[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 6.4.2005

COM(2005) 115 wersja ostateczna

2005/0042 (COD)

KOMUNIKAT KOMISJI EUROPEJSKIE DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO ORAZ KOMITETU REGIONÓW

Poprawa zdrowia i bezpieczeństwa oraz zwiększenie zaufania obywateli: strategia w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów

Wniosek dotyczący

DECYZJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiającej wspólnotowy program działań w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów na lata 2007-2013 SEC(2005) 425

(przedstawiony przez Komisję)

1. WSTęP

1.1. Oczekiwania naszych obywateli

Obywatele UE, bez względu na to, gdzie mieszkają i kim są, chcą żyć zdrowo i bezpiecznie, a także mieć zaufanie do produktów i usług, które konsumują. Chcą oni również mieć wpływ na decyzje dotyczące ich zdrowia i ich interesów jako konsumentów. Władze na poziomie wspólnotowym, krajowym i regionalnym, przedsiębiorstwa i społeczność muszą wychodzić naprzeciw obawom obywateli. Jednakże jedynie podejmując działania na poziomie UE można stawić czoło wyzwaniom wspólnym dla polityki zdrowia i ochrony konsumentów.

Niniejszy komunikat określa, w jaki sposób UE zamierza poprawić ochronę zdrowia oraz zwiększyć zaufanie konsumentów stosując postanowienia Traktatu[1]. W ten sposób pomoże on zbliżyć Europę do jej obywateli i wzmocnić jej konkurencyjność. Poprawa ochrony zdrowia przyczyni się do zwiększenia produktywności, wzrostu siły roboczej wśród ludności i stałego rozwoju w Europie. Zła ochrona zdrowia powoduje natomiast wzrost kosztów i jest obciążeniem dla gospodarki. Jednoczesna realizacja wewnętrznego rynku towarów i usług wychodzącego naprzeciw potrzebom i wymaganiom konsumentów doprowadzi do wzrostu konkurencyjności.

1.2. Wspólne podejście

Niniejszy komunikat wraz z załączoną propozycją programu łączy polityki oraz programy dotyczące zdrowia publicznego i ochrony konsumentów w jednolite ramy w celu zwiększenia skuteczności polityki UE wobec jej obywateli. Działania w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów określone w art. 152 i 153 Traktatu mają wiele wspólnych celów : promowanie ochrony zdrowia, informowanie i edukacja, bezpieczeństwo i włączenie zagadnień związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów do wszystkich polityk. Aby osiągnąć ich cele polityka zdrowia i ochrony konsumentów wykorzystuje również wiele zbliżonych do siebie rodzajów działań : informowanie obywateli, konsultacje z zainteresowanymi stronami, działania mające na celu włączenie zagadnień związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów do innych polityk czy ocena ryzyka. Połączenie tych dwóch obszarów umożliwi zatem większą spójność polityk, ekonomii skali i większą widoczność

Wreszcie wspólny program zapewni oszczędności i stworzenie synergii w postaci uproszczonych procedur administracyjnych i budżetowych, wspólnych narzędzi i wspólnej agencji wykonawczej.

Czerpiąc korzyści z synergii program utrzyma i rozwinie istotne zastosowania działań w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów, tak aby wychodzić naprzeciw obawom zainteresowanych stron.

2. Poprawa zdrowia i bezpieczeństwa oraz zwiększenie zaufania obywateli Europy

Celem polityki zdrowia i ochrony konsumentów UE jest podwyższenie jakości życia obywateli UE pod względem ich zdrowia i ich interesów jako konsumentów. Dokonany postęp w zakresie zdrowia zostanie oceniony za pomocą wskaźnika strukturalnego „lata zdrowego życia”(LZŻ), tzn. spodziewanej liczby lat, które dana osoba może przeżyć w dobrym zdrowiu oraz uwarunkowań zdrowia UE. Obecnie opracowywane są różne wskaźniki na potrzeby polityki ochrony konsumentów.

2.1. Wspólne cele w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów

Polityka zdrowia i ochrony konsumentów mają trzy wspólne podstawowe cele:

1. Ochrona obywateli przed zagrożeniami będącymi poza kontrolą osób indywidualnych, a którym Państwa Członkowskie nie mogą samodzielnie przeciwdziałać w skuteczny sposób (np. zagrożenie dla zdrowia, niebezpieczne produkty, nieuczciwe praktyki handlowe);

2. Zwiększenie zdolności obywateli w zakresie podejmowania lepszych decyzji dotyczących ich zdrowia i interesów jako konsumentów;

3. Włączanie celów polityki zdrowia i ochrony konsumentów do wszystkich polityk Wspólnoty z zamiarem skoncentrowania się na kwestiach związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów w kształtowaniu polityki.

2.2. Wspólne działania

Synergia wspólnotowej polityki zdrowia i ochrony konsumentów obejmuje różne dziedziny, co daje duże możliwości dla działań uzupełniających:

( Poprawa komunikacji z obywatelami w celu zapewnienia im informacji niezbędnych dla ich zdrowia i ochrony ich interesów jako konsumentów, a także skuteczniejsze uwzględnianie ich obaw podczas opracowywania polityk, np. poprzez ulepszanie portali internetowych, organizowanie kampanii na rzecz podnoszenia świadomości, badań statystycznych, konferencji oraz tworzenie punktów informacyjnych;

( Zwiększenie zaangażowania organizacji konsumenckich i organizacji prowadzących działalność w zakresie ochrony zdrowia w kształtowanie polityki UE poprzez promowanie sieci takich organizacji, zasięganie opinii społeczeństwa oraz lepsze reprezentowanie w organach konsultacyjnych. Organizacje te powinny odgrywać bardziej aktywną rolę, wydawać specjalistyczne opinie i wyrażać swoje poglądy w jasny sposób. Ochrona konsumentów w UE ciągle jeszcze budzi wątpliwości i niezbędnym jest wzmocnienie sieci usług służby zdrowia;

( Opracowanie podejścia Komisji mającego na celu włączenie zagadnień dotyczących zdrowia i ochrony konsumentów do pozostałych polityk Wspólnoty oraz wymiana z Państwami Członkowskimi dobrych praktyk. W odniesieniu do dziedziny zdrowia zostanie opracowana ocena wpływu na zdrowie i wprowadzona synergia z polityką bezpieczeństwa żywności, społeczną, ochrony środowiska, celną, badań naukowych i regionalną. W odniesieniu do konsumentów najistotniejszymi są polityki regulujące rynki oraz prawa obywateli (np. prawa autorskie, dostęp do wymiaru sprawiedliwości), konkurencję, usługi interesu ogólnego, standaryzację i społeczeństwo informacyjne;

( Podwyższenie jakości doradztwa naukowego i specjalistycznej oceny zagrożenia, np. poprzez promowanie wczesnego rozpoznania zagrożenia; analizę jego potencjalnego wpływu, wymianę informacji dotyczących zagrożenia i narażenia, pobudzanie zharmonizowanego podejścia do oceny ryzyka i promowanie szkoleń dla biegłych;

( Promowanie bezpieczeństwa produktów i substancji pochodzenia ludzkiego (krew, tkanki i komórki) np. poprzez wymianę dobrych praktyk, podnoszenie świadomości, wprowadzanie wytycznych, szkolenia i tworzenie sieci, nadzorowanie i opracowywanie norm;

( Promowanie międzynarodowej współpracy z organizacjami międzynarodowymi i krajami trzecimi w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów. Unia Europejska musi odgrywać większą rolę w obszarze ochrony zdrowia na międzynarodowym poziomie, zacieśniając na przykład współpracę z WHO i OECD, a także wspierając w zasadniczych kwestiach dotyczących zdrowia kraje trzecie, w szczególności kraje kandydujące i sąsiadujące oraz kraje Bałkanów Zachodnich. W odniesieniu do spraw konsumenckich niezbędna jest międzynarodowa współpraca ustawodawcza np. w zakresie bezpieczeństwa produktów i postępowania z nieuczciwymi podmiotami gospodarczymi.

Proponowany budżet programu wynosi 1 203 mln EUR, co stanowi znaczny wzrost w porównaniu z obecnymi wydatkami. Agencja wykonawcza ustanowiona dla Programu Zdrowia Publicznego[2] obejmie zakresem swojego działania wspieranie nowego programu (patrz załącznik 1).

3. Poprawa stanu zdrowia obywateli Europy

3.1. Stan obecny

Zdrowie jest podstawowym prawem człowieka. Poprawa stanu zdrowia obywateli Europy jest zgodnie z Traktatem najważniejszym celem wszystkich działań na rzecz ochrony zdrowia.

Jak nigdy dotąd, obywatele Europy żyją obecnie dłużej i cieszą się lepszym stanem zdrowia. Jednakże Europa stoi przed poważnymi wyzwaniami w zakresie ochrony zdrowia wymagającymi podjęcia działań na poziomie UE.

Otwarte konsultacje dotyczące ochrony zdrowia[3] podkreśliły potrzebę pobudzenia działalności UE dotyczącej np. włączenia ochrony zdrowia do wszystkich polityk wspólnotowych, działania w zakresie uwarunkowań zdrowia, zapobieganie chorobom, inwestowanie w badania naukowe w zakresie zdrowia, ulepszanie informacji, zwalczanie nierówności, wzmacnianie międzynarodowej współpracy, zangażowanie zainteresowanych stron w proces kształtowania polityki oraz potrzebę zwiększenia zasobów. Ponadto na podstawie oceny programów zdrowia publicznego w latach 1996-2004[4] zalecono większy nacisk na profilaktykę i rozpowszechnianie informacji oraz wymianę doświadczeń.

Po pierwsze, w Państwach Członkowskich i pomiędzy nimi występują znaczne nierówności w zakresie długości życia, stanu zdrowia i dostępu do opieki zdrowotnej, co prowadzi do nierównego rozwoju i konkurencji. Zdrowie wpływa na produktywność, siłę roboczą i wzrost gospodarczy. Niezbędne jest zatem podjęcie działań związanych z optymalizacją kosztów oraz inwestowanie w profilaktykę w celu poprawy ochrony zdrowia i gospodarki. Taki wniosek wyciągnięto w ramach procesu lizbońskiego, w którym również podkreślono, że „głównym wyzwaniem będzie zmniejszenie dużych różnic między Państwami Członkowskimi pod względem długości życia, występowania głównych chorób i uwarunkowań zdrowia. Udoskonalenia w sektorze zdrowia mogłyby w znacznym stopniu przyczynić się do (…) wzmocnienia podaży siły roboczej” [5] UE może przyczynić się do zmniejszania nierówności w zakresie zdrowia i nadania zdrowiu charakteru czynnika konkurencyjności, np. poprzez podnoszenie świadomości, gromadzenie i rozpowszechnianie informacji oraz wymianę dobrych praktyk.

W sprawozdaniu przedstawionym na wiosennym szczycie Rady Europejskiej podkreślono, iż podwyższenie „lat zdrowego życia” (LZŻ) jest bardzo ważne przy zachęcaniu ludzi do pracy[6]. Podwyższenie czynnika LZŻ poprzez zapobieganie chorobom i promowanie aktywnego starzenia się jest także istotne dla trwałości finansów publicznych, które ulegają naciskom spowodowanym wzrostem kosztów usług opieki zdrowotnej i ubezpieczenia społecznego, naciskom wzrastającym w miarę starzenia się społeczeństwa i zmniejszania proporcji jego wieku produkcyjnego.

Aby sprostać wyzwaniom związanym z nierównościami w zakresie zdrowia i starzenia się, należy podjąć szereg wielosektorowych działań. Ponadto rozwój chorób wieku dziecięcego związanych np. z otyłością wymaga poświęcenia szczególnej uwagi na promowanie zdrowia dzieci.

Nierówności w zakresie zdrowia, starzenia się oraz zdrowia dzieci są więc podstawowymi zagadnieniami wszystkich działalności dotyczących ochrony zdrowia w ramach obecnego programu.

Po drugie, doświadczenie zdobyte w sytuacjach globalnego zagrożenia dla zdrowia , takich jak ptasia grypa, wskazują na potrzebę wzrostu zdolności UE związanych z ochroną obywateli przed zagrożeniami, w tym bioterroryzmem, wymagającymi skoordynowanego działania. Zgodnie z celami Strategii na lata 2005-2009[7], w której szczególny nacisk położony jest na zwalczanie zagrożenia dla zdrowia i bezpieczeństwa obywateli na poziomie UE, Komisja proponuje włączenie do programu nowego aspektu dotyczącego przeciwdziałania zagrożeniom.

