[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 12.05.2006

KOM(2006) 207 wersja ostateczna

2006/0068 (CNS)

Wniosek

DECYZJA RADY

o przyznaniu Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej Wspólnoty

(przedstawiona przez Komisję)

UZASADNIENIE

KONTEKST WNIOSKU |

110 | Podstawa i cele wniosku Komisja występuje z wnioskiem o udzielenie Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej w postaci dotacji w celu poprawy sytuacji finansowej regionu, wsparcia procesu tworzenia trwałych struktur ekonomiczno-fiskalnych, umożliwienia kontynuacji i umocnienia istotnych funkcji administracyjnych oraz zaspokojenia zapotrzebowania na inwestycje publiczne. Pomoc makrofinansowa, której dotyczy wniosek, będzie ograniczona w czasie i zostanie uzupełniona o wsparcie ze strony Banku Światowego (z wykorzystaniem środków Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju) oraz innych instytucji udzielających dotacji w ramach stosunków dwustronnych. Będzie też uzależniona od postępów we wdrażaniu szeregu środków, w szczególności w dziedzinie finansów publicznych, które określone zostaną w ścisłej konsultacji z MFW i Bankiem Światowym. Pomoc stanowiłaby istotne wsparcie w okresie przejściowym, poprzedzającym ostateczne określenie statusu Kosowa. Nie byłaby ona związana z ustaleniami dotyczącymi nowego statusu ani też nie wykluczałaby dalszego wsparcia ze strony WE oraz wspólnoty międzynarodowej, które prawdopodobnie będzie niezbędne z chwilą ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii statusu Kosowa, czyli po roku 2007. |

120 | Kontekst ogólny W czerwcu 2005 r. Sören Jessen-Petersen, specjalny przedstawiciel Sekretarza Generalnego i szef Misji Tymczasowej ONZ w Kosowie (UNMIK), wystąpił do prezesa Banku Światowego oraz przewodniczącego Komisji Europejskiej z wnioskiem o nową wyjątkową pomoc finansową w postaci wsparcia budżetowego. Komisja sygnalizowała możliwość wystąpienia z wnioskiem o dalszą pomoc dla Kosowa pod warunkiem dokonania rzetelnej oceny potrzeb i opracowania kompleksowego średnioterminowego planu wydatków, który zostałby uzgodniony z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (MFW) i potwierdzałby istnienie luki finansowej. Sytuacja gospodarcza Kosowa jest trudna. W Kosowie PKB na mieszkańca wynosi około 1 230 EUR i jest najniższy w regionie. Według szacunków Banku Światowego około 37% mieszkańców żyje w ubóstwie, a około 15 % w skrajnym ubóstwie. Oficjalna stopa bezrobocia jest wysoka i sięga około 44 %, choć wskaźnik rzeczywistego bezrobocia jest najprawdopodobniej niższy ze względu na znaczne rozmiary „szarej strefy” w gospodarce. W ostatnich latach tempo wzrostu było niskie i niewystarczające w stosunku do znacznych potrzeb rozwojowych Kosowa. Szybki wzrost PKB zaraz po wojnie, dodatkowo potęgowany napływem środków pomocy na odbudowę, ulega obecnie spowolnieniu ze względu na coraz mniejsze wsparcie ze strony instytucji dotujących. Zmiany gospodarcze w 2004 i 2005 r. są odzwierciedleniem tej tendencji i braku dynamiki w gospodarce. Wzrost PKB osiągnął w 2004 r. zakładane 4,1 %, czemu towarzyszył znaczny wzrost wydatków publicznych pod koniec roku. Szacuje się, że w 2005 r. PKB spadł o 0,2%. Między innymi ze względu na słaby rozwój działalności gospodarczej inflacja utrzymywała się na bardzo umiarkowanym poziomie. W drugiej połowie 2004 r. i w pierwszym półroczu 2005 r. inflacja miała wartość ujemną, a w 2005 r. wskaźnik cen konsumpcyjnych spadł średnio o 1,9 %. Z uwagi na znaczny deficyt handlowy saldo na rachunku obrotów bieżących nadal wykazywało wysoki deficyt (zbliżony do 26 % PKB w 2003 i 2004 r.), a wstępne dane za 2005 r. wskazują na dalszy wzrost deficytu do poziomu ponad 29 % PKB. Ze względu na brak napływu większych inwestycji zagranicznych finansowanie deficytu na rachunku obrotów bieżących nadal uzależnione było od pomocy zagranicznej w postaci wsparcia realizowanych przedsięwzięć (około 23 % PKB w 2004 i 2005 r.) oraz, w mniejszym zakresie, transferu kapitału prywatnego (ok. 15 % w 2005 r.). Zważywszy na obecny status Kosowa w świetle rezolucji nr 1244 Rady Bezpieczeństwa ONZ, szczególny system walutowy regionu oraz brak rzetelnych danych statystycznych dotyczących bilansu płatniczego (obecne informacje oparte są na szacunkach MFW), zapotrzebowanie Kosowa na finansowanie zewnętrzne ocenianie jest w oparciu o potrzeby sektora publicznego. Po okresie ekspansywnej polityki fiskalnej w 2004 r. obecnie podejmowane są działania mające na celu konsolidację budżetu, a deficyt budżetowy został obniżony z 5,4 % w 2004 r. do ok. 2,8 % w 2005 r., poniżej planowanych poziomów ze względu na niższe niż przewidywano wydatki kapitałowe. Spodziewane wyczerpanie zakumulowanych rezerw środków pieniężnych, które obecnie służą do finansowania deficytu budżetowego, oraz brak możliwości finansowania deficytu przez tymczasowe instytucje administracji autonomicznej w Kosowie (PISG) w ramach obecnego mandatu ONZ z pożyczek publicznych oznacza, że deficyt – nawet na poziomie niższym – szybko stałby się niemożliwy do utrzymania. Dlatego kwestią priorytetową staje się dokonanie energicznych dostosowań fiskalnych. W październiku 2005 r. przedstawiciele MFW uzgodnili z władzami Kosowa zasady polityki fiskalnej na pozostałe miesiące 2005 r. oraz na rok 2006. W listopadzie 2005 r. podpisano list intencyjny oraz memorandum dotyczące polityki gospodarczej i finansowej, będące odzwierciedleniem zaleceń MFW, zobowiązujące rząd do bardziej oszczędnego wydatkowania środków publicznych Zgodnie z listem intencyjnym deficyt miałby utrzymywać się poniżej 3% PNB w 2006 r. Wzrost rzeczywistych wydatków utrzymywany byłby poniżej 0,5%, a liczba pracowników rządu zostałaby zmniejszona, co pozwoliłoby na zmianę przeznaczenia wydatków publicznych, tak by wyższy udział stanowiły nakłady kapitałowe. Po zawarciu porozumienia z MFW władze Kosowa opracowały średnioterminowy plan wydatków na lata 2006-2008. Ustalenia tego planu domagało się od dawna środowisko finansowe; był to także warunek wstępny udzielenia dalszej pomocy makrofinansowej przez WE. W przedłożonym średnioterminowym planie wydatków zakłada się, że deficyt budżetowy zbliżony będzie do górnej granicy 3% PKB przewidzianego w liście intencyjnym oraz że w 2006 i 2007 r. osiągnie on odpowiednio wartość 76 i 67 mln EUR. Ze względu na to, że wydatki w 2005 r. były niższe niż zakładano, pozostały znaczne rezerwy gotówkowe, które mogą posłużyć do sfinansowania znacznej części deficytu w 2006 r. Niemniej jednak z chwilą wyczerpania tych rezerw wzrośnie prawdopodobnie pilne zapotrzebowanie na finansowanie pod koniec 2006 r., a szczególnie w 2007 r., kiedy to deficyt budżetowy będzie musiał zostać sfinansowany całkowicie ze środków zewnętrznych w celu utrzymania rezerw gotówkowych na minimalnym poziomie około 50 mln EUR. Jest to kwota awaryjna, która uznana została przez władze Kosowa oraz MFW za odpowiednią do zarządzania operacjami budżetowymi i skarbowymi bez narażania się na kryzys płatniczy. W związku z tym przewiduje się, że wartość zapotrzebowania na finansowanie zewnętrzne, z zastrzeżeniem ewentualnych korekt w przyszłej zaktualizowanej wersji średnioterminowego planu wydatków, wyniesie 14 mln EUR w 2006 r. i 67 mln EUR w 2007 r. Zgodnie z obecnym statusem Kosowo nie może zostać członkiem MFW ani Banku Światowego i w związku z tym nie może zaciągać pożyczek od tych instytucji. Jednakże przedstawiciele MFW prowadzą stały dialog z władzami Kosowa, a Bank Światowy zarządza dotacjami Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju (pula 20 mln USD dostępna przez okres 18 miesięcy, która została odnowiona w połowie 2005 r.) Zważywszy na szybkie wyczerpywanie się rządowych rezerw środków pieniężnych, brak możliwości zaciągania pożyczek, a także brak finansowania ze strony MFW oraz Banku Światowego – z wyjątkiem wspomnianych powyżej dotacji Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju – deficyt budżetowy Kosowa w 2006 i 2007 r. będzie uzależniony, do czasu dalszych zmian, od wsparcia instytucji dotujących. Aby zaspokoić te potrzeby, Komisja uznaje za stosowne udostępnienie Kosowu pomocy makrofinansowej w postaci dotacji w wysokości około 50 mln EUR. Wspólnota uznała już, że jest to odpowiedni sposób złagodzenia trudności finansowych Kosowa, znajdującego się w szczególnie trudnej sytuacji, i na mocy decyzji Rady nr 2000/140/WE i 2001/511/WE udzieliła wyjątkowej pomocy finansowej w postaci zwykłych dotacji na kwotę 35 i 30 mln EUR odpowiednio w 2000 i 2001 r. Ostatnia płatność w ramach tej pomocy przekazana została w grudniu 2002 r. |

