P6_TA(2006)0455

Mołdowa/Naddniestrze

Rezolucja Parlamentu Europejskiego w sprawie Mołdowy (Naddniestrza)

Parlament Europejski,

- uwzględniając poprzednie rezolucje w sprawie sytuacji w Mołdawii i sytuacji w Naddniestrzu, a zwłaszcza rezolucję z dnia 16 marca 2006 r. [1],

- uwzględniając Umowę o Partnerstwie i Współpracy pomiędzy Unią Europejską i Mołdawią, która weszła w życie 1 lipca 1998 roku,

- uwzględniając plan działań dla Mołdawii w ramach Europejskiej Polityki Sąsiedztwa, przyjęty w dniu 22 lutego 2005 r., który określa kierunek strategicznej współpracy między Republiką Mołdowy i Unią Europejską,

- uwzględniając oświadczenia Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) przyjęte na szczycie w Stambule w 1999 r. oraz na posiedzeniu Rady Ministerialnej w Porto w 2002 r.,

- uwzględniając ukraińską inicjatywę "W kierunku demokratycznego rozwiązania konfliktu", zaproponowaną przez prezydenta Ukrainy, Wiktora Juszczenkę, w dniu 22 kwietniu 2005 r.,

- uwzględniając oświadczenie Prezydencji z dnia 18 września 2006 r., złożone w imieniu Unii Europejskiej, w sprawie "referendum" w regionie naddniestrzańskim Republiki Mołdowy,

- uwzględniając art. 103 ust. 4 Regulaminu,

A. mając na uwadze, że "referendum", które odbyło się w regionie naddniestrzańskim Mołdowy w dniu 17 września 2006 r., miało na celu pełną niepodległość regionu oraz ewentualne zjednoczenie z Federacją Rosyjską,

B. mając na uwadze, że ani "referendum" ani jego wynik nie zostały zaakceptowane przez społeczność międzynarodową, gdyż zostało ono zorganizowane w całkowicie jednostronny sposób przez represyjny reżim Naddniestrza, blokując tym samym możliwości wynegocjowania politycznego rozwiązania konfliktu w Mołdawii, oraz ponieważ sugestywny charakter pytań oraz niespełnienie podstawowych warunków zapewniających wolne i uczciwe wybory, takich jak wolność mediów, wolność zgromadzeń i polityczny pluralizm, zostały uznane za z góry determinujące wynik referendum,

C. mając na uwadze, że konflikt między separatystycznymi władzami Naddniestrza i centralnym rządem Mołdawii przyczynił się w znacznej mierze do braku stabilności w całym kraju,

D. mając na uwadze, że negocjacje dotyczące statusu Naddniestrza trwają od 1992 r., w tak zwanym formacie "5+2", w którym biorą udział Mołdawia, naddniestrzański region Mołdowy, Rosja, Ukraina i OBWE, oraz UE i Stany Zjednoczone jako obserwatorzy; mając na uwadze załamanie negocjacji w kwietniu 2006 r.,

E. mając na uwadze, że Unia Europejska poczyniła ostatnio znaczące kroki w kierunku wzmocnienia jej zaangażowania w sprawy Republiki Mołdowy oraz w poszukiwanie rozwiązania konfliktu naddniestrzańskiego, otwierając stałe przedstawicielstwo Komisji w Kiszyniowie, mianując Specjalnego Przedstawiciela UE (SPUE) ds. Mołdawii mającego za zadanie przyczynić się do trwałego zażegnania konfliktu naddniestrzańskiego oraz ustanawiając misję szkoleniowo-doradczą UE na granicy Mołdawii i Ukrainy (EUBAM),

F. mając na uwadze, że zgodnie z Raportem o rozwoju społecznym ONZ z 2005 r. Mołdawia jest najbiedniejszym krajem w Europie, a sytuacja związana z Naddniestrzem jest poważną przeszkodą dla społeczno-gospodarczego rozwoju kraju,

G. mając na uwadze, że na początku tego roku Federacja Rosyjska zakazała importu produktów rolnych (wino, owoce i warzywa) z Mołdawii i Gruzji, co jest szczególnie szkodliwe dla rozwoju ekonomicznego obydwu krajów,

H. mając na uwadze, że jednostronne dążenia niepodległościowe w Naddniestrzu, Południowej Osetii i Abchazji nie są wspierane przez żadną organizację międzynarodową, oraz że nie ustają wysiłki — pod auspicjami OBWE i Narodów Zjednoczonych — na rzecz przywrócenia suwerenności i integralności terytorialnej Mołdawii i Gruzji,

1. stanowczo potępia próby podejmowane przez region naddniestrzański Mołdowy w celu uzyskania niepodległości w sposób jednostronny poprzez zorganizowanie tzw. referendum;

