PL

Bruksela, dnia 10.12.2010

KOM(2010) 729 wersja ostateczna

2010/0349 (COD)

Wniosek

DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie urządzeń hamujących kołowych ciągników rolniczych lub leśnych

(tekst jednolity)

UZASADNIENIE

1. W kontekście społeczeństwa obywatelskiego w Europie Komisja przywiązuje wielką wagę do uproszczenia i uporządkowania prawa Unii, tak aby stało się ono bardziej przejrzyste i dostępne dla obywateli, otwierając im w ten sposób nowe możliwości korzystania z przysługujących im konkretnych uprawnień.

Ten cel nie może zostać osiągnięty tak długo, jak liczne przepisy, które były wielokrotnie zmieniane, często zasadniczo, pozostają rozproszone, tak iż trzeba ich szukać częściowo w oryginalnym akcie, a częściowo w późniejszych aktach zmieniających. Wymaga to pracochłonnego porównywania wielu różnych aktów w celu ustalenia obowiązujących norm prawnych.

Z tego powodu ujednolicenie przepisów często zmienianych jest potrzebne, aby prawo stało się jasne i zrozumiałe.

2. W dniu 1 kwietnia 1987 r. Komisja postanowiła [1] zalecić swoim pracownikom, aby wszystkie akty były ujednolicane nie później niż po 10 zmianach, podkreślając, że jest to wymaganie minimalne i że odpowiednie jednostki powinny starać się nawet częściej ujednolicać teksty, za które są odpowiedzialne, tak aby przepisy tych aktów były jasne i łatwo zrozumiałe.

3. Konkluzje Prezydencji Rady Europejskiej w Edynburgu (grudzień 1992 r.) potwierdziły to stanowisko [2], podkreślając wagę ujednolicania, które daje pewność co do prawa stosowanego wobec danej materii w danym czasie.

Ujednolicanie musi być podejmowane w pełnej zgodności z normalną procedurą przyjmowania aktów Unii.

Zważywszy, że żadne zmiany co do treści nie mogą być wprowadzane do ujednolicanych aktów, Parlament Europejski, Rada i Komisja uzgodniły, w drodze porozumienia międzyinstytucjonalnego z dnia 20 grudnia 1994 r., możliwość stosowania przyspieszonej procedury dla szybkiego przyjmowania takich aktów.

4. Celem niniejszego wniosku jest ujednolicenie dyrektywy Rady 76/432/EWG z dnia 6 kwietnia 1976 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do urządzeń hamujących kołowych ciągników rolniczych lub leśnych [3]. Nowa dyrektywa zastąpi włączone do niej akty [4]; niniejszy wniosek całkowicie zachowuje treść ujednolicanych aktów, zbiera je więc jedynie razem, dokonując tylko takich formalnych zmian, jakie wynikają z samego zadania ujednolicenia.

5. Wniosek w sprawie ujednolicenia został sporządzony na podstawie wstępnej konsolidacji, w 22 językach urzędowych, dyrektywy 76/432/EWG i aktów ją zmieniających, przygotowanej przez Urząd Publikacji Unii Europejskiej za pomocą systemu przetwarzania danych. Tam, gdzie artykułom nadano nowe numery, korelacja pomiędzy starą i nową numeracją została określona w tabeli zawartej w załączniku VII do ujednoliconej dyrektywy.

76/432/EWG (dostosowany)

2010/0349 (COD)

Wniosek

DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie urządzeń hamujących kołowych ciągników rolniczych lub leśnych

(tekst jednolity)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 114 ,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

po przekazaniu projektu aktu ustawodawczego parlamentom narodowym,

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [5],

stanowiąc zgodnie ze zwykłą procedurą ustawodawczą,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Dyrektywa Rady 76/432/EWG z dnia 6 kwietnia 1976 r. w sprawie w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do urządzeń hamujących kołowych ciągników rolniczych lub leśnych [6] została kilkakrotnie znacząco zmieniona [7]. Dla zachowania przejrzystości i zrozumiałości należy ją ujednolicić.

76/432/EWG motyw 1 (dostosowany)

(2) Dyrektywa 76/432/EWG jest jedną z oddzielnych dyrektyw systemu homologacji typu WE, określonego w dyrektywie Rady 74/150/EWG, zastąpionej dyrektywą 2003/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie homologacji typu ciągników rolniczych lub leśnych, ich przyczep i wymiennych holowanych maszyn, łącznie z ich układami, częściami i oddzielnymi zespołami technicznymi oraz uchylającą dyrektywę 74/150/EWG [8] i określa normy techniczne dotyczące urządzeń hamujących. Te normy techniczne dotyczą zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich, w celu umożliwienia stosowania procedury homologacji typu WE przewidzianej w dyrektywie 2003/37/WE odnośnie do każdego typu ciągnika. W związku z tym, przepisy ustanowione dyrektywą 2003/37/WE odnoszące się do ciągników rolniczych i leśnych, ich przyczep i wymiennych holowanych maszyn, łącznie z ich układami, częściami i oddzielnymi zespołami technicznymi stosują się do niniejszej dyrektywy.

(3) Niniejsza dyrektywa nie powinna naruszać zobowiązań państw członkowskich dotyczących terminów przeniesienia do prawa krajowego i rozpoczęcia stosowania dyrektyw określonych w załączniku VI część B,

76/432/EWG (dostosowany)

PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:

Artykuł 1

1. „Ciągnik rolniczy lub leśny” oznacza każdy pojazd silnikowy wyposażony w koła lub gąsienice i posiadający co najmniej dwie osie, którego główna funkcja polega na mocy pociągowej i który został specjalnie skonstruowany w celu holowania, pchania, przewożenia lub napędzania niektórych narzędzi, maszyn lub przyczep, przeznaczonych do stosowania w rolnictwie lub leśnictwie. Może on być wyposażony w celu przewożenia rzeczy i osób.

