UZASADNIENIE

1.KONTEKST WNIOSKU

1.1.Przyczyny i cele wniosku

Porozumienie lizbońskie z 1958 r. o ochronie nazw pochodzenia i ich międzynarodowej rejestracji jest traktatem zarządzanym przez Światową Organizację Własności Intelektualnej (WIPO). Jest ono otwarte dla stron Konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej. Umawiające się strony tego porozumienia są zobowiązane do ochrony na swoich terytoriach nazw pochodzenia produktów innych umawiających się stron, uznanych i chronionych jako takie w kraju pochodzenia i zarejestrowanych w Biurze Międzynarodowym WIPO, chyba że w ciągu jednego roku od złożenia wniosku o rejestrację złożą oświadczenie, że nie mogą zapewnić ochrony.

Porozumienie lizbońskie zostało poddane przeglądowi w latach 2009–2015. Celem było (i) udoskonalenie obecnych ram, (ii) wprowadzenie postanowień precyzujących, że system lizboński ma również zastosowanie do oznaczeń geograficznych (OG), oraz (iii) uwzględnienie możliwości przystąpienia organizacji międzyrządowych, takich jak UE.

W dniu 7 maja 2015 r. Rada przyjęła decyzję upoważniającą Komisję Europejską do udziału w konferencji dyplomatycznej WIPO, która odbyła się w Genewie w dniach 11–21 maja 2015 r. W dniu 20 maja 2015 r. na konferencji przyjęto Akt genewski Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych (zwany dalej „aktem genewskim”). Uwzględniając wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 25 października 2017 r. w sprawie C-389/15, wspomnianą decyzję zastąpiono decyzją Rady (UE) 2018/416 z dnia 5 marca 2018 r. Upoważniała ona do podjęcia rokowań dotyczących zmienionego Porozumienia lizbońskiego w sprawie nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych.

W dniu 26 listopada 2019 r. Unia Europejska przystąpiła do aktu genewskiego, a przystąpienie weszło w życie w dniu 26 lutego 2020 r. Sam akt genewski wszedł w życie 26 lutego 2020 r.

Niektóre kluczowe przepisy dotyczące przystąpienia UE do aktu genewskiego określono w decyzji Rady (UE) 2019/1754. W szczególności art. 4 ust. 1 stanowi, że Komisja „zostaje wskazana jako właściwy organ, o którym mowa w art. 3 aktu genewskiego, odpowiedzialny za zarządzanie aktem genewskim na terytorium Unii oraz za komunikację z Biurem Międzynarodowym WIPO zgodnie z aktem genewskim i wspólnym regulaminem przewidzianym w porozumieniu lizbońskim i akcie genewskim porozumienia lizbońskiego”.

W dniu 13 kwietnia 2022 r. Komisja przyjęła wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych, zmieniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2007/1001 i (UE) 2019/1753 oraz decyzję Rady (UE) 2019/1754 (COM(2022) 174 final – zwany dalej „wnioskiem dotyczącym rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych”).

Art. 59 wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych ma na celu zmianę decyzji Rady (UE) 2019/1754. Celem zmiany jest ustanowienie Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) jako właściwego organu w rozumieniu aktu genewskiego porozumienia lizbońskiego, którym administruje WIPO, w odniesieniu do oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Nie ma to wpływu na to, że Komisja jest właściwym organem w rozumieniu aktu genewskiego w odniesieniu do produktów rolnych i spożywczych chronionych przez unijne systemy oznaczeń geograficznych. Na podobnej zasadzie w art. 60 wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych wprowadza się zmiany w rozporządzeniu (UE) 2019/1753 w sprawie działań Unii po jej przystąpieniu do aktu genewskiego. W tym względzie, zgodnie ze zmianami zaproponowanymi w art. 59, w art. 60 proponuje się zmianę rozporządzenia (UE) 2019/1753 w taki sposób, aby EUIPO był uznawany za właściwy organ w rozumieniu aktu genewskiego w odniesieniu do rejestracji międzynarodowych dotyczących oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

W trakcie negocjacji w Radzie pojawiły się jednak wątpliwości proceduralne odnoszące się do art. 59 wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych. Art. 59 ma na celu zmianę decyzji Rady (UE) 2019/1754, której podstawę stanowią art. 207 i art. 218 ust. 6 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), a zatem ma ona inną procedurę przyjęcia określoną w TFUE niż procedura mająca zastosowanie do wniosku Komisji dotyczącego rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych, który opiera się na art. 118 akapit pierwszy i art. 207 ust. 2 TFUE. W związku z tym właściwsze wydaje się dokonanie takiej zmiany za pomocą odrębnego wniosku Komisji dotyczącego decyzji Rady zmieniającej decyzję Rady 2019/1754 zamiast zawarcia takiej modyfikacji jako artykułu we wniosku Komisji dotyczącym rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

Niniejszy wniosek Komisji dotyczący decyzji Rady ma zatem na celu zmianę art. 4 ust. 1 decyzji Rady (UE) 2019/1754, aby ustanowić EUIPO jako właściwy organ w rozumieniu aktu genewskiego w odniesieniu do oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

Niniejszy wniosek zastępuje art. 59 wniosku dotyczącego rozporządzenia w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych produktów rzemieślniczych i przemysłowych.

1.2.Spójność z przepisami obowiązującymi w tej dziedzinie polityki

We wniosku ustanawia się związek między unijnym systemem ochrony oznaczeń geograficznych w odniesieniu do produktów rzemieślniczych i przemysłowych a lizbońskim systemem rejestracji międzynarodowych nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych. Związek ten ustanawia się w drodze proponowanej zmiany decyzji Rady (UE) 2019/1754.

1.3.Spójność z innymi politykami Unii

Przystąpienie UE do aktu genewskiego jest zgodne z ogólną polityką UE mającą propagować i wzmacniać ochronę oznaczeń geograficznych poprzez umowy dwustronne, regionalne i wielostronne.

2.PODSTAWA PRAWNA, POMOCNICZOŚĆ I PROPORCJONALNOŚĆ

2.1.Podstawa prawna