Po trzecie, Państwa Członkowskie stawiają czoło wspólnym wyzwaniom, które wymagają promowania zdrowia i zapobiegania chorobom . Choroby, których można unikać i które związane są z stylem życia i uzależnieniami (np. papierosy, alkohol, narkotyki i odżywianie), choroby takie jak HIV i choroby psychiczne stanowią coraz większe obciążenie i wymagają działania na poziomie UE. By sprostać tym wyzwaniom, aspekt dotyczący uwarunkowań zdrowia zostanie wzmocniony i uzupełniony o nowy aspekt dotyczący zapobiegania chorobom.

Po czwarte, UE może wspomagać systemy zdrowia w realizacji stojących przed nimi wyzwań. W procesie lizbońskim stwierdzono, iż wsparcie UE na rzecz systemów opieki zdrowotnej może przynieść dodatkowe korzyści. Dlatego zaproponowany został nowy aspekt dotyczący systemów współpracy w zakresie zdrowia.

Po piąte, polityka zdrowia powinna opierać się na rzetelnej informacji . Istniejący aspekt dotyczący informacji w zakresie zdrowia zostanie rozszerzony poprzez wzmocnienie analizy i informowanie obywateli.

Wreszcie polityka zdrowia zostanie określona w ramach bliższej współpracy obywateli i zainteresowanych stron, np. poprzez wspomaganie w rozwoju organizacji reprezentujących interesy pacjentów lub działających na rzecz postępu prac w dziedzinie zdrowia.

Tym samym program wzmacnia trzy aspekty Programu Zdrowia Publicznego (informacja, zagrożenia i uwarunkowania zdrowia) i wprowadza trzy nowe: reagowanie na zagrożenie, zapobieganie chorobom i współpraca pomiędzy systemami ochrony zdrowia.

3.2. Działania w przyszłości

UE będzie dążyć do poprawy zdrowia obywateli przez całe ich życie, promowania zdrowia jako prawa człowieka oraz zachęcania do inwestowania w zdrowie poprzez osiąganie następujących celów:

Po pierwsze, ochrona obywateli przed zagrożeniem dla zdrowia.

Po drugie, promowanie polityk zmierzających do zdrowszego stylu życia.

Po trzecie, przyczynianie się do zmniejszania występowania poważnych chorób w UE.

Po czwarte, przyczynianie się do rozwoju bardziej skutecznych i wydajnych systemów zdrowia.

Po piąte, wspieranie wymienionych celów poprzez zapewnienie analizy i informacji w zakresie zdrowia.

Poniżej przedstawione są następujące przewidziane aspekty działań. Załącznik 2 do załączonego wniosku dotyczącego decyzji zawiera pełny wykaz działań w ramach każdego aspektu.

3.2.1. Wzmocnienie nadzoru i kontroli zagrożeń dla zdrowia

Ochrona obywateli UE przed zagrożeniami dla zdrowia jest obowiązkiem wynikającym z Traktatu. Utworzenie Europejskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC)[8] jest w tym względzie kluczowym etapem. Będzie ono przeprowadzać analizę, dokonywać oceny i dostarczać usługi w zakresie doradztwa związanego z zagrożeniem chorobami zakaźnymi i wzmacniać zdolności. Działania podejmowane w ramach programu i działalność ECDC będą uzupełnieniem i czynnikiem pobudzającym dla wysiłków czynionych przez Państwa Członkowskie. Wspomniane centrum będzie również wspomagać organizacje międzynarodowe w ich walce z chorobami zakaźnymi.

Program będzie obejmował monitorowanie i nadzór nad zagrożeniami niepodlegającymi kompetencjom ECDC w powiązaniu z „aspektem dotyczącym informacji”, w szczególności czynników fizycznych i chemicznych. Będzie on także transponował badania naukowe na metodologie stosowane w praktyce i wdrażał decyzje ustanawiające sieć nadzoru UE[9], dyrektywy w sprawie krwi, tkanek i komórek oraz polityki z zakresu szczepień. Rozwój środków diagnozy czynników chorobotwórczych w UE wymaga ustanowienia sieci wspólnotowych laboratoriów referencyjnych dla rzadkich czynników chorobotwórczych lub stanowiących wysoki poziom zagrożenia. W odniesieniu do oceny skuteczności działania tych laboratoriów zostaną określone kryteria. Wreszcie działania będą miały na celu wspomaganie Państw Członkowskich i krajów kandydujących we wdrażaniu międzynarodowych przepisów dotyczących zdrowia.

3.2.2. Przeciwdziałanie zagrożeniom dla zdrowia (nowy aspekt)

W celu skutecznej ochrony obywateli, UE musi posiadać techniczne i operacyjne zdolności umożliwiające przygotowanie się i przeciwdziałanie zagrożeniom dla zdrowia. Zdolności te są niezbędne w przeciwdziałaniu zagrożeniom dla zdrowia związanym ze zdarzeniem (wewnątrz lub spoza UE), aby zminimalizować potencjalny wpływ na UE.

Działania w ramach tego aspektu programu wzmocnią skuteczność krajowych struktur i środków poprzez działanie mające na celu ulepszenie zarządzania ryzykiem oraz planów na wypadek kryzysowych sytuacji związanych ze zdrowiem. Ułatwią one komunikację w sytuacjach ostrzegania i następujących po nich działaniach oraz koordynację działań w kryzysowych sytuacjach związanych ze zdrowiem, poprawią gotowość i zdolność interwencyjną w kryzysowych sytuacjach związanych ze zdrowiem skupiając się na konkretnych mechanizmach i zapewnieniu środków na zdrowie, a także ułatwią tworzenie sieci oraz wymianę fachowej wiedzy i dobrych praktyk.

Działania te pomogą również Państwom Członkowskim w udoskonaleniu ich infrastruktury, zdolności i ustaleń dotyczących koordynacji niezbędnych w przeciwdziałaniu zagrożeniom np. poprzez tworzenie sieci, szkolenie specjalistów oraz opracowanie planów interwencyjnych w zakresie zdrowia. Ponadto klęski żywiołowe lub katastrofy spowodowane przez człowieka wywołujące określone następstwa zdrowotne wymagają np. wysyłania specjalistów z dziedziny zdrowia oraz sprzętu medycznego. W tym celu niezbędne są mechanizmy planowania i koordynacji umożliwiające mobilizację, uruchamianie oraz użycie zasobów przeznaczonych na ochronę zdrowia w nadzwyczajnych lub kryzysowych sytuacjach dotyczących zdrowia.

3.2.3. Promowanie zdrowia poprzez zmierzenie się z uwarunkowaniami

Promowanie dobrego zdrowia wymaga jednoczesnego zmierzenia się z niekorzystnymi dla zdrowia czynnikami związanymi ze stylem życia i uzależnieniami (np. papierosy, alkohol, złe odżywianie) oraz szerokorozumianymi społeczno-ekonomicznymi i środowiskowymi uwarunkowaniami zdrowia. Ogólne podejście do osiągania tego celu obejmuje szereg wspólnotowych strategii na rzecz przezwyciężania najważniejszych uwarunkowań, takich jak odżywianie i otyłość, nadużywanie alkoholu, palenie papierosów i zażywanie narkotyków[10], a także HIV/AIDS[11] i zdrowie reprodukcyjne.

Czynniki społeczno-ekonomiczne, takie jak ubóstwo i warunki pracy będą przedmiotem działań mających na celu rozpowszechnianie najlepszych praktyk i włączenie zagadnień dotyczących nierówności w zakresie zdrowia do innych polityk. Podejmowane działania związane ze środowiskiem będą opierały się na planie działania na rzecz środowiska i zdrowia na lata 2004-2010 koncentrując się na jakości powietrza w pomieszczeniach, wpływie dymu papierosowego na otoczenie i skutkach w zakresie ochrony zdrowia związanych ze środowiskiem.

Zważywszy, że wiele problemów zdrowotnych ma swoje źródło w dzieciństwie, w ukierunkowanych działaniach na rzecz zdrowia młodzieży wykorzystane będzie podejście obejmujące wszystkie aspekty życia. Ponadto zaproponowane zostaną działania dotyczące wpływu starzenia się na zdrowie i zapotrzebowanie na opiekę zdrowotną.

Wreszcie Komisja uruchomi platformy tematyczne łączące Państwa Członkowskie i zainteresowane strony oraz podejmie działania poświęcone szczególnym uwarunkowaniom.

3.2.4. Zapobieganie chorobom i urazom (nowy aspekt)

Niektóre choroby, w tym choroby psychiczne, choroby nowotworowe i choroby sercowo-naczyniowe, stanowią znaczną część obciążeń UE. Działania poświęcone uwarunkowaniom muszą być uzupełnione środkami zwalczania wspomnianych chorób w przypadku, gdy przynoszą one dodatkowe korzyści lub transgraniczne działanie uzasadnione jest skutecznością, jak w przypadku rzadkich chorób. Działania te obejmują wspieranie wtórnego zapobiegania np. badań kontrolnych i wczesnego wykrywania poprzez wymianę dobrych praktyk, badania, tworzenie platform i sieci. Przewiduje się synergie w ramach Siódmego Programu Ramowego Badań.

W celu zmniejszenia ilości wypadków i urazów zaproponowane zostaną działania zapobiegawcze, kampanie i strategie ukierunkowane na szczególne sytuacje i grupy ryzyka.

3.2.5. Osiąganie synergii pomiędzy krajowymi systemami zdrowia (nowy aspekt)

Usługi zdrowotne podlegają przede wszystkim kompetencjom Państw Członkowskich, a współpraca na poziomie UE może przynieść korzyści pacjentom i systemom zdrowia stojącym przed wspólnymi wyzwaniami np. postępem medycyny, starzeniem się, mobilnością pacjentów i specjalistów. Komisja ułatwia tę współpracę poprzez spotkania Grupy Wysokiego Szczebla ds. Usług Zdrowotnych i Opieki Medycznej oraz otwartą metodę koordynacji[12]. Skuteczna współpraca wymaga zasobów np. do tworzenia i uruchamiania sieci oraz przeprowadzania analiz.

Wsparcie Wspólnoty obejmowałoby pomoc w dostarczaniu usług transgranicznej opieki zdrowotnej, wymianie informacji, promowaniu bezpieczeństwa pacjentów, tworzeniu europejskiego systemu centrów referencyjnych i dostarczaniu informacji o usługach zdrowotnych. Niektóre z aspektów będą uzupełnieniem Siódmego Programu Ramowego Badań i planu działania na rzecz e-Zdrowia.

3.2.6. Tworzenie oraz rozpowszechnianie wśród obywateli, specjalistów w dziedzinie zdrowia i decydentów politycznych pełnej i rzetelnej informacji

Podstawa wiedzy na poziomie UE jest niezbędna do gromadzenia, analizy oraz rozpowszechniania wśród obywateli i decydentów politycznych porównywalnych i wiarygodnych informacji na temat zdrowia. Tworzenie oraz rozpowszechnianie bardziej rzetelnej informacji oznacza rozszerzanie prowadzonych działań w celu uruchomienia europejskiego systemu monitorowania zdrowia dostarczającego informacji niezbędnych we wszystkich działalnościach związanych z ochroną zdrowia, jeśli to konieczne, wykorzystując w tym celu Wspólnotowy Program Statystyczny.

Realizacja tego celu oznacza udoskonalanie istniejących wskaźników i nowych narzędzi umożliwiających gromadzenie danych, badanie stanu zdrowia w Europie, lepsze informowanie obywateli za pośrednictwem portalu UE o zdrowiu, kampanie skierowane do młodych ludzi, tworzenie sieci i informacje na temat rzadkich chorób, a także wzmacnianie analiz dotyczących zdrowia i wspieranie narzędzi e-Zdrowia.

4. W KIERUNKU EUROPEJSKIEGO RYNKU DLA EUROPEJSKICH KONSUMENTÓW

4.1. Stan obecny

Znaczenie zaufania konsumenta jako podstawowego warunku rynkowego jest dziś lepiej rozumiane. Jednakże aspekt ten nie jest w wystarczającym stopniu uwzględniany we wszystkich obszarach polityki.

Ochrona konsumenta traktowana jest obecnie przez Państwa Członkowskie jako priorytet. Przedsiębiorstwa dostrzegają pozytywny wpływ prawodawstwa europejskiego w zakresie ochrony konsumentów na rozwój rynku wewnętrznego, zwiększenie zaufania i wyłączenie nieuczciwych podmiotów gospodarczych. Ważną rolę odgrywają również silne i wiarygodne organizacje reprezentujące konsumentów.