82/890/EWG art 1 ust 1. (dostosowany)

1 97/54/WE art. 1

2. Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie jedynie do ciągników określonych w ust. 1, które są wyposażone w ogumienie pneumatyczne i posiadają maksymalną prędkość konstrukcyjną między 6 a 1 40 km/godz.

96/63/WE (dostosowany)

Artykuł 2

1. W odniesieniu do ciągników, które spełniają wymagania ustanowione w niniejszej dyrektywie, żadne państwo członkowskie nie może z przyczyn odnoszących się do urządzeń hamujących :

a) odmówić, w odniesieniu do typu ciągnika, udzielenia homologacji typu WE lub udzielenia krajowej homologacji typu; lub

b) odmówić rejestracji lub zakazać sprzedaży lub dopuszczenia do ruchu ciągników;

2. Państwa członkowskie mogą odmówić udzielenia krajowej homologacji typu w odniesieniu do typu ciągnika z przyczyn odnoszących się do urządzeń hamujących, jeżeli wymagania określone w niniejszej dyrektywie nie są spełnione.

76/432/EWG (dostosowany)

Artykuł 3

Państwa członkowskie nie mogą zakazać użytkowania ciągników z przyczyn odnoszących się do jego urządzeń hamujących, jeżeli ciągniki te są wyposażone w urządzenia określone w załącznikach I–IV, a urządzenia te spełniają wymagania określone w tych załącznikach.

Artykuł 4

Państwo członkowskie, które udzieliło homologacji typu WE , przyjmuje niezbędne środki w celu zapewnienia, że będzie powiadamiane o wszystkich modyfikacjach poszczególnych części lub właściwości określonych w pkt 1.1 załącznika I. Właściwe władze tego państwa członkowskiego określają, czy zachodzi konieczność przeprowadzenia nowych badań na zmodyfikowanym typie ciągnika i sporządzenia nowego sprawozdania. Jeśli badania takie wykażą, że wymagania niniejszej dyrektywy nie zostały spełnione, zmiana nie jest zatwierdzana.

Artykuł 5

Zmiany niezbędne w celu dostosowania do postępu technicznego wymagań określonych w załącznikach I-V przyjmuje się zgodnie z procedurą o której mowa w art. 20 ust. 3 dyrektywy 2003/37/WE.

Artykuł 6

Państwa członkowskie przekazują Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego, przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą.

Artykuł 7

Dyrektywa 76/432/EWG, zmieniona dyrektywami wymienionymi w załączniku VI część A traci moc, bez uszczerbku dla zobowiązań państw członkowskich dotyczących terminów przeniesienia do prawa krajowego i rozpoczęcia stosowania dyrektyw określonych w załączniku VI część B.

Odesłania do uchylonej dyrektywy odczytuje się jako odesłania do niniejszej dyrektywy, zgodnie z tabelą korelacji w załączniku VII.

Artykuł 8

Niniejsza dyrektywa wchodzi w życie dwudziestego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej

Niniejszą dyrektywę stosuje się od dnia […].

76/432/EWG

Artykuł 9

Niniejsza dyrektywa skierowana jest do państw członkowskich.

Sporządzono w

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodniczący Przewodniczący

76/432/EWG (dostosowany)

ZAŁĄCZNIK I

DEFINICJE, WNIOSEK O HOMOLOGACJĘ TYPU WE , HOMOLOGACJA TYPU WE , WYMAGANIA DOTYCZĄCE KONSTRUKCJI I MONTAŻU

1. DEFINICJE

1.1. Typ ciągnika ze względu na urządzenia hamujące

„Typ ciągnika ze względu na urządzenia hamujące” oznacza ciągniki, które nie różnią się od siebie pod takimi zasadniczymi względami jak :

76/432/EWG

1.1.1. masa własna, zgodnie z definicją przedstawioną w pkt 1.18;

1.1.2. masa maksymalna, zgodnie z definicją przedstawioną w pkt 1.16;

1.1.3. rozkład masy na osie;

1.1.4. technicznie dopuszczalna masa maksymalna przypadająca na każdą z osi;

1.1.5. maksymalna prędkość konstrukcyjna;

1.1.6. różne typy urządzeń hamujących (ze szczególnym uwzględnieniem obecności lub braku urządzeń do hamowania przyczepy);

1.1.7. liczba oraz rozmieszczenie hamowanych osi;

1.1.8. typ silnika;

1.1.9. całkowite przełożenie przekładni odpowiadające prędkości maksymalnej;

1.1.10. wymiary opon (hamowane osie).

1.2. Urządzenie hamujące

76/432/EWG (dostosowany)

„Urządzenie hamujące” oznacza kombinację części, których funkcją jest stopniowe zmniejszanie prędkości poruszającego się ciągnika lub doprowadzenie do jego zatrzymania, lub utrzymanie go w stanie nieruchomym, jeśli już został zatrzymany. Funkcje te są określone w pkt 4.1.2. Urządzenie to zawiera własny układ sterowania, przenoszenia oraz właściwe hamulce.

1.3. Hamowanie stopniowe

„Hamowanie stopniowe” oznacza hamowanie, w czasie którego, w zakresie normalnego wykorzystania urządzenia, zarówno podczas stosowania, jak i zwalniania hamulców:

76/432/EWG

1.3.1. kierowca może w każdej chwili zwiększyć lub zmniejszyć siłę hamowania przez oddziaływanie na układ sterujący;

1.3.2. siła hamowania działa w tym samym kierunku co oddziaływanie na układ sterowania (funkcja monotoniczna);

1.3.3. siłę hamowania można łatwo wystarczająco precyzyjnie regulować.

