UZASADNIENIE

1. KONTEKST WNIOSKU

We wniosku Komisji dotyczącym rozporządzenia określającego wieloletnie ramy finansowe na lata 2014-2020 (wniosek w sprawie wieloletnich ram finansowych)[1] określono ramy budżetowe i główne kierunki wspólnej polityki rolnej (WPR). W oparciu o te ramy Komisja przedstawia pakiet rozporządzeń ustanawiających przepisy dotyczące realizacji WPR w latach 2014-2020 wraz z oceną skutków realizacji alternatywnych wariantów rozwoju tej polityki.

Obecne propozycje reform są oparte na komunikacie dotyczącym WPR do 2020 r.[2], w którym przedstawiono szeroki wybór wariantów strategicznych, których realizacja pozwoli zmierzyć się z przyszłymi wyzwaniami dla rolnictwa i obszarów wiejskich i wypełnić cele wyznaczone dla WPR czyli: 1) cel rentownej produkcji żywności; 2) zrównoważonego gospodarowania zasobami naturalnymi i przeciwdziałania zmianie klimatu; oraz 3) zrównoważonego rozwoju terytorialnego. Od chwili przyjęcia komunikatu zaprezentowany w nim kierunek reform cieszy się szerokim poparciem zarówno wśród uczestników debaty międzyinstytucjonalnej[3], jak i zainteresowanych podmiotów, z którymi przeprowadzono konsultacje w ramach oceny skutków.

Wspólną potrzebą, które wyłoniła się w trakcie tego procesu, jest potrzeba dbania o efektywność wykorzystania zasobów, aby móc osiągnąć w unijnym rolnictwie i na obszarach wiejskich inteligentny, trwały wzrost gospodarczy sprzyjający włączeniu społecznemu zgodnie ze strategią „Europa 2020”, z zachowaniem WPR opartej na dwóch filarach, w ramach których do osiągnięcia tych samych celów wykorzystuje się komplementarne środki. Filar I obejmuje płatności bezpośrednie i środki organizacji rynków, które zapewniają podstawowe wsparcie rocznych dochodów unijnych rolników, a także pomoc w przypadku szczególnych zakłóceń na rynku, filar II dotyczy zaś rozwoju obszarów wiejskich. W ramach II filaru państwa członkowskie sporządzają i współfinansują programy wieloletnie oparte na wspólnych ramach[4].

Dzięki kolejnym reformom WPR rolnictwo stało się bardziej zorientowane na rynek, przy jednoczesnym zachowaniu wsparcia dochodów producentów, poprawiła się spójność wymogów w zakresie ochrony środowiska i zwiększyło poparcie dla polityki rozwoju obszarów wiejskich jako zintegrowanej metody rozwoju obszarów wiejskich w całej UE. Ten sam proces reform zwiększył jednak także oczekiwania co do lepszego rozdziału pomocy między państwa członkowskie i w tych państwach, oraz dał początek wezwaniom do lepszego ukierunkowania środków służących rozwiązaniu problemów ochrony środowiska i skuteczniejszego przeciwdziałania większej niestabilności rynku.

Poprzednie reformy służyły głównie rozwiązaniu problemów wewnętrznych UE, obejmujących znaczne nadwyżki produkcji i zagrożenia związane z bezpieczeństwem żywności; przyniosły one korzyści zarówno w samej UE, jak i na arenie międzynarodowej. Większość dzisiejszych problemów wywołanych jest jednak przez czynniki zewnętrzne wobec rolnictwa, a zatem wymagają przyjęcia strategii o szerszym zasięgu.

Przewiduje się, że nasilą się negatywne skutki dla dochodów z działalności rolniczej, gdyż rolnicy stoją w obliczu większej liczby zagrożeń, spadku wydajności i obniżenia marż ze względu na rosnące ceny środków produkcji. Istnieje zatem potrzeba utrzymania wsparcia dochodów i zwiększenia skuteczności instrumentów służących do zwalczania zagrożeń i reagowania w sytuacjach kryzysowych. Silne rolnictwo ma kluczowe znaczenie dla europejskiego przemysłu spożywczego i światowego bezpieczeństwa żywnościowego.

Jednocześnie wzywa się podmioty działające w rolnictwie i na obszarach wiejskich do nasilenia wysiłków na rzecz realizacji ambitnych celów związanych ze zmianą klimatu i energetyką oraz strategii dotyczącej różnorodności biologicznej stanowiących część strategii „Europa 2020”. Konieczne będzie udzielanie pomocy rolnikom i leśnikom, na których w głównej mierze spoczywa odpowiedzialność za gospodarowanie gruntami, z przeznaczeniem na przyjmowanie i utrzymywanie przez nich systemów i praktyk rolnych szczególnie sprzyjających realizacji celów w zakresie ochrony środowiska i klimatu, ponieważ ceny rynkowe nie obejmują zapewniania tych dóbr publicznych. Będzie to także konieczne do jak najlepszego wykorzystania zróżnicowanego potencjału obszarów wiejskich, a zatem przyczyni się do osiągnięcia wzrostu służącego włączeniu społecznemu i spójności społecznej.

Przyszła WPR nie będzie zatem polityką, która służy jedynie potrzebom niewielkiej, choć bardzo ważnej części unijnej gospodarki, ale polityką o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa żywnościowego, środowiska naturalnego i równowagi terytorialnej. Z prowadzenia takiej prawdziwie wspólnej polityki, która w najbardziej efektywny sposób wykorzystuje ograniczone środki budżetowe na utrzymanie zrównoważonego rolnictwa w całej UE, płynie unijna wartość dodana. Tak prowadzona polityka pozwala rozwiązywać istotne problemy wykraczające poza granice jednego kraju, takie jak zmiana klimatu, zwiększając solidarność między państwami członkowskimi, a jednocześnie umożliwiając elastyczność we wdrażaniu, aby dostosować rozwiązania do lokalnych potrzeb.

W ogólnych założeniach wniosku w sprawie wieloletnich ram finansowych przewidziano, że WPR ma zachować swoją dwufilarową strukturę, przy czym kwota budżetu dla każdego filara powinna zostać utrzymana w wartościach nominalnych na poziomie z 2013 r., z wyraźnym ukierunkowaniem na osiąganie wyników w odniesieniu do głównych priorytetów UE. Płatności bezpośrednie powinny być przeznaczone na wspieranie zrównoważonej produkcji dzięki przyznaniu 30 % finansowania z budżetu na obowiązkowe środki korzystne dla klimatu i środowiska. Poziomy płatności powinny stopniowo zostać zrównane, a płatności dla beneficjentów korzystających ze znaczących kwot pomocy stopniowo ograniczone. Wspólne ramy strategiczne powinny obejmować rozwój obszarów wiejskich, a także inne unijne fundusze podlegające zarządzaniu dzielonemu, które powinny zostać jeszcze bardziej ukierunkowane na rezultaty i podlegać bardziej przejrzystym ulepszonym zasadom dotyczącym warunków ex ante . Wreszcie, finansowanie WPR w zakresie środków wspierania rynków powinno zostać zwiększone z użyciem dwóch instrumentów spoza wieloletnich ram finansowych: 1) rezerwy na wypadek sytuacji kryzysowych; oraz 2) Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji w rozszerzonym zakresie.

Główne elementy ram legislacyjnych WPR na lata 2014-2020, uwzględniające powyższe kwestie, zawarte są w następujących rozporządzeniach:

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej („rozporządzenie w sprawie płatności bezpośrednich”);

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólną organizację rynków produktów rolnych („rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynków”);

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) („rozporządzenie w sprawie rozwoju obszarów wiejskich”);

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej („rozporządzenie horyzontalne”).

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Rady określającego środki dotyczące ustalania niektórych dopłat, refundacji i cen związanych z jednolitą wspólną organizacją rynków produktów rolnych;

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 w zakresie stosowania płatności bezpośrednich dla rolników w odniesieniu do roku 2013;

- we wniosku dotyczącym rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do systemu płatności jednolitych oraz wsparcia dla plantatorów winorośli;

Rozporządzenie w sprawie rozwoju obszarów wiejskich oparte jest na wniosku przedstawionym przez Komisję dnia 6 października 2011 r., w którym określono wspólne zasady w odniesieniu do wszystkich funduszy działających na podstawie wspólnych ramach strategicznych[5]. W późniejszym terminie przygotowane zostanie rozporządzenie w sprawie programu dostaw żywności dla osób najbardziej potrzebujących, który obecnie ujęty jest w innej pozycji wieloletnich ram finansowych.

Ponadto w trakcie przygotowywania są nowe przepisy dotyczące publikowania informacji o beneficjentach, które uwzględniają zastrzeżenia zgłoszone przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w celu znalezienia najodpowiedniejszego sposobu pogodzenia prawa beneficjentów do ochrony ich danych osobowych z zasadą przejrzystości.

2. WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW

Ocena skutków służy ocenie i porównaniu skutków trzech alternatywnych scenariuszy działania w oparciu o ocenę bieżącej strategii politycznej i analizę przyszłych wyzwań i potrzeb. Stanowi ona wynik długiego procesu, kierowanego przez zespół przedstawicieli różnych służb, zapoczątkowanego w kwietniu 2010 r., w ramach którego przeprowadzono szeroko zakrojoną analizę ilościową i jakościową, obejmującą określenie scenariusza wyjściowego w postaci średniookresowych prognoz dla rynków rolnych i dochodów do 2020 r. i modelowanie skutków różnych scenariuszy strategicznych dla sytuacji ekonomicznej sektora rolnictwa.

Ocena skutków obejmuje następujące trzy warianty: 1) wariant dostosowania, w którym kontynuowana jest obecna strategia polityczna jednocześnie z działaniami służącymi zajęciu się jej najsłabszymi stronami takimi jak kwestia podziału płatności bezpośrednich; 2) wariant integracji, który zakłada znaczące zmiany w strategii w postaci lepszego ukierunkowania i ekologizacji płatności bezpośrednich dla rolników i bardziej strategicznego ukierunkowania polityki rozwoju obszarów wiejskich, tak by była lepiej skoordynowana z politykami unijnymi w innych dziedzinach. Wariant ten przewiduje także rozszerzenie zakresu podstawy prawnej, aby w większym zakresie objąć współpracę producentów; oraz 3) scenariusz zmiany ukierunkowania, w ramach którego polityka zostaje ukierunkowana wyłącznie na środowisko ze stopniowym wycofywaniem płatności bezpośrednich, przy założeniu, że zdolność produkcyjna może zostać utrzymana bez płatności i że inne środki polityczne mogą służyć spełnieniu społeczno-ekonomicznych potrzeb obszarów wiejskich.

W kontekście kryzysu gospodarczego i jego negatywnego wpływu na finanse publiczne, w związku z którym UE przyjęła strategię „Europa 2020” oraz wniosek określający wieloletnie ramy finansowe, w ramach każdego z tych trzech wariantów przywiązuje się wagę do innego z trzech strategicznych celów przyszłej WPR, która służy temu, by rolnictwo stało się bardziej konkurencyjne i zrównoważone, a obszary wiejskie tętniły życiem. W ramach każdego z tych wariantów przywiązuje się jednak wagę do innego z trzech strategicznych celów przyszłej WPR. W celu lepszego dostosowania do strategii „Europa 2020”, zwłaszcza pod względem efektywności wykorzystania zasobów, coraz istotniejsze będzie zwiększenie wydajności rolnictwa przez wykorzystanie badań, transferu wiedzy i wspieranie współpracy oraz innowacyjności (w tym za pośrednictwem europejskiego partnerstwa innowacyjnego na rzecz wydajnego i zrównoważonego rolnictwa). Choć polityka rolna nie jest już realizowana w otoczeniu regulacyjnym prowadzącym do zakłóceń rynku, przewiduje się, że dalsza liberalizacja handlu, w szczególności w kontekście dauhańskiej agendy rozwoju czy umowy o wolnym handlu z Mercosur, będzie źródłem dodatkowego negatywnego wpływu na ten sektor.

Trzy warianty strategiczne zostały opracowane z uwzględnieniem preferencji wyrażonych w konsultacjach, które zostały przeprowadzone w ramach oceny skutków. Zainteresowane podmioty zostały zaproszone do przedstawienia swoich poglądów między 23 listopada 2010 r. a 25 stycznia 2011 r., a w dniu 12 stycznia 2011 r. zorganizowano posiedzenie komitetu doradczego. Poniżej podsumowano najważniejsze zagadnienia[6]:

- Między zainteresowanymi stronami panuje zgoda co do tego, że do zmierzenia się z wyzwaniami w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego, zrównoważonego gospodarowania zasobami naturalnymi i rozwoju terytorialnego potrzeba silnej WPR opartej na strukturze dwóch filarów.

