PL ECB-PUBLIC  
 
 
OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO 
z dnia 27 czerwca 2014 r. 
w sprawie wymogów sprawozdawczo ści statystycznej w zakresie statystyki p łatności 
(CON/2014/47) 
 
Wprowadzenie i podstawa prawna 
W dniu 4 kwietnia 2014 r. Europejs ki Bank Centralny (EBC) otrzyma ł wniosek Ministra Finansów 
Rzeczpospolitej Polskiej o wydanie opinii w sprawie projektu rozporz ądzenia Ministra Finansów w 
sprawie szczegó łowego zakresu informacji, o których mowa w art. 14a-14c ustawy o us ługach 
płatniczych, przekazywanych Narodowemu Bankow i Polskiemu oraz sposobu realizacji obowi ązku ich 
przekazywania (zwanego dalej „projektem rozporz ądzenia”). 
Kompetencja EBC do wydania opinii wynika z art. 127 ust. 4 oraz art. 282 ust. 5 Traktatu o 
funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz trzeciego, czwartego i szóstego tiret art. 2 ust. 1 oraz art. 2 ust. 2 
decyzji Rady 98/415/WE z dnia 29 czerwca 1998 r. w sprawie konsultacji Europejskiego Banku Centralnego udzielanych w ładzom krajowym w sprawie projektów przepisów prawnych
1, z uwagi na to, 
że projekt rozporz ądzenia dotyczy Narodowego Banku Polskieg o (NBP), tworzenia i upowszechniania 
systemów walutowych, finansowych, bankowych, p łatności oraz statystyk bilansów p łatniczych oraz 
zasad odnosz ących się do instytucji finansowych w zakresie, w jakim wywieraj ą one istotny wp ływ na 
stabilność instytucji i rynków fina nsowych. Rada Prezesów wyda ła niniejsz ą opinię zgodnie ze zdaniem 
pierwszym art. 17 ust. 5 Regulami nu Europejskiego Banku Centralnego. 
 1.  Założenia projektu rozporz ądzenia 
1.1 Projekt rozporz ądzenia stanowi wykonanie zawartego w art. 14d ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. 
o usługach płatniczych
2 upoważnienia dla Ministra Finansów do okre ślenia obowi ązków agentów 
rozliczeniowych, instytucji pieni ądza elektronicznego i wydawców instrumentów p łatniczych w 
zakresie przekazywania NBP danych wykorzystywanych przez NBP do dokonywania okresowych ocen rozlicze ń pieniężnych w ramach sprawowania nadzoru nad systemami p łatności. 
1.2 Projekt rozporz ądzenia zast ępuje i konsoliduje trzy rozporz ądzenia wykonawcze, które obecnie 
regulują obowiązki sprawozdawcze agentów rozliczeniowych, instytucji pieni ądza elektronicznego 
                                                 