130 | Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek Decyzja Rady nr 2000/140/WE z dnia 14 lutego 2000 r. o udzieleniu Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej [1]. Decyzja Rady nr 2001/511/WE z dnia 27 czerwca 2001 r. o udzieleniu Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej [2]. |

140 | Spójność z polityką i celami Unii w innych dziedzinach Kosowo jest włączone w ramy stosunków dwustronnych UE z Bałkanami Zachodnimi. Wprawdzie zgodnie z obecnym statusem Kosowa zawarcie układu o stabilizacji i stowarzyszeniu nie jest możliwe, to jednak stosunki dwustronne są uważnie monitorowane na spotkaniach wysokiego szczebla w ramach mechanizmu monitorowania procesu stabilizacji i stowarzyszenia (STM). W dokumencie „Partnerstwo europejskie dla Kosowa” przyjętym w grudniu 2005 r. Rada określiła główne priorytety krótko- i długoterminowe dla Kosowa, które, jeśli chodzi o politykę gospodarczą, zgodne są także w dużej mierze z priorytetami MFW. Priorytety te uwzględniają aktualny poziom rozwoju Kosowa i dostosowane są do jego szczególnych potrzeb. W reakcji na inicjatywy partnerstwa europejskiego dla Kosowa od władz Kosowa oczekuje się opracowania zaktualizowanego narodowego planu działania, przewidującego odpowiedni harmonogram oraz zawierającego szczegółowe informacje na temat tego, w jaki sposób Kosowo zamierza uwzględnić priorytety określone w ww. dokumencie. Postępy w realizacji tych priorytetów monitoruje Komisja Europejska, sporządzając sprawozdania okresowe oraz wykorzystując struktury dostępne w ramach procesu stabilizacji i stowarzyszenia. W listopadzie 2005 r. Komisja opublikowała najnowsze sprawozdanie okresowe dotyczące Kosowa[3] , w którym w szczególności zamieszczono informacje na temat rozwoju sytuacji politycznej oraz stosunków między UE a Kosowem. Przewidywana wyjątkowa pomoc finansowa stanowi uzupełnienie programu pomocy Wspólnoty na rzecz odbudowy, rozwoju i stabilizacji (CARDS), który od 2001 r. jest głównym instrumentem finansowym WE wykorzystywanym we współpracy z państwami Bałkanów Zachodnich, a w szczególności z Kosowem. W ramach corocznego programu pomocy WE CARDS Kosowu przyznano 65,28 mln EUR w 2003 r., 74,5 mln EUR w 2004 r. i 79 mln EUR w 2005 r. Do priorytetów programu CARDS na lata 2005-2006 należą: stabilizacja demokratyczna, w tym także powrót uchodźców, budowa społeczeństwa obywatelskiego i rozwój mediów; wprowadzenie ładu politycznego oraz rozwój instytucjonalny, w tym reforma sądownictwa, kwestie przestępczości zorganizowanej, azylu i migracji, reforma administracji publicznej, cła itp.; rozwój gospodarczy i społeczny, w tym handel, infrastruktura, środowisko naturalne, edukacja, wreszcie uczestnictwo w programach wspólnotowych. UE ustanowiła filar IV UNMIK, dążąc w ten sposób do ożywienia działalności gospodarczej w Kosowie oraz stworzenia warunków rozwoju nowoczesnej i otwartej gospodarki. Od 1999 r. WE przekazała na rzecz UNMIK (filar IV) środki w kwocie około 103 mln EUR. |