- Większość respondentów jest zdania, że WPR powinna odgrywać rolę w stabilizowaniu rynków i cen.

- Zainteresowane podmioty mają różne poglądy dotyczące ukierunkowania wsparcia (a zwłaszcza redystrybucji wsparcia bezpośredniego i ograniczania płatności).

- Panuje zgoda co do tego, że obydwa filary mogą istotnie posłużyć do realizacji działań służących do walki ze zmianą klimatu i zwiększenia efektywności środowiskowej dla dobra unijnego społeczeństwa. Podczas gdy wielu rolników uważa że płatności I filara są już dobrze wykorzystywane, w przekonaniu opinii publicznej mogą one być wykorzystywane bardziej efektywnie.

- Respondenci pragną, by wszystkie części UE, w tym obszary o niekorzystnych warunkach gospodarowania, stały się miejscem przyszłego wzrostu i rozwoju.

- Wielu respondentów podkreślało potrzebę integracji WPR z polityką w innych dziedzinach takich jak: ochrona środowiska, zdrowie, handel i rozwój.

- Postrzegają oni innowacyjność, rozwój konkurencyjnych przedsiębiorstw i dostarczanie dóbr publicznych obywatelom UE jako sposoby dostosowania WPR do strategii „Europa 2020”.

Ocena skutków obejmuje zatem porównanie trzech wariantów strategicznych:

W ramach wariantu zmiany ukierunkowania zostałoby przyspieszone dostosowanie strukturalne w sektorze rolnym oraz nastąpiłoby przesunięcie produkcji w stronę obszarów najbardziej efektywnych pod względem kosztów i najrentowniejszych sektorów. Znacząco zwiększono by finansowanie ochrony środowiska, przy jednoczesnym narażeniu sektora na większe ryzyko ze względu na ograniczony zakres interwencji rynkowej. Ponadto wariant ten wiązałby się ze wysokimi kosztami społecznymi i szkodą dla środowiska, jako że mniej konkurencyjne obszary doświadczyłyby znacznej utraty dochodu, a jako że w ramach polityki utracono by możliwość oddziaływania poprzez płatności bezpośrednie powiązane z wymogami wzajemnej zgodności, nastąpiłaby degradacja środowiska.

W przeciwieństwie do powyższego, wariant zakładający dostosowanie pozwoliłby najlepiej zachować ciągłość polityki przy wprowadzeniu ograniczonych, ale wymiernych udoskonaleń zarówno w konkurencyjności rolnictwa, jak i w efektywności środowiskowej. Panują jednak poważne wątpliwości co do tego, czy wariant ten pozwoliłby odpowiednio sprostać przyszłym wyzwaniom związanym ze zmianą klimatu i środowiskiem, które w długoterminowej perspektywie także warunkują zrównoważenie rolnictwa.

Scenariusz integracji jest nowatorski ze względu na lepsze ukierunkowanie i ekologizację płatności bezpośrednich. Analiza wskazuje na to, że ekologizacja jest możliwa rozsądnym kosztem z punktu widzenia rolników, choć nie da się całkowicie uniknąć obciążenia administracyjnego. Wariant ten mógłby stać się nowym bodźcem do rozwoju obszarów wiejskich pod warunkiem, że nowe możliwości zostaną skutecznie wykorzystane przez państwa członkowskie i regiony oraz że oparcie się na wspólnych ramach strategicznych z innymi unijnymi funduszami nie osłabi efektu synergii z I filarem ani nie odbierze szczególnych możliwości związanych z rozwojem na obszarach wiejskich. Jeśli osiągnięta zostałaby właściwa równowaga, taki scenariusz najlepiej posłużyłby osiągnięciu celu długoterminowego zrównoważonego rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich.

W związku z tym ocena skutków zawiera podsumowanie, że scenariusz integracji pozwala na zachowanie największej równowagi w stopniowym dostosowywaniu WPR do strategicznych celów UE i w realizacji różnych przepisów wniosków ustawodawczych. Niezbędne będzie także opracowanie zasad oceny, by mierzyć wyniki WPR w odniesieniu do wspólnego zestawu wskaźników powiązanych ze strategicznymi celami.

W tym procesie istotnym założeniem było uproszczenie, które powinno być osiągane na wiele sposobów, w tym przez udoskonalenie przepisów dotyczących wzajemnej zgodności i instrumentów rynkowych lub przez zaprojektowanie programu dla rolników prowadzących małe gospodarstwa. Ponadto ekologizacja płatności bezpośrednich powinna być zaplanowana w taki sposób, by zminimalizować obciążenie dla administracji, w tym koszty inspekcji.

3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU

Proponuje się utrzymanie obecnej struktury WPR opartej na dwóch filarach, w ramach której obowiązkowe środki powszechnego stosowania do corocznego wdrażania w ramach I filara byłyby uzupełnione lepiej dostosowanymi do uwarunkowań krajowych i regionalnych dobrowolnymi środkami w ramach programów wieloletnich II filara. Nowa koncepcja płatności bezpośrednich ma na celu lepsze wykorzystanie efektu synergii z II filarem, którego środki są z kolei umieszczone we wspólnych ramach strategicznych, by można było lepiej je skoordynować ze środkami funduszy w ramach zarządzania dzielonego.

Ponadto zostaje także zachowana obecna struktura czterech podstawowych instrumentów prawnych, przy czym zostaje rozszerzony zakres rozporządzenia finansowego, by ująć wspólne przepisy w jeden dokument zwany obecnie rozporządzeniem horyzontalnym.

Wnioski są zgodne z zasadą pomocniczości. WPR jest prawdziwie wspólnotową polityką: jest to obszar kompetencji dzielonych między UE a państwa członkowskie; są one wykonywane na szczeblu unijnym w celu utrzymania zrównoważonego i zróżnicowanego rolnictwa w całej UE, objęcia istotnych kwestii wykraczających poza granice państw, takich jak zmiana klimatu oraz zwiększenia solidarności między państwami członkowskimi. Z względu na znaczenie przyszłych wyzwań dla bezpieczeństwa żywnościowego, środowiska i zrównoważonego rozwoju terytorialnego, WPR pozostaje polityką o strategicznym znaczeniu dla skutecznego podejmowania strategicznych wyzwań i najbardziej efektywnego wykorzystania środków budżetowych. Ponadto proponuje się utrzymanie obecnej struktury instrumentów w obydwu filarach, w ramach której państwa członkowskie miałyby większą swobodę w dostosowaniu rozwiązań do lokalnych uwarunkowań oraz w dofinansowaniu środków II filara. W ramach II filara udostępnia się także narzędzia takie jak europejskie partnerstwo innowacyjne i instrumenty zarządzania ryzykiem. Jednocześnie wspólna polityka rolna zostanie lepiej dostosowana do strategii „Europa 2020” (w tym przez umieszczenie jej we wspólnych ramach z innymi funduszami UE) oraz usprawniona i uproszczona. Wreszcie analiza przeprowadzona w ramach oceny skutków jasno ukazuje koszt braku działania pod względem negatywnych konsekwencji dla gospodarki, środowiska i społeczeństwa.

Rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynków rolnych ustanawia zasady wspólnej organizacji rynków rolnych, przy czym program pomocy dla osób najbardziej potrzebujących zostanie objęty oddzielnym instrumentem.

Kryzys sektora mleczarskiego 2008-2009 unaocznił potrzebę utrzymania skutecznego mechanizmu netto bezpieczeństwa oraz usprawnienia dostępnych narzędzi. Rozmowy w Grupie Ekspertów Wysokiego Szczebla ds. Mleka, które nastąpiły po kryzysie, również wskazały na potrzebę poprawy funkcjonowania łańcucha żywnościowego. Rozporządzenie ma zatem na celu usprawnienie, rozszerzenie i uproszczenie przepisów na podstawie dotychczasowych doświadczeń związanych z interwencją publiczną, prywatnym przechowywaniem, środkami wyjątkowymi/stosowanymi w nagłych przypadkach oraz pomocą dla konkretnych sektorów oraz w zakresie ułatwiania współpracy za pośrednictwem organizacji producentów i organizacji międzybranżowych.

Znosi się niektóre formy pomocy sektorowej (np. odnośnie do mleka odtłuszczonego, chmielu i jedwabników). System kwot mlecznych oraz zakaz sadzenia winorośli pozostają w mocy w ramach obowiązujących przepisów, które pod tym względem pozostają niezmienione. Kwoty cukru pozostają w mocy do dnia 30 września 2015 r. Wprowadza się wspólny przepis odnośnie do chorób zwierząt / utraty zaufania konsumentów oraz ogólną klauzulę odnośnie do zakłóceń na rynku, przy czym przedmiotowa klauzula obejmuje wszystkie sektory w ramach aktualnej jednolitej wspólnej organizacji rynku.

Zakres produktów odnośnie do uznawania przez państwa członkowskie organizacji producentów i ich zrzeszeń oraz organizacji międzybranżowych rozszerza się na wszystkie sektory w ramach aktualnej jednolitej wspólnej organizacji rynku. Wsparcie na rzecz tworzenia grup producentów w sektorze owoców i warzyw przypisuje się do rozwoju obszarów wiejskich.

Rozporządzenie odzwierciedla przedstawiony wcześniej wniosek odnośnie do sektora mleka, w którym określono podstawowe warunki, w przypadku gdy państwa członkowskie wprowadzą obowiązek zawierania umów pisemnych w celu wzmocnienia siły przetargowej producentów mleka w łańcuchu żywnościowym Odzwierciedla również przedstawiony wcześniej wniosek odnośnie do norm handlowych w kontekście pakietu przepisów służących zapewnieniu jakości.

Z punktu widzenia uproszczenia, zniesienie niektórych form wsparcia sektorowego, oddzielenie programu pomocy w odniesieniu do sektora jedwabników od produkcji, zakończenie systemu kwot cukru oraz zniesienie wymogów odnośnie do rejestracji umów na dostawy i świadectwa równoważności w sektorze chmielu, ograniczy obciążenie w państwach członkowskich i biurokrację, z którą mają do czynienia podmioty gospodarcze. Nie będzie już konieczne utrzymywanie zdolności wdrażania sektorowych programów pomocy ani przydzielania zasobów do ich kontrolowania.

4. WPŁYW NA BUDŻET

Wniosek w sprawie wieloletnich ram finansowych zawiera przepis stanowiący, że znaczna część unijnego budżetu powinna nadal być przeznaczana na rolnictwo, które jest wspólną polityką o strategicznym znaczeniu. Zatem proponuje się skoncentrowanie WPR na jej najważniejszych działaniach i przeznaczenie 317,2 mld euro, według cen bieżących, na I filar oraz 101,2 mld euro na II filar na okres 2014-2020.

Finansowanie I i II filara uzupełnione jest dodatkową kwotą 17,1 mld euro, na którą składa się 5,1 mld euro na badania i innowacyjność, 2,5 mld euro na bezpieczeństwo żywności oraz 2,8 mld euro na pomoc żywnościową dla osób najbardziej potrzebujących, ujętą w innych działach wieloletnich ram finansowych, a także 3,9 mld euro w nowej rezerwie przeznaczonej na sytuacje kryzysowe w sektorze rolnym oraz do 2,8 mld euro w Europejskim Funduszu Dostosowania do Globalizacji spoza wieloletnich ram finansowych, co stanowi razem całkowity budżet w wysokości 435,6 mld euro na okres 2014-2020.

Odnośnie do podziału wsparcia między państwa członkowskie, proponuje się, by wszystkim państwom członkowskim, w których płatności bezpośrednie wynoszą mniej niż 90 % unijnej średniej, zmniejszono różnicę wysokości wsparcia o jedną trzecią. Krajowe pułapy w rozporządzeniu w sprawie płatności bezpośrednich przeliczono w oparciu o powyższą zasadę.

Podział wsparcia na rozwój obszarów wiejskich oparty jest na obiektywnych kryteriach powiązanych z celami strategicznymi z uwzględnieniem obecnie obowiązującego podziału. Podobnie jak obecnie, regiony słabiej rozwinięte powinny nadal korzystać z wyższych stawek dofinansowania, co ma dotyczyć także niektórych środków takich jak: transfer wiedzy, grupy producentów, współpraca oraz Leader.

Wprowadza się pewną elastyczność w odniesieniu do przenoszenia środków między filarami (do 5 % płatności bezpośrednich): z filaru I do filaru II w celu umożliwienia państwom członkowskim wzmacniania ich polityki rozwoju obszarów wiejskich oraz z filaru II do filaru I - w przypadku tych państw członkowskich, w których poziom płatności bezpośrednich utrzymuje się poniżej 90 % średniej UE.

Szczegóły finansowego wpływu wniosków w sprawie reformy WPR określa ocena skutków finansowych stanowiąca załącznik do wniosków ustawodawczych.