1  Dz.U. L 189 z 3.7.1998, s. 42. 
2 Dz. U. z 2011 r. Nr 199, poz. 1175. 
ECB-PUBLIC  
2 i wydawców instrumentów p łatniczych3. Ponadto projekt rozporz ądzenia rozszerza zakres 
sprawozdawczo ści o instrumenty p łatnicze inne ni ż karty. 
1.3 Projekt rozporz ądzenia ma równie ż na celu aktualizacj ę formularzy sprawozdawczych w celu 
uwzględnienia postanowie ń rozporządzenia Europejskiego Banku Ce ntralnego (UE) nr 1409/2013 
(EBC/2013/43) oraz4 zalecenia EBC/2013/445. 
 2. Uwagi ogólne 2.1  Artyku ł 5 ust. 2 Statutu Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku 
Centralnego (zwanego dalej „Statutem ESBC”) stanowi, że  „krajowe banki centralne wykonuj ą, w 
miarę możliwości, zadania okre ślone w artykule 5.1”. S ą to zadania Europejskiego Systemu 
Banków Centralnych (ESBC) okre ślone w Traktacie i Statucie ESBC. Cho ć rozporządzenia 
przyjmowane na podstawie art. 34 ust. 1 Statutu ESBC nie przyznaj ą praw ani nie nak ładają 
obowiązków na pa ństwa członkowskie, które nie przyj ęły jeszcze euro (zwane dalej „pa ństwami 
członkowskimi spoza strefy euro”), to jednak art. 5 Statutu ESBC stosuje si ę do wszystkich pa ństw 
członkowskich, bez wzgl ędu na to, czy przyj ęły one euro
6. Ponadto, zgodnie z art. 4 
rozporządzenia (WE) nr 2533/98, wszystkie pa ństwa członkowskie „w celu zapewnienia realizacji 
obowiązków wynikaj ących z art. 5 Statutu … wprowadz ą odpowiedni ą organizacj ę w dziedzinie 
statystyki oraz b ędą w pełni współpracowały z ESBC”. Przepisy te oznaczaj ą zatem, że państwa 
członkowskie spoza strefy euro maj ą obowiązek przyj ęcia i wdro żenia na poziomie krajowym 
wszelkich środków uznanych przez nie za w łaściwe w celu zbierania informacji statystycznych 
potrzebnych do wype łniania wymogów EBC w zakresie sprawozdawczo ści statystycznej oraz w 
celu przeprowadzenia terminowych przygotowa ń w dziedzinie statystyki umo żliwiających 
uzyskanie przez nie statusu uczestnicz ących państw członkowskich. 
2.2  W tym kontek ście określenie, jakie szczegó łowe wymogi sprawozdawcze oraz metody zbierania 
danych s ą najbardziej efektywne i najsprawniejs ze na poziomie krajowym oraz stanowi ą 
najmniejsze obci ążenie dla w łaściwej populacji sprawozdaj ącej, jest przede wszystkim zadaniem 
władz krajowych pa ństw członkowskich spoza strefy euro. EBC nie wyra ża szczegó łowych uwag 
w odniesieniu do krajowych przepisów dotycz ących obowi ązków sprawozdawczych, w ramach 
których wyst ąpić mogą istotne ró żnice między poszczególnymi pa ństwami cz łonkowskimi, 
zależnie od czynników krajowych oraz zewn ętrznych. W zwi ązku z powy ższym uwagi EBC maj ą 
ogólny charakter i powinny s łużyć jako wskazówki pozwalaj ące władzom polskim na 
                                                 
