upoważniająca Rzeczpospolitą Polską do zawarcia z Republiką Ukrainy umowy obejmującej środki stanowiące odstępstwo od art. 2 ust. 1 lit. d) oraz art. 5 dyrektywy 2006/112/WE w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej w odniesieniu do utrzymania mostów drogowych na granicy Rzeczypospolitej Polskiej i Ukrainy

UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Zgodnie z art. 396 dyrektywy 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (zwanej dalej „dyrektywą VAT”) Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do zawarcia z państwem trzecim lub instytucją międzynarodową umowy, która może zawierać odstępstwa od dyrektywy VAT.

W piśmie, które wpłynęło do Komisji dnia 7 października 2016 r., Polska wystąpiła z wnioskiem o upoważnienie do zawarcia umowy międzynarodowej z Ukrainą dotyczącej terytorialnego zakresu stosowania systemu VAT w odniesieniu do utrzymania mostów drogowych na granicy polsko-ukraińskiej. Zgodnie z art. 396 ust. 2 dyrektywy VAT pismem z dnia 24 stycznia 2017 r. Komisja poinformowała o tym pozostałe państwa członkowskie. Pismem z dnia 25 stycznia 2017 r. Komisja powiadomiła Polskę, że posiada wszystkie informacje konieczne do rozpatrzenia wniosku.

W celu usprawnienia ruchu drogowego między Polską a Ukrainą, państwa te przygotowały projekt umowy dotyczącej utrzymania mostów drogowych na granicy polsko-ukraińskiej (zwanej dalej umową).

Umowa dotyczy utrzymania trzech mostów drogowych na granicy Polski i Ukrainy, które znajdują się częściowo na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, a częściowo na terytorium Republiki Ukrainy. Mosty te stanowią część systemu dróg publicznych wzdłuż granicy między tymi dwoma państwami. Dwa graniczne mosty drogowe na rzece Bug na granicy Polski i Ukrainy zostały zbudowane na koszt Polski i stanowią jej własność: odpowiedzialność za utrzymanie stalowego mostu między Dorohuskiem i Jagodzinem będzie ponosić Ukraina, a odpowiedzialność za utrzymanie mostu z betonu zbrojonego i stali między Zosinem i Ustiługiem będzie ponosić Polska.

Trzeci most drogowy na rzece Bug, zbudowany z belek stalowych i o nawierzchni z betonu zbrojonego, znajdujący się również między Dorohuskiem i Jagodzinem, został zbudowany ze środków obu państw i stanowi ich własność w równych częściach. Oba państwa zgodziły się na ponoszenie kosztów utrzymania mostu w takiej części, w jakiej dane państwo jest jego właścicielem, z wyjątkiem utrzymania zimowego.

W przypadku utrzymania zimowego oba państwa ponoszą odpowiedzialność za most graniczny na całej jego długości, w następującej kolejności: Polska od dnia 1 października każdego roku nieparzystego do dnia 30 września każdego roku parzystego, a Ukraina: od dnia 1 października każdego roku parzystego do dnia 30 września każdego roku nieparzystego.

Jeśli chodzi o stosowanie polskich i ukraińskich przepisów dotyczących VAT, w umowie przewidziano, że do celów dostaw towarów i świadczenia usług wykorzystywanych w związku z utrzymaniem granicznych mostów drogowych lub ich części, w zakresie, w jakim Polska jest odpowiedzialna za ich utrzymanie zgodnie z załącznikiem do umowy, graniczny most drogowy lub jego część są uznawane za terytorium Polski. Ponadto w umowie przewidziano, że do celów dostaw towarów i świadczenia usług wykorzystywanych w związku z utrzymaniem granicznych mostów drogowych lub ich części, w zakresie, w jakim Ukraina jest odpowiedzialna za ich utrzymanie zgodnie z załącznikiem do umowy, graniczne mosty drogowe lub ich części są uważane za terytorium Ukrainy.

W umowie przewidziano również, że towary przywożone z terytorium jednej Umawiającej się Strony na terytorium drugiej Umawiającej się Strony nie będą objęte ani ukraińskim, ani polskim podatkiem VAT od przywozu, jeżeli towary te są wykorzystywane do prac wykonywanych w ramach umowy.

Zgodnie z zasadą terytorialnego zakresu stosowania ustanowioną w dyrektywie VAT, dostawy towarów i świadczenie usług w związku z pracami utrzymaniowymi na mostach drogowych przeprowadzanymi na suwerennym terytorium Polski byłyby objęte podatkiem VAT w Polsce, natomiast dostawy towarów i usług wykorzystywanych w pracach utrzymaniowych prowadzonych na suwerennym terytorium Ukrainy nie byłyby objęte zakresem terytorialnym dyrektywy VAT. W przypadku stosowania tych przepisów konieczne byłoby zatem rozbicie transakcji w podziale na terytorium, na którym zostały one dokonane. Ponadto każdy przywóz z Ukrainy do Polski towarów używanych do utrzymania mostu granicznego byłby objęty podatkiem VAT w Polsce.

Polska jest zdania, że stosowanie tych zasad oznaczałoby komplikacje podatkowe dla przedsiębiorstw odpowiedzialnych za utrzymanie przedmiotowych mostów. Uważa ona zatem, że postanowienia podatkowe zawarte w umowie są uzasadnione koniecznością uproszczenia obowiązków podatkowych przedsiębiorców.

W związku z powyższym Polska wnioskuje, aby w drodze odstępstwa od art. 5 dyrektywy VAT, graniczne mosty drogowe lub ich części były uznawane za część terytorium Polski (lub odpowiednio Ukrainy) do celów dostaw towarów i świadczenia usług oraz przywozu towarów przeznaczonych do utrzymania tych mostów lub ich części przez Polskę lub Ukrainę.

Rada już kilkakrotnie udzielała państwom członkowskim upoważnienia do zawierania umów z państwami trzecimi dotyczących obszarów przygranicznych, które to umowy zawierały między innymi postanowienia podatkowe podobne do zaproponowanych w umowie, której dotyczy wniosek. Niemcy zostały upoważnione do zawarcia umów z Polską, Republiką Czeską i Szwajcarią, natomiast Austria ze Szwajcarią.

Komisja zgadza się, że jednakowe opodatkowanie prac utrzymaniowych na granicznych mostach drogowych lub ich częściach i rezygnacja z poboru podatku VAT od przywozu towarów przeznaczonych do wykorzystania w ramach tych prac stanowiłoby uproszczenie dla wykonawców w stosunku do stosowania zwykłych zasad opodatkowania.

Komisja uważa, że umowa będzie miała jedynie ograniczony pozytywny lub negatywny wpływ na zasoby własne Unii pochodzące z podatku VAT. Jednak w świetle zasad podatkowych ustanowionych w umowie, które mają zapewnić ogólną równowagę oraz w świetle poprzednich umów, w przypadku których starano się uzyskać ogólną równowagę kompensacyjną oraz biorąc pod uwagę, że zakres umowy dotyczy bardzo niewielkich kwot, Komisja jest zdania, że nie powinno to stanowić przeszkody w przyznaniu Polsce wnioskowanego upoważnienia.

W związku z tym Komisja uważa, że Polska powinna zostać upoważniona do zawarcia planowanej umowy.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