2011/0281 (COD)

Wniosek

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych („rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynków”)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 42 akapit pierwszy i art. 43 ust. 2,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej[7],

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[8],

po konsultacji z Europejskim Inspektorem Ochrony Danych[9],

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą[10],

a także mając na uwadze, co następuje:

1. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów pt.: „WPR do 2020 r.: sprostać wyzwaniom przyszłości związanym z żywnością, zasobami naturalnymi oraz aspektami terytorialnymi[11]” określa potencjalne wyzwania, cele i kierunki wspólnej polityki rolnej (WPR) po roku 2013. W świetle debaty na temat przedmiotowego komunikatu z dniem 1 stycznia 2014 r. należy wprowadzić reformę WPR. Przedmiotowa reforma powinna obejmować wszystkie najważniejsze instrumenty WPR, w tym rozporządzenie Rady (UE) nr [COM(2010)799] z dnia […] r. ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych („rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku”)[12]. Ze względu na zakres reformy należy uchylić rozporządzenie (UE) nr [COM(2010)799] i zastąpić je nowym rozporządzeniem o jednolitej wspólnej organizacji rynków. Reforma powinna także, w miarę możliwości, ujednolicić, uspójnić i uprościć przepisy, w szczególności te, które obejmują więcej niż jeden sektor rolnictwa, w tym poprzez zapewnienie, że Komisja będzie mogła przyjmować inne niż istotne elementy środków w drodze aktów delegowanych.

2. Szczególnie ważne jest to, aby Komisja podczas prac przygotowawczych prowadziła odpowiednie konsultacje, w tym na szczeblu ekspertów. W procesie przygotowywania i sporządzania aktów delegowanych Komisja powinna zagwarantować równoczesne, terminowe i odpowiednie przekazywanie stosownych dokumentów Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

3. Na podstawie art. 43 ust. 3 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Traktatu) Rada przyjmuje środki dotyczące ustalania cen, potrąceń, pomocy i limitów ilościowych. Dla jasności, w przypadkach gdy stosuje się art. 43 ust. 3 Traktatu, niniejsze rozporządzenie powinno wyraźne określać, że Rada przyjmie przedmiotowe środki na jego podstawie.

4. Niniejsze rozporządzenie powinno zawierać wszystkie podstawowe elementy jednolitej wspólnej organizacji rynku. Ustalanie cen, potrąceń, pomocy i limitów ilościowych w niektórych przypadkach jest nierozerwalnie związane z tymi podstawowymi elementami.

5. Niniejsze rozporządzenie powinno mieć zastosowanie odnośnie do wszystkich produktów rolnych wymienionych w załączniku I do Traktatu w celu zapewnienia wspólnej organizacji rynku w przypadku wszystkich tych produktów, zgodnie z wymogami art. 40 ust. 1 Traktatu.

6. Należy wyjaśnić, że rozporządzenie (UE) nr [...] [rozporządzenie horyzontalne WPR][13] oraz przepisy przyjęte na jego podstawie powinny mieć zastosowanie do środków określonych w niniejszym rozporządzeniu. W szczególności [rozporządzenie horyzontalne WPR] ustanawia przepisy w celu zapewnienia przestrzegania obowiązków ustanowionych w przepisach WPR, obejmujących kontrole oraz stosowanie środków i kar administracyjnych w przypadku stwierdzenia nieprzestrzegania obowiązków, jak również przepisy dotyczące wnoszenia i zwalniania zabezpieczeń oraz odzyskiwania nienależnych płatności.

7. Niniejsze rozporządzenie oraz inne akty przyjęte na podstawie art. 43 Traktatu zawierają odniesienia do opisu produktów i odesłania do pozycji lub podpozycji Nomenklatury scalonej. Poprawki do nomenklatury wspólnej taryfy celnej mogą wymagać związanych z nimi dostosowań technicznych tych rozporządzeń. Komisja powinna mieć możliwość przyjmowania środków wykonawczych, aby dokonywać takich dostosowań. W celu zapewnienia przejrzystości i uproszczenia rozporządzenie Rady (EWG) nr 234/79 z dnia 5 lutego 1979 r. w sprawie procedury dostosowania nomenklatury Wspólnej Taryfy Celnej używanej dla produktów rolnych[14], które aktualnie określa tę możliwość, należy uchylić a uprawnienia włączyć do niniejszego rozporządzenia.

8. W celu uwzględnienia specyfiki sektora ryżu Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do aktualizowania definicji dotyczących sektora ryżu, określonych w części I załącznika II do niniejszego rozporządzenia.

9. W celu zapewnienia ukierunkowania produkcji na określone odmiany ryżu niełuskanego, Komisja powinna mieć możliwość przyjęcia środków wykonawczych w odniesieniu do ustalania podwyżek i obniżek cen interwencyjnych.

10. Dla zbóż, ryżu, cukru, suszu paszowego, nasion, oliwy z oliwek i oliwek stołowych, lnu i konopi, owoców i warzyw, bananów, mleka i przetworów mlecznych oraz jedwabników należy ustalić lata gospodarcze, dostosowane tak bardzo jak to możliwe do naturalnego cyklu produkcyjnego każdego z tych produktów.

11. W celu uwzględnienia specyfiki sektorów owoców i warzyw oraz przetworzonych owoców i warzyw Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do ustalania lat gospodarczych dla przedmiotowych produktów.

12. Aby zapewnić stabilizację rynków oraz odpowiedni poziom życia ludności wiejskiej, opracowano zróżnicowany system wsparcia cenowego dla poszczególnych sektorów i wprowadzono systemy wsparcia bezpośredniego przy uwzględnieniu różnych potrzeb każdego z tych sektorów z jednej strony, oraz zależności zachodzących między nimi z drugiej strony. Środki te przyjmują formę interwencji publicznej lub – zależnie od przypadku – dopłat do prywatnego przechowywania. Istnieje potrzeba utrzymania środków wsparcia cenowego przy jednoczesnym usprawnieniu i uproszczeniu ich.

13. W celu zapewnienia jasności i przejrzystości przepisy powinny zostać objęte wspólną strukturą przy jednoczesnym zachowaniu założeń polityki dla każdego sektora. W tym celu należy dokonać rozróżnienia pomiędzy cenami referencyjnymi a cenami interwencyjnymi oraz zdefiniować ceny interwencyjne, w szczególności wyjaśniając, że tylko ceny interwencyjne w ramach interwencji publicznej odpowiadają stosowanym cenom administrowanym, o których mowa w pierwszym zdaniu ust. 8 załącznika 3 do porozumienia Światowej Organizacji Handlu w sprawie rolnictwa (m.in. wsparcie cen przy zastosowaniu różnicy). W tym kontekście oznacza to, że interwencja na rynku może przyjmować formę interwencji publicznej albo inne formy interwencji, które nie wykorzystują podawania cen ustalanych ex-ante .

14. W zależności od potrzeb każdego przedmiotowego sektora w świetle praktyk i doświadczeń w ramach poprzednich jednolitych organizacji rynku, system interwencji powinien być dostępny w pewnych okresach roku i w przedmiotowych okresach powinien albo być otwierany za każdym razem albo w zależności od cen rynkowych.

15. Wysokości cen, które powinny obowiązywać przy zakupie w ramach interwencji publicznej tj. wsparcie polegające na wyrównaniu różnicy cen, w odniesieniu do określonych ilości i niektórych produktów powinny być stałe, natomiast w pozostałych przypadkach powinny zależeć od procedur przetargowych, zgodnie z praktyką i doświadczeniem w ramach poprzednich jednolitych organizacji rynku.

16. W niniejszym rozporządzeniu należy przewidzieć możliwość zbytu produktów zakupionych w ramach interwencji publicznej. Działania te należy podjąć w taki sposób, aby zapobiec zakłóceniom na rynku oraz zapewnić równy dostęp do towarów i równe traktowanie nabywców.

17. W celu zagwarantowania przejrzystości rynku Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do określania warunków, na jakich może ona podejmować decyzje w sprawie przyznawania dopłat do prywatnego przechowywania w celu zapewnienia równowagi na rynku oraz stabilizacji cen rynkowych, uwzględniając sytuację na rynku.

18. W celu uwzględnienia uwarunkowań różnych sektorów Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do wymogów i warunków, które mają spełniać produkty skupowane w ramach interwencji publicznej przechowywane w ramach systemu przyznawania dopłat do prywatnego przechowywania, w uzupełnieniu do wymogów ustanowionych w niniejszym rozporządzeniu, ustalania podwyżek lub obniżek cen podyktowanych względami jakości zarówno odnośnie do zakupu jak i sprzedaży oraz przyjmowania przepisów dotyczących obowiązku agencji płatniczych w zakresie odkostniania całej wołowiny po jej przejęciu i przed wprowadzeniem do miejsca przechowywania.

19. W celu uwzględnienia różnorodności sytuacji związanych z przechowywaniem zapasów interwencyjnych w Unii oraz zapewnienia podmiotom gospodarczym odpowiedniego dostępu do interwencji publicznej Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do wymogów, które muszą spełniać miejsca przechowywania interwencyjnego produktów zakupionych w ramach systemu, przepisów dotyczących sprzedaży bardzo małych ilości pozostałych w miejscach przechowywania danego państwa członkowskiego oraz niektórych przepisów dotyczących przechowywania produktów zarówno na jak i poza terytorium państwa członkowskiego, które jest odpowiedzialne za produkty oraz ich traktowanie, jeżeli chodzi o należności celne i wszelkie inne kwoty przyznawane lub pobierane w ramach WPR.

20. W celu zagwarantowania, że prywatne przechowywanie wywiera pożądany wpływ na rynek, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do środków zmniejszania wypłacanej kwoty dopłat, w przypadkach gdy ilość przechowywana jest mniejsza od ilości przewidzianej w umowie, i warunków przyznawania zaliczek.

21. W celu zabezpieczenia praw i obowiązków podmiotów gospodarczych uczestniczących w środkach interwencji publicznej lub prywatnego przechowywania Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przepisów dotyczących stosowania procedur przetargowych, kwalifikowalności podmiotów gospodarczych i obowiązku składania zabezpieczenia gwarantującego.

22. W celu normalizacji prezentacji różnych produktów do celów poprawy przejrzystości rynku, notowania cen i stosowania systemu interwencji rynkowej w formie interwencji publicznej i dopłat do prywatnego przechowywania Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do unijnych skali klasyfikacji tusz w sektorach wołowiny i cielęciny, wieprzowiny oraz mięsa baraniego i koziego.

23. W celu zapewnienia dokładności i wiarygodności klasyfikacji tusz Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do kontroli stosowania klasyfikacji tusz w państwach członkowskich przez unijną komisję.

24. Istniejący program dystrybucji żywności wśród osób najbardziej potrzebujących w Unii, przyjęty w ramach wspólnej polityki rolnej, powinien stanowić przedmiot oddzielnego rozporządzenia, które uwzględni jego cele w zakresie spójności społecznej. Należy jednak włączyć do niniejszego rozporządzenia przepis umożliwiający zbyt produktów zakupionych w ramach interwencji publicznej poprzez udostępnianie ich do wykorzystania w ramach programu.

25. Należy zachęcać dzieci do spożywania owoców i warzyw oraz przetworów mlecznych, m.in. poprzez trwałe zwiększanie udziału przedmiotowych produktów w diecie dzieci na etapie, na którym kształtują się ich nawyki żywieniowe. W związku z tym należy wspierać pomoc Unii na finansowanie lub współfinansowanie dostarczania tego rodzaju produktów dzieciom uczęszczającym do placówek oświatowych.

26. W celu zagwarantowania należytego zarządzania budżetami programów należy wprowadzić odpowiednie przepisy. Pomocy Unii nie należy wykorzystywać do zastępowania finansowania jakichkolwiek istniejących krajowych programów dystrybucji owoców w szkołach. Ze względu na ograniczenia budżetowe państwa członkowskie powinny jednak mieć możliwość zastępowania swojego wkładu finansowego na rzecz programów środkami z sektora prywatnego. W celu zwiększenia skuteczności programu dystrybucji owoców w szkołach państwa członkowskie powinny określić środki towarzyszące, na które powinny mieć możliwość przyznawania pomocy krajowej.

27. W celu promowania zdrowych nawyków żywieniowych dzieci, zagwarantowania skutecznego i właściwie ukierunkowanego wykorzystania funduszy europejskich i propagowania wiedzy o programie Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do programu dystrybucji owoców w szkołach w zakresie: produktów, które nie kwalifikują się do programu; grupy docelowej programu; krajowych lub regionalnych strategii, które państwa członkowskie muszą opracować w celu korzystania z pomocy, obejmujących środki towarzyszące; zatwierdzania i wyboru wnioskodawców występujących o pomoc; obiektywnych kryteriów rozdziału pomocy między państwa członkowskie, orientacyjnego rozdziału pomocy między państwa członkowskie, metody ponownego rozdziału pomocy między państwa członkowskie na podstawie otrzymanych wniosków, kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, obejmujących możliwość ustalenia pułapu w odniesieniu do tych kosztów łącznie; i zobowiązania państw członkowskich uczestniczących w programie do rozpowszechniania informacji o dopłatach z programu.

