Wniosek DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie ewentualnych strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii /* COM/2013/0293 final - 2013/0152 (COD) */





UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU Unia Europejska udziela Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EBI) gwarancji budżetowej obejmującej ryzyko polityczne i ryzyko kredytowe dłużnika typu państwo związane z działaniami z zakresu finansowania realizowanymi przez EBI poza granicami Unii Europejskiej w ramach wspierania odpowiednich celów polityki zewnętrznej Unii. Gwarancja UE dla operacji zewnętrznych EBI stanowi skuteczny instrument pozwalający na połączenie środków budżetowych UE – poprzez zasilanie Funduszu Gwarancyjnego dla działań zewnętrznych – ze środkami własnymi EBI. Ponadto EBI finansuje operacje charakteryzujące się wysoką jakością inwestycyjną poza granicami Unii na swoje własne ryzyko, jak również działania na podstawie szczególnych upoważnień takie jak działania w państwach AKP. Potrzeba gwarancji budżetowej UE dla operacji zewnętrznych EBI wynika z zapisanego w statucie banku obowiązku zapewniania odpowiedniego zabezpieczenia wszystkich operacji kredytowych banku oraz, szerzej, z konieczności ochrony wiarygodności kredytowej EBI i uniknięcia sytuacji, w której bank miałby ograniczone możliwości realizowania swojej głównej funkcji, czyli wspierania stabilnego rozwoju państw członkowskich UE. Gwarancja UE stanowi kluczowy instrument pozwalający pogodzić strukturę finansową EBI, która charakteryzuje się znacznie wyższym wskaźnikiem kapitału obcego niż w przypadku innych międzynarodowych instytucji finansowych, ze znacznie wyższym poziomem ryzyka nieodłącznie związanego z udzielaniem pożyczek państwom trzecim, uwzględniając konieczność zapobiegania pogorszeniu ratingu banku na poziomie AAA, przy jednoczesnym ograniczeniu uszczuplenia kapitału EBI. Chociaż ostatnio zatwierdzone podwyższenie kapitału EBI pozwoli na zwiększenie akcji kredytowej EBI w obrębie UE, operacja ta nie powinna mieć wpływu na działania zewnętrzne EBI. Całkowity zakres i ogólne warunki gwarancji UE dla operacji zewnętrznych EBI są określane w decyzjach Parlamentu Europejskiego i Rady. Ostatnia decyzja obejmująca działania EBI z zakresu finansowania poza granicami Unii w okresie od 1 lutego 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. została przyjęta w formie decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1080/2011/UE z dnia 25 października 2011 r.[1] („obowiązująca decyzja”). W art. 16 obowiązującej decyzji zobowiązano Komisję do przedłożenia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wniosku w sprawie ustanowienia gwarancji UE na okres obowiązywania kolejnych wieloletnich ram finansowych. W tym kontekście w motywie 40 obowiązującej decyzji przewidziano szczególne wymogi: „Przedstawiając EBI wniosek o gwarancję UE w zakresie przyszłych wieloletnich ram finansowych, Komisja powinna w szczególności przeanalizować, w ścisłej współpracy z EBI i przy uwzględnieniu następstw finansowania funduszu gwarancyjnego, pułapy, jakich dotyczą gwarancje UE, wykaz potencjalnie kwalifikujących się państw oraz możliwości EBI w zakresie zapewniania mikrokredytów i innych typów instrumentów. Komisja i EBI powinny również przeanalizować możliwości zwiększenia w przyszłości synergii między finansowaniem poprzez IPA, ENPI, DCI, EIDHR i instrument na rzecz stabilności a upoważnieniem zewnętrznym EBI”. Nowa decyzja, której dotyczy wniosek, obejmie gwarancję UE dla zewnętrznych działań EBI z zakresu finansowania w okresie od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2020 r. 2. WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENY SKUTKÓW Komisja przeprowadziła ocenę skutków[2], którą dołączono do niniejszego wniosku. Rozważono następujące warianty strategiczne: · nieudzielenie nowej gwarancji budżetowej UE dla jakichkolwiek nowych działań EBI poza granicami Unii (wariant 0); · scenariusz odniesienia zakładający brak zmiany dotychczasowej gwarancji UE, która nadal obowiązywałaby w dotychczasowym kształcie w okresie objętym kolejnym upoważnieniem, tzn. do 31.12.2020 r. (wariant 1); · dostosowanie obecnej konstrukcji dotychczasowego upoważnienia poprzez przyjęcie szeregu zmian w odpowiedzi na nowy kontekst polityczny. W ramach tego wariantu zdefiniowano trzy podwarianty: – wariant 2.1 (CLOSE) przewidujący zmianę zakresu geograficznego upoważnienia w celu ukierunkowania gwarancji UE na najbliższe regiony sąsiadujące z Unią poprzez wyłączenie z zakresu geograficznego Azji, Ameryki Łacińskiej i Południowej Afryki, objęcie gwarancją wszelkiego rodzaju operacji mikrofinansowania, znaczne zwiększenie wydzielonej puli środków przeznaczonych na działania związane ze zmianą klimatu oraz przygotowywanie corocznych opracowań na temat strategii dotyczących poszczególnych państw; – wariant 2.2 (MICRO) przewidujący utrzymanie dotychczasowego zakresu geograficznego, ustanowienie upoważnienia w zakresie mikrofinansowania, objętego gwarancją ogólną UE, wprowadzenie wartości docelowych dotyczących finansowania działań w obszarze zmian klimatu w ramach puli środków finansowych dla poszczególnych regionów oraz aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych zgodnie z wieloletnim orientacyjnym programem w zakresie unijnych instrumentów służących finansowaniu działań zewnętrznych; – wariant 2.3 (FOCUS) przewidujący ukierunkowanie działań podejmowanych w ramach upoważnienia na beneficjentów mających niższą wiarygodność kredytową (przy czym operacje mikrofinansowania nadal nie zaliczałyby się wyraźnie do operacji kwalifikujących się), wprowadzenie ogólnej docelowej wartości zatwierdzonych pożyczek, czemu towarzyszyć będzie wprowadzenie systemu monitorowania pozwalającego kontrolować skalę zmniejszania – w ujęciu bezwzględnym i względnym – emisji gazów cieplarnianych dzięki realizacji wszelkich projektów EBI wspieranych w ramach upoważnienia oraz aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych zgodnie z wieloletnim orientacyjnym programem w zakresie unijnych instrumentów służących finansowaniu działań zewnętrznych; · udzielenie gwarancji innym europejskim instytucjom finansowym, które kwalifikują się do udziału w różnych instrumentach łączonych (wariant 3). Stwierdzono następujące główne skutki opisanych wariantów: Wariant 0 doprowadziłby do wycofania się EBI z wielu państw oraz do znacznego wzrostu kosztów finansowania projektów inwestycyjnych realizowanych w tych państwach. Skutek ten należy uznać za niepożądany z punktu widzenia polityki, zwłaszcza w kontekście ogólnoświatowego kryzysu gospodarczego, który uwypukla znaczne potrzeby inwestycyjne. Konieczne wydaje się dalsze utrzymanie stosownego napływu inwestycji do państw poza granicami Unii. Wariant 1 nie zapewniłby należytej reakcji w odpowiedzi na nowy kontekst polityczny. Uznano, że wariant 2.3 (FOCUS) przyniósłby pozytywniejsze skutki i uzyskał lepszą ocenę niż pozostałe przeanalizowane podwarianty MICRO i CLOSE, zwłaszcza jeśli chodzi o wpływ na budżet oraz spójność i komplementarność z unijną polityką i unijnymi instrumentami. Wariant 3 umożliwiłby innym instytucjom korzystanie z gwarancji UE i tym samym doprowadziłby do ograniczenia udziału EBI w akcji kredytowej objętej gwarancją, co mogłoby mieć negatywny wpływ na wyeksponowanie działań podejmowanych przez UE, zważywszy na instytucjonalny status EBI w strukturach UE. Ponadto w budżecie UE należałoby uwzględnić dodatkowe zobowiązania warunkowe z tytułu działań z zakresu finansowania prowadzonych przez inne instytucje finansowe, które, ściśle rzecz biorąc, nie są częścią unijnych struktur instytucjonalnych oraz nie mają tych samych udziałowców. Wreszcie, inne instytucje kierują się własnymi strategiami uzgodnionymi przez ich organy, co mogłoby ograniczać wpływ, jaki Unia mogłaby wywierać – z racji udzielenia gwarancji – na podejmowane działania. Preferowanym wariantem jest zatem podwariant 2.3 (FOCUS). Ocenę skutków sporządzono w oparciu o wyniki nieformalnych rozmów z kluczowymi zewnętrznymi zainteresowanymi stronami, w tym z przedstawicielami państw członkowskich oraz przedstawicielami głównych zainteresowanych organizacji pozarządowych, które odbyły się w ramach spotkań i seminariów zorganizowanych w czerwcu i październiku 2012 r. w celu skatalogowania aktualnych poglądów dotyczących przedmiotowej kwestii. Przedmiotem wymiany poglądów były zwłaszcza problemy zidentyfikowane w niniejszym sprawozdaniu, jak również możliwe rozwiązania pozwalające im zaradzić. Sprawozdanie z oceny skutków sporządzono również w oparciu o szeroko zakrojone konsultacje z kluczowymi zainteresowanymi stronami (podmiotami, których dotyczy obowiązująca decyzja, podmiotami zaangażowanymi w jej wykonanie oraz z prawodawcami), które odbyły się w kontekście przeglądu upoważnienia na lata 2007–2013, który zakończył się pod koniec 2011 r. Wszystkie te konsultacje i nieformalne wymiany poglądów pozwoliły w wystarczającym stopniu poznać stanowisko zewnętrznych zainteresowanych stron. Szczegółowe informacje na temat głównych wyników tych konsultacji zawarte są w sprawozdaniu z oceny skutków. Projekt sprawozdania z oceny skutków, po uzupełnieniu na wniosek Rady ds. Oceny Skutków, został pozytywnie zaopiniowany przez Radę w dniu 29 stycznia 2013 r. Rada ds. Oceny Skutków zażądała dalszych wyjaśnień na temat stanu realizacji zaleceń wydanych w ramach przeglądu śródokresowego oraz na temat roli EBI w finansowaniu przez UE działań zewnętrznych oraz komplementarności działań banku w stosunku do działań podejmowanych przez inne podmioty, a także zaleciła dopracowanie fragmentów poświęconych ocenie skutków i porównaniu wariantów oraz uwzględnienie bardziej szczegółowych informacji w części poświęconej prezentacji poglądów zainteresowanych stron. Sprawozdanie zostało odpowiednio dodatkowo poprawione. 3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU Wniosek w sprawie decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady opiera się na podwójnej podstawie prawnej, a mianowicie art. 209 i art. 212 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. W szczególności art. 209 ust. 3 w związku z art. 208 stanowi, że EBI przyczynia się, na warunkach przewidzianych w jego statucie, do realizacji środków niezbędnych do wsparcia celów polityki Unii w dziedzinie współpracy na rzecz rozwoju. Niniejszy wniosek wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji Unii. Zasada pomocniczości nie ma zatem zastosowania. Wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności, ponieważ gwarancja UE sprawdziła się jako skuteczna metoda ochrony przed ryzykiem politycznym i ryzykiem kredytowym dłużnika typu państwo, związanym z zewnętrznymi operacjami EBI prowadzonymi w ramach wspierania polityki zewnętrznej Unii. Nowe upoważnienie objęte gwarancją UE w latach 2014–2020 pozwoli na dalsze stosowanie dotychczasowych skutecznych i rzetelnych ekonomicznie praktyk. Tam gdzie było to możliwe i zasadne, we wniosku ustawodawczym uwzględniono ustalenia dokonane w trakcie negocjacji międzyinstytucjonalnych, które znalazły także swój wyraz w decyzji 1080/2011/UE. 4. WPŁYW NA BUDŻET Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych („fundusz gwarancyjny”), ustanowiony rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 z dnia 25 maja 2009 r. ustanawiającym Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych[3], stanowi bufor płynności dla budżetu Unii chroniący przed stratami z tytułu działań EBI z zakresu finansowania i innych działań zewnętrznych Unii tzn. pomocy makrofinansowej i pożyczek Euratom. Ponad 90 % portfela pożyczek objętych funduszem gwarancyjnym przypada na pożyczki wchodzące w zakres udzielonego EBI upoważnienia. Fundusz gwarancyjny zasila jednorazowa roczna płatność z budżetu UE. Mechanizm zasilania funduszu gwarancyjnego ma na celu utrzymanie stanu środków funduszu na poziomie 9 % kwoty wypłaconych i pozostających do spłaty pożyczek, a zatem wprowadza de facto ograniczenie upoważnienia EBI do prowadzenia operacji zewnętrznych objętych gwarancją budżetu UE. W 2010 r. zewnętrzna ocena funkcjonowania funduszu gwarancyjnego wykazała, że stopa zasilenia funduszu na poziomie 9 % jest odpowiednia. Zaproponowany pułap jest spójny z kwotami zasilenia przewidzianymi w stanowisku merytorycznym Komisji Europejskiej na potrzeby negocjacji poszczególnych programów wdrażających kolejne wieloletnie ramy finansowe przekazanym przez Komisję w dniu 27 marca 2013 r. (1,193 mld EUR dla wieloletnich ram finansowych na lata 2014–2020 w cenach bieżących), a jego podstawę stanowi oczekiwany schemat wypłat i spłat pożyczek objętych gwarancją. We wniosku przewidziano maksymalny pułap działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE w latach 2014–2020 w wysokości 28 mld EUR. Na ten maksymalny pułap składają się dwa elementy: (i) stały pułap w maksymalnej wysokości 25 mld EUR oraz (ii) fakultatywna dodatkowa kwota w wysokości 3 mld EUR. Decyzja o uruchomieniu tej dodatkowej kwoty w całości lub części oraz o jej podziale między poszczególne regiony zostanie podjęta w ramach zwykłej procedury ustawodawczej po przeprowadzeniu przeglądu śródokresowego. Niższa wartość stałego pułapu w porównaniu z obowiązującą decyzją wynika z ograniczeń budżetowych w zakresie kwoty pozycji w budżecie przewidzianej na zasilenie funduszu gwarancyjnego w ramach kolejnych wieloletnich ram finansowych i nie jest związana z dotychczasowymi wynikami i skutecznością programu, ani nie jest podyktowana względami związanymi z możliwością absorpcji tych środków. Wpływ, jaki na budżet wywierają zasilanie rezerw funduszu gwarancyjnego, w tym przyjęte założenia, oraz zasoby ludzkie i administracyjne zaangażowane w administrowanie gwarancją UE, został przedstawiony w towarzyszącej wnioskowi ocenie skutków finansowych regulacji. 