KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 15.7.2020 COM(2020) 318 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Krótkoterminowa gotowość UE w dziedzinie zdrowia na wypadek występowania ognisk COVID-19



KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Krótkoterminowa gotowość UE w dziedzinie zdrowia na wypadek występowania ognisk COVID-19 I.WPROWADZENIE Pandemia COVID-19, która doprowadziła do jednego z najpoważniejszych kryzysów w najnowszej historii, wymaga stałej czujności i skoordynowanych działań. Mimo że jest jeszcze wiele niewiadomych, zdobywamy istotną wiedzę na temat samej choroby, jej dróg przenoszenia, a także profilaktyki oraz leczenia. Państwa członkowskie, wspierane przez Komisję i agencje UE, podnoszą swoje zdolności w zakresie testowania, udoskonalają nadzór i zwiększają możliwości systemów opieki zdrowotnej, na przykład poprzez zwiększenie liczby łóżek na oddziałach intensywnej terapii lub wzmocnienie medycznych środków przeciwdziałania. UE i jej państwa członkowskie wprowadziły środki łagodzące skutki społeczne i gospodarcze, takie jak utrzymanie funkcjonowania rynku wewnętrznego, wspieranie sektora transportu i turystyki, ochrona miejsc pracy i wspieranie świadczeń opieki medycznej dla grup szczególnie wrażliwych. Państwa członkowskie w coraz większym stopniu koordynują swoje działania w reakcji na ten kryzys. Środki w zakresie zdrowia publicznego pomogły ustabilizować sytuację i obniżyć liczbę nowych zakażeń do poziomu możliwego do opanowania przez systemy opieki zdrowotnej. W związku z tym stopniowo zniesiono wiele ograniczeń nałożonych w ostatnich miesiącach i wznowiono większość rodzajów działalności. Wirus wciąż jednak krąży na całym świecie. W różnych częściach UE pojawiają się regionalne ogniska, a rosnąca dzienna liczba nowych przypadków na świecie dobitnie świadczy o tym, że pandemia zakończy się dopiero wtedy, gdy zakażenia zostaną opanowane wszędzie bez wyjątku. Choroby zakaźne, takie jak COVID-19, często występują falami, a w Europie i na innych kontynentach pojawiają się już nowe, lokalne ogniska. Wyciągając wnioski z wcześniejszych etapów pandemii, Europa musi wykorzystać ten okres, gdy wskaźniki zakaźności są niższe, do zwiększenia swojej gotowości i zdolności do skoordynowanego reagowania w celu przeciwdziałania kolejnym ogniskom COVID-19. Czas ma zasadnicze znaczenie, jeśli chcemy wprowadzić środki oparte na podstawach naukowych i poddane testom warunków skrajnych w celu zagwarantowania odpowiedniego ich wdrożenia. Niniejszy komunikat ma na celu zapewnienie krótkoterminowej gotowości UE w dziedzinie zdrowia na wypadek kolejnych ognisk COVID-19 w Europie. Zwrócono w nim szczególną uwagę na potrzebę zmniejszenia dodatkowego obciążenia systemów opieki zdrowotnej związanego z grypą sezonową 2020/2021, zakładając, że sezon zachorowań na grypę mógłby zbiec się w czasie z kolejną falą epidemii COVID-19. W niniejszym komunikacie przedstawiono główne wnioski – pozytywne i negatywne – wyciągnięte w odniesieniu do każdej dziedziny i określono kluczowe środki, jakie należy wprowadzić w nadchodzących miesiącach. Będzie to wymagało ścisłej koordynacji i wymiany informacji między państwami członkowskimi i społecznościami oraz w ich obrębie, a także zobowiązania do wdrożenia tych środków – co wchodzi w zakres kompetencji krajowych. Planowane jest dalsze dążenie do osiągnięcia porozumienia w sprawie wspólnych podejść w zakresie środków ochrony zdrowia w ramach Komitetu ds. Bezpieczeństwa Zdrowia (KBZ), a także w ramach innych forów, np. zintegrowanych uzgodnień UE dotyczących reagowania na szczeblu politycznym w sytuacjach kryzysowych (IPCR). Doświadczenie pokazuje, że koordynacja działań z państwami sąsiadującymi oraz na szczeblu UE ma zasadnicze znaczenie. Ograniczanie rozprzestrzeniania się ewentualnych nowych ognisk i zarządzanie nimi będzie również wymagało stałej współpracy i wsparcia na rzecz bezpośredniego sąsiedztwa UE i innych krajów. W związku z tym, w stosownych przypadkach i w miarę możliwości, Komisja zaangażuje w działania zaproponowane w niniejszym dokumencie Bałkany Zachodnie, kraje objęte europejską polityką sąsiedztwa i inne kraje partnerskie. II.Zwiększenie gotowości – wyciągnięte wnioski i działania krótkoterminowe 1.Testowanie, ustalanie kontaktów zakaźnych i nadzór nad zdrowiem publicznym Wystarczające zdolności w zakresie testowania są zasadniczym aspektem gotowości i reagowania na COVID-19. Bez odpowiedniego testowania nie może być mowy o wczesnym wykrywaniu osób potencjalnie zakaźnych ani o widoczności wskaźników zakażeń i ich przenoszenia w obrębie społeczności. Jest to warunek niezbędny do odpowiedniego ustalania kontaktów zakaźnych. W ciągu ostatnich kilku miesięcy Europa cierpiała jednak na niedobór testów i materiałów do testów, wyszkolonego personelu laboratoryjnego oraz zaopatrzenia w niektóre rodzaje sprzętu laboratoryjnego, choć UE jest jednym z największych producentów niektórych z tych urządzeń. Co więcej, strategie i metody testowania znacznie się różniły w zależności od kraju, a krajowe możliwości ustalania kontaktów zakaźnych były często przeciążone w związku z masowym przenoszeniem zakażenia w społeczności. Lokalne ogniska choroby – reagowanie na szczeblu lokalnym i krajowym Po kilku tygodniach od zniesienia bardzo restrykcyjnych środków obserwujemy w kilku państwach członkowskich ponowny wzrost zgłaszanych przypadków, a w większości państw członkowskich UE/EOG nadal zgłaszane są lokalne ogniska choroby w określonych miejscach i występuje tam przenoszenie zakażenia w społeczności. Pojawiające się ostatnio ogniska pokazują, że lokalne ogniska choroby należy natychmiast opanowywać, aby uniknąć szerszego przenoszenia