KOMISJA EUROPEJSKA 
Bruksela, dnia 15.12.2011 
SEK(2011) 1566 wersja ostateczna 
  
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW 
Towarzysz ący dokumentowi: 
KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, 
EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPO ŁECZNEGO I KOMITETU 
REGIONÓW 
Plan dzia łania w zakresie energii do roku 2050 
{KOM(2011) 885 wersja ostateczna} 
{SEK(2011) 1565 wersja ostateczna} 
{SEK(2011) 1569 wersja ostateczna}  
 
PL 2   PL 1. OKREŚLENIE PROBLEMU  
Dobrostan naszych obywateli, przemys łu i gospodarki zale ży od bezpiecznej, pewnej, 
zrównowa żonej i przyst ępnej cenowo energii. W dzisiejszym świecie energia jest potrzebna 
na co dzie ń i jest z regu ły traktowana w Europie jako oczy wiste dobro. System zaopatrzenia 
w energię i jego organizacja rozwija ły się przez setki, je żeli nie tysi ące lat, wykorzystuj ąc 
różne paliwa i systemy przesy łu. Nasz obecny system energetyczny oraz metody 
wytwarzania, przetwarzania i zu żywania energii wydaj ą się nie do utrzymania w przysz łości 
ze względu na: wysok ą emisję gazów cieplarnianych, zagro żenia dla bezpiecze ństwa dostaw 
oraz zagro żenia dla konkurencyjno ści związane z wysokimi kosztami energii oraz 
niedoinwestowaniem. 
Potrzeba b ędzie dziesi ęcioleci, aby wprowadzi ć nasze systemy energetyczne na bardziej 
pewną i zrównowa żoną drogę. Nie ma jednego prostego rozwi ązania pozwalaj ącego na 
zmianę sytuacji. Nie istnieje takie źródło energii, które by łoby bogate, a jednocze śnie 
pozbawione wad pod wzgl ędem zrównowa żonego charakteru, bezpiecze ństwa dostaw i 
konkurencyjno ści (ceny). Dlatego rozwi ązanie problemu wymaga kompromisów i sam rynek 
w obecnych warunkach prawnych mo że nie by ć w stanie go zapewni ć. W najbli ższej 
przyszłości będzie jednak konieczne dokonanie znacz ących inwestycji w celu zast ąpienia 
aktywów energetycznych, tak aby zapewni ć obywatelom zbli żony poziom komfortu w 
przystępnych cenach, zapewni ć przedsiębiorstwom bezpieczne i konkurencyjne dostawy 
energii oraz dba ć o środowisko. 
Korzystanie z niskoemisyjnych, krajowych (tj. wewn ątrzunijnych) lub bardziej 
zróżnicowanych źródeł energii, wytwarzanej i zu żywanej w efektywny sposób, mo że 
przynieść znaczące korzyści nie tylko dla środowiska, konkurencyjno ści oraz bezpiecze ństwa 
dostaw energii, ale tak że dla wzrostu gospodarczego, zatrudnienia, rozwoju regionalnego i 
innowacji. Jakie s ą zatem przeszkody? Dlaczego przej ście na niskoemisyjny, bardziej 
konkurencyjny system energetyczny wykorzystuj ący bardziej zró żnicowane źródła energii nie 
następuje lub te ż odbywa si ę zbyt wolno? 
Istnieje kilka czynników stoj ących na drodze przemian:  
1) Rynkowe ceny energii nie w pe łni odzwierciedlaj ą wszystkie koszty ponoszone przez 
społeczeństwo  pod wzgl ędem zanieczyszczenia, emisji gazów cieplarnianych, zuba żania 
zasobów, wytwarzania odpadów, u żytkowania gruntów, jako ści powietrza oraz zale żności 
geopolitycznych. 
2) Bezwładność systemu fizycznego   
Większość nakładów na system energetyczny to aktywa d ługoterminowe, co prowadzi do 
zamrożenia środków, a wszelkie zmiany w systemie uwidaczniaj ą się bardzo powoli. 