Z oceny wpływu wynika, iż niezbędny jest większy postęp w tych obszarach, uznanych jako priorytety polityki ochrony konsumentów. Nasze obecne cele: wspólny wysoki poziom ochrony konsumentów, właściwe wprowadzanie prawodawstwa w życie i większy wpływ konsumentów na kształtowanie polityk są wciąż aktualne, podobnie cel związany z włączeniem interesów konsumentów do innych polityk. Pomimo postępu dokonanego w ostatnich latach opracowywanie danych umożliwiających zrozumienie problemów i potrzeb konsumentów ciągle pozostaje wyzwaniem.

Integracja rynku daje konsumentom korzyści ekonomiczne (większy wybór towarów i usług, konkurencja jakościowa, niższe ceny, wyższe standardy życia). Polityki rynku wewnętrznego muszą zapewnić osiągnięcie tych korzyści, w szczególności w odniesieniu do jakości towarów i usług, dostępności i integracji. Rynek wewnętrzny nie może prawidłowo funkcjonować bez zaufania konsumentów, a dla zapewnienia wzrostu i konkurencyjności niezbędna jest odpowiednia ochrona konsumentów.

4.2. Działania w przyszłości

Polityka ochrony konsumentów musi jednak nadążać za zmianami w przyszłości.

Wyzwania dla polityki ochrony konsumentów …

Takie jak:

( Starzenie się społeczeństw oraz potrzeba integracji osób o szczególnych potrzebach (przede wszystkim w kontekście społeczeństwa informacyjnego), zagadnienia dotyczące bezpieczeństwa towarów i usług, bezbronność wobec oszustw i nieuczciwych podmiotów gospodarczych, łatwy dostęp do podstawowych towarów i usług;

( Połączone z wyzwaniami stawianymi wszystkim konsumentom poprzez bardziej złożone i wyszukane nowoczesne rynki, które oferują większy wybór powodując jednak wzrost zagrożenia, w tym przestępczości;

( Wykorzystywanie potencjału jaki niesie za sobą handel transgraniczny poprzez likwidowanie przeszkód wciąż uniemożliwiających urzeczywistnienie „detalicznego wymiaru” rynku wewnętrznego;

( Połączone wyzwanie dotyczące udoskonalonego stosowania oraz egzekwowania prawa, w szczególności w wymiarze transgranicznym;

… wymagają dodatkowych środków i nowych pomysłów, które będą realizowane poprzez działania prowadzone w dwóch następujących priorytetowych obszarach:

( Zapewnienie wszystkim konsumentom UE, bez względu na to, gdzie mieszkają, podróżują lub dokonują zakupów w UE, wspólnego wysokiego poziomu ochrony przed ryzykiem i zagrożeniami dla ich bezpieczeństwa i interesów ekonomicznych;

( Zwiększenie zdolności konsumentów w celu promowania ich własnych interesów np. poprzez wspomaganie konsumentów we wzajemnej pomocy.

Ponadto Europejski Instytut Konsumentów utworzony w ramach jednej agencji wykonawczej ds. programu będzie głównym elementem wdrożenia tych działań (patrz załącznik 1).

Przewiduje się cztery aspekty działań:

4.2.1. Lepsze zrozumienie konsumentów i rynków

Obejmujące

( Udoskonalanie i uaktualnianie podstawowej wiedzy naukowej i narzędzi dotyczących oceny narażenia konsumentów na substancje chemiczne, w tym pod względem ogólnego bezpieczeństwa produktów oraz w celu przyczyniania się do stosowania systemu REACH;

( Opracowanie porównywalnych wskaźników i wyznaczników polityki ochrony konsumentów: zmierzenie postępu rynkowego w zakresie oddziaływania na konsumentów np. w odniesieniu do cen, wielkości zakupów dokonywanych w przedsiębiorstwach przez konsumentów w handlu transgranicznym, transgranicznego wprowadzania do obrotu, nadużyć konsumentów, wypadków i szkód, skarg konsumentów, ze szczególnym uwzględnieniem usług interesu ogólnego;

( Pogłębianie wiedzy na temat popytu i zachowania konsumentów, ich oddziaływania na przedsiębiorstwa oraz wpływu przepisów na rynek np. poprzez prace dotyczące informacji dostarczanyej konsumentom oraz zadowolenia konsumentów przy użyciu w stosownych przypadkach Wspólnotowego Programu Statystycznego.

Niektóre z tych prac mogą być uwzględnione w ramach Siódmego Programu Ramowego Badań.

4.2.2. Lepsze przepisy prawne dotyczące ochrony konsumentów

Obejmujące

( Zakończenie przeglądu dyrektyw dotyczących ochrony konsumentów, udoskonalenie Wspólnego Systemu Odniesienia dla europejskiego prawa umów;

( Analizę aspektów bezpieczeństwa rozwijającego się transgranicznego rynku usług, pełną analizę dyrektywy w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów i bardziej systematyczne zastosowanie norm;

( Lepsze zrozumienie krajowych polityk ochrony konsumentów poprzez określenie i promowanie dobrych praktyk, ustalenie wyznaczników i zaleceń, a także szkolenie decydentów politycznych i urzędników organów wykonawczych;

( Badanie w jakim stopniu interesy konsumentów są uwzględniane w standaryzacji i określenie potrzeb udoskonalania;

( Zapewnienie wpływu konsumentów na kształtowanie polityki, a także wspomaganie skutecznie działających organizacji konsumenckich na poziomie UE i popieranie ich udziału w pracach organów konsultacyjnych, grup dyskusyjnych i grup ekspertów.

4.2.3. Lepsze środki egzekwowania prawa, monitorowania i dochodzenia roszczeń

Obejmujące

( Wzmocnienie transgranicznego egzekwowania prawa: stosowanie właściwych przepisów i koordynowanie prac wszystkich uczestników, a w szczególności służb celnych, w tym prac nad ogólnym bezpieczeństwem produktów, systemem RAPEX, z uwzględnieniem wymiaru międzynarodowego;

( Udoskonalenie transpozycji i wdrażania dyrektyw UE przeznaczając większe zasoby na monitorowanie transpozycji i wdrażania w celu zapewnienia jednolitej interpretacji;

( Udoskonalenie umiejętności organizacji konsumenckich dotyczących pomocy konsumentom, w ramach systemu wczesnego ostrzegania w celu identyfikacji nieuczciwych podmiotów gospodarczych oraz monitorowania polityk krajowych;

( Udoskonalenie środków dochodzenia roszczeń, którymi dysponują konsumenci, w szczególności w sprawach transgranicznych, z możliwością korzystania z pozasądowego rozwiązywania sporów, oraz rozwój sieci Europejskich Centrów Konsumentów.

4.2.4. Lepsze informowanie i edukowanie konsumentów

Obejmujące

( Informowanie konsumentów przy współpracy Państw Członkowskich np. o prawach i środkach dochodzenia roszczeń. Dotyczy to testów porównawczych, porównywania cen i podnoszenia świadomości w zakresie ofert dostępnych w całej UE;

( Rozwijanie edukacji konsumentów w oparciu o prowadzone dotychczas prace pilotażowe dotyczące edukacji. Wspieranie przy współpracy władz krajowych działań mających na celu edukowanie konsumentów z uwzględnieniem europejskiego wymiaru oraz działań skierowanych do młodych konsumentów;

( Zapewnienie konsumentom, dzięki lepszej informacji, możliwości dokonywania wyborów odpowiedzialnych ze środowiskowego i społecznego punktu widzenia, opartych o rzetelną informację w zakresie żywności, najkorzystniejszych produktów i usług, które najwłaściwiej odpowiadają celom ich stylu życia wzmacniając zaufanie i pewność;

( Zwiększenie możliwości organizacji konsumenckich: szkolenia mające na celu rozwijanie umiejętności, pogłębianie wiedzy, tworzenie sieci i łączenie wysiłków.

Ocena wpływu wskazuje na potrzebę przeprowadzenia szerszego i trwałego działania we wszystkich tych obszarach. W tym celu należy udostępnić większą niż obecnie ilość zasobów.

Udoskonalanie podstawowej wiedzy np. na temat szkód konsumentów, bezpieczeństwa usług, zadowolenia i pewności konsumentów na rynku, usług interesu ogólnego oraz społeczeństwa informacyjnego wymaga przeprowadzenia szerszych niż dotychczas badań.

Szkolenie organizacji konsumenckich i informowanie obywateli wymagają trwałych wysiłków wykraczających poza udostępnione obecnie zasoby. Wzmacnianie współpracy, w tym tworzenie sieci, szkolenie decydentów politycznych w celu zapewnienia optymalnego wprowadzenia w życie i transgranicznego stosowania zasad w praktyce jest konieczne lecz wymaga nakładów Dalsze wysiłki na rzecz organizacji konsumenckich wymagają dodatkowych środków w rozszerzonej UE. W celu realizacji strategii na lata 2002-2007 i sprostania wyznaczonym wyzwaniom niezbędne jest zatem udostępnienie dużo większych niż obecnie zasobów finansowych.

Realizacja programu i zarządzanie tymi dodatkowymi zasobami oznaczają skuteczną i ustrukturyzowaną organizację. Rozszerzenie agencji wykonawczej ds. zdrowia poprzez włączenie działu konsumenckiego jest najbardziej opłacalnym rozwiązaniem.

5. WNIOSKI

Przedstawione powyżej propozycje stanowią istotny zwrot w UE. Propozycje te oparte na działaniach prowadzonych w obszarze zdrowia i ochrony konsumentów umożliwiają nowe powiązania tworząc w ten sposób efekty synergii. Działalność UE stanie się sprawniejsza i skuteczniejsza oraz bardziej widoczna. Zdrowie i interesy konsumentów stanowią zasadniczo główny element codziennego życia ludzi. Przyznając tym zagadnieniom pierwszeństwo i proponując konkretne działania w celu wychodzenia naprzeciw potrzebom i obawom obywateli, program przyczyni się do nadania obywatelom bardziej znaczącej roli w kształtowaniu polityki, a także zbliżenia UE do jej obywateli.

Annex 1: The Executive agency of the joint Health and Consumer Programme

To implement the joint Health and Consumer programme, the Commission will be assisted by one single executive agency, which will consist of an extended version of the existing Public Health Programme’s executive agency encompassing the “Consumer Institute”.

To this end, the Commission will propose a modification to Commission Decision 2004/858 of 15 December 2004 creating the Executive agency for the Public Health Programme in order to enlarge its scope of action to supporting the operation of the whole new joint programme.

Without prejudice to this future Decision, it is envisaged that the agency would be organised in two “departments”: the “Health Department” and the “Consumer Institute”. Common actions would be managed jointly by the “two departments”.

The scope of action of the Public Health Programme executive agency created by Decision 2004/858 is limited to “ implementing tasks concerning Community aid under the programme, except for programme evaluation, monitoring of legislation or any other actions which could come under the exclusive competence of the Commission ”. In particular, the agency manages specific projects, deals with procedures linked to the award of contracts and grants and provides “ logistic, scientific and technical support in particular by organising meetings, preparatory studies, seminars and conferences ”.

The “Consumer Institute” part of the agency is intended to support the Commission in carrying out the financial and administrative work on all consumer policy actions envisaged in the Health and Consumer protection Strategy. This would include the organisation of calls for tender and data collection and related work to bolster research and data collection; organisation and practical day-to-day running of programmes to educate and train Member State experts, consumer organisations and their experts; and the dissemination of data and information. The Consumer Institute should actively seek co-operation with other Community bodies and programmes, and notably the Joint Research Centre and the Statistical Office of the European Communities with a view to reinforce synergies in all relevant areas of consumer protection (e.g. exposure, consumer safety, method validation).

As is the case with all executive agencies, the Commission will remain in charge of all policy decisions related to defining and managing policy priorities and action, including the definition of the annual work plan (following the procedure specified in the draft Decision of the European Parliament and of the Council establishing a programme of Community action in the field of health and consumer protection (2007-2013). This would enable the Commission services to focus on policy-related tasks.