zakażenia w społeczności. W tym celu należy niezwłocznie wprowadzić na danym obszarze skalowane testy i ustalanie kontaktów zakaźnych. Należy następnie wdrożyć lokalne środki ograniczające, takie jak izolacja. Niezbędne zasoby powinny być wdrażane natychmiast i mogą być pozyskiwane zarówno na poziomie lokalnym, jak i krajowym. Należy uznać znaczenie zdolności lokalnych i lokalnej wiedzy, aby zapewnić odpowiednie i konkretne reagowanie. Zasadnicze znaczenie dla jak najlepszego reagowania na pojawiające się ogniska choroby będzie miał podział poszczególnych działań na takie, które do osiągnięcia optymalnej wydajności wymagają lokalnej wiedzy, jak np. ustalanie kontaktów zakaźnych, oraz takie, które można prowadzić bez korzystania ze specyficznej lokalnej wiedzy, jak np. dostarczanie mobilnych laboratoriów czy techniczna obsługa testów RT-PCR. Takie podejście będzie wymagało koordynacji i wymiany informacji między organami lokalnymi i krajowymi. . Ponadto, w miarę znoszenia środków powstrzymujących rozprzestrzenianie się choroby, wymagane są testy, ustalanie kontaktów zakaźnych i nadzór nad zdrowiem publicznym, ponieważ umożliwiają one opanowanie lokalnych ognisk. Ich szybka skalowalność jest niezbędna do tego, aby można było nadążać za ewentualnym rozwojem pandemii i uniknąć konieczności przywrócenia rygorystycznych środków izolacji. Działania te muszą być również specjalnie dostosowane do potrzeb grup szczególnie wrażliwych oraz do miejsc, gdzie występuje duże zagęszczenie ludności, a możliwość zachowania bezpiecznej odległości fizycznej jest ograniczona. Kluczowym etapem gotowości jest zatem systematyczne identyfikowanie najbardziej narażonych miejsc i populacji we wszystkich państwach członkowskich. a)Testy

Zwiększono zdolności laboratoryjne w zakresie testowania pod kątem zakażenia COVID-19 oraz rozwinięto testy w miejscu opieki nad pacjentem, druk 3D sprzętu do testów oraz nowe metody testowania. Komisja uruchomiła również zamówienia wspólne z państwami członkowskimi, przy czym maksymalny budżet na zaopatrzenie laboratoryjne wynosi ponad 350 000 000 EUR. We wszystkich państwach członkowskich należy zwiększyć zdolności laboratoryjne, zapewnić wyszkolony personel i innowacyjne rozwiązania, aby wprowadzić system umożliwiający szybką skalowalność, solidne wyniki i lokalne reagowanie. W obecnej sytuacji, kiedy państwa członkowskie zwiększyły swoje zdolności w zakresie testowania zgodnie z wytycznymi Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC), muszą one zadbać o możliwość szybkiego zwiększenia zakresu testowania o pacjentów skąpoobjawowych oraz osoby, które miały kontakt z osobami z dodatnim wynikiem testu. Ważne jest również, aby państwa członkowskie w dalszym ciągu monitorowały liczbę wykonywanych testów i ich wyniki w czasie. Konieczne jest również zapewnienie możliwości szybkiego wdrażania testów w ramach zdecentralizowanych strategii służących kontrolowaniu lokalnych skupisk. Ponadto państwa członkowskie powinny dopilnować, aby rozszerzenie zdolności w zakresie testowania pod kątem COVID-19 nie odbywało się kosztem innych programów nadzoru (np. dotyczących grypy). b)Ustalanie kontaktów zakaźnych Łączenie standardowych metod ustalania kontaktów zakaźnych i interoperacyjnych aplikacji mobilnych („aplikacji”) może umożliwić skuteczniejsze przerywanie nowych łańcuchów zakażeń i zapobiegać rozprzestrzenianiu się zakażeń w społecznościach, przy jednoczesnym przestrzeganiu zasad ochrony danych określonych we właściwych przepisach. Dziesięć państw członkowskich już uruchomiło aplikacje służące do ustalania kontaktów zakaźnych i ostrzegania. Jedenaście państw zamierza w najbliższej przyszłości uruchomić takie aplikacje. Po przyjęciu zalecenia w sprawie technologii i danych w celu zwalczania kryzysu wywołanego przez COVID-19 i wyjścia z niego opracowano unijne rozwiązania i wspólny zestaw instrumentów w celu ułatwienia interoperacyjności aplikacji krajowych przy jednoczesnej ochronie prywatności i ochronie danych. Interoperacyjność wszystkich aplikacji krajowych powinna być faktem, tak aby podróżni i pracownicy mogli w dalszym ciągu bez obaw przekraczać granice wewnętrzne UE. Komisja wprowadziła dziś zmiany do decyzji wykonawczej (UE) 2019/1765 w sprawie sieci e-zdrowie, aby zapewnić warunki eksploatacji bezpiecznej infrastruktury informatycznej, która wspiera interoperacyjność aplikacji służących do ustalania kontaktów zakaźnych i ostrzegania w całej UE. System wczesnego ostrzegania i reagowania (EWRS) zapewnia bezpieczną i skuteczną wymianę informacji między organami ds. zdrowia w państwach członkowskich. Ponadto należy wdrożyć środki gotowości w punktach wejścia do UE, takich jak międzynarodowe porty lotnicze, porty, międzynarodowe stacje kolejowe lub lądowe przejścia graniczne; środki te mogą uzupełniać działania związane z ustalaniem kontaktów zakaźnych, co również pomaga zapewniać swobodę przemieszczania się w całej UE. c)Nadzór Nadzór nad zdrowiem publicznym powinien odbywać się w oparciu o następujące parametry: intensywność i zasięg geograficzny, zmiany szczepów wirusa wykrywane poprzez typowanie molekularne, ogniska szpitalne, zmiany w grupach ryzyka, w tym związki z narażeniem środowiskowym, objawy choroby układu oddechowego, odporność populacyjna poszczególnych grup wiekowych, sytuacja w zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych, wpływ na systemy opieki zdrowotnej. W ten sposób umożliwione będzie wykrywanie punktów zapalnych na wczesnym etapie. Państwa członkowskie muszą zatem udostępniać standardowe i aktualne dane epidemiologiczne na szczeblu niższym niż krajowy, w tym dane o hospitalizacjach i liczbie pacjentów na oddziałach intensywnej terapii. Gromadzenie