P6_TA(2006)0137
Białoruś
Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie sytuacji na Bia łorusi po wyborach prezydenckich w
dniu 19 marca 2006 r.
Parlament Europejski ,
— uwzględniając swoje wcze śniejsze rezolucje w sprawie sytuacji na Bia łorusi, szczególnie rezolucj ęz dnia
16 lutego 2006 r. (1),
— uwzględniając rezolucjęKongresu Stanów Zjednoczonych przyj ętąw dniu 8 marca 2006 r. w sprawie
„wyrażania poparcia dla d ążeńobywateli Bia łorusi do ustanowienia pe łnej demokracji, rz ądów prawa
oraz poszanowania praw cz łowieka oraz wezwania rz ądu Białorusi do przeprowadzenia wolnych i
sprawiedliwych wyborów prezydenckich w dniu 19 marca 2006 r. ”,
— uwzględniającoświadczenie Biura ds. instytucji demokratycznych i praw cz łowieka (ODIHR) Organizacji
ds. Bezpiecze ństwa i Wspó łpracy w Europie (OBWE) z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie wst ępnej
oceny wyborów,
— uwzględniającoświadczenie Wysokiego Przedstawiciela UE ds. WPZiB z dnia 20 marca 2006 r. w
sprawie przebiegu wyborów prezydenckich na Bia łorusi,
— uwzględniając wnioski z posiedzenia Rady ds. Ogólnych i Stosunków Zewn ętrznych (GAERC) w dniu
20 marca 2006 r.,
— uwzględniającoświadczenie delegacji ad hoc Parlamentu Europejskiego na wybory prezydenckie na Bia-
łorusi złożone w dniu 20 marca 2006 r.,
— uwzględniając art. 103 ust. 4 Regulaminu,
A. mając na uwadze, że wybory prezydenckie na Bia łorusi odbyłys ię19 marca 2006 r.,
B. mając na uwadze, że prezydent Łukaszenko przed łużyłswojąkadencjęw drodze referendum konstytu-
cyjnego, które nie spe łniałom iędzynarodowych standardów dotycz ących demokracji,
C. mając na uwadze, żewładze Białorusi przeprowadzi ły wybory w atmosferze strachu stosuj ącc iągłe
prześladowanie i aresztowanie czo łowych przywódców opozycji, cz łonków organizacji studenckich i
mniejszościowych, w tym przywódców religijnych oraz stoj ących na czele spo łeczności, dziennikarzy,
organizatorów kampanii oraz cz łonków prodemokratycznych partii politycznych,
D. mając na uwadze, że wyborom towarzyszy ła atmosfera odosobnienia, przy wzmo żonej kontroli granic
zewnętrznych oraz, że w okresie poprzedzaj ącym wybory oraz po wyborach w ładze odebra ły wolność
słowa i wyra żania poglądów, wolno ść środków masowego przekazu oraz wolno śćorganizowania
demonstracji,
E. mając na uwadze brak przejrzysto ści we wczesnym g łosowaniu oraz, że pracownicy pa ństwowi, ludzie
starsi oraz studenci pozostawali pod coraz wi ększąpresją, byli zastraszani oraz gro żono im karami
takimi jak utrata pracy lub emerytury czy usuni ęcie z uczelni,
F. F mając na uwadze, że misje obserwacyjne OBWE/ODIHR wyborów prezydenckich na Bia łorusi stwier-
dziły,że wybory na Bia łorusi w 2006 r. nie spe łniły wymogów demokratycznych; maj ąc równieżna
uwadze,że Rada Unii Europejskiej, Rada Europy, Stany Zjednoczone oraz wi ększośćrządów oraz
instytucji mi ędzynarodowych uzna ła,że wybory zosta łyc ałkowicie sfałszowane,
G. mając na uwadze, że podczas pi ęciu dni po wyborach opozycja organizowa ła nieprzerwane demonstra-
cje na głównym placu w Mi ńsku, aby zaprotestowa ćprzeciwko nieuczciwemu przeprowadzeniu wybo-
rów, pomimo gró źb prezydenta Łukaszenki, który twierdzi ł,że„skręci kark ”każdemu, kto spróbuje
przejąćwładzękorzystając z powszechnych protestów po wyborach oraz aluzjom o surowych karach
dla osób aresztowanych podczas akcji protestacyjnych, w łącznie z kar ąśmierci,
(1) Teksty przyj ęte, P6_TA(2006)0066.C 293 E/304 PL 2.12.2006 Dziennik Urz ędowy Unii Europejskiej
Czwartek, 6 kwietnia 2006 r.