3  Wydane na podstawie ustawy o el ektronicznych instrumentach p łatniczych, uchylonej z dniem 7 pa ździernika 2013 r. w 
ramach konsolidacji przepisów dotycz ących usług płatniczych w ustawie o us ługach płatniczych. W kwestii tej 
konsolidacji – zob. opini ę CON/2012/72. Opinie EBC s ą dostępne na stronie internetowej EBC pod adresem 
www.ecb.europa.eu. 
4 Rozporządzenie Europejskiego Banku Centralnego (EU) nr 1409/ 2013 z dnia 28 listopada 2013 r. w sprawie statystyki 
płatności (EBC/2013/43) (Dz.U. L 352 Z 24.12.2013, S. 18). 
5 Zalecenie Europejskiego Banku Centralnego z dnia  28 listopada 2013 r. w sprawie statystyki p łatności (EBC/2013/44) 
(Dz.U. C 5 z 9.1.2014, s. 1). 
6  Zob. motyw 17 rozporz ądzenia Rady (WE) nr 2533/98 z dnia 23 listopada 1998 r. dotycz ącego zbierania informacji 
statystycznych przez Europejski Bank Cent ralny (Dz.U. L 318 z 27.11.1998, s. 8).  
ECB-PUBLIC  
3 dostosowanie wymogów sprawozdawczych do wymogów Eurosystemu w ramach przygotowa ń do 
przyjęcia euro przez Polsk ę.   
 3. Uwagi szczegó łowe i komentarze techniczne 
3.1 EBC z zadowoleniem przyjmuje konsolidacj ę rozporz ądzeń wykonawczych dotycz ących 
obowiązków sprawozdawczych cz ęści populacji sprawozdawczej  w zakresie statystyki p łatności 
w jednym akcie prawnym, poniewa ż zwiększy ona jasno ść i spójność interpretacji i stosowania 
obowiązków sprawozdawczych.  
3.2 EBC przyjmuje równie ż z zadowoleniem deklaracj ę polskich w ładz, zgodnie z któr ą projekt 
rozporządzenia ma na celu dostosowanie wymogów sprawozdawczo ści statystycznej w zakresie 
statystyki p łatności do odpowiednich wymogów EBC, w szczególno ści wymogów okre ślonych w 
rozporządzeniu (UE) nr 1409/2013 (EBC/2013/43) oraz zaleceniu EBC/2013/44. Osi ągnięcie 
zgodności ze standardami i wymogami statystycznymi EBC umo żliwi populacji sprawozdawczej 
zapoznanie si ę z zasadami sprawozdawczo ści statystycznej, które b ędą obowiązywały w Polsce po 
przyjęciu euro. Bior ąc to pod uwag ę, EBC jest zdania, że warte rozwa
żenia byłoby dalsze 
dostosowanie projektu rozporz ądzenia do postanowie ń rozporz ądzenia (UE) nr 1409/2013 
(EBC/2013/43) w nast ępującym zakresie: (i) wprowadzenie w formularzu FN.19 podzia łu 
geograficznego podobnego do tabeli 3 w za łączniku III do rozporz ądzenia (UE) nr 1409/2013; 
(ii) rozróżnienie pomi ędzy terminalami POS i nie-POS w formularzu ST.03; oraz 
(iii) uwzgl ędnienie informacji dotycz ących ogólnej struktury statystyki p łatności oraz definicji 
danych, podobnie do za łączników I i II do rozporz ądzenia (UE) nr 1409/2013. Ponadto EBC 
zauważa, że przekazywanie statystyki p łatności przez podmioty prowadz ące systemy p łatności nie 
wchodzi w zakres projektu rozporz ądzenia, poniewa ż informacje te s ą przekazywane na innej 
podstawie prawnej7.  
3.3. EBC z zadowoleniem przyjmuje fakt, i ż projekt rozporz ądzenia obejmuje postanowienia dotycz ące 
zbierania szczegó łowych informacji w zakresie instrumentów p łatniczych w celach nadzorczych; 
zakres tych informacji jest w wi ększości aspektów podobny a nawet bardziej szczegó łowy niż 
odpowiednie wymogi zbierania danych przez EBC (np. w odniesieniu do kart EMV, pieni ądza 
elektronicznego i p łatności mobilnych). EBC stwierdza, że nie uwzgl ędniono podzia łu na kraje 
jeżeli chodzi o pochodzenie zagranicznych transakcji zmierzaj ących do naruszenie lub obej ścia 
prawa. Dlatego te ż w tym zakresie polskie w ładze nie b ędą dysponowa ć szczegó łowymi 
informacjami co do geograficznego pochodzen ia tych transakcji. Ponadto wydaje si ę, że projekt 
rozporządzenia nie uwzgl ędnia podzia łu na kategorie w odniesieniu do operacji przeprowadzonych 
w urządzeniach ATM, zmierzaj ących do naruszenia lub obej ścia przepisów prawa 
(„zgubione/skradzione”, „nieotrzymane”, „sfa łszowane”, „inne”), podczas gdy podzia ł ten zosta ł 
uwzględniony dla pieni ądza elektronicznego. EBC zaleca wprowadzenie rozró żnienia na transakcje 
                                                 
7  Odpowiednimi przepisami s ą art. 16 ustawy o ostateczno ści rozrachunku w systemach p łatności i systemach rozrachunku 
papierów warto ściowych oraz zasadach nadzoru nad tymi systemami (t.j . Dz. U. z 2010 r., poz. 246) oraz art. 23 ust. 2a 
ustawy o Narodowym Banku Polskim (t .j. Dz. U. z 2013 r., poz. 908). 
ECB-PUBLIC  
4 zmierzające do naruszenia lub obej ścia przepisów prawa, wynikaj ące z zamówie ń pocztowych lub 
telefonicznych, oraz takie transakcje dokonywane za po średnictwem internetu. Takie rozró żnienie 
byłoby korzystne zw łaszcza w zwi ązku ze znacz ącym wzrostem liczby oszustw internetowych. To 
rozróżnienie jest jednak opcjonalne tak że zgodnie z zasadami zbierania danych obowi ązującymi w 
Eurosystemie.  
3.4 Powy ższe uwagi nie wykluczaj ą przyszłej oceny przez EBC systemu sprawozdawczo ści w zakresie 
statystyki p łatności w Polsce. 
 Niniejsza opinia zostanie opublikowana na stronie internetowej EBC.   Sporządzono we Frankfurcie nad Menem dnia 27 czerwca 2014 r. 
 
[podpis]  
 
Prezes EBC 
Mario DRAGHI