1.4. Układ sterowania

„Układ sterowania” oznacza część poruszaną bezpośrednio przez kierowcę w celu dostarczenia do układu przenoszenia energii niezbędnej do zahamowania lub kontrolowania hamowania. Energia ta może być wytwarzana przez siłę mięśni kierowcy albo może być energią pochodzącą z innego źródła kontrolowanego przez kierowcę lub może być kombinacją tych różnych rodzajów energii.

1.5. Układ przenoszenia

76/432/EWG (dostosowany)

„Układ przenoszenia” oznacza kombinację części usytuowanych między układem sterowania i hamulcem, funkcjonalnie łączących te dwie części. Układ przenoszenia może być mechaniczny, hydrauliczny, pneumatyczny, elektryczny lub mieszany. W przypadku gdy siła hamowania pochodzi z niezależnego, lecz kontrolowanego przez kierowcę źródła energii, bądź jest przez nie wspomagana, zasób tej energii w urządzeniu jest również traktowany jako część układu przenoszenia.

1.6. Hamulec

„Hamulec” oznacza część, w której wytwarzane są siły przeciwdziałające poruszaniu się ciągnika. Może to być hamulec cierny (kiedy siły są wytwarzane w wyniku tarcia między dwoma częściami ciągnika poruszającymi się względem siebie), hamulec elektryczny (kiedy siły są wytwarzane przez oddziaływania elektromagnetyczne między dwoma częściami ciągnika poruszającymi się wprawdzie względem siebie, lecz niestykającymi się ze sobą), hamulec cieczowy (kiedy siły są wytwarzane przez działanie płynu umiejscowionego między dwoma częściami ciągnika poruszającymi się względem siebie), hamulec silnikowy (kiedy siły wynikają z przenoszonego na koła, kontrolowanego wzrostu siły hamowania silnikiem).

Urządzenie, które mechanicznie unieruchamia układ napędowy ciągnika, lecz nie może być stosowane, gdy ciągnik jest w ruchu, uważa się za hamulec postojowy.

1.7. Różne typy urządzeń hamujących

„Różne typy urządzeń hamujących” oznaczają urządzenia, które różnią się od siebie pod takimi zasadniczymi względami jak :

1.7.1. właściwości jednej lub kilku części składowych, takich jak materiał, kształt lub rozmiar;

76/432/EWG

1.7.2. rozmieszczenie części składowych.

1.8. Część składowa układu hamulcowego

„Część składowa układu hamulcowego” oznacza jedną z części, która po zamontowaniu wchodzi w skład urządzenia hamującego.

1.9. Hamowanie ciągłe

„Hamowanie ciągłe” oznacza hamowanie zestawu pojazdów, odbywające się za pomocą instalacji mającej następujące właściwości:

1.9.1. pojedynczy układ sterowania, który kierowca stopniowo uruchamia przez pojedynczy ruch, wykonywany z siedzenia kierowcy;

1.9.2. energia użyta do hamowania pojazdów tworzących zestaw pojazdów pochodzi z tego samego źródła (może to być siła mięśni kierowcy);

76/432/EWG (dostosowany)

1.9.3. instalacja hamulcowa zapewnia równoczesne lub odpowiednio przesunięte w fazie hamowanie każdego pojazdu wchodzącego w skład zestawu pojazdów , niezależnie od jego względnego położenia .

76/432/EWG

1.10. Hamowanie półciągłe

„Hamowanie półciągłe” oznacza hamowanie zastawu pojazdów, odbywające się za pomocą instalacji mającej następujące właściwości:

1.10.1. pojedynczy układ sterowania, który kierowca stopniowo uruchamia przez pojedynczy ruch, wykonywany z siedzenia kierowcy;

1.10.2. energia użyta do hamowania pojazdów tworzących zestaw pojazdów pochodzi z kilku różnych źródeł (jednym z nich może być siła mięśni kierowcy);

76/432/EWG (dostosowany)

1.10.3. instalacja hamulcowa zapewnia równoczesne lub odpowiednio przesunięte w fazie hamowanie każdego pojazdu wchodzącego w skład zestawu pojazdów , niezależnie od jego względnego położenia .

1.11. Hamowanie uruchamiane niezależną siłą

„Hamowanie uruchamiane niezależną siłą” oznacza hamowanie zestawu pojazdów za pomocą urządzeń mających następujące właściwości:

1.11.1. układ sterowania hamulcem ciągnika jest niezależny od układu sterowania hamulcem pojazdu holowanego; ten ostatni jest w każdym razie zamontowany w ciągniku w taki sposób, aby kierowca bez trudu mógł go uruchomić z miejsca kierowcy;

1.11.2. siła mięśni kierowcy nie jest źródłem energii użytej do hamowania holowanego pojazdu.

1.12 Hamowanie niezależne

„Hamowanie niezależne” oznacza hamowanie zestawu pojazdów za pomocą urządzeń mających następujące właściwości:

1.12.1. układ sterowania hamulcem ciągnika jest niezależny od układu sterowania hamulcem przyczepy; ten ostatni jest w każdym razie zamontowany w ciągniku w taki sposób, aby kierowca bez trudu mógł go uruchomić z miejsca kierowcy;

76/432/EWG

1.12.2. energią użytą do hamowania holowanego pojazdu jest siła mięśni kierowcy.

