DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW towarzyszące dokumentowi Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady Tworzenie jednolitego rynku dla produktów ekologicznych: Poprawa sposobu informowania o efektywności środowiskowej produktów i organizacji /* SWD/2013/0112 final */





DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW towarzyszące dokumentowi Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady Tworzenie jednolitego rynku dla produktów ekologicznych: Poprawa sposobu informowania o efektywności środowiskowej produktów i organizacji 1. Opis problemu 1.1. Kwestia o zasadniczym znaczeniu: Mnogość metod utrudnia funkcjonowanie rynku produktów ekologicznych Do oceny śladu środowiskowego produktów i organizacji oraz do informowania o nim stosuje się wiele metod[1]. Ich liczba rośnie w szybkim tempie, co prowadzi do powstawania licznych inicjatyw krajowych[2] i pochodzących z sektora prywatnego[3]. Zasadniczo przedsiębiorstwa mają swobodę wyboru stosowanej metody, ale często są zmuszone do wyboru jednej z nich przez organy administracji albo klientów na późniejszym etapie łańcucha dostaw. Jeżeli przedsiębiorstwo jest dostawcą kilku innych przedsiębiorstw, może być proszone o dostarczanie informacji środowiskowych na wiele sposobów, co wiąże się z zastosowaniem wielu metod. Jednocześnie nie istnieje naturalne porozumienie co do wyboru jednej konkretnej metodyki. Wśród przedstawicieli przemysłu pojawia się wiele głosów apelujących o zharmonizowanie metod oceny efektywności środowiskowej produktów w celu stworzenia równych warunków działania, zmniejszenia kosztów i zapobiegania niewłaściwej działalności rynkowej. Uczestnicy konsultacji publicznych uznali brak spójności za jedną z najistotniejszych barier dla analizy porównawczej efektywności środowiskowej i informowania o niej (72,5 %). Pytani o główne przyczyny powstawania tych barier respondenci najczęściej wymieniali wielość inicjatyw w UE (70,8 %) oraz istnienie wielu różnych sposobów zgłaszania danych (76,3 %) 1.2. Zakres i skala problemu a) Dodatkowe koszty dla przedsiębiorstw Współistnienie różnych metod powoduje bezpośredni wzrost kosztów dla tych, którzy chcą oceniać ślad środowiskowy swoich produktów lub organizacji i informować o nim konsumentów. Powody wzrostu kosztów są następujące: 1) wzrost kosztów szkoleń, umożliwiających spełnienie wymogów związanych z różnymi metodami; 2) wzrost kosztów związany z gromadzeniem różnych informacji; 3) różne wymogi w zakresie oznakowania; 4) różne wymogi w zakresie weryfikacji. b) Ograniczone możliwości transgranicznego handlu produktami ekologicznymi Ze względu na brak wspólnie uzgodnionej definicji produktów ekologicznych trudno jest określić skalę wewnątrzunijnego i pozaunijnego handlu, którego dotyczy ten problem. Jak wykazują jednak wyniki ankiet, 90 % konsumentów co najmniej czasami kupuje ekologiczne produkty, w tym zapewne wyroby eksportowe. Ogólnie rzecz biorąc, handel produktami ekologicznymi jest znaczący i prawdopodobnie będzie się dalej rozwijał. Mnogość metod może jednak wstrzymać tę pozytywną tendencję i ograniczyć możliwości transgranicznego handlu ekologicznymi produktami, ponieważ przedsiębiorstwa dowiadują się, że wymogi związane z informacjami środowiskowymi dotyczącymi produktów, które zamierzają sprzedawać, różnią się w poszczególnych krajach. Coraz częściej inne informacje środowiskowe są wymagane przez organy krajowe w przypadku zamówień publicznych, sprawozdawczości i oznakowania lub przez podmioty prywatne, np. detalistów, którzy uzależniają od nich wystawienie produktu w sklepie. c) Brak jasnych informacji dla konsumentów Obecnie konsumenci są bardzo słabo