Annex 2: Examples of Policy areas and issues where synergies with health and consumer policies can be developed further

Policies | Issues and programmes where synergies should be developed further |

Safety of the food chain | Labelling, alert mechanisms, inspection and control Synergies with Research, Transport, Environment, Agriculture, Education, action on nutrition |

Social policy | Social policy agenda Social security benefits: Regulation 1408/71 and related regulations; European Health Insurance Card Social protection: Open Method of Co-ordination in Health care and long-term care services (within OMC for Social Inclusion and Protection) European Social Fund (ESF) projects to train health professionals Social and health services of general interest Health and safety at work |

Research | Health and consumer research in the 7th framework programme for Research (theme Health research of FP7) Closer co-operation to be built with the Research programme, in particular as regards the following strands of the Health and Consumer programme: “Promote health by tackling determinants”, “Prevent diseases and injuries” (including research on infectious diseases); “Synergies between national health systems”. |

Environment | Environment and Health action plan 2004-2010 |

Information society and Media | eHealth Action Plan (eHealth applications, eHealth conferences) e-communication and consumer rights (Services of General Interest) e-Inclusion and citizenship i2010 – A European Information Society for growth and employment eAccessibility (Policy and Research activities) |

Regional policy | Solidarity Fund Health under the Structural Funds’ new convergence objective 2007-13 Health as a driver of regional development/health infrastructure projects |

Economic policy | Work on long-term budgetary projections of healthcare costs Work with OECD on health studies Macro-economic trends affecting consumer confidence Health and consumer policies as drivers of competitiveness |

Enterprise Policy | Follow-up to the G10 medicines process and implementing the G10 recommendations Joint action on pharmaceuticals and medical devices REACH Pedestrian safety Cosmetics Consumer interests in standardisation |

Internal Market | Services in the Internal Market Recognition of professional qualifications Health insurance Retail financial services Postal services and Services of General Interest Data on consumers in the Internal Market Consumer detriment E-commerce directive |

Transport | European Road Safety Action Programme Transport of dangerous goods Passenger Rights |

Energy | Radiation protection Policy Liberalisation, consumer rights and safety |

Competition | Health services markets Consumer benefits and detriment |

Trade | Position of health services within trade negotiations TRIPS, anti-retroviral drugs, trade in tobacco products Integration of consumer views in the WTO, including the GATS Regulatory dialogues |

External policy | Co-operation with neighbourhood countries |

Development and Aid policies | Action to confront HIV/AIDS, Malaria and Tuberculosis (external action). Shortages of health personnel in developing countries Promotion of civil society input |

Enlargement | Promotion of convergence with the EU acquis on Health and Consumer protection Promotion of economic and social cohesion Strengthening public administrations and institutions in the fields of Health and Consumer protection |

Taxation and Customs Union | Taxes and duties on specific products relevant to health and consumers Custom policies (ensuring provisions on health and safety for third countries’ products entering the EU) |

Agriculture | Quality policy Cross compliance rural development programmes |

Education / Culture | Youth programme, sports/promotion of physical activity Life-long learning, consumer education |

Statistical Programme | Statistics on health, health determinants, health services and food safety Statistics on consumer protection including buying patterns, price comparisons and price convergence for goods and services |

Justice, Freedom and Security | Access to Justice International private law and mediation Action on Drugs abuse: EU Drugs Strategy (2005-2012) and the EU Action Plan on Drugs (2005-2008). Enhancing consumer awareness of crime risks associated with products and services (“crime proofing”) Bioterrorism Trafficking in Human Organs Data protection |

Horizontal policies

Better regulation EU communication Strategy Services of General Interest | Full involvement of health and consumer representatives in the EU policy process Communication strategy includes health and consumer interests Consumer rights in SGIs |

2005/0042 (COD)

Wniosek dotyczący

DECYZJI PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

ustanawiającej program działań Wspólnoty w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów (2007-2013)

Tekst mający znaczenie dla EOG

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 152 i 153,

uwzględniając wniosek Komisji[13],

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego[14],

uwzględniając opinię Komitetu Regionów[15],

stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu[16],

a także mając na uwadze, co następuje:

1. Wspólnota może przyczynić się do ochrony zdrowia, bezpieczeństwa i ekonomicznych interesów obywateli poprzez działania w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów.

2. Właściwym jest zatem ustanowienie programu działań Wspólnoty w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów zastępując decyzję 1786/2002/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 września 2002 r. przyjmującą program działań wspólnotowych w dziedzinie zdrowia publicznego (2003-2008)[17] oraz decyzję 20/2004/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 8 grudnia 2004 r. ustanawiającą ogólne warunki ramowe finansowania działań Wspólnoty wspomagających politykę ochrony konsumentów w latach 2004-2007[18]. Należy zatem uchylić wymienione decyzje.

3. Przy utrzymaniu głównych elementów i specyfiki działań dotyczących zdrowia i ochrony konsumentów wspólny zintegrowany program powinien przyczynić się do jak największej synergii pomiędzy celami a skutecznością zarządzania działaniami w tych obszarach. Połączenie działań dotyczących zdrowia i ochrony konsumentów we wspólny program powinno umożliwić osiąganie wspólnych celów w zakresie ochrony obywateli przed ryzykiem i zagrożeniami, a także zwiększenie umiejętności obywateli w zdobywaniu wiedzy i możliwości podejmowania decyzji w ich interesie, a także wspieraniu włączania celów związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów do wszystkich polityk i działalności Wspólnoty. Połączenie struktur i systemów administracyjnych powinno umożliwić lepszą skuteczność wdrażania programu i lepsze wykorzystanie dostępnych wspólnotowych zasobów przeznaczonych na zdrowie i ochronę konsumentów.

4. Polityki zdrowia i ochrony konsumentów mają wspólne cele związane z ochroną przed ryzykiem, zwiększeniem możliwości podejmowania decyzji przez obywateli oraz włączeniem interesów w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów do wszystkich polityk Wspólnoty, a także wspólne instrumenty takie jak komunikacja, zwiększenie możliwości społeczeństwa obywatelskiego w zakresie rozwiązań dotyczących zdrowia i ochrony konsumentów oraz promowania międzynarodowej współpracy w tej dziedzinie. Niektóre zagadnienia takie jak odżywianie i otyłość, palenie papierosów oraz inne wybory dotyczące konsumpcji wywierające wpływ na zdrowie są przykładami międzysektorowych rozwiązań dotyczących zdrowia i ochrony konsumentów. Przyjęcie wspólnego podejścia do wspólnych celów i instrumentów umożliwi podjęcie bardziej efektywnych i skutecznych działań wspólnych dla obszarów zdrowia i ochrony konsumentów. Każdy z tych obszarów ma również odrębne cele, które powinny być osiągane poprzez działania i instrumenty specyficzne dla tych obszarów.

5. Koordynacja z innymi politykami i programami Wspólnoty stanowi kluczowy element wspólnego celu jakim jest włączenie polityk zdrowia i ochrony konsumentów do innych polityk. W celu promowania synergii oraz uniknięcia nakładania się działań inne fundusze i programy Wspólnoty będą właściwie wykorzystane, w tym ramowe programy wspólnotowe badań i ich wyniki, fundusze strukturalne i Wspólnotowy Program Statystyczny.

6. W ogólnym interesie Europy leży ochrona zdrowia, bezpieczeństwa i ekonomicznych interesów obywateli na poziomie Wspólnoty, a także interesów konsumentów w ramach udoskonalania norm dla produktów i usług. Realizacja kluczowych celów programu może również zależeć od istnienia wyspecjalizowanych sieci, które wymagają także wkładu Wspólnoty, aby mogły się rozwijać i funkcjonować. Zważywszy na szczególny charakter organizacji, branych pod uwagę oraz w przypadkach wyjątkowej użyteczności, wznowienie wsparcia Wspólnoty na działanie takich organizacji nie powinno podlegać zasadzie stopniowej degresji zakresu wsparcia Wspólnoty.

7. Realizacja programu powinna opierać się na istniejących działaniach i uzgodnieniach strukturalnych w dziedzinie zdrowia publicznego i ochrony konsumentów, a także takie działania i uzgodnienia rozszerzać, łącznie z Agencją wykonawczą programu zdrowia publicznego ustanowioną w decyzji Komisji 2004/858/WE[19]. Realizacja powinna przebiegać w bliskiej współpracy z właściwymi organizacjami i agencjami, w szczególności z Europejskim Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób[20] ustanowionym w rozporządzeniu (WE) 851/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady.

8. Środki niezbędne do wykonania niniejszej decyzji powinny zostać przyjęte zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. ustanawiającą procedury wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji[21], przy jednoczesnym poszanowaniu konieczności zachowania przejrzystości, a także rozsądnej równowagi między poszczególnymi celami programu.

9. Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym (zwane dalej „Porozumieniem EOG”) przewiduje współpracę w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów pomiędzy Wspólnotą Europejską a jej Państwami Członkowskimi, z jednej strony, oraz krajami Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu uczestniczącymi w Europejskim Obszarze Gospodarczym (zwanymi dalej „państwami EFTA/EOG”), z drugiej strony. Należy również wprowadzić przepis otwierający program dla uczestnictwa innych krajów, w szczególności krajów sąsiadujących ze Wspólnotą, ubiegających się o członkostwo, kandydujących lub przystępujących do Wspólnoty, ze szczególnym uwzględnieniem ryzyka jakie stanowią na terytorium Wspólnoty zagrożenia występujące w innych krajach.

10. Należy ułatwić nawiązywanie właściwych stosunków z krajami trzecimi nieuczestniczącymi w programie, aby wspomagać osiąganie celów programu, z uwzględnieniem wszelkich właściwych umów zawieranych między Państwami Członkowskimi a Wspólnotą. Stosunki te mogłyby również obejmować kraje trzecie podejmujące działania będące uzupełnieniem działań finansowanych przez niniejszy program w obszarach wspólnego zainteresowania, jednak kraje te nie mogłyby korzystać z finansowego wkładu w ramach niniejszego programu.

11. Należy rozwijać współpracę z odpowiednimi organizacjami międzynarodowymi takimi jak Narody Zjednoczone i ich wyspecjalizowane agencje, łącznie ze Światową Organizacją Zdrowia, oraz Radą Europy i Organizacją Współpracy Gospodarczej i Rozwoju w celu realizacji programu zwiększając efektywność i skuteczność działań związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów na wspólnotowym i międzynarodowym poziomie z uwzględnieniem szczególnych możliwości i roli poszczególnych organizacji.

12. Aby zwiększyć znaczenie i wpływ programu, podejmowane środki powinny systematycznie podlegać monitorowaniu i ocenie, w tym niezależnym ocenom zewnętrznym.

13. Z uwagi na transgraniczny charakter zagadnień, działania podejmowane przez Państwa Członkowskie w zakresie zdrowia i ochrony konsumentów nie mogą być przez nie samodzielnie osiągnięte w sposób wystarczający, ale mogą one być lepiej realizowane na poziomie Wspólnoty dzięki możliwościom bardziej efektywnych i skutecznych działań Wspólnoty w zakresie zdrowia, bezpieczeństwa i ekonomicznych interesów obywateli. Wspólnota może zatem przyjąć środki zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności ustanowioną we tym artykule niniejsza decyzja nie wykracza poza warunki niezbędne do osiągnięcia tych celów.

14. (14) Komisja powinna zapewnić właściwe przejście pomiędzy niniejszym programem a dwoma programami, które zastępuje, w szczególności w sprawie kontynuacji wieloletnich środków oraz struktur pomocy administracyjnej takich jak Agencja wykonawcza programu zdrowia publicznego,

STANOWIĄ, CO NASTĘPUJE:

Artykuł 1

Ustanowienie programu

Niniejszym ustanawia się program działań Wspólnoty w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów, zwany dalej „programem”, na okres od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2013 r.

Artykuł 2

Cele i zadania

1. Program stanowi uzupełnienie i wsparcie dla polityk Państw Członkowskich oraz przyczynia się do ochrony zdrowia, bezpieczeństwa i ekonomicznych interesów obywateli.

2. Cel określony w ust. 1 jest realizowany poprzez wspólne zadania ogólne i zadania szczegółowe w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów.

(a) Wspólne zadania ogólne w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów realizowane poprzez działania i instrumenty przewidziane w załączniku 1 do niniejszej decyzji są następujące:

- ochrona obywateli przed ryzykiem i zagrożeniami będącymi poza kontrolą osób indywidualnych;

- zwiększenie umiejętności podejmowania przez obywateli lepszych decyzji w sprawie ich zdrowia i ich interesów jako konsumentów;

- oraz włączenie zadań polityki zdrowia i ochrony konsumentów do innych polityk.