KONSULTACJE Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI I OCENA WPłYWU |

Konsultacje z zainteresowanymi stronami |

219 | Sören Jessen-Petersen, specjalny przedstawiciel Sekretarza Generalnego i szef UNMIK, zwrócił się do WE o udzielenie dalszej pomocy finansowej w czerwcu 2005 r. Służby Komisji, przygotowując niniejszy wniosek Komisji kontaktowały się z władzami Kosowa (UNMIK oraz tymczasowymi instytucjami autonomicznej administracji w Kosowie), a także z Międzynarodowym Funduszem Walutowym, Bankiem Światowym i innymi instytucjami udzielającymi dotacji w ramach stosunków dwustronnych, w celu bliższego określenia zapotrzebowania na pomoc. Przed przedłożeniem wniosku Komisja odbyła konsultacje z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym; Po przyjęciu decyzji Rady służby Komisji negocjować będą protokół ustaleń z władzami Kosowa, by szczegółowo określić zasady udzielania pomocy. |

Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy specjalistycznej |

229 | Nie zaistniała potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewnętrznych. |

230 | Ocena wpływu Pomoc makrofinansowa oparta jest na założeniach politycznych, dlatego jest ona odpowiednim instrumentem wspierania działań władz Kosowa zmierzających do poprawy stabilności finansów publicznych w perspektywie krótko- i średnioterminowej. Przyznając dalszą pomoc makrofinansową w postaci dotacji, Wspólnota nadal wspierać będzie programy reform gospodarczych w Kosowie. W perspektywie krótkoterminowej pomoc ta ułatwi władzom Kosowa podejmowanie działań mających na celu zapewnienie stabilności budżetu Kosowa. W perspektywie średnioterminowej wyjątkowa pomoc finansowa przyczyni się także do zwiększenia przejrzystości i stabilności finansów publicznych, umocnienia dyscypliny budżetowej i lepszego zarządzania finansami publicznymi, a także wprowadzenia reform strukturalnych. |

ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU |

305 | Krótki opis proponowanych działań Wspólnota udostępni Kosowu wyjątkową pomoc finansową w postaci dotacji w okresie dwóch lat. Pomoc udostępniona zostanie w dwóch – lub w razie potrzeby trzech transzach w latach 20062008. Zarządzaniem pomocą zajmie się Komisja, która uzgodni z władzami Kosowa szczegółowe założenia polityki gospodarczej oraz warunki finansowe, którym podlegać będzie wypłata transz dotacji. Przedmiotem szczególnej uwagi będą uregulowania dotyczące zapobiegania nadużyciom oraz innym nieprawidłowościom, zgodnie z rozporządzeniem finansowym. |

310 | Podstawa prawna Artykuł 308 traktatu WE. |

329 | Zasada pomocniczości Wprawdzie państwa członkowskie mogą udzielić pomocy makrofinansowej w ramach stosunków dwustronnych, lecz pomoc makrofinansowa Wspólnoty, łącząca wysiłki wszystkich państw członkowskich, jest prostszym i bardziej skutecznym instrumentem gospodarczym i finansowym. |

Zasada proporcjonalności Wniosek jest zgodny z zasadą proporcjonalności z następujących względów: |

331 | Pomoc będzie w pełni zgodna z celami makroekonomicznymi, które zostały określone w liście intencyjnym oraz memorandum dotyczącym polityki gospodarczej i finansowej uzgodnionym z MFW i podpisanym w listopadzie 2005 r., a także wszelkimi późniejszymi uzgodnieniami i porozumieniami zawartymi z MFW. Jeśli chodzi o szczególne warunki, którym podlega wypłata transz dotacji, Komisja zamierza skoncentrować się na określonej liczbie obszarów, w tym w szczególności na zarządzaniu finansami publicznymi. |

332 | Instytucje udzielające dotacji w ramach stosunków dwustronnych zachęca się do udzielania pomocy uzupełniającej w postaci wsparcia budżetowego lub wspierania określonych przedsięwzięć, obecnie nie można jednak ocenić, jak rozłoży się obciążenie finansowe pomiędzy Wspólnotą a innymi źródłami dotacji, ponieważ będzie ono powiązane z szerszą akcją pomocy, do której dojdzie zapewne po rozstrzygnięciu kwestii statusu Kosowa. |

