[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 6.5.2008

KOM(2008) 237 wersja ostateczna

SPRAWOZDANIE KOMISJI

SPRAWOZDANIE ROCZNE ZA ROK 2007 NA TEMAT STOSUNKÓW MIĘDZY KOMISJĄ EUROPEJSKĄ A PARLAMENTAMI KRAJOWYMI

SPRAWOZDANIE KOMISJI

SPRAWOZDANIE ROCZNE ZA ROK 2007 NA TEMAT STOSUNKÓW MIĘDZY KOMISJĄ EUROPEJSKĄ A PARLAMENTAMI KRAJOWYMI

1. WPROWADZENIE

Rok 2007 pozwolił zaobserwować znaczący rozwój nowej, określonej przez Komisję koncepcji wzmocnienia jej stosunków z parlamentami krajowymi, której wyrazem były w szczególności systematyczne wizyty Przewodniczącego Komisji i innych członków Kolegium w parlamentach krajowych (w 2007 roku było ich ponad 120), jak również, od września 2006 r., konsultacje z nimi dotyczące wszystkich komunikatów i wniosków Komisji, zawierających inicjatywy zarówno legislacyjne, jak i nielegislacyjne. Do dnia 31 grudnia 2007 r. Komisja otrzymała 168 opinii przesłanych przez parlamenty krajowe. Odnośnie do obydwu tych kwestii miniony rok był niezwykle owocny i stosunki z parlamentami krajowymi rozwinęły się w sposób niezwykle pozytywny.

Podpisanie Traktatu z Lizbony zaznaczyło ponadto znaczny wzrost udziału parlamentów krajowych we wspólnotowym procesie legislacyjnym. Kwestia roli parlamentów krajowych znalazła się faktycznie w centrum rozwiązań instytucjonalnych. Z chwilą wejścia w życie nowego traktatu parlamenty krajowe będą miały prawo wypowiadać się na temat stosowania zasady pomocniczości we wszystkich inicjatywach legislacyjnych Wspólnoty i będą mogły żądać dodatkowych wyjaśnień ze strony Komisji („żółta karta”), a nawet odwołać się do procedury prowadzącej do głosowania w trybie szczególnym i kwalifikowanym w Parlamencie Europejskim i w Radzie Unii („pomarańczowa karta”).

Najpierw jednak do parlamentów krajowych należy wypowiedzenie się na temat ratyfikacji Traktatu z Lizbony, który znacząco wzmacnia ich rolę w sprawach europejskich. W 26 z 27 państw członkowskich ratyfikacja odbędzie się wyłącznie w drodze parlamentarnej.

2. BILANS OPINII OTRZYMANYCH OD PARLAMENTÓW KRAJOWYCH

Z 40 izb zaproszonych do wzięcia udziału w dialogu politycznym (14 państw posiada system jednoizbowy, 13 system dwuizbowy) znaczna ich część odpowiedziała przez przesłanie opinii.

2.1. Reakcja parlamentów krajowych

168 opinii

Parlamenty krajowe wciąż czynnie angażowały się we wprowadzanie mechanizmu dialogu politycznego, który rozpoczął działanie w 2006 roku. Do dnia 31 grudnia 2007 r. Komisja otrzymała 168 opinii z 27 izb parlamentów krajowych 19 państw członkowskich, dotyczących 82 dokumentów Komisji (zob. lista w załączniku).

35 opinii zostało wydanych w ramach dwóch skoordynowanych analiz pomocniczości, prowadzonych przez Konferencję Organów Wyspecjalizowanych w Sprawach Wspólnotowych (COSAC), rozpoczętych w końcu 2006 r. Część izb (ogółem 19) przedstawiło Komisji swoje stanowisko na temat wniosku dotyczącego jurysdykcji i zasad dotyczących prawa właściwego w sprawach małżeńskich, podczas gdy 16 przekazanych opinii dotyczyło wniosku w sprawie stworzenia rynku wewnętrznego usług pocztowych.

