Wniosek opracowano na podstawie zasad i wytycznych określonych w komunikacie Komisji do Rady w sprawie konsultacji dotyczących uprawnień do połowów na 2019 r., w którym Komisja wyjaśniła swoje poglądy i zamiary odnośnie do wniosku w sprawie uprawnień połowowych na 2019 r. i, jeśli ma to zastosowanie, na 2020 r. w odniesieniu do wszystkich stad. W kontekście tego komunikatu Komisja przeprowadziła rozległe konsultacje z zainteresowanymi stronami, przedstawicielami organizacji pozarządowych, państwami członkowskimi i szeroko rozumianą opinią publiczną.

Uwzględniając art. 16 ust. 6 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, państwa członkowskie mają swobodę rozdzielania uprawnień do połowów, o ile nie podlegają systemowi przekazywalnych koncesji połowowych, między regiony lub operatorów zgodnie z art. 16 ust. 7 i kryteriami określonymi w art. 17. Dlatego też państwa członkowskie dysponują możliwościami w zakresie podejmowania decyzji dotyczących wybranego przez siebie społeczno-gospodarczego modelu korzystania z przydzielonych im uprawnień do połowów.

Zgodnie z art. 43 ust. 3 TFUE Rada, na wniosek Komisji, przyjmuje środki dotyczące ustalania i przydziału uprawnień do połowów. Niniejszy wniosek ogranicza się do ustalenia i przydziału uprawnień do połowów oraz do określenia warunków funkcjonalnie związanych z wykorzystaniem tych uprawnień.

Mimo że również inne państwa prowadzące działalność połowową, w szczególności Norwegia, Islandia, Wyspy Owcze, Rosja i Maroko, eksploatują wiele stad głębokowodnych, i mimo że konieczne jest dążenie do osiągnięcia porozumienia w sprawie zharmonizowanych środków zarządzania wspólnie z tymi państwami lub, o ile stada zamieszkują wody międzynarodowe, w ramach Komisji ds. Rybołówstwa Północno-Wschodniego Atlantyku (NEAFC), należy przyjąć jednostronne środki obowiązujące statki Unii Europejskiej do chwili zawarcia wspomnianych porozumień.

Ustalanie i podział uprawnień do połowów leży wyłącznie w kompetencjach Unii. Zobowiązania dotyczące zrównoważonej eksploatacji żywych zasobów wodnych określone są w art. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013. W szczególności art. 2 ust. 2 tego rozporządzenia ustanawia podejście ostrożnościowe do zarządzania rybołówstwem (zgodnie z definicją w art. 4 ust. 1) ppkt 8) i stanowi, że wspólna polityka rybołówstwa ma na celu odbudowanie i zachowanie stad ryb na poziomie maksymalnego podtrzymywalnego połowu (MSY). Zgodnie z art. 16 ust. 4 tego rozporządzenia uprawnienia do połowów należy ustalić zgodnie z celami określonymi w art. 2 ust. 2.

Unia Europejska reguluje od 2003 r. połowy gatunków głębokowodnych pod względem całkowitego dopuszczalnego połowu (TAC) dla określonych gatunków i obszarów oraz pod względem maksymalnej zdolności połowowej rozmieszczonej w północno-wschodnim Atlantyku. Całkowite dopuszczalne połowy dotyczące niektórych gatunków głębokowodnych na lata 2017 i 2018 zostały ustanowione w rozporządzeniu Rady (UE) 2016/2285 ustalającym na lata 2017 i 2018 uprawnienia do połowów dla unijnych statków rybackich w odniesieniu do niektórych stad ryb głębokowodnych.

Międzynarodowa Rada Badań Morza (ICES) co dwa lata dokonuje szczegółowego przeglądu stanu biologicznego stad głębokowodnych. Najnowsza opinia ICES została wydana dnia 7 czerwca 2018 r. Opinie naukowe ICES wskazują, że wciąż istnieje za duża presja połowowa w odniesieniu do niektórych stad głębokowodnych, które są objęte niniejszym wnioskiem, oraz że w celu zapewnienia zrównoważonych połowów należy nadal ograniczać uprawnienia do połowów dotyczące tych stad aż do chwili, gdy ich liczebność wykaże tendencję wzrostową. Stanowi to podstawę do określenia uprawnień do połowów stad głębokowodnych zgodnie z zasadą zawartą w art. 3 lit. c) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013, w myśl której proces podejmowania decyzji w ramach wspólnej polityki rybołówstwa powinien opierać się, między innymi, na naukowych opiniach.