poinformowani o tym, co jest naprawdę „ekologiczne”. Nie mając wiarygodnych informacji, konsumenci podejmują błędne decyzje zakupowe i często nie kupują produktów ekologicznych, mimo że mieli taki zamiar. Pokazuje to wynik badania Eurobarometru: chociaż 75 % respondentów deklaruje gotowość do kupowania produktów przyjaznych dla środowiska, jedynie 17 % rzeczywiście zrobiło to miesiącu poprzedzającym badanie[4]. Liczba twierdzeń dotyczących ekologiczności wzrasta, ale są one coraz bardziej powierzchowne i niejasne pod względem stosowanej terminologii, co jeszcze bardziej obniża zaufanie konsumentów. 48 % konsumentów nie wierzy w informacje środowiskowe podawane na produktach[5]. Ludzie mają skłonność do odrzucania twierdzeń dotyczących ekologiczności, zarówno tych towarzyszących produktowi, jak i zawartych w sprawozdaniach o społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw lub innych sprawozdaniach dotyczących środowiska[6]. Sytuacja taka działa na niekorzyść przedsiębiorstw, które dużo inwestują w poprawę swoich wyników i rozwój bardziej ekologicznych modeli biznesowych. Panuje przekonanie, że przedsiębiorstwa konkurują pod względem podawanych informacji, a nie kryjącej się za nimi rzeczywistej wartości ekologicznej. d) Niewykorzystane możliwości oszczędności zasobów Bardziej proaktywne przedsiębiorstwa dostrzegły szeroki margines dalszych możliwości oszczędzania w całym łańcuchu dostaw i chcąc je wykorzystać, coraz częściej stosują podejście oparte na zarządzaniu cyklem życia[7]. Te, które stosują podejście oparte na cyklu życia w celu zwiększenia oszczędności zasobów, mogą również liczyć na inne korzyści, takie jak lepszy zwrot z inwestycji, dostęp do nowych rynków, poprawa wizerunku przedsiębiorstwa, większa lojalność konsumentów, lepsza znajomość zagrożeń w całym łańcuchu dostaw oraz lepsze różnicowanie produktów. Większa liczba ekologicznych produktów sprzedawanych na rynku i większa liczba bardziej ekologicznych organizacji pomogłyby w osiągnięciu celów inicjatywy przewodniej dotyczącej oszczędności zasobów i strategii UE na 2020 r. Chociaż sprawozdania dotyczące środowiska same w sobie nie oznaczają poprawy efektywności, wiele przedsiębiorstw, które mierzą efektywność, ustanawia także cele i działania w tym zakresie. Niski poziom obecności produktów ekologicznych na rynku wpływa również na rozpowszechnienie ekoinnowacji, co stanowi zagrożenie dla konkurencyjności unijnego ekoprzemysłu, który jest nadal w światowej czołówce i wciąż się rozwija. W aktualizacji komunikatu w sprawie polityki przemysłowej[8] technologie ekologiczne zostały określone jako istotny czynnik wzrostu. 2. Analiza zasady pomocniczości Mnogość metod, związane z nią trudności oraz podwyższone koszty powodują potrzebę skoordynowanego działania UE, ponieważ bezpośrednio szkodzą sprawnemu funkcjonowaniu jednolitego rynku. Jeżeli UE zdecyduje się na interwencję na późniejszym etapie, przedsiębiorstwa będą musiały spełniać wymogi kilku metod, ponosząc koszty zapewnienia zgodności; organy krajowe będą musiały utworzyć struktury wdrażania polityki – kosztów tych można uniknąć dzięki wcześniejszemu działaniu UE. Dlatego działanie na poziomie UE jest obecnie uzasadnione. Unia Europejska ma najlepszą możliwość harmonizacji metod na jednolitym rynku z wykorzystaniem doświadczeń państw członkowskich i inicjatyw prywatnych w tej dziedzinie oraz dialogu z zainteresowanymi podmiotami. UE może wnieść znaczącą wartość dodaną, ponieważ dalsza koordynacja przyniosłaby duże oszczędności kosztów dla organów władzy krajowej i dla sektora prywatnego[9]. 