H. mając na uwadze, że we wczesnych godzinach rannych 25 marca 2006 r. policja przypu ściła brutalny
szturm na obozowisko namiotów rozstawionych przez m łodzieżi studentów w centrum Mi ńska oraz
aresztowała setki demonstrantów,
I. mając na uwadze, że demonstranci, zagraniczni sympatycy oraz dziennikarze obecni na manifestacjach
zostali oszkalowani i os ądzeni bez poszanowania ich prawa do obrony, pod zarzutem zach ęcania do
nielegalnych wieców i wandalizmu; maj ąc na uwadze, że w dniu 27 marca 2006 r. bia łoruskie sądy
skazały na karępozbawienia wolno ści do 15 dni demonstrantów, którzy zostali aresztowani za udzia ł
w bezprawnej akcji protestacyjnej, maj ąc na uwadze, że przeciwko przywódcom opozycji wszcz ęto
politycznie umotywowane dochodzenia, w tym przeciwko Aleksandrowi Milinkewiczowi, g łównemu
kandydatowi opozycji na prezydenta;
1. stanowczo pot ępia nieudane wybory prezydenckie na Bia łorusi i zaznacza, żer eżim prezydenta Łuka-
szenki nie ma żadnej legitymacji demokratycznej i pozostaje ostatnim re żimem dyktatorskim w Europie;
2. potępia wybory prezydenckie jako nie spe łniające wymaganych mi ędzynarodowych standardów doty-
czących wolnych, uczciwych, równych, mo żliwych do rozliczenia i przejrzystych wyborów; uwa ża,żew
związku z powy ższym prezydent Aleksander Łukaszenko nie mo żeb yćuznany za prawowitego prezydenta
Białorusi, a wybory powinny zosta ćpowtórzone w zgodno ści z międzynarodowymi standardami demokra-
tycznymi;
3. wyrażas w o jąsolidarnośćz Aleksandrem Milinkiewiczem i zjednoczonymi si łami demokratycznymi a
także z Aleksandrem Kazulinem i wszystkimi obywatelami Bia łorusi walcz ącymi o niepodleg łą, otwartąi
demokratyczn ąBiałoruśopartąna zasadzie praworz ądności;
4. pozostaje pod wra żeniem masowych demonstracji przeciw niedemokratycznym i sfa łszowanym wybo-
rom, wyrażającychżyczenie znacznej cz ęści społeczeństwa przywrócenia praw demokratycznych i wolno ści
politycznej w pa ństwie, coświadczy o wielkim potencjale demokratycznym na Bia łorusi;
5. stanowczo pot ępia przemoc i arbitralne aresztowania dokonywane przez w ładze białoruskie przeciw
tysiącom ludzi, którzy znale źli odwagę, aby zaprotestowa ćprzeciw sfa łszowaniu wyborów prezydenckich i
złamaniu podstawowych praw narodu bia łoruskiego;
6. wzywa Komisj ęiR a dęoraz całąwspólnotęmiędzynarodow ądo zwiększenia wsparcia dla narodu
białoruskiego oraz do zdecydowanego zwi ększenia nacisku na w ładze białoruskie, aby po łożyły kres dykta-
torskiemu represjonowaniu narodu, niezw łocznie uwolni ły wszystkich zatrzymanych, anulowa ły wszelkie
wyroki przeciw demonstrantom pokojowym oraz aby przeprowadzi ły nowe demokratyczne wybory w jak
najkrótszym terminie;
7. wzywa rz ąd Białorusi do po łożenia kresu biciu, brutalnemu traktowaniu wi ęźniów politycznych oraz
do przeprowadzenia przejrzystego dochodzenia w sprawie nadu życia siły przez policj ęis iły bezpiecze ństwa
wobec demonstrantów;
8. wzywa wszystkie w ładze białoruskie do natychmiastowego upublicznienia nazwisk wszystkich zatrzy-
manych osób, ich aktualnego miejsca pobytu oraz ci ążących nad nimi oskar żeń; podkreśla,żewładze te są
zobowiązane do zapewnienia wszystkim zatrzymanym prawa do konsultacji z osobistym prawnikiem, dowi-
dzenia z rodzinami oraz dost ępu do informacji;
9. potępia władze Białorusi za niewpuszczenie niektórych dziennikarzy zagranicznych na Bia łoruśw celu
obserwowania wyborów;
10. potępia władze Białorusi za nie udzielenie zgody na obserwowanie wyborów przez delegacj ęParla-
mentu, a tak że parlamentów krajowych Pa ństw Członkowskich oraz za wydalenie obserwatorów z Danii,
Gruzji, Niemiec, Ukrainy i Polski a tak żeO B W E ;
11. z zadowoleniem przyjmuje decyzj ęRady o wpisaniu prezydenta Aleksandra Łukaszenki na list ęosób
objętych zakazem wizowym, ale wzywa j ąoraz Komisj ędo włączenia na tęlistęprzedstawicieli bia łoruskich
władz lokalnych, regionalnych pa ństwowych i akademickich zamieszanych w łamanie praw cz łowieka i
wolności politycznej obywateli Bia łorusi w trakcie i po zako ńczeniu kampanii wyborczej;2.12.2006 PL C 293 E/305 Dziennik Urz ędowy Unii Europejskiej
Czwartek, 6 kwietnia 2006 r.