Wybór instrumentów |

341 | Proponowane instrumenty: inne. |

342 | Inne środki byłyby niewłaściwe z następujących względów: Wobec braku rozporządzenia ramowego dla instrumentu w postaci pomocy makrofinansowej doraźne decyzje Rady na mocy art. 308 traktatu są jedynym dostępnym instrumentem prawnym w odniesieniu do rozpatrywanej pomocy. |

SKUTKI BUDżETOWE |

401 | Pomoc byłaby finansowana ze środków na zobowiązania w 2006 r. w pozycji budżetu 01 03 02 02 (pomoc makrofinansowa dla Bałkanów Zachodnich). Gdyby środki na zobowiązania na 2006 r. nie były wystarczające na sfinansowanie całej operacji, pozostała kwota zostanie wyasygnowana w ramach budżetu na 2007 r., po jego zatwierdzeniu. Płatności dokonywane będą głównie lub wyłącznie w 2007 r. |

INFORMACJE DODATKOWE |

Klauzula przeglądu/weryfikacji/wygaśnięcia |

533 | Wniosek zawiera klauzulę wygaśnięcia. |

1. 2006/0068 (CNS)

Wniosek

DECYZJA RADY

o przyznaniu Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej Wspólnoty

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 308,

uwzględniając wniosek Komisji [4] ,

uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego [5] ,

a także mając na uwadze, co następuje:

2. Rada Bezpieczeństwa ONZ przyjęła w dniu 10 czerwca 1999 r. rezolucję nr 1244 (1999), która ma służyć wspieraniu tworzenia, do czasu przyjęcia ostatecznych rozstrzygnięć, znacznego zakresu autonomii i samorządności Kosowa w obrębie dawnej Federalnej Republiki Jugosławii.

3. Wspólnota międzynarodowa, działając na podstawie rezolucji nr 1244, zapewniła obecność międzynarodowych sił bezpieczeństwa (KFOR) oraz Misję Tymczasową ONZ w Kosowie (UNMIK). UNMIK obejmuje cztery elementy (filary), przy czym Unia Europejska finansuje filar czwarty związany z odbudową i rozwojem. Misja UNMIK, w szczególności w ramach filaru czwartego, osiągnęła znaczny postęp w tworzeniu ram instytucjonalnych, prawnych i politycznych, sprzyjających rozwijaniu gospodarki opartej na zasadach rynkowych.

4. Od czasu utworzenia UNMIK przekazała istotne obszary kompetencji tymczasowym instytucjom administracji autonomicznej w Kosowie (PISG). W szczególności odpowiedzialność za budżet została przekazana przez UNMIK Ministerstwu Gospodarki i Finansów należącemu do PISG, przy czym specjalny przedstawiciel Sekretarza Generalnego ONZ zachowuje prawo do ostatecznego zatwierdzania budżetu.

5. W dniu 24 października 2005 r. Rada Bezpieczeństwa ONZ zatwierdziła wniosek Sekretarza Generalnego ONZ w sprawie rozpoczęcia procesu politycznego mającego na celu określenie przyszłego statusu Kosowa.

6. Władzami Kosowa uprawnionymi do przyjmowania pomocy Wspólnoty oraz odpowiedzialnymi za uzgadnianie i przestrzeganie warunków finansowych i ekonomicznych związanych z tą pomocą są zatem UNMIK oraz PISG lub – gdy zostanie już określony przyszły status Kosowa – instytucja lub instytucje wyznaczone do przejęcia tych zadań i obowiązków.

7. W ramach procesu stabilizacji i stowarzyszenia, który stanowi podstawę stosunków UE z tym regionem, wskazane jest wspieranie działań na rzecz utrzymania stabilności politycznej i gospodarczej w Kosowie mając na względzie nawiązanie pełnej współpracy ze Wspólnotą, dzięki czemu europejska przyszłość Kosowa nabrałaby realniejszych kształtów.

8. Wspólnota uznała już, że jest to odpowiedni sposób na złagodzenie trudności finansowych Kosowa znajdującego się w szczególnie trudnej sytuacji, i na mocy decyzji Rady nr 2000/140/WE z dnia 14 lutego 2000 r. o udzieleniu Kosowu wyjątkowej pomocy Wspólnoty [6] oraz decyzji Rady nr 2001/511/WE z dnia 27 czerwca 2001 r. w sprawie dalszej wyjątkowej pomocy finansowej dla Kosowa [7] udzieliła wyjątkowej pomocy finansowej w postaci zwykłych dotacji na kwotę 35 i 30 mln EUR odpowiednio w 2000 i 2001 r. Ostatnia płatność w ramach tej pomocy przekazana została w grudniu 2002 r.

9. W listopadzie 2005 r. władze Kosowa uzgodniły z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (MFW) list intencyjny oraz memorandum dotyczące polityki gospodarczej i finansowej określające zasady polityki fiskalnej na 2006 r., w tym wytyczne średnioterminowe. Na początku marca 2006 r. władze Kosowa zakończyły opracowywanie średnioterminowego planu wydatków. W planie wydatków określono budżetowe i pozabudżetowe zapotrzebowanie na finansowanie w latach 2006-2008. W związku z tym ocenia się, że do końca 2007 r. potrzebna będzie zewnętrzna, pomoc finansowa dla budżetu w wysokości około 81 mln EUR i odpowiednio 14 mln EUR w 2006 r. oraz 67 mln EUR w 2007 r.

10. Mimo że działalność gospodarcza została wznowiona po zakończeniu konfliktu, Kosowo jest na niskim poziomie rozwoju gospodarczego. Kosowo nie ma możliwości zaciągania pożyczek krajowych ani też pożyczek na międzynarodowym rynku finansowym, a jego obecny status nie przewiduje członkostwa w międzynarodowych instytucjach finansowych. Dlatego nie może skorzystać z pożyczek udzielanych w ramach programów tych instytucji.