5. ELEMENTY FAKULTATYWNE W oparciu o wyniki oceny skutków wniosek ma na celu zapewnienie dalszego obowiązywania gwarancji UE dla zewnętrznych działań EBI z zakresu finansowania w okresie kolejnej perspektywy finansowej 2014–2020, przy wprowadzeniu pewnych zmian: • priorytetowe objęcie zakresem geograficznym upoważnienia beneficjentów mających niższą wiarygodność kredytową, w których przypadku wykorzystanie gwarancji przyniosłoby największą wartość dodaną; • wzmocnienie podejmowanych w ramach upoważnienia działań w obszarze zmiany klimatu w celu stworzenia zachęt do podejmowania przez EBI inicjatyw w tym kluczowym obszarze działań zewnętrznych Unii poprzez wprowadzenie ogólnej docelowej wartości zatwierdzonych pożyczek, czemu towarzyszyć będzie wprowadzenie systemu monitorowania pozwalającego kontrolować skalę zmniejszania – w ujęciu bezwzględnym i względnym – emisji gazów cieplarnianych dzięki realizacji wszelkich istotnych projektów EBI wspieranych w ramach upoważnienia; • skuteczniejsze „skojarzenie” prowadzonego przez EBI finansowania z unijnymi politykami oraz wzmocnienie spójności i komplementarności z innymi unijnymi instrumentami, aby skuteczniej i odpowiednio szybko odzwierciedlić zmiany polityki poprzez wprowadzenie przepisu przewidującego aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych zgodnie z wieloletnim orientacyjnym programem w zakresie unijnych instrumentów służących finansowaniu działań zewnętrznych. Szczegółowe wyjaśnienie kluczowych elementów wniosku W art. 1 przedłużono gwarancję UE na okres obowiązywania kolejnej perspektywy finansowej obejmującej lata 2014–2020, z możliwością przedłużenia o kolejne sześć miesięcy celem zapewnienia ciągłości działań EBI z zakresu finansowania. Gwarancja UE jest ograniczona do 65 % łącznej kwoty obejmującej pozostające do spłaty kwoty pożyczek wypłaconych przez EBI i powiązane kwoty (tj. odsetki, prowizje i inne ewentualne opłaty, które są należne EBI od dłużników objętych gwarancją zgodnie z umową pożyczki lub gwarancji), jak przewidziano w obowiązującej decyzji. W artykule tym podkreślono, że EBI stosuje własne zasady i procedury przy przyznawaniu finansowania objętego gwarancją UE, a także uzależniono objęcie gwarancją od spełnienia warunku mówiącego, iż finansowanie realizowane przez EBI służy wsparciu celów polityki zewnętrznej Unii. W porównaniu z obowiązującą decyzją we wniosku wyraźnie sprecyzowano, że gwarancja budżetowa UE obejmuje pożyczki, gwarancje udzielone na zabezpieczenie pożyczek oraz dłużne instrumenty rynku kapitałowego emitowane na potrzeby projektów inwestycyjnych. W art. 2 określono pułapy finansowania EBI objętego gwarancją UE (stały pułap i pułap fakultatywny). Pułapy regionalne w ramach stałego pułapu szczegółowo omówiono w załączniku I do decyzji, której dotyczy wniosek. W art. 3 określono ogólne cele, które realizować powinny działania EBI z zakresu finansowania objęte gwarancją UE, i zasady, którymi należy się kierować przy ich realizacji. Te ogólne cele to: rozwój lokalnego sektora prywatnego (zwłaszcza MŚP), rozwój infrastruktury społecznej, infrastruktury służącej ochronie środowiska i infrastruktury gospodarczej oraz łagodzenie skutków zmiany klimatu i dostosowanie się do tej zmiany. W okresie objętym nową decyzją operacje w obszarze zmiany klimatu powinny stanowić średnio przynajmniej 25 % ogółu działań EBI z zakresu finansowania. EBI, we współpracy z Komisją i po przeprowadzeniu konsultacji społecznych, powinien zaktualizować pod tym kątem swoją strategię w zakresie zmiany klimatu. Celem leżącym u podstaw wszelkiej działalności EBI w zakresie finansowania będzie integracja regionalna. Ponadto finansowanie przez EBI przyczyni się pośrednio do osiągnięcia celów rozwojowych Unii. Artykuł 4 dotyczy wykazu państw objętych proponowanym aktem prawnym oraz warunków ich potencjalnej i faktycznej kwalifikowalności do objęcia wsparciem. Podobnie jak ma to miejsce w obowiązującej decyzji, Komisję uprawniono do przyjęcia aktów delegowanych w celu przyznania państwom wymienionym w wykazie państw potencjalnie kwalifikujących się statusu państw faktycznie kwalifikujących się do otrzymania finansowania EBI w ramach gwarancji UE lub do zawieszenia tego statusu, natomiast zmiana wykazu państw potencjalnie kwalifikujących się wymagać będzie odrębnej decyzji ustawodawcy. W art. 4 przewidziano również wstrzymanie wypłat w ramach dotychczasowych działań EBI z zakresu finansowania, które korzystają z gwarancji ogólnej, w przypadku zawieszenia statusu państwa kwalifikującego się. W porównaniu z obowiązującą decyzją Birmie/Mjanma nadano status państwa kwalifikującego się do finansowania EBI objętego gwarancją UE. Odzwierciedla to postęp, jaki osiągnięto w stosunkach Unii z tym państwem. Szczegółowe uzasadnienie rozszerzenia gwarancji UE na działania EBI z zakresu finansowania realizowane w Birmie/Mjanma zamieszczono w załączniku do oceny skutków towarzyszącej niniejszemu wnioskowi. Na potrzeby tego uzasadnienia uwzględniono sytuację polityczną w tym państwie i stosunki dwustronne z Unią, sytuację w zakresie demokracji, praw człowieka i podstawowych wolności, jak również sytuację makroekonomiczną i potrzeby inwestycyjne. W art. 8 wyjaśniono charakter gwarancji UE, która pokrywa ryzyko polityczne i ryzyko kredytowe dłużnika typu państwo związane z działaniami z zakresu finansowania realizowanymi przez EBI. Przewidziano w nim również wymóg obejmowania gwarancją UE – w oparciu o odpowiednie zasady – tych działań EBI z zakresu finansowania, w przypadku których gwarancja UE przynosi znaczne korzyści finansowe. Zasady takie miałyby gwarantować stosowanie gwarancji UE z jak największą korzyścią dla beneficjenta, np. w przypadku państw i inwestycji, które mają trudności z pozyskaniem finansowania na rynku kapitałowym na akceptowalnych warunkach; pożyczkobiorcy lub państwa posiadające wiarygodność kredytową na poziomie inwestycyjnym mogliby natomiast uzyskać dostęp do finansowania udzielanego przez EBI w ramach działań prowadzonych na własne ryzyko banku. W art. 18 przewidziano przeprowadzenie – na podstawie zewnętrznej oceny – śródokresowego przeglądu realizacji upoważnienia do dnia 31 grudnia 2017 r. W załączniku I określono regionalne pułapy w ramach stałego pułapu. Załącznik II zawiera wykaz potencjalnie kwalifikujących się regionów i państw. Załącznik III zawiera wykaz kwalifikujących się regionów i państw. W załączniku IV przedstawiono ramy polityki regionalnej stanowiące podstawę działalności EBI poza granicami Unii. 2013/0152 (COD) Wniosek DECYZJA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie ewentualnych strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 209 i art. 212, uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej, po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym, stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą, a także biorąc pod uwagę, co następuje: (1) Oprócz realizowania swojej podstawowej misji, jaką jest finansowanie inwestycji w Unii, Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) prowadzi działania z zakresu finansowania poza granicami Unii służące wsparciu polityki zewnętrznej Unii. Dzięki temu możliwe jest uzupełnienie siłą finansową EBI dostępnych w budżecie Unii środków dla regionów zewnętrznych, z korzyścią dla państw trzecich, do których skierowane jest wsparcie. Podejmując tego rodzaju działania z zakresu finansowania, EBI przyczynia się do realizacji ogólnych zasad i celów polityki Unii. (2) Artykuł 209 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), w związku z jego art. 208, stanowi, że EBI przyczynia się, na warunkach przewidzianych w jego statucie, do realizacji środków niezbędnych do wsparcia celów polityki Unii w dziedzinie współpracy na rzecz rozwoju. (3) Aby zapewnić wsparcie działań zewnętrznych Unii oraz umożliwić EBI finansowanie inwestycji poza granicami Unii bez uszczerbku dla wiarygodności kredytowej EBI, większość działań prowadzonych przez EBI poza granicami Unii korzysta z gwarancji budżetowej UE („gwarancja UE”), którą zarządza Komisja. (4) Ostatnią gwarancję UE dla działań EBI z zakresu finansowania zatwierdzonych w okresie od 1 lutego 2007 r. do 31 grudnia 2013 r. ustanowiono decyzją Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1080/2011/UE z dnia 25 października 2011 r. w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie strat poniesionych w związku z pożyczkami i gwarancjami udzielonymi na zabezpieczenie pożyczek na potrzeby projektów poza granicami Unii oraz uchylenia decyzji nr 633/2009/WE[4]. Należy ustanowić gwarancję UE dla działań EBI z zakresu finansowania poza granicami Unii służących wsparciu polityki unijnej na okres obowiązywania wieloletnich ram finansowych na lata 2014–2020. (5) Należy ustanowić wykaz państw potencjalnie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE. Należy również ustanowić wykaz państw faktycznie kwalifikujących się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE. (6) W następstwie ostatnich wydarzeń, które pozwoliły Unii na otwarcie nowego rozdziału w stosunkach z Birmą/Mjanma, oraz w celu wsparcia prowadzonych reform politycznych i gospodarczych w tym państwie w obu wykazach należy uwzględnić Birmę/Mjanma. (7) Aby uwzględnić istotne zmiany polityczne, należy dokonać, w stosownych przypadkach, przeglądu wykazu państw faktycznie kwalifikujących się jako beneficjenci działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE oraz przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 TFUE w odniesieniu do zmian załącznika III do niniejszej decyzji. Szczególnie ważne jest, aby w czasie prac przygotowawczych Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów. Przygotowując i opracowując akty delegowane, Komisja powinna zapewnić jednoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. (8) Aby zapewnić możliwość uwzględnienia potencjalnych zmian faktycznego zapotrzebowania funduszu gwarancyjnego na finansowanie zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 z dnia 25 maja 2009 r. ustanawiającym Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych[5], maksymalny pułap gwarancji UE należy ustanowić w podziale na stały pułap o maksymalnej wysokości 25 mld EUR i na fakultatywną dodatkową kwotę w wysokości 3 mld EUR. (9) Kwoty objęte gwarancją UE w poszczególnych regionach powinny w dalszym ciągu stanowić pułapy finansowania udzielanego przez EBI w ramach gwarancji UE, nie zaś wartości docelowe poziomu finansowania, które EBI jest zobowiązany osiągnąć. Pułapy powinny być przedmiotem oceny w ramach śródokresowego przeglądu niniejszej decyzji. (10) Celem zwiększenia spójności działań EBI w zakresie finansowania zewnętrznego i położenia w tych działaniach większego nacisku na wspieranie polityki Unii, a także w celu zmaksymalizowania korzyści dla beneficjentów, w decyzji nr 1080/2011/UE określono ogólne cele przyświecające działaniom EBI z zakresu finansowania we wszystkich kwalifikujących się regionach i