Należy zaznaczyć, że w 2007 roku COSAC przeprowadziła tylko jedną analizę tego typu, dotyczącą decyzji ramowej Rady w sprawie walki z terroryzmem z dnia 6 listopada 2007 r.[1].

Inne wnioski Komisji, których dotyczyły opinie

133 pozostałe opinie dotyczyły innych dokumentów Komisji. Wiele wniosków stało się przedmiotem co najmniej trzech opinii: wnioski w sprawie Europejskiego Instytutu Techniki, w sprawie wspólnej organizacji rynku wina, w sprawie ochrony gleb, w sprawie kar dla pracodawców zatrudniających obywateli państw trzecich nielegalnie przebywających na terytorium UE, w sprawie zielonych ksiąg dotyczących tytoniu, modernizacji rynku pracy, ochrony dyplomatycznej i konsularnej, publicznego dostępu do dokumentów instytucji Wspólnoty Europejskiej, polityki badań i przyszłego systemu azylu europejskiego, komunikatu pt: „Europejska wizja oceanów i mórz”, jak również rocznej strategii politycznej na rok 2008.

Należy zaznaczyć, że parlamenty krajowe dały wyraz swojemu szczególnemu zainteresowaniu roczną strategią polityczną na rok 2008. Pięć izb przedstawiło swoje stanowisko w formie opinii, w kontekście dialogu politycznego uruchomionego przez Komisję. Jednak dialog ten przyjął inne formy, a mianowicie posiedzeń organizowanych z inicjatywy parlamentów z udziałem lub bez udziału członków Komisji lub debat w COSAC.

Parlamenty bardzo aktywne

Niektóre z drugich izb, jak np. francuski Senat, niemiecki Bundesrat, Izba Lordów i Senat czeski, były bardzo aktywne, przedstawiając w sumie 92 opinie. Szwedzki Riksdag i duński Folketing również przedstawiły swoje stanowisko na temat wielu dokumentów konsultacyjnych, a Zgromadzenie Republiki Portugalii wydało serię opinii pozytywnych w sprawie pomocniczości. Wymienione 7 izb wydało 138 opinii.

Odpowiedzi Komisji

Komisja odpowiedziała na 109 z tych opinii. Wiele opinii parlamentów krajowych (ogółem 41) było pozytywnych i nie wymagało odpowiedzi, poza potwierdzeniem odbioru. Odpowiedzi Komisji są redagowane w języku danej izby. Są przekazywane w celach informacyjnych do Parlamentu Europejskiego i do Rady.

Wybrane odpowiedzi parlamentów

Senat francuski uznał trzykrotnie za stosowne zareagować na odpowiedzi Komisji dotyczące wniosków w sprawie zakazu używania futer wykonanych ze skór psów i kotów, w sprawie infrastruktury drogowej oraz w sprawie kar dla pracodawców zatrudniających obywateli państw trzecich nielegalnie przebywających na terytorium UE. Izba Lordów zabrała dwukrotnie głos na temat wniosku w sprawie Europejskiego Instytutu Techniki. Francuski Senat i niemiecki Bundesrat wróciły również w 2007 roku do pierwszych uwag przekazanych w 2006 roku na temat wniosku w sprawie ochrony gleb.

2.2. Proces ulegający ciągłym przemianom

Rozszerzone uczestnictwo

Poza analizami koordynowanymi przez COSAC, opinie parlamentów krajowych były na początku przekazywane głównie przez niezwykle aktywne drugie izby. Należy jednak zaznaczyć, że parlamenty szwedzki i duński zdecydowały o wystosowaniu opinii już na etapie dokumentów konsultacyjnych.

