych, społecznych i w dziedzinie zatrudnienia oraz przyczyniania się do dostępności dostaw żywności. WPRyb ma także na celu zapewnienie, aby eksploatacja żywych zasobów morza odbudowywała i zachowywała populacje poławianych gatunków powyżej poziomów pozwalających uzyskać maksymalny podtrzymywalny połów (MSY). Ponadto dąży do minimalizowania negatywnych skutków działalności połowowej dla ekosystemu morskiego, a także do tego, by akwakultura i działalność połowowa nie powodowały degradacji środowiska morskiego (art. 2 rozporządzenia w sprawie WPRyb).

Ponadto art. 42 rozporządzenia w sprawie WPRyb stanowi, że pomoc finansowa Unii w ramach EFMR musi być uzależniona od zgodności z przepisami WPRyb. W związku z tym wnioski składane przez beneficjentów, którzy nie przestrzegają obowiązujących przepisów WPRyb, nie będą dopuszczane do rozpatrzenia. Ponadto Komisja będzie uprawniona do podejmowania działań przeciwko państwom członkowskim, które nie przestrzegają przepisów WPRyb.

Z punktu widzenia bezpieczeństwa i obronności zasadniczą rolę odgrywa lepsza ochrona granic i nadzór morski. Zgodnie ze strategią Unii Europejskiej w zakresie bezpieczeństwa morskiego przyjętą przez Radę Unii Europejskiej w dniu 24 czerwca 2014 r. i powiązanym z nią planem działania przyjętym w dniu 16 grudnia 2016 r. podstawowe znaczenie dla realizacji tych celów ma wymiana informacji oraz współpraca w ramach Europejskiej Straży Granicznej i Przybrzeżnej między Europejską Agencją Kontroli Rybołówstwa, Europejską Agencją Bezpieczeństwa Morskiego oraz Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej. Ze środków EFMR będzie zatem wspierany nadzór morski oraz współpraca straży przybrzeżnych zarówno według metody zarządzania dzielonego, jak i bezpośredniego, w tym przez nabywanie sprzętu do wielozadaniowych operacji morskich. Umożliwi to również odpowiednim agencjom wdrażanie wsparcia w dziedzinie nadzoru morskiego i ochrony na morzu według metody zarządzania pośredniego.

Jako że Unia to jeden ze światowych podmiotów polityki morskiej, jest silnie zaangażowana we wspieranie międzynarodowego zarządzania oceanami, zgodnie ze wspólnym komunikatem do Rady, Parlamentu Europejskiego, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 10 listopada 2016 r. zatytułowanym „Międzynarodowe zarządzanie oceanami – program działań na rzecz przyszłości oceanów”. Unijna polityka zarządzania oceanami stanowi nowy rodzaj polityki, w której morza i oceany traktowane są w sposób zintegrowany. Międzynarodowe zarządzanie oceanami ma zasadnicze znaczenie nie tylko dla realizacji agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030, a zwłaszcza celu zrównoważonego rozwoju nr 14 (ochrona i zrównoważone wykorzystywanie oceanów, mórz i zasobów morskich), ale również dla zagwarantowania bezpieczeństwa i czystości mórz i oceanów, ochrony na nich oraz zrównoważonego zarządzania nimi w przyszłości. Unia powinna wywiązać się z tych zobowiązań międzynarodowych i zdecydowanie propagować – na szczeblu dwustronnym, regionalnym i wielostronnym – lepsze międzynarodowe zarządzanie oceanami. Polegałoby ono m.in. na zapobieganiu nielegalnym, nieraportowanym i nieuregulowanym połowom oraz ich powstrzymywaniu i eliminowaniu, poprawie ram międzynarodowego zarządzania oceanami, zmniejszeniu presji na morza i oceany, tworzeniu warunków sprzyjających zrównoważonej niebieskiej gospodarce oraz ulepszeniu międzynarodowych badań naukowych i danych dotyczących mórz i oceanów. W ramach EFMR wsparcie będzie przydzielane na te zobowiązania i cele międzynarodowe według metody zarządzania bezpośredniego.

60 % mórz i oceanów leży poza granicami jurysdykcji państwowej. Oznacza to, że za te obszary odpowiada wspólnie społeczność międzynarodowa. Większość problemów związanych z morzami i oceanami, np. przełowienie, zmiana klimatu, zakwaszanie środowiska, zanieczyszczenie i zanik różnorodności biologicznej, ma charakter transgraniczny i z tego powodu wymaga reakcji zbiorowej. Na mocy Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza, której Unia jest stroną, ustanowiono wiele uprawnień jurysdykcyjnych, instytucji i szczegółowych ram, aby regulować działalność człowieka na morzach i oceanach oraz zarządzać tą działalnością. Od kilku lat panuje powszechna opinia, że środowiskiem morskim i działalnością człowieka na morzu należy zarządzać w sposób bardziej skuteczny, aby zaradzić coraz większej presji na to środowisko.