takich danych, również za pośrednictwem epidemiologii cyfrowej na podstawie analizy mediów społecznościowych, pomaga śledzić przebieg pandemii i pozwala na dokładne modelowanie rozprzestrzeniania się choroby. Obszar działania: Testowanie, ustalanie kontaktów zakaźnych i nadzór nad zdrowiem publicznym Ramy czasowe ØPrzeprowadzenie krajowych testów warunków skrajnych opartych na scenariuszach w odniesieniu do systemów ustalania kontaktów zakaźnych, zdolności w zakresie testowania i wdrażania testów (państwa członkowskie) W związku z tym, że stwierdzane są lokalne ogniska choroby i prawdopodobnie będzie ich więcej, testy warunków skrajnych powinny być przeprowadzane na poziomie lokalnym, w oparciu o konkretne scenariusze, takie jak wydarzenia związane z „superroznosicielami”, ogniska w sektorach docelowych takich jak rzeźnie, placówki edukacyjne i zakłady pielęgnacyjno-opiekuńcze, które można by później rozszerzyć o inne obszary działalności. Po przeprowadzeniu testów należy podzielić się wyciągniętymi wnioskami i najlepszymi praktykami. Od lipca do września Testy ØDopilnowanie, aby dostępna była niezbędna zdolność w zakresie testowania dzięki planowaniu zapotrzebowania oraz działalności badawczo-rozwojowej (państwa członkowskie i Komisja Europejska) Dzięki temu łatwiej będzie w razie potrzeby zwiększyć te zdolności. W toku ØZa pośrednictwem KBZ – porozumienie na szczeblu UE dotyczące ujednoliconych strategii i metod testowania (Komisja Europejska i państwa członkowskie) Dążenie do osiągnięcia porozumienia w ramach KBZ na podstawie pisemnej deklaracji. Od lipca do września Ustalanie kontaktów zakaźnych ØZakończenie wdrażania interoperacyjnych aplikacji do ustalania kontaktów zakaźnych (państwa członkowskie, Komisja Europejska i ECDC) Działania następcze w związku z wytycznymi dla państw członkowskich dotyczącymi interoperacyjności i rozwoju odpowiednich rozwiązań w zakresie transgranicznej interoperacyjności aplikacji; stały rozwój EWRS w celu ułatwienia wymiany informacji. Od lipca do września ØOpracowanie unijnych mechanizmów dotyczących wspólnych cyfrowych kart lokalizacji pasażera dla odnośnych sektorów transportu (np. wspólne działanie UE Healthy Gateways przy wsparciu Agencji Unii Europejskiej ds. Bezpieczeństwa Lotniczego – EASA) W toku Nadzór nad zdrowiem publicznym ØWskazówki dotyczące konkretnych dochodzeń epidemiologicznych, np. w warunkach szpitalnych, w przypadku potencjalnych wydarzeń związanych z „superroznosicielami” (np. zgromadzenia masowe) oraz w innych szczególnych warunkach w miejscach pracy (ECDC) Służy to lepszemu zrozumieniu dynamiki epidemiologicznej i jej nadzorowaniu. Sierpień ØKampania dotycząca pobierania próbek ścieków, ocena wyników i powiązanie z danymi epidemiologicznymi (Komisja Europejska i państwa członkowskie) Ma to na celu śledzenie występowania wirusa w ściekach komunalnych. W toku ØWzmocnienie opartego na populacji systemu nadzorowania podstawowej opieki zdrowotnej i opieki szpitalnej – nadzór typu sentinel (ECDC i państwa członkowskie) ECDC będzie współpracować z państwami członkowskimi w celu doradzania im w sprawie najlepszych praktyk, aby wzmocnić istniejące systemy, które wspierają nadzór na szczeblu krajowym. Od lipca do września ØPomoc techniczna w zakresie opracowywania i przeprowadzania badań seroprewalencji i analizy ich wyników w celu wspierania porównywalności na szczeblu UE (ECDC, Komisja Europejska i państwa członkowskie) Od lipca do września ØZapewnienie wymiany danych klinicznych, epidemiologicznych i wirusologicznych w całej UE za pośrednictwem unijnej platformy wymiany danych o COVID-19 (Komisja Europejska, ECDC i państwa członkowskie) W toku ØUtworzenie unijnego rejestru na potrzeby zapobiegania ryzyku epidemiologicznemu i jego ograniczania, w tym w zakresie środowiskowych uwarunkowań zdrowotnych (Komisja Europejska) Działanie to będzie miało charakter uzupełniający w stosunku do innych platform i zapewni otwarty dostęp do platform zawierających dane o COVID-19 i interoperacyjność tych platform. Październik 2.Medyczne środki przeciwdziałania: sprawne funkcjonowanie jednolitego rynku oraz dostęp do środków ochrony osobistej, leków i wyrobów medycznych Kryzys związany z COVID-19 miał negatywny wpływ na handel z państwami trzecimi, swobodny przepływ towarów w UE oraz sprawne funkcjonowanie jednolitego rynku. Dostęp do środków ochrony osobistej, leków i wyrobów medycznych był w szczególności poważnym problemem w całej UE w pierwszych dniach pandemii. W miarę pogłębiania się kryzysu globalne łańcuchy dostaw nie mogły sprostać zwiększonemu popytowi. Wystąpiły zakłócenia produkcji w lokalizacjach najbardziej wówczas dotkniętych epidemią. Niedobory powiększały się z powodu wprowadzenia przez organy krajowe i organy państw trzecich zakazu wywozu, jak również z powodu problemów związanych z międzynarodowym transportem towarów, wąskich gardeł w ocenie zgodności, a także rozpowszechniania niezgodnych z przepisami, niebezpiecznych i podrobionych produktów. Stało się jasne, że globalny wyścig w dziedzinie dostaw skutkował wysokimi cenami produktów, których jakość była w niektórych przypadkach niska. Zastosowanie zasady skoordynowanej solidarności na szczeblu UE za pośrednictwem Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności (UCPM) również było utrudnione lub opóźnione, jako że wszystkie kraje w tym samym czasie borykały się z tym samym rodzajem niedoborów. Ponadto komercyjny przewóz towarów został zakłócony, a dostęp do możliwości transportowych stał się niepewny. W celu sprostania tym wyzwaniom wprowadzono szereg środków. Były to między innymi: adaptacja przemysłu, monitorowanie niedoborów wraz z Europejską Agencją Leków, wspieranie inicjatyw