·W odniesieniu do morlesza bogara w podobszarze ICES 10 ICES nie przedstawiła żadnej opinii na 2020 r. Ponieważ przewiduje się wniosek w sprawie TAC na 2020 r., Komisja zdecyduje, po otrzymaniu opinii ICES na 2020 r., czy wniosek na 2020 r. trzeba będzie zmienić stosowanie do opinii ICES.

·W świetle opinii ICES dotyczącej zmniejszenia uprawnień do połowów, w połączeniu z wysoką eksploatacją i wprowadzeniem obowiązku wyładunku w 2019 r., TAC dotyczący beryksów w północno-wschodnim Atlantyku należy przekształcić w TAC odnoszący się wyłącznie do przyłowów.

·Jeżeli dostępne są orientacyjne zalecenia naukowe oparte na analizie jakościowej dostępnych informacji (nawet jeśli są one niekompletne lub zawierają opinię eksperta), powinny one zostać wykorzystane jako podstawa decyzji w sprawie poziomów TAC. Wniosek zawiera odpowiednio propozycję zwiększenia TAC na 2019 r. w dwóch przypadkach i utrzymanie tego poziomu w 2020 r., zmniejszenia TAC na 2019 r. w sześciu przypadkach i utrzymanie tego poziomu w 2020 r. oraz jeden przypadek TAC, dla którego proponuje się zmniejszenie zarówno w 2019, jak i 2020 r.

Zaproponowane limity połowowe są spójne z zasadami określonymi w komunikacie Komisji dotyczącym konsultacji w sprawie uprawnień do połowów na 2019 r. wspomnianym powyżej. Komunikat ten określa poglądy Komisji na sposób ustalania uprawnień do połowów i takie też zasady stosowano podczas opracowywania niniejszego wniosku w odniesieniu do zawartych w nim pozycji dotyczących TAC. We wniosku proponuje się mianowicie:

W odniesieniu do wszystkich stad objętych niniejszym wnioskiem dostępne informacje nie pozwalają naukowcom na pełną ocenę stanu stad, ani pod względem liczebności populacji, ani pod względem śmiertelności połowowej. Istnieje kilka przyczyn takiego stanu rzeczy: odnośne gatunki są często długowieczne i charakteryzują się wolnym wzrostem, co skrajnie utrudnia ujęcie stada w strukturę klas wiekowych i dokonanie oceny wpływu połowów na stado poprzez zmiany w długości ciała ryb lub strukturze wiekowej połowów. Częstotliwość uzupełniania stad młodymi osobnikami nie jest znana. Stada występują powszechnie w głębinach, które są trudne do zbadania z powodów praktycznych. Często dane z badań naukowych nie są dostępne z uwagi na ograniczone znaczenie handlowe tych stad lub nie obejmują całego obszaru ich występowania. Działalność połowowa czasami jedynie częściowo ukierunkowana jest na te gatunki, a niektóre jej rodzaje są stosunkowo nowe.

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 43 ust. 3,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)Art. 43 ust. 3 Traktatu stanowi, że Rada, na wniosek Komisji, przyjmuje środki dotyczące ustalania i przydziału uprawnień do połowów.

(2)Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1380/2013 w sprawie wspólnej polityki rybołówstwa zawiera wymóg przyjęcia środków ochronnych z uwzględnieniem dostępnych opinii naukowych, technicznych i ekonomicznych, w tym, w odpowiednich przypadkach, sprawozdań przygotowanych przez Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF).

(3)Rada zobowiązana jest do przyjęcia środków dotyczących ustalenia i przydziału uprawnień do połowów, w tym, w stosownych przypadkach, określonych warunków funkcjonalnie z nimi związanych. Uprawnienia do połowów należy rozdzielić między państwa członkowskie w taki sposób, aby zapewnić każdemu z państw członkowskich względną stabilność działalności połowowej w odniesieniu do każdego stada lub łowiska i należycie uwzględnić cele wspólnej polityki rybołówstwa ustanowione w rozporządzeniu (UE) nr 1380/2013.

(4)Całkowite dopuszczalne połowy (TAC) należy ustalać na podstawie dostępnych opinii naukowych z uwzględnieniem aspektów biologicznych i społeczno-gospodarczych przy jednoczesnym zapewnieniu sprawiedliwego traktowania poszczególnych sektorów rybołówstwa, jak również w świetle opinii wyrażanych podczas konsultacji z zainteresowanymi stronami, w szczególności odpowiednimi komitetami doradczymi.

