KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 6.4.2016 COM(2016) 194 final 2016/0106(COD) Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY ustanawiające system wjazdu/wyjazdu w celu rejestrowania danych dotyczących wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich i danych dotyczących odmowy wjazdu w odniesieniu do obywateli państw trzecich przekraczających granice zewnętrzne państw członkowskich Unii Europejskiej oraz określające warunki dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu na potrzeby ścigania i



zmieniające rozporządzenie (WE) nr 767/2008 i rozporządzenie (UE) nr 1077/2011



{SWD(2016) 114 final}

{SWD(2016) 115 final}

{SWD(2016) 116 final}



UZASADNIENIE 1.KONTEKST WNIOSKU Kontekst W lutym 2013 r. Komisja złożyła pakiet wniosków ustawodawczych dotyczący inicjatywy na rzecz inteligentnych granic, aby zmodernizować proces zarządzania granicami zewnętrznymi w strefie Schengen. W skład pakietu wchodziły trzy wnioski: 1) wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego system wjazdu/wyjazdu wykorzystywany do gromadzenia informacji na temat czasu i miejsca wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich wjeżdżających do strefy Schengen, 2) wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie programu rejestrowania podróżnych zapewniającego obywatelom państw trzecich, którzy zostali poddani weryfikacji wstępnej, możliwość korzystania z uproszczonej odprawy granicznej na granicy zewnętrznej Unii oraz 3) wniosek dotyczący rozporządzenia zmieniającego kodeks graniczny Schengen w celu uwzględnienia faktu ustanowienia systemu wjazdu/wyjazdu i programu rejestrowania podróżnych. W ramach pierwszej analizy pakietu, która zakończyła się w lutym 2014 r., współprawodawcy zgłosili uwagi natury technicznej, finansowej i operacyjnej, dotyczące niektórych aspektów projektu systemów. Nie zakwestionowano jednak preferowanych wariantów strategicznych zaproponowanych w 2013 r. (tj. wprowadzenia scentralizowanych systemów opartych na danych biometrycznych). Parlament Europejski (PE) skierował wniosek do Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych (LIBE). Parlament nie wydał rezolucji ustawodawczej w odniesieniu do wniosków. Aby bardziej szczegółowo ocenić techniczny, organizacyjny i finansowy wpływ proponowanych wariantów strategicznych, Komisja – korzystając ze wsparcia obydwu współprawodawców – wszczęła tzw. procedurę „weryfikacji poprawności projektu” obejmującą dwa etapy: –analizę techniczną poświęconą inicjatywie na rzecz inteligentnych granic prowadzoną pod kierunkiem Komisji (zwaną dalej „analizą techniczną”), której wyniki opublikowano w październiku 2014 r.; oraz –realizowany pod kierunkiem eu-LISA etap testowy dotyczący wpływu korzystania z różnych identyfikatorów biometrycznych na procesy kontroli granicznej (zwany dalej „etapem pilotażowym”) – w listopadzie 2015 r. opublikowano sprawozdanie dotyczące tego etapu. W oparciu o ustalenia dokonane w ramach analizy technicznej, wyniki etapu pilotażowego, wnioski z dyskusji technicznych przeprowadzonych ze współprawodawcami i zainteresowanymi stronami oraz rezultaty konsultacji społecznych Komisja opracowała szczegółową ocenę skutków towarzyszącą niniejszemu wnioskowi. Niniejsza ocena skutków bazuje na ocenach skutków towarzyszących wnioskom przedstawionym w 2013 r. i koncentruje się na tych elementach wniosków przedstawionych w 2013 r., w odniesieniu do których zaproponowano wprowadzenie zmian, mianowicie a) architekturze systemu, b) danych biometrycznych, z których należy korzystać, c) wykorzystaniu moderatorów, d) kwestiach związanych z zatrzymywaniem danych oraz e) kwestiach związanych z dostępem organów ścigania. Po przeprowadzeniu tych szeroko zakrojonych przygotowań Komisja rozważyła konieczne usprawnienia i uproszczenia, które należy wprowadzić we wnioskach przedstawionych w 2013 r. Komisja zdecydowała: –wprowadzić zmiany w swoim wniosku z 2013 r. dotyczącym rozporządzenia w sprawie utworzenia systemu wjazdu/wyjazdu; –wprowadzić zmiany w swoim wniosku z 2013 r. dotyczącym rozporządzenia zmieniającego kodeks graniczny Schengen w celu uwzględnienia zmian technicznych przewidzianych w nowym wniosku dotyczącym rozporządzenia ustanawiającego systemu wjazdu/wyjazdu; –wycofać swój wniosek z 2013 r. dotyczący rozporządzenia w sprawie programu rejestrowania podróżnych.  Uzasadnienie utworzenia unijnego systemu wjazdu/wyjazdu Jak wyjaśniono w ocenie skutków, utworzenie unijnego systemu wjazdu/wyjazdu wydaje się konieczne, aby przezwyciężyć następujące wyzwania: 1. Wyeliminowanie opóźnień związanych z przeprowadzaniem odprawy granicznej i poprawa jakości odprawy granicznej dla obywateli państw trzecich Przepływy pasażerów na granicach zewnętrznych Unii Europejskiej ulegały zwiększeniu w ostatnich latach i będą nadal zwiększać się w przyszłości. Prognozuje się, że całkowita liczba osób przekraczających granicę zgodnie z prawem wzrośnie do 887 mln w 2025 r., z czego około jedną trzecią będą stanowili obywatele państw trzecich podróżujący do państw strefy Schengen w celu odbycia krótkiej wizyty. Choć w odniesieniu do obywateli Unii Europejskiej i osób korzystających z prawa do swobodnego przemieszczania się przeprowadzane są „kontrole minimalne”, obywatele państw trzecich przekraczający granice zewnętrzne strefy Schengen są obecnie poddawani „szczegółowym kontrolom” przeprowadzanym ręcznie na granicach (zarówno przy wjeździe do strefy Schengen, jak i przy wyjeździe z tej strefy). W kodeksie granicznym Schengen nie przewidziano żadnych przepisów dotyczących rejestrowania transgranicznych przepływów podróżnych do strefy Schengen i ze strefy Schengen. Obywatele państw trzecich mają – co do zasady – prawo wjazdu do strefy Schengen na pobyt krótkoterminowy nieprzekraczający 90 dni w każdym 180-dniowym okresie. Obecnie stemple w dokumencie podróży wskazujące datę wjazdu i wyjazdu stanowią jedyne źródło informacji, na podstawie którego funkcjonariusze straży granicznej i organy imigracyjne mogą obliczyć długość pobytu obywateli państw trzecich w strefie Schengen i zweryfikować, czy nie przekroczyli oni dozwolonego okresu pobytu. Informacje zawarte na stemplach mogą okazać się bardzo trudne do zinterpretowania: stemple mogą być nieczytelne lub sfałszowane. Podobne trudności z ustaleniem legalności wcześniejszych wiz na podstawie stempli w dokumencie podróży napotykają konsulaty, które muszą rozpatrywać wnioski wizowe. W rezultacie całą procedurę uznaje się za obarczoną znacznym ryzykiem błędu, a co więcej, nie zawsze jest ona systematycznie wdrażana.

Wprowadzenie systemu wjazdu/wyjazdu powinno przyczynić się do zapewnienia: –szybkiego dostarczania precyzyjnych informacji funkcjonariuszom straży granicznej przeprowadzającym odprawę graniczną na ich żądanie dzięki zastąpieniu aktualnie obowiązującego powolnego i zawodnego systemu ręcznego stemplowania paszportów; pozwoli to usprawnić monitorowanie długości okresu dozwolonego pobytu oraz zwiększyć wydajność odprawy granicznej; –dostarczania funkcjonariuszom straży granicznej informacji o odmowie wjazdu wydanej w odniesieniu do obywateli państw trzecich, co umożliwi weryfikację odmowy wjazdu drogą elektroniczną w ramach systemu wjazdu/wyjazdu; –przekazywania podróżnym precyzyjnych informacji na temat maksymalnego okresu ich dozwolonego pobytu; –możliwości poddawania obywateli państw trzecich zautomatyzowanym kontrolom granicznym pod nadzorem funkcjonariuszy straży granicznej zgodnie z warunkami przewidzianymi w art. 8d zmienionego wniosku w sprawie zmiany kodeksu granicznego Schengen. 2. Zapewnienie możliwości systematycznej i niezawodnej identyfikacji „osób nadmiernie przedłużających pobyt” Za nielegalnych imigrantów uznaje się zarówno osoby, które przekroczyły granicę w nielegalny sposób – zazwyczaj w miejscu innym niż oficjalne przejście graniczne – jak i tzw. „osoby przekraczające dozwolony okresu pobytu”: osoby, które zgodnie z prawem wjechały na terytorium UE przez oficjalne przejście graniczne, ale które pozostały na tym terytorium po wygaśnięciu przysługującego im prawa pobytu. System wjazdu/wyjazdu dotyczy tego aspektu nielegalnej migracji. Ponieważ obecnie nie rejestruje się każdego przekroczenia granicy przez obywateli państw trzecich, sporządzenie wykazu osób przekraczających dozwolony okresu pobytu nie jest możliwe. Wprowadzenie systemu wjazdu/wyjazdu: –zapewni możliwość przekazywania precyzyjnych informacji dotyczących osób przekraczających dozwolony okresu pobytu, przyczyniając się do usprawnienia kontroli na terytorium strefy Schengen i umożliwiając skuteczniejsze zatrzymywanie nielegalnych migrantów; –ułatwi identyfikowanie nielegalnych migrantów; dzięki przechowywaniu danych biometrycznych wszystkich osób niepodlegających obowiązkowi wizowemu w systemie wjazdu/wyjazdu, i biorąc pod uwagę fakt, że dane biometryczne posiadaczy wizy są przechowywane w VIS, organy państw członkowskich będą w stanie zidentyfikować każdego przebywającego na terytorium strefy Schengen nielegalnego migranta nieposiadającego dokumentów, który zgodnie z prawem przekroczył granicę zewnętrzną; to z kolei przyczyni się do usprawnienia procesu powrotu; –zapewni możliwość stosowania podejścia opartego na dowodach dzięki analizie wygenerowanej przez system. Na przykład w kontekście polityki wizowej system wjazdu/wyjazdu będzie stanowił źródło precyzyjnych informacji, na podstawie których można będzie ustalić, czy w danym przypadku istnieje problem związany z osobami określonej narodowości przekraczającymi dozwolony okresu pobytu, co ma istotne znaczenie przy podejmowaniu decyzji w sprawie nałożenia lub zniesienia obowiązku wizowego w odniesieniu do danego państwa trzeciego. 3. Zwiększenie bezpieczeństwa wewnętrznego i walka z terroryzmem i poważną przestępczością. Działalność przestępcza taka jak handel ludźmi, przemyt ludzi lub przemyt nielegalnych towarów wiąże się z koniecznością wielokrotnego przekraczania granicy, co ułatwia brak systemu rejestrowania przekraczania granicy przez takich obywateli państw trzecich. Brak rejestrowania przekraczania granicy jest również korzystny dla organizacji terrorystycznych i osób wyznających radykalne poglądy. W ramach kontroli, jakim obywatele państw trzecich są poddawani na granicach zewnętrznych, sprawdza się tożsamość osób przekraczających granicę i przeszukuje się różnego rodzaju bazy danych pod kątem znanych osób lub grup stanowiących zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego, które powinny zostać zatrzymane lub którym powinno się odmówić prawa wjazdu na terytorium strefy Schengen. Jeżeli jednak obywatel państwa trzeciego zniszczy swoje dokumenty urzędowe po wjeździe do strefy Schengen, organy ścigania mogą napotkać na bardzo poważne trudności przy próbie ustalenia tożsamości takiej osoby w przypadku, gdy jest ona podejrzana o popełnienie przestępstwa lub jest ofiarą przestępstwa. Wprowadzenie systemu wjazdu/wyjazdu: –umożliwi wiarygodną identyfikację terrorystów, przestępców, osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa i ofiar przestępstw; –doprowadzi do utworzenia rejestru zapewniającego możliwość prześledzenia historii podróży obywateli państw trzecich, uwzględniając osoby podejrzane o popełnienie przestępstwa. Zatem informacje przechowywane w systemie wjazdu/wyjazdu uzupełniałyby informacje dostępne w systemie informacyjnym Schengen. Istotne zmiany, jakie nastąpiły od 2013 r. Przygotowując niniejszy zmieniony wniosek, Komisja wzięła również pod uwagę istotne zmiany, które nastąpiły od 2013 r. i które doprowadziły do zmiany otoczenia politycznego, prawnego i instytucjonalnego w stosunku do sytuacji z 2013 r., kiedy to przedłożono oryginalne wnioski dotyczące inicjatywy na rzecz inteligentnych granic:

–Wizowy system informacyjny stał się w pełni funkcjonalny. Proces jego „wdrażania” w konsulatach państw członkowskich we wszystkich istotnych państwach trzecich zakończył się w listopadzie 2015 r. Obecnie weryfikacja biometryczna posiadaczy wizy w zestawieniu z informacjami przechowywanymi w VIS na granicach zewnętrznych strefy Schengen jest obowiązkowa. Organy ścigania coraz częściej korzystają z VIS do celów związanych z ustalaniem tożsamości i prowadzeniem dochodzeń. –Dialog prowadzony w sprawie liberalizacji reżimu wizowego z państwami Bałkanów Zachodnich oraz z państwami zlokalizowanymi na wschodnich i południowo-wschodnich granicach UE zakończył się lub nabrał tempa, co doprowadziło do wzrostu odsetka podróżnych przybywających do UE, którzy są zwolnieni z obowiązku wizowego. Oczekuje się, że tendencja ta utrzyma się również w nadchodzących latach. –Ustanowiono Fundusz Bezpieczeństwa Wewnętrznego (FBW-granice), w ramach którego przeznaczono 791 mln EUR na działania związane z opracowaniem inicjatywy na rzecz inteligentnych granic po przyjęciu stosownej podstawy prawnej. –W Europejskim programie w zakresie migracji „zarządzanie granicami” zostało uznane za jeden z „czterech filarów na rzecz lepszego zarządzania migracją”. Zabezpieczenie granic zewnętrznych i zarządzanie nimi w bardziej wydajny sposób wiąże się z koniecznością lepszego wykorzystania możliwości oferowanych przez systemy i technologie IT. Ponadto na posiedzeniach Rady ds. Wymiaru Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych i Rady Europejskiej zorganizowanych w grudniu 2015 r. państwa członkowskie zwróciły uwagę na potrzebę udoskonalenia kontroli na granicach zewnętrznych poprzez wykorzystanie z nowych technologii. –Szybkie zmiany w obszarze technologii biometrycznych zapewniły możliwość „prostszej” i „szybszej” rejestracji i weryfikacji danych biometrycznych podróżnych – nie tylko odcisków palców, ale również wizerunków twarzy. –Wyrok Trybunału dotyczący dyrektywy w sprawie zatrzymywania danych zapewnił jasność w kwestii warunków i zabezpieczeń obowiązujących w kontekście przechowywania i korzystania z danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu. –Porozumienie polityczne współprawodawców w sprawie reformy unijnych zasad ochrony danych z grudnia 2015 r. doprowadzi do ustanowienia nowoczesnych ram prawnych ochrony danych na obszarze całej UE. W 2016 r. Parlament Europejski i Rada formalnie przyjmą ogólne rozporządzenie o ochronie danych i dyrektywę o ochronie danych. Najistotniejsze elementy zmienionego pakietu dotyczącego inicjatywy na rzecz inteligentnych granic Zakres nowego systemu wjazdu/wyjazdu obejmuje wszystkich obywateli państw trzecich wjeżdżających do strefy Schengen na pobyt krótkoterminowy (maksymalnie 90 dni w każdym 180-dniowym okresie), niezależnie od tego, czy podróżni podlegają obowiązkowi wizowemu, czy też są zwolnieni z tego obowiązku, lub ewentualnie obywateli państw trzecich wjeżdżających do strefy Schengen na podstawie wizy objazdowej (do jednego roku). Członkowie rodziny obywatela Unii Europejskiej korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się lub obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się równoważnego prawu obywatela Unii, którzy nie uzyskali jeszcze karty pobytu, powinni zostać zarejestrowani w systemie wjazdu/wyjazdu, ale nie podlegają zasadzie pobytu krótkoterminowego – kontrole obywateli należących do tej kategorii przeprowadza się zgodnie z dyrektywą 2004/38/WE. Członkowie rodziny znajdujący się w posiadaniu karty pobytu, o której mowa w dyrektywie 2004/38/WE, są zwolnieni z obowiązku zarejestrowania w systemie wjazdu/wyjazdu. W systemie będą gromadzone stosowne dane i prowadzony rejestr wjazdów i wyjazdów, aby ułatwić osobom podróżującym w dobrej wierze przekraczanie granicy oraz aby sprawniej identyfikować osoby przekraczające dozwolony okresu pobytu. System wjazdu/wyjazdu będzie również wykorzystywany do rejestrowania odmowy wjazdu wydanej w odniesieniu do obywateli państwa trzeciego objętych jego zakresem. Wśród najistotniejszych różnic między niniejszym zmienionym wnioskiem a wnioskami przedstawionymi w 2013 r. należy wymienić: –architekturę systemu: zaproponowano wprowadzenie tylko jednego systemu, tj. systemu wjazdu/wyjazdu. Krajowa infrastruktura graniczna zostanie podłączona do centralnego systemu wjazdu/wyjazdu za pośrednictwem jednolitego interfejsu krajowego identycznego dla wszystkich państw członkowskich, co zapewni możliwość wykorzystania istniejących krajowych systemów wjazdu/wyjazdu. Danych przechowywanych w systemie centralnym nie można jednak kopiować do wspomnianych istniejących krajowych systemów wjazdu/wyjazdu. –zapewnienie interoperacyjności między systemem wjazdu/wyjazdu a VIS, aby zagwarantować większą wydajność odpraw granicznych i przyspieszyć przeprowadzanie tych odpraw. W tym celu systemy centralne w ramach systemu wjazdu/wyjazdu zostaną połączone z VIS – bezpośredni dostęp do danych przechowywanych w tych systemach będzie regulowany stosownie do określonych celów. Pozwoli to ograniczyć skalę zjawiska powielania przetwarzania danych osobowych zgodnie z zasadą uwzględniania ochrony prywatności już w fazie projektowania. –identyfikatory biometryczne: chociaż we wnioskach dotyczących systemu wjazdu/wyjazdu z 2013 r. przyjęto rozwiązanie oparte na odciskach dziesięciu palców, w zmienionych wnioskach dotyczących systemu wjazdu/wyjazdu zaproponowano rozwiązanie oparte na odciskach czterech palców i wizerunku twarzy jako identyfikatorach biometrycznych wykorzystywanych od momentu uruchomienia systemu wjazdu/wyjazdu. Przyjęcie tego rozwiązania umożliwi dostatecznie dokładną weryfikację i identyfikację, biorąc pod uwagę oczekiwaną pojemność systemu wjazdu/wyjazdu, a jednocześnie umożliwi ograniczenie ilości danych do rozsądnego poziomu, przyczyniając się do przyspieszenia kontroli granicznych oraz do zapewnienia możliwości szerszego korzystania z systemów samoobsługi na przejściach granicznych. Przy rejestracji pobiera się odciski czterech palców, aby sprawdzić, czy dany obywatel państwa trzeciego został już zarejestrowany w systemie, natomiast wizerunek twarzy zapewnia możliwość szybkiego i wiarygodnego (automatycznego) sprawdzenia przy kolejnym wjeździe, czy dana osoba poddawana kontroli granicznej jest osobą zarejestrowaną w systemie wjazdu/wyjazdu. –ochrona danych osobowych: ilość danych osobowych gromadzonych w systemie wjazdu/wyjazdu została istotnie zmniejszona: obecnie w systemie wjazdu/wyjazdu rejestruje się 26 – a nie 36 – pozycji danych. Prawo dostępu do danych osobowych, ich poprawiania i usuwania zostało wyraźnie określone i obwarowane odpowiednimi gwarancjami. Odpowiedzialność za nadzór nad przetwarzaniem danych spoczywa na Europejskim Inspektorze Ochrony Danych oraz na krajowych organach ochrony danych. –okres zatrzymywania danych: okres zatrzymywania danych wynosi pięć lat. Ustanowienie pięcioletniego okresu zatrzymywania danych pozwala ograniczyć częstotliwość ponownej rejestracji z korzyścią dla wszystkich podróżnych, zapewniając jednocześnie funkcjonariuszom straży granicznej możliwość przeprowadzenia analizy ryzyka zgodnie z wymogami ustanowionymi w kodeksie granicznym Schengen przed udzieleniem zgody danemu podróżnemu na wjazd do strefy Schengen. Patrząc na tę kwestię z perspektywy funkcjonariusza straży granicznej, systematyczne usuwanie danych zgromadzonych w systemie wjazdu/wyjazdu po upływie 181 dni zgodnie z wnioskiem przedstawionym w 2013 r. skutkowałoby nieodwracalnym usunięciem historii wjazdów i wyjazdów danego obywatela państwa trzeciego do i ze strefy Schengen, mimo że tego rodzaju informacje są konieczne do przeprowadzenia analizy ryzyka. Oznaczałoby to pogorszenie pod względem dostępu do użytecznych informacji, jaki funkcjonariuszy straży granicznej mają obecnie: analizując stemple w dokumentach podróży, funkcjonariusz może bowiem w wielu przypadkach prześledzić historię wjazdów/wyjazdów danej osoby na przestrzeni kilku lat. Ustanowienie dłuższego okresu zatrzymywania danych jest zatem konieczne, aby zapewnić funkcjonariuszowi straży granicznej możliwość przeprowadzenia analizy ryzyka zgodnie z wymogami ustanowionymi w kodeksie granicznym Schengen przed udzieleniem zgody danemu podróżnemu na wjazd do strefy Schengen. Przetwarzanie wniosku wizowego w urzędach konsularnych wiąże się również z koniecznością prześledzenia historii podróży wnioskodawcy, aby ocenić sposób korzystania przez wnioskodawcę z wcześniej wydanych wiz oraz przestrzegania przez niego warunków pobytu. Dane gromadzone w systemie wjazdu/wyjazdu zastąpią informacje utracone wskutek zniesienia procedury stemplowania paszportów. W związku z tym historia podróży przechowywana w systemie powinna obejmować okres, który będzie dostatecznie długi w kontekście procedury wydawania wizy. Ustanowienie dłuższego okresu zatrzymywania danych spowoduje ograniczenie częstotliwość ponownej rejestracji i przyniesie korzyści wszystkim podróżnym, ponieważ przyczyni się do skrócenia średniego czasu przekraczania granicy oraz czasu oczekiwania na przejściach granicznych. Nawet w przypadku jednorazowego wjazdu danego podróżnego do strefy Schengen, fakt, że pozostali podróżni zarejestrowani w systemie wjazdu/wyjazdu nie będą już musieli zostać ponownie zarejestrowanie, pozwoli skrócić czas oczekiwania na granicy. Ustanowienie dłuższego okresu zatrzymywania danych będzie również konieczne, aby ułatwić procedury na przejściach granicznych dzięki wykorzystaniu środków przyspieszających przebieg odpowiednich procesów i systemów samoobsługi. Skuteczność takiego ułatwienia zależy od danych zarejestrowanych w systemie. Krótki termin zatrzymywania danych zawęziłby grupę podróżnych mogących skorzystać z tego rodzaju rozwiązań, co utrudniłoby realizację celu systemu wjazdu/wyjazdu polegającego na ułatwieniu przekraczania granicy.

W przypadku pochodzących spoza UE członków rodzin obywateli Unii Europejskiej, którzy podlegają przepisom niniejszego rozporządzenia, każdy wpis dotyczący wjazdu/wyjazdu przechowuje się w rejestrze przez maksymalnie rok od dnia ostatniego wyjazdu. Rejestr indywidualny dotyczący takich osób należy przechowywać przez okres pięciu lat, aby zapewnić danemu członkowi rodziny możliwość skorzystania z rozwiązań ułatwiających przekraczanie granicy. W przypadku osób przekraczających dozwolony okresu pobytu, których nie odnaleziono przed upływem okresu zatrzymania danych można, w następstwie decyzji organu krajowego, wygenerować w systemie informacyjnym Schengen wpis oparty na danych zgromadzonych w systemie wjazdu/wyjazdu przed usunięciem tych danych. –Ułatwianie przekraczania granicy: w ramach podejścia wykorzystywanego do ułatwienia przekraczania granicy przewiduje się tworzenie systemów samoobsługi i bramek elektronicznych, które umożliwią obywatelom państw trzecich wszczęcie procedury odprawy granicznej – procedura ta zostanie zakończona po przekazaniu funkcjonariuszowi straży granicznej dodatkowych informacji na jego żądanie. Korzystanie z tego rodzaju rozwiązań przyspieszających procedury graniczne (wprowadzonych we wniosku dotyczącym zmiany kodeksu granicznego Schengen) jest fakultatywne dla państw członkowskich; z takich rozwiązań może korzystać większość podróżnych i nie wymagają one opracowania żadnego nowego systemu. –Ponadto przewiduje się przyjęcie zharmonizowanej podstawy prawnej (również to rozwiązanie zostało wprowadzone we wniosku dotyczącym zmiany kodeksu granicznego Schengen) w odniesieniu do dobrowolnego ustanawiania krajowych programów rejestrowania podróżnych przez państwa członkowskie. –Dostęp organów ścigania do systemu: od momentu uruchomienia systemu wjazdu/wyjazdu organy ścigania państw członkowskich i Europol będą miały dostęp do tego systemu w ściśle określonych okolicznościach. System wjazdu/wyjazdu będzie zawierał wiarygodne dane dotyczące terminów wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich objętych zakresem stosowania systemu wjazdu/wyjazdu, co może mieć kluczowe znaczenie w odniesieniu do rejestrów indywidualnych podróżnych na potrzeby ścigania, które należy udostępniać zgodnie z celem, jakiemu służy ten instrument, i z zapewnieniem poszanowania przepisów w zakresie ochrony danych.



