UZASADNIENIE

1. KONTEKST WNIOSKU

Opodatkowanie produktów energetycznych i energii elektrycznej w Unii jest regulowane dyrektywą Rady 2003/96/WE (zwaną dalej „dyrektywą w sprawie opodatkowania energii” lub „dyrektywą”).

Zgodnie z art. 19 ust. 1 dyrektywy, w uzupełnieniu przepisów przewidzianych w szczególności w art. 5, 15 i 17, Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia dalszych zwolnień lub obniżenia poziomu opodatkowania na podstawie szczególnych względów politycznych.

Niniejszy wniosek ma na celu upoważnienie Szwecji do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie (zwanej dalej „energią elektryczną pobieraną z lądu”). Zwolnienie to ma stanowić ekonomiczną zachętę do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu w celu ograniczenia zanieczyszczenia powietrza w miastach portowych.

Celem środka, który ma być stosowany przez Szwecję, jest zmniejszenie wpływu transportu morskiego na środowisko.

Wniosek i jego kontekst ogólny

W dniu 20 czerwca 2011 r. Rada przyjęła decyzję wykonawczą 2011/384/UE upoważniającą Szwecję do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w odniesieniu do energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie („energia elektryczna pobierana z lądu”) zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE ([1]). Decyzja ta wygasa w dniu 25 czerwca 2014 r.

W piśmie z dnia 13 grudnia 2013 r. władze Szwecji wystąpiły o nową decyzję w sprawie zezwolenia, które pozwoli Szwecji na dalsze stosowanie obniżonego podatku. Za pomocą wnioskowanego środka Szwecja pragnie zachęcić do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu, która jest uważana za mniej szkodliwą alternatywę dla wytwarzania energii elektrycznej na pokładzie statków zacumowanych w porcie.

Władze szwedzkie zamierzają nadal stosować obniżoną stawkę podatku od energii elektrycznej wynoszącą 50 SEK/MWh (5,79 EUR/MWh) ([2]) w odniesieniu do energii elektrycznej pobieranej z lądu. Podana stawka podatku jest wyższa od minimalnej stawki opodatkowania energii elektrycznej określonej w dyrektywie 2003/96/WE. Ponadto jest ona wyższa od krajowej stawki opodatkowania energii elektrycznej do celów działalności gospodarczej, która wynosi 5 SEK/MWh (0,59 EUR/MWh). Szwecja nie uważa jednak, by korzystanie z energii elektrycznej pobieranej z lądu miało charakter gospodarczy. W związku z tym bez zezwolenia obowiązujące krajowe stawki podatku od energii elektrycznej pobieranej z lądu wynosiłyby 293 SEK/MWh (33,94 EUR/MWh) lub 185 SEK/MWh (21,43 EUR/MWh) w północnej Szwecji.

Z drugiej strony art. 14 ust. 1 lit. c) dyrektywy w sprawie opodatkowania energii zobowiązuje państwa członkowskie do zwolnienia produktów energetycznych wykorzystywanych jako paliwo przez statki żeglujące na wodach UE. Zwolnienie to dotyczy również produktów energetycznych wykorzystywanych do produkcji energii elektrycznej na pokładzie statków zacumowanych w portach. Państwa członkowskie mogą także zwolnić produkty energetyczne wykorzystywane przez statki w celu nawigacji na śródlądowych drogach wodnych zgodnie z jej art. 15 ust. 1 lit. f), który odnosi się również do produkcji energii elektrycznej na pokładzie. W związku z tym w większości przypadków system opodatkowania na podstawie dyrektywy w sprawie opodatkowania energii nie wpływa na koszty produkcji energii elektrycznej na pokładzie statku zacumowanego w porcie, mimo że taka produkcja może mieć negatywne skutki dla zdrowia i środowiska naturalnego poprzez pogorszenie jakości powietrza i zwiększenie poziomów hałasu w portach.

Szwecja będzie stosować obniżoną stawkę podatku od energii elektrycznej do wszystkich dostaw energii elektrycznej pobieranej z lądu o napięciu co najmniej 380 V na statki wykorzystywane do żeglugi handlowej o pojemności brutto co najmniej 400 ton. Zdaniem władz szwedzkich ograniczenie to jest odpowiednie, ponieważ ma zapewnić, że bezwzględna większość statków wykorzystywanych w ruchu międzynarodowym i większych statków wykorzystywanych w ruchu krajowym będzie objęta proponowaną obniżką stawki podatku. Uważa się, że statki te są odpowiedzialne za największą część emisji spowodowanych działaniem silników pomocniczych na statkach podczas ich postoju w porcie.