przemysłu w celu optymalizacji produkcji i dostaw leków podstawowych, pozwolenia na wywóz i współpraca z państwami trzecimi oraz swobodny dostęp do norm. Ponadto Komisja uruchomiła zamówienia wspólne, ustanowiła zapasy strategiczne (rescEU), zacieśniła współpracę organów ds. nadzoru rynku i bezpieczeństwa oraz nasiliła kontrole prowadzone przez te organy, aby zapewnić, że na jednolitym rynku oferowane są tylko bezpieczne środki ochrony osobistej; ponadto zwrócono się do Europejskiego Komitetu Normalizacyjnego (CEN) o nowe wytyczne dotyczące maseczek twarzowych dla ludności. Ponadto Komisja przyjęła wytyczne w sprawie ograniczeń wywozowych oraz optymalnego i racjonalnego zaopatrzenia w leki, aby uniknąć niedoborów w trakcie pandemii COVID-19, oraz aktywnie działała na rzecz zniesienia krajowych ograniczeń wywozowych i innych przeszkód w swobodnym przepływie sprzętu medycznego i produktów leczniczych. Komisja przyjęła również decyzję upoważniającą państwa członkowskie dotknięte pandemią koronawirusa do czasowego zawieszenia należności celnych i podatku VAT na środki ochrony osobistej, zestawy do testów lub wyroby medyczne, takie jak respiratory. Dzięki temu zwiększyła się dostępność sprzętu medycznego, którego pilnie potrzebują lekarze, pielęgniarki i pacjenci. Aby zapewnić swobodny przepływ towarów w UE, Komisja aktywnie pracowała nad zniesieniem krajowych ograniczeń wywozowych. Zorganizowano spotkania Grupy Zadaniowej ds. Egzekwowania Przepisów dotyczących Jednolitego Rynku (SMET), których najpilniejszym celem było rozwiązanie problemu ograniczeń w swobodnym przepływie towarów, w tym środków medycznych. Ochrona integralności jednolitego rynku jako jednego z naszych głównych atutów umożliwiających odbudowę pozostaje jednym z priorytetów Komisji. Komisja będzie nadal eliminować nieuzasadnione przeszkody w swobodnym przepływie towarów, w szczególności sprzętu medycznego i leków, korzystając ze wszystkich dostępnych narzędzi, w tym postępowań w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Komisja przypomina, że państwa członkowskie mają obowiązek powiadamiania o projektach krajowych przepisów technicznych przed ich przyjęciem, tak aby Komisja i inne państwa członkowskie mogły zareagować. W razie potrzeby, np. w przypadku nagłego pojawiania się barier, co miało miejsce w czasie kryzysu związanego z COVID-19, należy w trybie pilnym zwrócić się do SMET, aby skoordynować stosowną reakcję. Doświadczenia zdobyte podczas wdrażania „pakietu na rzecz mobilności” w ramach instrumentu wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych (ESI) mogą służyć jako podstawa do opracowania skoordynowanej reakcji UE na ewentualne przyszłe ograniczenia zdolności przewozowej ładunków w skali globalnej i regionalnej. Komisja utworzyła platformę koordynacyjną do spraw sprzętu medycznego (COVID-19), w ramach której wymieniane są z państwami członkowskimi informacje na temat podaży kluczowych medycznych środków przeciwdziałania COVID-19 i popytu na nie oraz ocenia się tę podaż i popyt, a także monitoruje się zdolności produkcyjne przemysłu UE i pracuje nad zwiększeniem tych zdolności. Stworzono internetową platformę gromadzenia informacji na temat podaży i popytu, aby ułatwić dopasowanie podaży i popytu między państwami członkowskimi zgłaszającymi zapotrzebowanie a przedsiębiorstwami oferującymi sprzęt medyczny. Pomimo pewnych ulepszeń nic nie wskazuje na to, że rozwiązano całkowicie problem niedoborów sprzętu medycznego. ECDC i Wspólne Centrum Badawcze (JRC) wspierają prognozowanie i modelowanie.

Potrzeba jednak szerzej zakrojonych działań, aby przygotować się na ewentualne przyszłe wzrosty zachorowań. Państwa członkowskie są proszone o pilne sporządzenie jasnego zestawienia swoich potrzeb w zakresie środków medycznych, krajowych zdolności produkcyjnych i zapasów podstawowego sprzętu. Obecnie prowadzone są na szczeblu UE działania w zakresie zamówień publicznych, aby zapewnić dostępność środków ochrony osobistej, respiratorów, sprzętu laboratoryjnego i leków o krytycznym znaczeniu stosowanych w intensywnej terapii (zob. załącznik), jak również dostęp do środków leczniczych, gdy otrzymają one od Europejskiej Agencji Leków pozwolenia na dopuszczenie do obrotu, oraz wsparcie dla produkcji potencjalnych skutecznych szczepionek i wdrożenia szczepień. Duże unijne umowy ramowe w sprawie zamówień publicznych wspierają działania państw członkowskich w zakresie gotowości. Zachęca się państwa członkowskie do korzystania z możliwości zakupu sprzętu medycznego w ramach obowiązujących umów. Ważne będzie również dopilnowanie, aby odpowiednie środki ochrony osobistej docierały do sektora opieki społecznej o krytycznym znaczeniu, który świadczy niezbędne usługi na rzecz osób starszych i osób niepełnosprawnych. Zachęca się również państwa członkowskie do określenia swoich możliwości pod względem elastycznej zdolności produkcyjnej i adaptacji produkcji na swoim terytorium. Komisja jest gotowa wspierać państwa członkowskie w adaptacji przemysłu i tworzeniu planów na rzecz elastycznej zdolności produkcyjnej. Ponadto badania naukowe i innowacje są ukierunkowane na rozwój medycznych środków przeciwdziałania i zapewniają podstawę dowodową dla opracowania i stworzenia potrzebnych wspólnych norm dotyczących podstawowych produktów (np. testów diagnostycznych, danych dotyczących zdrowia, homologacji produktów, wspólnych zamówień publicznych na innowacje oraz opracowania wytycznych klinicznych). Należy je utrzymać i koordynować; można je także wspierać, zapewniając nieprzerwaną działalność właściwych europejskich organizacji badawczych w razie wystąpienia kolejnych ognisk choroby. Jak podkreślono w strategii Komisji Europejskiej z dnia 17 