SPRAWOZDANIE KOMISJI

Z PRAC KOMITETÓW W ROKU 2017

Zgodnie z art. 10 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 182/2011 ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (zwanego dalej „rozporządzeniem dotyczącym procedury komitetowej”) Komisja przedstawia niniejszym sprawozdanie roczne z prac komitetów w roku 2017.

Niniejsze sprawozdanie stanowi przegląd zmian w systemie procedury komitetowej w 2017 r. oraz podsumowuje działania komitetów. Towarzyszy mu dokument roboczy służb Komisji, w którym zawarte są szczegółowe statystyki na temat prac poszczególnych komitetów.

1.Przegląd zmian w systemie procedury komitetowej w 2017 r.

1.1.Sytuacja ogólna

Jak przedstawiono w sprawozdaniu rocznym za 2013 r. wszystkie procedury komitetowe określone w „dawnej” decyzji dotyczącej procedury komitetowej , z wyjątkiem procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą, zostały automatycznie dostosowane do nowych procedur określonych w rozporządzeniu dotyczącym procedury komitetowej (rozporządzenie (UE) 182/2011).

W związku z powyższym w 2017 r. komitety ustanowione w ramach procedury komitetowej prowadziły swoją działalność zgodnie z procedurami określonymi w rozporządzeniu dotyczącym procedury komitetowej, tzn. procedurą doradczą (art. 4) i procedurą sprawdzającą (art. 5) oraz procedurą regulacyjną połączoną z kontrolą określoną w art. 5a decyzji w sprawie procedury komitetowej.

W porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. przypomniano o potrzebie dostosowania procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą:

„Trzy Instytucje uznają potrzebę dostosowania całości obowiązującego ustawodawstwa do ram prawnych wprowadzonych Traktatem z Lizbony, a w szczególności potrzebę bezzwłocznego dostosowania wszystkich aktów podstawowych, które w dalszym ciągu odsyłają do procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą. Komisja wystąpi z wnioskiem o dostosowanie tych aktów do końca 2016 r.”.

Zgodnie z tym zobowiązaniem, Komisja przyjęła nowy wniosek w sprawie dostosowania aktów podstawowych przewidujących procedurę regulacyjną połączoną z kontrolą do aktów delegowanych i wykonawczych. Przyjęła również drugi wniosek, dotyczący konkretnie dostosowania aktów podstawowych w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości. Negocjacje międzyinstytucjonalne dotyczące obu tych wniosków są w toku. Komisja Prawna przyjęła swoje sprawozdanie na temat wniosku i otrzymała mandat do rozpoczęcia negocjacji. Rada przyjęła podejście ogólne w dniu 20 marca 2018 r.

W dniu 26 lutego 2016 r. Komisja przyjęła sprawozdanie z wykonania rozporządzenia (UE) nr 182/2011. W sprawozdaniu tym Komisja stwierdziła, że ogólne ramy prawne dla komitologii funkcjonują należycie. Jednocześnie zwróciła jednak uwagę na polityczny problem „braku opinii”, zwłaszcza w kilku bardzo wrażliwych obszarach, takich jak zezwolenie na stosowanie organizmów zmodyfikowanych genetycznie. W związku z tym, a w szczególności w świetle doświadczeń związanych z procedurą wydawania zezwoleń na stosowanie glifosatu, we wrześniu 2016 r. przewodniczący Juncker w swoim orędziu o stanie Unii zapowiedział inicjatywę Komisji dotyczącą rozwiązania tego problemu oraz zwiększenia rozliczalności, odpowiedzialności i przejrzystości ze strony państw członkowskich podczas głosowania w komitecie, w szczególności w komitecie odwoławczym. W konsekwencji, w dniu 14 lutego 2017 r. Komisja przyjęła wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 182/2011 ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję (COM(2017) 85 final). We wniosku tym przedstawiono szereg ukierunkowanych zmian w funkcjonowaniu komitetu odwoławczego w celu zaradzenia sytuacjom, w których brak jest opinii we wrażliwych obszarach. Negocjacje międzyinstytucjonalne dotyczące tego wniosku są w toku.

Trwają również negocjacje między trzema instytucjami w sprawie niewiążących kryteriów stosowania art. 290 i 291 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, czyli rozróżnienia między aktami delegowanymi i wykonawczymi.

W swoim komunikacie „Lepsze wyniki dzięki lepszemu stanowieniu prawa” z maja 2015 r. Komisja zobowiązała się, że projekty aktów delegowanych i projekty ważnych aktów wykonawczych będą ogólnodostępne przez okres czterech tygodni, aby umożliwić zainteresowanym stronom przedstawienie uwag. W 2017 r. 165 takich projektów zostało opublikowanych na stronie internetowej Komisji „Wyraź swoją opinię” celem zebrania opinii na ich temat.

1.2.Rozwój orzecznictwa

W wyroku z dnia 20 września 2017 r. w sprawie C-183/16 (Tilly Sabco) Trybunał Sprawiedliwości podkreślił potrzebę przestrzegania terminów przedkładania komitetowi projektów aktów wykonawczych przed głosowaniem; odstępstwo od przyjętych terminów dopuszczalne jest jedynie w należycie uzasadnionych przypadkach. Zgodnie z art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 182/2011 przewodniczący musi przedłożyć projekt porządku obrad i projekt aktu wykonawczego komitetowi nie później niż 14 dni kalendarzowych przed posiedzeniem. W wyjątkowych przypadkach termin na złożenie wniosku może zostać skrócony. Możliwość ta została doprecyzowana we wzorze regulaminu wewnętrznego komitetów, na podstawie którego komitety uchwalają swoje regulaminy wewnętrzne. Przewodniczący może także wyznaczyć termin, w jakim komitet powinien wydać opinię o projekcie aktu. Terminy powinny być proporcjonalne i umożliwiać członkom komitetu wczesne i skuteczne przeanalizowanie projektu aktu oraz wyrażenie swoich opinii.

2.Przegląd działalności

2.1.Liczba komitetów i posiedzeń

Należy odróżnić komitety ustanowione w ramach procedury komitetowej od innych jednostek, w szczególności tworzonych przez Komisję grup ekspertów. Te ostatnie stanowią dla Komisji źródło wiedzy specjalistycznej podczas przygotowywania i realizacji polityki oraz aktów delegowanych, natomiast komitety procedury komitetowej wspomagają Komisję podczas wykonywania przez nią uprawnień wykonawczych, które zostały jej przyznane w podstawowych aktach prawnych. Niniejsze sprawozdanie skoncentrowane jest wyłącznie na komitetach ustanowionych w ramach procedury komitetowej. Liczba komitetów procedury komitetowej istniejących w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia 2017 r. została obliczona w podziale na obszary działalności (zob. tabela I). W celach porównawczych podano również dane liczbowe z roku poprzedniego (z dnia 31 grudnia 2016 r.). Sekcje i konfiguracje nie są liczone odrębnie, ponieważ należą do komitetów głównych.