28. W celu uwzględnienia zmian modelu konsumpcji przetworów mlecznych oraz innowacji i rozwoju na rynku przetworów mlecznych, zagwarantowania, że do dopłat kwalifikować się będą odpowiedni beneficjenci i wnioskodawcy, oraz propagowania wiedzy o programie pomocy Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do programu dystrybucji mleka w szkołach w zakresie: produktów, które kwalifikują się do programu; krajowych lub regionalnych strategii, które państwa członkowskie muszą opracować w celu korzystania z pomocy, grupy docelowej programu; warunków przyznawania pomocy; wnoszenia zabezpieczenia gwarantującego wywiązanie się z obowiązków w przypadku wypłaty zaliczki pomocy; monitorowania i oceny oraz zobowiązania placówek oświatowych do rozpowszechniania informacji o dopłatach z programu.

29. Program pomocy dla producentów chmielu stosowany jest tylko w jednym państwie członkowskim. W celu uzyskania elastyczności i ujednolicenia podejścia w tym sektorze z podejściem w pozostałych sektorach należy znieść ten program pomocy, umożliwiając jednocześnie wsparcie organizacji producentów w ramach środków na rzecz rozwoju obszarów wiejskich.

30. Finansowanie unijne musi zachęcać uznane organizacje podmiotów gospodarczych do sporządzania programów prac do celów poprawy jakości produkcji oliwy z oliwek i oliwek stołowych. W tym kontekście w niniejszym rozporządzeniu należy określić, że wsparcie unijne przydzielane będzie zgodnie z priorytetami ustalonymi dla podejmowanych działań w odpowiednich programach prac. Przedmiotowe działania należy jednak ograniczyć do najpotrzebniejszych i wprowadzić współfinansowanie w celu poprawy jakości tego rodzaju programów.

31. W celu zagwarantowania, że pomoc przydzielana organizacjom podmiotów gospodarczych w sektorze oliwy z oliwek i oliwek stołowych prowadzi do realizacji jej celu, a mianowicie poprawy jakości produkcji oliwy z oliwek i oliwek stołowych, oraz zagwarantowania wywiązywania się przez organizacje podmiotów gospodarczych w sektorze oliwy z oliwek i oliwek stołowych z ich obowiązków, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do warunków zatwierdzania organizacji przedsiębiorców do celów programu pomocy oraz zawieszania lub wycofywania takiego zatwierdzenia; środków kwalifikujących się do finansowania unijnego; przyznawania finansowania Unii na szczególne środki; działań i kosztów, które nie kwalifikują się do finansowania Unii; wyboru i zatwierdzania programów pracy oraz dotyczących wymogu wnoszenia zabezpieczenia.

32. Niniejsze rozporządzenie dokonuje rozróżnienia między owocami i warzywami (które obejmują owoce i warzywa przeznaczone do wprowadzenia do obrotu oraz przeznaczone do przetworzenia) a przetworzonymi owocami i warzywami. Przepisy dotyczące organizacji producentów, programów operacyjnych i pomocy finansowej Unii stosuje się jedynie do owoców i warzyw oraz owoców i warzyw przeznaczonych wyłącznie do przetworzenia.

33. Produkcja owoców i warzyw jest trudna do przewidzenia, a produkty łatwo się psują. Nawet ograniczone nadwyżki mogą spowodować poważne zakłócenia na rynku. Należy zatem ustanowić środki zarządzania kryzysowego, które należy nadal włączać do programów operacyjnych.

34. Produkcja i wprowadzanie do obrotu owoców i warzyw powinny w pełni uwzględniać zagadnienia ochrony środowiska, w tym metody uprawy, gospodarkę odpadami i sposób zbytu produktów wycofanych z rynku, w szczególności pod kątem ochrony jakości wody, zachowania różnorodności biologicznej i dbałości o tereny wiejskie.

35. Wsparcie na rzecz tworzenia grup producentów w odniesieniu do wszystkich sektorów i wszystkich państw członkowskich należy określić w ramach polityki rozwoju obszarów wiejskich, w związku z czym należy znieść szczególne wsparcie w sektorze owoców i warzyw.

36. W celu przyznania organizacjom producentów w sektorze owoców i warzyw większej odpowiedzialności za podejmowane przez nie decyzje finansowe i w celu nakierowania środków publicznych dla nich przeznaczonych na spełnienie przyszłych wymogów, należy ustalić warunki wykorzystania tych środków. Wspólne finansowanie funduszy operacyjnych utworzonych przez organizacje producentów stanowi właściwe rozwiązanie. W szczególnych przypadkach należy zezwolić na dodatkowe możliwości finansowania. Fundusze operacyjne należy wykorzystywać jedynie do finansowania programów operacyjnych w sektorze owoców i warzyw. W celu nadzorowania wydatków Unii pomoc przyznana organizacjom producentów, które tworzą fundusz operacyjny, nie powinna przekraczać określonego pułapu.

37. W regionach, w których organizacja produkcji w sektorze owoców i warzyw jest słaba, powinna istnieć możliwość zapewnienia dodatkowego krajowego wkładu finansowego. W przypadku państw członkowskich, które pod względem struktur znajdują się w szczególnie niekorzystnej sytuacji, powinna istnieć możliwość zwracania przez Unię wniesionych wkładów.

38. W celu zapewnienia właściwie ukierunkowanego i skutecznego wykorzystania wsparcia na rzecz organizacji producentów w sektorze owoców i warzyw Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do funduszy operacyjnych i programów operacyjnych, struktury i treści ram krajowych i strategii krajowej; pomocy finansowej Unii; środków zapobiegania sytuacjom kryzysowym i zarządzania kryzysowego i krajowej pomocy finansowej.

39. Ważne jest, aby w sektorze wina określić środki wsparcia służące wzmocnieniu struktur konkurencyjnych. Środki te powinny być określane i finansowane przez Unię, ale państwa członkowskie powinny mieć możliwość dobierania właściwych środków, które uwzględniałyby potrzeby ich organów regionalnych, biorąc pod uwagę ich cechy szczególne, tam gdzie to konieczne, oraz włączania ich do krajowych programów wsparcia. Państwa członkowskie powinny być odpowiedzialne za realizację tych programów.

40. Promocja i wprowadzanie do obrotu win Unii w państwach trzecich powinny stanowić jeden z głównych środków kwalifikujących się do krajowych programów wsparcia. Działania związane z restrukturyzacją i przekształcaniem powinny w dalszym ciągu być objęte wsparciem ze względu na ich pozytywny wpływ na sektor wina. Należy również udostępnić wsparcie dla tych inwestycji w sektorze wina, których celem jest poprawa wyników ekonomicznych przedsiębiorstw jako takich. Należy udostępnić wsparcie dla destylacji produktów ubocznych państwom członkowskim, które pragną korzystać z tego instrumentu, by zagwarantować jakość wina przy równoczesnej ochronie środowiska.

41. Instrumenty prewencyjne, takie jak ubezpieczenie zbiorów, fundusze wspólnego inwestowania oraz zielone zbiory, powinny kwalifikować się do pomocy w ramach programów wsparcia na rzecz sektora wina, co powinno sprzyjać kształtowaniu odpowiedzialnej postawy wobec sytuacji kryzysowych.

42. Zatwierdzono ostatecznie przepisy w sprawie wsparcia dla plantatorów winorośli w drodze przyznawania im uprawnień do płatności zgodnie z wcześniejszą decyzją państw członkowskich. W związku z tym jedyne tego rodzaju wsparcie, jakiego można udzielić, to wsparcie, o którym zdecydują państwa członkowskie do dnia 1 grudnia 2013 r. na podstawie art. 137 rozporządzenia (UE) nr [COM(2010)799] na warunkach określonych w wymienionym przepisie.

43. W celu zapewnienia realizacji celów programów wsparcia na rzecz sektora wina i właściwie ukierunkowanego wykorzystania funduszy europejskich Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przepisów: w zakresie odpowiedzialności za wydatki poniesione w okresie od dnia otrzymania programów wsparcia i zmian do programów wsparcia do dnia ich wejścia w życie; kryteriów kwalifikowalności do środków wsparcia, rodzajów wydatków i działań kwalifikowalnych do wsparcia, środków niekwalifikowalnych do wsparcia oraz maksymalnego poziomu wsparcia na dany środek; dotyczących zmian programów wsparcia po ich wejściu w życie; dotyczących wymogów i progów dla zaliczek obejmujących wymóg wnoszenia zabezpieczenia w przypadku wypłaty zaliczki; zawierających przepisy ogólne i definicje do celów programów wsparcia; mających na celu zapobieganie niewłaściwemu wykorzystaniu środków wsparcia i podwójnemu finansowaniu projektów; na mocy których producenci wycofują produkty uboczne wyrobu wina, ustanawiających wyjątki od tego obowiązku mające na celu uniknięcie dodatkowego obciążenia administracyjnego oraz dotyczące dobrowolnej certyfikacji destylarni; ustanawiających wymogi dla państw członkowskich w celu wdrażania środków wsparcia, jak również ograniczania i kontrole w celu zapewnienia spójności z zakresem stosowania środków wsparcia; dotyczących płatności na rzecz beneficjentów, obejmujących płatności dokonywane przez pośredników ubezpieczeniowych.

44. Sektor pszczelarski charakteryzuje się różnorodnością warunków produkcji i wielkości plonów oraz rozproszeniem i zróżnicowaniem podmiotów gospodarczych, zarówno na etapie produkcji, jak i wprowadzania do obrotu. Ponadto, w związku z rozprzestrzenianiem się warrozy w kilku państwach członkowskich w ostatnich latach oraz w związku z problemami, które choroba ta stwarza dla produkcji miodu, niezbędne jest podjęcie działań na poziomie Unii, ponieważ choroby tej nie można całkowicie wyeliminować, a do jej zwalczania należy stosować zatwierdzone produkty. Zważywszy na powyższe okoliczności oraz w celu usprawnienia produkcji i wprowadzania do obrotu produktów pszczelich w Unii, co trzy lata należy sporządzać programy krajowe w celu poprawy ogólnych warunków produkcji i wprowadzania do obrotu produktów pszczelich. Przedmiotowe programy krajowe powinny być częściowo finansowane przez Unię.

45. W celu zagwarantowania właściwie ukierunkowanego wykorzystania funduszy unijnych na pszczelarstwo Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do: środków, które mogą być włączone do programów pszczelarskich, przepisów dotyczących obowiązków związanych z treścią programów krajowych, ich opracowywaniem i powiązanych z nimi badań oraz warunków przyznawania wkładu finansowego Unii każdemu uczestniczącemu państwu członkowskiemu.

46. Dopłaty Unii do chowu jedwabników powinny zostać oddzielone od wielkości produkcji na rzecz systemu płatności bezpośrednich zgodnie z metodą stosowaną odnośnie do pomocy w innych sektorach.

47. Dopłaty do produkowanego w Unii mleka odtłuszczonego i odtłuszczonego mleka w proszku przeznaczonych na paszę oraz do przetwarzania na kazeinę i kazeiniany okazały się nieskuteczne przy wspieraniu rynku, należy zatem je znieść, podobnie jak przepisy dotyczące stosowania kazeiny i kazeinianów w produkcji sera.

48. Stosowanie norm handlowych dla produktów rolnych może przyczynić się do poprawy warunków ekonomicznych w zakresie produkcji tych produktów, wprowadzania ich do obrotu oraz do poprawy ich jakości. Stosowanie tego rodzaju norm leży zatem w interesie producentów, przedsiębiorstw handlowych i konsumentów.

49. Z komunikatu Komisji w sprawie polityki jakości produktów rolnych[15] i związanej z nim debaty wynika, że właściwe jest zachowanie norm handlowych dla poszczególnych sektorów lub produktów, w celu uwzględnienia oczekiwań konsumentów oraz przyczynienia się do poprawy warunków gospodarczych produkcji i wprowadzania do obrotu produktów rolnych oraz ich jakości.

50. W celu zagwarantowania, że wszystkie produkty są solidnej i właściwej jakości handlowej, oraz nie naruszając przepisów rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności[16] , w odniesieniu do produktów nieobjętych normami handlowymi dla poszczególnych sektorów lub produktów należy ustanowić podstawową ogólną normę handlową przewidzianą w wyżej wymienionym komunikacie Komisji. Jeżeli produkty te są zgodne z obowiązującą normą międzynarodową, w stosownych przypadkach należy uznać je za zgodne z ogólną normą handlową.