czerwca 2020 r. dotyczącej szczepionek przeciwko COVID-19, trwałym rozwiązaniem obecnego kryzysu najprawdopodobniej będzie opracowanie i zastosowanie skutecznej i bezpiecznej szczepionki przeciwko wirusowi. W związku z tym Komisja Europejska prowadzi obecnie w imieniu państw członkowskich negocjacje z producentami szczepionek w celu uzgodnienia umów zakupu z wyprzedzeniem. Przyczyni się to do przywrócenia normalnego życia gospodarczego i społecznego w Europie i na świecie. Obszar działania: zaopatrzenie w środki ochrony osobistej, leki i wyroby medyczne Ramy czasowe ØUtrzymanie swobodnego przepływu towarów, a zwłaszcza niezbędnych środków medycznych w UE (państwa członkowskie i Komisja Europejska) W toku ØWdrażanie unijnej strategii szczepień (ESI – Komisja Europejska i państwa członkowskie) Komisja zawrze w imieniu państw członkowskich umowy z poszczególnymi producentami szczepionek, przy czym prawo do zakupu szczepionek będzie zapewnione w drodze umów zakupu z wyprzedzeniem. W toku ØSporządzenie zestawienia potrzeb w zakresie środków medycznych, krajowych zdolności produkcyjnych i zapasów podstawowego sprzętu, określenie możliwości elastycznej zdolności produkcyjnej / adaptacji produkcji (państwa członkowskie) Od lipca do września ØZorganizowanie wymiany najlepszych praktyk między państwami członkowskimi w zakresie zmiany przeznaczenia, dostosowania i rozszerzenia linii produkcyjnych w celu produkcji środków medycznych (Komisja Europejska) Wrzesień/październik ØZapewnienie dostępu do środków leczniczych stosowanych przeciwko COVID-19, będących obecnie na etapie badań klinicznych, za pośrednictwem umów dostawy zawieranych z przedsiębiorstwami farmaceutycznymi (Komisja Europejska) Od lipca do września ØWsparcie skoordynowanego podejścia UE do planowania i wdrażania zakrojonych na szeroką skalę badań klinicznych dotyczących COVID-19 w Europie (Komisja Europejska i państwa członkowskie) W toku ØWymiana informacji między Komisją a państwami członkowskimi na temat krajowych procedur udzielania zamówień i „wąskich gardeł” (państwa członkowskie i Komisja Europejska) W toku ØWspieranie sprawiedliwego dostępu do potrzebnych medycznych środków przeciwdziałania i ich dystrybucji: -obowiązujące umowy w ramach zamówień wspólnych (środki ochrony osobistej, respiratory, sprzęt laboratoryjny, leki stosowane w intensywnej terapii) (państwa członkowskie) -nowe zamówienia wspólne (Komisja Europejska) -zamówienia Komisji w sytuacjach nadzwyczajnych dla państw członkowskich (ESI) -strategiczne unijne zapasy (rescEU) i plany rozmieszczenia na terytorium Unii -transport produktów medycznych do UE (ESI) W toku ØMonitorowanie dostępu do medycznych środków przeciwdziałania oraz ich kluczowych składników i komponentów, ich dostępności oraz zagrożeń związanych z ich niedoborem (Komisja Europejska, Europejska Agencja Leków i państwa członkowskie) ØZwiększenie zdolności oraz przyspieszenie certyfikacji i oceny zgodności produktów wprowadzanych do obrotu, przy jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa, dokładności i zgodności z normami UE (państwa członkowskie) W toku ØPaństwa członkowskie powinny w pełni wykorzystywać istniejące instrumenty, takie jak umowa dotycząca wspólnego udzielania zamówień, do zakupu i gromadzenia zapasów niezbędnego sprzętu medycznego oraz zapewnić skoordynowane krajowe inicjatywy dotyczące gromadzenia zapasów (państwa członkowskie) Od lipca do września ØOrgany celne i organy nadzoru rynku muszą zapewnić, aby cały sprzęt medyczny i wszystkie środki ochrony osobistej obecne na rynku UE były zgodne z wymogami (wspólne działania z państwami członkowskimi). W toku ØWytyczne dotyczące sprzętu medycznego i środków ochrony osobistej wielokrotnego użytku (ECDC) Lipiec 3.Zwiększanie wydolności systemów opieki zdrowotnej na wypadek skoków w zachorowaniach Pandemia COVID-19 silnie odbiła się na pracownikach opieki zdrowotnej, którzy zajmują się pacjentami cierpiącymi na COVID-19, często w warunkach dużego stresu przez dłuższy czas. Pracownicy ci nie tylko są narażeni na zakażenie ze względu na bliski kontakt z wirusem, lecz także często musieli pracować w warunkach niedoborów odpowiednich środków ochrony osobistej. Powszechny był również niedobór łóżek na oddziałach intensywnej terapii i niedobór wyspecjalizowanych pracowników opieki zdrowotnej, którzy mogliby leczyć pacjentów z COVID-19. W większości państw UE krajowe metody radzenia sobie z niedoborem łóżek na oddziałach intensywnej terapii okazały się wykonalne. Jednym z najważniejszych wniosków było jednak to, że chociaż infrastrukturę fizyczną można było zwiększyć, to najbardziej palącą potrzebą była dostępność pracowników opieki zdrowotnej mających kwalifikacje do pracy na oddziałach intensywnej terapii. W niektórych przypadkach zmobilizowano rezerwistów ze służb medycznych i studentów medycyny, których – w zależności od potrzeb – szybko przeszkolono. Komisja wspierała również europejską sieć klinicystów, która umożliwia pracownikom służby zdrowia wymianę informacji i lepszą opiekę nad pacjentami z COVID-19. Jednakże taka realokacja zasobów czasami odbywała się kosztem opieki nad pacjentami z innymi schorzeniami. Wsparcie transgraniczne: personel medyczny i przenoszenie pacjentów Gdy w Europie wybuchały pierwsze ogniska choroby, niektóre obszary były znacznie bardziej dotknięte niż inne. W niektórych przypadkach zdolności lokalne były przeciążone i wówczas oferowano europejskie wsparcie transgraniczne: wysyłano wyspecjalizowany personel medyczny oraz przenoszono pacjentów z COVID-19. Na przykład, przy współfinansowaniu z Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności (UCPM), Rumunia i Norwegia wysłały lekarzy i pielęgniarki do