12. wzywa Komisj ęiR a dędo działania na rzecz zamro żeniaśrodków finansowych w ładz białoruskich
znajdujących sięzagranicą, do podjęcia restrykcyjnych środków wobec firm bezpo średnio i osobi ście powią-
zanych z wysokimi rang ąurzędnikami reżimu oraz do zamro żenia prywatnych środków finansowych pre-
zydentaŁukaszenki oraz jego najbli ższych doradców;
13. wzywa Komisj ęiR a dędo przedstawienia wniosków w celu wywarcia dalszej presji na re żim prezy-
dentaŁukaszenki w organizacjach mi ędzynarodowych; wnosi o przed łożenie pełnego zestawu konkretnych i
bezpośrednich „rozsądnych ”sankcji, które ostro dotkn ąosoby odpowiedzialne za opresj ę, ale nie przyczyni ą
siędo dodatkowego cierpienia obywateli Bia łorusi;
14. wzywa Komisj ęiR a dędo kierowania wszelkich form pomocy finansowej dla wsparcia inicjatyw
obywatelskich, organizacji pozarz ądowych oraz ma łych iśredniej wielko ści przedsiębiorstw niezwi ązanych
zr ządem;
15. wzywa Komisj ędo zrewidowania polityki zagranicznej wobec Bia łorusi oraz zaproponowania we
wnioskach sposobów propagowania demokracji, pa ństwa prawa i praw cz łowieka; podkre śla,że problemy
napotykane przez Komisj ęzwiązane z odpowiednim wspieraniem spo łeczeństwa obywatelskiego na Bia ło-
rusi w ostatecznych przygotowaniach do wyborów wskazuj ąpo raz kolejny na konieczno śćpilnego ustano-
wienia skutecznego mechanizmu finansowego i administracyjnego na rzecz promowania demokracji;
16. wzywa Komisj ęiR a dędo ustanowienia systemu u łatwieńwizowych dla spo łeczeństwa obywatel-
skiego Białorusi;
17. wzywa Komisj ęiR a dędo wspierania niezale żnych dziennikarzy i wzmacniania, telewizji, Internetu,
mediów drukowanych oraz programów transmitowanych do Bia łorusi w celu dostarczenia obywatelom
białoruskim bezstronnych i dok ładnych informacji o ich kraju i o świecie;
18. wzywa Komisj ęiR a dędo przeznaczenia dodatkowych funduszy na wymiany naukowe, programy dla
młodzieży białoruskiej, która zosta ła wydalona ze swoich uniwersytetów z przyczyn politycznych;
19. jest wstrz ąśnięty pozytywn ąreakcjąrosyjskiej Dumy Pa ństwowej i Prezydenta Rosji W ładymira
Putina w zwi ązku ze sposobem przeprowadzenia wyborów prezydenckich na Bia łorusi i ich wynikami; jest
zdania,że skuteczno śćpolityki UE wobec Bia łorusi jest podwa żana przez nieodpowiedzialne stanowisko
władz w Moskwie, które u życzajądecydującego wsparcia ostatniej dyktaturze w Europie; wzywa Rad ęi
Komisjędo pilnego poruszenia kwestii Bia łorusi w rozmowach z w ładzami rosyjskimi celem okre ślenia
wspólnej odpowiedzialno ści za działania prowadz ące do konkretnych przemian demokratycznych w tym
kraju i powstrzymania represji politycznych i łamania praw cz łowieka; jest zdania, że w tym celu nale ży
podjąćspecjalne wysi łki w ramach Rady Europy i OBWE, obu organizacjach, których Rosja –na równi z
państwami członkowskimi UE –jest członkiem;
20. wzywa Pa ństwa Członkowskie obecne w G8 do wniesienia do porz ądku dziennego nadchodz ącego
szczytu wiosennego G8 sprawy sytuacji na Bia łorusi, zobowi ązując Rosjędo zmiany stanowiska wobec
prezydenta Łukaszenki oraz jego re żimu oraz do wykorzystania przez ni ąjej bliskich wi ęzów z Białorusią
w celu promowania demokracji i reform politycznych w tym kraju;
21. wzywa ONZ, Rad ęEuropy i Pa ństwa Członkowskie do utworzenia mi ędzynarodowej komisji dla
zbadania sprawy zagini ęcia Jurija Zacharenki, Wiktora Gonczara, Anatolia Krasowskiego, Dymitra Zawad-
skiego;
22. zobowi ązuje swojego Przewodnicz ącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, parla-
mentom i rz ądom Państw Członkowskich, Sekretarzowi Generalnemu ONZ, Zgromadzeniom Parlamentar-
nym OBWE i Rady Europy, Prezydentowi i Pa ństwowej Dumie Rosji oraz w ładzom Białorusi.C 293 E/306 PL 2.12.2006 Dziennik Urz ędowy Unii Europejskiej
Czwartek, 6 kwietnia 2006 r.