Tworzenie miejsc pracy w regionach nadbrzeżnych jest zależne od kierowanego przez społeczności lokalne rozwoju zrównoważonej niebieskiej gospodarki, która ożywia tkankę społeczną w tych regionach. Wzrost w sektorach i usługach związanych z morzami i oceanami prawdopodobnie przewyższy wzrost światowej gospodarki i wniesie znaczny wkład w zatrudnienie i wzrost do 2030 r. Zrównoważony charakter niebieskiego wzrostu zależy od innowacji i inwestycji w nowych przedsiębiorstwach sektora morskiego i biogospodarki, które mogą zapewniać nowe miejsca pracy i jednocześnie wspierać rozwój lokalny; dotyczy to na przykład modeli ekoturystyki, morskiej energii odnawialnej, innowacyjnego przemysłu stoczniowego wysokiej jakości i nowych usług portowych. Inwestycje publiczne w zrównoważoną niebieską gospodarkę powinny pochodzić głównie z budżetu Unii, natomiast EFMR będzie koncentrować się na warunkach podstawowych dla rozwoju zrównoważonej niebieskiej gospodarki i na usuwaniu „wąskich gardeł”, by ułatwiać inwestowanie i rozwój nowych rynków i technologii lub usług.

Bezpieczeństwo żywnościowe jest uzależnione także od wydajnych i dobrze zorganizowanych rynków, które zapewniają przejrzystość, stabilność, jakość i różnorodność łańcucha dostaw, jak również informacji dla konsumentów. W tym celu w ramach EFMR można wspierać wprowadzanie do obrotu produktów rybołówstwa i akwakultury, zgodnie z celami wspólnej organizacji rynków produktów rybołówstwa i akwakultury. Wsparcie można przydzielać zwłaszcza na zakładanie organizacji producentów, realizację planów produkcji i wprowadzania do obrotu, wspieranie nowych rynków zbytu oraz opracowanie i upowszechnianie badań rynkowych.

W tym kontekście ważną rolę odgrywa akwakultura. Z EFMR należy zatem wspierać promocję i zrównoważony rozwój akwakultury, w tym akwakultury słodkowodnej, w celu chowu zwierząt wodnych i uprawy roślin wodnych do produkcji żywności i innych surowców. W niektórych państwach członkowskich nadal obowiązują złożone procedury administracyjne, np. utrudniony dostęp do terenów i uciążliwe procedury przyznawania licencji. Powoduje to, że sektor ma trudności z poprawą wizerunku i konkurencyjności produktów akwakultury. Wsparcie powinno być zgodne z wieloletnimi krajowymi planami strategicznymi na rzecz rozwoju akwakultury, opracowanymi na podstawie rozporządzenia w sprawie WPRyb. W szczególności kwalifikować się będzie wsparcie na rzecz zrównoważenia środowiskowego, inwestycji produkcyjnych, innowacji, zdobywania umiejętności zawodowych, poprawy warunków pracy, środków kompensacyjnych zapewniających ważne usługi w zakresie gospodarowania gruntami i zasobami naturalnymi. Działania w zakresie zdrowia publicznego, systemy ubezpieczeń zasobów akwakultury oraz działania w zakresie zdrowia i dobrostanu zwierząt również będą również kwalifikowalne. W przypadku inwestycji produkcyjnych wsparcie będzie jednak zapewnione jedynie za pomocą instrumentów finansowych oraz funduszu InvestEU, które wywierają większy wpływ na rynki i w związku z tym stanowią lepsze od dotacji rozwiązanie problemów związanych z finansowaniem w tym sektorze.

Rybołówstwo i akwakultura wnoszą wkład do bezpieczeństwa żywnościowego oraz wyżywienia. Unia jednak importuje obecnie ponad 60 % produktów rybołówstwa, przez co jest w znacznym stopniu zależna od państw trzecich. Propagowanie spożycia białka pochodzenia rybnego, wyprodukowanego w Unii zgodnie z wysokimi standardami jakości i udostępnianego konsumentom po przystępnych cenach, stanowi znaczące wyzwanie.

W ramach zarządzania bezpośredniego EFMR przyczyni się do zapewniania czystości i zdrowego stanu mórz i oceanów oraz do realizacji europejskiej strategii w dziedzinie tworzyw sztucznych w gospodarce o obiegu zamkniętym, zawartej w komunikacie Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 16 stycznia 2016 r., zgodnie z celem polegającym na osiągnięciu lub utrzymaniu dobrego stanu środowiska w środowisku morskim.