Władze szwedzkie przyznają, że środek stanowi pomoc państwa oraz wsparcie dla właścicieli statków wykorzystywanych do żeglugi handlowej. Twierdzą one również, że nie ma on wpływu na konkurencję między właścicielami lub armatorami statków, ponieważ mogą z niego korzystać wszystkie statki (z wyjątkiem statków do celów prywatnych) zacumowane w szwedzkich portach, niezależnie od bandery pod jaką pływają. Jeśli chodzi o wpływ na handel między państwami członkowskimi, Szwecja zakłada, że będzie on znikomy, ponieważ wybór portów zależy raczej od miejsca przeznaczenia ładunku a nie od niższych kosztów cumowania wynikających z obniżenia podatku za energię elektryczną pobieraną z lądu.

Szwecja wystąpiła z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na okres sześciu lat, który jest maksymalnym okresem określonym w art. 19 ust. 2 dyrektywy.

Szwecja uważa, że środek ten jest zgodny z zaleceniem Komisji 2006/339/WE w sprawie wspierania pobierania energii elektrycznej z lądu przez statki zacumowane w portach Wspólnoty ([3]) i z komunikatem Komisji „Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r.” ([4]). W tym kontekście należy zauważyć, że od czerwca 2011 r. państwa członkowskie są bezwarunkowo zobowiązane do przestrzegania norm jakości powietrza w odniesieniu do istotnych substancji zanieczyszczających, takich jak cząstki stałe ([5]). Na tej podstawie państwa członkowskie są zobowiązane do rozwiązania problemów, takich jak, w stosownych przypadkach, emisje ze statków zacumowanych w portach, i można przyjąć, że w portach, w których występują takie problemy, zachęcać się będzie do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu w ramach ogólnej strategii na rzecz jakości powietrza.

Poprzez obniżenie podatku Szwecja pragnie w dalszym ciągu zachęcać armatorów statków do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu w celu zmniejszenia emisji gazów i hałasu ze statków zacumowanych w porcie, jak również emisji CO2. Zastosowanie obniżonej stawki podatku zwiększyłoby konkurencyjność energii elektrycznej pobieranej z lądu w stosunku do energii wytwarzanej w wyniku spalania magazynowanych na pokładzie statku paliw bunkrowych, która jest w całości zwolniona z podatku. Władze szwedzkie poinformowały Komisję, że od kiedy stosowany jest środek, zbudowane zostały dodatkowe nabrzeżne instalacje elektryczne, a liczba szwedzkich portów wyposażonych w takie instalacje wzrosła z pięciu do ośmiu (Sztokholm, Göteborg, Piteå, Helsingborg, Luleå, Karlskrona, Trelleborg i Ystad) oraz że istnieją plany budowy dodatkowej infrastruktury w porcie w Sztokholmie. Władze szwedzkie poinformowały Komisję, że największymi użytkownikami energii elektrycznej pobieranej z lądu są statki wykorzystywane przez sektor leśnictwa. Porty obsługujące ten sektor charakteryzują się najwyższym współczynnikiem udziału wykorzystania energii elektrycznej pobieranej z lądu. Instalacje te są zwykle stosowane w przypadkach, gdy statki zacumowane są na dłuższy okres. Udział statków korzystających z energii elektrycznej pobieranej z lądu różni się (i kształtuje się w przedziale od 33 % do prawie 100 %) w zależności od portu i rodzaju statków, które z niego korzystają. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Szwecję korzystanie z energii elektrycznej pobieranej z lądu doprowadziło do redukcji emisji dwutlenku siarki, tlenków azotu, cząstek stałych i tlenków węgla. Władze szwedzkie nie mają jednak dokładnych szacunków dotyczących redukcji emisji, które można przypisać stosowaniu tego środka.

Obowiązujące przepisy w dziedzinie, której dotyczy wniosek

Dyrektywa Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej, w szczególności art. 14 ust. 1 lit. c) i art. 15 ust. 1 lit. f).

Ocena środka zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE

Szczególne względy polityczne

Artykuł 19 ust. 1 akapit pierwszy dyrektywy stanowi:

„Oprócz przepisów przedstawionych w poprzednich artykułach, w szczególności w art. 5, 15 i 17, Rada, stanowiąc jednomyślnie na wniosek Komisji, może upoważnić każde państwo członkowskie do wprowadzenia dalszych zwolnień lub obniżek na podstawie szczególnych rozważań politycznych”.