Użyteczność rozwiązania polegającego na udostępnianiu danych przechowywanych w VIS do celów ścigania została już dowiedziona. Państwa członkowskie zgłosiły przypadki osób, które zmarły gwałtowną śmiercią i które można było zidentyfikować wyłącznie na podstawie danych przechowywanych w VIS. Inne zgłoszone przypadki dotyczyły handlu ludźmi, terroryzmu lub nielegalnego obrotu środkami odurzającymi – w tym kontekście dostęp do danych zgromadzonych w VIS zapewnił śledczym możliwość poczynienia istotnych postępów. –Koszty: we wnioskach przedstawionych w 2013 r. na rozwój systemu wjazdu/wyjazdu i programu rejestrowania podróżnych przeznaczono kwotę wynoszącą w przybliżeniu 1,1 mld EUR. W przypadku zmienionego wniosku opierającego się na preferowanym wariancie jednego systemu wjazdu/wyjazdu, w tym zapewnieniu dostępu do danych przechowywanych w tym systemie na potrzeby ścigania, wysokość wymaganej kwoty oszacowano na 480 mln EUR. Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia ustanawiającego system wjazdu/wyjazdu stanowi instrument o kluczowym znaczeniu dla ram prawnych systemu wjazdu/wyjazdu. We wniosku przewidziano również dalsze zmiany obowiązującego prawodawstwa UE (tj. zmianę rozporządzenia (UE) nr 1077/2011, rozporządzenia (WE) nr 767/2008 oraz konwencji wykonawczej do układu z Schengen).Wspomniany uzupełniający wniosek dotyczący zmiany kodeksu granicznego Schengen w zakresie korzystania z systemu w ramach procesu zarządzania granicami został przedstawiony równolegle z niniejszym wnioskiem.  Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulującego przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen). Rozporządzenie (WE) nr 1931/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające przepisy dotyczące małego ruchu granicznego na zewnętrznych granicach lądowych państw członkowskich i zmieniające postanowienia Konwencji z Schengen. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2008 w sprawie Wizowego Systemu Informacyjnego (VIS) oraz wymiany danych pomiędzy państwami członkowskimi na temat wiz krótkoterminowych (rozporządzenie w sprawie VIS). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Wizowy. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1077/2011 ustanawiające Europejską Agencję ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 515/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. ustanawiające, w ramach Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, instrument na rzecz wsparcia finansowego w zakresie granic zewnętrznych i wiz oraz uchylające decyzję nr 574/2007/WE. 2.KONSULTACJE Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW Konsultacje z zainteresowanymi stronami Szczegółowe informacje na temat przebiegu konsultacji z zainteresowanymi stronami przedstawiono w ocenie skutków towarzyszącej niniejszemu wnioskowi w załączniku 2. W 2015 r. Komisja prowadziła ukierunkowane konsultacje w sprawie przygotowania zmienionych wniosków dotyczących inicjatywy na rzecz inteligentnych granic z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych (EIOD) w ramach warsztatów w zakresie przygotowania zmienionych wniosków dotyczących inicjatywy na rzecz inteligentnych granic zorganizowanych w dniu 20 marca 2015 r., z przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego w trakcie spotkania zorganizowanego w dniu 5 maja 2015 r., z przewoźnikami oraz z operatorami transportowymi i turystycznymi oraz z operatorami infrastruktury w trakcie spotkania zorganizowanego w dniu 28 maja 2015 r., a także z przedstawicielami Agencji Praw Podstawowych w trakcie dwóch spotkań zorganizowanych w dniach 22 i 23 lipca 2015 r. Ponadto Komisja zorganizowała spotkanie z ekspertami z dziedziny ścigania z państw członkowskich w dniu 9 lipca 2015 r. oraz dwa posiedzenia techniczne z udziałem ekspertów z państw członkowskich w dniach 24 września 2015 r. i 26 października 2015 r. W trakcie konsultacji społecznych przeprowadzonych w okresie od 29 lipca do 29 października 2015 r. zebrano opinie osób fizycznych, organizacji, przewoźników i organów publicznych (wyniki konsultacji społecznych zostały szczegółowo omówione w załączniku 2 do oceny skutków). Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego (LIBE) zorganizowała posiedzenie komisji międzyparlamentarnej poświęcone inicjatywie na rzecz inteligentnych granic z udziałem przedstawicieli parlamentów narodowych w dniach 23–24 lutego 2015 r. Ocena skutków

Pierwsza ocena skutków została przeprowadzona w 2008 r. podczas przygotowywania komunikatu Komisji na ten temat, natomiast druga została zakończona w 2012 r. podczas przygotowania wniosków, które przedstawiono w 2013 r. Trzecią ocenę skutków zakończono w 2016 r. Biorąc pod uwagę wyniki analizy technicznej, treść sprawozdania dotyczącego projektu pilotażowego, ustalenia z konsultacji z zainteresowanymi stronami oraz rezultaty dyskusji przeprowadzonych na forum Rady i Parlamentu Europejskiego, w ocenie skutków rozważono kluczowe warianty i podwarianty wdrażania systemu wjazdu/wyjazdu i programu rejestrowania podróżnych. Preferowane warianty wskazane w ocenie skutków zostały bezpośrednio odzwierciedlone w najistotniejszych zmianach przewidzianych w niniejszym wniosku w stosunku do wniosków przedstawionych w 2013 r. (zob. pkt I „Najistotniejsze elementy zmienionego wniosku”). Rada ds. Kontroli Regulacyjnej dokonała przeglądu projektu oceny skutków i pozytywnie zaopiniowała ten projekt w dniu 22 stycznia 2016 r. 3.ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU Krótki opis proponowanych działań Należy określić cele, funkcje i obowiązki w odniesieniu do systemu wjazdu/wyjazdu. Ponadto należy upoważnić Agencję ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA) do opracowania systemu i operacyjnego zarządzania systemem. Szczegółowe omówienie niniejszego zmienionego wniosku artykuł po artykule zawarto w odrębnym dokumencie roboczym służb Komisji. Jak wspomniano w pkt 1, w rozporządzeniu (UE) nr 1077/2011, rozporządzeniu (WE) nr 767/2008 oraz w konwencji wykonawczej do układu z Schengen należy wprowadzić dalsze zmiany wynikające z niniejszego wniosku. Podstawa prawna Zgodnie z niniejszym zmienionym wnioskiem za podstawę prawną przedmiotowego rozporządzenia uznaje się art. 77 ust. 2 lit. b) i d) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Artykuł 77 ust. 2 lit. b) i d) stanowi odpowiednią podstawę prawną umożliwiającą dokładniejsze określenie środków stosowanych w kontekście przekraczania granic zewnętrznych państw członkowskich oraz opracowanie norm i procedur, których państwa członkowskie powinny przestrzegać przy kontrolowaniu osób na tych granicach. Artykuł 77 ust. 2 lit. b) i d) stanowi podstawę prawną dla utworzenia systemu wjazdu/wyjazdu. Ponadto zmieniony wniosek opiera się na art. 87 ust. 2 lit. a), który stanowi podstawę prawną umożliwiającą dostęp do danych na potrzeby ścigania, oraz na art. 88 ust. 2 lit. a), który stanowi podstawę prawną umożliwiającą dostęp Europolowi, przy czym w obu przypadkach dostęp jest obwarowany ściśle określonymi warunkami. Obydwie wspomniane dodatkowe podstawy prawne w odniesieniu do dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu na potrzeby ścigania i Europolu oznaczają, że należy zastosować tę samą zwykłą procedurę ustawodawczą obowiązującą na podstawie art. 77 ust. 2 lit. b) i d). Zasada pomocniczości Zgodnie z art. 77 ust. 2 lit. b) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej Unia jest uprawniona do przyjmowania środków dotyczących kontroli, którym podlegają osoby przekraczające granice zewnętrzne państw członkowskich, oraz skutecznego nadzoru przy przekraczaniu granic zewnętrznych państw członkowskich przez te osoby. Aktualnie obowiązujące przepisy UE dotyczące przekraczania granic zewnętrznych państw członkowskich muszą zostać zmienione, aby uwzględnić fakt, że obecnie nie istnieją żadne niezawodne metody monitorowania przepływów obywateli państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkoterminowy, z uwagi na złożoność i powolność obowiązującego wymogu stemplowania, który nie jest wystarczający, by zapewnić organom państw członkowskich możliwość ocenienia długości okresu dozwolonego pobytu na etapie odprawy granicznej danego podróżnego lub jego kontroli na terytorium UE, a także z uwagi na bardzo ograniczoną wartość systemów krajowych pod tym względem na obszarze, na którym nie przeprowadza się kontroli na granicach wewnętrznych. Aby zwiększyć skuteczność zarządzania migracją, należy udostępnić informacje dotyczące osób, którym odmówiono prawa wjazdu na terytorium UE, informacje dotyczące przebywających na terytorium UE osób, które przestrzegają maksymalnego okresu pobytu krótkoterminowego wynoszącego 90 dni w każdym 180-dniowym okresie, informacje dotyczące narodowości i składu grup podróżnych przekraczających dozwolony okresu pobytu (zwolnionych z obowiązku wizowego lub podlegających obowiązkowi wizowemu) oraz informacje przydatne przy przeprowadzaniu kontroli wyrywkowych na terytorium UE w celu wykrycia osób przebywających na tym terytorium nielegalnie. Potrzebny jest wspólny system w celu ustanowienia zharmonizowanych przepisów dotyczących prowadzenia rejestrów odmowy wjazdu, transgranicznego przepływu osób i monitorowania zgodności z warunkami dozwolonego czasu trwania pobytu krótkoterminowego w strefie Schengen rozumianej jako całość. W związku z tym cel wniosku nie może zostać w wystarczającym stopniu osiągnięty przez państwa członkowskie. Wprowadzenie zmian w przedstawionym w 2013 r. wniosku dotyczącym systemu wjazdu/wyjazdu jest również konieczne, aby zapewnić dostęp do danych w systemie wjazdu/wyjazdu organom ścigania do celów związanych ze zwalczaniem terroryzmu i poważnej przestępczości oraz w celu zagwarantowania wysokiego poziomu bezpieczeństwa wewnętrznego. Państwa członkowskie nie są w stanie w wystarczającym stopniu osiągnąć tego celu, ponieważ tylko Komisja jest uprawniona do przedstawienia wniosku w sprawie takiej zmiany. Zasada proporcjonalności Artykuł 5 Traktatu o Unii Europejskiej stanowi, że działanie Unii nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów Traktatu. Forma wybrana dla tego działania UE musi zatem umożliwić osiągnięcie celów wniosku i jego wprowadzenie w życie w jak najskuteczniejszy sposób. Proponowana inicjatywa stanowi rozwinięcie dorobku Schengen i ma na celu zapewnienie jednolitego stosowania wspólnych przepisów na granicach zewnętrznych we wszystkich państwach członkowskich, które zniosły kontrole na granicach wewnętrznych. Realizacja tej inicjatywy zapewni Unii Europejskiej możliwość uzyskania informacji dotyczących liczby obywateli państw trzecich wjeżdżających na terytorium UE i opuszczających terytorium UE – informacje te są niezbędne do prowadzenia zrównoważonej i opartej na dowodach polityki migracyjnej i wizowej. W ramach tej inicjatywy organy ścigania uzyskają również dostęp do danych gromadzonych w systemie wjazdu/wyjazdu, dzięki czemu będą w stanie identyfikować obywateli zwolnionych z obowiązku wizowego podejrzanych o prowadzenie działalności terrorystycznej lub o popełnienie poważnego przestępstwa (lub będących ofiarami terroryzmu lub poważnego przestępstwa) w terminowy, precyzyjny, bezpieczny i oszczędny sposób oraz uzyskać wgląd w historię podróży obywateli państw trzecich będących posiadaczami wizy lub zwolnionych z obowiązku wizowego, którzy są podejrzani o popełnienie tego rodzaju przestępstw (lub którzy są ofiarami takich przestępstw). Niniejszy wniosek, który opracowano zgodnie z zasadami uwzględnienia ochrony prywatności już w fazie projektowania, jest proporcjonalny w kontekście prawa do ochrony danych osobowych, ponieważ nie przewidziano w nim obowiązku gromadzenia i przechowywania dodatkowych danych przez okres dłuższy niż okres, który jest absolutnie konieczny, by zagwarantować prawidłowe funkcjonowanie systemu i możliwość zrealizowania postawionych przed nim celów. Ponadto uwzględnione i wdrożone zostaną wszystkie gwarancje i mechanizmy niezbędne, by zapewnić skuteczną ochronę praw podstawowych podróżnych, a w szczególności przysługujące im prawo do ochrony życia prywatnego i danych osobowych. Zapewnienie funkcjonowania systemu nie będzie wymagało żadnych dodatkowych procedur ani harmonizacji; zatem proponowany środek należy uznać za proporcjonalny, ponieważ nie wykracza on poza to, co jest konieczne do zapewnienia, aby działanie podejmowane na szczeblu UE umożliwiło osiągnięcie wyznaczonych celów. Preferowany wariant jest również proporcjonalny pod względem kosztów, biorąc pod uwagę korzyści w zakresie zarządzania wspólną granicą zewnętrzną oraz korzyści w zakresie dokonywania postępów w obszarze wypracowywania wspólnej polityki migracyjnej UE, jakie wdrożenie systemu przyniesie wszystkim państwom członkowskim.