2. wzywa rząd Federacji Rosyjskiej do wycofania wsparcia dla tego posunięcia a zwłaszcza dla organizowania tak zwanych referendów w sprawie niepodległości w regionie; wzywa rząd Federacji Rosyjskiej do udzielenia pełnego wsparcia wielostronnym wysiłkom na rzecz rozwiązania konfliktów w jej sąsiedztwie; wzywa ponadto rząd Federacji Rosyjskiej do wypełnienia zobowiązań podjętych w 1996 r. w Radzie Europy i znajdujących odzwierciedlenie w decyzjach podejmowanych na szczycie OBWE (Stambuł, 1999 r.) i oraz przez Rada Ministrów (Porto, 2002 r.) odnośnie wycofania rosyjskich wojsk z terytorium Mołdawii; wyraża zaniepokojenie brakiem postępów w tej kwestii;

3. kategorycznie odrzuca organizację i wynik "referendum" w sprawie niepodległości należącego do Mołdawii regionu naddniestrzańskiego Mołdowy oraz w sprawie ewentualnego przystąpienia do Federacji Rosyjskiej, gdyż znajduje się ono w ostrej sprzeczności z uznawaną na forum międzynarodowym suwerennością i integralnością terytorialną Republiki Mołdowy, oraz ponieważ represyjny reżim Naddniestrza nie zezwala na swobodne wyrażenie woli ogółu;

4. podkreśla, że rozwiązanie kwestii Naddniestrza stanowi kluczowy element wspierania politycznej stabilizacji i dobrobytu gospodarczego Republiki Mołdowy oraz całego regionu; podkreśla potrzebę pokojowego rozwiązania konfliktu, zgodnie z Kartą NZ i deklaracjami OBWE, oraz przy pełnym poszanowaniu suwerenności i integralności terytorialnej Republiki Mołdowy w ramach jej uznawanych przez społeczność międzynarodową granic;

5. wzywa wszystkie strony konfliktu do powstrzymania się od wszelkich działań, które mogłyby prowadzić do dalszego pogarszania sytuacji, oraz do natychmiastowego powrotu do stołu negocjacyjnego w formacie "pięć plus dwa" oraz do pracy nad szybkim i przejrzystym rozwiązaniem konfliktu;

6. wzywa Radę, państwa członkowskie i Komisję do kontynuowania pełnego wsparcia dla politycznego i pokojowego rozwiązania regionalnych konfliktów w najbliższym sąsiedztwie, które UE dzieli z Federacją Rosyjską, oraz ponagla je do przedyskutowania tych kwestii na kolejnych spotkaniach z prezydentem i rządem Federacji Rosyjskiej;

7. wzywa rząd Mołdawii do podjęcia działań na rzecz budowania atmosfery zaufania i do wysunięcia nowych propozycji dla mieszkańców Naddniestrza, zachęcających ich do pełnego wspierania pokojowego zjednoczenia państwa, przy zagwarantowaniu praw mniejszości językowych i lokalnej autonomii;

8. potępia ciągłe represje, nękanie i zastraszanie przedstawicieli niezależnych mediów, organizacji pozarządowych i społeczeństwa obywatelskiego przez samozwańcze władze Naddniestrza;

9. ubolewa nad brakiem postępów ze strony UE w sprawie ułatwień wizowych i umowy o readmisji z Mołdawią; wzywa Radę i Komisję do przyspieszenia procedur prowadzących do zawarcia umowy w sprawie ułatwień wizowych z Mołdawią i do zapewnienia jej wdrożenia; uważa za niesprawiedliwe i dyskryminujące, że obywatele Naddniestrza posiadający rosyjskie paszporty mogą z większą łatwością podróżować do UE niż Mołdawianie, co przyczynia się do wzrostu napięć w związku z Naddniestrzem i zniechęca do zakończenia konfliktu;

10. wyraża zadowolenie z podjętej przez Ukrainę decyzji, w marcu 2006 r., o wprowadzeniu nowych przepisów celnych na granicy z Naddniestrzem, zgodnie z prawem międzynarodowym;

11. z zadowoleniem wita dobre wyniki osiągnięte przez misję szkoleniowo-doradczą na granicy Mołdawii i Ukrainy (EUBAM), ustanowioną w marcu 2005 r., która odgrywa ważną rolę w zwalczaniu korupcji, nielegalnego handlu i przemytu, dzięki poprawie przejrzystości i wzmacnianiu właściwych operacyjnych i instytucjonalnych zdolności Mołdawii w celu zapewnienia skutecznej kontroli granic, przyczyniając się tym samym do ostatecznego rozwiązania konfliktu naddniestrzańskiego;

12. wyraża swe silne i niezmienne poparcie dla dążeń obywateli Republiki Mołdowy do ustanowienia w tym kraju w pełni funkcjonującej demokracji, rządów prawa i poszanowania praw człowieka, co jest niezbędne dla zapewnienia kontynuacji reform;

13. zobowiązuje Przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji Radzie, Komisji, rządowi i parlamentowi Mołdawii, rządowi Rumunii, rządowi Ukrainy, rządowi Federacji Rosyjskiej, rządowi USA, Sekretarzowi Generalnemu OBWE oraz Sekretarzowi Generalnemu Rady Europy.

[1] Teksty przyjęte, P6_TA(2006)0099.

--------------------------------------------------