(5)W przypadku gdy TAC dla danego stada przydzielany jest tylko jednemu państwu członkowskiemu, należy upoważnić to państwo członkowskie zgodnie z art. 2 ust. 1 Traktatu do ustalenia poziomu tego TAC. Należy ustanowić przepisy w celu zapewnienia, aby przy ustalaniu poziomu TAC dane państwo członkowskie postępowało w sposób w pełni zgodny z zasadami i przepisami WPRyb.

(6)W rozporządzeniu Rady (WE) nr 847/96 wprowadzono dodatkowe warunki dotyczące corocznego zarządzania TAC, w tym również – w art. 3 i 4 tego rozporządzenia – przepisy dotyczące elastyczności w odniesieniu do zasobów objętych przezornościowymi i analitycznymi TAC. Zgodnie z art. 2 tego rozporządzenia, ustalając TAC, Rada ma wskazać, do których stad nie będą miały zastosowania jego art. 3 lub 4, w szczególności ze względu na biologiczny stan tych stad. Ostatnio w odniesieniu do wszystkich stad objętych obowiązkiem wyładunku wprowadzono na podstawie art. 15 ust. 9 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 nowy mechanizm elastyczności obejmujący kolejny rok. W związku z tym, w celu uniknięcia nadmiernej elastyczności, która zagroziłaby zasadzie racjonalnej i odpowiedzialnej eksploatacji żywych zasobów morza, utrudniłaby realizację celów WPRyb i pogorszyłaby biologiczny stan stad, należy stwierdzić, że art. 3 i 4 rozporządzenia (WE) nr 847/96 mają zastosowanie do analitycznych TAC tylko wówczas, gdy nie korzysta się z elastyczności obejmującej kolejny rok przewidzianej w art. 15 ust. 9 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013.

(7)Obowiązek wyładunku, o którym mowa w art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, wprowadza się dla poszczególnych rodzajów rybołówstwa. W regionie objętym niniejszym rozporządzeniem od dnia 1 stycznia 2019 r. należy wyładowywać wszystkie gatunki podlegające limitom połowowym. Art. 16 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 przewiduje, że w sytuacji gdy wprowadzony zostaje obowiązek wyładunku w odniesieniu do danego stada ryb, uprawnienia do połowów ustala się, uwzględniając przejście od ustalania uprawnień do połowów, które odzwierciedlają wyładunki, do ustalania uprawnień do połowów, które odzwierciedlają połowy. Jednak na podstawie art. 15 ust. 4–7 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 przydziela się szczególne wyłączenia z obowiązku wyładunku. Na podstawie wspólnych zaleceń przekazanych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 15 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 Komisja – w ramach wdrażania obowiązku wyładunku – przyjęła szereg rozporządzeń delegowanych ustanawiających konkretne plany w zakresie odrzutów na wstępny, nie dłuższy niż trzy lata okres, które to plany można przedłużyć o kolejny, wynoszący w sumie trzy lata okres.

(8)Uprawnienia do połowów powinny być zgodne z międzynarodowymi umowami i zasadami, takimi jak Porozumienie Organizacji Narodów Zjednoczonych z 1995 r. w sprawie ochrony międzystrefowych zasobów rybnych i zasobów rybnych masowo migrujących i zarządzania nimi oraz szczegółowe zasady zarządzania określone w międzynarodowych wytycznych Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) dotyczących zarządzania połowami dalekomorskimi z 2008 r., zgodnie z którymi, w szczególności, organ regulacyjny powinien zachować dużą ostrożność w przypadkach, gdy informacje są niepewne, nierzetelne lub niepełne. Brak odpowiednich informacji naukowych nie powinien być wykorzystywany jako podstawa odroczenia lub zaniechania wprowadzenia środków ochrony i zarządzania.

(9)W świetle opinii ICES zalecającej zmniejszenie uprawnień do połowów, w połączeniu z wysokim poziomem wykorzystania kwoty i wprowadzeniem obowiązku wyładunku w 2019 r., TAC dotyczący beryksów w podobszarach 3–10, 12 i 14 (Morze Północne, wody północne i południowo-zachodnie) należy przekształcić w TAC odnoszący się wyłącznie do przyłowów.