(b) Szczegółowe zadania w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów realizowane poprzez działania i instrumenty przewidziane w załączniku 2 do niniejszej decyzji są następujące:

- ochrona obywateli przed zagrożeniami dla zdrowia;

- promowanie polityk prowadzących do zdrowszego stylu życia;

- przyczynianie się do zmniejszenia występowania poważnych chorób;

- oraz zwiększenie efektywności i skuteczności systemów zdrowia.

(c) Szczegółowe zadania w dziedzinie ochrony konsumentów realizowane poprzez działania i instrumenty przewidziane w załączniku 3 do niniejszej decyzji są następujące:

- lepsze zrozumienie konsumentów i rynków;

- lepsze przepisy prawne dotyczące ochrony konsumentów;

- lepsze środki egzekwowania, monitorowania i dochodzenia roszczeń ;

- lepsze informowanie, edukowanie i uświadamianie konsumentów.

Artykuł 3

Metody realizacji

1. Działania zmierzające do osiągania celów i zadań określonych w art. 2 w pełni wykorzystują właściwe metody realizacji, w tym w szczególności:

(a) bezpośrednia lub pośrednia realizacja przez Komisję w sposób scentralizowany;

(b) oraz wspólne zarządzanie z organizacjami międzynarodowymi.

2. Do celów ust. 1 lit. a), wkład finansowy Wspólnoty nie może przekroczyć następujących poziomów:

(a) 60 % na działania zmierzające do wspierania realizacji celu stanowiącego część polityki Wspólnoty w dziedzinie zdrowia i ochrony konsumentów, z wyjątkiem przypadków wyjątkowej użyteczności, w których wkład Wspólnoty nie przekracza 80 %; oraz

(b) 60 % wydatków na działanie organu, który dąży do osiągnięcia celu będącego przedmiotem interesu ogólnoeuropejskiego, jeśli taka pomoc jest niezbędna do zapewnienia reprezentowania interesów zdrowotnych i konsumenckich na poziomie Wspólnoty lub osiągania kluczowych zadań programu, z wyjątkiem przypadków wyjątkowej użyteczności, w których wkład Wspólnoty nie przekracza 95 %. Wznowienie takiego wkładu finansowego nie musi podlegać zasadzie stopniowej degresji.

3. Do celów ust. 1 lit. a), wkład finansowy Wspólnoty, we właściwych przypadkach zważywszy na charakter zamierzonego celu, może obejmować wspólne finansowanie przez Wspólnotę i jedno lub więcej Państw Członkowskich bądź przez Wspólnotę i właściwe władze krajów uczestniczących. W takim przypadku, wkład Wspólnoty nie przekracza 50 %, z wyjątkiem przypadków wyjątkowej użyteczności, w których wkład Wspólnoty nie przekracza 70 %. Taki wkład Wspólnoty może być przyznany organizacji publicznej lub organizacji o charakterze niezarobkowym wyznaczonej przez Państwo Członkowskie lub zainteresowany właściwy urząd zatwierdzony przez Komisję.

4. Do celów ust. 1 lit. a), wkład finansowy Wspólnoty może również przyjąć formę finansowania w systemie stawek ryczałtowych, jeśli jest ono dostosowane do charakteru zamierzonych działań. Do takiego wkładu finansowego nie stosuje się limitów procentowych określonych powyżej w ust. 2 i 3. We właściwych przypadkach przyjmuje się kryteria wyboru, monitorowania i oceny takich działań.

Artykuł 4

Realizacja programu

Komisja zapewnia realizację programu zgodnie z przepisami art. 7.

Artykuł 5

Finansowanie

1. Ramy finansowe dla realizacji programu w okresie wskazanym w art. 1 wynoszą 1203 mln EUR.

2. Wartość rocznych przyznanych środków zatwierdzana jest przez organ budżetowy w ramach ograniczeń perspektywy finansowej.

Artykuł 6

Komitet

1. Komisja jest wspomagana przez Komitet (dalej zwany „Komitetem”).

2. W przypadku odniesienia do niniejszego ustępu, stosuje się art. 4 i 7 decyzji 1999/468/WE, zgodnie z przepisami zawartymi w jej art. 8. Okres ustanowiony w art. 4 ust. 3 decyzji 1999/468/WE ustala się na dwa miesiące.

3. W przypadku odniesienia do niniejszego ustępu, stosuje się art. 3 i 7 decyzji 1999/468/WE zgodnie z przepisami zawartymi w jej art. 8.

4. Komitet przyjmuje własny regulamin.

Artykuł 7

Środki wykonawcze

1. Środki niezbędne do wykonania niniejszej decyzji, odnoszące się do kwestii wymienionych poniżej, przyjmuje się zgodnie z procedurą zarządzania określoną w art. 6 ust. 2:

(a) roczny plan pracy dotyczący realizacji programu określający priorytety i działania, które należy podjąć, w tym podział zasobów i odpowiednie kryteria;

(b) uzgodnienia dotyczące oceny programu określone w art. 10.

2. Komisja przyjmuje wszelkie inne środki niezbędne do wykonania niniejszej decyzji. Komitet informowany jest o tych środkach.

Artykuł 8

Uczestnictwo krajów trzecich

Uczestnictwo w programie jest otwarte dla:

(a) krajów EFTA/EOG zgodnie z warunkami ustalonymi w Porozumieniu EOG;

(b) oraz krajów trzecich, w szczególności krajów będących w sąsiedztwie europejskim, krajów ubiegających się o członkostwo, kandydujących lub przystępujących do Unii, a także krajów Bałkanów Zachodnich włączonych do procesu stabilizacji i stowarzyszenia, zgodnie z warunkami określonymi w odpowiednich dwu i wielostronnych umowach ustanawiających ogólne zasady uczestnictwa w programach wspólnotowych.

Artykuł 9

Współpraca międzynarodowa

Podczas realizacji programu należy podtrzymywać stosunki z krajami trzecimi nieuczestniczącymi w programie oraz właściwymi organizacjami międzynarodowymi.

Artykuł 10

Monitorowanie, ocena i upowszechnianie wyników

1. Komisja w bliskiej współpracy z Państwami Członkowskimi monitoruje realizację działań programu pod kątem jego celów, a także przedstawia Komitetowi sprawozdanie oraz informuje Radę i Parlament Europejski.

2. Na wniosek Komisji, Państwa Członkowskie przedkładają informacje w sprawie realizacji i wpływu tego programu.

3. Komisja zapewnia ocenę programu po trzech latach od jego rozpoczęcia i zakończenia, a także przekazuje wnioski opatrzone komentarzem Parlamentowi Europejskiemu, Radzie, Europejskiemu Komitetowi Ekonomiczno-Społecznemu oraz Komitetowi Regionów.

4. Komisja publikuje wyniki działań podjętych zgodnie z niniejszą opublikowaną decyzją i zapewnia jej rozpowszechnianie.

Artykuł 11

Uchylenie

Decyzje 1786/2002/WE oraz 20/2004/WE tracą moc.

Artykuł 12

Środki przejściowe

Komisja przyjmuje wszelkie środki niezbędne do zapewnienia przejścia pomiędzy środkami przyjętymi na podstawie decyzji 1786/2002/WE i 20/2004/WE a środkami, które będą zrealizowane w ramach niniejszego programu.

Artykuł 13

Postanowienie końcowe

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej .

Sporządzono w Brukseli, dnia […] r.

W imieniu Parlamentu Europejskiego W imieniu Rady

Przewodniczący Przewodniczący

ZAŁĄCZNIK 1 – Wzmocnienie synergii poprzez wspólne działania i instrumenty

Cele

1. Ochrona obywateli przed ryzykiem i zagrożeniami, które są poza kontrolą indywidualnej osoby (np. zagrożenia dla zdrowia mające wpływ na społeczeństwo jako całość, produkty niebezpieczne, nieuczciwe praktyki handlowe).

2. Zwiększenie umiejętności podejmowania przez obywateli lepszych decyzji odnoszących się do ich zdrowia i ich interesów jako konsumentów.

3. Włączenie do innych polityk celów związanych ze zdrowiem i ochroną konsumentów.

Działania i instrumenty

1. POPRAWA KOMUNIKACJI Z OBYWATELAMI UE W ZAKRESIE ZAGADNIEń DOTYCZąCYCH ZDROWIA I OCHRONY KONSUMENTÓW

1.1. Kampanie na rzecz podnoszenia świadomości.

1.2. Badania.

1.3. Konferencje, seminaria, spotkania ekspertów i zainteresowanych stron.

1.4. Publikacje poświęcone zagadnieniom związanym z polityką zdrowia i ochroną konsumentów.

1.5. Dostarczanie informacji on-line.

1.6. Tworzenie i wykorzystanie punktów informacyjnych.

2. ZWIęKSZENIE UDZIAłU SPOłECZEńSTWA OBYWATELSKIEGO I ZAINTERESOWANYCH STRON W KSZTAłTOWANIU POLITYKI ZWIąZANEJ ZE ZDROWIEM I OCHRONą KONSUMENTÓW

2.1. Promowanie oraz wzmocnienie organizacji konsumenckich i organizacji prowadzących działalność w zakresie ochrony zdrowia na poziomie Wspólnoty.

2.2. Szkolenie i wzmocnienie zdolności organizacji konsumenckich i organizacji prowadzących działalność w zakresie ochrony zdrowia.

2.3. Stworzenie sieci pozarządowych organizacji konsumenckich i organizacji prowadzących działalność w zakresie ochrony zdrowia oraz innych zainteresowanych stron.

2.4. Wzmocnienie organów i mechanizmów konsultacyjnych na poziomie Wspólnoty.

3. OPRACOWANIE WSPÓLNEGO PODEJśCIA DO WłąCZENIA OBAW ZWIąZANYCH ZE ZDROWIEM I OCHRONą KONSUMENTÓW DO INNYCH POLITYK WSPÓLNOTOWYCH

3.1. Opracowanie i zastosowanie metod oceny wpływu polityk i działań Wspólnoty na zagadnienia związane ze zdrowiem i ochroną konsumentów.

3.2. Wymiana dobrych praktyk w zakresie polityk krajowych z Państwami Członkowskimi.

3.3. Badania wpływu innych polityk na zdrowie i ochronę konsumentów.

4. PROMOWANIE WSPÓłPRACY MIęDZYNARODOWEJ ZWIąZANEJ ZE ZDROWIEM I OCHRONą KONSUMENTÓW

4.1. Środki współpracy z organizacjami międzynarodowymi.

4.2. Środki współpracy z krajami trzecimi nieuczestniczącymi w programie.

4.3. Zachęcanie do dialogu organizacji odpowiedzialnych za zdrowie i ochronę konsumentów.

5. POPRAWA WCZESNEGO WYKRYWANIA, OCENY I KOMUNIKACJI RYZYKA POPRZEZ

5.1. Wspieranie doradztwa naukowego i oceny ryzyka, łącznie z pracami niezależnych komitetów naukowych ustanowionych decyzją Komisji 2004/210/WE[22].

5.2. Gromadzenie i klasyfikowanie informacji oraz utworzenie sieci specjalistów i instytucji.

5.3. Promowanie rozwoju i harmonizacji metod oceny ryzyka.

5.4. Działania na rzecz gromadzenia i oceny informacji o narażeniu społeczeństw i podgrup na chemiczne, biologiczne i fizyczne zagrożenia dla zdrowia.

5.5. Utworzenie mechanizmów dotyczących wczesnego wykrywania nowych zagrożeń i podejmowanie działań związanych z nowymi pojawiającymi się zagrożeniami.

5.6. Strategie poprawy informowania o ryzyku.

5.7. Szkolenie w zakresie oceny ryzyka.

6. PROMOWANIE BEZPIECZEńSTWA PRODUKTÓW I SUBSTANCJI POCHODZENIA LUDZKIEGO

6.1. Analiza danych dotyczących urazów i opracowanie wytycznych odnoszących się do dobrych praktyk w powiązaniu z bezpieczeństwem produktów i usług oferowanych konsumentom.

6.2. Opracowanie metod i bazy danych do celów gromadzenia danych dotyczących urazów w powiązaniu z bezpieczeństwem produktów oferowanych konsumentom.

6.3. Działania przyczyniające się do zwiększenia bezpieczeństwa i jakości organów i substancji pochodzenia ludzkiego, łącznie z krwią, składnikami krwi oraz prekursorami krwi.

6.4. Promowanie dostępności i przystępności w całej Wspólnocie bezpiecznych i wysokiej jakości organów jak i substancji pochodzenia ludzkiego przeznaczonych do leczenia medycznego.