2.1. Brak możliwości stosowania zasady wzajemnego uznawania Ze względu na brak unijnych zasad, prywatne podmioty gospodarcze oraz organy publiczne mają swobodę wyboru i stosowania preferowanego systemu obliczania efektywności środowiskowej i informowania o niej. Na poziomie państwa członkowskiego jednak elastyczność regulacyjna jest ograniczona przez wymóg, zgodnie z którym nie można przygotowywać, przyjmować ani stosować uregulowań w celu lub ze skutkiem tworzenia niepotrzebnych utrudnień dla handlu. W przypadku uregulowań krajowych zasada wzajemnego uznawania jest często najlepszym sposobem zapewnienia swobodnego przepływu towarów w ramach rynku wewnętrznego. W tym kontekście nie wydaje się to jednak przydatne, ponieważ obecnie niektóre państwa członkowskie nie mają nawet metod obliczania efektywności środowiskowej ani informowania o niej, a metody stosowane w innych państwach charakteryzują się różnym zakresem, poziomem ambicji i zasadami. W związku z tym ustalenie równoważności między państwami członkowskimi nie jest obecnie możliwe. Ponadto wzajemne uznawanie nie sprawi, że znikną inne, nietechniczne utrudnienia dla handlu wewnątrzunijnego: nawet bez wymogów prawnych eksporterzy będą musieli stosować metody informowania znane konsumentom na zagranicznych rynkach, aby nie znaleźć się w niekorzystnej sytuacji w stosunku do lokalnych producentów. 3. Cele Ogólnym celem działania UE jest zwiększenie dostępności wiarygodnych informacji o efektywności środowiskowej produktów i organizacji. 3.1. Cele szczegółowe Propagowanie stosowania wspólnej metodyki oceny efektywności środowiskowej produktów i organizacji oraz informowania o niej. 3.2. Cele operacyjne Określony powyżej cel szczegółowy można rozbić na następujące cele operacyjne: Tabela 1 – Cele operacyjne Cel szczegółowy || Cele operacyjne Propagowanie stosowania wspólnej metodyki oceny efektywności środowiskowej produktów i organizacji oraz informowania o niej || 1. Wprowadzenie dwóch metod, które będą stosunkowo proste w stosowaniu, a jednocześnie rzetelne – jednej do pomiaru efektywności środowiskowej produktów i jednej do pomiaru efektywności środowiskowej organizacji 2. Zachęcanie do korzystania z tych metod przez państwa członkowskie i podmioty prywatne 3. Opracowanie odnoszących się do poszczególnych produktów i sektorów zasad kategorii śladu środowiskowego w otwartym, przejrzystym procesie z udziałem wielu zainteresowanych podmiotów 4. Warianty strategiczne 4.1. Wariant 1. Scenariusz odniesienia – bez zmiany polityki W przypadku braku dalszych działań UE problem wielości prywatnych i publicznych inicjatyw istniałby nadal. Chociaż można oczekiwać spontanicznego zbliżania metod w najbardziej rozpowszechnionych obszarach, takich jak gazy cieplarniane, przedsiębiorstwa musiałyby nadal spełniać zróżnicowane wymogi poszczególnych rynków. Stanowiłoby to szczególne obciążenie dla MŚP. W związku ze zbyt dużą ilością informacji powodujących dezorientację, konsumenci prywatni, publiczni i biznesowi nadal nie mieliby zaufania do twierdzeń dotyczących ekologiczności, jeśli chodzi o efektywność środowiskową. 4.2. Wariant 2. Nowe obowiązkowe ramy polityki produktowej Nowe unijne ramy prawne dotyczące zrównoważonej produkcji zastąpią i skonsolidują obecne instrumenty związane z produktami uwzględnione w planie działania na rzecz zintegrowanej polityki produktowej/zrównoważonej konsumpcji i produkcji (IPP/SCP) z 2008 r. (np. na rzecz ekoprojektu i oznakowania ekologicznego). W praktyce zapewniłoby to większą spójność wymogów dotyczących efektywności środowiskowej związanej z produktami dzięki stosowaniu wspólnych dowodów w celu poprawy koordynacji i sposobu ustalania standardów[10]; dzięki ustanowieniu jednego, usprawnionego (i mniej kosztownego) procesu „ustalania kryteriów” dla tych samych kategorii produktów[11]; oraz dzięki stosowaniu jednego procesu do opracowywania i zatwierdzania wymogów dla tej samej kategorii produktów, a także jednolitych metod testowania i weryfikacji. 