1.13. Hamowanie automatyczne

„Hamowanie automatyczne” oznacza hamowanie holowanego pojazdu lub pojazdów, następujące automatycznie w przypadku rozłączenia się zestawu połączonych pojazdów, również w sytuacji, gdy dwa pojazdy rozłączą się w wyniku rozerwania łącznika, bez znaczącego zmniejszenia się skuteczności hamowania w odniesieniu do odłączonego pojazdu.

1.14. Hamowanie inercyjne

„Hamowanie inercyjne” oznacza hamowanie wykorzystujące siły wytwarzane przez przyczepę zbliżającą się do ciągnika.

1.15. Obciążony ciągnik

„Obciążony ciągnik” oznacza, o ile nie jest to inaczej określone, ciągnik załadowany do swojej „masy maksymalnej”.

1.16. Masa maksymalna

„Masa maksymalna” oznacza określoną przez producenta maksymalną, technicznie dopuszczalną masę (masa ta może być większa niż „autoryzowana masa maksymalna”).

1.17. Ciągnik bez obciążenia

„Ciągnik bez obciążenia” oznacza ciągnik gotowy do jazdy, z pełnym zbiornikiem paliwa i z pełną chłodnicą, z kierowcą o wadze 75 kg, bez pasażera, opcjonalnego wyposażenia bądź ładunku.

76/432/EWG (dostosowany)

1.18. Masa własna

„Masa własna ” oznacza masę ciągnika bez obciążenia .

2. WNIOSEK O HOMOLOGACJĘ TYPU WE

2.1. Wniosek o homologację typu WE ciągnika ze względu na urządzenia hamujących przedkłada producent lub jego upoważniony przedstawiciel.

76/432/EWG

2.2. Do wniosku załącza się trzy egzemplarze następujących dokumentów:

2.2.1. opis typu ciągnika w zakresie pkt 1.1.1–1.1.10. Dostarcza się także numery lub symbole typu ciągnika nadane przez producenta lub jego upoważnionego przedstawiciela;

2.2.2. wykaz części z dokładną identyfikacją każdej z nich, składających się na urządzenie hamujące;

2.2.3. schemat urządzenia hamującego, przedstawiający położenie każdej części w ciągniku, tak aby możliwa była lokalizacja i identyfikacja poszczególnych elementów składowych.

2.3. Dostarcza się również:

2.3.1. ciągnik, reprezentatywny dla typu, który ma zostać poddany homologacji,

2.3.2. niezbędne rysunki, w maksymalnym formacie A4 (210x297 mm) lub narysowane w odpowiedniej skali i mające ten format po ich złożeniu.

76/432/EWG (dostosowany)

3. HOMOLOGACJA TYPU WE

Do świadectwa homologacji typu WE załącza się wypełniony formularz, zgodnie ze wzorem przedstawionym w załączniku V.

76/432/EWG (dostosowany)

1 96/63/WE art. 1 i załącznik, pkt 1

4. WYMAGANIA DOTYCZĄCE KONSTRUKCJI I MONTAŻU

4.1. Ogólne

4.1.1. Urządzenie hamujące

4.1.1.1. Urządzenie hamujące musi być tak zaprojektowane, skonstruowane i zainstalowane, aby normalnie użytkowany ciągnik mógł spełniać wymienione poniżej wymagania, mimo wibracji, na jakie może być narażone.

4.1.1.2. W szczególności urządzenie hamujące musi być tak zaprojektowane, skonstruowane i zainstalowane, aby w trakcie eksploatacji było odporne na korozję i efekty starzenia, które mogłyby prowadzić do nagłej utraty skuteczności hamowania.

4.1.2. Funkcje urządzenia hamującego

Urządzenie hamujące określone w pkt 1.2 musi spełniać następujące warunki:

4.1.2.1. Hamulce robocze

4.1.2.1.1. Hamulec roboczy musi umożliwiać kontrolę przemieszczania się ciągnika i bezpieczne jego zatrzymanie w sposób szybki i skuteczny, przy każdej prędkości konstrukcyjnej, z każdym dopuszczalnym ładunkiem i przy każdym pochyleniu, zarówno pod górę, jak i w dół. Zapewniona musi być również możliwość regulacji jego działania. Warunki te uważa się za spełnione, jeśli spełnione są wymagania przedstawione w załączniku II.

Kierowca musi być w stanie obsługiwać hamulec roboczy ze swojego siedzenia, zachowując przy tym kontrolę nad urządzeniem kierującym ciągnika, przy pomocy co najmniej jednej ręki. Hamulec roboczy ciągnika może posiadać urządzenia przeznaczone do obsługi lewą lub prawą ręką. Musi istnieć możliwość złączenia ich ze sobą tak, żeby mogły zostać uruchomione w ramach jednej czynności oraz musi istnieć możliwość ponownego ich rozłączenia.

Każde urządzenie, przeznaczone zarówno do obsługi lewą, jak i prawą ręką, musi mieć system dostosowania, ręczny lub automatyczny, umożliwiający łatwe przywrócenie równowagi hamulców.

4.1.2.2. Hamulce postojowe

4.1.2.2.1. Hamulec postojowy musi umożliwiać utrzymanie w miejscu ciągnika zarówno na pochyleniu z góry, jak i pod górę, nawet podczas nieobecności kierowcy; części pracujące są zatem zablokowane przez czysto mechaniczne urządzenie. Może to zostać osiągnięte przez rodzaj hamulca działający na układ przenoszenia . Kierowca musi być w stanie obsługiwać hamulec postojowy ze swojego siedzenia; zezwala się na powtarzanie czynności, w celu osiągnięcia wymaganego skutku.

4.2. Właściwości urządzeń hamujących

4.2.1. Zestaw urządzeń hamujących, w jaki wyposażony jest ciągnik, musi spełniać wymagania ustanowione w odniesieniu do hamulców roboczych i postojowych.