Uwagi o charakterze ogólnym

Badania organizowane przez COSAC ograniczyły się do specyficznego aspektu pomocniczości, należy jednak zauważyć, że ogólnie opinie parlamentów krajowych dotyczyły również kwestii politycznych związanych z treścią wniosków Komisji. Niektóre izby, jak Senat francuski, Parlament holenderski lub Zgromadzenie Republiki Portugalii skoncentrowały się na zagadnieniach pomocniczości i proporcjonalności. Zgromadzenie Republiki Portugalii przyjęło również opinię ogólną dotyczącą komunikatu Komisji na temat jej osiągnięć w 2006 roku, związanych między innymi ze strategią lizbońską, jednolitym rynkiem, solidarnością społeczną, energią itd.

IPEX bardziej efektywny

Baza danych IPEX jest coraz bardziej operatywna i dostarcza Komisji lepszych informacji na temat współpracy międzyparlamentarnej, oraz, w szczególności, opinii parlamentów krajowych, które nie zostały jej przekazane. W roku 2008 planowane jest wzmocnienie współpracy z IPEX.

2.3. Wpływ na opracowywanie strategii politycznych

Najbardziej bezpośrednim skutkiem opinii parlamentów krajowych jest zobowiązanie Komisji do udzielenia odpowiedzi i wyjaśnień. Stanowi to nową formę przejrzystości, do stosowania której Komisja pragnie zachęcić, w celu wsparcia procesu opracowywania i zmiany polityki wewnątrz Komisji.

Zgodnie z traktatem oraz krajowymi przepisami i procedurami konstytucyjnymi, parlamenty krajowe nie uczestniczą w podejmowaniu decyzji na szczeblu europejskim. W kontekście dialogu politycznego uruchomionego przez Komisję we wrześniu 2006 r., ich wkład może jednak być użyteczny do ulepszenia opracowywania polityki europejskiej.

Parlamenty krajowe wielokrotnie wypowiadały się na temat dokumentów konsultacyjnych Komisji. Komisja weźmie to pod uwagę przy opracowywaniu stanowiących ich kontynuację wniosków.

Ponadto instytucje europejskie wielokrotnie potwierdzały, analizując wnioski legislacyjne Komisji, obawy wyrażone przez parlamenty krajowe. Było tak w szczególności w przypadku dokumentów dotyczących stworzenia rynku wewnętrznego usług pocztowych, wniosków w sprawie ochrony gleb, bezpieczeństwa infrastruktury drogowej i Europejskiego Instytutu Techniki.

Na koniec należy zaznaczyć, że sugestia wyrażona przez Senat francuski, dotycząca zmiany tytułu wniosku w sprawie ochrony pieszych i innych niechronionych użytkowników dróg, została zaakceptowana przez Komisję. Komisja poinformuje o tym Parlament Europejski i Radę.

W pewnych przypadkach wskazane jest również uzupełnienie danego tekstu w celu lepszego sprecyzowania intencji Komisji. I tak, w trakcie debat w Radzie, motywy wniosku w sprawie sektora owoców i warzyw, COM (2007) 171, zostały zmienione i uzupełnione, tak aby wyraźniej uzasadnić zgodność wniosku z zasadami pomocniczości i proporcjonalności.

3. WIZYTY ROBOCZE CZłONKÓW KOMISJI I INNE FORMY KONTAKTU Z PARLAMENTAMI KRAJOWYMI W 2007 ROKU

Wizyty w parlamentach krajowych

W ramach nowej koncepcji stosunków między Komisją a parlamentami krajowymi[2] ustalono trzy cele ogólne, mające ukierunkować działania Komisji: wzajemna pomoc, rozpoczęcie otwartego i ciągłego dialogu oraz stworzenie rzeczywistej i większej bliskości z obywatelami poprzez lepsze stosunki z ich wybranymi przedstawicielami. W tym kontekście organizacja systematycznych wizyt roboczych członków Komisji w parlamentach krajowych została określona jako działanie kluczowe. Przewodniczący Komisji i wiceprzewodnicząca odpowiedzialna za stosunki międzyinstytucjonalne postawili sobie za cel odwiedzenie w trakcie tej kadencji wszystkich parlamentów krajowych. Natężenie tych wizyt stanowi nowy element i dowodzi w sposób jasny wagi, jaką Komisja przywiązuje w chwili obecnej do uwzględniania uwag parlamentów krajowych i wyjaśnienia im w większym stopniu wdrażanej polityki.