4.3. Wariant 3. Obowiązkowe ramy informowania o śladzie środowiskowym organizacji (OEF) W tym wariancie stosowanie metodyki OEF będzie obowiązkowe dla dużych organizacji w sektorach priorytetowych do celów sprawozdawczych/informacyjnych[12]. Aby zapewnić ciągłą poprawę, wymóg ten będzie powiązany z zachętami do stosowania i analizy porównawczej efektywności środowiskowej. We współpracy z zainteresowanymi stronami Komisja stopniowo opracuje sektorowe zasady OEF (OEFSR)[13], które pozwolą zwiększyć spójność ich sprawozdań dotyczących środowiska, a także, do pewnego stopnia, porównywalność ich efektywności środowiskowej. Organizacja będzie zatem mogła podawać dane oparte na OEF w celu przekazania informacji o swojej efektywności środowiskowej i wykazania postępów poczynionych w ciągu ostatnich lat; jednakże, aby uczestniczyć w analizie porównawczej lub w rankingach, organizacja będzie musiała składać sprawozdania na podstawie ustalonych zasad sektorowych (sektorowych OEFSR). 4.4. Wariant 4. Włączenie metod oznaczania śladu środowiskowego produktów (PEF) i organizacji (OEF) do stosownych instrumentów polityki W tym wariancie metody PEF i OEF są włączone do dotychczasowych dobrowolnych i obowiązkowych instrumentów polityki, tam gdzie to stosowne i wykonalne pod względem technicznym[14]. Na przykład PEF i OEF będą stosowane od razu w takich instrumentach, jak oznakowanie ekologiczne, zielone zamówienia publiczne (GPP) oraz system ekozarządzania i audytu we Wspólnocie (EMAS) jako źródło informacji na potrzeby procesu opracowywania kryteriów[15] oraz w tworzeniu sektorowych dokumentów referencyjnych[16] do określania odpowiednich rodzajów oddziaływania na środowisko oraz najważniejszych wskaźników wyników opartych na cyklu życia. W tym wariancie konieczne byłoby również ustanowienie zachęt – zarówno ze strony sektora publicznego, jak i prywatnego – które służyłyby nagradzaniu przedsiębiorstw i wzmacnianiu pozytywnych efektów poprawy efektywności środowiskowej[17]. 4.5. Wariant 5. Zalecenie stosowania PEF i OEF na zasadzie dobrowolności Do państw członkowskich skierowane zostanie zalecenie, aby każde państwo, które zamierza wprowadzić dobrowolny system lub wymogi związane z mierzeniem, weryfikacją, sprawozdawczością, analizą porównawczą i informowaniem o efektywności środowiskowej produktów i organizacji, stosowało odpowiednio metody PEF i OEF[18]. Zalecenie to będzie skierowane również do przedsiębiorstw. Zalecane będzie stosowanie metod PEF i OEF w każdym przypadku, gdy obliczany będzie ślad środowiskowy produktów lub ogólny ślad przedsiębiorstwa. Ponadto społeczność finansowa (inwestorzy, ubezpieczyciele, banki) będzie zachęcana do wykorzystywania informacji o efektywności środowiskowej opartych na OEF lub OEFSR przy ocenie zagrożeń dla środowiska. 5. Ocena skutków i porównanie wariantów Do celów oceny i porównania, a także utworzenia grup wariantów, które się wzajemnie wykluczają, przedstawione powyżej warianty strategiczne zostały pogrupowane według tego, czy odnoszą się do efektywności środowiskowej produktów czy też organizacji. Szczegółowa analiza gospodarczego, społecznego i środowiskowego wpływu każdego wariantu znajduje się w sprawozdaniu z oceny skutków. 