Ochrona i odbudowa różnorodności biologicznej mórz i obszarów przybrzeżnych oraz ekosystemów morskich i przybrzeżnych stanowi jeden z najważniejszych warunków zdrowego stanu mórz i oceanów. W ramach zarządzania dzielonego EFMR przyczyni się do realizacji tego celu i zapewni wsparcie na wyławianie przez rybaków z morza utraconych narzędzi połowowych i odpadów morskich oraz na inwestycje w portach, by zapewnić odpowiednie urządzenia do odbioru utraconych narzędzi połowowych i odpadów morskich. Będzie także wspierać działania zmierzające do osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska w środowisku morskim zgodnie z dyrektywą ramową w sprawie strategii morskiej, wdrażania środków ochrony przestrzennej ustanowionych na mocy tej dyrektywy, zarządzania obszarami NATURA 2000 oraz ich odbudowy i monitorowania, a także ochrony gatunków zgodnie z dyrektywą „siedliskową” i dyrektywą „ptasią”.

Jak Komisja stwierdziła w swoim komunikacie z dnia 24 października 2017 r. do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, Komitetu Regionów i Europejskiego Banku Inwestycyjnego, zatytułowanym „Silniejsze i odnowione partnerstwa strategiczne z regionami najbardziej oddalonymi UE”, regiony najbardziej oddalone borykają się ze specyficznymi problemami związanymi z oddaleniem geograficznym, topografią i klimatem, o czym mowa w art. 349 Traktatu; jednocześnie regiony te posiadają pewne zasoby, dzięki którym mogą rozwijać zrównoważoną niebieską gospodarkę. Z tego względu dla każdego regionu najbardziej oddalonego zainteresowane państwa członkowskie załączą do swojego programu plan działania dotyczący rozwoju sektorów zrównoważonej niebieskiej gospodarki, w tym zrównoważonej eksploatacji zasobów rybołówstwa i akwakultury, a na wsparcie realizacji tych planów działania zostanie zarezerwowana pewna alokacja finansowa. W ramach EFMR można również przydzielać wsparcie na rekompensatę za dodatkowe koszty, jakie ponosi się w regionach najbardziej oddalonych z powodu ich położenia i wyspiarskiego charakteru. To wsparcie będzie stanowić określony odsetek ogólnej alokacji finansowej. Ponadto w przypadku regionów najbardziej oddalonych stosowany będzie wyższy poziom intensywności pomocy niż ten stosowany w odniesieniu do innych operacji.

Łodziowe rybołówstwo przybrzeżne prowadzone jest przez statki rybackie o długości poniżej 12 metrów i niekorzystające z ciągnionych narzędzi połowowych. Do tego sektora zalicza się prawie 75 % wszystkich statków rybackich zarejestrowanych w Unii i prawie połowa zatrudnionych w branży rybackiej. Podmioty łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego są w szczególnym stopniu uzależnione od zdrowych stad, które stanowią główne źródło ich przychodów. Z tego względu EFMR będzie je traktować preferencyjnie dzięki intensywności pomocy wynoszącej 100 %, aby propagować zrównoważone praktyki połowowe. Ponadto niektóre obszary wsparcia – tj. wsparcie na nabycie używanego statku i wymianę lub modernizację silnika – będą zarezerwowane dla podmiotów działających na niewielką skalę w segmencie floty, w którym zdolność połowowa jest proporcjonalna do dostępnych uprawnień do połowów. Poza tym państwa członkowskie włączą do swoich programów plan działania dotyczący łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego, który będzie monitorowany na podstawie wskaźników, dla których zostaną określone cele pośrednie i cele końcowe.

(8)Wieloletnie ramy finansowe ustanowione w rozporządzeniu (UE) xx/xx przewidują, że budżet Unii nadal ma wspierać politykę rybołówstwa i politykę morską. Budżet EFMR powinien wynosić, według cen bieżących, 6 140 000 000 EUR. Zasoby EFMR należy rozdzielić między zarządzanie dzielone, bezpośrednie i pośrednie. Na wsparcie według metody zarządzania dzielonego należy przydzielić 5 311 000 000 EUR, a na wsparcie według metody zarządzania bezpośredniego i pośredniego – 829 000 000 EUR. Aby zapewnić stabilność – zwłaszcza w odniesieniu do realizacji celów WPRyb, określenie alokacji krajowych według metody zarządzania dzielonego na okres programowania 2021–2027 powinno się opierać na podziale przyjętym dla EFMR na lata 2014–2020. Określone kwoty należy zarezerwować dla regionów najbardziej oddalonych, na kontrolę i egzekwowanie oraz na gromadzenie i przetwarzanie danych do celów zarządzania rybołówstwem i celów naukowych, natomiast kwoty na trwałe zaprzestanie i nadzwyczajne zaprzestanie działalności połowowej należy ograniczyć.

