Propozycja ZALECENIA RADY DLA SŁOWACJI w sprawie skorygowania nadmiernego deficytu budżetowego

(przedstawiona przez Komisję)

MEMORANDUM OBJAŚNIAJĄCE

Dnia 7 kwietnia 2004 roku Komisja opublikowała swoje prognozy na wiosnę 2004 r. [1] Biorą one pod uwagę dane zgłoszone przez Słowację w marcu 2004 roku, według których deficyt sektora publicznego na Słowacji obniżył się z poziomu 5,7% PKB w 2002 roku do 3,6% PKB w 2003 roku, tym samym przekraczając wartość bazową 3% PKB ustanowioną w Traktacie.

[1] Prognoza Komisji na wiosnę 2004 roku dostępna jest na stronie:

http://europa.eu.int/comm/economy_finance/ publications/european_economy/2004/ee204en.pdf.

Na podstawie dowodów opartych na domniemaniu faktycznym w dniu 12 maja 2004 roku Komisja wszczęła wobec Słowacji procedurę nadmiernego deficytu, przyjmując raport przewidziany w art. 104 ust. 3 Traktatu [2]. Dnia 14 maja 2004 roku Komisja otrzymała od Słowacji program konwergencji, który potwierdził wielkość deficytu na poziomie 3,6% PKB za 2003 rok.

[2] Pełny tekst raportu dostępny jest na stronie: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/ about/activities/sgp/procedures_en.htm.

Zastosowanie procedury nadmiernego deficytu (PND) reguluje art. 104 Traktatu oraz rozporządzenie Rady (WE) nr 1467/97 ,w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia stosowania procedury nadmiernego deficytu" składające się na Pakt Stabilności i Wzrostu [3]. Kraje, które przystąpiły do UE w dniu 1 maja 2004 roku są Państwami Członkowskimi objętymi derogacją i winny wystrzegać się nadmiernego deficytu, z tym że nie mogą być na nie nałożone sankcje wynikające z art. 104 ust. 9 i 11.

[3] Dz.U. L 209, 2.8.1997.

Raport Komisji na podstawie art. 104 ust. 3 Traktatu stwierdza, że przekroczenie przez deficyt słowacki w 2003 roku wartości bazowej 3% PKB nie było wynikiem nadzwyczajnego zdarzenia, na które władze Słowacji nie miały wpływu, ani też nie powstało w rezultacie ostrego załamania gospodarki w znaczeniu określonym w Pakcie Stabilności i Wzrostu, jako że realny wzrost PKB osiągnął w 2003 roku poziom 4,2%. Odnośnie rozwoju wypadków w 2004 roku raport stwierdza, że deficyt sektora publicznego może wzrosnąć i pozostać na poziomie powyżej 3% PKB. Prognoza Komisji na wiosnę 2004 roku przewiduje deficyt sektora publicznego w wysokości 4,1% PKB za 2004 rok, która to wielkość jest zbliżona do 4,0% PKB prognozowanych przez władze Słowacji w programie konwergencji.

W oparciu o prognozy Komisji na wiosnę 2004 roku raport Komisji stwierdza również, że wskaźnik zadłużenia do PKB, który w 2003 roku osiągnął 42,8% PKB, pozostanie w 2004 roku poniżej wartości bazowej 60% określonej w Traktacie. W szczególności, prognoza Komisji na wiosnę 2004 roku przewiduje, iż wskaźnik zadłużenia osiągnie poziom 45,1% PKB w 2004 roku, co się zgadza z wielkością 45,1% PKB prognozowaną przez władze Słowacji w programie konwergencji.

Art. 104 ust. 4 Traktatu stwierdza, że ,Komitet przewidziany w art. 114 (tzn. Komitet Ekonomiczno-Finansowy) winien sformułować opinię w sprawie raportu Komisji". Komitet wydał swoją opinię dnia 24 maja 2004 roku, zgadzając się z oceną Komisji przedstawioną w raporcie. W szczególności, Komitet stwierdził, że sytuacja budżetowa na Słowacji wskazuje na istnienie nadmiernego deficytu według pierwszego z dwóch kryteriów przewidzianych w art. 104 ust. 2 dla ustalania takiego deficytu. Uwzględnienie innych stosownych czynników, w szczególności średnioterminowej sytuacji budżetowej i wskaźnika inwestycji publicznych, nie wpłynęło na zmianę oceny wynikającej z samych kryteriów. Komitet spodziewa się również, iż deficyt sektora publicznego w 2004 roku pozostanie znacznie powyżej traktatowej wartości bazowej oraz że zadłużenie brutto sektora publicznego pozostanie w 2004 roku poniżej określonego w Traktacie poziomu bazowego 60% PKB.