Poprzez obniżkę podatku władze szwedzkie dążą do realizacji celu, jakim jest wspieranie mniej szkodliwego dla środowiska sposobu zaopatrzenia w energię elektryczną statków zacumowanych w portach i w ten sposób polepszenia lokalnej jakości powietrza. Jak wskazała Szwecja, Komisja zaleciła już korzystanie z energii elektrycznej pobieranej z lądu jako alternatywę dla wytwarzania energii elektrycznej na zacumowanych statkach i w ten sposób uznała zalety środowiskowe tego rozwiązania ([6]). Bez przedmiotowego środka podatek od energii elektrycznej pobieranej przez przycumowane statki wynosiłby 293 SEK/MWh (33,94 EUR/MWh) lub 185 SEK/MWh (21,43 EUR/MWh) w północnej Szwecji. Przedmiotowe zwolnienie stworzyłoby dodatkową zachętę do korzystania z tej technologii, o wartości 243 SEK/kWh lub 28,15 EUR/MWh (135 SEK/MWh lub 15,64 EUR/MWh w północnej Szwecji), a tym samym przyczyniłoby się do osiągnięcia celu polityki.

Komisja zauważa również, że od kiedy stosowany jest środek, Szwecja rozwinęła swoją infrastrukturę lądową. Wydaje się, że obniżenie podatku stanowi skuteczną zachętę do powszechniejszego korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu. Władze Szwecji poinformowały Komisję, że poprosiły niektóre porty o zbudowanie instalacji energii elektrycznej pobieranej z lądu lub zobowiązały je do tego. Szwecja nie przekazała jednak żadnych informacji na temat wprowadzenia jakichkolwiek zobowiązań prawnych lub zachęt finansowych do korzystania z takich instalacji. Wyrażane jest zainteresowanie rozwojem infrastruktury, w szczególności przez sektor leśnictwa w ramach jego działań zmierzających do osiągnięcia bardziej przyjaznego dla środowiska transportu. Mając na uwadze obecny stan rozwoju energii elektrycznej pobieranej z lądu w Szwecji, Komisja uważa, że zastosowanie znacznie obniżonej stawki podatku pozostaje odpowiednim instrumentem zachęcania władz portowych i właścicieli statków do dalszego inwestowania w taką technologię, zważywszy również na brak innych szczególnych środków krajowych zachęcających do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu.

Jeśli chodzi o charakter zamierzonego celu polityki, Komisja pragnie zwrócić uwagę, że wspieranie korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu jest w rzeczywistości wspólnym celem polityki, który powinien być realizowany przez całą Unię. Zostało to wyraźnie stwierdzone w komunikacie Komisji w sprawie zintegrowanej polityki morskiej ([7]), jak również w towarzyszącym mu dokumencie roboczym służb Komisji ([8]). We wniosku dotyczącym zmiany dyrektywy w sprawie opodatkowania energii ([9]) Komisja zaproponowała zwolnienie z podatku od energii elektrycznej pobieranej z lądu, która jest dostarczana statkom zacumowanym w portach.

Do tej pory wniosek Komisji nie został jednak przyjęty przez Radę. W międzyczasie podmiotom gospodarczym w Szwecji oraz władzom szwedzkim należy zapewnić pewność prawa w odniesieniu do stosowanych środków podatkowych w celu wspierania korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu. Obecnie jedyna możliwość wprowadzenia korzystnego opodatkowania energii elektrycznej pobieranej z lądu została przewidziana w art. 19. Artykuł ten ma jednakże na celu reagowanie na szczególne okoliczności w poszczególnych państwach członkowskich, które nie znajdują odzwierciedlenia w samej dyrektywie. Odstępstwo na podstawie art. 19, które stanowi realizację politycznego celu wspierania korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu, może być zatem przyznane tylko jako środek przejściowy przed uwzględnieniem tego celu przez Radę w kontekście przeglądu dyrektywy 2003/96/WE.