51. W przypadku niektórych sektorów lub produktów definicje, oznaczenia lub opisy handlowe są istotnymi elementami ustalania warunków konkurencji. Należy zatem ustanowić dla tych sektorów lub produktów definicje, oznaczenia i opisy handlowe, które mają być używane w Unii jedynie przy wprowadzaniu do obrotu produktów spełniających odpowiednie wymogi.

52. Dla norm handlowych należy wprowadzić przepisy o charakterze horyzontalnym.

53. Aby umożliwić zaopatrzenie rynku w produkty znormalizowanej i zadowalającej jakości, należy stosować normy handlowe, które powinny w szczególności odnosić się do definicji, podziału na klasy, prezentacji i etykietowania, pakowania, metody produkcji, konserwowania, transportu, informacji o producentach, zawartości określonych substancji, odpowiednich dokumentów administracyjnych, przechowywania, certyfikacji oraz terminów.

54. Uwzględniając zapotrzebowanie konsumentów na dokładne i jasne informacje na temat produktów, powinno być możliwe ustalenie miejsca produkcji dla każdego produktu z osobna i na odpowiednim poziomie geograficznym, przy jednoczesnym uwzględnieniu specyfiki niektórych sektorów, w szczególności w odniesieniu do przetworzonych produktów rolnych.

55. Normy handlowe należy stosować do wszystkich produktów rolnych wprowadzanych do obrotu w Unii.

56. Należy ustanowić przepisy szczególne dotyczące produktów przywożonych z państw trzecich, jeżeli przepisy szczególne obowiązujące w państwach trzecich uzasadniają odstępstwa od norm handlowych, o ile zapewniona jest ich równorzędność z prawodawstwem unijnym.

57. Należy wprowadzić możliwość przyjmowania lub utrzymania przez państwa członkowskie przepisów krajowych określających poziomy jakości odnośnie do tłuszczów do smarowania.

58. W celu zapewnienia odpowiedniej reakcji na zmiany sytuacji rynkowej, uwzględniając specyficzne uwarunkowania każdego sektora, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przyjmowania, zmieniania i wprowadzania odstępstw od wymogów dotyczących ogólnej normy handlowej, jak również zasad dotyczących spełniania przedmiotowych wymogów.

59. W celu uwzględnienia oczekiwań konsumentów oraz przyczynienia się do poprawy warunków gospodarczych produkcji i wprowadzania do obrotu produktów rolnych oraz ich jakości, jak również w celu dostosowania ich do ciągle zmieniających się warunków rynkowych, zmieniających się wymagań konsumentów oraz w celu uwzględnienia rozwoju odpowiednich norm międzynarodowych oraz zmian technicznych i uniknięcia przeszkód w tworzeniu innowacyjnych produktów, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przyjmowania norm handlowych w odniesieniu do poszczególnych sektorów lub produktów, na wszystkich etapach wprowadzania ich do obrotu, jak również odstępstw i wyłączeń od stosowania takich norm oraz wszelkich koniecznych zmian, odstępstw i wyłączeń w odniesieniu do definicji i opisów handlowych.

60. W celu zapewnienia poprawnego i przejrzystego stosowania przepisów krajowych dotyczących niektórych produktów lub sektorów w odniesieniu do norm handlowych Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do warunków stosowania tego rodzaju norm handlowych, jak również warunków posiadania, obrotu i użycia produktów uzyskanych za pomocą praktyk eksperymentalnych.

61. W celu uwzględnienia specyfiki handlu między Unią a niektórymi państwami trzecimi, szczególnych cech niektórych produktów rolnych oraz specyfiki każdego sektora, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do tolerancji w odniesieniu do każdej normy handlowej, której przekroczenie powoduje, iż cała partia produktów uważana jest za niezgodną z daną normą, oraz w odniesieniu do przepisów określających warunki, na podstawie których produkty przywożone uważane są za spełniające w wystarczającym stopniu wymogi Unii dotyczące norm handlowych i dopuszczające środki stanowiące odstępstwo od zasady, na podstawie której do obrotu w Unii wprowadza się wyłącznie produkty zgodne z przedmiotowymi normami i określających zasady związane ze stosowaniem norm handlowych w przypadku produktów wywożonych z Unii.

62. Pojęcie win gatunkowych w Unii opiera się między innymi na szczególnych cechach związanych z pochodzeniem geograficznym danego wina. Konsumenci mogą identyfikować takie wina dzięki chronionym nazwom pochodzenia i chronionym oznaczeniom geograficznym. Dążąc do przejrzystych i bardziej dopracowanych ram, w których można by zawrzeć postulaty jakościowe związane z danymi produktami, należy ustanowić system, w obrębie którego wnioski o przyznanie nazw pochodzenia lub oznaczeń geograficznych rozpatrywano by zgodnie z podejściem stosowanym w unijnej horyzontalnej polityce jakości w odniesieniu do środków spożywczych innych niż wina i wyroby spirytusowe, określonej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 510/2006 z dnia 20 marca 2006 r. w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych i środków spożywczych[17].

63. W celu ochrony szczególnych cech wina objętego nazwą pochodzenia lub oznaczeniem geograficznym państwa członkowskie powinny mieć możliwość stosowania surowszych przepisów.

64. Aby nazwy pochodzenia oraz oznaczenia geograficzne mogły korzystać z ochrony w Unii, muszą być uznane i zarejestrowane na szczeblu unijnym zgodnie z przepisami proceduralnymi określonymi przez Komisję.

65. Należy zapewnić ochronę nazw pochodzenia oraz oznaczeń geograficznych państw trzecich, w przypadkach gdy są one objęte ochroną w państwie pochodzenia.

66. Procedura rejestracji powinna umożliwiać korzystanie z prawa do wniesienia sprzeciwu każdej osobie fizycznej lub prawnej, która ma uzasadniony interes w danym państwie członkowskim lub państwie trzecim.

67. Należy chronić zarejestrowane nazwy pochodzenia oraz oznaczenia geograficzne przed wykorzystaniem prowadzącym do bezprawnego czerpania korzyści z reputacji, którą cieszą się produkty spełniające dane wymogi. Aby wspierać uczciwą konkurencję oraz aby nie wprowadzać w błąd konsumentów, ochrona ta powinna również dotyczyć produktów i usług nieobjętych niniejszym rozporządzeniem, w tym tych, które nie zostały wymienione w załączniku I do Traktatu.

68. W celu uwzględnienia praktyk związanych z etykietowaniem Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do dopuszczania stosowania nazwy odmiany winorośli, nawet jeżeli zawiera chronioną nazwę pochodzenia lub chronione oznaczenie geograficzne lub składa się chronionej nazwy pochodzenia lub chronionego oznaczenia geograficznego.

69. W celu uwzględnienia specyficznych uwarunkowań produkcji na wyznaczonym obszarze geograficznym, zapewnienia jakości i identyfikowalności produktów i zagwarantowania praw lub uzasadnionego interesu producentów lub podmiotów gospodarczych Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do zasad wyznaczania obszaru geograficznego, definicji, ograniczeń i odstępstw dotyczących produkcji na wyznaczonym obszarze geograficznym; warunków, na jakich specyfikacja produktu może zawierać dodatkowe wymogi; elementów specyfikacji produktu; charakteru wnioskodawcy, który może złożyć wniosek o objęcie ochroną nazwy pochodzenia lub oznaczenia geograficznego; procedur, których należy przestrzegać w odniesieniu do wniosku o ochronę nazwy pochodzenia lub oznaczenia geograficznego, w tym wstępnych procedur krajowych, rozpatrywania wniosków przez Komisję, procedury zgłaszania sprzeciwu, procedur wprowadzania zmian, anulowania ochrony i zmian z chronionych nazw pochodzenia na chronione oznaczenia geograficzne; procedur dotyczących wniosków transgranicznych; procedur dotyczących wniosków odnoszących się do obszaru geograficznego w państwie trzecim; terminu, od jakiego stosuje się ochronę; procedur dotyczących poprawek do specyfikacji produktów; oraz terminu, od jakiego stosuje się zmianę dotyczącą ochrony.

70. W celu zapewnienia odpowiedniej ochrony i zagwarantowania, że podmioty gospodarcze i właściwe organy nie poniosą szkody w związku ze stosowaniem niniejszego rozporządzenia w odniesieniu do nazw win, które objęto ochroną przed dniem 1 sierpnia 2009 r., Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przyjmowania ograniczeń dotyczących chronionej nazwy oraz przepisów przejściowych dotyczących: nazw win, które państwa członkowskie uznały za nazwy pochodzenia lub oznaczenia geograficzne przed dniem 1 sierpnia 2009 r.; wstępnej procedury krajowej; win wprowadzonych do obrotu lub opatrzonych etykietą przed określoną datą i poprawek do specyfikacji produktów.

71. Niektóre określenia są tradycyjnie stosowane w Unii i przekazują konsumentom informacje o właściwościach i jakości win, stanowiące uzupełnienie informacji przekazanych za pośrednictwem nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych. Aby zapewnić funkcjonowanie rynku wewnętrznego, uczciwą konkurencję oraz aby uniknąć wprowadzania konsumentów w błąd, te tradycyjne określenia powinny być objęte ochroną w Unii.

72. W celu zapewnienia odpowiedniej ochrony uzasadnionych praw producentów lub podmiotów gospodarczych i uwzględnienia specyficznych uwarunkowań handlu między Unią a niektórymi państwami trzecimi Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przepisów dotyczących języka oraz pisowni określenia tradycyjnego, które ma być chronione; w odniesieniu do wnioskodawców, którzy mogą ubiegać się o ochronę określenia tradycyjnego; warunków ważności wniosku o uznanie określenia tradycyjnego; podstaw sprzeciwu wobec zaproponowanego uznania określenia tradycyjnego; zakresu ochrony, obejmującego związek ze znakami towarowymi, chronionymi określeniami tradycyjnymi, chronionymi nazwami pochodzenia lub chronionymi oznaczeniami geograficznymi, homonimami lub niektórymi nazwami winorośli; podstawy anulowania określenia tradycyjnego; terminu składania wniosku lub zgłoszenia; procedur, których należy przestrzegać w odniesieniu do wniosku o objęcie ochroną określenia tradycyjnego, obejmujące rozpatrywanie wniosków przez Komisję, procedury zgłaszania sprzeciwu oraz procedury anulowania lub zmiany ochrony, oraz w odniesieniu do warunków, na jakich określenia tradycyjne mogą być używane dla produktów z państw trzecich, oraz ustanawiające odstępstwa w tym zakresie.

73. Opis, oznaczenie i prezentacja produktów objętych niniejszym rozporządzeniem w sektorze wina mogą mieć znaczny wpływ na ich zbywalność. Różnice w przepisach poszczególnych państw członkowskich w sprawie etykietowania produktów w sektorze wina mogą zakłócić sprawne funkcjonowanie rynku wewnętrznego. Należy zatem ustanowić przepisy uwzględniające uzasadnione interesy konsumentów i producentów. Z tego względu należy ustanowić unijne przepisy dotyczące etykietowania.

74. W celu zagwarantowania zgodności z praktykami związanymi z etykietowaniem, zgodności z zasadami horyzontalnymi dotyczącymi etykietowania i prezentacji oraz uwzględnienia specyfiki sektora wina; w celu zagwarantowania skuteczności procedur certyfikacji, zatwierdzania i kontroli; uzasadnionego interesu podmiotów gospodarczych oraz, że podmioty gospodarcze nie poniosą szkody, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do wyjątkowych okoliczności, które uzasadniają brak odesłania do określeń „chroniona nazwa pochodzenia” lub „chronione oznaczenie geograficzne”; prezentacji i stosowania na etykietach innych danych szczegółowych niż określone w niniejszym rozporządzeniu; niektórych obowiązkowych danych szczegółowych; fakultatywnych danych szczegółowych oraz prezentacji; dotyczące etykietowania i prezentacji win opatrzonych chronioną nazwą pochodzenia lub chronionym oznaczeniem geograficznym, których przedmiotowa nazwa pochodzenia lub przedmiotowe oznaczenie geograficzne spełnia konieczne wymogi; odnośnie do win wprowadzonych do obrotu i opatrzonych etykietą przed dniem 1 sierpnia 2009 r.; oraz w odniesieniu do odstępstw dotyczących etykietowania i prezentacji produktów.

75. Przepisy dotyczące wina należy stosować z uwzględnieniem umów zawartych zgodnie z art. 218 Traktatu.

76. Należy ustanowić przepisy dotyczące klasyfikacji odmian winorośli, zgodnie z którymi państwa członkowskie produkujące więcej niż 50 000 hektolitrów rocznie nadal będą odpowiedzialne za klasyfikację odmian winorośli, z których dozwolona jest produkcja wina na ich terytoriach. Należy wykluczyć niektóre odmiany winorośli.