Wniosek jest zatem zgodny z zasadą proporcjonalności. Wybór instrumentów Proponowane instrumenty: rozporządzenie. Inne instrumenty byłyby niewłaściwe z następujących względów: Celem przedmiotowego wniosku jest utworzenie scentralizowanego systemu, w ramach którego państwa członkowskie będą ze sobą współpracowały, co wiąże się z koniecznością ustanowienia wspólnej struktury i wspólnych zasad funkcjonowania. Ponadto we wniosku ustanowione zostaną jednolite dla wszystkich państw członkowskich przepisy dotyczące odprawy granicznej na granicach zewnętrznych oraz przepisy regulujące kwestie związane z dostępem do danych przechowywanych w systemie na potrzeby ścigania. W związku z powyższym jako instrument prawny można wybrać wyłącznie rozporządzenie. Prawa podstawowe Proponowane rozporządzenie wywiera wpływ na prawa podstawowe, w szczególności na prawo do godności (art. 1 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej); zakaz niewolnictwa i pracy przymusowej (art. 5 karty); prawo do wolności i bezpieczeństwa osobistego (art. 6 karty), poszanowanie życia prywatnego i rodzinnego (art. 7 karty), ochronę danych osobowych (art. 8 karty), prawo do azylu (art. 18 karty) i prawo do ochrony w przypadku usunięcia z terytorium państwa, wydalenia lub ekstradycji (art. 19 karty), prawo do niedyskryminacji (art. 21 karty), prawa dziecka (art. 24 karty) oraz prawo do skutecznego środka prawnego (art. 47 karty). Wdrożenie systemu wjazdu/wyjazdu pozytywnie wpłynie na poszanowanie zakazu niewolnictwa i pracy przymusowej oraz prawa do wolności i bezpieczeństwa osobistego. Sprawniejsza i bardziej precyzyjna (ponieważ bazująca na danych biometrycznych) identyfikacja obywateli państw trzecich przekraczających granicę zewnętrzną strefy Schengen ułatwia wykrywanie oszustw dotyczących tożsamości, handlu ludźmi (w szczególności jeżeli chodzi o małoletnich) oraz przestępczości transgranicznej, przyczyniając się tym samym do poprawy bezpieczeństwa obywateli w strefie Schengen. Jeżeli chodzi o prawo do ochrony danych osobowych, we wniosku przewidziano gwarancje dotyczące danych osobowych, a w szczególności dotyczące dostępu do takich danych, który powinien być ściśle ograniczony do określonych właściwych organów i do celów wyznaczonych w niniejszym rozporządzeniu. Gwarancje dotyczące danych osobowych obejmują także prawo dostępu do danych lub prawo do poprawiania lub usuwania danych. Ograniczenie okresu zatrzymywania danych, o którym mowa w rozdziale 1 niniejszego uzasadnienia, również przyczynia się do zapewnienia poszanowania prawa do ochrony danych osobowych jako prawa podstawowego. We wniosku przewidziano dostęp do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu do celów zapobiegania przestępstwom noszącym znamiona działalności terrorystycznej lub innym poważnym przestępstwom, wykrywania takich przestępstw lub prowadzenia w ich sprawie dochodzeń dla potrzeb identyfikowania obywateli państw trzecich przekraczających granice zewnętrzne i w celu śledzenia historii podróży takich obywateli. Zgodnie z art. 52 ust. 1 karty wszelkie ograniczenia w korzystaniu z prawa do ochrony danych osobowych muszą być stosowne w kontekście dążenia do osiągnięcia wyznaczonego celu i nie mogą wykraczać poza działania niezbędne do osiągnięcia tego celu. W art. 8 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności również stwierdzono, że ingerencja władzy publicznej ograniczająca danej osobie możliwość korzystania z przysługującego jej prawa do prywatności może być uzasadniona wyłącznie w przypadku, gdy jest konieczna z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub przeciwdziałanie przestępczości, jak ma to miejsce w przypadku niniejszego wniosku. Trybunał Sprawiedliwości również uznał, że walka z terroryzmem i poważną przestępczością, a w szczególności walka z przestępczością i terroryzmem o charakterze zorganizowanym, ma kluczowe znaczenie dla zagwarantowania bezpieczeństwa publicznego, a jej skuteczność może zależeć w dużej mierze od korzystania z nowoczesnych technik dochodzeniowych; dlatego też udzielanie dostępu do danych osobowych do tych konkretnych celów można uznać za uzasadnione w przypadkach, gdy zostanie to uznane za konieczne. We wniosku przewidziano dostęp do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu do celów zapobiegania przestępstwom noszącym znamiona działalności terrorystycznej lub innym poważnym przestępstwom, wykrywania takich przestępstw lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie dla potrzeb identyfikowania obywateli państw trzecich przekraczających granice zewnętrzne i w celu śledzenia historii podróży takich obywateli. Odpowiednie organy powinny mieć możliwość uzyskania dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu w celach identyfikacyjnych wyłącznie po zakończonej niepowodzeniem próbie wcześniejszego znalezienia stosownych informacji w krajowych bazach danych oraz – w przypadku wyszukiwania danych w oparciu o odciski palców – po wcześniejszym przeprowadzeniu wyszukiwania w zautomatyzowanym systemie weryfikacji daktyloskopijnej zgodnie z decyzją 2008/615/WSiSW. Chociaż system VIS zawiera dane na temat posiadaczy wiz, żadna inna unijna baza danych nie zawiera danych dotyczących obywateli zwolnionych z obowiązku wizowego ani danych na temat przemieszczania się podróżnych. Dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu można udzielić na potrzeby ścigania wyłącznie w kontekście zapobiegania przestępstwom lub poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie, zgodnie z decyzjami ramowymi Rady 2002/475/WSiSW w sprawie zwalczania terroryzmu i 2002/584/WSiSW w sprawie europejskiego nakazu aresztowania i wyłącznie w przypadku, gdy będzie to absolutnie konieczne w danej sprawie. Ponadto wyznaczone organy ścigania mogą zwrócić się z wnioskiem o udzielenie im dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu wyłącznie w przypadku gdy istnieją uzasadnione powody, aby uznać, że dostęp do tych danych przyczyni się w istotny sposób do zapobieżenia danemu przestępstwu, jego wykrycia lub prowadzenia dochodzeń w jego sprawie. Przedmiotowy wniosek jest weryfikowany przez wyznaczony organ ścigania, który upewnia się, czy w danym przypadku zostały spełnione rygorystyczne warunki uzyskania dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu na potrzeby ścigania. Ponadto we wniosku przewidziano również rygorystyczne środki ochrony danych, które mają przyczynić się do zagwarantowania bezpieczeństwa przetwarzanych danych osobowych, i zobowiązano niezależne organy publiczne ds. ochrony danych do sprawowania nadzoru nad działaniami w zakresie przetwarzania danych oraz do dokumentowania wszystkich przeprowadzanych wyszukiwań. We wniosku stwierdzono również, że przetwarzanie wszelkich danych osobowych w systemie wjazdu/wyjazdu przez organy ścigania po ich pobraniu musi odbywać się zgodnie z przepisami decyzji ramowej Rady 2008/977/WSiSW. We wniosku ustanowiono rygorystyczne zasady dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu i niezbędne gwarancje. We wniosku potwierdzono również prawo osób fizycznych do uzyskania dostępu do danych, ich poprawiania i usuwania oraz dochodzenia związanych z nimi roszczeń, w szczególności prawo do skorzystania ze środka prawnego oraz prawo do objęcia operacji przetwarzania tych danych nadzorem ze strony niezależnych organów publicznych. W związku z powyższym wniosek należy uznać za w pełni zgodny z Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności jeżeli chodzi o prawo do ochrony danych osobowych, a także za zgodny z art. 16 TFUE zapewniającym wszystkim osobom prawo do ochrony danych osobowych, które ich dotyczą. 4.WPŁYW NA BUDŻET W przedstawionym w 2013 r. wniosku dotyczącym systemu wjazdu/wyjazdu odniesiono się do wniosku Komisji dotyczącego kolejnych wieloletnich ram finansowych (WRF), w którym zaproponowano przeznaczenie 4,6 mld EUR na Fundusz Bezpieczeństwa Wewnętrznego w latach 2014–2020. We wniosku przedstawionym w 2013 r. na rozwój systemu wjazdu/wyjazdu i programu rejestrowania podróżnych przeznaczono kwotę wynoszącą w przybliżeniu 1,1 mld EUR, przy czym założono, że koszty prac rozwojowych zaczną być ponoszone od 2015 r. Wspomnianą kwotę obliczono na podstawie kosztów rozwoju dwóch odrębnych systemów i kosztów zarządzania operacyjnego tymi systemami przy założeniu trzyletniego okresu rozwoju i czteroletniego okresu funkcjonowania. Zgodnie z art. 5 ust. 5 lit. b) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 515/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. ustanawiającego, w ramach Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, instrument na rzecz wsparcia finansowanego w zakresie granic zewnętrznych i wiz oraz uchylającego decyzję nr 574/2007/WE (rozporządzenia w sprawie Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i wsparcia w zakresie granic) na działania w obszarze opracowywania systemów informatycznych w oparciu o istniejące lub nowe systemy informatyczne na potrzeby wspierania zarządzania przepływami migracyjnymi przez granice zewnętrzne należy przeznaczyć 791 mln EUR. Kwotę 791 mln EUR obliczono przy założeniu trzyletniego okresu rozbudowy (lata 2017–2019 włącznie), przyjmując, że niektóre działania przygotowawcze zostaną przeprowadzone już w 2016 r., a system stanie się funkcjonalny w 2020 r. Po przeprowadzeniu analizy technicznej i oceny skutków przedmiotowy wniosek opiera się na preferowanym wariancie zakładającym utworzenie jednego systemu wjazdu/wyjazdu – koszty utworzenia takiego systemu oszacowano na 480 mln EUR, przy czym kwota ta obejmuje również koszty związane z zapewnieniem dostępu do danych przechowywanych w systemie na potrzeby ścigania. W konsekwencji wniosek dotyczący zmiany rozporządzenia w sprawie Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i wsparcia w zakresie granic został włączony do niniejszego wniosku, aby dostosować go do nowej, obniżonej kwoty. Przedmiotowe wsparcie finansowe pozwoliłoby pokryć nie tylko koszty związane z głównymi elementami w całym okresie objętym WRF (288 mln EUR – na szczeblu UE, zarówno koszty rozwoju, jak i koszty operacyjne w ramach zarządzania pośredniego), ale również koszty zintegrowania elementów istniejącej krajowej infrastruktury granicznej w państwach członkowskich z systemem wjazdu/wyjazdu za pośrednictwem jednolitych interfejsów krajowych (120 mln EUR w ramach zarządzania bezpośredniego). Zapewnienie wsparcia finansowego na rzecz pokrycia kosztów integracji systemu na szczeblu krajowym pozwoliłoby zagwarantować, że trudna sytuacja gospodarcza na szczeblu krajowym nie zagrozi ani nie opóźni realizacji projektów. Na etapie rozbudowy (2017–2019) Komisja przeznaczy łącznie 52,7 mln EUR (w ramach zarządzania bezpośredniego) na pokrycie kosztów operacji w państwach członkowskich.