Po zbadaniu stosownych czynników uwzględnionych w swoim raporcie oraz zważywszy na opinię Komitetu, Komisja jest zdania, iż Słowacja posiada nadmierny deficyt. Opinia ta, przyjęta przez Komisję w dniu 24 czerwca 2004 roku, została skierowana do Rady zgodnie z art. 104 ust. 5 Traktatu. Komisja zaproponowała, by Rada podjęła stosowną decyzję zgodnie z art. 104 ust. 6. Ponadto, Komisja niniejszym przedstawia Radzie propozycję zalecenia Rady skierowanego do Słowacji w sprawie skorygowania sytuacji nadmiernego deficytu zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu. Monitorowanie wdrażania działań podjętych przez Słowację może wymagać wydania przez Radę dalszych zaleceń na podstawie art. 104 ust. 7, zważywszy na brak zastosowania art. 104 ust. 9 do Państw Członkowskich objętych derogacją.

Propozycja ZALECENIA RADY DLA SŁOWACJI w sprawie skorygowania nadmiernego deficytu budżetowego

RADA UNII EUROPEJSKIEJ

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności art. 104 ust. 7 traktatu,

uwzględniając propozycję Komisji,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) zgodnie z art.104 Traktatu, Państwa Członkowskie winny wystrzegać się nadmiernego deficytu budżetowego;

(2) celem Paktu Stabilności i Wzrostu są zdrowe finanse państwa jako sposób na wzmocnienie warunków sprzyjających stabilności cen oraz osiągnięciu silnego trwałego wzrostu prowadzącego do tworzenia nowych miejsc pracy;

(3) dnia [5 lipca] 2004 Rada stwierdziła w decyzji wydanej na podstawie art. 104 ust. 6 istnienie nadmiernego deficytu na Słowacji;

(4) stwierdziwszy istnienie nadmiernego deficytu na Słowacji, zgodnie z art. 104 ust. 7 Traktatu i art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97, Rada ma obowiązek jednocześnie wydać zalecenie dla danego Państwa Członkowskiego w sprawie skorygowania zaistniałej sytuacji w określonym terminie;

(5) zgodnie z art. 3 ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1467/97 zalecenie to powinno stwierdzać, iż dane Państwo Członkowskie ma maksymalnie cztery miesiące na podjęcie skutecznych działań, oraz że korygowanie nadmiernego deficytu powinno zakończyć się w kolejnym roku po jego stwierdzeniu, chyba że zaistnieją szczególne okoliczności. Takie szczególne okoliczności mają miejsce w przypadku Słowacji, a mianowicie wynikają z trwających przemian strukturalnych w gospodarce;

(6) Istnienie szczególnych okoliczności upoważnia Radę do zezwolenia na skorygowanie nadmiernego deficytu w średnim terminie. Program konwergencji przedłożony przez Słowację w maju 2004 roku oraz jego kolejne aktualizacje i Opinie Rady w tej sprawie, stanowią wyznacznik dostosowawczej ścieżki korekty nadmiernego deficytu. Program konwergencji z maja 2004 roku przewiduje zakończenie korekty nadmiernego deficytu do 2007 roku, przy następujących rocznych planach deficytu sektora publicznego: 4,0% PKB w 2004 roku, 3,9% PKB w 2005 roku, 3,9% PKB w 2006 roku i 3,0% PKB w 2007 roku. Dostosowawcza ścieżka opiera się na wariancie makroekonomicznym, który według Opinii Rady z dnia [5 lipca] 2004 roku na temat programu konwergencji, wydaje się realistyczny;

(7) Według Rady środki konsolidacji budżetu powinny zapewnić trwałą poprawę bilansu sektora publicznego, przyczyniając się jednocześnie do podnoszenia jakości finansów publicznych i wzmacniania potencjału wzrostu gospodarczego.

NINIEJSZYM ZALECA:

- by władze Słowacji skorygowały w możliwie najszybszym terminie obecny nadmierny deficyt;

- by władze Słowacji podjęły działania w perspektywie średnioterminowej mające na celu obniżenie deficytu do poziomu poniżej 3% PKB w 2007 roku w sposób wiarygodny i trwały, poprzez realizację ścieżki redukcji deficytu określonej w Opinii Rady [z dnia 5 lipca 2004 roku] na temat programu konwergencji przedłożonego w maju 2004 roku;

- by władze Słowacji zdecydowanie wdrożyły środki przewidziane w programie konwergencji z maja 2004 roku, w szczególności dotyczące propozycji dalszych reform służby zdrowia i dalszej racjonalizacji sektora publicznego;

- by władze Słowacji podjęły skuteczne działania w terminie do 5 listopada 2004 roku w związku ze środkami mającymi doprowadzić do realizacji planu deficytu na rok 2005.

Ponadto Rada zachęca władze Słowacji:

- do korzystania z wszelkich możliwości przyspieszenia równowagi skarbowej, w szczególności poprzez alokację większych niż budżetowane przychodów na redukcję deficytu;

- do wzmocnienia wiążącego charakteru trzyletniego planu budżetowego poprzez wprowadzenie szczegółowych średnioterminowych limitów wydatków uchwalanych przez parlament.

Niniejsze zalecenie skierowane jest do Republiki Słowackiej.

Sporządzono w Brukseli, [dn. 5 lipca] 2004 r.

W imieniu Rady

Przewodniczący

[...]