11. Z uwagi na obecne uzgodnienia wynikające z rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1244 oraz zważywszy na stosunkowo niski stopień rozwoju gospodarczego Kosowa, a także niestabilność finansów publicznych oraz brak równowagi na rachunkach zewnętrznych pomoc finansowa ze strony Wspólnoty w postaci zwykłych dotacji, we współpracy z innymi instytucjami dotującymi, nadal jest odpowiednią formą wsparcia.

12. Pomoc stanowiłaby kluczowe wsparcie w okresie przejściowym, poprzedzającym ostateczne określenie statusu Kosowa. Pomoc nie byłaby związana z negocjowanymi ustaleniami dotyczącymi nowego statusu ani też nie wykluczałaby dalszego wsparcia ze strony Wspólnoty oraz wspólnoty międzynarodowej, które prawdopodobnie będzie niezbędne z chwilą ostatecznego rozstrzygnięcia statusu Kosowa, czyli po roku 2007.

13. Udostępnienie pomocy w postaci dotacji nie narusza uprawnień władzy budżetowej.

14. Wsparcie finansowe powinno zostać udzielone po sprawdzeniu, czy założenia gospodarcze i warunki finansowe, które mają zostać uzgodnione z władzami Kosowa po przyjęciu niniejszej decyzji Rady, mogą być w sposób zadowalający wypełnione.

15. W celu zagwarantowania skutecznej ochrony finansowych interesów Wspólnoty związanych z niniejszą pomocą makrofinansową konieczne jest wprowadzenie przez Kosowo odpowiednich środków w zakresie zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji oraz wszelkim innym nieprawidłowościom związanym z pomocą, a także zwalczania tych niekorzystnych zjawisk, oraz prowadzenie odpowiednich kontroli przez Komisję i Trybunał Obrachunkowy.

16. Zarządzaniem pomocą powinna zająć się Komisja we współpracy z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym.

17. Dla celów przyjęcia niniejszej decyzji traktat nie przewiduje innych uprawnień niż te, które są określone w art. 308,

PRZYJMUJE NASTĘPUJĄCĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

18. Wspólnota udziela Kosowu wyjątkowej pomocy finansowej w postaci dotacji w kwocie do 50 mln EUR w celu poprawy sytuacji finansowej tego regionu, wsparcia procesu tworzenia trwałych struktur ekonomiczno-fiskalnych, umożliwienia kontynuacji i umocnienia istotnych funkcji administracyjnych oraz zaspokojenia zapotrzebowania na inwestycje publiczne.

19. Pomocą finansową Wspólnoty zarządza Komisja w porozumieniu z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym, czyniąc to w sposób zgodny z porozumieniami lub uzgodnieniami przyjętymi przez MFW i władze Kosowa.

20. Pomoc finansowa Wspólnoty udostępniana jest na okres dwóch lat począwszy od pierwszego dnia po wejściu w życie protokołu ustaleń, o którym mowa w art. 2 ust.1. Jeżeli jednak wymagać tego będą okoliczności, Komisja może – po konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym – podjąć decyzję o przedłużeniu okresu dostępności pomocy maksymalnie o jeden rok.

Artykuł 2

21. Komisja upoważniona jest do uzgodnienia z władzami Kosowa – po odbyciu konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym – założeń polityki gospodarczej oraz warunków finansowych, którym podlega pomoc, a które określone zostaną w protokole ustaleń. Założenia te i warunki muszą być zgodne z porozumieniami lub uzgodnieniami, o których mowa w art. 1 ust.2.

22. Przed przystąpieniem do udzielenia pomocy ze środków Wspólnoty Komisja monitoruje prawidłowość obiegu środków finansowych, procedur administracyjnych oraz wewnętrznych i zewnętrznych mechanizmów kontroli w Kosowie, które są istotne z punktu widzenia przedmiotowej pomocy makrofinansowej Wspólnoty.

23. W regularnych odstępach czasu Komisja we współpracy z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym oraz MFW ocenia, czy polityka gospodarcza Kosowa w poszczególnych dziedzinach jest zgodna z celami pomocy, czy realizowana jest uzgodniona polityka gospodarcza oraz czy właściwie przestrzegane są warunki finansowe.

Artykuł 3

24. Pomoc udostępniana jest Kosowu przez Komisję w dwóch – lub w razie potrzeby trzech – transzach. Pierwsza transza udostępniona zostanie po wejściu w życie protokołu ustaleń, o którym mowa w art. 2 ust. 1, oraz na podstawie zadowalającej oceny uzyskanej z monitorowania, o którym mowa w art. 2 ust. 2.

25. Drugą i trzecią transzę uruchamia się w przypadku stwierdzenia zadowalającego poziomu zgodności z założeniami polityki gospodarczej i warunkami finansowymi, o których mowa w art. 2 ust. 1, jednak nie wcześniej niż przed upływem trzech miesięcy od uruchomienia poprzedniej transzy.

26. Środki wypłacane są Ministerstwu Gospodarki i Finansów należącemu do PISG lub – po określeniu przyszłego statusu Kosowa – instytucji, która wyznaczona zostanie do przejęcia zadań i obowiązków tego ministerstwa, wyłącznie na pokrycie zapotrzebowania w zakresie finansowania budżetu Kosowa.

Artykuł 4

Pomocy udziela się zgodnie z postanowieniami rozporządzenia finansowego (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich [8] oraz przepisów wykonawczych do tegoż rozporządzenia. Protokół ustaleń, o którym mowa w art. 2 ust. 1, przewiduje w szczególności podjęcie przez Kosowo stosownych środków w zakresie zapobiegania nadużyciom finansowym, korupcji oraz wszelkim innym nieprawidłowościom związanym z pomocą, a także zwalczania tych niekorzystnych zjawisk. Protokół przewiduje także kontrole Komisji, w tym Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), z prawem przeprowadzania inspekcji i kontroli na miejscu, a także – w stosownych przypadkach – kontrole Trybunału Obrachunkowego przeprowadzane w stosownych przypadkach na miejscu.

Artykuł 5

Co najmniej raz w roku Komisja przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie sprawozdanie, które zawiera ocenę wykonania niniejszej decyzji w roku ubiegłym.