Po uruchomieniu nowego systemu przyszłe koszty operacyjne ponoszone przez państwa członkowskie mogłyby być pokrywane z programów krajowych realizowanych w ramach Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego (zarządzanie dzielone). W ramach łącznych środków finansowych wynoszących 480 mln EUR na realizację tego celu przeznaczono 20 mln EUR. Uwzględniać to będzie wsparcie operacyjne przez jeden rok. Zastosowany model kosztów został wyjaśniony załączniku 6 – Model kosztów na potrzeby systemu wjazdu/wyjazdu do oceny skutków. 5.INFORMACJE DODATKOWE Udział Niniejszy wniosek opiera się na dorobku Schengen, ponieważ dotyczy kwestii związanych z przekraczaniem granic zewnętrznych. Z tego względu należy rozważyć następujące skutki wniosku dla różnych protokołów i umów z państwami stowarzyszonymi: Dania: Zgodnie z art. 1 i 2 protokołu (nr 22) w sprawie stanowiska Danii załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej (TUE) i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE) Dania nie uczestniczy w przyjmowaniu przez Radę środków na mocy tytułu V w części trzeciej TFUE. Ponieważ niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, zgodnie z art. 4 tego protokołu Dania podejmuje w terminie sześciu miesięcy po przyjęciu przez Radę niniejszego rozporządzenia decyzję, czy dokona jego transpozycji do swojego prawa krajowego. Zjednoczone Królestwo i Irlandia: zgodnie z art. 4 i 5 Protokołu włączającego dorobek Schengen w ramy Unii Europejskiej, decyzją Rady 2000/365/WE z dnia 29 maja 2000 r. dotyczącą wniosku Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz decyzją Rady 2002/192/WE z dnia 28 lutego 2002 r. dotyczącą wniosku Irlandii o zastosowanie wobec niej niektórych przepisów dorobku Schengen Zjednoczone Królestwo i Irlandia nie uczestniczą w przyjęciu rozporządzenia (UE) 2016/399 (kodeks graniczny Schengen) ani żadnych innych instrumentów prawnych potocznie określanych jako „dorobek Schengen”, tj. instrumentów prawnych regulujących i wspierających działania na rzecz zniesienia kontroli na granicach wewnętrznych oraz środków wspierających związanych z kontrolami na granicach zewnętrznych. Niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie tego dorobku, dlatego też Zjednoczone Królestwo i Irlandia nie uczestniczą w jego przyjęciu, nie są nim związane ani nie podlegają jego stosowaniu. Zgodnie z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-482/08 Zjednoczone Królestwo przeciwko Radzie, ECLI:EU:C:2010:631, fakt, że podstawę prawną niniejszego rozporządzenia stanowią – obok art. 77 ust. 2 lit. b)–d) – również art. 87 ust. 2 lit. a) i art. 88 ust. 2 lit. a) TFUE, nie wywiera wpływu na powyższe stwierdzenie, ponieważ przepisy dotyczące dostępu do danych na potrzeby ścigania stanowią uzupełnienie przepisów dotyczących ustanowienia systemu wjazdu/wyjazdu. Islandia i Norwegia: obowiązują procedury określone w układzie o stowarzyszeniu zawartym pomiędzy Radą a Republiką Islandii i Królestwem Norwegii dotyczącym włączenia tych dwóch państw – w stosownych przypadkach – we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, ponieważ niniejszy wniosek stanowi rozwinięcie dorobku Schengen zgodnie z załącznikiem A do tego układu Szwajcaria: niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu Umowy między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską i Konfederacją Szwajcarską w sprawie włączenia Konfederacji Szwajcarskiej we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen. Liechtenstein: niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu Protokołu między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską, Konfederacją Szwajcarską i Księstwem Liechtensteinu w sprawie przystąpienia Księstwa Liechtensteinu do Umowy między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską i Konfederacją Szwajcarską dotyczącej włączenia Konfederacji Szwajcarskiej we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen. Chorwacja, Cypr, Bułgaria i Rumunia: niniejsze rozporządzenie ustanawiające system wjazdu/wyjazdu zastępuje obowiązek stemplowania paszportów obywateli państw trzecich. Obowiązek stemplowania paszportów miał zostać nałożony na przystępujące państwa członkowskie w chwili ich przystąpienia do Unii Europejskiej. 2016/0106 (COD) Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY ustanawiające system wjazdu/wyjazdu w celu rejestrowania danych dotyczących wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich i danych dotyczących odmowy wjazdu w odniesieniu do obywateli państw trzecich przekraczających granice zewnętrzne państw członkowskich Unii Europejskiej oraz określające warunki dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu na potrzeby ścigania i



zmieniające rozporządzenie (WE) nr 767/2008 i rozporządzenie (UE) nr 1077/2011



PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 77 ust. 2 lit. b) i d), art. 87 ust. 2 lit. a) i art. 88 ust. 2 lit. a),

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym, uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, uwzględniając opinię Komitetu Regionów, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, a także mając na uwadze, co następuje: (1)W komunikacie Komisji z dnia 13 lutego 2008 r. zatytułowanym „Przygotowanie kolejnych etapów rozwoju zarządzania granicami w Unii Europejskiej” zarysowano potrzebę utworzenia – w ramach europejskiej strategii zintegrowanego zarządzania granicą – systemu wjazdu/wyjazdu, który będzie wykorzystywany do rejestrowania drogą elektroniczną czasu i miejsca wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkoterminowy w strefie Schengen, i który będzie obliczał czas dozwolonego pobytu tych obywateli. (2)Na posiedzeniu w dniach 19 i 20 czerwca 2008 r. Rada Europejska podkreśliła znaczenie kontynuowania wysiłków na rzecz opracowania unijnej strategii zintegrowanego zarządzania granicą, w tym na rzecz lepszego wykorzystania nowoczesnych technologii w celu usprawnienia zarządzania granicami zewnętrznymi. (3)W komunikacie Komisji z dnia 10 czerwca 2009 r. zatytułowanym „Przestrzeń wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości w służbie obywateli” opowiedziano się za utworzeniem elektronicznego systemu rejestrowania wjazdu na terytorium państw członkowskich i wyjazdu z tego terytorium poprzez przekroczenie granic zewnętrznych, aby zapewnić skuteczniejsze zarządzanie dostępem do tego terytorium. (4)Na posiedzeniu zorganizowanym w dniach 23 i 24 czerwca 2011 r. Rada Europejska wezwała do przyspieszenia prac nad „inteligentnymi granicami”. W dniu 25 października 2011 r. Komisja opublikowała komunikat zatytułowany „Inteligentne granice – możliwe warianty i kierunki”. (5)W swoich wytycznych strategicznych przyjętych w czerwcu 2014 r. Rada Europejska podkreśliła, że „Strefa Schengen, umożliwiająca ludziom podróżowanie bez kontroli na granicach wewnętrznych, oraz coraz większa liczba osób przybywających do UE wymagają efektywnego zarządzania wspólnymi granicami zewnętrznymi UE w celu zapewnienia skutecznej ochrony. Unia musi uruchomić wszystkie narzędzia, którymi dysponuje, by wesprzeć państwa członkowskie w realizacji ich zadania W tym celu: należy zmodernizować zintegrowane zarządzanie granicami zewnętrznymi w sposób racjonalny pod względem kosztów, tak aby zapewnić inteligentne zarządzanie granicami z wykorzystaniem m.in. systemu wjazdu/wyjazdu i przy wsparciu nowej agencji ds. wielkoskalowych systemów informatycznych (eu-LISA)”. (6)W komunikacie Komisji z dnia 13 maja 2015 r. zatytułowanym „Europejski program w zakresie migracji” stwierdzono, że „nowy etap byłby związany z inicjatywą »inteligentnych granic«, której celem jest zwiększenie skuteczności przejść granicznych, co ułatwiłoby przekraczanie granic większości osób z państw trzecich podróżujących w dobrej wierze, a jednocześnie wzmocnienie walki z nielegalną migracją poprzez utworzenie rejestru wszystkich przypadków przekroczenia granicy przez obywateli państw trzecich, z pełnym poszanowaniem proporcjonalności”. (7)Niezbędne jest dokładne określenie przeznaczenia systemu wjazdu/wyjazdu (EES) i jego struktury technicznej, ustanowienie zasad jego funkcjonowania i użytkowania oraz określenie zakresów odpowiedzialności za system, kategorii danych, które będą do niego wprowadzane, celów, do jakich dane te mają być wprowadzane, kryteriów ich wprowadzania, organów mających prawo dostępu do danych oraz dalszych zasad przetwarzania i ochrony danych osobowych. (8)System wjazdu/wyjazdu powinien mieć zastosowanie do obywateli państw trzecich, którym udzielono pozwolenia na pobyt krótkoterminowy w strefie Schengen. System ten powinien być również stosowany w odniesieniu do obywateli państw trzecich, którym odmówiono pozwolenia na wjazd w celu pobytu krótkoterminowego w strefie Schengen. (9)Celem systemu wjazdu/wyjazdu powinna być poprawa zarządzania granicami zewnętrznymi, przeciwdziałanie nielegalnej imigracji oraz usprawnienie zarządzania przepływami migracyjnymi. System wjazdu/wyjazdu powinien w szczególności i w stosownych przypadkach ułatwiać identyfikację wszystkich osób, które nie spełniają warunków pobytu na terytorium państw członkowskich lub które przestały spełniać te warunki. (10)Aby osiągnąć te cele, w ramach systemu wjazdu/wyjazdu powinno się przetwarzać dane alfanumeryczne i dane biometryczne (odciski palców i wizerunek twarzy). Korzystanie z danych biometrycznych należy uznać za uzasadnione z dwóch względów pomimo jego wpływu na prywatność podróżnych. Po pierwsze, danie biometryczne zapewniają niezawodną możliwość identyfikacji obywateli państw trzecich przebywających na terytorium państw członkowskich, którzy nie posiadają dokumentów podróży lub innych dokumentów tożsamości, co stanowi typową metodę działania stosowaną przez nielegalnych migrantów. Po drugie, dane biometryczne pozwalają skuteczniej dopasować dane dotyczące wjazdu i wyjazdu podróżnych przemieszczających się w sposób zgodny z prawem. Jednoczesne wykorzystywanie wizerunków twarzy i danych daktyloskopijnych pozwala ograniczyć liczbę rejestrowanych odcisków palców, zapewniając jednocześnie takie same rezultaty, jeżeli chodzi o dokładność identyfikacji. (11)Jeżeli będzie to fizycznie wykonalne, w systemie wjazdu/wyjazdu należy zarejestrować odciski czterech palców obywatela państwa trzeciego zwolnionego z obowiązku wizowego, aby zapewnić możliwość jego precyzyjnej weryfikacji i identyfikacji (po upewnieniu się, że dany obywatel państwa trzeciego nie został już zarejestrowany pod innym imieniem i nazwiskiem lub na podstawie innego dokumentu podróży) oraz aby zagwarantować możliwość uzyskania dostępu do odpowiedniej ilości danych w każdych okolicznościach. Weryfikacja odcisków palców posiadacza wizy będzie przeprowadzana na podstawie danych przechowywanych w wizowym systemie informacyjnym (VIS) utworzonym decyzją 2004/512/WE. W systemie wjazdu/wyjazdu należy zarejestrować wizerunek twarzy obywatela państwa trzeciego zwolnionego z obowiązku wizowego oraz obywatela państwa trzeciego posiadającego wizę; wizerunek ten powinien być wykorzystywany jako główny identyfikator biometryczny przy weryfikacji tożsamości obywatela państwa trzeciego, który został wcześniej zarejestrowany w systemie wjazdu/wyjazdu, dopóki rejestr indywidualny dotyczący tego obywatela nie zostanie usunięty. Alternatywnie weryfikację tożsamości należy przeprowadzać w oparciu o odciski palców. (12)System wjazdu/wyjazdu powinien składać się z centralnego systemu wykorzystywanego do zarządzania skomputeryzowaną bazą danych biometrycznych i alfanumerycznych, jednolitego interfejsu krajowego w poszczególnych państwach członkowskich, bezpiecznego kanału komunikacyjnego między centralnym systemem w ramach systemu wjazdu/wyjazdu a centralnym systemem VIS oraz infrastruktury łączności między centralnym systemem a jednolitymi interfejsami krajowymi. Każde państwo członkowskie powinno podłączyć elementy swojej krajowej infrastruktury granicznej do jednolitego interfejsu krajowego. (13)Należy zapewnić interoperacyjność między systemem wjazdu/wyjazdu a VIS poprzez utworzenie bezpośredniego kanału komunikacyjnego pomiędzy systemami centralnymi, aby umożliwić organom granicznym korzystającym z systemu wjazdu/wyjazdu możliwość uzyskania dostępu do VIS w celu pozyskania danych dotyczących wiz na potrzeby utworzenia lub zaktualizowania rejestrów indywidualnych podróżnego; aby umożliwić organom granicznym zweryfikowanie ważności wizy oraz ustalenie tożsamości posiadacza wizy dzięki bezpośredniemu porównaniu odcisków palców z danymi przechowywanymi w VIS na granicy zewnętrznej oraz aby zapewnić organom granicznym możliwość ustalenia tożsamości obywateli państw trzecich zwolnionych z obowiązku wizowego w oparciu o dane przechowywane w VIS i odciski palców. Interoperacyjność powinna również umożliwić organom granicznym korzystającym z VIS uzyskanie bezpośredniego dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu z poziomu VIS do celów analizowania wniosków wizowych i decyzji dotyczących tych wniosków oraz zapewnić organom wizowym możliwość aktualizowania danych dotyczących wiz w systemie wjazdu/wyjazdu w przypadku unieważnienia, cofnięcia lub przedłużenia wizy. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 767/2008 powinno zostać odpowiednio zmienione. (14)W niniejszym rozporządzeniu należy wskazać organy państw członkowskich, które mogą zostać upoważnione do dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu w celu wprowadzania, zmieniania, usuwania lub przeglądania danych w konkretnych celach związanych z systemem wjazdu/wyjazdu w zakresie niezbędnym do wywiązania się ze spoczywających na nich obowiązków.