3) Opinia publiczna i nawyki u żytkowników  
Opinia publiczna cz ęsto uważa zagrożenia zwi ązane z budow ą nowych elektrowni i 
infrastruktury za wi ększe, niż wynika to z opinii naukowych. Cz ęsto potrzeba równie ż wiele 
czasu i odpowiednich środków motywuj ących lub regulacji prawnych, aby przekona ć ludzi do 
zmiany sposobów, w jaki ogrzewaj ą swoje domy, przemieszczaj ą się itp. 
4) Niepewno ść dotycząca technologii, popytu, cen i rozwoju rynku  
System energetyczny cechuje si ę dużym udzia łem długoterminowych kosztów sta łych, które 
odzyskuje si ę na przestrzeni dziesi ęcioleci. Niepewno ść może znacząco zwiększyć ryzyko i 
koszty dla inwestorów oraz zniech ęcić konsumentów i przedsi ębiorców do inwestowania.  
 
PL 3   PL 5) Niedoskona łość rynków  
Konkurencja jest s łaba w tych pa ństwach cz łonkowskich, gdzie rynki s ą nadal zdominowane 
przez podmioty zasiedzia łe. Kolejny czynnik to krótkowzroczno ść rynku polegaj ąca na tym, 
że podmioty nie zawsze s ą zainteresowane d ługoterminowymi inwestycjami, poniewa ż zależy 
im raczej na korzy ściach w bli ższej perspektywie czasowej. Rozwijaj ące się rynki us ług w 
zakresie efektywno ści energetycznej i zdecentralizowanych odnawialnych źródeł energii 
borykają się z niewielk ą liczbą uczestników i brakiem odpowiednich przepisów 
umożliwiających dzia łalność. 
2. ANALIZA POMOCNICZO ŚCI I WARTO ŚCI DODANEJ DLA UE  
Kompetencje UE w dziedzinie energii s ą określone w art. 1941 Traktatu o funkcjonowaniu 
Unii Europejskiej. Kompetencje Unii w zakresie przeciwdzia łania zmianom klimatu, w tym 
zmniejszania emisji gazów cieplarnianych w sektorze energetycznym i pozosta łych sektorach, 
są określone w art. 191–193. Z ekonomicznego punktu widzenia wiele zmian w systemie 
energetycznym najlepiej wprowadza ć na poziomie ca łej UE, wykorzystuj ąc działania 
zarówno na szczeblu UE, jak i pa ństw członkowskich, z poszanowaniem ich odpowiednich 
kompetencji. 
3. CELE INICJATYWY UE 
Ogólnym celem jest opracowanie wizj i i strategii, w jaki sposób osi ągnąć dekarbonizacj ę 
systemu energetycznego UE do roku 2050, z uwzgl ędnieniem celów w zakresie 
bezpiecze ństwa dostaw i konkurencyjno ści. 
W ramach realizacji celu ogólnego proponuje si ę następujące cele szczegó łowe: 
(i) Zapewni ć inwestorom wi ększą pewność dotyczącą możliwych przysz łych kierunków 
polityki na szczeblu UE, przedstawiaj ąc różne sposoby odchodzenia od paliw kopalnych do 
roku 2050 oraz ich najwa żniejsze skutki gospodarcze, spo łeczne i ekologiczne; 
(ii) Przedstawi ć kompromisy w zakresie poszc zególnych celów polityki i ró żnych sposobów 
dekarbonizacji oraz zidentyfikowa ć wspólne elementy łączące wszystkie sposoby 
dekarbonizacji; 
(iii) Ustali ć najważniejsze etapy po roku 2020, aby zmobilizowa ć zainteresowane strony i 
zwiększyć pewność dotyczącą okresu po roku 2020. 
Plan działania do roku 2050 powinien si ę opierać na aktualnych celach polityki energetycznej 
UE – zrównowa żonym rozwoju, bezpiecze ństwie dostaw i konkurencyjno ści. 