(7)Rodzaje finansowania i metody realizacji na podstawie niniejszego rozporządzenia należy wybrać na podstawie ich potencjału w zakresie realizacji priorytetów przyjętych dla działań oraz uzyskania wyników, z uwzględnieniem w szczególności kosztów kontroli, obciążenia administracyjnego i oczekiwanego ryzyka naruszenia przepisów. Powinno to obejmować rozważenie możliwości zastosowania płatności ryczałtowych, stawek ryczałtowych i kosztów jednostkowych oraz finansowania niepowiązanego z kosztami, o których mowa w art. 125 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr [rozporządzenia w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii].

(4)Do niniejszego rozporządzenia zastosowanie mają horyzontalne przepisy finansowe przyjęte przez Parlament Europejski i Radę na podstawie art. 322 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Przepisy te są określone w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr xx/xx [rozporządzenie w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii] („rozporządzenie finansowe”) i określają w szczególności procedurę ustanawiania i wykonania budżetu w drodze dotacji, zamówień, nagród i wykonania pośredniego oraz przewidują kontrole wykonywania obowiązków przez podmioty upoważnione do działań finansowych. Przepisy przyjęte na podstawie art. 322 Traktatu dotyczą również ochrony budżetu Unii w przypadku uogólnionych braków w zakresie praworządności w państwach członkowskich, jako że poszanowanie praworządności jest niezbędnym warunkiem wstępnym należytego zarządzania finansami i skutecznego unijnego finansowania.

(3)Aby poprawić koordynację i ujednolicić wdrażanie wsparcia z funduszy według metody zarządzania dzielonego („fundusze”), przyjęto rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) xx/xx [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów] („rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów”), którego głównym celem jest spójne uproszczenie realizacji polityki. Te wspólne przepisy mają zastosowanie do części EFMR realizowanej według metody zarządzania dzielonego. Fundusze mają uzupełniające się cele i są zarządzane w taki sam sposób. Z tego względu w rozporządzeniu (UE) nr [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów] określono szereg wspólnych celów ogólnych i zasad ogólnych, takich jak partnerstwo i wielopoziomowy system rządzenia. Zawiera ono ponadto wspólne elementy planowania strategicznego i programowania, w tym przepisy dotyczące umowy partnerstwa, która zostanie zawarta z każdym państwem członkowskim, jak również określa wspólne podejście do ukierunkowania funduszy na realizację celów. W związku z tym rozporządzenie obejmuje warunki podstawowe, przegląd wyników oraz mechanizmy monitorowania, sprawozdawczości i oceny. Ustanowiono również wspólne przepisy dotyczące zasad kwalifikowalności oraz określono szczególne zasady w odniesieniu do instrumentów finansowych, wykorzystywania funduszu InvestEU, rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność i zarządzania finansami. Takie same dla wszystkich funduszy są również niektóre zasady zarządzania i kontroli. Komplementarność między funduszami, w tym EFMR, i innymi programami Unii zostanie opisana w umowie partnerstwa, zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów].

(2)Jako że Unia jest jedną ze światowych potęg morskich i piątym pod względem wielkości producentem produktów rybołówstwa na świecie, spoczywa na niej wielka odpowiedzialność za ochronę, zachowanie i zrównoważoną eksploatację oceanów oraz ich zasobów. Ponieważ liczba ludności na świecie gwałtownie rośnie, ochrona mórz i oceanów ma ogromne znaczenie. Leży ona również w interesie społeczno-ekonomicznym Unii: zrównoważona niebieska gospodarka stymuluje inwestycje, zatrudnienie i wzrost, wspiera badania naukowe i innowacje oraz – dzięki wykorzystaniu energii oceanicznej – zwiększa bezpieczeństwo energetyczne. Poza tym bezpieczne i chronione morza i oceany to niezbędny warunek, który umożliwia skuteczną kontrolę granic oraz zwalczanie przestępczości na morzu, co ma znaczenie z punktu widzenia obaw społeczeństwa związanych z bezpieczeństwem.