5.1. Porównanie wariantów strategicznych związanych z efektywnością środowiskową produktów Tabela 2 – Porównanie skutków wariantów związanych z efektywnością środowiskową produktów Wariant strategiczny Kategoria skutku || 2. Nowe obowiązkowe ramy polityki produktowej || 4. Włączenie PEF i OEF do odpowiednich instrumentów polityki || 5. Zalecenie stosowania PEF i OEF na zasadzie dobrowolności Funkcjonowanie rynku wewnętrznego i konkurencja || +++ || ++ || ++ Konkurencyjność, handel i przepływy inwestycyjne || ++ || ++ || + Koszty operacyjne i prowadzenie przedsiębiorstwa || - || 0 || + Skutki dla MŚP || - || 0 || + Obciążenia administracyjne dla przedsiębiorstw || + || 0 || 0 Obciążenie dla organów administracji i możliwość uproszczenia || - || + || + Innowacje i badania naukowe || ++ || ++ || ++ Konsumenci i gospodarstwa domowe || + || + || + Ogólny wpływ na gospodarkę || 0 || 0 || + Zatrudnienie i rynki pracy || ++ || ++ || ++ Włączenie społeczne i ochrona określonych grup || + || 0 || 0 Zdrowie publiczne || + || + || + Ogólne skutki społeczne || + || + || + Ogólne skutki dla środowiska || +++ || ++ || ++ 5.2. Porównanie wariantów strategicznych związanych z efektywnością środowiskową organizacji Tabela 3 – Porównanie skutków wariantów związanych z efektywnością środowiskową organizacji Wariant strategiczny Kategoria skutku || 3. Obowiązkowe ramy sprawozdawczości OEF || 4. Włączenie PEF i OEF do odpowiednich instrumentów polityki || 5. Zalecenie stosowania PEF i OEF na zasadzie dobrowolności Funkcjonowanie rynku wewnętrznego i konkurencja || +++ || ++ || ++ Konkurencyjność, handel i przepływy inwestycyjne || ++ || ++ || + Koszty operacyjne i prowadzenie przedsiębiorstwa || - || 0 || + Skutki dla MŚP || - || 0 || + Obciążenia administracyjne dla przedsiębiorstw || - || 0 || 0 Obciążenie dla organów administracji i możliwość uproszczenia || - || + || + Innowacje i badania naukowe || ++ || ++ || ++ Konsumenci i gospodarstwa domowe || 0 || + || + Ogólny wpływ na gospodarkę || 0 || 0 || + Zatrudnienie i rynki pracy || ++ || ++ || ++ Włączenie społeczne i ochrona określonych grup || 0 || 0 || 0 Zdrowie publiczne || + || + || + Ogólne skutki społeczne || + || + || + Ogólne skutki dla środowiska || +++ || ++ || ++ 5.3. Porównanie wariantów pod względem wydajności, skuteczności i spójności System punktacji zastosowany w tabelach porównawczych 2 i 3 pomaga w ocenie relatywnych zalet alternatywnych wariantów w każdej uwzględnionej kategorii skutków, ale nie ukazuje relatywnej wagi każdej kategorii skutków. Dlatego analiza jest uzupełniona porównaniem wariantów pod względem ich skuteczności, wydajności i spójności[19]. Z powyższego wynika, że chociaż warianty obowiązkowe (2 i 3) przyczyniają się do osiągnięcia celów i mają również największy potencjał poprawy w zakresie środowiska, wiążą się również z wyższymi kosztami początkowymi dla przedsiębiorstw i organów władzy publicznej, co czyni je mniej atrakcyjnymi w obecnych czasach kryzysu gospodarczego. Wcześniejsze doświadczenie UE w zakresie prawodawstwa pokazuje, że koszty dostosowania i koszty transakcyjne dla przedsiębiorstw oraz organów publicznych mają mniejsze znaczenie, w przypadku gdy wprowadzenie instrumentu prawnego jest poprzedzone dobrowolnym stosowaniem zasad. Na podstawie analizy przeprowadzonej w niniejszym sprawozdaniu można przyjąć, że sytuacja taka odnosi się też do wariantów 2 i 3, które mogą stać się bardziej opłacalne po pilotażowym stosowaniu PEF i OEF, jak zaproponowano w wariancie 5. Wariant 1 jedynie w niewielkim stopniu przyczyniłby się do osiągnięcia celów i nie sprawdziłby się również, jeśli chodzi o poprawę w zakresie środowiska i oszczędności zasobów. Skuteczność wariantu 4 jest zmienna w zależności od instrumentu, do którego włączone zostałyby PEF i OEF. 5.4. Wariant preferowany Preferowany jest wariant 5 „Zalecenie stosowania PEF i OEF na zasadzie dobrowolności” z następujących powodów: · Ma