(15)Wszelkie przetwarzanie danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu przez właściwe organy powinno być proporcjonalne do wyznaczonych celów i konieczne do wywiązania się przez te organy ze spoczywających na nich obowiązków. Korzystając z systemu wjazdu/wyjazdu, właściwe organy powinny zapewnić poszanowanie godności ludzkiej i integralności osoby, od której pozyskiwane są dane, i nie powinny dyskryminować osób ze względu na płeć, kolor skóry, pochodzenie etniczne lub społeczne, cechy genetyczne, język, religię lub przekonania, opinie polityczne lub wszelkie inne opinie, przynależność do mniejszości narodowej, majątek, urodzenie, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną. (16)Organom ścigania zajmującym się zwalczaniem przestępstw terrorystycznych i innych poważnych przestępstw należy zapewnić dostęp do najbardziej aktualnych informacji, aby mogły one skutecznie wywiązywać się z powierzonych im obowiązków. Użyteczność dostępu do danych przechowywanych w VIS do celów związanych ze ściganiem została już dowiedziona, dając możliwość identyfikowania osób, które zmarły gwałtowną śmiercią, oraz umożliwiając śledczym poczynienie istotnych postępów w sprawach dotyczących handlu ludźmi, terroryzmu lub nielegalnego obrotu środkami odurzającymi. Dostęp do informacji przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu jest konieczny do zapobiegania przestępstwom terrorystycznym, ich wykrywania i prowadzenia w ich sprawie dochodzeń, zgodnie z dyrektywą ramową Rady 2002/475/WSiSW lub do zapobiegania innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania i prowadzenia w ich sprawie dochodzeń, zgodnie z dyrektywą ramową Rady 2002/584/WSiSW. Dane generowane w systemie wjazdu/wyjazdu mogą być wykorzystywane jako narzędzie weryfikacji tożsamości zarówno w przypadku zniszczenia dokumentów przez obywatela państwa trzeciego, jak i w ramach dochodzenia w sprawie przestępstwa prowadzonego przez organy ścigania, które chcą ustalić tożsamość danej osoby na podstawie odcisków palców lub wizerunku twarzy. Dane te mogą być również posłużyć jako narzędzie wywiadu kryminalnego wykorzystywane do gromadzenia dowodów dzięki śledzeniu tras podróży osoby podejrzanej o popełnienie przestępstwa lub ofiary przestępstwa. W związku z tym dane przechowywane w systemie wjazdu/wyjazdu powinny zostać udostępnione wyznaczonym organom państw członkowskim oraz Europejskiemu Urzędowi Policji („Europolowi”) na warunkach określonych w niniejszym rozporządzeniu. (17)Ponadto Europol, wspierając ogólnounijne działania na rzecz zapobiegania przestępstwom, ich analizowania i prowadzenia dochodzeń w ich sprawie, odgrywa kluczową rolę we współpracy między organami państw członkowskich w dochodzeniach dotyczących przestępczości transgranicznej. Wobec powyższego również Europol powinien mieć dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu przy wywiązywaniu się z obowiązków powierzonych mu zgodnie z decyzją Rady 2009/371/WSiSW. (18)Dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu do celów zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, wykrywania tych przestępstw i prowadzenia dochodzeń w ich sprawie stanowi ingerencję w prawa podstawowe do poszanowania życia prywatnego osób fizycznych oraz do ochrony danych osobowych osób, których dane osobowe są przetwarzane w tym systemie. Wszelka tego rodzaju ingerencja musi być zgodna z prawem, które musi zostać sformułowane na tyle precyzyjnie, aby zapewnić osobom fizycznym możliwość dostosowania swojego postępowania, a także aby zapewnić tym osobom ochronę przed arbitralnością oraz aby dostatecznie jasno określić zakres przysługującej właściwym organom swobody uznania oraz sposób korzystania z tej swobody przez właściwe organy. W społeczeństwie demokratycznym wszelkie ingerencje w prawa podstawowe muszą być podyktowane koniecznością ochrony uzasadnionych i proporcjonalnych interesów i muszą być proporcjonalne do zgodnego z prawem celu, do osiągnięcia którego mają się przyczynić. (19)Porównywanie danych na podstawie obrazu śladu będącego śladem daktyloskopijnym, który mógł zostać pozostawiony na miejscu popełnienia przestępstwa, ma kluczowe znaczenie w kontekście współpracy policyjnej. Możliwość porównania obrazu śladu z danymi daktyloskopijnymi przechowywanymi w systemie wjazdu/wyjazdu w przypadku, gdy istnieją uzasadnione podstawy by przypuszczać, że sprawca lub ofiara przestępstwa mogli zostać zarejestrowani w systemie wjazdu/wyjazdu, powinna stanowić bardzo użyteczne narzędzie dla organów ścigania państw członkowskich, które mogą korzystać z takiej możliwości w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania i prowadzenia w ich sprawie dochodzeń na przykład w sytuacji, gdy obrazy śladu stanowią jedyny dowód znaleziony na miejscu przestępstwa. (20)Niezbędne jest wyznaczenie właściwych organów państw członkowskich oraz utworzenie centralnego punktu dostępu, za pośrednictwem którego można będzie składać wnioski o uzyskanie dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu, a także prowadzenie rejestru jednostek operacyjnych w wyznaczonych organach, które są uprawnione do wystąpienia z takim wnioskiem o udzielenie dostępu do celów zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, wykrywania ich lub prowadzenia w ich sprawie dochodzeń. (21)Jednostki operacyjne powinny przekazywać wyznaczonym organom wnioski o udzielenie dostępu do danych przechowywanych w systemie centralnym za pośrednictwem centralnego punktu dostępu, przy czym wnioski te powinny być odpowiednio uzasadnione. Jednostki operacyjne w wyznaczonych organach, które zostaną upoważnione do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie dostępu do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu, nie powinny pełnić funkcji organu weryfikującego. Centralne punkty dostępu powinny działać niezależnie od wyznaczonych organów i odpowiadać za zapewnienie, w sposób niezależny, ścisłego przestrzegania warunków dostępu określonych w niniejszym rozporządzeniu. W wyjątkowo naglących przypadkach, gdy zapewnienie szybkiego dostępu do danych będzie konieczne w celu zareagowania na konkretne i realne zagrożenie związane z przestępstwem terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwem, centralny punkt dostępu powinien mieć możliwość natychmiastowego przetworzenia wniosku i dokonać weryfikacji wniosku już po jego przetworzeniu. (22)Aby zapewnić ochronę danych osobowych i aby wykluczyć możliwość systematycznego przeszukiwania baz danych, przetwarzanie danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu powinno odbywać się wyłącznie w określonych przypadkach, jeżeli będzie to konieczne do celów zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia w ich sprawie dochodzeń. Wyznaczone organy i Europol powinny zwracać się z wnioskiem o udzielenie dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu tylko wówczas gdy istnieją uzasadnione powody, aby przypuszczać, że taki dostępu pozwoli zdobyć informacje, które istotnie ułatwią wyznaczonym organom i Europolowi zapobieganie przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, wykrywanie ich lub ich ściganie. (23)Ponadto uzyskanie dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu do celów identyfikacji nieznanych podejrzanych, sprawców lub ofiar przestępstw terrorystycznych lub innego rodzaju poważnych przestępstw powinno być możliwe wyłącznie pod warunkiem, że tożsamości osoby, której dane dotyczą, nie udało się ustalić po przeszukaniu krajowych baz danych daktyloskopijnych państwa członkowskiego oraz automatycznych systemów identyfikacji daktyloskopijnej wszystkich pozostałych państw członkowskich zgodnie z decyzją Rady 2008/615/WSiSW. Ponadto dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu w celu zapoznania się z danymi dotyczącymi wjazdów/wyjazdów danej osoby powinien być należycie uzasadniony. (24)W celu skutecznego porównywania i wymiany danych osobowych państwa członkowskie powinny w pełni wdrożyć i stosować istniejące umowy międzynarodowe, a także obowiązujące już prawo Unii dotyczące wymiany danych osobowych, w szczególności decyzję 2008/615/WSiSW. (25)Dane osobowe należy przechowywać w systemie wjazdu/wyjazdu nie dłużej niż jest to niezbędne do celów systemu wjazdu/wyjazdu. Właściwe jest zatrzymywanie danych dotyczących obywateli państw trzecich przez okres pięciu lat na potrzeby zarządzania granicami w celu uniknięcia konieczności ponownego rejestrowania obywateli państw trzecich w systemie wjazdu/wyjazdu przed upłynięciem tego okresu. W przypadku obywateli państw trzecich będących członkami rodziny obywatela Unii, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE, lub członkami rodziny obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się na mocy prawa Unii, którzy nie posiadają karty pobytu przewidzianej w dyrektywie 2004/38/WE, właściwe jest przechowywanie każdego powiązanego wpisu w systemie wjazdu/wyjazdu maksymalnie przez okres jednego roku po ostatnim wyjeździe. (26)Ustanowienie pięcioletniego okresu zatrzymywania danych jest konieczne, aby umożliwić funkcjonariuszom straży granicznej możliwość przeprowadzenia analizy ryzyka zgodnie z wymogami ustanowionymi w kodeksie granicznym Schengen przed udzieleniem zgody na wjazd danego podróżnego do strefy Schengen. Przetwarzanie wniosku wizowego w urzędach konsularnych wiąże się również z koniecznością prześledzenia historii podróży wnioskodawcy, aby ocenić sposób korzystania przez wnioskodawcę z wcześniej wydanych wiz oraz przestrzegania przez niego warunków pobytu. Dane gromadzone w systemie wjazdu/wyjazdu zastąpią informacje utracone wskutek zniesienia procedury stemplowania paszportów. W związku z tym historia podróży przechowywana w systemie powinna obejmować okres, który będzie dostatecznie długi na potrzeby wydania wizy. Przyjęcie pięcioletniego okresu zatrzymywania danych spowoduje ograniczenie częstotliwości ponownej rejestracji z korzyścią dla wszystkich podróżnych, ponieważ przyczyni się do skrócenia średniego czasu przekraczania granicy oraz czasu oczekiwania na przejściach granicznych. Nawet w przypadku jednorazowego wjazdu danego podróżnego do strefy Schengen, fakt, że pozostali podróżni zarejestrowani w systemie wjazdu/wyjazdu nie będą już musieli zostać ponownie zarejestrowanie, pozwoli skrócić czas oczekiwania na granicy. Ustanowienie takiego okresu zatrzymywania danych będzie również konieczne do tego, by ułatwić procedury na przejściach granicznych dzięki wykorzystaniu środków przyspieszających przebieg odpowiednich procesów i systemów samoobsługi. Skuteczność takiego ułatwienia zależy od danych zarejestrowanych w systemie. Krótszy okres zatrzymywania danych wpłynąłby negatywnie na czas trwania kontroli granicznych. Krótszy termin zatrzymywania danych spowodowałby również zawężenie grupy podróżnych mogących skorzystać z tego rodzaju rozwiązań, co utrudniłoby realizację celu systemu wjazdu/wyjazdu polegającego na usprawnieniu procesu przekraczania granicy. (27)Taki sam pięcioletni okres zatrzymywania danych byłby konieczny w odniesieniu do danych dotyczących osób, które nie opuściły terytorium państw członkowskich przed upływem dozwolonego okresu pobytu, w celu ułatwienia identyfikacji i procesu powrotu oraz w odniesieniu do osób, którym odmówiono wjazdu na pobyt krótkoterminowy (lub na podstawie wizy objazdowej). Dane należy usuwać po upływie okresu pięciu lat, chyba że wystąpiły przesłanki ich wcześniejszego usunięcia. (28)Należy określić precyzyjne zasady dotyczące odpowiedzialności za rozwój i funkcjonowanie systemu wjazdu/wyjazdu oraz zakres odpowiedzialności państw członkowskich za połączenie z systemem wjazdu/wyjazdu. Za rozwój scentralizowanego systemu wjazdu/wyjazdu i zarządzanie operacyjne tym systemem zgodnie z niniejszym rozporządzeniem powinna odpowiadać Agencja ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości, utworzona rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1077/2011, a odnośne przepisy rozporządzenia (UE) nr 1077/2011 powinny zostać odpowiednio zmienione. (29)Należy określić zasady odpowiedzialności państw członkowskich z tytułu szkód wynikających z wszelkich przypadków naruszenia niniejszego rozporządzenia. (30)Dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady ma zastosowanie do przetwarzania danych osobowych przez państwa członkowskie w odniesieniu do stosowania niniejszego rozporządzenia, chyba że takiego przetwarzania dokonują wyznaczone organy lub organy weryfikujące państw członkowskich na potrzeby zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie. (31)Przetwarzanie danych osobowych przez organy państw członkowskich na potrzeby zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie na mocy niniejszego rozporządzenia powinno być objęte standardową ochroną danych osobowych na podstawie ich prawa krajowego zgodnego z decyzją ramową Rady 2008/977/WSiSW. (32)Dane osobowe uzyskane przez państwa członkowskie na podstawie niniejszego rozporządzenia nie mogą być przekazywane ani udostępniane państwu trzeciemu, organizacji międzynarodowej ani podmiotowi prywatnemu mającemu siedzibę w Unii lub poza nią, chyba że przekazanie jest konieczne w poszczególnych przypadkach w celu ułatwienia identyfikacji obywateli państwa trzeciego w związku z ich powrotem, przy czym podlega ono rygorystycznym warunkom. (33)Do działań instytucji lub organów unijnych wykonujących swoje zadania z zakresu zarządzania operacyjnego systemem wjazdu/wyjazdu stosuje się rozporządzenie (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady. (34)Niezależne organy nadzoru ustanowione zgodnie z art. 28 dyrektywy 95/46/WE powinny monitorować legalność przetwarzania danych osobowych przez państwa członkowskie, przy czym Europejski Inspektor Ochrony Danych ustanowiony rozporządzeniem (WE) nr 45/2001 powinien monitorować działalność instytucji i organów unijnych w odniesieniu do przetwarzania danych osobowych. Europejski Inspektor Ochrony Danych oraz organy nadzoru powinny współpracować ze sobą w zakresie monitorowania systemu wjazdu/wyjazdu.