Artykuł 6

Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej .

Sporządzono w Brukseli,

W imieniu Rady

Przewodniczący

OCENA SKUTKÓW FINANSOWYCH REGULACJI

Dziedzina polityki: Tytuł 01 – Sprawy gospodarcze i finansowe Działanie: 03 – Międzynarodowe kwestie gospodarcze i finansowe |

TYTUł DZIAłANIA: WYJąTKOWA POMOC FINANSOWA DLA KOSOWA |

1. NUMER I NAZWA POZYCJI BUDŻETOWEJ

01 03 02 02 Pomoc makroekonomiczna dla Bałkanów Zachodnich

2. KWOTY OGÓŁEM

2.1. Całkowite środki przydzielone na działanie (część B): 50 mln EUR na zobowiązania

Budżet dostępny na 2006 r. 37 065 mln EUR po dokonaniu wewnętrznego transferu środków w kwocie 11 mln EUR na zaspokojenie pilnych potrzeb budżetowych Gruzji ujętej w pozycji budżetu 01 03 02 01 (po zatwierdzeniu przez Radę w dniu 24 stycznia 2006 r. wspólnotowej pomocy makrofinansowej w wysokości 33,5 mln EUR na rzecz Gruzji [9] ).

2.2. Okres stosowania:

Rok rozpoczęcia: 2006, rok wygaśnięcia: 2008

2.3. Całkowity wieloletni preliminarz wydatków:

(a) Orientacyjny harmonogram przydziału środków na zobowiązania/środków na płatności (interwencja finansowa) (patrz pkt 6.1.1)

w mln EUR

2006 | 2007 | 2008 | Ogółem |

Zobowiązania | 50,000 (*) | 50,000 |

Płatności | - | 50,000 | - | 50,000 |

(*) z zastrzeżeniem uprzedniego zwiększenia pozycji budżetu 01 03 02 02

(b) Pomoc techniczna i administracyjna oraz wydatki pomocnicze ( patrz pkt 6.1.2 )

Zobowiązania | 0,030 | 0,030 | 0,060 |

Płatności | 0,030 | 0,030 | 0,060 |

Razem a+b |

Zobowiązania | 50,030 | 0,030 | 50,060 |

Płatności | 0,030 | 50,030 | 50,060 |

(c) Całkowity wpływ finansowy zasobów ludzkich i pozostałych wydatków administracyjnych (patrz pkt 7.2. i 7.3)

Zobowiązania/ płatności | 0,165 | 0,165 | 0,330 |

OGÓŁEM a+b+c |

Zobowiązania | 50,195 | 0,195 | 50,390 |

płatności | 0,195 | 50,195 | 50,390 |

Umowa w sprawie przyznania dotacji w kwocie 50 mln EUR podpisana zostanie po zwiększeniu środków na zobowiązania oraz odpowiadającego mu zobowiązania budżetowego. Gdyby umowa w sprawie przyznania dotacji była wymagana przed takim zwiększeniem środków, wówczas pomoc zostanie udzielona w oparciu o pierwszą umowę w sprawie przyznania dotacji, wynikającą ze zobowiązania budżetowego na rok 2006. Druga umowa w sprawie przyznania dotacji podpisana zostanie na pozostałą kwotę po zwiększeniu środków w 2006 r. lub w oparciu o środki zatwierdzone w budżecie na rok 2007.

2.4. Zgodność z programowaniem finansowym i perspektywą finansową

Wniosek jest zgodny z istniejącym programowaniem finansowym.

2.5. Wpływ finansowy na dochody

Wniosek nie ma wpływu finansowego na dochody.

3. INFORMACJE BUDŻETOWE

Rodzaj wydatków | Nowe | Wkład EFTA | Wkład krajów ubiegających się o członkostwo | Dział w perspektywie finansowej |

Nieobowiązkowe | Zróżnicowane | NIE | NIE | NIE | Nr 4 |

4. PODSTAWA PRAWNA

Artykuł 308 traktatu.

5. OPIS I UZASADNIENIE

5.1. Potrzeba interwencji ze strony Wspólnoty[10]

5.1.1. Cele

Pomoc, której dotyczy wniosek, stanowi dotację wspólnotową w kwocie do 50 mln EUR dla Kosowa (która ma zostać sfinansowana z budżetu ogólnego), mającą służyć poprawie sytuacji finansowej w Kosowie i wsparciu procesu tworzenia trwałych struktur gospodarczych, a także umożliwić kontynuację i umacnianie istotnych funkcji administracyjnych oraz zaspokojenie zapotrzebowania na inwestycje publiczne

Pomoc ta stanowi uzupełnienie środków przekazanych Kosowu przez Bank Światowy (w postaci dotacji Międzynarodowego Stowarzyszenia Rozwoju) oraz innych instytucji udzielających dotacji w ramach stosunków dwustronnych na wsparcie realizowanego przez władze programu stabilizacji gospodarczej i reform strukturalnych.

5.1.2. Środki podjęte w związku z oceną ex-ante

Ocena ex-ante przeprowadzona została przez służby Komisji w lutym 2006 r. (przez jednostkę D-1 Dyrekcji Generalnej ds. Ekonomicznych i Finansowych).

5.1.3. Środki podjęte w następstwie oceny ex-post

Nie przeprowadzono jeszcze oceny ex-post dotyczącej wcześniejszej wspólnotowej pomocy makrofinansowej dla Kosowa.

5.2. Planowane działanie i uzgodnienia dotyczące interwencji z budżetu

Pomoc udzielona zostanie w postaci zwykłej dotacji, która zostanie uruchomiona w dwóch lub – w razie potrzeby trzech – transzach. Transza pierwsza uruchomiona zostanie w oparciu o protokół ustaleń, który uzgodniony zostanie przez władze Kosowa i Wspólnoty. Podstawą uruchomienia kolejnej transzy (transz) jest zadowalające wypełnienie założeń polityki gospodarczej, przy czym nastąpi to nie wcześniej niż przed upływem kwartału od uruchomienia poprzedniej transzy. Zważywszy na charakter pomocy oraz priorytetowe znaczenie konsolidacji budżetowej, przewiduje się, że w założeniach, które określone zostaną w ścisłej współpracy z MFW i Bankiem Światowym, szczególny nacisk położony zostanie na dziedzinę finansów publicznych.