wysoką punktację, jeśli chodzi o wszystkie istotne aspekty w porównaniu do scenariusza odniesienia i ogólnie wypada lepiej niż pozostałe warianty. · Stosowanie dobrowolne umożliwia dalsze stopniowe opracowywanie metodyki PEF i OEF na etapie pilotażowym z udziałem państw członkowskich i szerokiego grona zainteresowanych stron, by potem wykorzystać pełny potencjał w następnych latach (np. poprzez obowiązkowe stosowanie lub szerokie rozpowszechnienie). · Umożliwia on również wykorzystanie istotnych możliwości w zakresie wydajności zarówno z gospodarczego, jak i środowiskowego punktu widzenia. · Pomimo pewnych znaczących korzyści w trzech filarach, warianty 2 i 3 pociągnęłyby za sobą wyższe koszty na obecnym poziomie rozwoju metodyki. Ponadto istnieje ryzyko, że zaangażowanie zainteresowanych stron byłoby mniejsze, co wpłynęłoby na skuteczność instrumentu. · Ogólnie rzecz biorąc, wszystkie zainteresowane strony, z wyjątkiem organizacji pozarządowych (50 % odpowiedzi negatywnych) opowiedziały się za wprowadzeniem systemu dobrowolnego, opartego na metodyce PEF. Opinie zainteresowanych stron były podzielone, jeśli chodzi o włączenie metodyki PEF do unijnych instrumentów regulacyjnych SCP i środków polityki, a jeśli chodzi o nowy obowiązkowy środek, opinie były w większości negatywne (60 %). · Drugie miejsce pod względem liczby głosów zainteresowanych stron otrzymał wariant 5 (41 % wyraziło zdecydowaną zgodę lub zgodę). Większość respondentów negatywnie odniosła się do wariantów strategicznych związanych z obowiązkowymi narzędziami w sektorach priorytetowych (43 %) i we wszystkich sektorach (52,8 %) oraz do włączenia OEF do istniejących instrumentów obowiązkowych (44 %). 6. Monitorowanie i ocena W ocenie skutków przedstawiono szereg skonkretyzowanych, mierzalnych, osiągalnych, realnych i terminowych wskaźników związanych z rozpowszechnieniem i wdrożeniem preferowanego wariantu, pogrupowanych według odnośnych celów. Są one przedstawione szczegółowo w sprawozdaniu z oceny skutków. Ogólny przegląd strategii wprowadzonych w ramach inicjatywy podlegającej niniejszej ocenie skutków zostanie przeprowadzony do 2015 r. i będzie odbywał się równocześnie z przeglądem niektórych głównych instrumentów SCP. [1] Zob. wykaz najważniejszych (rozbieżnych) inicjatyw dotyczących oceny śladu środowiskowego produktów i organizacji w załącznikach 17, 18 i 19. [2] Np. we Francji trwa obecnie ocena pilotażowego programu znakowania ekologicznego produktów. Od 2008 r. przedsiębiorstwa prywatne zapraszano do udziału w programie w celu zademonstrowania i przetestowania konkretnych przykładów oznakowania ekologicznego opartego na wielu kryteriach. Wstępna ocena produktów rolnospożywczych wykazała, że 75 % przedsiębiorstw uczestniczących w programie pilotażowym zamierza dalej stosować oznakowanie ekologiczne, a około 64 % opowiada się za zharmonizowanym podejściem unijnym. (http://www.developpement-durable.gouv.fr/IMG/pdf/LPS125.pdf). Inne inicjatywy realizowane są w Zjednoczonym Królestwie, Szwajcarii, a poza Europą – w Japonii, Australii i Kanadzie. Więcej informacji można znaleźć w załączniku 19. [3] Np. Sustainability Consortium, Envifood Protocol, protokół GHG dotyczący produktów, różne etykiety i normy (ślad węglowy, LCA, ślad wodny); projekt pomiaru emisji dwutlenku węgla (Carbon Disclosure Project), wskaźniki zrównoważonego rozwoju, Globalna Inicjatywa Sprawozdawcza itp. Więcej informacji można znaleźć w załącznikach 18 i 19. [4] Eurobarometr „Podejście obywateli Europy do środowiska naturalnego”, 2008. [5] Badanie Flash Eurobarometer 332. [6] Drugie badanie Eurobarometru „Podejście obywateli Europy do środowiska naturalnego” (2011) wykazało, że