[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 11.6.2008

KOM(2008) 206 wersja ostateczna

2005/0240 (COD)

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO na mocy art. 251 ust. 2 akapit drugi Traktatu WE dotyczący

wspólnego stanowiska Rady w sprawie przyjęcia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającej podstawowe zasady regulujące postępowanie dochodzeniowe w sprawie wypadków w sektorze transportu morskiego i zmieniającej dyrektywy 1999/35/WE i 2002/59

2005/0240 (COD)

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO na mocy art. 251 ust. 2 akapit drugi Traktatu WE dotyczący

wspólnego stanowiska Rady w sprawie przyjęcia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającej podstawowe zasady regulujące postępowanie dochodzeniowe w sprawie wypadków w sektorze transportu morskiego i zmieniającej dyrektywy 1999/35/WE i 2002/59

1. PRZEBIEG PROCEDURY

Data przekazania wniosku PE i Radzie (dokument COM(2005)590 wersja ostateczna - 2005/0240(COD): | 13.2.2006 |

Data wydania opinii przez Komitet Regionów: | 15.6.2006 |

Data wydania opinii przez Europejski Komitet Ekonomiczno-Społeczny: | 13.9.2006 |

Data wydania opinii przez Parlament Europejski, pierwsze czytanie: | 25.4.2007 |

Data przyjęcia wspólnego stanowiska: | 6.6.2008 |

2. PRZEDMIOT WNIOSKU KOMISJI

Biorąc pod uwagę niedostatki norm IMO w przedmiotowej dziedzinie, a także uwzględniając fakt, że w celu zapobiegania wypadkom w przyszłości konieczne jest poznanie przyczyn katastrof morskich, wniosek ma na celu wsparcie obowiązku prowadzenia, w następstwie najpoważniejszych wypadków morskich, systematycznych dochodzeń na podstawie zharmonizowanych i wysokiej jakości standardów.

3. UWAGI DOTYCZĄCE WSPÓLNEGO STANOWISKA

Poza zmianami głównie redakcyjnymi, które nie zmieniając zakresu tekstu doprecyzowują go i wyjaśniają (patrz: zwłaszcza art. 1, 3, 6, 10, 11, 12, 14, 16 i 19), należy zwrócić uwagę na następujące różnice pomiędzy wspólnym stanowiskiem, a pierwotnym wnioskiem:

- w art. 2: zmniejszenie z 24 do 15 metrów długości granicznej, poniżej której statki nie wchodzą w zakres stosowania tego tekstu;

- w art. 4: nowe sformułowanie przepisów odnoszących się do niezależności dochodzenia, mające na celu zabezpieczenie ewentualnych prerogatyw władz sądowych, niezagrażające jednocześnie podstawowej zasadzie niezależności dochodzenia;

- w art. 5: usunięcie obowiązkowego charakteru dochodzeń w sprawie poważnych wypadków morskich; systematyczne dochodzenia muszą być prowadzone jedynie w przypadku bardzo poważnych wypadków morskich, jak stanowi nowy kodeks dotyczący dochodzeń, który zostanie przyjęty przez IMO.

Wszystkie pozostałe wypadki muszą być poddane procedurze kontrolnej, której celem jest ustalenie, czy należy wszcząć dochodzenie. Alarmy o niebezpieczeństwie na morzu zostały natomiast wyłączone z tej procedury kontrolnej, która zważywszy na dużą liczbę takich alarmów, byłaby dla służb administracji krajowej bardzo dużym obciążeniem, nie dostarczając jednocześnie wyraźnej wartości dodanej w zakresie bezpieczeństwa morskiego.

Rada ograniczyła również zakres metodologii przewidzianej w punkcie 4 do wyjaśnienia podstawowych zasad prowadzenia dochodzeń i dodała odniesienie do wytycznych, które mają zostać opracowane przez Komisję i państwa członkowskie w celu realizacji zasad zawartych w metodologii.

- w art. 7: szczegółowe informacje dotyczące praw przysługujących żywotnie zainteresowanym państwom członkowskim biorącym udział w dochodzeniu;

- w art. 8 ust. 1: z jednej strony przeformułowanie postanowień mających na celu zapewnienie niezależności organu dochodzeniowego, bez kwestionowania tej niezależności; z drugiej strony, wprowadzenie szczególnych przepisów na korzyść państw członkowskich nieposiadających dostępu do morza, ani własnej floty, zgodnie z którymi mogą one ograniczyć się do określenia lokalnego punktu kontaktowego, który będzie współpracował w dochodzeniach;

- przeformułowanie przepisów art. 9 w celu osiągnięcia podziału kompetencji pomiędzy organami niektórych państw członkowskich, bez jednoczesnego podważania gwarancji dostarczanych przez te przepisy;

- w art. 14 ust. 1: przyznanie organom dochodzeniowym możliwości publikowania jedynie uproszczonego sprawozdania w sprawie dochodzeń, które nie dotyczą bardzo poważnych wypadków morskich i których wyniki nie doprowadzą do skuteczniejszego zapobiegania przyszłym wypadkom