77. Należy określić niektóre praktyki enologiczne i ograniczenia dotyczące produkcji wina, w szczególności odnośnie do kupażowania i stosowania niektórych rodzajów moszczu winogronowego, soku winogronowego i świeżych winogron pochodzących z państw trzecich. W celu przestrzegania międzynarodowych norm w dziedzinie przyszłych praktyk enologicznych Komisja powinna zasadniczo opierać się na praktykach enologicznych zalecanych przez Międzynarodową Organizację ds. Winorośli i Wina (OIV).

78. W przypadku sektora wina państwa członkowskie powinny mieć możliwość ograniczenia lub wykluczenia stosowania niektórych praktyk enologicznych i wprowadzania surowszych ograniczeń w odniesieniu do win produkowanych na ich terytorium, jak również dopuszczenia eksperymentalnego stosowania niedozwolonych praktyk enologicznych na warunkach, które należy określić.

79. Aby zagwarantować zadowalający poziom identyfikowalności odnośnych produktów, zwłaszcza w celu ochrony konsumentów, należy uwzględnić przepis dotyczący wszystkich produktów sektora wina objętych niniejszym rozporządzeniem, który nakładałby obowiązek dołączania do nich dokumentu towarzyszącego podczas obrotu nimi na obszarze Unii.

80. Do celów lepszego zarządzania potencjałem uprawy winorośli państwa członkowskie powinny przekazać Komisji wykaz swojego potencjału produkcyjnego opracowany na podstawie danych zawartych w rejestrze winnic. Aby zachęcić państwa członkowskie do przekazania wykazu, przyznawanie pomocy na restrukturyzację i przekształcenie ogranicza się do państw członkowskich, które przekazały wymieniony wykaz.

81. W celu ułatwienia monitorowania i sprawdzania przez państwa członkowskie potencjału produkcyjnego Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do zakresu i treści wykazu winnic oraz zwolnień.

82. W celu ułatwienia przewozu produktów sektora wina i jego weryfikacji przez państwa członkowskie Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przepisów dotyczących dokumentu towarzyszącego, jego stosowania oraz odstępstw od obowiązku stosowania przedmiotowego dokumentu; warunków, na jakich dokument towarzyszący należy traktować jako potwierdzający chronioną nazwę pochodzenia lub chronione oznaczenie geograficzne; obowiązku prowadzenia rejestru; określenia, kto ma prowadzić rejestr, i określenia odstępstw od obowiązku prowadzenia rejestru; wskazywania, jakie działania należy uwzględniać w rejestrze; ustanawiania przepisów dotyczących stosowania dokumentów towarzyszących i rejestrów.

83. Po zniesieniu systemu kwotowego nadal będą konieczne szczególne instrumenty do zapewnienia odpowiedniej równowagi praw i obowiązków między przedsiębiorstwami cukrowniczymi a plantatorami buraków cukrowych. Należy zatem ustanowić przepisy ogólne regulujące porozumienia między nimi.

84. W celu uwzględnienia specyfiki sektora cukru i interesów wszystkich stron Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do tego rodzaju umów, w szczególności w odniesieniu do warunków regulujących zakup, dostawę i przejęcie buraków oraz zapłatę za nie.

85. Organizacje producentów i ich zrzeszenia mogą pełnić użyteczną rolę w koncentracji podaży oraz propagowaniu najlepszych praktyk. Organizacje międzybranżowe mogą pełnić ważną rolę w umożliwianiu dialogu między podmiotami łańcucha dostaw oraz propagowaniu najlepszych praktyk i przejrzystości rynku. Istniejące przepisy w zakresie definicji i uznawania przedmiotowych organizacji i ich zrzeszeń obowiązujące w niektórych sektorach należy zatem ujednolicić, uspójnić i rozszerzyć w celu ustanowienia zasady uznawania w oparciu o wniosek na podstawie statutów określonego w prawie UE w odniesieniu do wszystkich sektorów.

86. Istniejące w różnych sektorach przepisy zwiększające wpływ organizacji producentów, ich zrzeszeń oraz organizacji międzybranżowych poprzez umożliwienie państwom członkowskim rozszerzania niektórych przepisów tego rodzaju organizacji na podmioty niebędące członkami pod pewnymi warunkami okazały się skuteczne i należy zatem je ujednolicić, uspójnić i rozszerzyć na wszystkie sektory.

87. W odniesieniu do żywych roślin, wołowiny i cielęciny, wieprzowiny, mięsa baraniego i koziego, jaj oraz mięsa drobiowego należy wprowadzić przepis umożliwiający przyjmowanie pewnych środków na rzecz dostosowania podaży do wymogów rynku, które mogą przyczynić się do stabilizacji rynków oraz do zapewnienia odpowiedniego poziomu życia rolników.

88. W celu zachęcenia organizacji producentów, ich zrzeszeń i organizacji międzybranżowych do podejmowania działań na rzecz dostosowania podaży do wymogów rynku, z wyjątkiem działań związanych z wycofywaniem z rynku, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do sektorów żywych roślin, wołowiny i cielęciny, wieprzowiny, mięsa baraniego i koziego, jaj oraz mięsa drobiowego, mających na celu poprawę jakości; mających na celu wsparcie lepszej organizacji produkcji, przetwarzania i wprowadzania do obrotu; ułatwiających odnotowywanie tendencji w zakresie cen rynkowych i umożliwiających opracowywanie prognoz krótko- i długoterminowych na podstawie wykorzystywanych środków produkcji.

89. Aby poprawić funkcjonowanie rynku win, państwa członkowskie powinny mieć możliwość wdrożenia decyzji podjętych przez organizacje międzybranżowe. Praktyki, które mogłyby zakłócić konkurencję, powinny jednak zostać wykluczone z zakresu takich decyzji.

90. Wobec braku prawodawstwa Unii w sprawie formalnych umów pisemnych państwa członkowskie mogą wprowadzić obowiązek ich stosowania w ramach krajowych systemów prawa, pod warunkiem, że prawo Unii będzie przestrzegane i w szczególności z poszanowaniem właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego i wspólnej organizacji rynku. Zważywszy na różnorodność warunków w Unii, zgodnie z zasadą pomocniczości decyzja taka powinna należeć do państw członkowskich. Jednak w sektorze mleka i przetworów mlecznych w celu zapewnienia odpowiednich norm minimalnych dla tego rodzaju umów oraz dobrego funkcjonowania rynku wewnętrznego i wspólnej organizacji rynku niektóre warunki podstawowe stosowania tych umów należy ustanowić na poziomie Unii. W związku z tym, że statuty niektórych spółdzielni mleczarskich mogą zawierać przepisy o podobnym skutku, dla uproszczenia w takich przypadkach powinny być one zwolnione z wymogu stosowania umów. W celu zapewnienia skuteczności wszelkich tego rodzaju systemów należy stosować je również w przypadkach, gdy pośrednicy skupują mleko od rolników w celu przekazania go przetwórcom.

91. Aby zapewnić racjonalny rozwój produkcji, a tym samym odpowiedni poziom życia producentom mleka, należy wzmocnić ich siłę przetargową wobec przetwórców, co przyczyni się do sprawiedliwszego podziału wartości dodanej na poszczególnych etapach łańcucha dostaw. W celu realizacji tych założeń WPR należy zatem, na podstawie art. 42 i art. 43 ust. 2 Traktatu, przyjąć przepis umożliwiający organizacjom producentów skupiającym producentów mleka lub ich zrzeszeniom negocjowanie z mleczarniami warunków umów, w tym cen, na dostawę części lub całości produkcji członków tej organizacji. W celu utrzymania skutecznej konkurencji na rynku mleczarskim możliwość tę należy objąć odpowiednimi limitami ilościowymi.

92. Rejestracja wszystkich umów na dostawy chmielu wyprodukowanego w Unii jest uciążliwym środkiem i należy ją znieść.

93. W celu zagwarantowania, że cele i obowiązki organizacji producentów, zrzeszeń organizacji producentów, organizacji międzybranżowych i organizacji podmiotów gospodarczych są jasno określone, przez co przyczyniają się do zwiększenia skuteczności ich działań, w celu uwzględnienia specyfiki każdego sektora i zapewnienia przestrzegania zasad konkurencji oraz dobrego funkcjonowania wspólnej organizacji rynku, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do: określonych celów, które mogą, powinny lub nie powinny być realizowane przez takie organizacje i zrzeszenia, obejmujące odstępstwa w ich zakresie wymienione w niniejszym rozporządzeniu; przepisów w zakresie zrzeszania się, uznawania, struktury, osobowości prawnej, członkostwa, wielkości, odpowiedzialności i działalności tych organizacji i zrzeszeń, skutków wynikających z uznania, wycofania uznania i łączenia się; międzynarodowych organizacji i zrzeszeń; outsourcingu działań i udzielania pomocy technicznej przez organizacje lub zrzeszenia; minimalnej wielkości lub wartości produkcji zbywalnej organizacji producentów i zrzeszeń; rozszerzenia niektórych przepisów dotyczących organizacji na producentów niebędących członkami i obowiązek płatności składek przez producentów niebędących członkami, w tym wykaz surowszych przepisów w zakresie produkcji, które mogą zostać rozszerzone, dalszych wymogów w odniesieniu do reprezentatywności, odnośnych obszarów gospodarczych, w tym kontroli przez Komisję ich określenia, minimalnych okresów, przez jakie przepisy muszą obowiązywać przed ich rozszerzeniem; osób lub organizacji, których dotyczą przepisy lub obowiązek płacenia składek i okoliczności, w jakich Komisja żądać odmowy lub wycofania rozszerzenia przepisów lub obowiązkowych składek.

94. Stworzenie jednolitego rynku wymaga wprowadzenia systemu wymiany handlowej na zewnętrznych granicach Unii. System ten powinien obejmować należności celne przywozowe oraz refundacje wywozowe i powinien zasadniczo stabilizować rynek Unii. System wymiany handlowej powinien opierać się na zobowiązaniach podejmowanych na mocy wielostronnych negocjacji handlowych w ramach rundy urugwajskiej oraz umów dwustronnych.

95. Monitorowanie obrotu handlowego jest przede wszystkim kwestią zarządzania, w odniesieniu do której należy stosować podejście elastyczne. Decyzja w sprawie wprowadzenia wymogów w zakresie pozwoleń powinna być podejmowana przy uwzględnieniu potrzeby wydawania pozwoleń w celu zarządzania danymi rynkami oraz, w szczególności, potrzeby monitorowania przywozu lub wywozu odnośnych produktów.

96. W celu uwzględnienia zmian w handlu i rozwoju sytuacji na rynku, potrzeb odnośnych rynków oraz monitorowania w razie potrzeby przywozu lub wywozu Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do wykazu produktów sektorów objętych wymogiem przedstawienia pozwolenia na przywóz lub wywóz; oraz przypadków i sytuacji, kiedy przedstawienie pozwolenia na przywóz lub pozwolenia na wywóz nie jest wymagane.

97. W celu określenia najważniejszych elementów systemu pozwoleń Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do: określania praw i obowiązków związanych z pozwoleniem, jego skutków prawnych obejmujących możliwość tolerancji w odniesieniu do obowiązku przywozu lub wywozu oraz wskazywania miejsca wytworzenia i pochodzenia w przypadkach, gdy jest to obowiązkowe; określenia, że wydanie pozwolenia na przywóz lub dopuszczenie do swobodnego obrotu objęte jest wymogiem przedstawienia dokumentu wydanego przez państwo trzecie lub właściwą jednostkę potwierdzającego między innymi pochodzenie, autentyczność i cechy jakościowe produktów; przyjmowania przepisów mających zastosowanie do przekazywania pozwoleń oraz, w razie potrzeby, ograniczenia możliwości przekazywania ich; przyjmowania przepisów koniecznych dla zapewnienia wiarygodności i skuteczności systemu pozwoleń oraz dotyczących sytuacji, kiedy do zapobiegania nadużyciom finansowym i nieprawidłowościom lub w przypadku ich wystąpienia potrzebna jest szczególna wzajemna pomoc administracyjna państw członkowskich; oraz określenia przypadków i sytuacji, kiedy nie jest wymagane wnoszenie zabezpieczenia gwarantującego, że produkty zostaną przywiezione lub wywiezione w okresie ważności pozwolenia.

98. Zasadnicze elementy należności celnych stosowanych do produktów rolnych na mocy porozumień Światowej Organizacji Handlu (WTO) i umów dwustronnych są określone we wspólnej taryfie celnej. Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjmowania środków dotyczących szczegółowego obliczania należności celnych przywozowych na podstawie tych zasadniczych elementów.