Wskaźniki osiąganych wyników o charakterze makroekonomicznym określone zostaną w protokole ustaleń, który będzie przedmiotem uzgodnień z władzami Kosowa. Wskaźniki te będą zgodne z kierunkami polityki określonymi w liście intencyjnym oraz memorandum dotyczącym polityki gospodarczej i finansowej, podpisanym w listopadzie 2005 r. oraz ewentualnymi kolejnymi porozumieniami zawieranymi z MFW.

W związku z tym przed wypłatą każdej transzy pomocy służby Komisji we współpracy z władzami Kosowa oraz przedstawicielami MFW sprawdzą, czy kryteria dotyczące osiąganych wyników były przestrzegane lub czy zawarto nowe porozumienia.

Ponadto Komisja uzgodni z władzami Kosowa szczegółowe założenia polityki, które będą musiały zostać spełnione przed uruchomieniem przez Komisję drugiej i ewentualne trzeciej transzy dotacji. Te środki dotyczące prowadzonej polityki będą zgodne z umowami lub porozumieniami zawartymi przez władze Kosowa oraz MFW. Z zastrzeżeniem porozumienia z władzami Kosowa obecnie przewiduje się, że środki te obejmą przede wszystkim reformę metod zarządzania finansami publicznymi oraz administrację.

5.3. Metody realizacji

Przedsięwzięcie realizowane będzie przy scentralizowanym zarządzaniu bezpośrednim ze strony stałego personelu Komisji.

6. WPŁYW FINANSOWY

6.1. Całkowity wpływ finansowy na część B - (podczas całego okresu objętego programowaniem)

Płatności pomocy z pozycji budżetu 01 03 02 02 uzależnione będą od spełnienia przez Kosowo warunków przyznawania pomocy określonych w pkt 5.2.

6.1.1. Interwencja finansowa

Zobowiązania (w mln EUR, do trzeciego miejsca po przecinku)

Podział | 2006 | 2007 | 2008 | Ogółem |

Transze dotacji dla Kosowa | 50,000 | - | 50,000 |

OGÓŁEM | 50,000 |

Umowa w sprawie przyznania dotacji w kwocie 50 mln EUR podpisana zostanie po zwiększeniu środków na zobowiązania oraz odpowiadającego im zobowiązania budżetowego Gdyby umowa w sprawie przyznania dotacji była wymagana przed takim zwiększeniem środków, wówczas pomoc udzielona zostanie w oparciu o pierwszą umowę w sprawie przyznania dotacji, wynikającą ze zobowiązania budżetowego na 2006 r. Druga umowa w sprawie przyznania dotacji podpisana zostanie na pozostałą kwotę po zwiększeniu środków w 2006 r. lub w oparciu o środki zatwierdzone w budżecie na 2007 rok.

6.1.2. Pomoc techniczna i administracyjna, wydatki pomocnicze oraz wydatki IT (środki na zobowiązania)

2006 | 2007 | 2008 | Ogółem |

1) Pomoc techniczna i administracyjna |

a) Stanowisko pracy do spraw pomocy technicznej: |

b) Inna pomoc techniczna i administracyjna: - wewnętrzna - zewnętrzna z czego na tworzenie i utrzymanie skomputeryzowanych systemów zarządzania |

Suma częściowa 1 |

2) Wydatki pomocnicze |

a) Analizy (oceny operacyjne) | 0,030 | 0,030 | 0,060 |

b) Spotkania ekspertów |

c) Informacje i publikacje |

Suma częściowa 2 |

OGÓŁEM | 0,030 | 0,030 | 0,060 |

6.2. Kalkulacja kosztów według działań przewidzianych w części B (podczas całego okresu objętego programowaniem) [11]

Zobowiązania (w mln EUR, do trzeciego miejsca po przecinku)

Podział | Rodzajproduktu wyjściowego(przedsięwzięcia, dokumentacja) | Liczba produktów wyjściowych (ogółem za lata 1 …n) | Średni koszt jednostkowy | Koszt całkowity (ogółem za lata 1 …n) |

1 | 2 | 3 | 4=(2X3) |

Działanie 1 Środek 1: - Środek 2 Działanie 2 - Środek 1 - Środek 2 - Środek 3 itd. |

KOSZT CAŁKOWITY |

7. WPŁYW NA WYDATKI ZWIĄZANE Z PERSONELEM I WYDATKI ADMINISTRACYJNE

7.1. Wpływ na zasoby ludzkie

Zadania związane z zarządzaniem pomocą zostaną zrealizowane poprzez przeniesienie pracowników w tych przypadkach, w których będzie to konieczne, i nie będą wiązały się ze zwiększeniem liczebności personelu Komisji.

Rodzaj stanowiska | Personel, który przypisany zostanie do zarządzania działaniem przy użyciu istniejących i/lub dodatkowych zasobów | Ogółem | Opis zadań związanych z działaniem |

Liczba stanowisk stałych | Liczba stanowisk czasowych |

Urzędnicy lub pracownicy czasowi | A B C | 1/3 | 1/3 | Np. przygotowywanie protokołów ustaleń/umów w sprawie przyznania dotacji, konsultacje z władzami oraz MIF, konsultacje z ekspertami zewnętrznymi dotyczące ocen operacyjnych, odbywanie podróży służbowych w celu dokonywania przeglądów, przygotowywanie sprawozdań służb Komisji oraz procedur Komisji związanych z zarządzaniem pomocą |

Pozostałe zasoby ludzkie |

Ogółem | 1/3 | 1/3 |

7.2. Całkowity wpływ finansowy na zasoby ludzkie

Rodzaj zasobów ludzkich | Kwota (EUR) | Metoda obliczeniowa * |

Urzędnicy Pracownicy czasowi | 30 500 | 1/3 x średnie roczne wydatki na urzędnika zaszeregowanego do grupy A*5 – A*12 |

Pozostałe zasoby ludzkie (należy określić pozycję w budżecie) |

Ogółem | 30 500 |

Podane kwoty odpowiadają wydatkom całkowitym w okresie 12 miesięcy.