państwach, a mianowicie rozwój lokalnego sektora prywatnego (zwłaszcza wspieranie małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP)), rozwój infrastruktury społecznej i gospodarczej oraz łagodzenie skutków zmiany klimatu i dostosowanie się do tej zmiany, wykorzystując względną przewagę EBI w obszarach, w których dysponuje on uznanym doświadczeniem. Cele te należy utrzymać również w niniejszej decyzji. (11) Istotną rolę w pobudzaniu rozwoju gospodarczego i zwalczaniu bezrobocia mogą odgrywać działania mające na celu ułatwianie MŚP – w tym MŚP z Unii dokonującym inwestycji w regionach objętych niniejszą decyzją – dostępu do finansowania. Aby w skuteczny sposób dotrzeć do MŚP, EBI powinien współpracować z lokalnymi instytucjami pośrednictwa finansowego w kwalifikujących się państwach, w szczególności aby zagwarantować, że część korzyści finansowych zostanie przekazana ich klientom i że finansowanie takie zapewni wartość dodaną w porównaniu z innymi źródłami finansowania. (12) Gwarancja UE, która ograniczona jest do ryzyka politycznego i ryzyka kredytowego dłużnika typu państwo, sama w sobie nie wystarczy, aby zapewnić odpowiednio szeroką skalę działań EBI służących wsparciu mikrofinansowania. Dlatego też działania te, w stosownych przypadkach, powinny być realizowane przy wsparciu środków budżetowych dostępnych w ramach innych instrumentów. (13) EBI powinien nadal finansować projekty inwestycyjne w obszarze infrastruktury społecznej, infrastruktury służącej ochronie środowiska i infrastruktury gospodarczej oraz powinien rozważyć zintensyfikowanie swoich działań wspierających rozwój infrastruktury zdrowotnej i edukacyjnej tam, gdzie działania tego rodzaju wnoszą wyraźną wartość dodaną. (14) EBI powinien również nadal finansować projekty inwestycyjne przyczyniające się do łagodzenia skutków zmiany klimatu i dostosowania się do tej zmiany, aby przyczyniać się do upowszechniania na całym świecie celów Unii w obszarze klimatu. (15) Celem leżącym u podstaw działań EBI z zakresu finansowania w obszarach wchodzących w zakres celów ogólnych powinna być integracja regionalna między poszczególnymi państwami, zwłaszcza integracja gospodarcza między państwami ubiegającymi się o członkostwo, państwami sąsiadującymi oraz Unią. We wspomnianych obszarach EBI powinien być w stanie wspierać państwa partnerskie poprzez bezpośrednie inwestycje zagraniczne podejmowane przez przedsiębiorstwa z Unii, które przyczyniają się do upowszechniania transferu technologii i wiedzy, pod warunkiem należytego uwzględnienia w analizie due diligence dotyczącej projektów inwestycyjnych kwestii minimalizacji ryzyka wywołania przez działania EBI z zakresu finansowania negatywnych konsekwencji dla stanu zatrudnienia w Unii. EBI należy również zachęcać do wspierania na własne ryzyko bezpośrednich inwestycji zagranicznych w krajach partnerskich podejmowanych przez przedsiębiorstwa z Unii. (16) Praktyczne środki służące powiązaniu celów ogólnych gwarancji UE i ich realizacji mają być określone w regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych. Wytyczne te powinny być spójne z szerszymi ramami unijnej polityki regionalnej. Należy dokonać przeglądu regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych oraz ich aktualizacji w wyniku przeglądu niniejszej decyzji, aby dostosować je do zmian zewnętrznej polityki i priorytetów Unii. (17) Zgodnie z art. 19 statutu EBI składane bezpośrednio do banku wnioski o udzielenie przez EBI finansowania w ramach działań, które mają być realizowane na mocy niniejszej decyzji, powinny być przekazywane Komisji do zaopiniowania pod kątem zgodności z odpowiednimi unijnymi przepisami i polityką. W przypadku wydania przez Komisję negatywnej opinii w sprawie działania EBI z zakresu finansowania w ramach procedury określonej w art. 19 dana operacja nie zostaje objęta gwarancją UE. (18) Chociaż siłę EBI stanowi jego specyfika jako banku inwestycyjnego, działania EBI z zakresu finansowania powinny się również przyczyniać do realizacji zasad ogólnych leżących u podstaw działań zewnętrznych Unii, o których mowa w art. 21 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), jakimi są wspieranie i wzmacnianie demokracji i praworządności, praw człowieka oraz podstawowych wolności, jak również do wykonania międzynarodowych porozumień w zakresie środowiska naturalnego, których stroną jest Unia. W szczególności w stosunkach z państwami rozwijającymi się działania EBI z zakresu finansowania powinny wspierać ich zrównoważony rozwój gospodarczy, społeczny i środowiskowy (zwłaszcza tych spośród nich, które znajdują się w najtrudniejszej sytuacji), ich harmonijną i stopniową integrację z gospodarką światową, walkę z ubóstwem, a także przyczyniać się do realizacji celów przyjętych przez Unię w ramach Organizacji Narodów Zjednoczonych i innych właściwych organizacji międzynarodowych. Przyczyniając się do wdrożenia środków niezbędnych do osiągnięcia celów Unii w zakresie polityki współpracy na rzecz rozwoju zgodnie z art. 209 ust. 3 Traktatu, EBI powinien dążyć do pośredniego wspierania osiągnięcia milenijnych celów rozwoju ONZ na rok 2015 we wszystkich regionach, w których prowadzi działalność. (19) Działania EBI podejmowane na podstawie niniejszej decyzji powinny wspierać zaproponowany przez Komisję Program działań na rzecz zmian oraz powinny być spójne z odnośnymi zasadami Konsensusu europejskiego w sprawie rozwoju i zasadami skutecznej pomocy określonymi w Deklaracji paryskiej z 2005 r., w programie działania z Akry z 2008 r. i porozumieniu o partnerstwie z Busan z 2011 r. Ponadto powinny one być spójne z ramami strategicznymi i planem działania UE na rzecz praw człowieka i demokracji przyjętymi przez Radę w dniu 25 czerwca 2012 r. oraz międzynarodowymi porozumieniami w sprawie ochrony środowiska naturalnego, w tym zobowiązaniami w zakresie bioróżnorodności. Powinny one być realizowane poprzez szereg konkretnych środków, w szczególności poprzez zwiększenie zdolności EBI do przeprowadzania oceny środowiskowych, społecznych i rozwojowych aspektów projektów inwestycyjnych, w tym aspektów związanych z prawami człowieka i ryzyka ewentualnych konfliktów, a także poprzez wspieranie konsultacji lokalnych z organami publicznymi i społeczeństwem obywatelskim. W tym kontekście EBI powinien realizować i dalej rozwijać swoje ramy pomiaru wyników, które udostępniają kompleksowy zbiór wskaźników efektywności pozwalających na pomiar gospodarczych, środowiskowych, społecznych i rozwojowych skutków działań banku z zakresu finansowania w całym okresie życia danej inwestycji. Wdrożenie ram pomiaru wyników powinno być przedmiotem oceny w ramach śródokresowego przeglądu niniejszej decyzji. Dokonując oceny due diligence w odniesieniu do projektu inwestycyjnego, EBI powinien – w stosownych przypadkach i zgodnie ze społecznymi i środowiskowymi zasadami Unii – zobowiązać promotora projektu inwestycyjnego do przeprowadzenia konsultacji lokalnych i do podania ich wyników do wiadomości publicznej. Zawierane przez EBI umowy o finansowanie, których stroną są podmioty publiczne, powinny wyraźnie przewidywać możliwość wstrzymania wypłat w przypadku cofnięcia państwu, w którym realizowany jest projekt inwestycyjny, statusu kwalifikującego się państwa przyznanego na podstawie niniejszej decyzji . (20) Na wszystkich szczeblach, począwszy od planowania strategicznego aż po kolejne etapy realizacji projektu inwestycyjnego, należy zadbać o to, by działania EBI z zakresu finansowania były zgodne z polityką zewnętrzną Unii i celami ogólnymi określonymi w niniejszej decyzji oraz wspierały realizację tej polityki i tych celów. W celu zwiększenia spójności działań zewnętrznych Unii należy dalej zintensyfikować dialog poświęcony polityce i strategii prowadzony między Komisją a EBI, przy udziale Europejskiej Służby Działań Zewnętrznych (ESDZ). Protokół ustaleń, który ma zostać zmieniony w 2013 r., aby zacieśnić współpracę i uaktywnić odpowiednio wczesną wymianę informacji między Komisją a EBI na poziomie operacyjnym, powinien być nadal stosowany. Szczególnie ważne jest prowadzenie na wczesnym etapie wymiany poglądów między Komisją a EBI, w stosownych przypadkach przy współudziale ESDZ, w procesie przygotowania dokumentów programowych, aby zmaksymalizować synergię płynącą ze wspólnych działań tych instytucji. Należy również zintensyfikować współpracę w obszarze praw człowieka i zapobiegania konfliktom. (21) Wsparcie stosunków zewnętrznych Unii powinny zapewnić nowe instrumenty mające zacząć funkcjonować począwszy od 2014 r., w tym rozporządzenie ramowe określające wspólne zasady i procedury wdrażania unijnych instrumentów na rzecz działań zewnętrznych[6]. W celu zwiększenia spójności ogólnego wsparcia Unii w regionach, których dotyczy niniejsza decyzja, należy, w stosownych przypadkach, korzystać z możliwości łączenia finansowania EBI z zasobami budżetowymi Unii w formie instrumentów finansowych przewidzianych w tytule VIII rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002[7] oraz pomocy technicznej na potrzeby przygotowania i realizacji projektów, za pośrednictwem Instrumentu Pomocy Przedakcesyjnej II (IPA II)[8], Europejskiego Instrumentu Sąsiedztwa (ENI)[9], instrumentu finansowania współpracy na rzecz rozwoju[10], Instrumentu Partnerstwa na rzecz współpracy z państwami trzecimi[11], instrumentu na rzecz wspierania demokracji i praw człowieka na świecie[12], Instrumentu na rzecz Stabilności[13] oraz Instrumentu Współpracy w dziedzinie Bezpieczeństwa Jądrowego[14]. Po przyjęciu decyzji nr 1080/2011/UE Komisja ustanowiła unijną platformę na rzecz instrumentów łączonych w ramach współpracy zewnętrznej, aby zoptymalizować funkcjonowanie mechanizmów łączenia dotacji i pożyczek poza granicami Unii. (22) W ramach swoich działań z zakresu finansowania poza granicami Unii, które wchodzą w zakres niniejszej decyzji, EBI powinien dążyć do dalszej intensyfikacji koordynacji i zacieśniania współpracy z europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi, zwłaszcza tymi, które uczestniczą w unijnej platformie na rzecz instrumentów łączonych w ramach współpracy zewnętrznej. Współpraca ta obejmuje, w stosownych przypadkach, współpracę w zakresie warunków sektorowych oraz wzajemne zaufanie do swoich procedur, stosowanie współfinansowania i wspólny udział przy realizacji globalnych inicjatyw, takich jak wspieranie koordynacji i skuteczności pomocy. Celem tej koordynacji i współpracy powinna być minimalizacja ewentualnego powielania kosztów i zbytecznych działań. Trójstronny protokół ustaleń między Komisją, grupą EBI i Europejskim Bankiem Odbudowy i Rozwoju (EBOiR) dotyczący współpracy poza granicami Unii, który pozwala grupie EBI i EBOiR prowadzenie komplementarnych działań dzięki możliwości czerpania korzyści ze względnej przewagi drugiego partnera, został zaktualizowany w 2012 r., aby uwzględnić rozszerzenie geograficznego zakresu działalności EBOiR o region Morza Śródziemnego; protokół ten powinien być nadal stosowany. Zasady określone w niniejszej decyzji należy również stosować w przypadku, gdy finansowanie EBI udzielane jest w oparciu o porozumienia o współpracy zawarte z innymi europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi. (23) EBI należy zachęcać do zwiększania skali i dywersyfikacji swojej działalności poza granicami Unii bez ubiegania się o gwarancję UE, tak aby gwarancję UE można było w pierwszym rzędzie wykorzystywać w państwach i w projektach inwestycyjnych o ograniczonym dostępie do rynku (z uwzględnieniem kwestii zdolności do obsługi zadłużenia), w którym to przypadku gwarancja UE zapewnia większą wartość dodaną. Należy zatem zachęcać EBI – zawsze mając na względzie wsparcie celów polityki zewnętrznej Unii – do udzielania pożyczek na własne ryzyko, w tym w celu wsparcia interesów gospodarczych Unii, w państwach oraz w odniesieniu do projektów inwestycyjnych, które, według oceny EBI, charakteryzuje odpowiednia wiarygodność kredytowa, z uwzględnieniem zdolności banku do absorpcji ryzyka. (24) EBI powinien poszerzyć zakres oferowanych nowatorskich instrumentów finansowych, w tym poprzez skupienie większej uwagi na opracowaniu instrumentów gwarancyjnych. EBI powinien ponadto aktywnie dążyć do udziału w instrumentach podziału ryzyka oraz w finansowaniu projektów generujących stałe i przewidywalne przepływy pieniężne z wykorzystaniem instrumentów dłużnych emitowanych na rynku kapitałowym. EBI