4.2.2. Robocze i postojowe urządzenia hamujące mogą mieć wspólne części, o ile spełniają następujące warunki:

4.2.2.1. muszą być co najmniej dwa niezależne od siebie układy sterowania, łatwo dostępne dla kierowcy z siedzenia, nawet jeśli zapięty jest on pasami bezpieczeństwa;

4.2.2.2. w przypadku uszkodzenia którejkolwiek, innej niż hamulce (określone w pkt 1.6), części składowej urządzenia hamującego lub innego defektu w funkcjonowaniu urządzenia hamującego (wadliwe działanie, częściowe lub całkowite wyczerpanie zasobu energii), musi istnieć możliwość zmniejszania prędkości ciągnika aż do jego zatrzymania, z opóźnieniem równym co najmniej 50 % wartości określonej w pkt 2.1.1 załącznika II.

Warunki te są spełniane przy hamowaniu resztkowym, realizowanym na kołach znajdujących się po obu stronach wzdłużnej płaszczyzny symetrii (bez zbaczania ciągnika z jego kursu).

Do celów niniejszej sekcji, zespół dźwigniowo-krzywkowy lub podobny zespół, za pomocą którego uruchamiane są hamulce, nie jest uważany za podatny na uszkodzenie.

4.2.3. W przypadku stosowania energii innej niż siła mięśni kierowcy nie wymaga się istnienia więcej niż jednego źródła tej energii (np. pompa hydrauliczna, sprężarka powietrza itp.) , pod warunkiem że wymagania pkt 4.2.2. są spełnione .

4.2.4. Robocze urządzenie hamujące musi działać na oba koła co najmniej jednej osi.

4.2.5. Działanie roboczego urządzenia hamującego musi być rozłożone na dwa koła tej samej osi, symetrycznie w stosunku do wzdłużnej płaszczyzny symetrii ciągnika.

4.2.6. Robocze urządzenie hamujące i postojowe urządzenie hamujące musi działać na powierzchnie hamujące, na stałe połączone z kołami za pomocą elementów składowych o odpowiedniej wytrzymałości. Nie może istnieć możliwość odłączenia od kół powierzchni hamującej.1 Jeśli normalnie hamowana jest więcej niż jedna oś, jedna z osi może być odłączona pod warunkiem że użycie hamulca roboczego automatycznie przyłączy tę oś, natomiast gdy urządzenie przyłączające zawiedzie, czynność ta wykonywana jest automatycznie.

Gdy występuje hamowanie na jedną oś, między hamulcem roboczym i kołami danej osi nie może być zamontowana przekładnia różnicowa; gdy występuje hamowanie na dwie osie, przekładnia różnicowa może być zamontowana między hamulcem roboczym i kołami jednej z dwóch osi.

4.2.7. Zużycie hamulców musi być w łatwy sposób wyrównywane za pomocą systemu regulacji ręcznej lub automatycznej. Dodatkowo układ sterowania oraz części składowe układu przenoszenia i hamulca muszą posiadać rezerwę przesuwu, taką, że w przypadku gdy hamulce się przegrzeją lub gdy okładzina szczęk hamulca osiągnie określony stopień zużycia, nadal zapewnione będzie efektywne hamowanie, bez konieczności natychmiastowego wykonania regulacji.

4.2.8. W hydraulicznych urządzeniach hamujących miejsca, gdzie znajdują się otwory wlewowe zbiorników płynu hamulcowego, muszą być łatwo dostępne; ponadto zbiornik rezerwowy płynu hamulcowego musi być wykonany w taki sposób, aby łatwo można było sprawdzić poziom płynu hamulcowego, bez konieczności otwierania pojemnika.

4.2.9. Każdy ciągnik wyposażony w hamulec uruchamiany za pomocą źródła energii i dla którego wymagana skuteczność hamowania nie może być osiągnięta bez wykorzystania tego źródła, musi posiadać, poza ciśnieniomierzem, urządzenie ostrzegawcze; urządzenie to podaje sygnał świetlny lub dźwiękowy w przypadku, gdy nastąpi spadek ciśnienia do 65 % lub mniej normalnej wartości w dowolnej części instalacji, aż do zaworu sterującego. Urządzenie to musi być na stałe podłączone bezpośrednio do układu.

4.2.10. Z zastrzeżeniem wymagań określonych w pkt 4.1.2.1, w przypadku gdy istnieje konieczność stosowania pomocniczego źródła energii, rezerwa energii musi być taka, aby w przypadku unieruchomienia silnika mogła zapewnić hamowanie wystarczające do zatrzymania ciągnika w miejscu, w przedstawionych warunkach.

4.2.11. Jakikolwiek dodatkowy sprzęt pomocniczy pobiera energię tylko w taki sposób, aby nawet w przypadku uszkodzenia źródła energii nie powodował spadku rezerwy energii zasilającej urządzenia hamujące do poziomu niższego niż ten wymieniony w pkt 4.2.9.

_____________

ZAŁĄCZNIK II

PRÓBY HAMOWANIA I SPRAWNOŚĆ URZĄDZEŃ HAMUJĄCYCH

1. PRÓBY HAMOWANIA

1.1. Ogólne

76/432/EWG (dostosowany)

1 96/63/WE art. 1 i załącznik, pkt 2

1.1.1. 1 Sprawność hamulca roboczego określona jest na podstawie drogi hamowania obliczonej stosownie do wzoru określonego w ppkt 2.1.1.1. Droga hamowania to odległość przebyta przez ciągnik od momentu uruchomienia przez kierowcę układu sterowania urządzenia hamującego do momentu zatrzymania ciągnika.