                                                 
1 Artyku ł 194: 
1. W ramach ustanawiania lub funkcjonowania rynku wewn ętrznego oraz z uwzgl ędnieniem 
potrzeby zachowania i poprawy stanu środowiska, polityka Unii w dziedzinie energetyki ma na celu, w 
duchu solidarno ści między Państwami Cz łonkowskimi: 
a) zapewnienie funkcjonowania rynku energii; 
b) zapewnienie bezpiecze ństwa dostaw energii w Unii; 
c) wspieranie efektywno ści energetycznej i oszcz ędności energii, jak równie ż rozwoju nowych i 
odnawialnych form energii; oraz 
d) wspieranie wzajemnych po łączeń między sieciami energii. 
 
PL 4   PL 4. WARIANTY STRATEGICZNE  
Niniejsza ocena skutków ró żni się od tradycyjnych dokumentów, gdzie przedstawia si ę 
poszczególne warianty strategiczne pozwalaj ące na osi ągnięcie danych celów polityki, a 
następnie ocenia skutki tych wariantów w celu wybrania najkorzystni ejszego. W niniejszym 
dokumencie dokonano raczej oceny pewnego katalogu mo żliwych do wprowadzenia zmian, 
aby uzyska ć więcej informacji na temat tego, w jaki sposób system energetyczny mo że 
zmniejszy ć emisję CO 2 związaną z energi ą o 85 % w porównaniu do roku 1990 (co 
odpowiada zmniejszeniu emisji gazów ciep larnianych o 80 % do roku 2050) oraz zwi ększyć 
bezpiecze ństwo dostaw i konkurencyjno ść; nie dokonano natomiast wyboru żadnego 
wariantu. 
Na potrzeby analizy dekarbonizacji systemu energetycznego mo żna zaproponowa ć kilka 
użytecznych scenariuszy. Ich tre ść była szeroko omawiana z ró żnymi zainteresowanymi 
stronami. Zainteresowane strony i Komisja Europejska zidentyfikowa ły cztery g łówne ścieżki 
dekarbonizacji sektora energe tycznego, przy czym efektywno ść energetyczna ma wp ływ 
głównie na stron ę popytu, a odnawialne źródła energii, energia j ądrowa i CCS 
(wychwytywanie i sk ładowanie dwutlenku w ęgla)  na stron ę podaży (zmniejszenie 
intensywno ści emisji dwutlenku w ęgla po stronie  podaży). Zaproponowane warianty 
strategiczne (scenariusze) przedstawiaj ą pięć różnych kombinacji czterech wariantów 
dekarbonizacji. Wariantów de karbonizacji nie rozpatruje si ę osobno, poniewa ż w każdym 
scenariuszu oceniaj ącym cały system energetyczny musz ą być uwzględnione interakcje 
pomiędzy różnymi elementami. Wszystkie scenariusze dekarbonizacji zak ładają zmniejszenie 
emisji CO 2 z energii o 85 % do roku 2050 i zostanie dok ładnie przeanalizowane, czy ka żdy 
wariant strategicz ny poprawi równie ż bezpiecze ństwo dostaw i konkurencyjno ść sektora 
energii, a tak że doprowadzi do osi ągnięcia przyst ępnych kosztów energii. 
 
 Warianty strategiczne 
1 Kontynuacja dotychczasowego post ępowania (wspólny scenariusz odniesienia2) 
1 a Aktualne inicjatywy strategiczne (A IS) – scenariusz AIS (zaktualizowany 
scenariusz odniesienia) 
2 Scenariusz oparty na wysokiej efektywno ści energetycznej 
3 Scenariusz oparty na zró żnicowanych technologiach dostaw3 
4 Scenariusz oparty na du żym udziale odnawialnych źródeł energii 
5 Scenariusz oparty na opó źnionym CCS 
6 Scenariusz oparty na ma łym udziale energii j ądrowej 
5. OCENA SKUTKÓW I PORÓWNANIE WARIANTÓW  
Skutki dla środowiska naturalnego 
Jeżeli chodzi o skutki dla środowiska naturalnego, to wszy stkie warianty strategiczne 
przewiduj ą znaczące zmniejszenie zu życia energii, a najwi ększa redukcja ma miejsce w 
przypadku scenariusza oparteg o na wysokiej efektywno ści energetycznej. Sk ład koszyka 
energetycznego w systemie zdekarbonizowanym równie ż ulega du żym zmianom, przy czym 
we wszystkich scenariuszach znacznie wzrós łby udział odnawialnych źródeł energii. Rozwój 
                                                 
2 Stosowany równie ż w planie dzia łania prowadz ącym do przej ścia na konkurencyjn ą gospodark ę 
niskoemisyjn ą i białej księdze dotycz ącej transportu.  