Spójność z pozostałymi obszarami polityki i celami Unii

Wnioskowany środek dotyczy głównie unijnej polityki ochrony środowiska. W zakresie, w jakim środek ten przyczyni się do ograniczenia spalania paliw bunkrowych na pokładzie statków zacumowanych w portach, umożliwi on w rzeczywistości realizację celu polepszenia lokalnej jakości powietrza. Środek ten doprowadzi również prawdopodobnie do zmniejszenia emisji CO2 w zakresie, w jakim wytworzenie energii elektrycznej pochodzącej z sieci lądowej wiąże się z niższymi emisjami dwutlenku węgla niż w przypadku energii elektrycznej wytwarzanej poprzez spalanie paliw bunkrowych na statkach, dzięki większej wydajności systemowej i wykorzystaniu innych rodzajów paliwa. W tym kontekście warto zauważyć, że średni koszyk energii elektrycznej na przedmiotowym rynku powoduje dużo niższe emisje dwutlenku węgla niż średnio w UE. Chociaż poziom emisji dwutlenku węgla z dodatkowych dostaw energii elektrycznej jest zazwyczaj wyższy niż poziom emisji dwutlenku węgla w przypadku średniego koszyka energii elektrycznej i w znacznym stopniu zależy od pory dnia, kiedy pojawia się dodatkowe zapotrzebowanie, zmniejszenie emisji CO2 w wyniku zastosowania tego środka będzie stosunkowo duże ([10]).

Środek jest zgodny z wnioskiem Komisji dotyczącym dyrektywy w sprawie zbudowania infrastruktury dla paliw alternatywnych, która rozwiązuje kwestię instalacji do dostarczania energii elektrycznej pobieranej z lądu w portach, gdzie jest to efektywne pod względem kosztów i korzystne dla środowiska ([11]).

W tym miejscu należy przypomnieć, że niekorzystna pozycja konkurencyjna energii elektrycznej pobieranej z lądu wynika z faktu, że alternatywa dla niej, tj. energia elektryczna wytwarzana na pokładzie statków zacumowanym w portach morskich, jest obecnie całkowicie zwolniona z podatku: z podatku zwolnione są nie tylko paliwa bunkrowe spalane w celu wytworzenia energii elektrycznej, co odpowiada normalnemu uregulowaniu zgodnie z art. 14 ust. 1 lit. a) dyrektywy 2003/96/WE, ale również energia elektryczna produkowana na pokładzie statków (zob. art. 14 ust. 1 lit. c) dyrektywy 2003/96/WE). Chociaż to ostatnie zwolnienie można samo w sobie uznać za trudne do pogodzenia z celami Unii w zakresie ochrony środowiska, to odzwierciedla ono względy praktyczne. W rzeczywistości opodatkowanie energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku wymagałoby zadeklarowania przez właściciela statku – często mającego siedzibę w państwie trzecim – lub armatora statku ilości zużytej energii elektrycznej. Ponadto w deklaracji musiałoby być określone, jaka część energii elektrycznej została zużyta na wodach terytorialnych państwa członkowskiego, w którym należny jest podatek. Sporządzanie deklaracji w odniesieniu do każdego państwa członkowskiego, którego wód terytorialnych dotyczy taka sytuacja, wiązałoby się ze znacznym obciążeniem administracyjnym dla właścicieli statków. W tych okolicznościach uzasadnione jest niedyskryminowanie mniej zanieczyszczającej środowisko alternatywy, jaką jest energia elektryczna pobierana z lądu, poprzez upoważnienie Szwecji do stosowania obniżonej stawki podatku.

Jeśli chodzi o energię elektryczną zużywaną na statkach zacumowanych w portach na śródlądowych drogach wodnych i w przeciwieństwie do sytuacji w portach morskich, zwolnienie energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku jest dla państw członkowskich tylko fakultatywne (art. 15 ust. 1 lit. f)). Nie ma zatem żadnych przeszkód prawnych, które uniemożliwiałyby państwom członkowskim równe traktowanie energii elektrycznej pobieranej z lądu i produkowanej na pokładzie statku w portach na śródlądowych drogach wodnych. Jednakże możliwość zwolnienia z opodatkowania energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku, jaką stwarza art. 15 ust. 1 lit. f) dyrektywy, można ponownie wyjaśnić względami praktycznymi, jakimi kierował się prawodawca, jednocześnie ściśle związanymi z fakultatywnym ulgami podatkowymi dla celów żeglugi na śródlądowych drogach wodnych. Większość państw członkowskich, w tym Szwecja, podjęło decyzję o zwolnieniu z opodatkowania paliw wykorzystywanych do tych celów. Uważają one także, że opodatkowanie paliwa zamiast opodatkowania energii elektrycznej jest niepraktyczne (por. art. 21 ust. 5 akapit trzeci dyrektywy 2003/96/WE), ponieważ wymagałoby to co najmniej odmiennego traktowania paliwa wykorzystywanego do wytwarzania energii elektrycznej. W rzeczywistości podejmując decyzję o rozszerzeniu zakresu zwolnienia z podatku, które ma zastosowanie do żeglugi morskiej, na paliwa wykorzystywane do celów żeglugi na śródlądowych drogach wodnych, państwa członkowskie uwzględniają wiele aspektów, włącznie z ogólnymi celami krajowej polityki transportowej, takimi jak względy ochrony środowiska, które mogą zadecydować o zwolnieniu z opodatkowania paliw wykorzystywanych w tych celach.