(10)Zgodnie z opinią ICES ograniczone obserwacje na pokładzie pokazują, że odsetek buławika siwego wynosił mniej niż 1 % zgłaszanych połowów buławika czarnego. Na podstawie tych rozważań ICES zaleca, aby nie prowadzić ukierunkowanych połowów buławika siwego i aby przyłowy były odejmowane od TAC dotyczącego buławika czarnego, w celu zminimalizowania nieprawidłowego raportowania gatunków. Zdaniem ICES występują znaczne różnice – więcej niż jednego rzędu wielkości (więcej niż dziesięciokrotne) – między względnymi proporcjami buławika czarnego i buławika siwego zgłaszanymi w ramach oficjalnych wyładunków a obserwowanymi połowami i badaniami naukowymi w obszarach, w których obecnie poławia się buławika siwego. Dla tego gatunku dostępne są bardzo ograniczone dane, a niektóre z danych dotyczących zgłaszanych wyładunków uważane są przez ICES za nieprawidłowe raportowanie gatunków. W rezultacie nie można ustalić dokładnej historycznej dokumentacji połowów buławika siwego. Wszelkie przyłowy buławika siwego powinny być zatem ograniczone do 1 % kwot każdego z państw członkowskich dotyczących buławika czarnego i odejmowane od tych kwot, zgodnie z opinią naukową. Jeżeli buławik siwy będzie uważany wyłącznie za przyłów buławika czarnego i będzie należał do tego samego TAC, nie będą już raportowane żadne błędne dane.

(11)W świetle opinii ICES TAC dla morlesza bogara w podobszarach ICES 6, 7 i 8 (wody północno-zachodnie) należy zachować jako TAC odnoszący się wyłącznie do przyłowów.

(12)Połowy morlesza bogara prowadzi się w odpowiednich obszarach Komitetu ds. Rybołówstwa na Środkowym i Wschodnim Atlantyku (CECAF) i Generalnej Komisji Rybołówstwa Morza Śródziemnego (GFCM), które graniczą z podobszarem ICES 9. Ponieważ dane ICES dla wspomnianych podobszarów przyległych są niepełne, zakres TAC powinien pozostać ograniczony do podobszaru ICES 9. Niemniej jednak w celu zapewnienia, by decyzje w zakresie zarządzania były podejmowane w oparciu o najlepsze podstawy, ustanowiono przepisy dotyczące przekazywania danych odnoszących się do tych przyległych podobszarów.

(13)W odniesieniu do morlesza bogara w podobszarze ICES 10 ICES nie przedstawiła żadnej opinii na 2020 r. Konieczne będzie jednak określenie uprawnień do połowów zarówno na rok 2019, jak i 2020. Po wydaniu opinii naukowej na rok 2020 niezbędna może okazać się zmiana uprawnień do połowów ustanowionych w rozporządzeniu.

(14)Nie należy dłużej ustalać TAC dla pałasza czarnego w podobszarach ICES 1–4 (Morze Północne oraz cieśnina Skagerrak) z powodu niskiej eksploatacji i nieprowadzenia połowów ukierunkowanych.

(15)Nie należy dłużej ustalać TAC dla buławika czarnego w podobszarach ICES 1, 2 i 4 (Morze Północne) i widlaka białego w podobszarach ICES 1–10, 12 i 14 z powodu niskiej eksploatacji i nieprowadzenia połowów ukierunkowanych. W swojej opinii ICES stwierdza, że brak TAC nie spowoduje żadnego ryzyka niezrównoważonej eksploatacji lub ryzyko to będzie nieznaczne.

(16)ICES zaleca zaprzestanie połowów gardłosza atlantyckiego do 2020 r. Należy zakazać poławiania, zatrzymywania na statku, przeładunku i wyładunku ryb pochodzących z tego gatunku, ponieważ stado jest przełowione i nie następuje jego odbudowa. ICES odnotowuje, że na wodach północno-wschodniego Atlantyku nie prowadzono ukierunkowanych unijnych połowów gardłosza atlantyckiego od 2010 r.

(17)Aby uniknąć zakłócenia działalności połowowej oraz zapewnić rybakom unijnym środki utrzymania, niniejsze rozporządzenie powinno być stosowane od dnia 1 stycznia 2019 r. Aby umożliwić państwom członkowskim zapewnienie terminowego wdrożenia niniejszego rozporządzenia, powinno ono wejść w życie natychmiast po jego opublikowaniu.