3 Scenariusz 3 stanowi powtór zenie scenariusza „Skuteczne i ogólnie uznawane technologie” 
stosowanego w planie dzia łania prowadz ącym do przej ścia na konkurencyjn ą gospodark ę 
niskoemisyjn ą i białej księdze dotycz ącej transportu na podsta wie scenariusza 1 a.  
 
PL 5   PL elektrowni j ądrowych zale ży od przyj ętych założeń, a jego udzia ł w zużyciu energii 
pierwotnej waha si ę od 2 do 18 %. Udzia ł gazu jest najwi ększy w scenariuszu opartym na 
małym udziale energii j ądrowej, przy du żym udziale CCS. Zu życie ropy naftowej i paliw 
stałych będzie się zmniejsza ć. Udział elektryczno ści w końcowym zu życiu energii zwi ększy 
się dwukrotnie w porównaniu do obecnego poziomu, a elektryczno ść stanie si ę 
najważniejszym źródłem energii ko ńcowej. Wszystkie scenariusze dekarbonizacji zak ładają 
zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych o 80 % i CO 2 z energii o 85 % do roku 2050 w 
porównaniu z rokiem 1990 oraz tak samo emis ji skumulowanych w prognozowanym okresie. 
W 2030 r. wielko ść emisji CO 2 z energii powinna by ć mniejsza o 38–41 %, a gazów 
cieplarnianych ogó łem o 40–41 %. 
Skutki ekonomiczne 
Różne analizy wp ływu polityki w zakresie energii i emisji CO 2 na PKB wskazuj ą, że jest on 
raczej ograniczony. W zale żności od scenariusza dekarbonizacji, w porównaniu ze 
scenariuszem odniesienia i scenariuszem AIS, średnie roczne dodatkowe koszty dla systemu 
energetycznego wynikaj ące z dążenia do dekarbonizacji w ramach globalnych wysi łków nie 
występują wcale lub s ą niewielkie. Je żeli chodzi o ceny energii elektrycznej, to niektóre 
warianty strategiczne przewiduj ą pewną obniżkę cen w stosunku do scenariusza odniesienia i 
scenariusza AIS (efektywno ść energetyczna i zró żnicowane technologie dostaw), a inne 
podwyżkę (scenariusz oparty na du żym udziale odnawialnych źródeł energii oraz, w 
mniejszym stopniu, scenariusz oparty na ma łym udziale energii j ądrowej). Ceny dwutlenku 
węgla w systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (ETS) s ą znacznie 
wyższe niż w scenariuszu odniesienia i scenar iuszu AIS, podczas gdy ceny paliw s ą niższe. 
Wszystkie warianty strategiczne wymagaj ą coraz bardziej z łożonej infrastruktury 
energetycznej (linie elektryczne, inteligentne sieci energetyczne, sk ładowanie), przy czym 
największe wymagania stawia scenariusz oparty na du żym udziale odnawialnych źródeł 
energii. 
Skutki spo łeczne 
Wymiar spo łeczny planów odchodzenia od paliw kopalnych ma kluczowe znaczenie, 
ponieważ przejście na gospodark ę niskoemisyjn ą wymaga g łębokich zmian w kilku sektorach 
mających wpływ na przedsi ębiorstwa, wielko ść zatrudnienia i warunki pracy. Edukacj ę i 
szkolenia nale ży uwzględnić na wczesnym etapie, aby unikn ąć bezrobocia w jednych 
sektorach, a niedoboru si ły roboczej w innych. 