6.5. Pomoc techniczna w zakresie analizy zagadnień związanych z opracowaniem oraz wdrażaniem polityk i prawodawstwa.

ZAŁĄCZNIK 2 - ZDROWIE

DZIAŁANIA I ŚRODKI WSPIERANIA

Cel 1 – Ochrona obywateli przed zagrożeniami dla zdrowia

1. WZMOCNIENIE NADZORU I KONTROLI ZAGROżEń DLA ZDROWIA POPRZEZ

1.1. Wzmocnienie zdolności do pokonywania chorób zakaźnych w drodze wspierania dalszego wykonywania decyzji nr 2119/98/WE w sprawie wspólnotowej sieci nadzoru i kontroli epidemiologicznej chorób zakaźnych.

1.2. Opracowanie strategii i mechanizmów zapobiegania, wymiany informacji oraz reagowania na zagrożenie chorobami niezakaźnymi.

1.3. Wymiana informacji dotyczących strategii i opracowanie wspólnych strategii w celu wykrywania zagrożeń dla zdrowia pochodzenia fizycznego, chemicznego lub biologicznego, łącznie z zagrożeniami związanymi z działaniami celowego uwolnienia oraz otrzymania wiarygodnych informacji na temat tych zagrożeń oraz, we właściwych przypadkach, opracowanie i wykorzystanie wspólnotowych podejść i mechanizmów.

1.4. Poprawa współpracy między laboratoriami w celu zapewnienia wysokiej jakości zdolności diagnostycznych czynników chorobotwórczych w całej Wspólnocie, łącznie ze strukturą laboratoriów referencyjnych dla czynników chorobotwórczych wymagających wzmocnionej współpracy wspólnotowej.

1.5. Opracowanie nowych i ulepszonych polityk zapobiegania, szczepienia i uodporniania, partnerstw i narzędzi oraz monitorowanie stanu uodporniania.

1.6. Opracowanie i wprowadzenie sieci kontroli i systemów raportowania o zdarzeniach niepożądanych przy wykorzystaniu środków ochrony zdrowia i substancji pochodzenia ludzkiego.

1.7. Pomoc techniczna w zakresie analizy zagadnień związanych z opracowaniem oraz wdrażaniem polityk i prawodawstwa.

2. REAGOWANIE NA ZAGROżENIA DLA ZDROWIA POPRZEZ

2.1. Opracowanie procedur zarządzania ryzykiem w sytuacjach nadzwyczajnych dotyczących zdrowia i wzmocnienie skoordynowanych zdolności reagowania na sytuacje nadzwyczajne.

2.2. Opracowanie i utrzymanie zdolności oceny potrzeb i luk w odniesieniu do przygotowania i reagowania, zdolności szybkich i wiarygodnych informacji oraz konsultacji dotyczących środków przeciwdziałających.

2.3. Opracowanie strategii informowania o ryzyku i narzędzi informacji oraz wskazówek dla społeczeństwa oraz ekspertów w dziedzinie zdrowia, a także podnoszenie świadomości i poprawa interakcji między uczestnikami.

2.4. Opracowanie strategii i procedur dotyczących ustalania, testowania, oceny i przeglądu planów ogólnych i szczególnych planów awaryjnych oraz ich interoperacyjności między Państwami Członkowskimi, a także prowadzenie ćwiczeń i testów.

2.5. Opracowanie strategii i mechanizmów mających na celu poprawę i polepszenie dostępności i adekwatności oraz dostępu do obiektów (np. laboratoriów) oraz wyposażenia (wykrywacze itd.) jak również gotowości, zdolności szybkiego reagowania i infrastruktury sektora zdrowia.

2.6. Opracowanie strategii i mechanizmów oceny potrzeb, promowanie utworzenia publicznych środków na rzecz zdrowia publicznego, które mogą być szybko rozlokowane w nagłych przypadkach oraz uruchomienie mechanizmów i procedur przekazu środków na rzecz zdrowia wnioskującym Państwom Członkowskim i organizacjom międzynarodowym.

2.7. Ustanowienie i utrzymanie stałej grupy ekspertów w zakresie zdrowia publicznego, wyszkolonych i zawsze dostępnych w przypadku ogólnego szybkiego rozmieszczenia do miejsc, w których występuje sytuacja poważnego zagrożenia dla zdrowia, wraz z mobilnymi laboratoriami, wyposażeniem ochronnym i środkami izolacyjnymi.

Cel 2 – Promowanie polityk prowadzących do zdrowszego sposobu życia

3. PROMOWANIE ZDROWIA POPRZEZ ZMIERZENIE SIę Z UWARUNKOWANIAMI ZDROWIA

Działania wspierać będą przygotowanie, opracowanie i realizację działań, strategii i środków w zakresie uwarunkowań zdrowia dotyczących:

3.1. Uwarunkowań zdrowia związanych z nałogami, w szczególności takich jak tytoń, narkotyki i inne substancje uzależniające;

3.2. Uwarunkowań zdrowia związanych ze stylem życia, w szczególności takich jak odżywianie, aktywność fizyczna, zdrowie seksualne i reprodukcyjne;

3.3. Społecznych i ekonomicznych uwarunkowań zdrowia ze szczególnym uwzględnieniem nierówności oraz wpływu czynników społecznych i ekonomicznych na zdrowie;

3.4. Środowiskowych uwarunkowań zdrowia ze szczególnym uwzględnieniem wpływu czynników środowiskowych na zdrowie;

3.5. Oceny, skuteczności i efektywności pod względem kosztów interwencji w zakresie zdrowia publicznego;

3.6. Wspierania działań uświadamiających społeczeństwo, działań szkoleniowych i zwiększających zdolności związane z priorytetami wyznaczonymi w poprzednich akapitach;

3.7. Pomoc techniczna w zakresie analizy zagadnień związanych z opracowaniem oraz wdrażaniem polityk i prawodawstwa.

Cel 3 – Przyczynianie się do zmniejszenia występowania poważnych chorób

4. ZAPOBIEGANIE CHOROBOM I URAZOM

W koordynacji prac nad wyznacznikami zdrowia program wspiera:

4.1. Rozwój i realizację działań na rzecz poważnych chorób o szczególnym znaczeniu z powodu ogólnego obciążenia, jakim są one dla Wspólnoty oraz w odniesieniu do których działalność Wspólnoty może dostarczyć znaczną dodatkową wartość dodaną dla środków krajowych;

4.2. Opracowanie i wdrożenie strategii i środków w zakresie zapobiegania chorobom, w szczególności poprzez ustanowienie najlepszych praktyk oraz udoskonalenie wytycznych i zaleceń, łącznie z wtórnym zapobieganiem, badaniami kontrolnymi i wczesnym wykrywaniem;

4.3. Wymiana najlepszych praktyk i wiedzy jak również koordynacja strategii na rzecz promowania zdrowia psychicznego i zapobiegania chorobom psychicznym;

4.4. Opracowanie i wdrożenie strategii i środków na rzecz zapobiegania urazom;

4.5. Wspieranie wymiany wiedzy, szkoleń, działań na rzecz zwiększenia zdolności związanych z określonymi chorobami i zapobieganiem urazom.

Cel 4 – Poprawa efektywności i skuteczności systemów zdrowia

5. OSIąGNIęCIE SYNERGII MIęDZY KRAJOWYMI SYSTEMAMI ZDROWIA POPRZEZ

5.1. Ułatwienie zakupu i zaopatrzenia transgranicznej opieki zdrowotnej, łącznie z gromadzeniem i wymianą informacji umożliwiające rozdzielenie zdolności wykorzystania transgranicznej opieki zdrowotnej.

5.2. Dzielenie się informacjami na temat skutków mobilności specjalistów w zakresie zdrowia i zarządzanie nimi.

5.3. Ustanowienie wspólnotowego systemu na rzecz współpracy dotyczącej centrów referencyjnych lub innych struktur współpracy pomiędzy systemami zdrowia więcej niż jednego Państwa Członkowskiego

5.4. Utworzenie sieci ukierunkowanej na wzmocnienie zdolności opracowania i dzielenia się informacjami i ocenami z uwzględnieniem technologii i technik medycznych (ocena technologii medycznych).

5.5. Dostarczenie informacji pacjentom, specjalistom, decydentom politycznym na temat systemów opieki zdrowia i opieki medycznej w połączeniu z całością działań dotyczących informacji medycznych oraz łącznie z mechanizmami dzielenia się i rozpowszechniania informacji wraz z planem działania w europejskim obszarze e-Zdrowie.

5.6. Opracowanie instrumentów oceny wpływu polityk wspólnotowych na systemy zdrowia.

5.7. Opracowanie i wdrożenie działań w celu promowania bezpieczeństwa pacjenta i wysokiej jakości opieki zdrowotnej.

5.8. Wspieranie rozwoju polityki dotyczącej systemów zdrowia, w szczególności w powiązaniu z otwartą metodą koordynacji opieki zdrowotnej.

Działania przyczyniające się do osiągnięcia wszystkich wyżej wymienionych celów:

6. POPRAWA INFORMACJI MEDYCZNYCH I WIEDZY W DZIEDZINIE ROZWOJU ZDROWIA PUBLICZNEGO POPRZEZ

6.1. Dalszy rozwój zrównoważonego systemu monitorowania zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem nierówności w dziedzinie zdrowia i wykorzystaniu danych o stanie zdrowia, uwarunkowaniach zdrowia, systemach zdrowia i urazach; spodziewany jest dalszy rozwój statystycznego elementu tego systemu przy wykorzystaniu, jeśli to konieczne, Wspólnotowego Programu Statystycznego.

6.2. Dostarczenie innych odpowiednich informacji medycznych.

6.3. Określenie odpowiednich dodatkowych wskaźników.

6.4. Opracowanie odpowiednich mechanizmów raportowania.

6.5. Organizowanie regularnego gromadzenia danych o takich informacjach przy pomocy programu statystycznego, organizacji międzynarodowych, agencji i poprzez projekty.

6.6. Wspieranie analiz zagadnień dotyczących ochrony zdrowia we Wspólnocie poprzez regularne sprawozdania o ochronie zdrowia we Wspólnocie, wykorzystanie mechanizmów takich jak portal o zdrowiu, wspierania konferencji w sprawie porozumienia i ukierunkowanych kampanii informacyjnych koordynowanych między zainteresowanymi stronami.

6.7. Ukierunkowanie na dostarczanie regularnego i wiarygodnego źródła informacji dla obywateli, decydentów politycznych, pacjentów, opiekunów, specjalistów w zakresie zdrowia i innych zainteresowanych stron.

6.8. Opracowanie strategii i mechanizmów zapobiegania, wymiany informacji oraz reagowania na rzadkie choroby.

ZAŁĄCZNIK 3: Polityka ochrony konsumentów – Działania i środki wspierania

Cel 1 – Lepsze zrozumienie konsumentów i rynków

Działanie 1: Monitorowanie oraz ocena rozwoju rynku i jego wpływ na ekonomiczne i inne interesy konsumentów, łącznie z badaniami cen, spisem i analizą skarg konsumenckich, analizą transgranicznego marketingu oraz zakupów dokonanych przez konsumentów w przedsiębiorstwach oraz badaniami zmian w strukturze rynków.

Działanie 2: Zbieranie i wymiana danych oraz informacji stanowiących podstawę wiedzy na rzecz rozwoju polityki ochrony konsumentów oraz włączenia interesów konsumentów do innych polityk wspólnotowych, łącznie z badaniami postaw konsumentów i przedsiębiorstw, badaniami poświęconymi konsumentom oraz badaniami innych rynków w obszarze usług finansowych, gromadzeniem i analizą statystycznych i innych odpowiednich danych, których element statystyczny będzie rozwinięty przy wykorzystaniu, jeśli to konieczne, Wspólnotowego Programu Statystycznego.

Działanie 3: Gromadzenie, wymiana, analiza danych i udoskonalenie narzędzi oceny dostarczających podstawę wiedzy naukowej na temat narażenia na produkty chemiczne uwalniane przez te produkty.