powinien w szczególności rozważyć wspieranie dłużnych instrumentów rynku kapitałowego emitowanych lub udzielanych na rzecz projektów inwestycyjnych realizowanych w kwalifikujących się państwach. EBI powinien także zwiększyć skalę pożyczek udzielanych w walutach krajowych i emitować obligacje na rynkach lokalnych, pod warunkiem przeprowadzenia przez państwa będące beneficjentami niezbędnych reform strukturalnych, szczególnie w sektorze finansowym, a także wprowadzenia przez nie innych środków ułatwiających EBI prowadzenie działalności. (25) Działania EBI z zakresu finansowania wspierające politykę zewnętrzną Unii powinny być nadal prowadzone zgodnie z zasadami należytych praktyk bankowych. Działania te powinny być nadal zarządzane zgodnie z wewnętrznymi zasadami i procedurami EBI, które obejmują odpowiednie środki kontrolne i mechanizmy zapewnienia zgodności z deklaracją EBI w sprawie standardów społecznych i środowiskowych, a także z odpowiednimi przepisami i procedurami dotyczącymi Trybunału Obrachunkowego i Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF). Prowadząc działania z zakresu finansowania, EBI powinien właściwie wdrażać swoją politykę w stosunku do jurysdykcji o niskim poziomie regulacji lub unikających współpracy, tak by przyczynić się do międzynarodowej walki z oszustwami podatkowymi, uchylaniem się od opodatkowania i praniem pieniędzy. (26) EBI powinien wprowadzić odpowiednie środki, aby w ramach działań z zakresu finansowania objętych gwarancją UE zapewnić ochronę interesów finansowych Unii Europejskiej poprzez stosowanie środków zapobiegających oszustwom, korupcji oraz wszelkim innym nielegalnym działaniom, a także aby zadbać o to, by OLAF przysługiwało prawo przeprowadzania kontroli i inspekcji na miejscu w siedzibie beneficjentów, PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DECYZJĘ: Artykuł 1 Gwarancja UE 1. Unia udziela Europejskiemu Bankowi Inwestycyjnemu (EBI) gwarancji budżetowej w związku z działaniami z zakresu finansowania realizowanymi poza granicami Unii („gwarancja UE”). Gwarancji UE udziela się jako gwarancji globalnej w odniesieniu do nieotrzymanych, choć należnych EBI płatności z tytułu pożyczek, gwarancji na zabezpieczenie pożyczek oraz dłużnych instrumentów rynku kapitałowego wyemitowanych lub udzielonych na rzecz projektów inwestycyjnych EBI, które kwalifikują się zgodnie z ust. 2. 2. Do objęcia gwarancją UE kwalifikują się pożyczki, gwarancje na zabezpieczenie pożyczek oraz dłużne instrumenty rynku kapitałowego, które zostały udzielone lub wyemitowane przez EBI na rzecz projektów inwestycyjnych realizowanych w kwalifikujących się państwach zgodnie z wewnętrznymi zasadami i procedurami EBI w celu wsparcia stosownych celów polityki zewnętrznej Unii, w przypadku gdy finansowanie EBI zostało udzielone zgodnie z podpisaną umową, która nie wygasła, ani nie została rozwiązana („działania EBI z zakresu finansowania”). 3. Gwarancja UE jest ograniczona do 65 % łącznej kwoty pożyczek wypłaconych i gwarancji udzielonych w ramach działań EBI z zakresu finansowania, pomniejszonej o zwrócone kwoty, a powiększonej o wszelkie kwoty związane z tymi pożyczkami i gwarancjami. 4. Gwarancja UE obejmuje działania EBI z zakresu finansowania zatwierdzone w okresie od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 31 grudnia 2020 r. 5. Jeżeli przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 4, Parlament Europejski i Rada nie przyjmą decyzji przyznającej EBI nową gwarancję UE na pokrycie ewentualnych strat poniesionych w ramach działań EBI z zakresu finansowania realizowanych poza granicami Unii, okres ten ulega automatycznemu przedłużeniu o sześć miesięcy. Artykuł 2 Pułapy działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE 1. Maksymalny pułap działań EBI z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE w latach 2014–2020 nie może przekraczać kwoty 28 000 000 000 EUR. Anulowanych kwot nie wlicza się do pułapu. Na ten maksymalny pułap składają się: a) stały pułap w maksymalnej wysokości 25 000 000 000 EUR; b) fakultatywna dodatkowa kwota w wysokości 3 000 000 000 EUR. Decyzję o uruchomieniu w całości lub części dodatkowej kwoty, o której mowa w lit. b), oraz o jej podziale między poszczególne regiony podejmuje się po przeprowadzeniu przeglądu śródokresowego zgodnie z art. 18. 2. Stały pułap, o którym mowa w ust. 1 lit. a), dzieli się na pułapy regionalne i pułapy cząstkowe określone w załączniku I. EBI dąży do stopniowego zapewnienia zrównoważonego podziału środków między państwa w obrębie regionów objętych gwarancją UE. Artykuł 3 Cele ogólne i podstawowe zasady 1. Gwarancją UE objęte są wyłącznie działania EBI z zakresu finansowania, które wspierają którykolwiek z następujących celów ogólnych: a) rozwój lokalnego sektora prywatnego, w szczególności wsparcie dla MŚP; b) rozwój infrastruktury społecznej, infrastruktury służącej ochronie środowiska i infrastruktury gospodarczej; c) łagodzenie skutków zmiany klimatu i dostosowanie się do tej zmiany. 2. Działania EBI z zakresu finansowania prowadzone na mocy niniejszej decyzji przyczyniają się do realizacji podstawowych zasad leżących u podstaw działań zewnętrznych Unii, o których mowa w art. 21 TUE, jak również przyczyniają się do wykonania międzynarodowych porozumień w zakresie środowiska naturalnego, których stroną jest Unia. 3. Celem leżącym u podstaw działań EBI z zakresu finansowania w obszarach objętych ogólnymi celami wymienionymi w ust. 1 jest integracja regionalna między poszczególnymi państwami, w tym integracja gospodarcza między państwami ubiegającymi się o członkostwo, państwami sąsiadującymi oraz Unią. 4. W państwach rozwijających się, w rozumieniu definicji zawartej w sporządzanym przez Organizację Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) wykazie odbiorców oficjalnej pomocy rozwojowej, działania EBI z zakresu finansowania przyczyniają się pośrednio do realizacji celów polityki Unii w dziedzinie współpracy na rzecz rozwoju, o których mowa w art. 208 TFUE. 5. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające realizację celów określonych w ust. 1 lit. a) mogą obejmować wsparcie projektów inwestycyjnych realizowanych przez MŚP z Unii. 6. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające realizację celów określonych w ust. 1 lit. b) wspierają projekty inwestycyjne w obszarach transportu, energii, w tym energii ze źródeł odnawialnych, przekształcenia systemów energetycznych, aby umożliwić przejście na technologie i paliwa o niższej emisyjności, bezpieczeństwa energetycznego i infrastruktury energetycznej, w tym infrastruktury na potrzeby wydobycia gazu i jego transportu na rynek energetyczny UE, infrastruktury służącej ochronie środowiska, w tym infrastruktury służącej zaopatrzeniu w wodę i kanalizacji oraz zielonej infrastruktury, technologii informacyjnych i komunikacyjnych, w tym infrastruktury sieci telekomunikacyjnych i szerokopasmowych, a także w obszarze zdrowia i edukacji. 7. Działania EBI z zakresu finansowania wspierające realizację celów określonych w ust. 1 lit. c) wspierają projekty inwestycyjne mające na celu łagodzenie skutków zmiany klimatu i dostosowanie się do tej zmiany, które przyczyniają się do osiągnięcia ogólnego celu Ramowej konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu, w szczególności poprzez unikanie lub ograniczenie emisji gazów cieplarnianych w obszarach energii ze źródeł odnawialnych, efektywności energetycznej i transportu zorganizowanego z poszanowaniem zasady zrównoważonego rozwoju, lub poprzez zwiększenie odporności na niekorzystne skutki zmiany klimatu w narażonych państwach, sektorach i społecznościach. W okresie objętym niniejszą decyzją działania te muszą stanowić kwotowo przynajmniej 25 % ogółu działań EBI z zakresu finansowania. 8. Zgodnie z unijnymi i międzynarodowymi celami w zakresie zmiany klimatu EBI, we współpracy z Komisją i po przeprowadzeniu konsultacji społecznych, aktualizuje do końca 2016 r. swoją strategię w obszarze zmiany klimatu w odniesieniu do swoich działań z zakresu finansowania. Artykuł 4 Państwa objęte gwarancją 1. Wykaz państw, które potencjalnie kwalifikują się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE, znajduje się w załączniku II. Wykaz państw, które kwalifikują się do uzyskania finansowania EBI w ramach gwarancji UE, znajduje się w załączniku III i zawiera wyłącznie te państwa, które są wymienione w załączniku II. 2. Komisja jest uprawniona do przyjęcia aktów delegowanych, zgodnie z art. 17, dotyczących zmian załącznika III. Decyzje Komisji opierają się na kompleksowej ocenie gospodarczej i politycznej, uwzględniającej aspekty dotyczące demokracji, praw człowieka i podstawowych wolności, a także na rezolucjach Parlamentu Europejskiego oraz decyzjach i konkluzjach Rady. 3. Akty delegowane zmieniające załącznik III nie mogą, z zastrzeżeniem ust. 4, wpływać na zakres zastosowania gwarancji UE do działań EBI z zakresu finansowania, które zatwierdzono przed wejściem w życie tych aktów delegowanych. 4. Wypłaty środków w ramach działań EBI z zakresu finansowania objętych gwarancją ogólną, o której mowa w art. 8 ust. 1, dokonuje się wyłącznie w państwach wymienionych w załączniku III. 5. Gwarancja UE obejmuje wyłącznie działania EBI z zakresu finansowania realizowane w kwalifikujących się państwach, które zawarły z EBI umowę ramową określającą warunki prawne, na jakich prowadzone są takie działania. 6. Gwarancja UE nie obejmuje działań EBI z zakresu finansowania w danym państwie, jeżeli umowa dotycząca tych działań została podpisana po przystąpieniu tego państwa do Unii. Artykuł 5 Wkład działań EBI z zakresu finansowania w realizację polityki Unii 1. Komisja aktualizuje, w porozumieniu z EBI, istniejące regionalne techniczne wytyczne operacyjne dotyczące działań EBI z zakresu finansowania w przeciągu jednego roku od daty przyjęcia niniejszej decyzji. Regionalne techniczne wytyczne operacyjne muszą być zgodne z szerszymi ramami polityki regionalnej Unii określonymi w załączniku IV. W szczególności regionalne techniczne wytyczne operacyjne zapewniają, by finansowanie udzielane przez EBI na podstawie niniejszej decyzji uzupełniało odpowiednie ustanowione przez Unię programy, instrumenty i politykę wsparcia w różnych regionach. Przy aktualizacji tych wytycznych Komisja i EBI uwzględniają odpowiednie rezolucje Parlamentu Europejskiego oraz decyzje i konkluzje Rady. W stosownych przypadkach kwestie dotyczące polityki są również przedmiotem konsultacji z ESDZ. Komisja przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie zaktualizowane wytyczne niezwłocznie po ich sformułowaniu. W ramach określonych regionalnymi technicznymi wytycznymi operacyjnymi EBI formułuje odpowiednie strategie finansowania i zapewnia ich realizację. Regionalne techniczne wytyczne operacyjne podlegają przeglądowi po przeprowadzaniu przeglądu, o którym mowa w art. 18. 2. Gwarancją UE nie obejmuje się działania EBI z zakresu finansowania, w przypadku którego Komisja wydała negatywną opinię w ramach procedury przewidzianej w art. 19 statutu EBI. Artykuł 6 Współpraca z Komisją i ESDZ 1. W celu maksymalizacji synergii pomiędzy działaniami EBI z zakresu finansowania i środkami budżetowymi Unii spójność działań zewnętrznych EBI z celami polityki zewnętrznej Unii musi być stale zwiększana, w szczególności poprzez aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych, o których mowa w art. 5, a także poprzez regularny i systematyczny dialog oraz wymianę na wczesnym etapie informacji na temat: a) opracowywanych przez Komisję lub – w stosownych przypadkach – ESDZ dokumentów strategicznych, takich jak krajowe i regionalne dokumenty strategiczne, programy orientacyjne, plany działania i dokumenty przedakcesyjne; b) planów projektów inwestycyjnych i dokumentów z zakresu planowania strategicznego EBI; c) innych aspektów politycznych i operacyjnych. 