Analizy wykaza ły, że do 2020 r. wp ływ polityki dekarbonizacji na poziom zatrudnienia 
będzie niewielki, ale nak łady na nowe technologie mog ą stworzyć zapotrzebowanie na 
bardziej wykwalifikowanyc h pracowników. Bezpiecze ństwo dostaw energii, mierzone w 
kategoriach zale żności od importu, poprawia si ę we wszystkich wariantach strategicznych do 
roku 2050, przy czym najwi ększą poprawę obserwuje si ę w scenariuszu opartym na du żym 
udziale odnawialnych źródeł energii. Je żeli chodzi o przyst ępność kosztów energii dla 
gospodarstw domowych, to wszystkie warianty strategiczne przewiduj ą znaczące 
oszczędności paliw, ale równie ż większe koszty kapita łowe i inwestycyjne na rzecz 
efektywno ści energetycznej. Wydatki gospodarstw domowych na energi ę ogółem są większe 
we wszystkich wariantach strategicznych, przy czym najwi ększy wzrost obserwuje si ę w 
przypadku wariantów zak ładających duży nacisk na efektywno ść energetyczn ą i udział 
odnawialnych źródeł energii. 
Warianty porównano pod k ątem ich skuteczno ści, efektywno ści i spójno ści.  
Jeżeli chodzi o skuteczno ść, to wzięto pod uwag ę trzy cele polityki energetycznej – 
zrównowa żony charakter, bezpiecze ństwo dostaw i konkurencyjno ść. Wszystkie warianty 
strategiczne zaprojektowano tak, aby osi ągnąć zmniejszenie emisji CO 2 z sektora energii o 
 
PL 6   PL 85 % do roku 2050, a wi ęc wszystkie s ą skuteczne. Nale ży zauważyć, że niektóre warianty 
zależą w dużym stopniu od powodzenia nowych t echnologii, jeszcze niesprawdzonych 
komercyjnie. Je żeli chodzi o bezpiecze ństwo dostaw, to wszystkie warianty strategiczne 
zmniejszaj ą zależność od importu. Jednak że w coraz bardziej zelektryfikowanym świecie 
stabilność sieci mo że być dużo większym problemem. Je żeli chodzi o konkurencyjno ść, to 
niektóre warianty st rategiczne przewiduj ą niewielk ą obniżkę cen elektryczno ści w 
porównaniu do scenariusza odniesienia  i scenariusza AIS, a inne zak ładają podwyżkę cen. 
Ceny ETS s ą znacznie wy ższe niż w scenariuszu odniesienia i scenariuszu AIS, podczas gdy 
ceny paliw s ą niższe. Model inicjuje odpowiedni e inwestycje kierowane okre śloną polityką 
lub cenami dwutlenku w ęgla, a decyzje inwestycyjne opieraj ą się na założeniu doskona łej 
przewidywalno ści. 
Jeżeli chodzi o efektywno ść, to analiza wykaza ła, że koszty dekarbonizacji systemu 
energetycznego s ą zbliżone we wszystkich scenariuszach oraz że większość scenariuszy 
dekarbonizacji wykazuje nawet oszcz ędności kosztowe w porównaniu do scenariusza 
odniesienia. Najmniej kosztowne scen ariusze to scenariusz oparty na opó źnionym CCS i 
scenariusz oparty na zró żnicowanych technologiach dostaw przy du żym udziale energii 
jądrowej. 
Wszystkie scenariusze polityki s ą spójne z innymi d ługoterminowymi celami UE (w zakresie 
klimatu, transportu itp.). Nie ma jednoznacznego zwyci ęzcy spo śród wariantów 
strategicznych, który uzyska łby najlepsze wyniki we wszy stkich kryteriach, i nale ży wziąć 
pod uwag ę kilka kompromisów. 