7.3. Inne wydatki administracyjne wynikające z działania

Pozycja w budżecie (numer i treść) | Kwota (EUR) | Metoda obliczeniowa |

Przydział ogółem (tytuł A7) A0701 - Podróże służbowe A07030 - Spotkania A07031 - Komitety obowiązkowe 1 A07032 - Komitety nieobowiązkowe 1 A07040 - Konferencje A0705 - Badania i konsultacje Inne wydatki (określić) – ocena ex-post | 10 000 125 000 | Dwie podróże służbowe rocznie dla dwóch osób Szacowane wydatki całkowite w kwocie 250 000 EUR za umowę o świadczenie usług |

Systemy informatyczne (A-5001/A-4300) |

Inne wydatki - część A (określić) |

Ogółem | 135 000 |

Podane kwoty odpowiadają wydatkom całkowitym w okresie 12 miesięcy.

1 Określić rodzaj komitetu oraz grupę, do której należy.

I Ogółem rocznie (7,2 + 7,3) II Czas trwania działania III Koszt całkowity działania (I x II) | 165 500 EUR 2 lata 331 000 EUR |

8. DZIAŁANIA NASTĘPCZE I OCENA

8.1. Uzgodnienia związane z działaniami następczymi

Pomoc ma charakter makroekonomiczny i została dostosowana do średnioterminowego planu wydatków opracowanego przez UNMIK.

Służby Komisji będą monitorować działanie w oparciu o postępy we wdrażaniu średniookresowych ram wydatków oraz szczegółowych działań reformatorskich, które uzgodnione zostaną z władzami Kosowa w protokole uzgodnień. Władze, a w szczególności Ministerstwo Gospodarki i Finansów, zobowiązane będą do składania służbom Komisji regularnych sprawozdań dotyczących określonych wskaźników.

Po dokonaniu oceny operacyjnej obiegu środków finansowych oraz procedur administracyjnych, przeprowadzanej w fazie przygotowawczej tego przedsięwzięcia, służby Komisji kontynuować będą monitorowanie zarządzania finansami publicznymi. Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Prisztinie także będzie składać regularne sprawozdania dotyczące kwestii istotnych z punktu widzenia monitorowania pomocy. Służby Komisji pozostaną w ścisłym kontakcie z MFW oraz Bankiem Światowym, by korzystać z wiedzy specjalistycznej pracowników tych instytucji oraz ich działalności w Kosowie.

8.2. Uzgodnienia dotyczące planowanej oceny i harmonogram oceny

Decyzja Rady, której dotyczy wniosek, przewiduje złożenie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie rocznego sprawozdania, które obejmować będzie ocenę realizacji przedsięwzięcia. Ponadto, po upływie okresu realizacji, planowane jest przeprowadzenie przez Komisję lub jej należycie upoważnionych przedstawicieli niezależnej oceny ex-post dotyczącej pomocy.

9. ŚRODKI STOSOWANE W CELU ZAPOBIEGANIA NADUŻYCIOM

Służby Komisji uruchomiły realizowany aktualnie program oceny operacyjnej obiegu środków finansowych oraz procedur administracyjnych we wszystkich państwach trzecich korzystających z pomocy makrofinansowej Wspólnoty w celu wypełnienia wymogów rozporządzenia finansowego mającego zastosowanie do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich. Uwzględnione zostaną także wszystkie dostępne wnioski ze stosownych sprawozdań MFW lub Banku Światowego.

W pierwszym półroczu 2006 służby Komisji przeprowadzą w Kosowie, przy wsparciu należycie upoważnionych ekspertów zewnętrznych, ocenę operacyjną obiegu środków finansowych oraz procedur administracyjnych w instytucji będącej beneficjentem pomocy. Przegląd ten obejmować będzie takie dziedziny, jak: struktura i organizacja zarządzania, zarządzanie funduszami i ich kontrola, bezpieczeństwo systemów informatycznych oraz możliwości w zakresie kontroli wewnętrznych i zewnętrznych.

Proponowana podstawa prawna pomocy makrofinansowej dla Kosowa obejmuje postanowienie o środkach zapobiegania nadużyciom finansowym. Środki te zostaną bardziej szczegółowo określone w protokole uzgodnień oraz umowie w sprawie przyznania dotacji. Przewiduje się, że pomoc podlegać będzie określonym uwarunkowaniom politycznym, zwłaszcza w dziedzinie zarządzania finansami publicznymi, dla zwiększenia efektywności, przejrzystości i rozliczalności.

Pomoc makrofinansowa podlegać będzie procedurom weryfikacji, kontroli i audytu, za które odpowiedzialna będzie Komisja, w tym również Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF), oraz Europejski Trybunał Obrachunkowy.

[1] Dz.U. L 47 z 19.2.2000, str. 28.

[2] Dz.U. L 183 z 6.7.2001, str. 42.

[3] SEC(2005) 14333 z 9.11.2005 r.

[4] Dz.U. C […] z […], str. […].

[5] Dz.U. C […] z […], str. […].

[6] Dz.U. L 47 z 19.2.2000, str. 28.

[7] Dz.U. L 183 z 6.7.2001, str. 42.

[8] Dz.U. L 248 z 16.9.2002, str. 1.

[9] Dz.U. L 25 z 28.1.2006.

[10] Dodatkowe informacje można znaleźć w oddzielnym wyjaśnieniu.

[11] Dodatkowe informacje można znaleźć w oddzielnym wyjaśnieniu.