Zatem na obecnym etapie za uzasadnione uważa się rozszerzenie możliwości stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej pobieranej z lądu na porty znajdujące się na śródlądowych drogach wodnych.

Rynek wewnętrzny i uczciwa konkurencja

Do Komisji nie wpłynęły żadne skargi dotyczące praktycznego stosowania środka podatkowego zatwierdzonego decyzją wykonawczą Rady 2011/384/UE. Z punktu widzenia rynku wewnętrznego i uczciwej konkurencji wnioskowany środek jedynie ogranicza istniejące zakłócenia podatkowe między dwoma konkurencyjnymi źródłami energii elektrycznej dla zacumowanych statków, tj. energią elektryczną wytwarzaną na pokładzie statku i energią elektryczną pobieraną z lądu, spowodowane zwolnieniem z podatku od paliw bunkrowych.

Jeśli chodzi o konkurencję między armatorami statków, władze Szwecji nie przekazały informacji na temat znacznego wzrostu liczby statków przystosowanych do korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu. Należy zauważyć, że według ich obliczeń koszt korzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu jest w dalszym ciągu relatywnie wysoki w porównaniu z energią elektryczną wytwarzaną na pokładzie statku z wykorzystaniem paliw bunkrowych zwolnionych z opodatkowania. W szczególności koszty po stronie armatorów obejmują opłaty za dostęp oraz koszty inwestycji w urządzenia pokładowe. Chociaż dokładne prognozy kosztów zasadniczo zależą od zmian cen ropy naftowej, a zatem bardzo trudno je określić, ostatnie dostępne oceny wskazują, że ogólnie w większości przypadków nawet całkowite zwolnienie z podatku nie obniżyłoby kosztów operacyjnych energii elektrycznej pobieranej z lądu do poziomu poniżej kosztów energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie statku ([12]), a zatem w żadnym razie nie przyczyniłoby się do znaczącego wzrostu konkurencyjności armatorów statków korzystających z energii elektrycznej pobieranej z lądu w stosunku do armatorów statków korzystających z energii elektrycznej wytwarzanej na pokładzie. W rozpatrywanym przypadku istotne zakłócenie wspomniane powyżej nie nastąpiło wraz ze stosowaniem decyzji wykonawczej Rady 2011/384/UE i jest mało prawdopodobne, aby nastąpiło, gdyż Szwecja zamierza nadal przestrzegać minimalnego poziomu opodatkowania przewidzianego w dyrektywie w sprawie opodatkowania energii. Szwecja zamierza ponadto utrzymać ograniczenie ulg podatkowych względem statków o pojemności brutto co najmniej 400 ton, jak również dostaw energii elektrycznej pobieranej z lądu o napięciu co najmniej 380 V, tak by objąć tym środkiem statki, które same wytwarzają znaczne ilości energii elektrycznej, a jednocześnie zmniejszyć ogólną liczbę beneficjentów. Zgodnie z wyjaśnieniami władz szwedzkich obie wartości progowe zostały ustalone na stosunkowo niskim poziomie w odpowiedzi na obawy krajowych stowarzyszeń, iż w przeciwnym wypadku krajowe statki mogą się znaleźć w gorszej sytuacji niż statki zagraniczne. Z kolei z dużą dozą pewności można założyć, że statki, które mogą być wyłączone z ulg podatkowych ze względu na wartości progowe, będą raczej statkami krajowymi a nie statkami z innych państw UE i że wartości progowe nie będą zatem w żadnym przypadku prowadziły do korzystniejszego opodatkowania krajowych podmiotów gospodarczych niż ich konkurentów z innych państw członkowskich UE.