4. UWAGI SZCZEGÓłOWE KOMISJI

4.1. Poprawki przyjęte przez Komisję i włączone w całości lub w części do wspólnego stanowiska

Poprawka 5 jest możliwa do zaakceptowania, ponieważ podkreśla fakt, że dochodzenia przewidziane we wniosku nie zmierzają do ustalenia odpowiedzialności ani do przypisania winy za zdarzenie. Jednakże według Komisji jej tekst należy przeformułować, tak aby we wniosku zachowana została zasada, zgodnie z którą organ dochodzeniowy nie powinien powstrzymywać się od ujawniania wszystkich przyczyn zdarzenia pod pretekstem, że mogłoby ono doprowadzić do wyciągania wniosków o odpowiedzialności za zdarzenie. Taka jest dokładnie treść nowego sformułowania przyjętego przez Radę.

4.2. Poprawki przyjęte przez Komisję, ale nie włączone do wspólnego stanowiska

Poprawki 3 i 22, mające na celu uwzględnienie wytycznych IMO dotyczących sprawiedliwego traktowania marynarzy, które zostały przyjęte w dniu 27 kwietnia 2006 r. przez Komitet Prawny IMO, są możliwe do zaakceptowania jedynie w części odnoszącej się do dochodzeń prowadzonych po wypadku.

Poprawka 9 ma na celu potwierdzenie, w ramach współpracy pomiędzy państwami członkowskimi, poufnego charakteru zeznań uzyskanych w trakcie dochodzenia. Ochronę taką można rozważyć, pod warunkiem jednak, że nie jest ona bardziej restrykcyjna niż ochrona obejmująca te zeznania w państwie, w którym zostały one złożone, lub pod warunkiem, że o ich przekazanie będą mogły wystąpić władze sądowe, na mocy art. 9 wniosku.

Poprawka 12 precyzująca termin, w którym ma rozpocząć się dochodzenie oraz poprawka 15 mająca na celu zapewnienie niezależności organów dochodzeniowych od władz odpowiedzialnych za dochodzenia sądowe, wprowadzają w ocenie Komisji użyteczne doprecyzowanie do jej pierwotnego wniosku.

4.3. Poprawki odrzucone przez Komisję i nieujęte we wspólnym stanowisku

Poprawki 1 i 14 kładą nacisk na uprawnienia organów dochodzeniowych, usuwają jednak zapis dotyczący dysponowaniem tymi uprawnieniami na stałe i osłabiają postanowienia związane z ich niezależnością i bezstronnością.

Poprawki 2 i 19 zmierzają do włączenia do wspólnej metodologii, która ma zostać przyjęta w ramach komitologii, zaleceń mających na celu zapobieganie nowym wypadkom. Metodologia ta nie jest odpowiednim narzędziem, za pomocą którego mogłyby zostać uwzględnione tego typu zalecenia.

Poprawki 7 i 20 precyzujące pochodzenie zaleceń, które będą prawdopodobnie przyjmowane przez Komisję, przypisują w tym zakresie funkcję pomocniczą Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu, której kompetencje nie mogą być przyznawane w innej formie niż za pośrednictwem rozporządzenia ustanawiającego Agencję.

Poprawka 13 wprowadza zbędny i trudny do wdrożenia mechanizm, mający na celu rozwiązywanie konfliktów między państwami członkowskimi w przypadkach, gdy nie udaje im się dojść do porozumienia w kwestii ustalenia, które państwo będzie kierować dochodzeniem.

Poprawka 16 usuwa przyznaną władzom sądowym państw członkowskich możliwość uzyskania pewnych informacji (zwłaszcza z przesłuchań świadków) zgromadzonych w trakcie dochodzenia i które z zasady są ściśle poufne. Tym samym poprawka ta nie honoruje prerogatyw sędziów sądów karnych, które uznawane są w wielu państwach członkowskich.

Poprawka 18 nakłada na Komisję zbyt duży ciężar zobowiązując ją do przekazywania Parlamentowi Europejskiemu co trzy lata sprawozdania z warunków realizacji tej dyrektywy.

5. PODSUMOWANIE

Jednogłośnie przyjęte wspólne stanowisko Rady nie wnosi do pierwotnego wniosku Komisji zmian, które nie mogłyby być przez nią zaakceptowane.

Komisja wyraziła swoje ubolewanie z powodu dodania do art. 8 ust. 1 przepisów odnoszących się do państw członkowskich nieposiadających dostępu do morza, ani własnej floty, przy czym należy podkreślić, że punkt kontaktowy, który ma zostać w tych państwach wyznaczony, musi być niezależny.

Komisja uznaje zatem, że wspólne stanowisko nie zmienia ani celów, ani ducha jej wniosku, w związku z czym może mu udzielić swojego poparcia.