Przewodniczący Barroso odwiedził w 2007 roku parlamenty: litewski, portugalski, maltański, rumuński i estoński. Wziął ponadto udział w spotkaniu COSAC w Estoril w dniu 15 października 2007 r. oraz w spotkaniu przewodniczących komisji spraw zagranicznych parlamentów państw członkowskich Unii Europejskiej.

Wiceprzewodnicząca Wallström odwiedziła w 2007 roku parlamenty włoski i niderlandzki oraz Izbę Gmin i Izbę Lordów. Spotkała się dwukrotnie w Brukseli z delegacją Parlamentu Szwecji i wzięła udział, w dniu 12 lutego 2007 r. w Berlinie, w spotkaniu przewodniczących delegacji COSAC oraz w forum COSAC w dniu 15 maja 2007 r.

Należy ponadto zaznaczyć, że w tym roku członkowie Komisji ponad 120 razy odwiedzili parlamenty krajowe, lub kontaktowali się z nimi.

Udział w spotkaniach międzyparlamentarnych

Komisja odpowiedziała pozytywnie na liczne zaproszenia do udziału w spotkaniach z parlamentami krajowymi, organizowanych przez Parlament Europejski lub współorganizowanych przez PE i parlament krajowy Prezydencji, zarówno na szczeblu komisji parlamentarnych, jak i na szczeblu doraźnym.

Należy wymienić między innymi udział przewodniczącego Barroso w forach międzyparlamentarnych na temat przyszłości Unii Europejskiej w dniu 12 czerwca 2007 r. i 4 grudnia 2007 r. oraz w spotkaniu na temat strategii lizbońskiej w dniu 6 lutego 2007 r. Wiceprzewodniczący Verheugen poprzedził swym wystąpieniem prace tego forum w dniu 6 lutego 2007 r. Ponadto Komisarz Almunia wziął udział w forum międzyparlamentarnym dotyczącym strefy euro w dniu 28 lutego 2007 r. Komisarz Kovacs uczestniczył w konferencji przewodniczących parlamentów Unii Europejskiej, zorganizowanej w dniu 26 maja 2007 r. w Bratysławie.

Wydanie biuletynu

Opracowano, a następnie rozprowadzono wewnętrznie oraz przekazano Parlamentowi Europejskiemu i parlamentom krajowym trzy biuletyny.

Nowa forma przekazywania informacji na temat UE

Uruchomienie dialogu politycznego między Komisją a parlamentami krajowymi spowodowało znaczny wzrost wymiany informacji. Ponadto w wyniku wniosku Parlamentu Europejskiego wyrażonego w budżecie na rok 2007, Komisja dokonała rozwinięcia pilotażowych sieci informacyjnych (PIN/Pilot Information Networks). PIN składają się z witryny internetowej i intranetowej. Stanowią one platformę wymiany informacji i kontaktu między parlamentarzystami europejskimi a parlamentarzystami krajowymi, mającego na celu uruchomienie debat skoncentrowanych wokół różnych zagadnień, chodzi więc o rozpowszechnianie wiadomości o Unii Europejskiej i promowanie nowych idei i polityk. Witryna internetowa i intranetowa zawierają linki do portalu EUROPA oraz do strony IPEX.

Stali przedstawiciele

Komisja wzięła udział w 12 spotkaniach stałych przedstawicieli parlamentów krajowych w Brukseli.

4. WNIOSKI

Od początku 2005 r. rozwój stosunków Komisji z parlamentami krajowymi regulowała jasna i zwięzła mapa drogowa. Kluczowe, określone ab initio cele pozwoliły Komisji na wprowadzenie relacji z parlamentami krajowymi opartej na wytężonej pracy i nawiązanie dialogu mającego na celu udoskonalenie opracowywania strategii politycznych.