(35)Krajowe organy nadzoru ustanowione zgodnie z art. 25 decyzji ramowej Rady 2008/977/WSiSW powinny monitorować legalność przetwarzania danych osobowych przez państwa członkowskie na potrzeby ścigania, a krajowe organy nadzoru ustanowione zgodnie z art. 33 decyzji 2009/371/WSiSW powinny monitorować legalność przetwarzania danych osobowych przez Europol. (36)„(...) Zgodnie z art. 28 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 45/2001 skonsultowano się z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych, który wydał opinię w dniu [...]. (37)We wniosku ustanowiono rygorystyczne zasady dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu i niezbędne gwarancje. Określa się w nim również prawo osób fizycznych do dostępu, poprawiania, usuwania i dochodzenia roszczeń, w szczególności prawo do skorzystania ze środka prawnego i nadzoru operacji przetwarzania przez niezależne organy publiczne. Niniejsze rozporządzenie nie narusza zatem praw podstawowych i przestrzega zasad uznanych w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej, w szczególności prawa do godności (art. 1 Karty); zakazu niewolnictwa i pracy przymusowej (art. 5 karty); prawa do wolności i bezpieczeństwa osobistego (art. 6 Karty), poszanowania życia prywatnego i rodzinnego (art. 7 Karty), ochrony danych osobowych (art. 8 Karty), prawa do niedyskryminacji (art. 21 Karty), prawa dziecka (art. 24 Karty), prawa osób w podeszłym wieku (art. 25 Karty), prawa osób niepełnosprawnych (art. 26 Karty) oraz prawa do skutecznego środka prawnego (art. 47 Karty). (38)Skuteczne monitorowanie stosowania niniejszego rozporządzenia wymaga regularnego dokonywania ocen. Państwa członkowskie powinny określić zasady dotyczące kar mających zastosowanie w przypadku naruszeń przepisów niniejszego rozporządzenia i zapewnić ich stosowanie. (39)W celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia należy powierzyć Komisji uprawnienia wykonawcze. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011. (40)Państwa członkowskie nie mogą – w wystarczającym stopniu – stworzyć wspólnego systemu wjazdu/wyjazdu i wprowadzić wspólnych zobowiązań, warunków i procedur dotyczących wykorzystywania danych, dlatego, ze względu na skalę i skutki działań, można to większym stopniu osiągnąć na poziomie Unii zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu o Unii Europejskiej. Zgodnie z zasadą proporcjonalności określoną w tym artykule niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest niezbędne dla osiągnięcia tego celu. (41)W następstwie uruchomienia systemu wjazdu/wyjazdu należy zmienić art. 20 ust. 2 konwencji wykonawczej do układu z Schengen, ponieważ jest niezgodny z art. 77 ust. 2 lit. a) i c) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, ze względu na fakt, że wspólna polityka wizowa nie może opierać się na istnieniu bądź nieistnieniu dwustronnych umów w sprawie zniesienia wiz zawartych przez państwa członkowskie, a dozwolony okres pobytu obywateli państw trzecich nie powinien zależeć od liczby i treści takich umów dwustronnych. Ponadto system wjazdu/wyjazdu nie może uwzględniać ani obliczać dozwolonej długości pobytu obywateli państw trzecich, objętych systemem bezwizowym, korzystających z takich umów, dlatego umowy te powinny być wyeliminowane. (42)Przewidywane koszty systemu wjazdu/wyjazdu są niższe niż budżet przeznaczony na inicjatywę na rzecz inteligentnych granic w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 515/2014. W związku z powyższym po przyjęciu niniejszego rozporządzenia, zgodnie z art. 5 ust. 5 lit. b) rozporządzenia (UE) nr 515/2014 Komisja powinna, w drodze aktu delegowanego, ponownie przydzielić kwotę przypisaną obecnie na rozwijanie systemów IT wspomagających zarządzanie przepływami migracyjnymi przez granice zewnętrzne. (43)Niniejsze rozporządzenie ustanawiające system wjazdu/wyjazdu zastępuje obowiązek stemplowania paszportów obywateli państw trzecich, który jest stosowany przez wszystkie przystępujące państwa członkowskie. Pobyty w państwach członkowskich, które nie stosują jeszcze w pełni z dorobku Schengen zgodnie z odpowiednimi aktami przystąpienia, nie powinny być uwzględniane podczas obliczania okresu dozwolonego pobytu w strefie Schengen. Takie państwa członkowskie powinny rejestrować w systemie wjazdu/wyjazdu pobyt obywateli państw trzecich, ale zautomatyzowany kalkulator systemu nie powinien obliczać czasu takiego pobytu jako części dozwolonego czasu pobytu. (44)Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez uszczerbku dla stosowania dyrektywy 2004/38/WE. (45)Zgodnie z art. 1 i 2 Protokołu nr 22 w sprawie stanowiska Danii, załączonego do Traktatu o Unii Europejskiej i do Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, Dania nie uczestniczy w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje. Ponieważ niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, zgodnie z art. 4 tego protokołu Dania podejmuje decyzję, w terminie sześciu miesięcy po przyjęciu przez Radę niniejszego rozporządzenia, czy dokona jego transpozycji do swojego prawa krajowego. (46)Niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, który nie ma zastosowania do Zjednoczonego Królestwa zgodnie z decyzją Rady 2000/365/WE; Zjednoczone Królestwo nie uczestniczy zatem w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związane ani go nie stosuje. (47)Niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen, który nie ma zastosowania do Irlandii zgodnie z decyzją Rady 2002/192/WE; Irlandia nie uczestniczy zatem w przyjęciu niniejszego rozporządzenia i nie jest nim związana ani go nie stosuje. (48)W odniesieniu do Islandii i Norwegii niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu Umowy zawartej między Radą Unii Europejskiej a Republiką Islandii i Królestwem Norwegii w sprawie włączenia tych dwóch państw we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, które wchodzą w zakres obszaru, o którym mowa w art. 1 pkt A decyzji Rady 1999/437/WE. (49)W odniesieniu do Szwajcarii niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu Umowy między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską a Konfederacją Szwajcarską w sprawie włączenia Konfederacji Szwajcarskiej we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, który wchodzi w zakres obszaru, o którym mowa w art. 1 pkt A decyzji Rady 1999/437/WE w związku z art. 3 decyzji Rady 2008/146/WE i art. 3 decyzji Rady 2008/149/WSiSW. (50)W odniesieniu do Liechtensteinu niniejsze rozporządzenie stanowi rozwinięcie przepisów dorobku Schengen w rozumieniu Protokołu między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską, Konfederacją Szwajcarską i Księstwem Liechtensteinu o przystąpieniu Księstwa Liechtensteinu do Umowy między Unią Europejską, Wspólnotą Europejską i Konfederacją Szwajcarską dotyczącej włączenia Konfederacji Szwajcarskiej we wprowadzanie w życie, stosowanie i rozwój dorobku Schengen, które wchodzą w zakres obszaru, o którym mowa w art. 1 pkt A decyzji Rady 1999/437/WE w związku z art. 3 decyzji Rady 2011/350/UE i art. 3 decyzji Rady 2011/349/UE. (51)Niniejsze rozporządzenie stanowi akt oparty na dorobku Schengen lub w inny sposób z nim związany w rozumieniu art. 3 ust. 2 Aktu przystąpienia z 2003 r. oraz art. 4 ust. 2 Aktu przystąpienia z 2005 r. i akt. 4 ust. 2 Aktu przystąpienia z 2011 r., PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE: ROZDZIAŁ 1

Przepisy ogólne

Artykuł 1

Przedmiot 1. Na mocy niniejszego rozporządzenia ustanawia się „system wjazdu/wyjazdu” w celu rejestrowania i przechowywania informacji dotyczących daty, czasu i miejsca wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich przekraczających granice zewnętrzne państw członkowskich, w celu obliczania długości ich pobytu oraz generowania ostrzeżeń dla państw członkowskich w przypadku upływu okresu dozwolonego pobytu oraz w celu rejestrowania daty, czasu i miejsca odmowy wjazdu udzielonej obywatelom państw trzecich, którym odmówiono wjazdu na pobyt krótkoterminowy (lub na podstawie wizy objazdowej) oraz organu państwa członkowskiego, który odmówił wjazdu, i przyczyn odmowy. 2.W rozdziale IV niniejszego rozporządzenia określa się również warunki dostępu wyznaczonych organów ścigania państw członkowskich i Europejskiego Urzędu Policji (Europolu) do danych zgromadzonych w systemie wjazdu/wyjazdu w celu zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie. Artykuł 2

Zakres 1.Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do obywateli państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkoterminowy (lub na podstawie wizy objazdowej) na terytorium państw członkowskich, podlegających odprawie granicznej zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/399 podczas przekraczania granic zewnętrznych państw członkowskich. W przypadku wjazdu na terytorium państw członkowskich i wyjazdu z ich terytorium niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie do obywateli państw trzecich będących członkami rodziny obywatela Unii, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE, lub członkami rodziny obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się na mocy prawa Unii, którzy nie posiadają karty pobytu przewidzianej w dyrektywie 2004/38/WE. 2.Niniejsze rozporządzenie ma również zastosowanie do obywateli państw trzecich, którym nie zezwolono na pobyt krótkoterminowy (lub na podstawie wizy objazdowej) na terytorium państw członkowskich zgodnie z art. 14 rozporządzenia (UE) 2016/399. 3.Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do: a)członków rodziny obywatela Unii, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE, i którzy posiadają kartę pobytu przewidzianą w tej dyrektywie; b)członków rodziny obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się na mocy prawa UE, którzy posiadają kartę pobytu, o której mowa w dyrektywie 2004/38/WE; c)posiadaczy dokumentów pobytowych, o których mowa w art. 2 pkt 16 rozporządzenia (UE) 2016/399, innych niż ci wymienieni w lit. a) i b) niniejszego ustępu; d)posiadaczy wiz długoterminowych; e)obywateli Andory, Monako i San Marino; f)osób lub kategorii osób zwolnionych lub korzystających z ułatwień związanych z przekraczaniem granicy, o których mowa w art. 6a ust. 3 lit. d), e) i f) rozporządzenia (UE) 2016/399. Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do członków rodziny, o których mowa w lit. a) i b) akapit pierwszy, nawet jeżeli nie towarzyszą obywatelowi Unii lub obywatelowi państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się lub nie dołączają do nich. 4.Przepisy niniejszego rozporządzenia dotyczące obliczania długości pobytu i generowania ostrzeżeń dla państw członkowskich w przypadku upływu okresu dozwolonego pobytu nie mają zastosowania do obywateli państw trzecich będących członkami rodziny obywatela Unii, do których ma zastosowanie dyrektywa 2004/38/WE, lub członkami rodziny obywatela państwa trzeciego korzystającego z prawa do swobodnego przemieszczania się na mocy prawa Unii, którzy nie posiada karty pobytu przewidzianej w dyrektywie 2004/38/WE. Artykuł 3

Definicje 1. Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się następujące definicje: 1) „granice zewnętrzne” oznaczają granice zewnętrzne zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2016/399; 2) „organy graniczne” oznaczają właściwe organy, wyznaczone zgodnie z prawem krajowym do przeprowadzania kontroli osób na przejściach granicznych na granicach zewnętrznych zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2016/399; 3) „organy imigracyjne” oznaczają właściwe organy, wyznaczone zgodnie z prawem krajowym do badania przesłanek i podejmowania decyzji dotyczących pobytu obywateli państw trzecich na terytorium państw członkowskich;