(1)Należy ustanowić Europejski Fundusz Morski i Rybacki (EFMR) na okres 2021–2027. Zadaniem tego funduszu powinno być kierowanie środków finansowych z budżetu Unii na wspieranie wspólnej polityki rybołówstwa (WPRyb), unijnej polityki morskiej oraz międzynarodowych zobowiązań Unii w dziedzinie zarządzania oceanami. Takie finansowanie stanowi bardzo ważne narzędzie, które wspiera zrównoważone rybołówstwo i ochronę żywych zasobów morza, zapewnia bezpieczeństwo żywnościowe dzięki dostawom produktów rybołówstwa, wnosi wkład w rozwój zrównoważonej niebieskiej gospodarki oraz przyczynia się do zdrowego stanu, bezpieczeństwa i czystości mórz i oceanów, ochrony na nich, a także do zrównoważonego zarządzania nimi.

(9)W europejskim sektorze morskim zatrudnionych jest ponad 5 mln osób; przynosi on dochody rzędu prawie 500 mld EUR rocznie i może w nim powstać więcej miejsc pracy. Wartość produkcji światowej gospodarki morskiej szacuje się na 1,3 bln EUR, a do 2030 r. kwota ta może ponad dwukrotnie wzrosnąć. Potrzeba osiągnięcia celów w zakresie emisji CO2, większej zasobooszczędności i zmniejszenia śladu środowiskowego niebieskiej gospodarki stanowi znaczną siłę napędową dla innowacji w innych sektorach, takich jak wyposażenie morskie, przemysł stoczniowy, obserwacje oceanów, bagrowanie, ochrona wybrzeży i budownictwo morskie. Inwestycje w gospodarkę morską zapewniają unijne fundusze strukturalne, w szczególności Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego (EFRR) oraz EFMR. Aby wykorzystać potencjał wzrostu gospodarczego w tym sektorze, należy stosować nowe narzędzia inwestowania, np. InvestEU.

(10)EFMR powinien opierać się na czterech priorytetach: wsparcie zrównoważonego rybołówstwa i ochrony żywych zasobów morza; wkład w bezpieczeństwo żywnościowe w Unii dzięki konkurencyjności i zrównoważoności w akwakulturze oraz na rynkach; wkład w rozwój zrównoważonej niebieskiej gospodarki oraz wsparcie dobrobytu społeczności nadbrzeżnych; poprawa skuteczności międzynarodowego zarządzania oceanami oraz wkład w bezpieczeństwo oraz czystość mórz i oceanów, ochronę na nich, a także zrównoważone zarządzanie nimi. Priorytety te należy realizować według metody zarządzania dzielonego, bezpośredniego i pośredniego.

(11)EFMR po roku 2020 powinien mieć uproszczoną strukturę bez określonych z góry środków ani szczegółowych i nadmiernie nakazowych zasad kwalifikowalności na szczeblu Unii. Zamiast tego w ramach każdego priorytetu należy określić szeroko zakrojone obszary wsparcia. Sporządzając swoje programy, państwa członkowskie powinny zatem wskazać w nich najbardziej właściwe środki realizacji priorytetów. Wsparcie zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz rozporządzenia (UE) nr [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów] można przydzielać na rozmaite środki określone w programach państw członkowskich, pod warunkiem że środki te podlegają obszarom wsparcia ustanowionym w niniejszym rozporządzeniu. Należy jednak sporządzić wykaz operacji niekwalifikowalnych, aby zapobiec szkodliwym skutkom dla ochrony zasobów rybołówstwa; w tym celu należy wprowadzić np. ogólny zakaz inwestycji, które spowodują zwiększenie zdolności połowowej. Ponadto inwestycje i rekompensaty dla flot powinny być ściśle uzależnione od przestrzegania celów WPRyb dotyczących ochrony środowiska.

(12)W agendzie ONZ na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 ochronę i zrównoważoną eksploatację mórz i oceanów uznano za jeden z siedemnastu celów zrównoważonego rozwoju (cel nr 14). Unia w pełni identyfikuje się z tym celem i angażuje się w jego realizację. W związku z tym Unia zamierza wspierać zrównoważoną niebieską gospodarkę, w której uwzględnia się planowanie przestrzenne obszarów morskich, ochronę zasobów biologicznych i osiągnięcie dobrego stanu środowiska, a także chce zakazać pewnych form dotacji dla rybołówstwa, które sprzyjają nadmiernej zdolności połowowej i przełowieniu, oraz znieść dotacje sprzyjające nielegalnym, nieraportowanym i nieuregulowanym połowom; ponadto zdecydowała, że w przyszłości nie będzie wprowadzać tego rodzaju dotacji. Taki rezultat powinny przynieść negocjacje w sprawie dotacji dla rybołówstwa prowadzone na forum Światowej Organizacji Handlu. Ponadto w trakcie negocjacji na forum Światowej Organizacji Handlu podczas Światowego Szczytu Zrównoważonego Rozwoju w 2002 r. oraz na Konferencji Narodów Zjednoczonych w 2012 r. w sprawie Zrównoważonego Rozwoju (Rio+20) Unia zobowiązała się do zniesienia dotacji, które sprzyjają nadmiernej zdolności połowowej i przełowieniu.