północnych Włoch, a 6 państw członkowskich było zaangażowanych w transgraniczne przenoszenie pacjentów z COVID-19. Wstępne wnioski wyciągnięte na podstawie pierwszych doświadczeń wskazują, że należy wdrożyć strategie krajowe, aby zmaksymalizować wydolność systemów opieki zdrowotnej. Jednak w niektórych przypadkach wsparcie ze strony państw sąsiadujących i państw członkowskich UE jest rzeczywiście niezbędne. W związku z tym Komisja wzmocniła mechanizmy solidarności, przydzielając specjalne fundusze ESI oraz wdrażając specjalne mechanizmy w celu wspierania transgranicznego przenoszenia pacjentów i transportu zespołów medycznych. Zasadnicze znaczenie ma utrzymanie szybkiego dostępu do publicznej opieki zdrowotnej w momentach skokowego wzrostu zachorowań, bez zaniedbywania innych obszarów opieki zdrowotnej. Ponadto istotne jest również zapewnienie, aby w kryzysowych sytuacjach niedoborów ustalanie priorytetów („triaż”) świadczenia opieki zdrowotnej odbywało się na podstawie wytycznych ściśle opartych na kryteriach medycznych. Ponadto w oparciu o doświadczenia związane z transgranicznym przenoszeniem pacjentów oraz biorąc pod uwagę potrzebę zapewnienia dodatkowych pracowników opieki zdrowotnej, gdy personel krajowy jest przeciążony, Komisja uruchomiła już, za pośrednictwem instrumentu wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych, wsparcie finansowe przeznaczone na transport personelu medycznego i pacjentów między państwami członkowskimi. Ponadto w ramach Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności koordynuje się wysyłanie zespołów ratownictwa medycznego i sprzętu medycznego do krajów, które o to wnioskują. Obszar działania: zwiększanie wydolności systemów opieki zdrowotnej na wypadek skoków w zachorowaniach Ramy czasowe ØFinansowanie i organizowanie transportu personelu medycznego i zespołów medycznych do UE oraz między państwami członkowskimi, a także przenoszenie pacjentów między państwami członkowskimi i do państw trzecich (ESI – Komisja Europejska) W toku ØWytyczne dotyczące optymalizacji powierzchni szpitalnej, w tym deizolacja i wypisywanie pacjentów klinicznie wyleczonych, ale mających nadal dodatnie wyniki testów na obecność wirusa wywołującego COVID-19 (ECDC) Lipiec ØEuropejska internetowa sieć klinicystów i opracowanie modułów szkoleniowych dotyczących COVID-19 dla pracowników służby zdrowia (również w ramach akademii wirtualnej), w partnerstwie z europejskimi federacjami, takimi jak Europejskie Stowarzyszenie Intensywnej Opieki Medycznej (państwa członkowskie, ECDC, Komisja Europejska) Chodzi tu o praktyczne szkolenia i informacje, np. dotyczące zasad zakładania i zdejmowania środków ochrony osobistej, które można rozszerzyć o moduły dotyczące intensywnej terapii. W toku 4.Pozafarmaceutyczne środki przeciwdziałania W państwach członkowskich i państwach trzecich wdrożono szereg pozafarmaceutycznych środków przeciwdziałania, takich jak ograniczenia w przemieszczaniu się, ograniczenie kontaktów osobistych, stosowanie maseczek twarzowych w miejscach publicznych i kontrole graniczne. Środki te często były konieczne, aby spowolnić rozprzestrzenianie się wirusa, i uratowały dziesiątki tysięcy ludzi, ale wiązały się z wysokimi kosztami społecznymi i gospodarczymi. Ograniczenia w przemieszczaniu się i środki takie jak zamknięcie przestrzeni publicznej wywołały destrukcyjne i bezprecedensowe negatywne skutki społeczne i gospodarcze dla społeczeństw (np. utrudniony dostęp do miejsca pracy dla pracowników transgranicznych, rozdzielenie rodzin, utrudniony dostęp do edukacji i opieki nad dziećmi, zastój i zakłócenia w wielu sektorach gospodarki oraz skutki społeczne, takie jak izolacja) oraz dla gospodarek UE poprzez zakłócanie funkcjonowania jednolitego rynku. Negatywnie wpłynęły one również na jednolity rynek towarów, ograniczając swobodny przepływ i zakłócając łańcuchy dostaw w całej UE i poza nią. Miały one również poważne konsekwencje dla swobody przemieszczania się wewnątrz UE oraz dla funkcjonowania i integralności strefy Schengen. Ponadto gwałtowny wzrost wykorzystania technologii w życiu codziennym, np. do komunikowania się, uzyskiwania informacji, robienia zakupów, pracy i uczenia się, stanowił wyzwanie dla wszystkich osób, które mają ograniczony dostęp do technologii informacyjnych i komunikacyjnych lub nie mają do nich dostępu wcale. Z uwagi na te skutki gospodarcze i społeczne, w interesie ogólnym leży uniknięcie stosowania blokad na dużą skalę w przypadku kolejnych ognisk choroby i zajęcie się ich skutkami dla różnych sektorów, w tym transportu i turystyki. Należałoby raczej stosować ukierunkowane i lokalne niemedyczne środki przeciwdziałania, oparte na danych i dowodach naukowych. Pomocne będą zagregowane i zanonimizowane dane dotyczące mobilności, umożliwiające ocenę skuteczności takich środków. Po opracowaniu mogą one stanowić podstawę planowania scenariuszy możliwego rozwoju kolejnych ognisk i wprowadzania odpowiednich środków pozafarmaceutycznych. Zapewnienie bezpieczeństwa miejsc pracy ma zasadnicze znaczenie dla ciągłości pracy i działalności gospodarczej, a także dla świadczenia usług opieki nad dziećmi i edukacji dzieci, aby zapewnić wszystkim rodzicom trwałą równowagę między życiem zawodowym a prywatnym. Należy wprowadzić środki zapobiegawcze i ochronne oparte na przepisach UE dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy oraz zapewnić konkretne wytyczne w celu ochrony zdrowia pracowników i zapobiegania rozprzestrzenianiu się wirusa w miejscu pracy. W szczególności konieczne jest nałożenie na pracodawcę obowiązku aktualizacji oceny ryzyka i stosowania środków zapobiegawczych dostosowanych do zmieniającego się kontekstu, zgodnie z ramami prawnymi.