4) „organy wizowe” oznaczają właściwe organy, w tym centralne organy wizowe i organy odpowiedzialne za wydawanie wiz na granicy zewnętrznej, które odpowiadają w każdym państwie członkowskim za rozpatrywanie wniosków wizowych, podejmowanie decyzji w ich sprawie lub decyzji o unieważnieniu, cofnięciu lub przedłużeniu wizy; 5) „obywatel państwa trzeciego” oznacza każdą osobę niebędącą obywatelem Unii w rozumieniu art. 20 Traktatu, z wyjątkiem osób, które na mocy umów między Unią lub Unią i jej państwami członkowskimi z jednej strony, a państwami trzecimi z drugiej, korzystają z prawa do swobodnego przemieszczania się równoważnego z prawem obywateli Unii; 6) „dokument podróży” oznacza paszport lub inny równoważny dokument, który upoważnia posiadacza do przekraczania granic zewnętrznych i w którym może być umieszczona wiza; 7) „pobyt krótkoterminowy” oznacza pobyt na terytorium państw członkowskich, którego długość nie przekracza 90 dni w okresie 180 dni; 8) „wiza krótkoterminowa” oznacza zezwolenie wydawane przez państwo członkowskie z zamiarem umożliwienia planowanego pobytu na terytorium państw członkowskich, którego długość nie przekracza 90 dni w okresie 180 dni; 9) „wiza objazdowa” oznacza zezwolenie wydawane przez państwo członkowskie w celu umożliwienia planowanego pobytu na terytorium co najmniej dwóch państw członkowskich na czas dłuższy niż 90 dni w każdym 180-dniowym okresie, pod warunkiem że wnioskodawca nie zamierza pozostawać dłużej niż 90 dni w każdym 180-dniowym okresie na terytorium tego samego państwa członkowskiego; 10) „przewoźnicy” oznaczają każdą osobę fizyczną lub prawną, która z tytułu wykonywanego zawodu zajmuje się przewozem osób; 11) „odpowiedzialne państwo członkowskie” oznacza państwo członkowskie, które wprowadziło dane do systemu wjazdu/wyjazdu; 12) „weryfikacja” oznacza proces porównywania zestawów danych w celu stwierdzenia autentyczności podawanej tożsamości (kontrola jeden do jednego); 13) „identyfikacja” oznacza proces ustalania tożsamości osoby poprzez przeszukiwanie bazy danych w oparciu o wielorakie zestawy danych (kontrola jeden do wielu); 14) „dane alfanumeryczne” oznaczają dane wyrażone literami, cyframi, znakami specjalnymi, odstępami i znakami przestankowymi; 15) „dane daktyloskopijne” oznaczają dane dotyczące odcisków palca wskazującego, środkowego, serdecznego i małego prawej ręki, o ile występują, w przeciwnym razie lewej ręki, lub obrazu śladu; 16) „wizerunek twarzy” oznacza obrazy cyfrowe twarzy o wystarczającej rozdzielczości i jakości, które mają być wykorzystywane podczas zautomatyzowanego porównywania danych biometrycznych; 17) „dane biometryczne” oznaczają dane daktyloskopijne i wizerunek twarzy; 18) „osoba przekraczająca dozwolony okres pobytu” oznacza obywatela państwa trzeciego, który nie spełnia warunków dotyczących długości pobytu krótkoterminowego na terytorium państw członkowskich lub przestał je spełniać; 19) „eu-LISA” oznacza Europejską Agencję ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości ustanowioną rozporządzeniem (UE) nr 1077/2011; 20) „Frontex” oznacza Europejską Agencję Zarządzania Współpracą Operacyjną na Granicach Zewnętrznych Państw Członkowskich Unii Europejskiej utworzoną na mocy rozporządzenia (WE) nr 2007/2004; 21) „organ nadzorczy” oznacza organ nadzorczy ustanowiony zgodnie z art. 28 dyrektywy 95/46/WE; 22) „krajowy organ nadzoru” w odniesieniu do ścigania oznacza organy nadzorcze ustanowione zgodnie z art. 25 decyzji ramowej Rady 2008/977/WSiSW; 23) „krajowy organ nadzorczy” oznacza organy nadzorcze ustanowione zgodnie z art. 33 decyzji 2009/371/WSiSW;

24) „dane przechowywane w systemie wjazdu/wyjazdu” oznaczają wszystkie dane przechowywane w systemie centralnym zgodnie z art. 13, 14, 15, 16, 17 i 18; 25) „ściganie” oznacza zapobieganie przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywanie lub prowadzenie w ich sprawie dochodzeń; 26) „przestępstwa terrorystyczne” oznaczają określone w prawie krajowym przestępstwa odpowiadające lub równoważne przestępstwom, o których mowa w art. 1–4 decyzji ramowej 2002/475/WSiSW; 27) „poważne przestępstwa” oznaczają przestępstwa odpowiadające lub równoważne przestępstwom, o których mowa w art. 2 ust. 2 decyzji ramowej 2002/584/WSiSW, jeżeli zgodnie z prawem krajowym podlegają karze pozbawienia wolności lub środkowi zabezpieczającemu polegającemu na pozbawieniu wolności przez maksymalny okres co najmniej trzech lat. 2. Terminy zdefiniowane w art. 2 dyrektywy 95/46/WE mają takie samo znaczenie w niniejszym rozporządzeniu w zakresie, w jakim dane osobowe przetwarzane są przez organy państw członkowskich w celach określonych w art. 5 niniejszego rozporządzenia. 3. Terminy zdefiniowane w art. 2 decyzji ramowej 2008/977/WSiSW mają takie samo znaczenie w niniejszym rozporządzeniu w zakresie, w jakim dane osobowe przetwarzane są przez organy państw członkowskich do celów egzekwowania prawa. Artykuł 4

Utworzenie systemu wjazdu/wyjazdu Agencja ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości („eu-LISA”) rozwija system wjazdu/wyjazdu i zapewnia zarządzanie operacyjne tym systemem, m.in. rozwiązania techniczne dotyczące przetwarzania danych biometrycznych, o których mowa w art. 14 ust. 1 lit. f) i art. 15. Artykuł 5 Przeznaczenie systemu wjazdu/wyjazdu System wjazdu/wyjazdu poprzez rejestrowanie, przechowywanie i zapewnianie dostępu państwom członkowskim do danych dotyczących daty, czasu i miejsca wjazdu i wyjazdu oraz odmowy wjazdu udzielonej obywatelom państw trzecich na granicach zewnętrznych: a)zwiększa skuteczność odpraw granicznych dzięki obliczaniu i monitorowaniu czasu trwania dozwolonego pobytu w momencie wjazdu i wyjazdu obywateli państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkoterminowy (lub na podstawie wizy objazdowej); b)pomaga w identyfikacji osób, które nie spełniają warunków wjazdu lub pobytu na terytorium państw członkowskich lub też przestały spełniać te warunki; c)umożliwia identyfikowanie i wykrywanie osób nadmiernie przedłużających pobyt (także w obrębie terytorium) oraz umożliwia właściwym organom krajowym państw członkowskich na podejmowanie odpowiednich działań, m.in. zwiększanie możliwości powrotów; d)umożliwia elektroniczne sprawdzanie odmowy wjazdu w systemie wjazdu/wyjazdu; e)zwalnia personel odpowiedzialny za kontrolę graniczną z obowiązku przeprowadzania kontroli, którą można zautomatyzować, oraz umożliwia większą koncentrację na ocenie obywateli państw trzecich; f)zapewnia konsulatom dostęp do informacji dotyczących korzystania zgodnie z prawem z wcześniejszych wiz; g)przekazuje informacje obywatelom państw trzecich o długości ich dozwolonego pobytu; h)gromadzi dane statystyczne dotyczące wjazdów i wyjazdów, odmowy wjazdu i przedłużonych pobytów obywateli państw trzecich na potrzeby udoskonalenia oceny ryzyka przedłużania pobytów oraz wspierania kształtowania polityki migracyjnej UE opartej na dowodach; i)umożliwia zwalczanie oszustw dotyczących tożsamości;

j)przyczynia się do zapobiegania przestępstwom terrorystycznym lub innym poważnym przestępstwom, ich wykrywania lub prowadzenia dochodzeń w ich sprawie; k)umożliwia identyfikację i zatrzymanie terrorysty, podejrzanych o popełnienie przestępstwa, a także ofiar przekraczających granice zewnętrzne; l)umożliwia generowanie informacji dotyczących historii podróży terrorystów, podejrzanych o popełnienie przestępstwa oraz ofiar na potrzeby dochodzeń związanych z terroryzmem lub poważną przestępczością. Artykuł 6 Struktura techniczna systemu wjazdu/wyjazdu 1.System wjazdu/wyjazdu składa się z: a)systemu centralnego; b)jednolitego interfejsu krajowego w każdym państwie członkowskim, opartego na wspólnych specyfikacjach technicznych i identycznego dla wszystkich państw członkowskich, który umożliwia łączenie systemu centralnego z krajową infrastrukturą graniczną w państwach członkowskich; c)bezpiecznego kanału komunikacyjnego między centralnym systemem wjazdu/wyjazdu a centralnym systemem VIS; d)infrastruktury łączności między systemem centralnym a jednolitymi interfejsami krajowymi. 2. Centralny system wjazdu/wyjazdu jest obsługiwany przez eu-LISA w jej dwóch obiektach technicznych. Zapewnia on funkcje określone w niniejszym rozporządzeniu zgodnie z warunkami dostępności, jakości i szybkości na mocy art. 34 ust. 3. 3. Bez uszczerbku dla decyzji Komisji 2008/602/WE, niektóre sprzęty i oprogramowanie komputerowe infrastruktury łączności systemu wjazdu/wyjazdu są wspólne z infrastrukturą łączności VIS, o którym mowa w art. 1 ust. 2 decyzji 2004/512/WE. Oprócz istniejącej prywatnej sieci wirtualnej VIS ustanawia się oddzielną prywatną sieć wirtualną poświęconą systemowi wjazdu/wyjazdu w celu zapewnienia logicznego rozdzielenia danych przechowywanych w VIS i systemie wjazdu/wyjazdu. Artykuł 7

Interoperacyjność z VIS 1.eu-LISA ustanawia bezpieczny kanał komunikacyjny między centralnym systemem wjazdu/wyjazdu a centralnym systemem VIS w celu umożliwienia interoperacyjności między systemem wjazdu/wyjazdu a VIS. Bezpośrednie wgląd do danych przechowywanych w obu systemach jest możliwy tylko wtedy, gdy został przewidziany zarówno w niniejszym rozporządzeniu, jak i rozporządzeniu (WE) nr 767/2008. 2.Wymóg interoperacyjności umożliwia organom granicznym korzystającym z systemu wjazdu/wyjazdu wgląd do VIS z poziomu systemu wjazdu/wyjazdu w celu: a)pobierania i importowania danych wizowych bezpośrednio z VIS w celu utworzenia lub zaktualizowania rejestru indywidualnego posiadacza wizy w systemie wjazdu/wyjazdu zgodnie z art. 13, 14 i 16 niniejszego rozporządzenia i art. 18a rozporządzenia (WE) nr 767/2008; b)pobierania i importowania danych wizowych bezpośrednio z VIS w celu zaktualizowania system wjazdu/wyjazdu w przypadku unieważnienia, cofnięcia lub przedłużenia wizy zgodnie z art. 17 niniejszego rozporządzenia i art. 13, 14 i 18a rozporządzenia (WE) nr 767/2008; c)zweryfikowania autentyczności i ważności wizy lub sprawdzenia, czy warunki wjazdu na terytorium państw członkowskich zgodnie z art. 6 rozporządzenia (UE) 2016/399 zostały spełnione na mocy art. 21 niniejszego rozporządzenia i art. 18 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 767/2008; d)sprawdzenia na granicach zewnętrznych, czy obywatel państwa trzeciego zwolniony z obowiązku wizowego był wcześniej zarejestrowany w VIS zgodnie z art. 21 niniejszego rozporządzenia i art. 19a rozporządzenia (WE) nr 767/2008;

e)kontrolowania na granicach zewnętrznych tożsamości posiadacza wizy z odciskami palców z VIS zgodnie z art. 21 niniejszego rozporządzenia i art. 18 ust. 6 rozporządzenia (WE) nr 767/2008, w przypadku gdy nie można zweryfikować tożsamości posiadacza wizy w systemie wjazdu/wyjazdu. 3. Wymóg interoperacyjności umożliwia organom wizowym korzystającym z VIS wgląd do systemu wjazdu/wyjazdu z poziomu VIS w celu: a)rozpatrywania wniosków wizowych i podjęcia decyzji związanych z tymi wnioskami zgodnie z art. 22 niniejszego rozporządzenia i art. 15 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 767/2008; b)zaktualizowania danych wizowych w systemie wjazdu/wyjazdu, w przypadku unieważnienia, cofnięcia lub przedłużenia wizy zgodnie z art. 17 niniejszego rozporządzenia i art. 13 i 14 rozporządzenia (WE) nr 767/2008. Artykuł 8

Dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu w celu wprowadzania, zmieniania, usuwania i przeglądania danych 1.Dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu w celu wprowadzania, zmieniania, usuwania i przeglądania danych, o których mowa w art. 13, 14, 15, 16, 17 i 18 jest zarezerwowany wyłącznie dla należycie upoważnionego personelu organów każdego państwa członkowskiego, które są właściwe do realizowania celów określonych w art. 21–32. Dostęp jest ograniczony w zakresie, w jakim jest to niezbędne do wykonania zadań zgodnie z tym celem, i proporcjonalny do wytyczonych celów. 2.Każde państwo członkowskie wyznacza właściwe organy krajowe, w tym organy graniczne, wizowe oraz imigracyjne. Należycie upoważniony personel ma dostęp do systemu wjazdu/wyjazdu pozwalający wprowadzać, zmieniać, usuwać lub przeglądać dane. Każde państwo członkowskie niezwłocznie przekazuje eu-LISA wykaz tych organów. W wykazie określa się do jakich celów każdy z tych organów może mieć dostęp do danych przechowywanych w systemie wjazdu/wyjazdu. W terminie trzech miesięcy od uruchomienia systemu wjazdu/wyjazdu zgodnie z art. 60 publikuje się skonsolidowany wykaz tych organów w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. W przypadku wprowadzenia zmian w wykazie eu-LISA publikuje każdego roku zaktualizowany skonsolidowany wykaz. Artykuł 9

Zasady ogólne 1.Każdy właściwy organ uprawniony do dostępu do systemu wjazdu/wyjazdu zapewnia wykorzystanie systemu wjazdu/wyjazdu w zakresie koniecznym, odpowiednim i proporcjonalnym. 2.Każdy właściwy organ zapewnia, aby w