99. W celu zapobieżenia lub przeciwdziałania wystąpieniu na rynku Unii niekorzystnych skutków, które mogłyby wynikać z przywozu niektórych produktów rolnych, przywóz takich produktów powinien w określonych warunkach być obciążony dodatkowym cłem przywozowym.

100. W celu zapewnienia skuteczności systemu cen wejścia Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do ustanowienia sprawdzania wartości celnej w porównaniu do wartości innej niż cena jednostkowa.

101. Na określonych warunkach należy otwierać przywozowe kontyngenty taryfowe wynikające z międzynarodowych umów zawartych na podstawie Traktatu lub wynikające z innych aktów i administrować nimi.

102. W celu zagwarantowania sprawiedliwego dostępu do dostępnych ilości, przestrzegania umów, zobowiązań i praw Unii i równego traktowania podmiotów gospodarczych w ramach przywozowego kontyngentu taryfowego Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do: określenia warunków i wymogów w zakresie kwalifikowalności, które podmiot gospodarczy musi spełnić, aby złożyć wniosek w ramach przywozowego kontyngentu taryfowego; przyjmowania przepisów dotyczących przekazywania praw między podmiotami gospodarczymi i w razie konieczności ograniczenia możliwości przekazywania w ramach administrowania przywozowym kontyngentem taryfowym; przyjmowania wszelkich niezbędnych przepisów dotyczących wszelkich specyficznych szczegółów, wymogów lub ograniczeń mających zastosowanie do kontyngentu taryfowego ustanowionych w danej umowie międzynarodowej lub innym odnośnym akcie.

103. Produktów rolnych mogą w określonych przypadkach w państwach trzecich dotyczyć korzystne szczególne regulacje przywozowe, jeżeli produkty te spełniają określone specyfikacje lub warunki cenowe. W celu zapewnienia prawidłowego stosowania takiego systemu konieczna jest współpraca administracyjna organów państwa trzeciego przywozu z organami Unii. W tym celu odnośnym produktom powinny towarzyszyć certyfikaty wydawane w Unii.

104. W celu zagwarantowania, że wywożone produkty mogą pod pewnymi warunkami korzystać ze szczególnych regulacji przywozowych w państwach trzecich, zgodnie z umowami zawartymi przez Unię zgodnie z art. 218 Traktatu, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu nakładania na właściwe organy państw członkowskich obowiązku wystawiania, na wniosek i po dokonaniu odpowiednich kontroli, dokumentu potwierdzającego, że produkty spełniają wspomniane warunki.

105. System ceł umożliwia rezygnację ze wszystkich innych środków ochronnych na zewnętrznych granicach Unii. W wyjątkowych okolicznościach jednak funkcjonowanie rynku wewnętrznego i mechanizmu celnego może okazać się niewystarczające. W takich przypadkach, aby nie pozostawić rynku Unii bez ochrony przed możliwymi zakłóceniami, Unia powinna mieć możliwość bezzwłocznego podejmowania wszelkich niezbędnych środków. Takie środki powinny być zgodne z międzynarodowymi zobowiązaniami Unii.

106. Należy ustanowić możliwość wydania zakazu stosowania systemu uszlachetniania czynnego i biernego. W opisanych sytuacjach należy zatem dopuścić możliwość zawieszania stosowania procedur uszlachetniania czynnego i biernego.

107. Przepisy dotyczące przyznawania refundacji wywozowych z tytułu wywozu do państw trzecich na podstawie różnic między cenami w Unii Europejskiej i na rynku światowym, podlegające ograniczeniom wynikającym ze zobowiązań w ramach WTO, powinny służyć zabezpieczeniu możliwości udziału Unii w międzynarodowym handlu niektórymi produktami objętymi zakresem niniejszego rozporządzenia. Wywozy objęte refundacją powinny podlegać ograniczeniom pod względem wartości i ilości.

108. Zgodność z ograniczeniami pod względem wartości należy zapewnić w momencie ustalania refundacji wywozowych przez monitorowanie płatności zgodnie z przepisami dotyczącymi Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji. Monitorowanie może być ułatwione przez obowiązek wcześniejszego ustalenia refundacji wywozowych, z dopuszczeniem możliwości, w przypadku zróżnicowania refundacji, zmiany określonego miejsca przeznaczenia w ramach obszaru geograficznego, do którego odnosi się jedna stawka refundacji wywozowej. W przypadku zmiany miejsca przeznaczenia powinna zostać wypłacona refundacja wywozowa mająca zastosowanie do faktycznego miejsca przeznaczenia, przy czym pułap stanowi kwota mająca zastosowanie do miejsca przeznaczenia określonego z wyprzedzeniem.

109. Zgodność z ograniczeniami ilościowymi należy zapewnić poprzez wprowadzenie rzetelnego i skutecznego systemu monitorowania. W tym celu przyznawanie refundacji wywozowych powinno podlegać obowiązkowi posiadania pozwolenia na wywóz. Refundacje wywozowe powinny być przyznawane w ramach dostępnych limitów w zależności od konkretnej sytuacji każdego produktu. Wyjątki od tej zasady można dopuścić tylko w przypadku produktów przetworzonych niewymienionych w załączniku I do Traktatu, w odniesieniu do których nie stosuje się ograniczeń ilościowych. Należy przewidzieć możliwość wprowadzenia odstępstwa od ścisłego stosowania reguł zarządzania, w przypadku gdy nie jest prawdopodobne przekroczenie pułapów ilościowych ustanowionych dla wywozu objętego refundacjami wywozowymi.

110. W przypadku wywozu żywego bydła należy przewidzieć możliwość przyznania refundacji wywozowych oraz ich wypłacenia wyłącznie pod warunkiem przestrzegania przepisów prawa unijnego dotyczących dobrostanu zwierząt, a w szczególności ochrony zwierząt podczas transportu.

111. W celu zagwarantowania równego dostępu do refundacji wywozowych eksporterom produktów rolnych objętych niniejszym rozporządzeniem Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do stosowania niektórych przepisów w zakresie produktów rolnych do produktów wywożonych w postaci produktów przetworzonych.

112. W celu zachęcania eksporterów do przestrzegania warunków dobrostanu zwierząt oraz umożliwienia właściwym organom sprawdzania prawidłowości wydatków w zakresie refundacji wywozowych w przypadkach, kiedy są one uzależnione od przestrzegania wymogów w zakresie dobrostanu zwierząt, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do przestrzegania wymogów w zakresie dobrostanu zwierząt poza obszarem celnym Unii, w tym wykorzystywania niezależnych stron trzecich.

113. W celu zagwarantowania wywiązywania się przez podmioty gospodarcze z ich obowiązków podczas udziału w procedurach przetargowych Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do ustanawiania zobowiązań pierwotnych dotyczących zwalniania zabezpieczeń towarzyszących pozwoleniom na refundacje wywozowe objęte przetargiem.

114. W celu zmniejszenia obciążenia administracyjnego podmiotów gospodarczych i organów Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do określania progów, poniżej których można odstępować od wymogu przedstawiania pozwolenia na wywóz, określania miejsc przeznaczenia lub operacji, w odniesieniu do których można uzasadnić zwolnienie z obowiązku przedstawiania pozwolenia na wywóz, oraz dopuszczenia wydawania pozwoleń na wywóz ex post w uzasadnionych przypadkach.

115. W celu uwzględnienia konkretnych sytuacji, które stanowią podstawę do całkowitej lub częściowej kwalifikowalności do refundacji wywozowych, oraz w celu pomocy podmiotom gospodarczym w wypełnieniu luki od momentu złożenia wniosku do końcowej płatności refundacji wywozowej Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do środków dotyczących: zmiany terminu refundacji; skutków odnośnie do płatności refundacji wywozowej, w przypadkach gdy kod produktu lub miejsce przeznaczenia podane na pozwoleniu nie odpowiada faktycznemu produktowi lub miejscu przeznaczenia; zaliczek z tytułu refundacji wywozowych, obejmujące warunki wnoszenia i zwalniania zabezpieczenia; kontroli i dowodów w przypadkach wątpliwości dotyczących faktycznego miejsca przeznaczenia produktów, obejmujące możliwość przywozu powrotnego na obszar celny Unii; miejsc przeznaczenia uważanych za wywóz z Unii oraz włączenia miejsc przeznaczenia na obszarze celnym Unii, które są kwalifikowalne do refundacji wywozowych.

116. W celu zapewnienia wywozu produktów objętych refundacją wywozową z obszaru celnego Unii i zapobieżenia ich przywozowi powrotnemu oraz w celu zmniejszenia obciążenia administracyjnego podmiotów gospodarczych przy przygotowywaniu i przedstawianiu dowodów, że produkty objęte refundacją dotarły do państwa przeznaczenia w przypadku zróżnicowania refundacji, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do środków dotyczących: terminu, przed upływem którego należy zakończyć wywóz z obszaru celnego Unii, obejmujące czas na czasowe powrotne wprowadzenie; przetwarzania, jakiemu mogą w tym czasie być poddane produkty objęte refundacją wywozową; dowodów, że produkty objęte refundacją dotarły do państwa przeznaczenia w przypadku zróżnicowania refundacji; progów refundacji i warunków, na jakich eksporterzy mogą być zwolnieni z przedstawiania powyższych dowodów; oraz warunków zatwierdzania dowodów, że produkty objęte refundacją dotarły do państwa przeznaczenia w przypadku zróżnicowania refundacji, przez niezależne strony trzecie.

117. W celu uwzględnienia uwarunkowań różnych sektorów Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do szczególnych wymogów i warunków, które mają spełniać podmioty gospodarcze i produkty kwalifikowalne do refundacji wywozowej, obejmujących w szczególności definicje i właściwości produktów oraz ustalanie współczynników do celów obliczania refundacji wywozowej.

118. Aby nielegalne uprawy nie zakłócały rynku konopi uprawianych na włókno, należy określić w niniejszym rozporządzeniu możliwość kontroli przywozu konopi i nasion konopi w celu zapewnienia, że takie produkty oferują określone gwarancje pod względem zawartości tetrahydrokanabinolu. Ponadto przywóz nasion konopi przeznaczonych do celów innych niż siew powinien nadal być objęty systemem kontroli, który określa wydawanie upoważnień zainteresowanym importerom.

119. Minimalne ceny wywozowe cebulek nie są już przydatne i należy je znieść.

120. Na podstawie art. 42 Traktatu przepisy Traktatu dotyczące konkurencji mają zastosowanie do produkcji rolnej i handlu produktami rolnymi jedynie w zakresie ustalonym przez prawodawstwo Unii w ramach przepisów art. 43 ust. 2 i 3 Traktatu i zgodnie z przewidzianą w nich procedurą.

121. Reguły konkurencji odnoszące się do porozumień, decyzji i uzgodnionych praktyk, o których mowa w art. 101 Traktatu, oraz przepisy odnoszące się do nadużywania pozycji dominującej powinny mieć zastosowanie do produkcji rolnej i handlu produktami rolnymi w zakresie, w jakim ich stosowanie nie zagraża realizacji celów WPR.

122. Szczególną uwagę należy poświęcić organizacjom rolniczym, organizacjom producentów lub zrzeszeniom organizacji producentów, które zajmują się w szczególności wspólną produkcją lub wspólnym wprowadzaniem do obrotu produktów rolnych, lub korzystaniem ze wspólnych urządzeń, o ile takie wspólne działanie nie wyklucza konkurencji ani nie zagraża realizacji celów art. 39 Traktatu.

123. Szczególną uwagę należy poświęcić niektórym działaniom organizacji międzybranżowych, pod warunkiem, że nie prowadzą one do podziału rynków wewnątrz Unii, nie wpływają na prawidłowe funkcjonowanie wspólnej organizacji rynków, nie prowadzą do zakłócania konkurencji lub wyeliminowania konkurencyjnych podmiotów, nie wiążą się one z ustalaniem cen ani nie prowadzą do dyskryminacji.

124. Przyznanie pomocy krajowej mogłoby zagrozić właściwemu funkcjonowaniu jednolitego rynku. W związku z tym postanowienia Traktatu dotyczące pomocy państwa powinny zasadniczo mieć zastosowanie w odniesieniu do produktów rolnych. W niektórych okolicznościach należy zezwolić na wyjątki. W przypadkach, w których stosuje się takie wyjątki, Komisja powinna jednak mieć możliwość sporządzenia wykazu istniejących, nowych lub proponowanych mechanizmów pomocy krajowej, przekazania stosownych uwag państwom członkowskim oraz zaproponowania przedsięwzięcia odpowiednich środków.

125. Ze względu na specyficzne uwarunkowania gospodarcze dotyczące produkcji mięsa z reniferów i przetworów z tego mięsa oraz wprowadzania ich do obrotu Finlandia i Szwecja powinny nadal wypłacać pomoc krajową w tym zakresie.