Cel 2 – Poprawa reulacji prawnych dotyczących ochrony konsumentów

Działanie 4: Przygotowanie legislacyjnych i innych inicjatyw prawnych oraz promowanie inicjatyw samoregulujących, w tym:

4.1. Analizy porównawcze rynku i systemów prawnych;

4.2. Prawne i techniczne ekspertyzy w celu opracowania polityki dotyczącej bezpieczeństwa usług;

4.3 Techniczne ekspertyzy w powiązaniu z oceną potrzeby istnienia norm bezpieczeństwa produktu oraz opracowanie mandatów do opracowania norm CEN dla produktów i usług;

4.4 Prawne i techniczne ekspertyzy w celu opracowania polityki dotyczącej interesów gospodarczych konsumentów;

4.5 Warsztaty, w których uczestniczą zainteresowane strony i eksperci.

Cel 3 – Poprawa środków egzekwowania prawa, monitorowania i dochodzenia roszczeń

Działanie 5: Koordynowanie działań nadzoru i egzekwowania prawa powiązane z zastosowaniem prawodawstwa dotyczącego ochrony konsumentów, w tym:

5.1 Udoskonalenie i utrzymanie narzędzi informatycznych (np. bazy danych, systemy informatyczne i komunikacyjne);

5.2. Szkolenia, seminaria, konferencje na temat egzekwowania;

5.3. Planowanie i opracowanie wspólnych działań w zakresie egzekwowania prawa;

5.4. Pilotażowe wspólne działania w zakresie egzekwowania prawa;

5.5. Analiza problemów i rozwiązań związanych z egzekwowaniem prawa.

Działanie 6: Wkład finansowy na rzecz szczególnych wspólnych działań nadzoru i egzekwowania prawa w celu poprawy współpracy administracyjnej i współpracy w zakresie egzekwowania wspólnotowego prawodawstwa dotyczącego ochrony konsumentów, łącznie z dyrektywą dotyczącą ogólnego bezpieczeństwa produktów i innych działań w kontekście współpracy administracyjnej.

Działanie 7: Monitorowanie i ocena bezpieczeństwa produktów i usług nieżywnościowych, w tym:

7.1. Wzmocnienie i rozszerzenie zakresu i działania systemu ostrzegania RAPEX, z uwzględnieniem zmian wynikających z wymiany informacji związanych z nadzorem rynku;

7.2. Analiza techniczna zgłaszania notyfikacji ;

7.3. Gromadzenie i ocena danych dotyczących ryzyka stwarzanego przez wykorzystywane przez konsumentów szczególne produkty i usługi;

7.4. Dalszy rozwój sieci bezpieczeństwa produktu przeznaczonego do konsumpcji przewidziany w dyrektywie 2001/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady[23].

Działanie 8: Monitorowanie funkcjonowania i ocena wpływu alternatywnych systemów rozstrzygania sporów na konsumentów.

Działanie 9: Monitorowanie przez Państwa Członkowskie transpozycji i wdrożenia prawodawstwa dotyczącego ochrony konsumentów, w szczególności dyrektywy w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych oraz krajowych polityk dotyczących ochrony konsumentów.

Działanie 10: Dostarczenie szczególnych technicznych i prawnych ekspertyz organizacjom konsumenckim w celu wspierania ich wkładu w działania wykonawcze i nadzoru.

Cel 4 – Lepsze informowanie, edukowanie i uświadamianie konsumentów

Działanie 11: Opracowanie i utrzymanie łatwo i publicznie dostępnych baz danych obejmujących zastosowanie oraz orzecznictwo dotyczące prawodawstwa w zakresie ochrony konsumentów.

Działanie 12: Działania informacyjne na temat środków ochrony konsumentów, w szczególności w nowych Państwach Członkowskich, przy współpracy z ich organizacjami konsumenckimi.

Działanie 13: Edukowanie konsumentów, łącznie z działaniami skierowanymi do młodych konsumentów oraz udoskonalenie interaktywnych narzędzi edukowania konsumentów.

Działanie 14: Reprezentowanie interesów konsumentów Wspólnoty na międzynarodowych forach, łącznie z międzynarodowymi organami normalizacyjnymi oraz międzynarodowymi organizacjami handlowymi.

Działanie 15: Szkolenia dla pracowników regionalnych, krajowych i wspólnotowych organizacji konsumenckich oraz inne działania na rzecz zwiększenia kompetencji.

Działanie 16:

Wkład finansowy na rzecz wspólnych działań przeznaczonych dla organów o charakterze niezarobkowym stanowiących wspólnotowe sieci dostarczające informacje i wsparcie konsumentów w celu pomocy im w wypełnianiu ich praw i otrzymaniu dostępu do odpowiedniego rozstrzygania sporów (Europejska Sieć Centrów Konsumentów).

Działanie 17: Wkład finansowy na funkcjonowanie wspólnotowych organizacji konsumenckich reprezentujących interesy konsumentów podczas opracowywania norm dla produktów i usług na poziomie Wspólnoty.

Działanie 18: Wkład finansowy na funkcjonowanie wspólnotowych organizacji konsumenckich.

Działanie 19: Dostarczenie szczególnych technicznych i prawnych ekspertyz organizacjom konsumenckim w celu wsparcia ich udziału w procesie konsultacyjnym dotyczącym legislacyjnych i pozalegislacyjnych inicjatyw wspólnotowych związanymi z odpowiednimi obszarami polityki takimi jak polityki rynku wewnętrznego, usługi interesu ogólnego oraz 10-letni program ramowy w sprawie zrównoważonej produkcji i konsumpcji.

Działanie wspólne dla wszystkich celów

Działanie 20: Wkład finansowy na rzecz szczególnych projektów na poziomie wspólnotowym i krajowym w celu realizacji innych celów polityki ochrony konsumentów.

LEGISLATIVE FINANCIAL STATEMENT

1. NAME OF THE PROPOSAL :

Health and consumer protection programme 2007-2013

2. ABM / ABB FRAMEWORK

Policy area: Health and Consumer Protection (SANCO, Title 17)

Activities: Public health / Consumer protection:

3. BUDGET LINES

3.1. Budget lines (operational lines and related technical and administrative assistance lines (ex- B..A lines)) including headings :

Current budget lines:

ABB 17 03 01 01 Public health (2003-2008)

ABB 17 01 04 02 : Public Health – Expenditure for Administrative management

ABB 17 01 04 30 : Public health –Operating subsidy to the Executive Agency for the Public Health Programme. This line should to be renamed and should receive appropriations from the lines ABB 17 01 04 02 : Public Health – Expenditure for Administrative management and ABB 17 01 04 03 : Community activities in favour of consumers – Expenditure for Administrative management.

ABB 17 02 01 : Community activities in favour of consumers

ABB 17 01 04 03 : Community activities in favour of consumers – Expenditure for Administrative management

A new budget structure will be defined after approval of the Interinstitutional Agreement on Financial Perspective 2007-2013.

3.2. Duration of the action and of the financial impact:

Total allocation for action : 1203 € million for commitment

Period of application:1 January 2007 – 31 December 2013

3.3. Budgetary characteristics:

Budget lines | Type of expenditure | New | EFTA contribution | Contributions from associated countries | Heading in financial perspectives |

17 03 01 01 | Non-comp | diff | NO | YES | YES | No 3 |

17 01 04 02 | Non-comp | Non-diff | NO | YES | YES | No 3 |

17 01 04 30 | Non-comp | Non-diff[24] | YES | YES | YES | No 3 |

17 02 01 | Non-comp | diff[25] | NO | YES | YES | No 3 |

17 01 04 03 | Non-comp | Non-diff[26] | NO | YES | YES | No 3 |

4. SUMMARY OF RESOURCES

4.1. Financial Resources

4.1.1. Summary of commitment appropriations (CA) and payment appropriations (PA)

EUR million (to 3 decimal places)

Total number of human resources* | 79 | 83 | 87 | 91 | 95 | 95 | 95 |

* of which 20 new posts with a breakdown of 4 new posts each year from 2007 to 2011

5. CHARACTERISTICS AND OBJECTIVES:

5.1. Need to be met in the short or long term

The Communication and the programme proposal bring together Public Health and Consumer protection policies and programmes under one framework to make EU policy work better for citizens. Many objectives of health and consumer actions under Treaty articles 152 and 153 are shared: promoting health protection, information and education, safety and integration of health and consumer concerns into all policies. Health and consumer policies also use many similar types of actions to pursue their objectives e.g. information to citizens, consultation of stakeholders, mainstreaming activities, risk assessment. Bringing the two areas together will thus lead to greater policy coherence, economies of scale and increased visibility.

5.2. Value added of Community involvement and coherence of the proposal with other financial instruments and possible synergy

The EU, national and regional authorities, citizens, businesses and civil society have a role to play in improving the health, wellbeing and welfare of European citizens. There are however several shared health and consumer policy challenges that only action at EU level can tackle. Greater mobility and more communication have benefited citizens. But they have also increased the risk of spreading health threats such as SARS and other communicable diseases (which cannot be addressed by individual Member States alone) and scams e.g. from bogus lotteries. The complexity of modern life has brought more choice for citizens. But it has also made it harder for them to make the best choices.

The proposed strategy and programme aim to implement articles 152 and 153 of the Treaty as regards Community action on health and consumer protection, by complementing national action with value-added measures which cannot be taken at national level .

Bringing health and consumer protection under a common framework will lead to important synergies in terms of objectives and actions, and enhance policy coherence . Merging the two programmes will also streamline administrative procedures (with a common set of tools and a unified budget) and increase visibility of policy actions vis-à-vis European citizens and within the EU institutions.

The joint Health and Consumer programme builds on the two existing programmes and maintains their core elements. It also expands health and consumer protection activities and builds bridges between the two in order to respond to stakeholders’ concerns.

Clearly, EU action on food safety also has an important contribution to making citizens healthier, safer and more confident. The Commission will build synergies with food safety policy which is not explicitly covered in this strategy, for example when working on nutrition.

Synergies will be ensured with other major instruments. One of the common objectives of the proposed health and consumer programme is to mainstream health and consumer interests in other policies to reflect the obligations of articles 152 and 153 of the Treaty. Actions will be developed building on and extending current activities.

For example health has been more closely associated to the Structural Funds and the research programme when designing the new legal bases. Particular attention has also been given to ensure synergies with the Solidarity Fund. Similarly, consumer interests have to be integrated into areas of policy such as the development of the internal market, competition or services of general interest.

5.3. Objectives and expected results of the proposal in the context of the ABM framework

The overall goal of the EU Health and Consumer Policy is to improve the quality of life for EU citizens, in terms of their health and their consumer interests. This will contribute to making Europe’s citizens healthier, safer and more confident, providing the means for economic and social inclusion, and thus giving substance to EU citizenship. As regards health, progress towards meeting this goal will be assessed with the Healthy Life Years Structural Indicator .

Protection and promotion of health and consumer interests depends on many factors. Citizens themselves, through their own choices, can improve their health and protect their interests as consumers. But much depends on external factors that public policy needs to address.

5.3.1. Core joint objectives

•EU Health and Consumer policies have three core joint objectives :

1. Protect citizens from risks and threats which are beyond the control of individuals and that cannot be effectively and completely tackled by individual Member States alone.

2. Increase the ability of citizens to take better decisions about their health and consumer interests. This means increasing the opportunities they have to exercise real choice and also equipping them with the knowledge they need.

3. Mainstream health and consumer policy objectives across all Community policies in order to put health and consumer issues at the centre of policy-making. The EU Treaty recognises this by requiring that all policies take health and consumer interests into account[27].

5.3.2. Areas of synergy

There are a number of areas of synergy between EU Health and Consumer policies. There is therefore much scope for complementary actions with common objectives to be undertaken as outlined below.

• Improve communication with EU citizens. The aim is to improve the delivery of information citizens need to manage their health and consumer interests and to listen better to their concerns and feed this into policy-making.

• Increase civil society and stakeholders’ participation in EU policy-making. The aim is to improve consultation to ensure their close participation in policy-making. Activities would include promoting civil society networking, wider public consultations and better representation in consultation bodies. Civil society needs active, expert and articulate voices for health and consumer interests at EU level. There is still a lack of a stable and credible EU consumer movement with grassroots, resources and voice, and this cannot be ignored in the Member States. Similarly, on health there is a need to increase stakeholders’ input into policy-making.

• Develop a common approach for integrating health and consumer concerns into other EU policies , i.e., to deliver within the Commission the integration of health concerns and consumer interests into other policies and to develop ideas and share best practice with Member States on how to develop this at national level. In the health area , there is a need to develop Health Impact Assessment as an evaluation tool. There is also much scope for achieving synergies with other policies, including social policy (Health Insurance card, health and safety at work); Information society (eHealth applications); Environment (Environment and health action plan); Research (health research in the framework programmes); Development (HIV/AIDS); Regional policy (health in the Structural Funds) and many others.