6. WNIOSKI  
Aktualne prognozy tendencji pozwalaj ą oczekiwa ć osiągnięcia zaledwie po łowy wymaganej 
redukcji emisji gazów cieplarnianych, zwi ększenia zale żności od importu, w szczególno ści w 
przypadku gazu, oraz wz rostu cen elektryczno ści i kosztów energii. Analiza modelowa 
wykazała, że dekarbonizacja sektora energetycznego jest wykonalna i mo żna ją osiągnąć 
poprzez ró żne kombinacje środków w zakresie efektywno ści energetycznej, odnawialnych 
źródeł energii, energii j ądrowej i CCS, oraz że związane z tym koszty s ą akceptowalne. 
Wspólne elementy wynikaj ące z analizy scenariuszy  
– Konieczne jest zintegrowane podej ście.  
– Elektryczno ść jest istotnym elementem scenariuszy dekarbonizacji, a jej udzia ł w 
2050 r. powinien wynosi ć 36–39 %. 
– We wszystkich scenariuszach dekarbonizacji obserwuje si ę znaczącą poprawę w 
zakresie efektywno ści energetycznej.  
– Udział odnawialnych źródeł energii wzrasta znacz ąco we wszystkich scenariuszach, 
osiągając co najmniej 55 % ko ńcowego zu życia energii brutto w roku 2050. 
– Większe wykorzystanie energii odnawial nej oraz usprawnienia w zakresie 
efektywno ści energetycznej wymagaj ą nowoczesnej, niezawodnej i inteligentnej 
infrastruktury z mo żliwością składowania energii elektrycznej.  
– Energia j ądrowa odgrywa istotn ą rolę w dekarbonizacji, a najwi ększy udzia ł ma w 
przypadku scenariusza opartego na opó źnionym CCS. 
– CCS przyczynia si ę istotnie do dekarbonizacji w wi ększości scenariuszy, a 
największy udzia ł ma w przypadku ogranicze ń dotyczących energetyki j ądrowej.  
– Wszystkie scenariusze zak ładają odejście od wysokich wydatków na 
paliwa/wydatków eksploatacyjnych na  rzecz wysokich wydatków kapita łowych. 
 
PL 7   PL – Znaczące zmiany w okresie do 2030 r. b ędą miały kluczowe znaczenie dla 
racjonalnej pod wzgl ędem kosztów, d ługoterminowej dekarbonizacji świata; koszty 
ekonomiczne b ędą akceptowalne, je żeli działania rozpoczn ą się wcześnie, tak aby 
restrukturyzacja systemu energetycznego sz ła w parze z cyklami inwestycyjnymi. 
– Koszty takiej g łębokiej dekarbonizacji s ą niskie we wszystkich scenariuszach ze 
względu na ni ższe koszty uzyskania paliw, przy czym oszcz ędności kosztowe 
obserwuje si ę przede wszystkim w scenariuszach opieraj ących się na wszystkich 
czterech g łównych wariantach dekarbonizacji. 
– Koszty rozk ładają się nierówno w poszczególnych sektorach, przy czym najwi ększy 
wzrost kosztów dotyka gospodarstwa domowe ze wzgl ędu na wy ższe koszty 
bezpośrednich nak ładów na efektywno ść energetyczn ą urządzeń, pojazdów i izolacji. 
– Zewnętrzny rachunek energetyczny Unii z tytu łu importu ropy naftowej, gazu i 
węgla znacznie si ę zmniejszy w warunkach deka rbonizacji z powodu istotnego 
zmniejszenia wielko ści importu i cen. 
Niektóre istotne dla polityki wnioski mo żna wyciągnąć zarówno na podstawie wyników 
analizy scenariuszy, jak i na podstawi e porównania rynku idealnego i warunków 
technologicznych niezb ędnych do celów modelowania z sytuacj ą mającą miejsce w du żo 
bardziej z łożonej rzeczywisto ści. 
Konsekwencje dla dalszego stanowienia polityki  
– Osiągnięcie dekarbonizacji przy zachowaniu konkurencyjno ści gospodarki UE jest 
możliwe. W przypadku braku dzia łań globalnych w zakresie klimatu problemem 
może być zjawisko ucieczki emisji gazów cieplarnianych i mog ą być konieczne 
odpowiednie instrumenty, aby zachowa ć konkurencyjno ść sektorów o du żym 
zużyciu energii. 