126. Aby rozwiązywać rzeczywiste sytuacje kryzysowe nawet po zakończeniu okresu przejściowego, stosując środki wsparcia dla destylacji określone na podstawie programów wsparcia w 2012 r., państwa członkowskie powinny mieć możliwość przyznawania płatności krajowych dla destylacji w sytuacjach kryzysowych w ramach ogólnego limitu budżetowego wynoszącego 15 % stosownej wartości odpowiedniego budżetu rocznego danego państwa członkowskiego przeznaczonego na krajowe programy wsparcia. Tego typu płatności krajowe należy zgłaszać Komisji; muszą one zostać zatwierdzone na mocy niniejszego rozporządzenia przed ich przyznaniem.

127. Przepisy dotyczące premii za karczowanie oraz niektóre środki w ramach programów wsparcia sektora wina nie powinny same w sobie stanowić przeszkody w wypłacaniu płatności krajowych w tym samym zakresie.

128. W Finlandii uprawa buraków cukrowych jest prowadzona w szczególnych warunkach geograficznych i klimatycznych, których niekorzystny wpływ na sektor będzie nakładać się na ogólne skutki reformy sektora cukru. Należy zatem przyznać temu państwu członkowskiemu stałe zezwolenie na wypłacanie płatności krajowych plantatorom buraków cukrowych na jego terytorium.

129. Należy zezwolić państwom członkowskim na utrzymanie płatności krajowych na rzecz orzechów, obecnie określonych w ramach art. 120 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, w celu złagodzenia skutków oddzielenia wsparcia poprzedniego programu pomocy Unii na rzecz orzechów od wielkości produkcji. Ponieważ przedmiotowe rozporządzenie ma zostać uchylone, omawiane płatności krajowe należy dla jasności określić w niniejszym rozporządzeniu.

130. Ograniczenia swobodnego obrotu wynikające z zastosowania środków mających na celu walkę z rozprzestrzenianiem się chorób zwierząt mogą powodować trudności na rynku w jednym lub kilku państwach członkowskich. Z doświadczeń wynika, że poważne zakłócenia na rynku, takie jak znaczny spadek konsumpcji lub cen, można przypisać utracie zaufania konsumentów spowodowanej zagrożeniami dla zdrowia ludzi, zdrowia zwierząt lub zdrowia roślin. W świetle doświadczeń środki, które dotyczą utraty zaufania konsumentów, należy rozszerzyć na produkty roślinne.

131. Nadzwyczajne środki wspierania rynku dla wołowiny i cielęciny, mleka i przetworów mlecznych, wieprzowiny, mięsa baraniego i mięsa koziego, jaj oraz mięsa drobiowego powinny być bezpośrednio związane ze środkami zdrowotnymi i weterynaryjnymi przyjmowanymi w celu walki z rozprzestrzenianiem się chorób. Środki te należy przyjmować na wniosek państw członkowskich w celu zapobieżenia poważnym zakłóceniom na rynkach.

132. Należy określić specjalne środki interwencyjne w celu sprawnego i skutecznego reagowania na groźbę wystąpienia zakłóceń na rynku. Należy określić zakres przedmiotowych środków.

133. W celu sprawnego i skutecznego reagowania na groźbę wystąpienia zakłóceń na rynku spowodowane znaczącym wzrostem lub spadkiem cen na rynku wewnętrznym lub zewnętrznym lub innymi czynnikami mającymi wpływ na rynek, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do koniecznych środków w odniesieniu do danego sektora obejmujących, w stosownych przypadkach, możliwość rozszerzania lub zmiany zakresu, okresu stosowania lub innych aspektów pozostałych środków określonych w niniejszym rozporządzeniu lub całkowitego lub częściowego zawieszenia należności celnych przywozowych, w tym w odniesieniu do określonych ilości lub okresów.

134. Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia środków niezbędnych do rozwiązania konkretnych problemów w nagłych przypadkach.

135. Podmioty gospodarcze, państwa członkowskie lub państwa trzecie mogą zostać zobowiązane do składania informacji do celów stosowania niniejszego rozporządzenia, monitorowania oraz analiz rynku produktów rolnych i zarządzania rynkiem produktów rolnych, zapewnienia przejrzystości rynku, prawidłowego funkcjonowania środków WPR, kontroli różnego szczebla, monitorowania, oceny i audytu środków WPR oraz wdrażania umów międzynarodowych obejmującego wymogi w zakresie przekazywania informacji w ramach przedmiotowych umów. Aby zagwarantować jednolite, sprawne i uproszczone podejście Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia wszelkich niezbędnych środków w zakresie przekazywania informacji. Komisja powinna uwzględniać przy tym potrzeby w zakresie danych oraz synergie między potencjalnymi źródłami danych.

136. Aby zapewnić szybkie, skuteczne, dokładne i racjonalne pod względem kosztów przekazywanie informacji Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów na podstawie art. 290 Traktatu w odniesieniu do charakteru i rodzaju informacji, które mają być przekazywane; metod przekazywania informacji; przepisów dotyczących praw dostępu do informacji lub udostępnianych systemów informacyjnych; oraz warunków i sposobów publikacji informacji.

137. Zastosowanie mają przepisy Unii dotyczące ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych oraz swobodnego przepływu tych danych, w szczególności dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych i rozporządzenie (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe i o swobodnym przepływie takich danych.

138. Należy przekazać fundusze z rezerwy przeznaczonej na sytuacje kryzysowe w sektorze rolnym zgodnie z warunkami i procedurą, o których mowa w ust. 14 porozumienia międzyinstytucjonalnego między Parlamentem Europejskim, Radą i Komisją w sprawie dyscypliny budżetowej i należytego zarządzania finansami[18], i należy precyzyjnie, że niniejsze rozporządzenie stanowi akt podstawowy.

139. W celu płynnego przejścia od ustaleń określonych w rozporządzeniu (UE) nr [COM(2010)799] do przepisów niniejszego rozporządzenia Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia niektórych aktów zgodnie z art. 290 Traktatu w odniesieniu do niezbędnych środków, w szczególności środków koniecznych do ochrony praw nabytych i uzasadnionych oczekiwań przedsiębiorstw.

140. Stosowanie trybu pilnego powinno być dopuszczalne wyłącznie w wyjątkowych przypadkach, kiedy zostanie wykazana taka konieczność, w celu skutecznego i efektywnego reagowania na groźbę wystąpienia zakłóceń na rynku lub w przypadkach, gdy takie zakłócenia już występują. Wybór trybu pilnego powinien być uzasadniony i należy określić, w jakich przypadkach ma on być stosowany.

141. Komisja powinna posiadać uprawnienia wykonawcze w celu zapewnienia jednolitych warunków wykonywania niniejszego rozporządzenia. Uprawnienia te powinny być wykonywane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającym przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję[19].

142. Do przyjmowania aktów wykonawczych do niniejszego rozporządzenia należy stosować procedurę sprawdzającą, zważywszy, że akty te odnoszą się do WPR w rozumieniu art. 2 ust. 2 lit. b) ppkt (ii) rozporządzenia (UE) nr 182/2011. Jednak przy przyjmowaniu aktów wykonawczych do niniejszego rozporządzenia, które odnoszą się do dziedziny konkurencji, należy stosować procedurę doradczą, gdyż ogólną zasadą jest stosowanie tej procedury przy przyjmowaniu aktów wykonawczych w zakresie prawa konkurencji.

143. W przypadkach, gdy wymaga tego należycie uzasadniona pilna potrzeba, Komisja powinna przyjmować akty wykonawcze mające natychmiastowe zastosowanie w celu przyjęcia, zmiany lub uchylenia unijnych środków ochronnych, zawieszenia stosowania procedury uszlachetniania czynnego lub procedury uszlachetniania biernego, w razie potrzeby – natychmiastowego zareagowania na sytuację rynkową, rozwiązania konkretnych problemów w nagłych przypadkach, jeżeli rozwiązanie problemów wymaga natychmiastowego działania.

144. Odnośnie do niektórych środków wynikających z niniejszego rozporządzenia wymagających bezzwłocznego podjęcia działań lub polegających wyłącznie na stosowaniu przepisów ogólnych w konkretnych sytuacjach bez marginesu swobody, Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia aktów wykonawczych bez stosowania przepisów rozporządzenia (UE) nr 182/2011.

145. Komisja powinna nadal posiadać uprawnienia do wykonywania niektórych zadań administracyjnych lub z zakresu zarządzania, które nie wymagają przyjęcia aktów delegowanych lub wykonawczych.

146. Na podstawie rozporządzenia (UE) nr [COM(2010)799] w odpowiednim czasie po wejściu w życie niniejszego rozporządzenia wygaśnie kilka sektorowych środków, m.in. dotyczących kwot mlecznych, kwot cukru oraz innych środków w odniesieniu do cukru oraz ograniczeń dotyczących sadzenia winorośli, a także niektórych form pomocy państwa. Po uchyleniu rozporządzenia (UE) nr [COM(2010)799] odnośne przepisy należy stosować do zakończenia przedmiotowych programów.

147. W celu zapewnienia płynnego przejścia od ustaleń określonych w rozporządzeniu (UE) nr [COM(2010)799] do przepisów niniejszego rozporządzenia Komisja powinna posiadać uprawnienia do przyjęcia środków przejściowych.

148. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1601/96 z dnia 30 lipca 1996 r. ustanawiające, w odniesieniu do chmielu, kwotę pomocy na rzecz producentów z tytułu zbiorów w 1995 r.[20] stanowiło środek przejściowy, który z uwagi na swój charakter jest już nieaktualny. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1037/2001 z dnia 22 maja 2001 r. zezwalające na oferowanie i dostarczanie do bezpośredniego spożycia przez ludzi niektórych przywożonych win, które mogły być poddane procesom enologicznym nieprzewidzianym w rozporządzeniu (WE) nr 1493/1999[21] zostało zastąpione przepisami Umowy pomiędzy Wspólnotą Europejską i Stanami Zjednoczonymi Ameryki w sprawie handlu winem przyjętej decyzją Rady 2006/232/WE z dnia 20 grudnia 2005 r.[22] i z tego względu jest już nieaktualne. Dla jasności i pewności prawa należy zatem uchylić rozporządzenia (WE) nr 1601/96 i (WE) nr 1037/2001.

149. Odnośnie do stosunków umownych w sektorach mleka i przetworów mlecznych środki określone w niniejszym rozporządzeniu są uzasadnione w obecnej sytuacji gospodarczej na rynku przetworów mlecznych i przy aktualnej strukturze łańcucha dostaw. Należy je zatem stosować przez wystarczająco długi okres (zarówno przed zniesieniem kwot mlecznych, jak i po ich zniesieniu), aby mogły być w pełni skuteczne. Jednak z uwagi na ich daleko idące implikacje powinny one mieć charakter tymczasowy i podlegać przeglądowi. Komisja powinna przyjąć sprawozdania w sprawie rozwoju rynku mleka, które mają być przedstawione odpowiednio do dnia 30 czerwca 2014 r. oraz do dnia 31 grudnia 2018 r. i obejmować w szczególności ewentualne zachęty dla rolników do zawierania umów o wspólnej produkcji,

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

SPIS TREŚCI

UZASADNIENIE 2

1. KONTEKST WNIOSKU 2

2. WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENA SKUTKÓW 5

3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU 7

4. WPŁYW NA BUDŻET 9

ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY ustanawiające wspólną organizację rynków produktów rolnych („rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynków”) Error! Bookmark not defined.

CZĘŚĆ I PRZEPISY WPROWADZAJĄCE 40

CZĘŚĆ II RYNEK WEWNĘTRZNY 45

TYTUŁ I INTERWENCJA NA RYNKU 45

ROZDZIAŁ I Interwencja publiczna i dopłaty do prywatnego przechowywania 45

Sekcja 1 Przepisy ogólne w zakresie interwencji publicznej i dopłat do prywatnego przechowywania 45

Sekcja 2 Interwencja publiczna 46

Sekcja 3 Dopłaty do prywatnego przechowywania 49

Sekcja 4 Przepisy wspólne w zakresie interwencji publicznej i dopłat do prywatnego przechowywania 50

ROZDZIAŁ II Programy pomocy 54

Sekcja 1 Programy na rzecz poprawy dostępu do żywności 54

Podsekcja 1 Program „Owoce w szkole” 54

Podsekcja 2 Program „Mleko w szkole” 56

Sekcja 2 Dopłaty w sektorze oliwy z oliwek i oliwek stołowych 58

Sekcja 3 Dopłaty w sektorze owoców i warzyw 60

Sekcja 4 Programy wsparcia w sektorze wina 67

Podsekcja 1 Przepisy ogólne i kwalifikowalne środki 67

Podsekcja 2 Szczególne środki wsparcia 69

Podsekcja