coraz mniej respondentów uważa, iż oznakowanie pozwala na rozpoznanie produktów przyjaznych dla środowiska (47 % w porównaniu z 52 % w 2008 r.). [7] Wykaz badań na poparcie tego stwierdzenia znajduje się w załączniku 21. [8] COM(2012) 582 final, „Silniejszy przemysł europejski na rzecz wzrostu i ożywienia gospodarczego Aktualizacja komunikatu w sprawie polityki przemysłowej” [9] Warto zauważyć, że programy Zjednoczonego Królestwa i Francji już zawierają wiele odniesień do tego, co wprowadzane jest na poziomie UE, a Włochy również przewidują takie powiązanie. Wydaje się, że państwa członkowskie chcą wprowadzenia zharmonizowanych na poziomie UE wskazówek/wsparcia w zakresie oceny śladu środowiskowego. Zob. też konkluzje Rady z dnia 20 grudnia 2010 r., w których Rada zwraca się do Komisji, by opracowała wspólną metodykę ilościowej oceny oddziaływania produktów na środowisko w całym ich cyklu życia. [10] Kryteria dla unijnych instrumentów związanych z produktami są zazwyczaj ustalane na podstawie technicznych i rynkowych dowodów gromadzonych w drodze szczegółowych badań przygotowawczych. Jeżeli dowody te będą jednakowe dla wszystkich unijnych instrumentów dotyczących SCP, założenia dotyczące skutków nowych kryteriów dla środowiska i gospodarki/konkurencyjności będą takie same, a wynikiem tego może być wyższy stopień ujednolicenia. [11] Jeżeli kryteria będą ustalane w wyniku jednego procesu w odniesieniu do różnych „zastosowań”, z uwzględnieniem różnych celów unijnych instrumentów związanych z produktami, można będzie zapewnić większą spójność (np. w określaniu progów dla oznakowania ekologicznego i etykietowania energetycznego). [12] Od 2010 r. Wspólne Centrum Badawcze UE opracowuje metody oznaczania śladu środowiskowego produktów (PEF) i śladu środowiskowego organizacji (OEF) (wspólne metody). Zarówno PEF, jak i OEF są oparte na cyklu życia, co pozwala rozpoznawać i oceniać ilościowo najistotniejsze rodzaje oddziaływania na środowisko produktów (zarówno towarów, jak i usług) lub asortymentu produktów i usług (organizacje). Metody te opierają się na istniejących podejściach i normach międzynarodowych, chociaż stosowanie LCA do oceny organizacji jest stosunkowo nowym podejściem. Bardziej szczegółowy opis PEF i OEF można znaleźć w załączniku 9. [13] Sektorowe zasady oznaczania śladu środowiskowego organizacji są zbiorem dostosowanych do potrzeb specyfikacji i wskazówek metodycznych, które mają być stosowane w poszczególnych sektorach. Zob. załącznik 9. [14] Wariant włączenia i wykonalności technicznej musiałby zostać poddany szczegółowej ocenie dotyczącej poszczególnych przypadków. Więcej informacji o zmianach w metodyce koniecznych do pełnego wdrożenia PEF i OEF do istniejących instrumentów polityki można znaleźć w załączniku 9. [15] http://ec.europa.eu/environment/ecolabel/products-groups-and-criteria.html [16] http://susproc.jrc.ec.europa.eu/activities/emas/index.html [17] Więcej informacji o zachętach można znaleźć w załączniku 14 i załączniku 20. [18] Np. w przypadku krajowego systemu lub wymogów związanych ze sprawozdawczością o charakterze niefinansowym lub propagowaniem stosowania wskaźników efektywności środowiskowej w ocenie ryzyka inwestycji, metodyką odniesienia byłoby OEF w połączeniu z OEFSR. [19] Skuteczność jest definiowana jako stopień, w jakim warianty pozwalają osiągnąć dane cele; wydajność jest definiowana jako stopień, w jakim cele można osiągnąć w opłacalny sposób; Spójność jest definiowana jako stopień, w jakim warianty są spójne z celami polityki UE i mogą ograniczyć rozwiązania kompromisowe w ochronie środowiska oraz w obszarach społecznym i gospodarczym. Zob. tabela 6 w sprawozdaniu z oceny skutków.