Sprawność określona dla postojowych urządzeń hamujących jest określana na podstawie możliwości unieruchomienia ciągnika na pochyłości nachylonej w górę lub w dół.

1.1.2. W przypadku homologacji typu jakiegokolwiek ciągnika próby drogowe mające na celu pomiar sprawności hamowania są przeprowadzane przy spełnieniu następujących warunków:

1.1.2.1. stan ciągnika odnośnie do jego masy musi odpowiadać wymaganiom stawianym dla poszczególnych prób i musi być wyszczególniony w sprawozdaniu z próby ;

1.1.2.2. w trakcie przeprowadzania próby siła przykładana do układu sterowania hamulca w celu osiągnięcia wymaganej sprawności nie może przekraczać 60 daN w przypadku pedału hamulca i 40 daN w przypadku układu sterowania uruchamianego ręcznie;

1.1.2.3. droga musi mieć powierzchnię zapewniającą dobrą przyczepność;

1.1.2.4. próba musi być wykonywana przy braku wiatru, który mógłby wpłynąć na wyniki;

1.1.2.5. w momencie rozpoczęcia próby , opony muszą być zimne, a ciśnienie w kołach musi odpowiadać ciśnieniu przewidzianemu dla ich aktualnego obciążenia podczas postoju ciągnika;

1.1.2.6. wymagana sprawność musi zostać osiągnięta bez efektu blokowania kół, zbaczania ciągnika z kursu lub nienormalnych wibracji;

1.1.3. W trakcie trwania prób ciągnik wyposażony jest we wszystkie przewidziane przez producenta części, przeznaczone do sterowania urządzeń hamujących pojazdu holowanego, o których mowa w załączniku I pkt 1.9–1.12.

1.2. Próba typu 0

(Normalna próba sprawności z zimnymi hamulcami)

1.2.1 Ogólne

1.2.1.1. Na początku próby hamulce muszą być zimne. Hamulec uważa się za zimny, jeśli spełnia jeden z następujących warunków:

1.2.1.1.1. temperatura mierzona na tarczy lub na zewnątrz bębna musi być niższa niż 100 °C;

1.2.1.1.2. w przypadku hamulców całkowicie zabudowanych, włączając w to hamulce zanurzone w oleju, temperatura mierzona na zewnątrz obudowy musi być niższa niż 50 °C;

1.2.1.1.3. hamulce nie mogły być uruchamiane przez 1 godz.

1.2.1.2. W trakcie próby oś, która nie jest hamowana, jeśli tylko można ją wysprzęglić, musi być odłączona od osi hamowanej.

1.2.1.3. Próba musi być przeprowadzona przy spełnieniu następujących warunków:

1.2.1.3.1. ciągnik musi być obciążony do masy maksymalnej, niehamowana oś również musi być obciążona swoją technicznie dopuszczalną masą maksymalną, na koła osi hamowanej muszą być założone największe opony przewidziane przez producenta dla danego typu ciągnika. W przypadku ciągników hamujących wszystkimi kołami oś przednia musi być obciążona swoją technicznie dopuszczalną masą maksymalną;

1.2.1.3.2. próba musi być powtórnie przeprowadzona dla nieobciążonego ciągnika, przewożącego jedynie kierowcę oraz, jeśli jest to niezbędne, osobę odpowiedzialną za odczyt wyników próby ; ciągnik musi mieć założone największe opony, jakie są zalecane przez producenta;

1.2.1.3.3. wartości graniczne określone dla minimalnej sprawności, zarówno dla próby ciągnika obciążonego, jak i nieobciążonego, to wartości graniczne ustanowione w pkt 2.1.1;

1.2.1.3.4. droga musi być płaska.

1.2.2. Próba typu 0 musi być przeprowadzona:

1.2.2.1. przy maksymalnej prędkości konstrukcyjnej i przy przekładni w pozycji neutralnej;

1.2.2.2. osiągnięta musi zostać minimalna określona sprawność.

1.3. Próba typu 1

( Próba zanikowa)

1.3.1. Obciążone ciągniki są testowane w taki sposób, że dostarczana energia równa jest energii występującej w tym samym czasie dla obciążonego ciągnika, kierowanego ze stałą prędkością wynoszącą 80 % ± 5 % prędkości określonej dla prób typu 0, dla 10 % spadku na dystansie 1 km, przy przekładni w pozycji neutralnej.

1.3.2. Na zakończenie próby resztkowa sprawność urządzenia hamującego powinna zostać zmierzona w tych samych warunkach, jak w próbie typu 0, z przekładnią w pozycji neutralnej ( oczywiście w innych warunkach termicznych).

2. SKUTECZNOŚĆ URZĄDZEŃ HAMUJĄCYCH

2.1. Robocze urządzenia hamujące

2.1.1. Hamulce robocze ciągnika muszą:

96/63/WE art. 1 i załącznik pkt 2 (dostosowany)

2.1.1.1. przy próbie typu 0 osiągnąć drogę hamowania, którą oblicza się następująco:

Smax ≤ 0,15 V + (V2/116)

gdzie:

V jest maksymalną prędkością konstrukcyjną w km/h, oraz

Smax jest maksymalną drogą hamowania w metrach,

76/432/EWG (dostosowany)

2.1.1.2. po przeprowadzeniu próby typu 1 wykazywać sprawność resztkową nie mniejszą niż 75 % przewidzianej i nie mniejszą niż 60 % uzyskanej podczas próby typu 0 (przy przekładni w pozycji neutralnej).

2.2. Postojowe urządzenia hamujące

2.2.1. Postojowe urządzenie hamujące, nawet jeśli jest połączone z jednym z innych urządzeń hamujących, musi być w stanie utrzymać w miejscu obciążony ciągnik na spadku lub wzniesieniu wynoszącym 18 %.