(13)Odzwierciedlając znaczenie przeciwdziałania zmianie klimatu zgodnie ze zobowiązaniami Unii na rzecz realizacji porozumienia paryskiego i celów zrównoważonego rozwoju Organizacji Narodów Zjednoczonych, niniejsze rozporządzenie powinno przyczynić się do uwzględnienia działań w dziedzinie klimatu i do osiągnięcia celu ogólnego, w ramach którego wydatki na realizację celów klimatycznych w budżecie Unii mają sięgnąć 25 %. Oczekuje się, że w ramach działań objętych niniejszym rozporządzeniem 30 % ogólnej puli środków finansowych EFMR będzie przeznaczonych na realizację celów w zakresie klimatu. Odpowiednie działania zostaną określone w trakcie przygotowania i realizacji EFMR oraz zostaną poddane ponownej ocenie w kontekście odpowiednich ewaluacji i przeglądów.

(14)EFMR powinien wnosić wkład w realizację celów środowiskowych Unii. Wkład ten należy monitorować przez stosowanie unijnych wskaźników środowiskowych i powinien on podlegać systematycznej sprawozdawczości w kontekście ewaluacji i rocznych sprawozdań z realizacji celów.

(15)Zgodnie z art. 42 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 („rozporządzenie w sprawie WPRyb”) pomoc finansowa Unii w ramach EFMR powinna być uzależniona od przestrzegania przepisów WPRyb. Wnioski składane przez beneficjentów, którzy nie przestrzegają obowiązujących przepisów WPRyb, nie powinny być rozpatrywane.

(16)Aby uwzględnić szczególne warunki związane z WPRyb, o których mowa w rozporządzeniu (UE) nr 1380/2013, i przyczynić się do przestrzegania przepisów WPRyb, należy ustanowić przepisy dodatkowe w stosunku do przepisów dotyczących wstrzymania biegu terminu i zawieszenia płatności oraz korekt finansowych, określonych w rozporządzeniu (UE) nr [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów]. W przypadku gdy państwo członkowskie lub beneficjent nie dopełnia swoich obowiązków wynikających z WPRyb lub w przypadku gdy Komisja ma dowody wskazujące na takie niedopełnienie, Komisja, w ramach środka zapobiegawczego, powinna mieć możliwość wstrzymania biegu terminów płatności. Oprócz możliwości wstrzymania biegu terminów płatności, w celu uniknięcia realnego ryzyka dokonania płatności w związku z wydatkiem niekwalifikowalnym, Komisja powinna mieć możliwość zawieszenia płatności i dokonania korekt finansowych w przypadkach poważnego naruszenia przepisów WPRyb przez państwo członkowskie.

(17)W ostatnich kilku latach dzięki WPRyb dokonano znacznych postępów, jeśli chodzi o przywracanie właściwej liczebności stad ryb, poprawę rentowności unijnej branży rybackiej i ochronę ekosystemów morskich. Nadal jednak występują poważne problemy związane z realizacją celów społeczno-ekonomicznych i środowiskowych WPRyb. Ten proces wymaga dalszego wsparcia po roku 2020, zwłaszcza w basenach morskich, w których postępy są wolniejsze.

(18)Rybołówstwo ma ogromne znaczenie z punktu widzenia źródeł utrzymania i dziedzictwa kulturowego wielu społeczności nadbrzeżnych w Unii, zwłaszcza na obszarach, gdzie ważną rolę odgrywa łodziowe rybołówstwo przybrzeżne. W związku z tym, że średnia wieku w wielu społecznościach rybackich wynosi ponad 50 lat, wymiana pokoleniowa i zróżnicowanie działalności nadal stanowią problem.

(19)EFMR powinien wspierać realizację celów WPRyb związanych ze środowiskiem, gospodarką, społeczeństwem i zatrudnieniem, o których mowa w art. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. Takie wsparcie powinno zapewniać, aby działalność połowowa była zrównoważona środowiskowo w perspektywie długoterminowej oraz zarządzana w sposób spójny z celami, które polegają na osiąganiu korzyści ekonomicznych, społecznych i w dziedzinie zatrudnienia oraz na wkładzie w dostępność dostaw żywności.

(20)Wsparcie z EFMR powinno mieć na celu osiągnięcie i utrzymanie zrównoważonego rybołówstwa w oparciu o maksymalny podtrzymywalny połów (MSY) oraz zminimalizowanie negatywnych skutków działalności połowowej dla ekosystemu morskiego. Wsparcie to powinno obejmować innowacje i inwestycje dotyczące niskoemisyjnych praktyk i technik połowowych o niskim wpływie na środowisko i odpornych na zmianę klimatu.