Należy unikać ponownego wprowadzania nieskutecznych ograniczeń i wewnętrznych kontroli granicznych w UE. Wszelkie środki, które zakładają ograniczenia przepływu osób lub towarów w obrębie UE, powinny być stosowane wyłącznie w sytuacjach, w których jest to absolutnie konieczne. Takie środki ograniczające powinny być skoordynowane, proporcjonalne i niedyskryminacyjne w celu przeciwdziałania zagrożeniom dla zdrowia publicznego. Tymczasowe kontrole na granicach mogą być stosowane jedynie w wyjątkowych okolicznościach w reakcji na sytuacje, które istotnie wpływają na porządek publiczny lub bezpieczeństwo wewnętrzne, oraz, jako środki stosowane w ostateczności, powinny obowiązywać tylko tak długo, jak długo utrzymują się nadzwyczajne okoliczności. Ograniczeniom na terytoriach państw członkowskich nie muszą towarzyszyć ograniczenia podróżowania i kontrole na granicach wewnętrznych. Jeżeli jednak kontrole graniczne są wprowadzane, powinno się to odbywać w porozumieniu z pozostałymi państwami członkowskimi, z wykorzystaniem istniejących kanałów i zgodnie z obowiązującymi przepisami, a swobodny przepływ towarów, pracowników wykonujących zawody o krytycznym znaczeniu i niezbędnych pracowników sektora transportu powinien być zawsze zagwarantowany. Należy natychmiast wdrożyć uprzywilejowane korytarze oraz istniejące wytyczne dotyczące środków zarządzania granicami, lotniczego transportu towarowego, jak też swobodnego przepływu pracowników i wymiany załóg. Grupa Zadaniowa ds. Egzekwowania Przepisów dotyczących Jednolitego Rynku będzie nadal monitorowała i eliminowała wszelkie nieuzasadnione przeszkody w swobodnym przepływie towarów. Jeżeli chodzi o kontynuację przewozu osób, wytyczne w sprawie usług transportowych i praw pasażerów pozostają aktualne i powinny być stosowane zgodnie z sytuacją epidemiologiczną. Ograniczenia dotyczące innych niż niezbędne podróży do UE są przedmiotem stałej oceny. Istotne jest, aby wszelkie stopniowe znoszenie ograniczeń podróżowania do UE odbywało się w sposób w pełni skoordynowany między państwami członkowskimi UE. Obszar działania: Środki pozafarmaceutyczne Ramy czasowe ØTerminowa wymiana informacji między państwami członkowskimi na temat skuteczności środków i ponownego ich wprowadzenia w celu reagowania na ogniska wtórne Strona internetowa do wprowadzania danych i baza danych będą prowadzone przez JRC i ECDC w oparciu o wkład państw członkowskich i będą dostępne do wykorzystania na potrzeby modelowania, oceny ryzyka i monitorowania sytuacji w państwach członkowskich. Od lipca do września ØUnijny podręcznik dotyczący środków pozafarmaceutycznych w związku z COVID-19 (ECDC i JRC) Zgromadzenie najlepszych praktyk i wskazówek naukowych w oparciu o wyniki modelowania, aby pomóc państwom członkowskim w kalibracji środków w dziedzinie zdrowia publicznego (w tym zgromadzeń masowych) na podstawie różnych parametrów, kryteriów i czynników. Sierpień ØWymiana informacji i najlepszych praktyk dotyczących kwestii przekraczania granic wewnętrznych i zewnętrznych w celu ograniczenia negatywnych skutków dla swobodnego przepływu osób i towarów (Komisja Europejska i państwa członkowskie) W toku 5.Wsparcie dla grup szczególnie wrażliwych Niektóre grupy są bardziej narażone na wirusa niż inne. Dotyczy to trzech kategorii: (1) osób szczególnie wrażliwych pod względem medycznym, np. osób starszych i osób cierpiących na choroby (nadciśnienie, cukrzyca, otyłość itp.); (2) osób zmarginalizowanych społecznie, np. osób mieszkających lub pracujących w określonych warunkach fizycznych, gdzie występuje duże zagęszczenie ludzi, a możliwość zachowania bezpiecznej odległości jest ograniczona, lub mających ograniczony budżet na środki ochrony osobistej (np. osób ubogich), a także (3) zawodów, które wiążą się z bliskim kontaktem z osobami, u których potwierdzono lub podejrzewa się COVID-19. Około połowę wszystkich ofiar śmiertelnych w niektórych państwach członkowskich stanowiły osoby starsze, zwłaszcza przebywające w placówkach opiekuńczo-pielęgnacyjnych. Ponadto kryzys związany z COVID-19 uwydatnił i zwiększył istniejące nierówności, w tym spowodował większą liczbę przypadków przemocy domowej, ponieważ uderzył on najsilniej w społeczności marginalizowane. Kolejne ogniska nie powinny prowadzić do rozwoju rozbieżności społeczno-ekonomicznych w społeczeństwach europejskich. Z uwagi na duże zróżnicowanie wymienionych grup środki mające na celu ochronę ich zdrowia muszą być dostosowane do specyfiki każdej z nich, ponieważ w każdym przypadku potrzeby i wymogi będą inne. Dotyczy to również ich potrzeb w zakresie wsparcia zdrowia psychicznego, na przykład w przypadku problemów związanych z izolacją i samotnością. W różnych szczególnych warunkach konieczne jest zastosowanie szczególnych środków. Sytuacja pracowników służby zdrowia, pracowników opieki długoterminowej i innych pracowników pierwszego kontaktu, jak również grup szczególnie wrażliwych i szczególnie narażonych miejsc, takich jak zakłady pielęgnacyjno-opiekuńcze, będzie wymagała stałego i odpowiedniego monitorowania w drodze regularnych testów w celu uniknięcia dalszego rozprzestrzeniania się wirusa w tych miejscach. Ponadto ogniska w placówkach takich jak rzeźnie, kopalnie, niektóre obszary klimatyzowane wymagają natychmiastowego wdrożenia środków w zakresie kontroli zakażeń w celu zapewnienia, aby takie ogniska się nie rozprzestrzeniały. Społeczności pracowników migrujących i sezonowych również wymagają szczególnej uwagi. Obszar działania: Wsparcie dla grup szczególnie wrażliwych Ramy czasowe ØOpracowanie i wdrożenie specjalnych strategii wysokiej gęstości i niskiego progu testowania dla grup szczególnie wrażliwych i szczególnie narażonych miejsc (państwa członkowskie i ECDC) Od lipca do sierpnia ØWymiana najlepszych praktyk w zakresie wspierania profilaktyki COVID-19, testowania i opieki nad pacjentami