2. Współpracę prowadzi się przy zachowaniu indywidualnego podejścia do każdego regionu, w tym na poziomie delegatur UE, oraz przy uwzględnieniu roli EBI i polityki Unii w każdym z nich. Artykuł 7 Współpraca z innymi europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi 1. Aby zmaksymalizować synergie, współpracę oraz efektywność, wspólnie opracowywać nowatorskie instrumenty finansowe, zapewnić ostrożny i rozsądny podział ryzyka oraz spójne warunki dla projektów inwestycyjnych i sektorów, a także minimalizować niepotrzebne powielanie kosztów i działań, działania EBI z zakresu finansowania realizuje się, w stosownych przypadkach, we współpracy z innymi europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi. 2. Dla ułatwienia współpracy, o której mowa w ust. 1, prowadzona jest koordynacja między Komisją, EBI i głównymi europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi działającymi w różnych regionach, która, w stosownych przypadkach, przebiega w oparciu o protokoły ustaleń lub inne unijne ramy współpracy regionalnej. Artykuł 8 Zakres i warunki gwarancji UE 1. W przypadku działań EBI z zakresu finansowania, których stroną jest państwo lub które gwarantowane są przez państwo, jak również w przypadku innych działań EBI z zakresu finansowania, których stroną są władze regionalne lub lokalne albo przedsiębiorstwa państwowe lub państwowe bądź kontrolowane przez państwo instytucje, o ile te inne działania EBI z zakresu finansowania są realizowane po dokonaniu przez EBI stosownej oceny ryzyka kredytowego uwzględniającej sytuację danego państwa pod kątem ryzyka kredytowego, gwarancją UE obejmuje się wszystkie należne EBI płatności, które nie zostały przez EBI otrzymane („gwarancja ogólna”). 2. Do celów ust. 1 Palestyna jest reprezentowana przez Autonomię Palestyńską, a Kosowo[15] jest reprezentowane przez rząd Kosowa. 3. W przypadku działań EBI z zakresu finansowania innych niż określone w ust. 1 oraz działań EBI z zakresu finansowania, których przedmiotem są dłużne instrumenty rynku kapitałowego, gwarancją UE obejmuje się wszystkie należne EBI płatności, które nie zostały przez EBI otrzymane, jeżeli nieotrzymanie płatności jest spowodowane materializacją jednego z następujących rodzajów ryzyka politycznego („gwarancja obejmująca ryzyko polityczne”): a) zakazem transferu waluty; b) wywłaszczeniem; c) wojną lub zamieszkami; d) odmową ochrony prawnej po naruszeniu warunków umowy. 4. Działania EBI z zakresu finansowania koncentrują się na projektach inwestycyjnych, w przypadku których – według oceny ryzyka kredytowego przeprowadzonej przez EBI – gwarancja UE jest źródłem istotnej dodanej wartości finansowej. 5. Komisja i EBI określają w porozumieniu, o którym mowa w art. 13, metodę pozwalającą EBI na wyszczególnienie, w ramach swoich działań zewnętrznych, działań, które mają być finansowane na mocy niniejszej decyzji, oraz działań, które mają być finansowane na własne ryzyko EBI. Metoda ta uwzględnia ocenianą przez EBI wiarygodność kredytową działań EBI z zakresu finansowania, regiony i pułapy określone w załączniku I, charakter kontrahenta (państwo, jednostki państwowe niższego szczebla, o których mowa w ust. 1, lub podmioty prywatne), zdolność EBI do absorpcji ryzyka oraz inne istotne kryteria, w tym wartość dodaną gwarancji UE. 6. W przypadku uruchomienia gwarancji UE Unia wstępuje we wszystkie prawa EBI przysługujące mu z tytułu wszelkich zobowiązań powstałych w związku z jego działaniami z zakresu finansowania, zgodnie z porozumieniem, o którym mowa w art. 13. Artykuł 9 Ocena i monitorowanie przez EBI projektów inwestycyjnych 1. EBI przeprowadza staranną ocenę due diligence, a także, w stosownych przypadkach, zgodnie z unijnymi zasadami społecznymi i środowiskowymi nakłada wymóg przeprowadzenia odpowiednich lokalnych konsultacji społecznych poświęconych rozwojowym aspektom projektów inwestycyjnych objętych gwarancją UE. W stosownych przypadkach ocena, o której mowa w akapicie pierwszym, obejmuje oszacowanie możliwości zwiększenia w całym cyklu realizacji projektu – dzięki pomocy technicznej – potencjału beneficjentów finansowania udzielonego przez EBI. Wewnętrzne zasady i procedury EBI zawierają niezbędne przepisy dotyczące oceny środowiskowych i społecznych skutków projektów inwestycyjnych oraz ich aspektów związanych z prawami człowieka i zapobieganiem konfliktom, tak by zapewnić wspieranie w ramach niniejszej decyzji wyłącznie projektów inwestycyjnych, które są zrównoważone z gospodarczego, finansowego, środowiskowego i społecznego punktu widzenia. 2. Oprócz oceny ex-ante aspektów rozwojowych, EBI monitoruje realizację działań z zakresu finansowania. W szczególności EBI nakłada na promotorów projektów wymóg dokładnego monitorowania – przez cały okres realizacji projektu, aż do jego ukończenia – m.in. wpływu projektu inwestycyjnego na kwestie rozwojowe, środowiskowe oraz kwestie praw człowieka. EBI weryfikuje informacje przekazane przez promotorów projektu. 3. Prowadzone przez EBI monitorowanie obejmuje również realizację działań przez pośredników oraz skuteczność podejmowanych przez pośredników finansowych działań mających na celu wsparcie MŚP. 4. EBI ustanawia kompleksowy system monitorowania względnej i bezwzględnej redukcji emisji gazów cieplarnianych przez cały okres realizacji istotnych działań EBI z zakresu finansowania, w sytuacji gdy wielkość emisji jest znaczna i dostępne są stosowne dane. Artykuł 10 Roczna sprawozdawczość i księgowość 1. Komisja corocznie składa Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie dotyczące działań EBI z zakresu finansowania realizowanych na mocy niniejszej decyzji. Sprawozdanie zawiera: a) ocenę działań EBI z zakresu finansowania na poziomie projektu, sektora, państwa i regionu; b) ocenę stosowania metody, o której mowa w art. 8 ust. 5; c) ocenę wartości dodanej i skutków rozwojowych działań EBI z zakresu finansowania w ujęciu zbiorczym oraz ich wkładu w realizację polityki zewnętrznej i celów strategicznych Unii, z uwzględnieniem regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych, o których mowa w art. 5; d) ocenę korzyści finansowych przekazanych beneficjentom działań EBI z zakresu finansowania w ujęciu zbiorczym; e) ocenę jakości działań EBI z zakresu finansowania, zwłaszcza stopnia, w jakim EBI uwzględnił kwestie zrównoważonego rozwoju pod względem środowiskowym i społecznym przy przeprowadzaniu oceny due diligence i prowadzeniu monitorowania finansowanych projektów inwestycyjnych; f) informacje o uruchomieniu gwarancji UE; g) informacje na temat wielkości finansowania udzielonego na podstawie niniejszej decyzji na rzecz działań w obszarze zmiany klimatu i bioróżnorodności, wpływu – w ujęciu zbiorczym – wszystkich istotnych inwestycji na bezwzględne i względne redukcje emisji gazów cieplarnianych zgodnie ze strategią EBI w zakresie zmiany klimatu, o której mowa w art. 3, a także liczbę projektów ocenionych pod kątem ryzyka związanego ze zmianą klimatu; h) opis współpracy z Komisją i innymi europejskimi instytucjami finansowymi i międzynarodowymi instytucjami finansowymi, w tym współfinansowania. Sprawozdanie zawiera w szczególności zestawienie środków finansowych Unii i środków innych europejskich instytucji finansowych i międzynarodowych instytucji finansowych wykorzystywanych w połączeniu z finansowaniem udostępnianym przez EBI, prezentując tym samym całościowy obraz inwestycji wspieranych w ramach działań EBI z zakresu finansowania realizowanych na podstawie niniejszej decyzji. Sprawozdanie zawiera również informacje o zawarciu nowych protokołów ustaleń między EBI i innymi europejskimi instytucjami finansowymi lub międzynarodowymi instytucjami finansowymi mających wpływ na działania EBI z zakresu finansowania prowadzone na podstawie niniejszej decyzji; i) informacje na temat działań kontrolnych obejmujących funkcjonowanie protokołu ustaleń między EBI i Europejskim Rzecznikiem Praw Obywatelskich, w zakresie, w jakim protokół ten dotyczy działań EBI z zakresu finansowania objętych niniejszą decyzją. 2. Na potrzeby sprawozdania Komisji, o którym mowa w ust. 1, EBI przekazuje Komisji roczne sprawozdania z działań EBI z zakresu finansowania prowadzonych na podstawie niniejszej decyzji, w tym wszelkie niezbędne elementy umożliwiające Komisji przygotowanie sprawozdań zgodnie z ust. 1. EBI może również udostępniać Komisji dodatkowe informacje, które mogą pozwolić Radzie i Parlamentowi Europejskiemu uzyskać kompleksowy obraz działań zewnętrznych EBI. 3. EBI przedstawia Komisji dane statystyczne, finansowe i księgowe dotyczące każdego działania EBI z zakresu finansowania, a także wszelkie informacje dodatkowe, które są niezbędne do realizacji obowiązków Komisji w zakresie sprawozdawczości lub których zażąda Trybunał Obrachunkowy, a także zaświadczenie biegłego rewidenta dotyczące niespłaconych kwot z tytułu działań EBI z zakresu finansowania. EBI przekazuje również Komisji wszelkie inne niezbędne dokumenty zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylającym rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002[16]. 4. Do celów księgowości i sprawozdawczości Komisji w zakresie ryzyka objętego gwarancją UE EBI przekazuje Komisji informacje na temat dokonanej przez siebie oceny i klasyfikacji ryzyka związanego z działaniami EBI z zakresu finansowania. 5. EBI przekazuje Komisji, przynajmniej raz do roku, orientacyjny wieloletni program zawierający zestawienie planowanych wartości zatwierdzanych działań EBI z zakresu finansowania, aby zapewnić zgodność prognozy EBI w zakresie finansowania z pułapami określonymi w niniejszej decyzji oraz umożliwić Komisji zapewnienie odpowiedniego planowania środków budżetowych na potrzeby zasilenia funduszu gwarancyjnego[17]. Komisja uwzględnia tę prognozę przy przygotowywaniu projektu budżetu. 6. EBI nadal przekazuje Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Komisji wszystkie swoje niezależne sprawozdania z oceny, w których dokonano oceny praktycznych rezultatów uzyskanych dzięki konkretnym działaniom EBI realizowanym na podstawie niniejszej decyzji oraz na podstawie innych upoważnień do działań zewnętrznych. 7. Informacje, o których mowa w ust. 2–6, EBI przekazuje na własny koszt. Artykuł 11 Podawanie informacji do wiadomości publicznej 1. Zgodnie ze swoją polityką w zakresie przejrzystości EBI udostępnia do publicznej wiadomości na swoich stronach internetowych informacje dotyczące: a) wszystkich działań EBI z zakresu finansowania prowadzonych na podstawie niniejszej decyzji, wskazując w szczególności, czy dany projekt inwestycyjny objęty jest gwarancją UE; b) wszelkich protokołów ustaleń między EBI i innymi europejskimi instytucjami finansowymi lub międzynarodowymi instytucjami finansowymi, mających wpływ na działania EBI z zakresu finansowania na podstawie niniejszej decyzji, o ile nie ma zastosowania obowiązek zachowania poufności. 2. Komisja udostępnia do publicznej wiadomości na swoich stronach internetowych informacje dotyczące wszystkich przypadków odzyskania wierzytelności na podstawie umowy, o której mowa w art. 14, o ile nie ma zastosowania obowiązek zachowania poufności. Artykuł 12 Jurysdykcje unikające współpracy Prowadząc działania z zakresu finansowania, EBI nie toleruje jakichkolwiek działań prowadzonych w celach niezgodnych z prawem, w tym prania pieniędzy, finansowania terroryzmu, oszustw podatkowych i uchylania się od opodatkowania, korupcji oraz oszustw mających wpływ na interesy finansowe UE. W szczególności EBI nie uczestniczy w jakichkolwiek działaniach z zakresu finansowania realizowanych w kwalifikującym się państwie za pośrednictwem unikającej współpracy jurysdykcji zagranicznej wskazanej jako taka przez OECD, Grupę Specjalną ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy lub inne właściwe organizacje międzynarodowe. Artykuł 13 Porozumienie gwarancyjne Komisja i EBI podpisują porozumienie gwarancyjne, określające szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące gwarancji UE, o której mowa w art. 8, oraz informują o tym odpowiednio Parlament Europejski i Radę. Artykuł 14 Odzyskanie płatności dokonanych przez Komisję 1. W przypadku dokonania przez Komisję jakiejkolwiek płatności w ramach gwarancji UE, EBI prowadzi, w imieniu i na rzecz Komisji, czynności w celu odzyskania wierzytelności z tytułu wypłaconych kwot. 2. Nie później niż w dniu podpisania porozumienia gwarancyjnego, o którym mowa w art. 13, Komisja i EBI podpisują odrębną umowę określającą szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące odzyskiwania wierzytelności. Artykuł 15 Audyty Trybunału Obrachunkowego Gwarancja UE oraz płatności dokonane i odzyskane w ramach takiej gwarancji pochodzące z budżetu ogólnego Unii lub do niego trafiające są przedmiotem audytów Trybunału Obrachunkowego. Artykuł 16 Środki zwalczania nadużyć finansowych 1. EBI niezwłocznie informuje OLAF w przypadku wykrycia – na dowolnym etapie przygotowania, realizacji lub ukończenia projektów objętych gwarancją UE – potencjalnego przypadku oszustwa, korupcji lub innego niezgodnego z prawem działania, które mogą wpływać na interesy finansowe UE. 2. W celu ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej OLAF może prowadzić dochodzenia, w tym kontrole i inspekcje na miejscu, zgodnie z przepisami i procedurami określonymi w rozporządzeniu (WE) nr 1073/1999, rozporządzeniu (Euratom, WE) nr 2185/96 i rozporządzeniu (WE, Euratom) nr 2988/95, aby stwierdzić, czy w związku z jakimikolwiek działaniami z zakresu finansowania miało miejsce oszustwo, korupcja lub jakiekolwiek inne niezgodne z prawem działanie, wpływające na interesy finansowe Unii. Artykuł 17 Wykonywanie przekazanych uprawnień 1. Powierzenie Komisji uprawnień do przyjęcia aktów delegowanych podlega warunkom określonym w niniejszym artykule. 2. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 4, przyznaje się Komisji na czas nieokreślony. 3. Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 4, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność jakichkolwiek już obowiązujących aktów delegowanych. 4. Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. 5. Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 4 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy Parlament Europejski albo Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady. Artykuł 18 Przegląd śródokresowy Do dnia 31 grudnia 2017 r. Komisja przekazuje Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie śródokresowe zawierające ocenę wykonania niniejszej decyzji w pierwszych latach, któremu towarzyszy, w stosownych przypadkach, wniosek dotyczący jej zmiany. Sprawozdanie sporządza się w oparciu o zewnętrzną ocenę i wkład EBI. Artykuł 19 Sprawozdanie końcowe Do dnia 31 grudnia 2021 r. Komisja przedstawia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie końcowe ze stosowania niniejszej decyzji. Artykuł 20 Wejście w życie Niniejsza decyzja wchodzi w życie trzeciego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Sporządzono w Brukseli dnia […] r. W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady Przewodniczący Przewodniczący ZAŁĄCZNIK I PUŁAPY REGIONALNE A. Państwa ubiegające się o członkostwo: 8 400 000 000 EUR; B. Państwa sąsiadujące i partnerskie: 12 400 000 000 EUR, w podziale na następujące orientacyjne pułapy cząstkowe: (i) państwa basenu Morza Śródziemnego: 8 400 000 000 EUR; (ii) Europa Wschodnia, Południowy Kaukaz i Rosja: 4 000 000 000 EUR; C. Azja i Ameryka Łacińska: 3 600 000 000 EUR, w podziale na następujące orientacyjne pułapy cząstkowe: (i) Ameryka Łacińska: 2 150 000 000 EUR; (ii) Azja: 1 200 000 000 EUR; (iii) Azja Środkowa: 250 000 000 EUR D. Afryka Południowa: 600 000 000 EUR. W ramach globalnego pułapu ogólnego EBI występuje, w stosownych przypadkach, do Komisji z wnioskiem o wyrażenie zgody na przesunięcie środków stanowiących maksymalnie 20 % pułapów podregionalnych w obrębie poszczególnych regionów oraz maksymalnie 10 % pułapów regionalnych między poszczególnymi regionami. ZAŁĄCZNIK II REGIONY I PAŃSTWA POTENCJALNIE KWALIFIKUJĄCE SIĘ A. Państwa ubiegające się o członkostwo 1. Państwa kandydujące Czarnogóra, Islandia, była jugosłowiańska republika Macedonii, Serbia, Turcja 2. Potencjalne państwa kandydujące Albania, Bośnia i Hercegowina, Kosowo B. Państwa sąsiadujące i partnerskie: 1. Państwa regionu Morza Śródziemnego Algieria, Egipt, Izrael, Jordania, Liban, Libia, Maroko, Palestyna, Syria, Tunezja 2. Europa Wschodnia, Południowy Kaukaz i Rosja Europa Wschodnia: Białoruś, Republika Mołdowy, Ukraina Południowy Kaukaz: Armenia, Azerbejdżan, Gruzja Rosja C. Azja i Ameryka Łacińska 1. Ameryka Łacińska Argentyna, Boliwia, Brazylia, Chile, Ekwador, Gwatemala, Honduras, Kolumbia, Kostaryka, Kuba, Meksyk, Nikaragua, Panama, Paragwaj, Peru, Salwador, Urugwaj, Wenezuela 2. Azja Afganistan, Bangladesz, Bhutan, Birma/Mjanma, Brunei, Chiny (w tym specjalne regiony administracyjne Hongkong i Makau), Filipiny, Indie, Indonezja, Irak, Jemen, Kambodża, Korea Południowa, Laos, Malezja, Malediwy, Mongolia, Nepal, Pakistan, Singapur, Sri Lanka, Tajwan, Tajlandia, Wietnam 3. Azja Środkowa Kazachstan, Kirgistan, Tadżykistan, Turkmenistan, Uzbekistan D. Afryka Południowa Republika Południowej Afryki ZAŁĄCZNIK III REGIONY I PAŃSTWA KWALIFIKUJĄCE SIĘ A. Państwa ubiegające się o członkostwo 1. Państwa kandydujące Czarnogóra, Islandia, była jugosłowiańska republika Macedonii, Serbia, Turcja 2. Potencjalne państwa kandydujące Albania, Bośnia i Hercegowina, Kosowo B. Państwa sąsiadujące i partnerskie: 1. Państwa regionu Morza Śródziemnego Algieria, Egipt, Izrael, Jordania, Liban, Libia, Maroko, Palestyna, Tunezja 2. Europa Wschodnia, Południowy Kaukaz i Rosja Europa Wschodnia: Republika Mołdowy, Ukraina Południowy Kaukaz: Armenia, Azerbejdżan, Gruzja Rosja C. Azja i Ameryka Łacińska 1. Ameryka Łacińska Argentyna, Boliwia, Brazylia, Chile, Ekwador, Gwatemala, Honduras, Kolumbia, Kostaryka, Meksyk, Nikaragua, Panama, Paragwaj, Peru, Salwador, Urugwaj, Wenezuela 2. Azja Bangladesz, Birma/Mjanma, Brunei, Chiny (w tym specjalne regiony administracyjne Hongkong i Makau), Filipiny, Indie, Indonezja, Irak, Jemen, Kambodża, Korea Południowa, Laos, Malezja, Malediwy, Mongolia, Nepal, Pakistan, Singapur, Sri Lanka, Tajlandia, Wietnam 3. Azja Środkowa Kazachstan, Kirgistan, Tadżykistan, Turkmenistan, Uzbekistan D. Afryka Południowa Republika Południowej Afryki ZAŁĄCZNIK IV RAMY POLITYKI REGIONALNEJ Działalność EBI w państwach partnerskich uczestniczących w procesie przedakcesyjnym jest prowadzona w kontekście ram ustanowionych w partnerstwach dla członkostwa i partnerstwach europejskich, w których określone zostały priorytety dla państw kandydujących i potencjalnych państw kandydujących w celu osiągnięcia postępów w procesie zbliżania się do Unii; partnerstwa te stanowią również ramy dla pomocy Unii. Za ramy polityki Unii dla Bałkanów Zachodnich służy proces stabilizacji i stowarzyszenia. Jest on oparty na postępującym partnerstwie, w którego ramach Unia oferuje udogodnienia w handlu, pomoc gospodarczą i finansową oraz stosunki umowne poprzez porozumienia stabilizacyjne i stowarzyszeniowe. Przedakcesyjna pomoc finansowa pomaga państwom kandydującym i potencjalnym państwom kandydującym przygotować się do wymogów i wyzwań członkostwa w Unii. Pomoc ta służy wsparciu procesu reform, w tym przygotowań do ewentualnego członkostwa. Koncentruje się ona na rozwoju instytucjonalnym, dostosowaniu prawa krajowego do dorobku prawnego Unii, przygotowaniach do wdrażania instrumentów i polityki Unii oraz wspieraniu środków na rzecz osiągnięcia konwergencji gospodarczej. Podstawę działalności EBI w państwach sąsiadujących stanowi nowa europejska polityka sąsiedztwa pt. „Nowa koncepcja działań w obliczu zmian zachodzących w sąsiedztwie”, przyjęta w dniu 25 maja 2011 r., oraz konkluzje Rady przyjęte w dniu 20 czerwca 2011 r., które zawierają w szczególności wezwanie do zapewnienia większego wsparcia państwom partnerskim stawiającym sobie za cel budowanie społeczeństw demokratycznych i podjęcie reform, zgodnie z zasadą „więcej za więcej” i zasadą „wzajemnej odpowiedzialności”, oraz przewidują strategiczne ramy polityki w zakresie stosunków UE z jej sąsiadami. W ramach tej współpracy finansowanie oferowane przez EBI na mocy niniejszej decyzji będzie się również skupiało na polityce wspierającej rozwój sprzyjający włączeniu społecznemu i tworzenie miejsc pracy oraz przyczyniających się do stabilności społecznej zgodnie z podejściem opartym na zachętach, a także sprzyjającym celom polityki zewnętrznej Unii, w tym w odniesieniu do kwestii migracyjnych. Aby osiągnąć te cele, Unia i jej partnerzy wspólnie wdrażają uzgodnione dwustronne plany działania określające zbiór priorytetów dotyczących między innymi kwestii politycznych i bezpieczeństwa, handlu i kwestii gospodarczych, zagadnień dotyczących środowiska naturalnego i kwestii społecznych oraz integracji sieci transportowych i energetycznych. Wspieraniu współpracy między Unią Europejską i odpowiednimi grupami sąsiadujących państw partnerskich, które stoją przed wspólnymi wyzwaniami lub które łączy wspólne położenie geograficzne, służą wielostronne i regionalne inicjatywy, a mianowicie Unia dla Śródziemnomorza, Partnerstwo Wschodnie, synergia czarnomorska, strategia Unii na rzecz regionu Dunaju oraz strategia Unii dla regionu Morza Bałtyckiego. Unia dla Śródziemnomorza ma na celu wznowienie procesu integracji eurośródziemnomorskiej poprzez wspieranie wspólnego rozwoju gospodarczego, społecznego i środowiskowego na obu brzegach Morza Śródziemnego i wspiera ona poprawę warunków rozwoju społeczno-gospodarczego, solidarność, integrację regionalną, zrównoważony rozwój i budowanie wiedzy, podkreślając potrzebę zwiększenia współpracy finansowej celem wsparcia projektów o charakterze regionalnym i transnarodowym. Unia dla Śródziemnomorza wspiera w szczególności tworzenie autostrad morskich i lądowych, walkę z zanieczyszczeniem Morza Śródziemnego, śródziemnomorski plan w zakresie energii słonecznej, śródziemnomorską inicjatywę na rzecz rozwoju przedsiębiorczości, inicjatywy na rzecz ochrony ludności oraz uniwersytet eurośródziemnomorski. Strategia Unii dla regionu Morza Bałtyckiego wspiera zrównoważone środowisko naturalne oraz optymalny rozwój gospodarczy i społeczny regionu Morza Bałtyckiego. Strategia Unii na rzecz regionu Dunaju wspiera przede wszystkim rozwój transportu, połączeń energetycznych i bezpieczeństwa oraz zrównoważony rozwój środowiskowy i społeczno-gospodarczy w regionie Dunaju. Partnerstwo Wschodnie ma na celu stworzenie warunków niezbędnych do przyspieszenia procesu partnerstwa politycznego oraz pogłębienia integracji gospodarczej między Unią a państwami Partnerstwa Wschodniego. Federacja Rosyjska i Unia zawarły szeroko zakrojone partnerstwo strategiczne, odrębne od europejskiej polityki sąsiedztwa, wyrażające się we „wspólnych przestrzeniach” oraz planach działania. Na szczeblu wielostronnym uzupełnia je wymiar północny, który określa ramy współpracy między Unią, Rosją, Norwegią i Islandią (obserwatorami w tym programie są: Białoruś, Kanada i Stany Zjednoczone). Działalność EBI w państwach Ameryki Łacińskiej jest prowadzona w ramach partnerstwa strategicznego między Unią a państwami Ameryki Łacińskiej i Karaibów. Jak podkreślono w komunikacie Komisji z września 2009 r. „Unia Europejska i Ameryka Łacińska: partnerzy na arenie międzynarodowej”, do strategicznych priorytetów Unii w zakresie współpracy z Ameryką Łacińską należy wspieranie integracji regionalnej oraz ograniczanie ubóstwa i nierówności społecznych celem wspierania zrównoważonego rozwoju gospodarczego i społecznego. Te cele polityczne będą wspierane przy uwzględnieniu różnego poziomu rozwoju poszczególnych państw Ameryki Łacińskiej. Kontynuowane będą dialog dwustronny i współpraca w obszarach stanowiących przedmiot wspólnego zainteresowania dla obu regionów, takich jak: ochrona środowiska, zmiana klimatu, ograniczanie ryzyka klęsk żywiołowych, energia, nauka, badania naukowe, szkolnictwo wyższe, technologie i innowacje. Zachęca się EBI do prowadzenia aktywnej działalności w Azji, zwłaszcza w krajach mniej zamożnych. W tym tak zróżnicowanym regionie Unia pogłębia swoje partnerstwo strategiczne z Chinami oraz Indiami, prowadzone są również negocjacje w sprawie nowych partnerstw i umów o wolnym handlu z krajami Azji Południowo-Wschodniej. Jednocześnie współpraca na rzecz rozwoju stanowi w dalszym ciągu istotny punkt polityki Unii w stosunku do Azji: unijna strategia rozwoju dla regionu Azji służy ograniczaniu ubóstwa poprzez wspieranie zdywersyfikowanego, stabilnego wzrostu gospodarczego, promowaniu środowiska i warunków sprzyjających wymianie handlowej i integracji w obrębie regionu, usprawnieniu systemu rządów, zwiększeniu stabilności politycznej i społecznej oraz wsparciu działań na rzecz osiągnięcia milenijnych celów rozwoju na rok 2015. Wspólnie formułowane są strategie polityczne uwzględniające wspólne wyzwania, takie jak zmiana klimatu, zrównoważony rozwój, bezpieczeństwo i stabilność, system rządów i prawa człowieka, a także zapobieganie klęskom żywiołowym i katastrofom humanitarnym oraz podejmowanie reakcji w przypadku ich wystąpienia. Strategia Unii na rzecz nowego partnerstwa z Azją Środkową, która została przyjęta przez Radę Europejską w czerwcu 2007 roku, wzmocniła