UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

•Przyczyny i cele wniosku

Konwencja sztokholmska w sprawie trwałych zanieczyszczeń organicznych („konwencja”) weszła w życie w dniu 17 maja 2004 r. Została ona zatwierdzona decyzją Rady z dnia 14 października 2004 r. dotyczącą zawarcia, w imieniu Wspólnoty Europejskiej, Konwencji sztokholmskiej w sprawie trwałych zanieczyszczeń organicznych (2006/507/WE) i weszła w życie w odniesieniu do Wspólnoty Europejskiej w dniu 14 lutego 2005 r. Celem konwencji jest ochrona zdrowia ludzi oraz środowiska przed trwałymi zanieczyszczeniami organicznymi (TZO). W oparciu o zasadę ostrożności konwencja zapewnia ramy eliminacji produkcji, stosowania, przywozu i wywozu trwałych zanieczyszczeń organicznych, bezpiecznego obchodzenia się z nimi oraz usuwania, a także eliminacji lub zmniejszenia uwalniania niektórych wyprodukowanych w sposób niezamierzony TZO.

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1021 wprowadza do prawa unijnego zobowiązania określone w konwencji i w Protokole do Konwencji z 1979 r. w sprawie transgranicznego zanieczyszczenia powietrza na dalekie odległości, dotyczącym trwałych zanieczyszczeń organicznych („protokół”), zatwierdzonym decyzją Rady nr 259/2004/WE.

Zgodnie z art. 19 konwencji Konferencja Stron jest organem zarządzającym konwencji sztokholmskiej. Organ ten zbiera się zwykle co dwa lata i monitoruje realizację konwencji. Dokonuje on również przeglądu substancji chemicznych zgłoszonych mu do rozpatrzenia przez Komitet ds. Przeglądu Trwałych Zanieczyszczeń Organicznych (POPRC).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 konwencji jedna ze Stron przedłożyła Sekretariatowi wniosek o włączenie kwasu perfluoroheksanosulfonowego (PFHxS), jego soli i związków pochodnych PFHxS do załącznika A do konwencji, który został poddany przeglądowi przez POPRC zgodnie z art. 8 ust. 3 i 4. POPRC zalecił Konferencji Stron włączenie kwasu perfluoroheksanosulfonowego (PFHxS), jego soli i związków pochodnych PFHxS do załącznika A bez szczególnych wyłączeń. Procedurę przyjmowania poprawek w załącznikach reguluje art. 22 konwencji.

Zgodnie z art. 23 konwencji każda ze stron dysponuje jednym głosem. Jednakże regionalne organizacje integracji gospodarczej, takie jak UE, dysponują liczbą głosów równą liczbie państw członkowskich będących stronami konwencji.

Na dziesiątym posiedzeniu zwyczajnym Konferencja Stron rozważy przyjęcie decyzji o włączeniu kwasu perfluoroheksanosulfonowego (PFHxS), jego soli i związków pochodnych PFHxS do załącznika A (eliminacja), załącznika B (ograniczenie) lub załącznika C (niezamierzona produkcja) do konwencji.

Umieszczenie w wykazie w załącznikach A, B lub C powoduje, że substancje chemiczne będą podlegały środkom mającym na celu wyeliminowanie lub ograniczenie ich produkcji i stosowania, w tym ograniczenie lub wyeliminowanie wyprodukowanych w sposób niezamierzony TZO.

Planowany akt prawny stanie się wiążący dla Stron zgodnie z art. 22 ust. 4 konwencji, który stanowi: „Propozycja, przyjęcie i wejście w życie poprawek do załącznika A, B lub C podlega tej samej procedurze, co propozycja, przyjęcie i wejście w życie dodatkowych załączników do niniejszej konwencji, z zastrzeżeniem, że poprawka do załącznika A, B lub C nie wejdzie w życie w odniesieniu do każdej Strony, która złożyła deklarację dotyczącą poprawki do tych załączników, zgodnie z art. 25 ust. 4, a w takim przypadku każda taka poprawka wejdzie w życie w odniesieniu do danej Strony w dziewięćdziesiątym dniu od dnia złożenia przez nią u depozytariusza dokumentu ratyfikacji, przyjęcia lub zatwierdzenia poprawki.”

Kwas perfluoroheksanosulfonowy (PFHxS), jego sole i związki pochodne PFHxS nie są celowo stosowane w Unii Europejskiej, ale te substancje chemiczne mogą być obecne jako zanieczyszczenie w pianach gaśniczych na bazie fluoru oraz w kwasie perfluorooktanosulfonowym (PFOS). W odniesieniu do obecności PFHxS w PFOS należy zauważyć, że PFOS wymieniono w załączniku B do konwencji sztokholmskiej i w załączniku I do rozporządzenia (UE) 2019/1021, w którym zakazano stosowania PFOS w Unii, z wyjątkiem jednego pozostałego zastosowania PFOS w charakterze filtrów mgły olejowej stosowanych w twardym chromowaniu galwanicznym do 2025 r. Stosowanie PFOS zostało już wycofane w prawie wszystkich państwach członkowskich.

Niniejszy wniosek dotyczy decyzji określającej stanowisko, jakie ma zostać zajęte w imieniu Unii na Konferencji Stron konwencji sztokholmskiej w związku z przewidywanym przyjęciem decyzji dotyczącej zmiany załącznika A polegającej na włączeniu kwasu perfluoroheksanosulfonowego (PFHxS), jego soli i związków pochodnych PFHxS. Jeżeli Konferencja Stron Konwencji sztokholmskiej podejmie decyzję o umieszczeniu PFHxS w załączniku A, strony konwencji będą zobowiązane do wprowadzenia niezbędnych środków w celu wyeliminowania lub ograniczenia stosowania PFHxS na swoim terytorium, zgodnie z ich zobowiązaniami wynikającymi z konwencji. W celu wdrożenia decyzji w Unii Komisja zaproponuje akt delegowany zmieniający załącznik I do rozporządzenia w sprawie TZO w celu włączenia kwasu perfluoroheksanosulfonowego (PFHxS), jego soli i związków pochodnych PFHxS. Produkcja i stosowanie tych substancji będzie zakazane w Unii.