z COVID-19 w grupach szczególnie wrażliwych pod względem medycznym i zmarginalizowanych społecznie oraz w szczególnie narażonych miejscach (Komisja Europejska i ECDC) Od lipca do września ØWymiana najlepszych praktyk i zapewnianie wsparcia psychologicznego i psychospołecznego dla grup szczególnie wrażliwych podatnych na COVID-19 (Komisja Europejska i państwa członkowskie) Od lipca do września ØZapewnienie specjalnych szkoleń online dla pracowników pierwszego kontaktu pracujących z grupami szczególnie wrażliwymi (ECDC) Od lipca do września 6.Zmniejszenie obciążenia związanego z grypą sezonową Grypa sezonowa stanowi co roku obciążenie dla systemów opieki zdrowotnej. Jednoczesne występowanie ognisk grypy sezonowej i COVID-19 wiązałoby się ze znacznym obciążeniem systemów opieki zdrowotnej. W związku z tym należy niezwłocznie rozważyć działania, które zmniejszyłyby obciążenie związane z grypą sezonową, obejmujące na przykład zwiększony nadzór, testowanie, dostęp do szczepionek i diagnostykę różnicową. Obszar działania: Ograniczenie występowania grypy sezonowej Ramy czasowe ØZwiększenie wyszczepialności na grypę: wcześniejszy początek kampanii szczepień i rozszerzenie grup docelowych (państwa członkowskie) Państwa członkowskie powinny rozważyć wcześniejsze rozpoczęcie kampanii szczepień i rozszerzenie grup docelowych. Od lipca do września ØZapewnienie dodatkowych krajowych zamówień publicznych na szczepionki przeciwko grypie (np. poprzez nadwyżkę podaży) (państwa członkowskie) Od lipca do września ØWytyczne naukowe w zakresie infrastruktury szczepień przeciwko grypie sezonowej w czasie epidemii COVID-19 (ECDC) Lipiec ØPrzygotowanie dostosowanej infrastruktury szczepień przeciwko grypie sezonowej w czasie epidemii COVID-19 (np. w celu uwzględnienia potencjalnie większego zainteresowania szczepieniami przeciwko grypie sezonowej) (państwa członkowskie) Od lipca do września ØWymiana najlepszych praktyk dotyczących krajowych programów szczepień przeciwko grypie (Komisja Europejska i ECDC) Może to obejmować dostosowane plany szczepień przeciwko grypie sezonowej w ognisku COVID-19, przewidywanie zapotrzebowania ludności i zapewnienie szczepień w przypadku wprowadzenia środków izolacji. Od lipca do września ØZwiększenie wyszczepialności poprzez ukierunkowane kampanie podnoszące świadomość w miejscach pracy (EU-OSHA) Od września do października ØWytyczne w zakresie leczenia klinicznego i protokołu leczenia na potrzeby diagnostyki różnicowej oraz zarządzania grypą i COVID-19 (ECDC) Lipiec III.PODSUMOWANIE UE musi przygotować się na ewentualny ponowny wzrost przypadków COVID-19. Wymaga to krótkoterminowych i ściśle skoordynowanych działań w celu wzmocnienia kluczowych obszarów gotowości i reagowania. Wczesne wykrywanie przypadków i szybkie reagowanie w celu zapobiegania dalszemu rozprzestrzenianiu się zakażeń, w połączeniu ze szczególnymi środkami ochrony osób najbardziej wrażliwych w naszych społeczeństwach to obecnie najlepszy sposób uniknięcia konieczności ponownego wprowadzenia ograniczeń na dużą skalę, takich jak blokady. Na podstawie bieżących prac w państwach członkowskich, Komisji i agencjach UE w niniejszym komunikacie przedstawiono niezbędne działania, które należy podjąć. Wysiłki te powinny opierać się na solidnych dowodach i szeroko zakrojonych działaniach w dziedzinie komunikacji ze społeczeństwem. Zapobieganie ponownemu wzrostowi zachorowań zależy w dużej mierze od indywidualnych zachowań i przestrzegania zaleceń w zakresie zdrowia publicznego. Utrzymanie przez wszystkich stałej czujności jest niezbędne, aby zapewnić stałe stosowanie zestawu podstawowych indywidualnych środków ostrożności. To z kolei zależy od akceptacji i zrozumienia przez społeczeństwo zasadności i znaczenia tych środków. Monitorowanie stopnia akceptacji społecznej i reagowanie na obawy społeczeństwa na wczesnym etapie będzie kluczowym wyznacznikiem przyszłych zmian. Działania komunikacyjne wiążą się również z systematyczną i natychmiastową reakcją na dezinformację na temat pandemii koronawirusa, a ponadto należy podjąć dalsze starania na rzecz zwiększenia cyberodporności kluczowej infrastruktury zdrowotnej. Jeżeli dane państwo członkowskie wprowadzi ponownie środki nadzwyczajne, powinny one być zaprojektowane w sposób wyważony i powinny być ograniczone, tak aby nie zagrażały praworządności ani demokracji parlamentarnej. Wirus nie zatrzymuje się na granicach UE, dlatego też UE i jej państwa członkowskie przeznaczają ponad 36 mld EUR na pomoc nadzwyczajną, mosty w celu dostarczania pomocy humanitarnej i długoterminowe wsparcie dla potrzebujących państw trzecich. Komisja utworzyła również Unijny humanitarny most powietrzny w celu utrzymania niezbędnych połączeń transportowych dla pracowników humanitarnych i fachowych pracowników służby zdrowia niosących pomoc w sytuacjach nadzwyczajnych. Należy zatem kontynuować działania w koordynacji z innymi podmiotami globalnymi, w tym z ONZ i WHO, w celu zapewnienia wymaganej reakcji międzynarodowej na to globalne zagrożenie zdrowia, w tym sprawiedliwego dostępu do szczepionki przeciwko COVID-19. Powinno to iść w parze z działaniami na rzecz niwelowania społeczno-ekonomicznych skutków tego kryzysu, które zagrażają postępom poczynionym w realizacji celów zrównoważonego rozwoju, a także z inwestycjami w odporność krajów partnerskich, zwłaszcza poprzez wzmocnienie systemów opieki zdrowotnej, co będzie podstawą globalnej odbudowy. Jest to jedyny sposób, by zakończyć obecny kryzys związany z pandemią w UE i na świecie. Należy poświęcić więcej niż kiedykolwiek uwagi ograniczeniu wpływu grypy sezonowej na przełomie lat 2020 i 2021 i podjąć działania w celu złagodzenia tego scenariusza. Połączony efekt jednoczesnego występowania ognisk COVID-19 i ciężkiego sezonu grypowego może jeszcze bardziej nadwerężyć możliwości naszych systemów opieki zdrowotnej.