dialog regionalny i dwustronny oraz współpracę Unii z państwami Azji Środkowej w zakresie głównych problemów, przed którymi stoi ten region, takich jak ograniczenie ubóstwa, zrównoważony rozwój i stabilność. Wdrożenie tej strategii przyniosło znaczne postępy w obszarach praw człowieka, praworządności, dobrego sprawowania rządów i demokracji, edukacji, rozwoju gospodarczego, handlu i inwestycji, energii i transportu oraz polityki w dziedzinie ochrony środowiska. Działalność EBI w Afryce Południowej jest prowadzona na podstawie dokumentu dotyczącego wspólnej strategii Unii wobec Afryki Południowej. Obszary stanowiące przedmiot największego zainteresowania, określone w dokumencie strategicznym, to: tworzenie miejsc pracy i rozwijanie możliwości świadczenia usług oraz spójność społeczna. Działalność EBI prowadzona w Afryce Południowej stanowi ścisłe uzupełnienie programu UE w zakresie współpracy na rzecz rozwoju, mianowicie dzięki ukierunkowaniu działań EBI na wspieranie sektora prywatnego oraz inwestycji w rozbudowę infrastruktury i usług socjalnych (mieszkalnictwo, infrastruktura elektroenergetyczna, uzdatnianie wody pitnej i infrastruktura komunalna). W ramach śródokresowego przeglądu dokumentu dotyczącego strategii UE wobec Afryki Południowej przeprowadzonego w latach 2009–2010 zaproponowano zintensyfikowanie działań w obszarze zmiany klimatu poprzez wspieranie tworzenia miejsc pracy w ekologicznych sektorach gospodarki. Oczekuje się, że w latach 2014–2020 działalność EBI będzie wspierać, na zasadzie komplementarności, politykę, programy i instrumenty UE w zakresie współpracy zewnętrznej poprzez nieprzerwaną koncentrację na kwestiach priorytetowych w stosunkach między UE i Afryką Południową, aby wspierać sprawiedliwy i zrównoważony wzrost gospodarczy, przyczyniać się do tworzenia miejsc pracy i rozwoju potencjału oraz wspierać działania mające na celu udostępnianie – z poszanowaniem zasad zrównoważonego rozwoju – podstawowej infrastruktury i usług oraz zapewnienie sprawiedliwego dostępu do tej infrastruktury i tych usług. OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI 1. STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY 1.1. Tytuł wniosku/inicjatywy 1.2. Dziedzina(-y) polityki w strukturze ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa 1.3. Charakter wniosku/inicjatywy 1.4. Cel/cele 1.5. Uzasadnienie wniosku/inicjatywy 1.6. Czas trwania działania i jego wpływ finansowy 1.7. Przewidywany(-e) tryb(-y) zarządzania 2. ŚRODKI ZARZĄDZANIA 2.1. Zasady nadzoru i sprawozdawczości 2.2. System zarządzania i kontroli 2.3. Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom 3. SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY 3.1. Dział(y) wieloletnich ram finansowych i pozycja(pozycje) wydatków w budżecie, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ 3.2. Szacunkowy wpływ na wydatki 3.2.1. Synteza szacunkowego wpływu na wydatki 3.2.2. Szacunkowy wpływ na środki operacyjne 3.2.3. Szacunkowy wpływ na środki administracyjne 3.2.4. Zgodność z obowiązującymi wieloletnimi ramami finansowymi 3.2.5. Udział osób trzecich w finansowaniu 3.3. Szacunkowy wpływ na dochody OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI 1. STRUKTURA WNIOSKU/INICJATYWY 1.1. Tytuł wniosku/inicjatywy Wniosek dotyczący decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie udzielenia gwarancji UE dla Europejskiego Banku Inwestycyjnego na pokrycie ewentualnych strat poniesionych w związku z działaniami z zakresu finansowania wspierającymi projekty inwestycyjne poza granicami Unii 1.2. Dziedzina(-y) polityki w strukturze ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa[18] Dziedziny polityki: Tytuł 01 – Sprawy gospodarcze i finansowe Działanie ABB: Międzynarodowe kwestie gospodarcze i finansowe 1.3. Charakter wniosku/inicjatywy ¨ Wniosek/inicjatywa dotyczy nowego działania ¨ Wniosek/inicjatywa dotyczy nowego działania będącego następstwem projektu pilotażowego/działania przygotowawczego[19] X Wniosek/inicjatywa wiąże się z przedłużeniem bieżącego działania ¨ Wniosek/inicjatywa dotyczy działania, które zostało przekształcone pod kątem nowego działania 1.4. Cele 1.4.1. Wieloletni(e) cel(e) strategiczny(-e) Komisji wskazany(-e) we wniosku/inicjatywie Ogólnym celem działalności EBI poza granicami Unii prowadzonej w ramach upoważnienia do działań zewnętrznych jest wspieranie polityki zewnętrznej Unii poprzez finansowanie stosownych projektów inwestycyjnych w państwach partnerskich dzięki połączeniu unijnej gwarancji budżetowej z własnym środkami EBI. Poprzez swoje działania z zakresu finansowania prowadzone poza granicami Unii w ramach gwarancji UE EBI powinien wspierać zrównoważony rozwój gospodarczy, społeczny i środowiskowy państw partnerskich Unii, a także ich partnerstwo z Unią. Ogólne cele, do których osiągnięcia przyczyniać się powinny działania EBI z zakresu finansowania objęte upoważnieniem, to: a) rozwój lokalnego sektora prywatnego, w szczególności wsparcie dla MŚP; b) rozwój infrastruktury społecznej, infrastruktury służącej ochronie środowiska i infrastruktury gospodarczej; c) łagodzenie skutków zmiany klimatu i dostosowanie się do tej zmiany. 1.4.2. Cel(e) szczegółowy(-e) ABM i działanie(-a) ABM/ABB, których dotyczy wniosek/inicjatywa Cel szczegółowy ABM nr 2: „Polepszenie profilu UE, jej reprezentacji na zewnątrz oraz stosunków z EBI i EBOiR, innymi międzynarodowymi instytucjami finansowymi oraz właściwymi forami gospodarczymi, służące zwiększeniu konwergencji między ich strategiami i działaniami a priorytetami polityki zewnętrznej UE”. Działanie(-a) ABM/ABB, którego(-ych) dotyczy wniosek/inicjatywa Tytuł 01 03 – Międzynarodowe sprawy gospodarcze i finansowe 1.4.3. Oczekiwany(-e) wynik(i) i wpływ W związku z niniejszym wnioskiem przeprowadzono ocenę skutków. Oceny najważniejszych skutków niniejszego wniosku dokonano w sprawozdaniu z oceny skutków. 1.4.4. Wskaźniki wyników i wpływu Ramy pomiaru wyników i skutków działań EBI zostały opracowane przez EBI w ramach operacyjnego monitorowania na podstawie zbioru wskaźników. „Ramy pomiaru wyników”[20] pozwalają doprecyzować ocenę ex-ante dotyczącą oczekiwanych rezultatów projektu oraz zwiększyć zdolność EBI w zakresie sprawozdawczości dotyczącej faktycznie osiągniętych wyników. Ramy te pozwalają wykazać, w jaki sposób pożyczki EBI generują rezultaty, które umożliwiają osiągnięcie wyników – a z czasem prowadzą do osiągnięcia skutków – zgodnych z celami upoważnienia udzielonego bankowi. Ponadto postępy na drodze do osiągnięcia szczegółowych i operacyjnych celów wniosku będą monitorowane w oparciu o kluczowe wskaźniki, o których mowa w pkt 2.1. Jeśli chodzi o finansowanie projektów wspierających działania w zakresie klimatu, kwalifikowalność projektów do objęcia pożyczkami na działania w obszarze zmiany klimatu będzie precyzowana w oparciu o kryteria stanowiące rozwinięcie – a w miarę potrzeby zaostrzenie – dotychczasowych definicji EBI, aby umożliwić monitorowanie wydatków na działania związane ze zmianą klimatu (np. wprowadzenie wartości referencyjnych powiązanych ze wskaźnikiem redukcji emisji gazów cieplarnianych, doprecyzowanie, w stosownym przypadku, definicji dotyczących efektywności energetycznej i dostosowania się do zmiany klimatu), które będą również stosowane w procesie monitorowania, aby nadać praktyczny wymiar wskaźnikowi z Rio lub równoważnemu systemowi zaproponowanemu przez Komisję na potrzeby monitorowania budżetu UE w kontekście kolejnych wieloletnich ram finansowych. EBI powinien równocześnie opracowywać metody służące ocenie ryzyka związanego ze zmianą klimatu, aby wzmocnić odporność wszystkich istotnych projektów na zmianę klimatu oraz uwzględnić ceny uprawnień do emisji dwutlenku węgla w analizie kosztów i korzyści gospodarczych. Ograniczona kwalifikowalność oraz kryteria dotyczące wysokoemisyjnych projektów powinny również zostać udoskonalone w odpowiednich politykach sektorowych. 1.5. Uzasadnienie wniosku/inicjatywy 1.5.1. Potrzeba(-y), która(-e) ma(-ją) zostać zaspokojona(-e) w perspektywie krótko- lub długoterminowej Artykuł 16 decyzji nr 1080/2011/UE stanowi, że Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wniosek w sprawie ustanowienia gwarancji UE w ramach kolejnych ram finansowych (2014–2020). Zgodnie z warunkami decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1080/2011/UE gwarancja UE obejmuje działania EBI z zakresu finansowania zatwierdzone między dniem 1 lutego 2007 r. a dniem 31 grudnia 2013 r. Należy zatem przyjąć nową decyzję w ramach zwykłej procedury ustawodawczej przed wygaśnięciem obecnego upoważnienia[21]. 1.5.2. Wartość dodana z tytułu zaangażowania Unii Europejskiej Działania EBI z zakresu finansowania poza granicami Unii stanowią bardzo widoczne i skuteczne narzędzie wspierające działania zewnętrzne Unii. Główne korzyści płynące z interwencji EBI w takich państwach, oprócz wsparcia finansowego, obejmują dzielenie się specjalistyczną wiedzą z promotorami projektów oraz stosowanie w finansowanych projektach inwestycyjnych unijnych norm w dziedzinie ochrony środowiska, norm społecznych oraz norm w dziedzinie zamówień publicznych. Oprócz tych korzyści EBI przekazuje końcowym beneficjentom pełne korzyści finansowe płynące z gwarancji UE oraz gwarantuje im atrakcyjne koszty finansowania w formie konkurencyjnego oprocentowania. Upoważnienie objęte gwarancją UE przewiduje niezbędne wsparcie polityczne i finansowe ze strony UE dla państw i projektów inwestycyjnych, które w innym przypadku nie spełniałyby standardowych wytycznych i kryteriów EBI ze względu na wyższy poziom ryzyka. 1.5.3. Główne wnioski wyciągnięte z podobnych działań Przy ocenie skutków sporządzonej na potrzeby niniejszej decyzji korzystano z wniosków wyciągniętych z realizacji poprzednich upoważnień. Nowy wniosek ustawodawczy ma na celu wyeliminowanie problemów stwierdzonych w sprawozdaniu z oceny skutków. 1.5.4. Spójność z innymi właściwymi instrumentami oraz możliwa synergia Działania EBI z zakresu finansowania uzupełniają działania realizowane w ramach instrumentów pomocy zewnętrznej. W celu dalszego zwiększenia wsparcia dla polityki zewnętrznej Unii w każdym wybranym regionie, wzmocnione zostanie powiązanie pomiędzy priorytetami EBI a polityką Unii. Cel ten zostanie osiągnięty poprzez ustanowienie i śródokresową aktualizację regionalnych technicznych wytycznych operacyjnych, które stanowić będą wzmocnione ramy dialogu i współpracy między EBI i Komisją. W stosownych przypadkach działania EBI z zakresu finansowania można skutecznie połączyć ze środkami budżetowymi UE w postaci dotacji w ramach współfinansowania, kapitału podwyższonego ryzyka, podziału ryzyka czy też pomocy technicznej w przygotowaniu i realizacji projektów lub ulepszeniu ram prawnych i regulacyjnych. 1.6. Czas trwania działania i jego wpływ finansowy x Wniosek/inicjatywa o określonym czasie trwania – x czas trwania wniosku/inicjatywy: od 1.1.2014 do 31.12.2020 EBI może zatwierdzać pożyczki udzielane w ramach swoich działań z zakresu finansowania w latach 2014–2020. Przewiduje się przedłużenie tego okresu o sześć miesięcy, jeżeli do końca 2020 r. Parlament Europejski i Rada nie przyjmą decyzji przyznającej EBI nową gwarancję UE obejmującą działania EBI z zakresu finansowania realizowane poza granicami Unii. – x skutki finansowe od 2014 r. do nieokreślonej daty Całkowity czas trwania działania i jego skutków finansowych będzie uwarunkowany terminem wymagalności zatwierdzonych działań EBI z zakresu finansowania. Ostateczne skutki uzależnione będą od wysokości ewentualnych kwot, w przypadku których zaistniała konieczność uruchomienia gwarancji, oraz kwot odzyskanych (zob. również 3.2.2 poniżej). ¨ Wniosek/inicjatywa o nieokreślonym czasie trwania – Wprowadzenie w życie z okresem rozruchu od RRRR r. do RRRR r., – po którym następuje faza operacyjna. 1.7. Przewidywany(-e) tryb(y) zarządzania[22] X Bezpośrednie zarządzanie przez Komisję Uwagi Zgodnie z obowiązującymi przepisami we wniosku przewiduje się, że EBI będzie finansował projekty inwestycyjne zgodnie ze swoimi zasadami i procedurami. Za bezpośrednie zarządzanie gwarancją UE odpowiedzialna jest Komisja. EBI i Komisja zawierają porozumienie gwarancyjne oraz umowę w zakresie odzyskiwania wierzytelności określające szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące wdrażania decyzji będącej przedmiotem wniosku. 