2.2.2. Dla ciągników, dla których dopuszczalne jest holowanie jednej lub kilku przyczep, postojowe urządzenie hamujące ciągnika musi być w stanie utrzymać na spadku lub wzniesieniu nachylonym pod kątem 12 % zestaw pojazdów składający się z nieobciążonego ciągnika oraz niehamowanej przyczepy o tej samej masie (nieprzekraczającej 3 ton metrycznych).

2.2.3. Dopuszcza się możliwość kilkukrotnego uruchamiania postojowego urządzenia hamującego, zanim osiągnie ono określoną sprawność.

_____________

ZAŁĄCZNIK III

HAMULCE SPRĘŻYNOWE

1. DEFINICJA

„Hamulce sprężynowe” są urządzeniami hamującymi, dla których energia wymagana do hamowania jest dostarczana przez jedną lub kilka sprężyn, działających na zasadzie zbiornika energii.

2. WYMAGANIA SZCZEGÓLNE

2.1. Hamulec sprężynowy nie może być używany jako hamulec roboczy.

2.2. Niewielkie odchylenie w jakimkolwiek z zakresów ciśnienia, jakie może pojawić się w układzie zasilania komory ściskania hamulca, nie może powodować istotnych zmian siły hamowania.

2.3. Układ zasilania komory ściskania sprężyny musi zawierać zapas energii, który nie jest wykorzystywany do zasilania innego urządzenia lub sprzętu. Wymaganie to nie ma zastosowania w przypadku, gdy sprężyny mogą być utrzymane w stanie ściśniętym przy użyciu dwóch lub większej ilości niezależnych systemów.

2.4. Urządzenie musi być tak zaprojektowane, aby możliwe było uruchamianie i zwalnianie hamulców co najmniej trzy razy, począwszy od ciśnienia początkowego komory kompresji sprężyny równego ciśnieniu maksymalnemu konstrukcyjnemu . Wymaganie to musi być spełnione przy hamulcach wyregulowanych z minimalnym możliwym luzem.

2.5. Ciśnienie w komorze ściskającej, poniżej którego sprężyny zaczynają uruchamiać hamulce, gdy hamulce ustawione są możliwie jak najbliżej, nie może być większe niż 80 % minimalnego poziomu normalnie dostępnego ciśnienia.

2.6. Kiedy ciśnienie w komorze ściskania sprężyny spadnie do poziomu, przy którym zaczynają poruszać się części hamulca, musi zostać włączony sygnał ostrzegawczy (świetlny lub dźwiękowy). Pod warunkiem spełnienia tego wymagania można zastosować urządzenie ostrzegawcze, określone w załączniku I pkt 4.2.9.

2.7. W ciągnikach wyposażonych w hamulce sprężynowe i dopuszczonych do holowania przyczep z hamulcami ciągłymi lub półciągłymi, automatyczne uruchomienie hamulców sprężynowych musi powodować uruchamianie hamulców przyczepy.

3. SYSTEM ZWALNIANIA

3.1. Hamulce sprężynowe muszą być tak zaprojektowane, aby w przypadku ich uszkodzenia można było je zwolnić bez wykorzystania ich normalnego układu sterowania. Można to osiągnąć przy użyciu dodatkowego urządzenia (pneumatycznego, mechanicznego itp.).

3.2. Jeżeli działanie dodatkowego urządzenia , o którym mowa w pkt 3.1, wymaga użycia narzędzia lub klucza, narzędzie takie lub klucz musi być przechowywany w ciągniku.

_____________

ZAŁĄCZNIK IV

HAMOWANIE POSTOJOWE ZA POMOCĄ MECHANICZNEJ BLOKADY CYLINDRÓW HAMULCA (URZĄDZENIE URUCHAMIAJĄCE BLOKADĘ)

1. DEFINICJA

„Mechaniczna blokada cylindrów hamulca” oznacza urządzenie zapewniające działanie hamulca postojowego przez mechaniczne zaklinowanie tłoczyska hamulca.

Blokowanie mechaniczne ma miejsce wówczas, gdy komora blokowania pozbawiona jest sprężonego powietrza; urządzenie do blokowania mechanicznego jest zaprojektowane tak, aby mogło być ono zwolnione, gdy komora blokowania znajduje się znowu pod ciśnieniem.

2. WYMAGANIA SPECJALNE

2.1. Kiedy ciśnienie w komorze blokowania osiąga poziom odpowiadający blokowaniu mechanicznemu, musi zostać uruchomiony system ostrzegania świetlny lub dźwiękowy.

2.2. W przypadku urządzeń uruchamiających hamulce, wyposażonych w urządzenie do blokowania mechanicznego, musi istnieć możliwość uruchamiania urządzenia uruchamiającego hamulce za pomocą każdej z dwóch rezerw energii.

2.3. Zablokowany cylinder hamulca może zostać zwolniony jedynie wówczas, gdy istnieje pewność, że po takim zwolnieniu hamulec mógłby zostać użyty ponownie.

2.4. W przypadku uszkodzenia źródła energii zaopatrującego komorę blokowania musi istnieć możliwość użycia dodatkowego urządzenia odblokowującego (np. mechanicznego lub pneumatycznego), które mogłoby wykorzystać np. powietrze pochodzące z jednej z opon ciągnika.