W 2008 roku stosunki między Komisją a parlamentami krajowymi pogłębiły się, przy pełnym poszanowaniu kompetencji instytucji Unii Europejskiej.

Pogłębienie dialogu politycznego z parlamentami krajowymi i przygotowanie wejścia w życie Traktatu z Lizbony to dwie kwestie o szczególnej wadze. Komisja zamierza utrzymać aktualny system dialogu z parlamentami krajowymi i umocnić go przez podawanie do publicznej wiadomości swoich odpowiedzi na ich opinie, jak również przez przyjęcie jej własnego systemu przekazywania dokumentów i odbierania opinii parlamentów. Równolegle podejmie ona odpowiednie działania w celu wprowadzenia w życie postanowień Traktatu z Lizbony.

ZAŁĄCZNIK

OPINIE PARLAMENTÓW KRAJOWYCH

7 stycznia 2008 r.

2 | DE Bundesrat | 21 | 21 | - | - | 15 |

3 | UK House of Lords | 18 | 17 | 1 | - | 14 |

4 | SE Riksdagen | 17 | 16 | 1 | - | 9 |

5 | PT Assembleia da República | 19 | - | - | 13 | - |

6 | DK Folketing | 12 | 7 | 2 | 3 | 8 |

7 | CZ Sénát | 11 | 10 | - | 1 | 6 |

8 | NL Eerste Kamer / Tweede Kamer | 3 | 3 | - | - | 3 | Obydwie izby* |

9 | DE Bundestag | 3 | 2 | 1 | 3 |

10 | LT Seimas | 3 | 1 | 1 | 1 | 2 |

11 | FR Assemblée nationale | 2 | 1 | - | 1 | 1 |

12 | BE Sénat/Senaat | 2 | 2 | - | - | 2 |

13 | UK House of Commons | 2 | 1 | - | 1 | 2 |

14 | HU Országgyűlés | 2 | - | - | 2 | - |

15 | LUX Chambre des députés | 2 | 1 | 1 | - | 2 |

16 | EE Riigikogu | 2 | - | - | 2 | - |

17 | CZ Poslanecká sněmova | 1 | 1 | - | - | 1 |

18 | IT Camera dei Deputati | 1 | - | - | 1 | - |

19 | BE Chambre des Représentants / Kamer van Volksvertegenwoordigers | 1 | 1 | - | - | 1 |

20 | PL Sejm | 1 | - | - | 1 | - |

21 | PL Senat | 1 | - | - | 1 | - |

22 | FI Eduskunta | 1 | - | - | 1 | - |

23 | IE Oireachtas | 1 | 1 | - | - | 1 | Obydwie izby* |

24 | SI Državni zbor | 1 | - | - | 1 | - |

25 | SK Národná rada | 1 | - | - | 1 | - |

Razem: | 168 | 112 | 15 | 41 | 94 |

* Opinie parlamentów niderlandzkiego i irlandzkiego zostały przesłane w imieniu obydwu izb.

** Upoważnienie: Komisja upoważniła wiceprzewodniczącą ds. stosunków instytucjonalnych do udzielenia w jej imieniu odpowiedzi parlamentom krajowym na podstawie uzgodnienia między zainteresowanymi służbami i gabinetami.

*** W przypadku opinii pozytywnej Komisja przesyła jedynie potwierdzenie odbioru. W pozostałych przypadkach odpowiada zainteresowanym izbom albo poprzez upoważnienie udzielone wiceprzewodniczącej ds. stosunków instytucjonalnych, albo w formie uproszczonej.

[1] Opinie parlamentów krajowych w tej sprawie nie dotarły do Komisji przed końcem 2007 roku.

[2] „Dziesięć głównych działań” przekazane Kolegium przez Margot Wallström dnia 9 lutego 2005 r.