UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

W dniu 5 grudnia 2017 r. Rada przyjęła dyrektywę (UE) 2017/2455 („dyrektywa o VAT w handlu elektronicznym”) zmieniającą dyrektywę 2006/112/WE („dyrektywa VAT”) i dyrektywę 2009/132/WE w odniesieniu do niektórych obowiązków wynikających z podatku od wartości dodanej w przypadku świadczenia usług i sprzedaży towarów na odległość.

W dniu 21 listopada 2019 r. Rada przyjęła dyrektywę (UE) 2019/1995 („druga dyrektywa o VAT w handlu elektronicznym”) zmieniającą dyrektywę VAT w odniesieniu do przepisów dotyczących sprzedaży towarów na odległość oraz niektórych krajowych dostaw towarów.

Data rozpoczęcia stosowania głównej części tego kompleksowego pakietu prawodawczego w sprawie modernizacji systemu VAT w odniesieniu do transgranicznego handlu elektronicznego typu B2C („pakiet dotyczący VAT w handlu elektronicznym”) została ustalona na dzień 1 stycznia 2021 r., co daje państwom członkowskim wystarczająco dużo czasu na dostosowanie własnego ustawodawstwa i systemów informatycznych.

W dniu 14 lutego 2020 r. Komisja przedstawiła stan prac w państwach członkowskich, w ramach którego większość państw członkowskich potwierdziła, że będzie w stanie zacząć stosować te przepisy w terminie. Dwa państwa członkowskie zgłosiły zastrzeżenia i wystąpiły o odroczenie rozpoczęcia stosowania o co najmniej rok. Komisja zaoferowała wsparcie tym państwom członkowskim, które napotykają trudności, aby pomóc im przezwyciężyć te przeszkody, i była przekonana, że państwa członkowskie będą gotowe do 1 stycznia 2021 r.

Ze względu jednak na nieprzewidziany wybuch kryzysu związanego z COVID-19 i jego poważne skutki państwa członkowskie musiały zmienić priorytety i przesunąć środki z wdrażania pakietu dotyczącego VAT w handlu elektronicznym na walkę z pandemią. W związku z tym inne państwa członkowskie nie mogą już zagwarantować, że będą w stanie zakończyć prace przygotowawcze do stosowania nowych przepisów do dnia 1 stycznia 2021 r., w tym przeprowadzić terminową transpozycję wspomnianych dyrektyw do prawa krajowego. Istnieje poważne ryzyko, że wprowadzenie systemu informatycznego na szczeblu krajowym niezbędnego do wdrożenia przepisów określonych w dyrektywach o VAT w handlu elektronicznym opóźni się, przez co kilku państwom członkowskim grozi brak gotowości do stosowania nowych przepisów od dnia 1 stycznia 2021 r. Podobne obawy pojawiły się u głównych podmiotów gospodarczych, zwłaszcza operatorów pocztowych i podmiotów świadczących usługi kurierskie, którzy wezwali Komisję do odroczenia daty rozpoczęcia stosowania pakietu dotyczącego VAT w handlu elektronicznym o 6 miesięcy z powodu kryzysu związanego z COVID-19.

W dniu 24 kwietnia 2020 r. Komisja odbyła spotkanie z państwami członkowskimi w celu oceny ich gotowości do stosowania nowych przepisów od dnia 1 stycznia 2021 r. Większość państw członkowskich ponownie potwierdziła gotowość do terminowego rozpoczęcia ich stosowania, ale podkreśliła, że przepisy dotyczące funkcjonowania pakietu dotyczącego VAT w handlu elektronicznym opierają się na zasadzie, zgodnie z którą wszystkie państwa członkowskie powinny być w stanie prawidłowo je stosować, w związku z czym wyraziła gotowość do poparcia odroczenia nieprzekraczającego 6 miesięcy.

W związku z powyższym celem niniejszego wniosku jest przesunięcie o sześć miesięcy daty rozpoczęcia stosowania zmienionych przepisów określonych w dyrektywie Rady (UE) 2017/2455 i dyrektywie Rady (UE) 2019/1995, wyznaczonej na dzień 1 stycznia 2021 r. Nową datą rozpoczęcia stosowania jest zatem dzień 1 lipca 2021 r. Sugeruje się przesunięcie terminu o sześć miesięcy, ponieważ należy zachować możliwie jak najkrótsze opóźnienie w celu zminimalizowania dodatkowych strat budżetowych dla państw członkowskich.

•Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

Ogólny cel wniosku to sprawne funkcjonowanie rynku wewnętrznego, konkurencyjność unijnych przedsiębiorstw oraz konieczność zapewnienia skutecznego opodatkowania gospodarki cyfrowej. Pakiet dotyczący VAT w handlu elektronicznym jest spójny z przyszłym zastosowaniem zasady miejsca przeznaczenia w odniesieniu do VAT określonej w przyjętym niedawno planie działania w sprawie VAT popartym przez Radę.

Obok planu działania w sprawie VAT pakiet dotyczący VAT w handlu elektronicznym został określony jako jedna z najważniejszych inicjatyw w strategii jednolitego rynku cyfrowego, strategii jednolitego rynku oraz planie działania na rzecz administracji elektronicznej.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

•Podstawa prawna

Podstawą niniejszego wniosku jest art. 113 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). W artykule tym przewiduje się, że Rada, stanowiąc jednomyślnie zgodnie ze specjalną procedurą ustawodawczą i po konsultacji z Parlamentem Europejskim oraz Komitetem Ekonomiczno-Społecznym, uchwala przepisy dotyczące harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do podatków pośrednich.

•Pomocniczość (w przypadku kompetencji niewyłącznych)

Niniejszy wniosek dotyczy odroczenia wyznaczonej na 1 stycznia 2021 r. daty rozpoczęcia stosowania dyrektyw o VAT w handlu elektronicznym, które zostały przyjęte przez Radę w grudniu 2017 r. i listopadzie 2019 r. i które muszą zostać przetransponowane do prawa krajowego wszystkich państw członkowskich do dnia 31 grudnia 2020 r. Wniosek ten opracowano w wyniku kryzysu związanego z COVID-19 i w reakcji na ten kryzys, który stawia przed państwami członkowskimi wyzwania na szczeblu krajowym polegające na konieczności radzenia sobie z obecną sytuacją nadzwyczajną i który sprawia, że niektóre państwa mają trudności w zagwarantowaniu terminowego wdrożenia wymaganych zmian w krajowych systemach informatycznych. Przepisy dotyczące funkcjonowania pakietu dotyczącego VAT w handlu elektronicznym opierają się na zasadzie, zgodnie z którą wszystkie państwa członkowskie powinny być w stanie prawidłowo je stosować.

Biorąc pod uwagę, że VAT jest podatkiem zharmonizowanym na szczeblu UE, państwa członkowskie nie mogą same ustalać różnych zasad. W związku z tym każda inicjatywa mająca na celu zmianę przepisów dotyczących VAT w handlu elektronicznym, w tym zmiana daty rozpoczęcia ich stosowania, wymaga przedłożenia przez Komisję wniosku w sprawie zmiany dyrektywy VAT i nie można takiej zmiany przeprowadzić w ramach jednostronnych działań na szczeblu krajowym.