In the consumer area, most EU policies that regulate or intervene in markets or which affect citizens’ rights (data protection, copyright, access to justice) have a profound effect on consumer outcomes. The main current areas are competition policy, information society and essential services (or services of general interest), where core universal services need be established and maintained. Issues related to standardisation and developing of information society are also of key importance to consumers.

• Enhance scientific advice and risk assessment. Tackling problems that might impact on health and safety requires good independent scientific advice and thorough risk assessment. Risk assessment is therefore a fundamental element of the joint programme. Proactive risk management measures will be taken by encouraging the early identification of emerging risks; analysing their potential impact; promoting information exchange on hazards and exposure; fostering harmonised approaches to risk assessment across different sectors; promoting training and exchange schemes for assessors; and improving communication between risk assessors and stakeholders.

• Promote the safety of products and substances of human origin. Activities would include best practice exchange, awareness raising, implementation guidelines, training and networking, joint surveillance and enforcement projects and systematic development of product safety standards, as regards the following two categories:

• General product safety, which is a common thread running through consumer actions.

• Safety of products that impact directly on health, including those derived from substances of human origin (such as blood, tissues and cells) that are not tradable for profit. The aim is to support Member States’ implementation of Community legislation and to promote the accessibility of these products.

• To promote international cooperation, including co-operation with international organisations and third countries in the areas of health and consumer protection.

The EU must take a bigger role in international health and tackle global health issues more. Measures foreseen include taking steps to strengthen co-operation with the WHO and with the OECD. The EU must also support candidate countries as well as neighbouring countries on key public health issues and in developing their health systems. Measures foreseen include bilateral initiatives with enlargement and neighbouring countries, exchange of good practices and assistance in tackling health crises.

On consumer affairs , international regulatory cooperation is increasingly necessary in areas such as product safety and in dealing with rogue traders. At the multilateral level, the relationship between trade and consumer interests is growing. International Regulatory cooperation also needs to be complemented by dialogue between civil society and their involvement (e.g. in standardisation).

5.3.3. Public health objectives

First, to protect citizens against health threats .

Second, to promote policies that lead to a healthier way of life.

Third, to contribute to reducing the incidence of major diseases in the EU.

Fourth, to contribute to the development of more effective and efficient health systems .

Fifth, to support the objectives above by providing health information and analysis .

Progress towards these objectives will lead to enabling European citizens across the EU to enjoy healthier and longer lives and will contribute to reducing the gap in life expectancy and health status between Member States. Improvements will be monitored through the short list of Community health indicators[28] and the “healthy life years” structural indicator.

5.3.4. Consumer policy priority areas:

• Better understanding of consumers and markets,

• Better consumer protection regulation

• Better enforcement, monitoring and redress,

• Better informed and educated consumers

Actions will contribute to ensure an equally high level of protection for all EU consumers, wherever they live, travel to or buy from in the EU, from risks and threats to their interests. Action covers the safety of goods and services; the fairness of commercial practices and contractual rights for consumers; affordable access to essential services, protection from rogue traders and access to effective means of redress. This should result in reducing the lack of confidence of consumers in the internal market and enabling them to make free and informed choices from an appropriate range of products . This, in turn, will boost competition and make a significant contribution to the competitiveness of EU businesses .

Actions will also contribute to increase the capacity of consumers to promote their own interests, as individuals or though consumer organisations, i.e., helping consumers help themselves. This means equipping consumers with the tools they need to take better and more rational decisions in the internal market. This includes the provision of information to consumers about their rights, means of redress but also products and the opportunities of the internal market. This also implies a clear role for the representatives of consumers, properly resourced and with sufficient expertise.

5.4. Method of Implementation (indicative)

Show below the method(s)[29] chosen for the implementation of the action.

X Centralised Management

X Directly by the Commission

ٱ Indirectly by delegation to:

X Executive Agency

ٱ Bodies set up by the Communities as referred to in art. 185 of the Financial Regulation

ٱ National public-sector bodies/bodies with public-service mission

ٱ Shared or decentralised management

ٱ With Member states

ٱ With Third countries

X Joint management with international organisations (relevant organisations in the areas of health and consumers)

6. MONITORING AND EVALUATION

6.1. Monitoring system

The Commission monitors the most pertinent indicators throughout the implementation of the new joint programme. The indicators hereunder listed are related to the objectives described under part 5.3 .

Objectives | Indicators |

Strengthening synergies for policy delivery |

Improve communication with EU citizens | number of campaigns number of conferences & participants number of publications satisfaction with portal, n. of users number information points’ users |

Increase civil society and stakeholders’ participation in EU policy-making | number of public consultations, meetings, number of conferences and participants number of responses to open consultations number of members of consultation bodies, number and regularity o meetings |

Develop a common approach for integrating health and consumer concerns into other EU policies | Number of joint measures with other DGs Number of ISC on which DG SANCO is consulted/Number of SANCO responses to other DGs Health Impact assessments undertaken Explicit references to health policy objectives in other policies |

Enhance scientific advice and risk assessment | Number of scientific opinions given Community guidelines or decisions embodying the scientific opinions |

Promote the safety of products and substances of human origin | Number of product safety standards developed |

Promote international cooperation | Number of initiatives with International organisations Number of initiatives with third countries |

Health |

protect citizens against health threats | ECDC becomes operational European co-ordination capacity for responding rapidly to threats is in place Number of projects in this area |

promote policies that lead to a healthier way of life | Number of new measures proposed and carried out in new strategies Number of projects in this area Number of events Number of thematic platforms created Number of information/awareness raising publications and target audience reached |

contribute to reducing the incidence of major diseases | Number of new measures proposed and carried out in new strategies Number of projects in this area Number of information/awareness raising publications and events and target audience reached |

improving effectiveness and efficiency in European health systems | Number of centres of reference identified Number of countries participating in HTA network Number of assessment reports |

For all health objectives : Health information and knowledge | Number of projects in this area Number of information/awareness raising publications and events and target audience reached Number of hits in health portal Number of Health reports |

Consumer policy |

A better understanding of consumers and markets | Level of knowledge-base activity (number of reports and data analysis) integration of the data and analyses into consumer-related Commission initiatives |

Better consumer protection regulation | Level of consumer satisfaction on legislation, opinions on infrigements. Businesses’ opinions on the impact of legislation |

Better enforcement, monitoring and redress | Measure of consumers’ satisfaction evaluation of the efficiency of the different tools, instruments and networks |

Better informed and educated consumers | Measure of knowledge and satisfaction of consumers on consumer policy and consumer protection |

The implementation of the Community programme entrusted to the executive agency is subject to the control of the Commission and this control is exerted according to the methods, the conditions, the criteria and the parameters which it lays down in the act of delegation defined by Council Regulation (EC) N° 58/2003 laying down the statute for executive agencies to be entrusted with certain tasks in the management of Community programmes[30], Article 6 (3).

6.2. Evaluation

6.2.1. Ex-ante evaluation

This programme proposal is built on a series of existing Community programmes and measures, some of which have been operational for many years, and which have been the subject of a comprehensive sequence of evaluations, as well as a substantial corpus of experience of administering and implementing the programmes in the Commission (and a former technical assistance office) and within the Member States and other participating countries (particularly the candidate countries).

The new programme was designed taking into account in particular the experience gained through implementing the programmes on public health 2003-2008 and the Consumer Policy Strategy 2002-2006.

The hypothesis of taking no action was considered:

• No action means failure to meet the provisions of articles 152 and 153 of the Treaty.

• No action means that the Commission would not meet the requirement of having a proper legal basis for consumer protection and for health actions during the period 2007-2013 as imposed by the new financial perspectives. (The Health Programme expires at the end of 2008; the consumer programme at the end of 2007). This would make it very difficult to fulfil various legal obligations.

• No action would mean that it would not be possible to take action to increase consumers’ confidence in goods and services from other Member States with consequent implications for the effectiveness of the single market. This would cause problems for business which would continue to be confronted with a fragmented market.

• No action would mean that the Commission would not fulfil its commitment to present a health strategy, following an open consultation in 2004, intended to help prepare the ground for a new strategy. In terms of effects on health, some serious negative impact would arise following the expiry of the current health programme. Health protection in Europe would be undermined as essential health threat surveillance systems and alert mecanisms would find it difficult to operate. There would be inadequate information about important health trends and developments as mechanisms to collect and analyse the data would not function effectively. This would make it harder for health authorities to plan and develop policies and for citizens to take decisions. There would also be a great reduction in actions against trans-frontier health threats eg HIV/AIDS and bioterrorism.

• No action would also mean that the Commission stopped work in areas of central concern to its citizens daily lives and thus lost the possibility to increase visibility and to demonstrate the relevance of its action to them.

Building a joint programme will:

• help bring citizens’ issues to the forefront of the EU agenda by providing a joint framework for two policies that impact on citizens’ day-to-day life.

• generate synergies , exploiting the common objectives of articles 152 (public health) and 153 (consumer protection) of the Treaty (e.g. health protection, citizens’ information and education, mainstreaming) and common elements of work under health and consumer policies (e.g. co-operation with Member States, contacts with civil society, risk assessment, international dimension).

• enhance the coherence of EU policies , in response to Treaty articles 152 and 153, which require the integration of health and consumer interests in other policy areas.

• streamline and simplify administrative and budgetary procedures making Community action more visible, transparent, operational, effective and also flexible (one single programme, one set of procedures, common set of tools, one budget line).

In addition the existing executive agency for the public health programme could have its current mandate adapted to be able to ensure the management tasks of the new programme, including budgetary tasks, which would constitute the best management instrument at the disposal of the Commission[31]. This will in particular ensure :

- Multiplier effect (leverage) enabling the Commission to concentrate on its core competencies;

- Effectiveness and flexibility in the implementation of outsourced tasks;

- Simplification of the procedures used;

- Proximity of the outsourced action to the final beneficiaries.

(a) In the public health area

The public health programme 2003-2008, adopted in September 2002,[32] represents a major step forward for the implementation of the provisions of Article 152 of the EC Treaty. It provides for the integrated development of a strategy aimed on the one hand at ensuring a high level of health protection in all Community policies and actions and, on the other, at supplementing and coordinating policies and actions carried out by the Member States in the field of health surveillance and information systems, combating transmissible diseases and disease prevention.

In designing the new joint programme proposal, special attention was given to building upon the experience acquired during the first years of operation of the 2003-2008 programme, as well as to integrating the work carried out in various consultations, fora and groups.

Preparatory work on the health strategy

An open consultation on the future Health Strategy was launched in July 2004. The consultation was carried out on the basis of a public consultation document published on the web-site. All interested parties from the public health area, public bodies, interest groups and individual citizens, were invited to participate in the consultation, by means of a written contribution. Almost 200 contributions from national and regional authorities, NGOs, universities, individual citizens and companies have reached the Commission, Following the analysis of the results, a number of policy priority areas have been identified making it necessary to re-orient existing work in order to refine the policy priorities. The result is available in the Commission website[33].

Approximately 1/4 of all respondents including Ireland, Sweden, the Netherlands, Germany, the UK, Lithuania Malta and Poland urged the EU to pro-actively promote health and prevent illness. Measures proposed include the need to focus on children and teenagers, to implement a nutrition/obesity strategy, to tackle smoking and alcohol, to address a wide range of issues affecting health and to act on important diseases including cancer, respiratory and cardiovascular diseases.

Approximately 1/5 of all respondents including France, Germany, Ireland, the Netherlands, Sweden, Finland and Lithuania asked the EU to mainstream health . Respondents urged the Commission to implement a comprehensive and coherent EU approach to health, encompassing policies as diverse as Education, Trade, Internal Market, Social, Environment, Agriculture, External, Transport and Regional development. Several respondents including France, Ireland, Sweden and Finland raised the need for a Health Impact Assessment system.

The need to position health as a driver of economic growth and to disseminate evidence was raised by Ireland, France, the Netherlands, Malta and the UK. Some NGOs and Germany, Ireland and Sweden asked for health to become part of the Lisbon agenda .

Many stressed the need to address health inequalities by increasing funding for health. Respondents also urged the EU to involve stakeholders more closely in policy-making , to support the civil society, to take a stronger role on international health and to step up efforts in the analysis and dissemination of data.

Finally, many respondents also urged the EU to increase resources allocated to health, for the Public Health Programme to better serve policy priorities, to improve dissemination of project results, to cover neighbouring countries and to increase co-funding.

Respondents raise a large number of additional specific issues including the need to focus more on mental health, the challenges posed by an ageing population, the need to increase quality in healthcare, to secure patients’ rights and safety, to set clear rules for patient and professional mobility, for health technology assessment and research.

Health syste