2. ŚRODKI ZARZĄDZANIA 2.1. Zasady nadzoru i sprawozdawczości Swoimi działaniami z zakresu finansowania w ramach gwarancji UE EBI będzie zarządzać zgodnie z własnymi zasadami i procedurami, w tym stosując odpowiednie środki audytu, kontroli i monitorowania. Ponadto Rada Dyrektorów EBI, w której Komisja ma swoich przedstawicieli w osobach dyrektora i zastępcy dyrektora, zatwierdza każde działanie EBI z zakresu finansowania i monitoruje, czy bank jest zarządzany zgodnie ze swoim statutem i ogólnymi wytycznymi Rady Gubernatorów. Obowiązujące porozumienie trójstronne między Komisją, Trybunałem Obrachunkowym i EBI z października 2003 r. (którego przedłużenie na cztery lata uzgodniono w 2007 r., a następnie w 2011 r.) określa szczegółowe zasady przeprowadzania przez Trybunał Obrachunkowy audytów działań EBI z zakresu finansowania objętych gwarancją UE. We wniosku, podobnie jak w decyzji nr 1080/2011/UE, przewidziano składanie regularnych sprawozdań. Komisja będzie co roku składać Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdania z wykonania upoważnienia przez EBI. Podstawą sprawozdań z osiągniętych wyników będą odpowiednio zagregowane wskaźniki – tam gdzie to możliwe, dla całego portfela lub dla danego sektora. Pomiar wielkości tych wskaźników prowadzony będzie przez cały cykl projektu w ramach oceny oraz w procesie monitorowania do czasu pełnego wdrożenia projektu, gdy tylko możliwy będzie pomiar pierwszych wyników w zakresie rozwoju – zazwyczaj najpóźniej w przeciągu trzech lat od ukończenia projektu. Wskaźniki te będą również w miarę możliwości stosowane przy ocenie ex-post. Wspomniane wskaźniki powinny obejmować następujące obszary: (i) kwota zatwierdzonych pożyczek według regionu, (ii) kwota wypłaconych pożyczek według regionu, (iii) postępy w osiąganiu zrównoważonego rozkładu działań w poszczególnych państwach, (iv) działania w podziale na poszczególne cele, (v) wolumen pożyczek na działania związane ze zmianą klimatu w porównaniu z docelową wartością finansowania oraz wpływ na bezwzględną i względną redukcję emisji gazów cieplarnianych, (vi) liczba projektów ocenionych pod względem ryzyka związanego ze zmianą klimatu, (vii) liczba i kwota działań (pożyczek) realizowanych w połączeniu z dotacjami UE oraz (viii) liczba i kwota działań finansowanych wspólnie z innymi międzynarodowymi instytucjami finansowymi. Ponadto EBI przedstawia Komisji dane statystyczne, finansowe i księgowe dotyczące każdego działania z zakresu finansowania objętego gwarancją UE, które są niezbędne do realizacji obowiązków Komisji w zakresie sprawozdawczości lub których zażąda Trybunał Obrachunkowy, a także zaświadczenie biegłego rewidenta dotyczące niespłaconych kwot z tytułu działań z zakresu finansowania objętych gwarancją UE. Po upływie trzech lat od daty rozpoczęcia obowiązywania upoważnienia przeprowadzona zostanie śródokresowa ocena. 2.2. System zarządzania i kontroli 2.2.1. Zidentyfikowane ryzyko Ryzyko dla budżetu UE związane jest z gwarancją budżetową udzieloną EBI przez Unię w odniesieniu do działań EBI w państwach trzecich. Gwarancja zapewnia kompleksowe zabezpieczenie wszystkich płatności nieotrzymanych przez EBI z tytułu działań z zakresu finansowania, których beneficjentem są państwa lub jednostki państwowe niższego szczebla, a także ochronę obejmującą wyłącznie ryzyko polityczne w przypadku innych działań, w ramach których następuje podział ryzyka między Unią i EBI. W każdym przypadku gwarancja UE jest ograniczona do 65 % łącznej kwoty wypłaconych pożyczek i udzielonych gwarancji, pomniejszonej o kwoty zwrócone i powiększonej o wszelkie związane z nimi koszty. Wpis w budżecie („p.m.”) odzwierciedlający gwarancję budżetową obejmującą pożyczki EBI dla państw trzecich zostanie uruchomiony tylko w razie faktycznego skorzystania przez EBI z gwarancji w celu pokrycia kwot, które nie mogą zostać w całości pokryte z funduszu gwarancyjnego. Chociaż takie roszczenie regresowe wobec budżetu (tzn. na kwotę wykraczającą ponad stan środków funduszu gwarancyjnego wynoszący 2 002 mln EUR na dzień 31 grudnia 2012 r.) należy uznać za bardzo mało prawdopodobne, uwagi dotyczące tej linii budżetowej odzwierciedlają potrzeby finansowe, które mogłyby się zmaterializować w przypadku wystosowania przez EBI żądania wypłaty z gwarancji w związku z przypadkiem niewykonania zobowiązania objętym gwarancją UE. W 2012 r. i na początku 2013 r. uruchomiono fundusz gwarancyjny w celu pokrycia niewykonanych zobowiązań z tytułu pożyczek w Syrii. W rocznych sprawozdaniach Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady poświęconych gwarancjom pokrywanym z budżetu ogólnego analizowane są wskaźniki ryzyka dla poszczególnych państw oraz omawiane są zmiany poziomu ryzyka niewykonania zobowiązań. Sprawozdania te zawierają informacje na temat ilościowych aspektów ryzyka ponoszonego przez budżet UE. Jakość czynników ryzyka zależy jednak od rodzaju działania oraz wiarygodności kredytowej pożyczkobiorców. Ocena ryzyka opiera się na informacjach dotyczących sytuacji gospodarczej i finansowej, ratingach i innych znanych faktach dotyczących państw, które otrzymały gwarantowane pożyczki. 2.2.2. Przewidywane metody kontroli Za zarządzanie gwarancją UE odpowiedzialna jest Komisja. Działania EBI z zakresu finansowania w kontekście decyzji, której dotyczy niniejszy wniosek, będą prowadzone zgodnie ze standardowymi zasadami postępowania EBI oraz z rzetelną praktyką bankową. EBI i Komisja zawierają porozumienie określające szczegółowe postanowienia i procedury dotyczące wdrażania decyzji będącej przedmiotem wniosku. Zob. również pkt 2.1. 2.3. Środki zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom Zasadnicza odpowiedzialność za przyjęcie środków zapobiegania nadużyciom finansowym spoczywa na EBI; obejmuje ona w szczególności stosowanie w odniesieniu do działań z zakresu finansowania zapisów dokumentu „Polityka EBI w zakresie zapobiegania korupcji, nadużyciom finansowym, zmowom, praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu w ramach działalności Europejskiego Banku Inwestycyjnego”, który jest obecnie przedmiotem przeglądu. EBI przyjął w grudniu 2010 r. politykę w stosunku do jurysdykcji o niskim poziomie regulacji, nieprzejrzystych i unikających współpracy. Ponadto w art. 17 decyzji przewidziano wdrożenie środków zwalczania nadużyć finansowych. 3. SZACUNKOWY WPŁYW FINANSOWY WNIOSKU/INICJATYWY 3.1. Dział(y) wieloletnich ram finansowych i pozycja(pozycje) wydatków w budżecie, na które wniosek/inicjatywa ma wpływ · Istniejące pozycje w budżecie Według działów wieloletnich ram finansowych i pozycji w budżecie Dział wieloletnich ram finansowych || Pozycja w budżecie || Rodzaj wydatków || Wkład Numer [Treść…...….] || Zróżnicowane /niezróżnicowane ([23]) || państw EFTA[24] || krajów kandydujących[25] || państw trzecich || w rozumieniu art. 18 ust. 1 lit. aa) rozporządzenia finansowego 4 || 01 0305 gwarancja UE dotycząca udzielonych przez EBI pożyczek i gwarancji na zabezpieczenie pożyczek na działania w państwach trzecich 01 0306 Finansowanie funduszu gwarancyjnego || Zróżnicowane / Środki niezróżnicowane || NIE NIE || NIE NIE || NIE NIE || NIE NIE 3.2. Szacunkowy wpływ na wydatki 3.2.1. Synteza szacunkowego wpływu na wydatki w mln EUR Dział wieloletnich ram finansowych: || Numer || Dział 4 Dyrekcja Generalna ECFIN || || || Rok 2014 || Rok 2015 || Rok 2016 || Rok 2017 || 2018-2020 || OGÓŁEM  Środki operacyjne || || || || || || || || Numer pozycji w budżecie 01 0305 || Środki na zobowiązania || (1) || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. Środki na płatności || (2) || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. || p.m. Numer pozycji w budżecie 01 0306 || Środki na zobowiązania || (1a) || 58,482 || 239,759 || 272,664 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1192,569 Środki na płatności || (2a) || 58,482 || 239,759 || 272,664 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1192,569 Środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy operacyjne[26] || || || || || || || || Numer pozycji w budżecie 01 0306 || || (3) || 0 || 0 || 0,5 || 0. || 0 || 0 || 0 || 0,5 OGÓŁEM środki dla Dyrekcji Generalnej ECFIN || Środki na zobowiązania || =1+1a +3 || 58,482 || 239,759 || 273,164 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1193,069 || Środki na płatności || =2+2a +3 || 58,482 || 239,759 || 273,164 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1193,069  OGÓŁEM środki operacyjne || Środki na zobowiązania || (4) || 58,482 || 239,759 || 272,664399 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1192,569 Środki na płatności || (5) || 58,482 || 239,759 || 272,664 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1192,569  OGÓŁEM środki administracyjne finansowane ze środków przydzielonych na określone programy operacyjne || (6) || 0 || 0 || 0,5 || 0 || 0 || 0 || 0 || 0,5 OGÓŁEM środki na DZIAŁ 4 wieloletnich ram finansowych || Środki na zobowiązania || =4+ 6 || 58,482 || 239,759 || 273,164 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1193,069 Środki na płatności || =5+ 6 || 58,482 || 239,759 || 273,164 || 199,039 || 178,055 || 159,750 || 84,820 || 1193,069 Dział wieloletnich ram finansowych: || 5 || „Wydatki administracyjne” w mln EUR || || || Rok 2014 || Rok 2015 || Rok 2016 || Rok 2017 || 2018-2020 || OGÓŁEM Dyrekcja Generalna ECFIN ||  Zasoby ludzkie || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 6,419  Pozostałe wydatki administracyjne || || || || || || || || OGÓŁEM Dyrekcja Generalna ECFIN || Środki || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 6,419 OGÓŁEM środki na DZIAŁ 5 wieloletnich ram finansowych || (Środki na zobowiązania ogółem = środki na płatności ogółem) || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 0,917 || 6,419 w mln EUR || || || Rok 2014 || Rok 2015 || Rok 2016 || Rok 2017 || 2018-2020 || OGÓŁEM OGÓŁEM środki na DZIAŁY 1 do 5 wieloletnich ram finansowych || Środki na zobowiązania || 59,399 || 240,676 || 274,081 || 199,956 || 178,972 || 160,667 || 85,737 || 1199,488 Środki na płatności || 59,399 || 240,676 || 274,081 || 199,956 || 178,972 || 160,667 || 85,737 || 1199,488 3.2.2. Szacunkowy wpływ na środki operacyjne – ¨ Wniosek/inicjatywa nie wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych – X Wniosek/inicjatywa wiąże się z koniecznością wykorzystania środków operacyjnych, jak określono poniżej: Środki na zobowiązania w mln EUR (do 3 miejsc po przecinku) Określić cele i realizacje ò || || || Rok 2014 || Rok 2015 || Rok 2016 || Rok 2017 || 2018-2020 || OGÓŁEM REALIZACJA Rodzaj[27] || Średni koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba || Koszt || Liczba całkowita || Koszt całkowity CEL SZCZEGÓŁOWY nr 1[28] || || || || || || || || || || || || || || || || Realizacja || || || || || || || || || || || || || || || || || || Realizacja || || || || || || || || || || || || || || || || || || Realizacja || || || || || || || || || || || || || || || || || || Cel szczegółowy nr 1 - suma cząstkowa || || || || || || || || || || || || || || || || CEL SZCZEGÓŁOWY nr 2 „Polepszenie profilu UE, jej reprezentacji na zewnątrz oraz stosunków z EBI i EBOiR, innymi międzynarodowymi instytucjami finansowymi oraz właściwymi forami gospodarczymi, służące zwiększeniu konwergencji między ich strategiami i działaniami a priorytetami polityki zewnętrznej UE” || || || || || || || || || || || || || || || || Realizacja || || || 1 || 58,482 || 1 || 239,759 || 1 || 272,664 || 1 || 199,039 || 1 || 178,055 || 1 || 159,750 || 1 || 84,820 || 7 || 1192,569 Cel szczegółowy nr 2 - suma cząstkowa || || || || || || || || || || || || || || || || KOSZT OGÓŁEM || || 58,482 || || 239,759 || || 272,664 || || 199,039 || || 178,055 || || 159,750 || || 84,820 || || 1192,569 Szacunkowy wpływ na środki operacyjne można podsumować następująco: • 01 0305 – „gwarancja UE dotycząca udzielonych przez EBI pożyczek i gwarancji na zabezpieczenie pożyczek na działania w państwach trzecich” Wpis w budżecie („p.m.”) odzwierciedlający gwarancję budżetową obejmującą pożyczki EBI dla państw trzecich zostanie uruchomiony tylko w razie faktycznego uruchomienia gwarancji na pokrycie kwot, które nie mogą zostać w całości pokryte z funduszu gwarancyjnego. • 01 0306 – „Finansowanie funduszu gwarancyjnego” Fundusz Gwarancyjny dla działań zewnętrznych musi być zasilany zgodnie z rozporządzeniem w sprawie funduszu gwarancyjnego (rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 480/20