– Przewidywalno ść i stabilno ść ram strategicznych i prawnych stwarzaj ą sprzyjające 
środowisko dla inwestycji niskoemisyjnych. Podczas gdy ramy na okres do 2020 r. 
są w zasadzie okre ślone, nale ży już rozpocząć rozmowy na temat polityki na lata 
2020–2030. Okre ślenie głównych etapów i celów pomo że uniknąć kosztów 
osieroconych. Niepewno ść może prowadzi ć do sytuacji nieoptymalnej, gdzie 
realizowane b ędą tylko inwestycje o niskich pocz ątkowych kosztach kapita łowych. 
– Funkcjonowanie rynku wewn ętrznego jest konieczne do stymulowania inwestycji 
tam, gdzie jest to najbardziej racjonalne pod wzgl ędem kosztów. 
– Efektywno ść energetyczna cz ęsto wykazuje lepsze wyniki w świecie modelowym 
niż w rzeczywisto ści. Postępy w zakresie efektywno ści energetycznej s ą często 
blokowane przez rozbie żność motywacji, problemy gotówkowe niektórych grup 
konsumentów, niewystarczaj ącą wiedzę i umiejętność przewidywania prowadz ące 
do zablokowania w przestarza łych technologiach itp. Dlatego konieczne s ą 
ukierunkowane strategie pomocnicze, np. na rzecz wyborów konsumenckich w 
większym stopniu uwzgl ędniających efektywno ść energetyczn ą. 
– Należy zapewni ć silne wsparcie dla prac badawczo-rozwojowych oraz projektów 
demonstracyjnych, aby obni żyć koszty technologii niskoemisyjnych.  
– Należy zająć się kwestią publicznej akceptacji wszystki ch technologii i infrastruktur 
niskoemisyjnych, a tak że kwesti ą gotowo ści konsumentów do podj ęcia 
sugerowanych zmian i ponoszenia wy ższych kosztów. 
– Może wystąpić konieczno ść rozpatrzenia towarzysz ących strategii spo łecznych na 
wczesnym etapie procesu z uwagi na fakt, że gospodarstwa domowe ponosz ą dużą 
część kosztów. Chocia ż przeciętne gospodarstwo domowe mo że udźwignąć te 
 
PL 8   PL koszty, bardziej wra żliwi konsumenci mog ą wymaga ć szczególnego wsparcia, aby 
poradzić sobie z wi ększymi wydatkami.  
– Elastyczno ść. Przyszłość jest niepewna i nikt nie umie jej przewidzie ć. Dlatego w 
przypadku podej ścia zorientowanego na efektywno ść kosztow ą ważne jest 
zachowanie elastyczno ści, ale niektóre decyzje s ą konieczne ju ż na obecnym etapie, 
aby rozpocz ąć proces, który wymaga innowacji i inwestycji, a inwestorzy potrzebuj ą 
uzasadnionego stopnia pewno ści wynikaj ącego ze zmniejszonego ryzyka z tytu łu 
polityki i przepisów prawa.  
– Konieczne jest proaktywne podej ście do wymiaru zewn ętrznego, w szczególno ści do 
relacji z dostawcami energii, i to na wczesnym etapie, z uwagi na wp ływ globalnej 
dekarbonizacji na przychody z eksp ortu paliw kopalnych oraz niezb ędne nakłady na 
produkcję i przesy ł energii w czasie fazy przej ściowej zmierzaj ącej ku 
dekarbonizacji. 
7. MONITORING I OCENA  
Plan dzia łania nie jest przedsi ęwzięciem jednorazowym i b ędzie regularnie aktualizowany z 
uwzględnieniem najnowszych zmian. Ponadto Komisja b ędzie stale monitorowa ć zestaw 
kluczowych wska źników, które s ą już dostępne i obecnie u żywane.