_____________

76/432/EWG (dostosowany)

ZAŁĄCZNIK V

WZÓR

Nazwa organu administracji |

ZAŁĄCZNIK DO ŚWIADECTWA HOMOLOGACJI TYPU WE URZĄDZEŃ HAMUJĄCYCH KOŁOWYCH CIĄGNIKÓW ROLNICZYCH LUB LEŚNYCH(art. 4 dyrektywy 2003/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 r. w sprawie homologacji typu ciągników rolniczych lub leśnych, ich przyczep i wymiennych holowanych maszyn, łącznie z ich układami, częściami i oddzielnymi zespołami technicznymi) |

Homologacja typu WE nr: ….……………………………………………………………………… |

(...PICT...)

|

(...PICT...)

(...PICT...)

(...PICT...)

|

19. Ciągnik przedstawiono do homologacji typu WE dnia………………………………… |

(...PICT...)

(...PICT...)

(...PICT...)

(...PICT...)

(...PICT...)

(...PICT...)

|

23. Homologacji typu WE w odniesieniu do urządzeń hamujących udzielono/odmówiono (1). |

(...PICT...)

|

27. Do niniejszego świadectwo załączono dokumenty , o których mowa w pkt 2.2.1, 2.2.2 i 2.2.3 załącznika I. |

(...PICT...)

|

_______________

ZAŁĄCZNIK VI

Część A

Uchylona dyrektywa i wykaz jej kolejnych zmian

(o których mowa w art. 7)

Dyrektywa Rady 76/432/EWG (Dz.U. L 122 z 8.5.1976, s. 1) | |

Dyrektywa Rady 82/890/EWG (Dz.U. L 378 z 31.12.1982, s. 45) | Tylko art. 1 ust. 1 |

Dyrektywa Komisji 96/63/WE (Dz.U. L 253 z 5.10.1996, s. 13) | |

Dyrektywa 97/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 277 z 10.10.1997, s. 24) | Jedynie w zakresie, w jakim art. 1 tiret pierwsze odsyła do przepisów dyrektywy 76/432/EWG |

Część B

Wykaz terminów przeniesienia do prawa krajowego i rozpoczęcia stosowania

(o których mowa w art. 7)

Dyrektywa | Termin przeniesienia | Data rozpoczęcia stosowania |

76/432/EWG | 1 stycznia 1977 | 1 października 1977 |

82/890/EWG | 21 czerwca 1984 | - |

96/63/WE | 1 października 1997(*) | - |

97/54/WE | 22 września 1998 | 23 września 1998 |

____________

(*) Zgodnie z art. 2 dyrektywy 96/63/WE:

„1. Z mocą od dnia 1 października 1997 r. żadne państwo członkowskie nie może:

– odmówić, w odniesieniu do typu ciągnika udzielenia homologacji typu WE, wydania dokumentu określonego w art. 10 ust. 1 tiret ostatnie dyrektywy 74/150/EWG lub udzielenia krajowej homologacji typu, lub

– zakazać rejestracji, sprzedaży lub dopuszczenia do ruchu ciągników,

z przyczyn odnoszących się do urządzeń hamujących, jeżeli ciągniki są zgodne z wymogami dyrektywy 76/432/EWG zmienionej niniejszą dyrektywą.

2. Z mocą od dnia 1 marca 1998 r. państwa członkowskie:

– nie udzielają już homologacji typu WE ani nie wydają dokumentów określonych w art. 10 ust. 1 tiret ostatnie dyrektywy 74/150/EWG, oraz

– mogą odmówić udzielenia krajowej homologacji typu,

w odniesieniu do typu ciągnika z przyczyn odnoszących się do urządzeń hamujących, jeżeli wymogi dyrektywy 76/432/EWG zmienionej niniejszą dyrektywą nie są spełnione.”

_____________

ZAŁĄCZNIK VII

TABELA KORELACJI

Dyrektywa 76/432/EWG | Dyrektywa 96/63/WE | Niniejsza dyrektywa |

Artykuł 1 | | Artykuł 1 |

Artykuł 2 | | - |

- | Artykuł 2 ust. 1 formuła wprowadzająca | Artykuł 2 ust. 1 formuła wprowadzająca |

- | Artykuł 2 ust. 1 tiret pierwsze | Artykuł 2 ust. 1 lit. a) |

- | Artykuł 2 ust. 1 tiret drugie | Artykuł 2 ust. 1 lit. b) |

- | Artykuł 2 ust. 1 zwrot końcowy | Artykuł 2 ust. 1 formuła wprowadzająca |

- | Artykuł 2 ust. 2 formuła wprowadzająca | Artykuł 2 ust. 2 |

| Artykuł 2 ust. 2 tiret pierwsze | - |

| Artykuł 2 ust. 2 tiret drugie | Artykuł 2 ust. 2 |

| Artykuł 2 ust. 2 zwrot końcowy | Artykuł 2 ust. 2 |

Artykuł 3 | | Artykuł 3 |

Artykuł 4 | | Artykuł 4 |

Artykuł 5 | | Artykuł 5 |

Artykuł 6 ust. 1 | | - |

Artykuł 6 ust. 2 | | Artykuł 6 |

- | | Artykuł 7 |

- | | Artykuł 8 |

Artykuł 7 | | Artykuł 9 |

Załączniki I - V | | Załączniki I - V |

- | | Załącznik VI |

- | | Załącznik VII |

_____________

[1] COM(87) 868 PV.

[2] Zob. załącznik 3 do części A konkluzji.

[3] Przygotowane zgodnie z komunikatem Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady – Ujednolicenie dorobku wspólnotowego, COM(2001) 645 wersja ostateczna.

[4] Zob. część A załącznika VI do niniejszego wniosku.

[5] Dz.U. C […] z […], s. […].

[6] Dz.U. L 122 z 8.5.1976, s. 1.

[7] Zob. załącznik VI część A.

[8] Dz.U. L 171 z 9.7.2003, s. 1.

--------------------------------------------------