Bruksela, dnia 16.12.2004

COM(2004) 810 końcowy

Wniosek dotyczący

DECYZJI RADY

ustalającej skutki przystąpienia Republiki Czeskiej i Polski na udział Wspólnoty Europejskiej w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniami i w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Konwencji Ochrony Łaby

(przedstawiona przez Komisję)

UZASADNIENIE

Wraz z przystąpieniem nowych Państw Członkowskich w dniu 1 maja 2004 r., sytuacja dorzeczy transgranicznych dzielonych przez Państwa Członkowskie i państwa trzecie zmieniła się na dwa sposoby.

Jedną z konsekwencji jest fakt, że po przesunięciu granic UE na wschód, trzeba będzie nawiązać stosunki z nowymi krajami sąsiadującymi w sprawie rzek transgranicznych. Będzie to wymagać zbadania wykonalności i warunków możliwego udziału Wspólnoty Europejskiej w istniejących lub nowych umowach międzynarodowych dotyczących transgranicznych rzek i cieków wodnych znajdujących się we wschodniej części Europy.

Innym natychmiastowym skutkiem jest znacząca zmiana sytuacji tych międzynarodowych rzek, które od chwili rozszerzenia w całości znajdują się na terytorium UE. Dorzecza Odry i Łaby znajdują się w takiej sytuacji.

Wspólnota Europejska była Stroną Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniami[1] oraz Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Łaby[2] (zwanych dalej „Konwencjami o Odrze i Łabie”).

W obu przypadkach, udział Wspólnoty był niezbędny, ponieważ Konwencje były zawarte z państwami trzecimi i dotyczyły kwestii objętych polityką środowiskową WE. W rzeczywistości, związki z prawem wspólnotowym są wyjątkowo bliskie i obie Konwencje zostały uznane jako istotne narzędzie wspierania celów Ramowej Dyrektywy Wodnej (RDW) w Polsce i Republice Czeskiej, jeszcze przed rozpoczęciem procesu przystąpienia tych państw do UE.

Od dnia przystąpienia Polski i Republiki Czeskiej, wszystkie Państwa będące Stronami Konwencji o Odrze i Łabie są Państwami Członkowskimi UE. W świetle tej zasadniczej zmiany okoliczności, niniejsza decyzja zatwierdza koniec stosunku prawnego między Wspólnotą Europejską a wymienionymi dwiema Konwencjami.

Rozszerzenie Unii Europejskiej spowodowało radykalną zmianę stosunków prawnych między Stronami. Wraz z przystąpieniem stało się możliwe osiąganie podstawowych celów polityki poprzez środki ustanowione w wewnętrznym prawodawstwie wspólnotowym. Stosunki z Polską i Republiką Czeską dotyczące zintegrowanego zarządzania zasobami wodnymi w dorzeczach Odry i Łaby stały się zgodne z istniejącym dorobkiem WE, w szczególności z Ramową Dyrektywą Wodną.

W tym kontekście warto przypomnieć, że Ramowa Dyrektywa Wodna zawiera już przepis, zgodnie z którym, w odniesieniu do międzynarodowych obszarów dorzecza, Państwa Członkowskie, których to dotyczy, wspólnie zapewniają koordynację i mogą w tym celu korzystać z istniejących struktur wynikających z umów międzynarodowych (art. 3 ust. 3).

Tak się już zdarzało w przypadku wielu umów zawartych między Państwami Członkowskimi, na których terytorium znajdują się rzeki transgraniczne (np. umowy dotyczące rzek Skaldy i Mozy). Obecny status obserwatora dopuszcza właściwą współpracę i ułatwia spójność prowadzonej polityki. Jednakże Wspólnota nie jest stroną wymienionych umów między Państwami Członkowskimi, ponieważ nie ma państw trzecich, które byłyby zaangażowane i kwestia zewnętrznej kompetencji Wspólnoty w rozumieniu art. 300 Traktatu WE nie występuje. Ma to również zastosowanie w przypadku Odry i Łaby od chwili przystąpienia Polski i Republiki Czeskiej.

Podsumowując, na skutek zasadniczej zmiany w stosunkach prawnych między Stronami Konwencji w wyniku rozszerzenia, Wspólnota nie może dłużej być stroną w wymienionych dwóch Konwencjach.

Wniosek dotyczący

DECYZJI RADY

ustalającej skutki przystąpienia Republiki Czeskiej i Polski na udział Wspólnoty Europejskiej w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniami i w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Konwencji Ochrony Łaby

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając Akt dotyczący warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej i dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej (dalej zwanym Aktem Przystąpienia)[3], w szczególności jego art. 57,

uwzględniając wniosek Komisji[4],

a także mając na uwadze, co następuje:

Udział Wspólnoty Europejskiej w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniami[5] i w Konwencji w sprawie Międzynarodowej Konwencji Ochrony Łaby[6] (zwanych dalej „Konwencjami o Odrze i Łabie”) był niezbędny, ponieważ obie Konwencje zostały zawarte z państwami trzecimi i dotyczyły kwestii objętych polityką ochrony środowiska WE.

Od dnia 1 maja 2004 r., po przystąpieniu Polski i Republiki Czeskiej do Unii Europejskiej, wszystkie Państwa będące Stronami obu Konwencji są Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej. Dlatego brak jest podstawy, według której wymagana jest zgoda Wspólnoty na związanie takimi Konwencjami. Od tej chwili, udział Wspólnoty nie jest już potrzebny ani uzasadniony.

Ponadto, rozszerzenie Unii Europejskiej spowodowało radykalną zmianę w stosunkach prawnych między Stronami. Wraz z przystąpieniem stało się możliwe osiąganie podstawowych celów polityki poprzez środki ustanowione w prawodawstwie wspólnotowym.

Akt Przystąpienia nie przewiduje specjalnych postanowień w odniesieniu do zaistniałej sytuacji; dlatego należy przyjąć niezbędne środki zgodnie z przepisami art. 57 Aktu Przystąpienia, który dopuszcza poprawianie takich pominięć.

Należy jednak podkreślić, że, ze skutkiem od dnia przystąpienia, Wspólnota nie jest już Stroną Konwencji i należy przyjąć określone środki przejściowe,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

1. Wspólnota Europejska przestała być Stroną Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Odry przed Zanieczyszczeniami oraz Konwencji w sprawie Międzynarodowej Komisji Ochrony Łaby ze skutkiem od dnia 1 maja 2004 r.

2. Jeżeli właściwe, Komisja uzgodni z trzema Państwami Członkowskimi, których to dotyczy, rozwiązania wszelkich problemów przejściowych, które mogą wynikać z końca udziału Wspólnoty w Konwencjach.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja skierowana jest do Republiki Czeskiej, Republiki Federalnej Niemiec i Polski.

Sporządzono w Brukseli, dnia […] r.

W imieniu Rady

Przewodniczący

[1] Decyzja Rady 1999/257 z dnia 29 marca 1999 r., Dz.U. L 100/20 z 15.4.1999.

[2] Decyzja Rady 91/598/EWG z dnia 18 listopada 1991 r., Dz.U. L z 23.11.1991.

[3] Dz.U. L 236 z 23.9.2003.

[4] Dz.U. C […] z […], str. […].

[5] Decyzja Rady 1999/257 z dnia 29 marca 1999 r., Dz.U. L 100/20 z 15.4.1999.

[6] Decyzja Rady 91/598/EWG z dnia 18 listopada 1991 r., Dz.U. L z 23.11.1991.