(21)Jedno z największych wyzwań w WPRyb stanowi obowiązek wyładunku. Wiąże się on ze znacznymi zmianami w praktykach połowowych, co niekiedy pociąga za sobą wysokie koszty finansowe dla tego sektora. Powinno zatem być możliwe przydzielanie z EFMR wsparcia na innowacje i inwestycje, które wnoszą wkład w realizację obowiązku wyładunku, a poziom intensywności pomocy powinien być wyższy niż ten, który dotyczy innych operacji; przykładem takich inwestycji są inwestycje w selektywne narzędzia połowowe, ulepszanie infrastruktury portowej oraz wprowadzanie do obrotu niezamierzonych połowów. Fundusz powinien również zapewniać pomoc o maksymalnej intensywności w wysokości 100 % na projektowanie, rozwój, monitorowanie, ocenę i zarządzanie w odniesieniu do przejrzystych systemów wymiany uprawnień do połowów między państwami członkowskimi („wymiana kwot”), aby złagodzić efekt „gatunków dławiących” związany z obowiązkiem wyładunku.

(22)Powinno być możliwe przydzielanie z EFMR wsparcia na innowacje i inwestycje na statkach rybackich zmierzające do poprawy zdrowia, bezpieczeństwa i warunków pracy, efektywności energetycznej oraz jakości połowów. Takie wsparcie nie powinno jednak prowadzić do zwiększenia zdolności połowowej ani możliwości lokalizacji ryb, a także nie powinno być przyznawane jedynie z tytułu przestrzegania wymogów, które na mocy prawa Unii lub prawa krajowego są obowiązkowe. Dzięki strukturze bez określonych z góry środków państwa członkowskie powinny samodzielnie określać szczegółowe zasady kwalifikowalności dotyczące tych inwestycji. W odniesieniu do zdrowia, bezpieczeństwa i warunków pracy na statkach rybackich należy zezwolić na wyższy poziom intensywności pomocy niż w przypadku innych operacji.

(23)Dla realizacji WPRyb kluczowe znaczenie ma kontrola rybołówstwa. W ramach EFMR należy zatem przydzielać wsparcie – realizowane według metody zarządzania dzielonego – na rozwój i wdrażanie unijnego systemu kontroli rybołówstwa, o którym mowa w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1224/2009 („rozporządzenie w sprawie kontroli”). Niektóre obowiązki wprowadzone w wyniku zmiany rozporządzenia w sprawie kontroli uzasadniają przyznawanie określonych rodzajów wsparcia z EFMR, np. na obowiązkowe systemy śledzenia statków i systemy elektronicznego raportowania w przypadku statków rybackich do łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego, obowiązkowe elektroniczne systemy zdalnego monitorowania oraz urządzenia do obowiązkowego pomiaru ciągłego i rejestracji mocy napędowej silnika. Ponadto inwestycje państw członkowskich w urządzenia do kontroli mogą być wykorzystywane również do potrzeb nadzoru morskiego i współpracy w zakresie funkcji straży przybrzeżnej.

(24)Skuteczna realizacja WPRyb jest uzależniona od dostępności doradztwa naukowego na potrzeby zarządzania rybołówstwem, a zatem od dostępności danych dotyczących rybołówstwa. Biorąc pod uwagę wyzwania oraz koszty związane z pozyskiwaniem wiarygodnych i kompletnych danych, należy wspierać działania państw członkowskich dotyczące gromadzenia i przetwarzania danych zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1004 („rozporządzenie w sprawie ram gromadzenia danych”) oraz działania dotyczące rozwoju najlepszego dostępnego doradztwa naukowego. Wsparcie to powinno umożliwiać synergie z gromadzeniem i przetwarzaniem innych rodzajów danych morskich.

(25)W ramach EFMR należy wspierać realizację WPRyb i zarządzanie nią – według metody zarządzania bezpośredniego i pośredniego – w sposób skuteczny i oparty na wiedzy dzięki doradztwu naukowemu, rozwojowi i wdrożeniu unijnego systemu kontroli rybołówstwa, działalności komitetów doradczych i dobrowolnym wkładom finansowym na rzecz organizacji międzynarodowych.

(26)Z uwagi na wyzwania związane z realizacją celów WPRyb dotyczących ochrony powinno być możliwe przydzielanie w ramach EFMR wsparcia na działania w zakresie zarządzania rybołówstwem i flotami rybackimi. W związku z tym w przypadku niektórych segmentów floty i basenów morskich nadal konieczne jest wsparcie na dostosowanie flot. Takie wsparcie powinno być wyraźnie ukierunkowane na ochronę i zrównoważoną eksploatację żywych zasobów morza, a jego celem powinna być równowaga między zdolnością połowową a dostępnymi uprawnieniami do połowów. Powinno być zatem możliwe przydzielanie w ramach EFMR wsparcia na trwałe zaprzestanie działalności połowowej w segmentach floty, w których zdolność połowowa nie jest proporcjonalna do dostępnych uprawnień do połowów. Takie wsparcie powinno stanowić narzędzie dostosowania planów działania dotyczących dostosowania segmentów floty, w stosunku do których stwierdzono strukturalną nadwyżkę zdolności, jak określono w art. 22 ust. 4 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, i powinno być wykonywane poprzez zezłomowanie statku rybackiego lub jego wycofanie z eksploatacji i dostosowanie do innych działań. W przypadku gdy dostosowanie doprowadziłoby do zwiększenia presji wywieranej przez połowy rekreacyjne na ekosystem morski, wsparcie powinno być przyznawane tylko wtedy, gdy jest zgodne z WPRyb i celami odpowiednich planów wieloletnich. Aby zapewnić spójność dostosowania strukturalnego flot z celami dotyczącymi ochrony, wsparcie na trwałe zaprzestanie działalności połowowej powinno być ściśle uzależnione od spełnienia pewnych warunków i powiązane z osiągnięciem określonych rezultatów. Wsparcie powinno być zatem wykonywane wyłącznie poprzez finansowanie niepowiązane z kosztami zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr [rozporządzenie w sprawie wspólnych przepisów]. Zgodnie z tym mechanizmem Komisja powinna zwracać środki państwom członkowskim z tytułu trwałego zaprzestania działalności połowowej nie na podstawie faktycznych kosztów, ale na podstawie spełnienia pewnych warunków i osiągnięcia rezultatów. W tym celu Komisja powinna w drodze aktu delegowanego określić takie warunki, które powinny być związane z realizacją celów WPRyb dotyczących ochrony.

(27)Z uwagi na fakt, że działalność połowowa jest w wysokim stopniu nieprzewidywalna, rybacy mogą ponosić znaczne straty ekonomiczne w wyniku wyjątkowych okoliczności. Aby złagodzić te konsekwencje, powinno być możliwe przydzielenie z EFMR wsparcia na rekompensaty za nadzwyczajne zaprzestanie działalności połowowej spowodowane: wprowadzeniem określonych środków ochrony (planów wieloletnich, celów dotyczących zachowania i zrównoważonej eksploatacji stad, środków dostosowania zdolności połowowej statków rybackich do dostępnych uprawnień do połowów i środków technicznych); wstrzymaniem – z powodu siły wyższej – stosowania umowy o partnerstwie w sprawie zrównoważonych połowów; klęską żywiołową lub incydentem środowiskowym. Wsparcie powinno być przyznawanie tylko wtedy, gdy wpływ takich okoliczności na rybaków jest znaczący, tj. gdy zarobkowa działalność połowowa odnośnego statku została wstrzymana na co najmniej 90 kolejnych dni oraz gdy straty ekonomiczne spowodowane zaprzestaniem działalności wynoszą ponad 30 % średniego rocznego obrotu odnośnego przedsiębiorstwa w określonym czasie. W warunkach przyznawania takiego wsparcia należy uwzględnić specyfikę połowów węgorza.

(28)Łodziowe rybołówstwo przybrzeżne prowadzone jest przez statki rybackie o długości poniżej 12 metrów i niekorzystające z ciągnionych narzędzi połowowych. Do tego sektora zalicza się prawie 75 % wszystkich statków rybackich zarejestrowanych w Unii i prawie połowa zatrudnionych w branży rybackiej. Podmioty łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego są w szczególnym stopniu uzależnione od zdrowych stad, które stanowią główne źródło ich przychodów. Z tego względu EFMR powinien traktować je preferencyjnie dzięki intensywności pomocy wynoszącej 100 %, również z tytułu operacji związanych z kontrolą i egzekwowaniem, w dążeniu do propagowania zrównoważonych praktyk połowowych. Ponadto niektóre obszary wsparcia – tj. wsparcie na nabycie używanego statku i wymianę lub modernizację silnika – powinny być zarezerwowane dla łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego w segmencie floty, w którym zdolność połowowa jest proporcjonalna do dostępnych uprawnień do połowów. Poza tym państwa członkowskie powinny do swoich programów włączyć plan działania dotyczący łodziowego rybołówstwa przybrzeżnego, który należy monitorować na podstawie wskaźników, dla których należy określić cele pośrednie i cele końcowe.