Jeśli chodzi o konkurencję między portami, władze Szwecji poinformowały, że nie odnotowały znaczących zmian w wyborze portów dokonywanych przez właścicieli statków, które to zmiany mogą być powiązane z dostępnością instalacji dla energii elektrycznej pobieranej z lądu. Jako znikomy oceniają one ewentualny wpływ na handel między państwami członkowskimi, który mógłby wyniknąć ze zmiany tras statków ze względu na możliwość skorzystania z energii elektrycznej pobieranej z lądu, na którą nałożona jest obniżona stawka podatku. W sytuacji gdy, jak stwierdzono powyżej, jest mało prawdopodobne, że mimo obniżki podatku korzystanie z energii elektrycznej pobieranej z lądu, przynajmniej w perspektywie krótkoterminowej, stanie się bardziej opłacalne niż wytwarzanie jej na pokładzie statku, jest również mało prawdopodobne, że ta obniżka podatku za energię elektryczną pobieraną z lądu w znacznym stopniu zakłóci konkurencję między portami, skłaniając statki do zmiany trasy w zależności od dostępności takiego rozwiązania.

Proponowane ramy czasowe odnoszące się do upoważnienia na stosowanie obniżonej stawki podatkowej w dużej mierze odzwierciedlają ramy czasowe zawarte we wniosku Komisji w sprawie ośmioletniego terminu zwolnienia podatkowego dla energii elektrycznej pobieranej z lądu.

Okres stosowania środka i zmiana ram prawnych UE w zakresie opodatkowania energii

W zasadzie okres stosowania odstępstwa powinien być wystarczająco długi, aby nie zniechęcać operatorów portów do dokonania niezbędnych inwestycji. W tym konkretnym przypadku okres stosowania środka zostałby przedłużony, a skala obniżenia podatku zostałaby zwiększona w wyniku wniosku Komisji dotyczącego przeglądu dyrektywy w sprawie opodatkowania energii, który przewiduje obowiązkowe zwolnienie dla energii elektrycznej pobieranej z lądu na okres ośmiu lat od momentu jego wejścia w życie. Odstępstwo to nie powinno jednak kolidować z przyszłymi zmianami obowiązujących ram prawnych i powinno uwzględniać możliwość przyjęcia przez Radę aktu prawnego na podstawie wniosku Komisji dotyczącego zmiany dyrektywy w sprawie opodatkowania energii. W tych okolicznościach właściwe wydaje się udzielenie wnioskowanego upoważnienia na maksymalny okres sześciu lat, jaki dopuszcza dyrektywa, chyba że przed przewidzianą datą wygaśnięcia środka wejdą w życie ogólne przepisy w tym zakresie. Podany okres zapewni pewność prawa operatorom statków i portów, którzy muszą planować swoje inwestycje w instalacje energii elektrycznej pobieranej z lądu lub w urządzenia pokładowe. Pozwoli to również władzom Szwecji zgromadzić dane w celu dokonania pełnej oceny skutków środka.

Przepisy dotyczące pomocy państwa

Na podstawie odpowiedniego kursu wymiany z dnia 1 października 2013 r. opublikowanego w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej ([13]), przewidziana przez władze Szwecji obniżona stawka podatku w wysokości 50 SEK/MWh jest wyższa od minimalnego poziomu opodatkowania UE w rozumieniu art. 10 dyrektywy 2003/96/WE. Środek ten spełnia jeden z warunków ustanowionych w art. 44 rozporządzenia Komisji 651/2014/UE ([14]), który określa warunki, na jakich taki środek jest zwolniony z obowiązku zgłoszenia pomocy państwa. Na tym etapie nie można jednak stwierdzić, czy wszystkie warunki określone w art. 44 są spełnione, a wniosek w sprawie decyzji wykonawczej Rady nie uniemożliwia Komisji zobowiązania Szwecji do przestrzegania przepisów w zakresie pomocy państwa.

2. WYNIKI KONSULTACJI Z ZAINTERESOWANYMI STRONAMI ORAZ OCENY SKUTKÓW

Konsultacje z zainteresowanymi stronami

Niniejszy wniosek opiera się na wniosku złożonym przez Szwecję i dotyczy wyłącznie tego państwa członkowskiego.

Gromadzenie i wykorzystanie wiedzy specjalistycznej

Nie zaistniała potrzeba skorzystania z pomocy ekspertów zewnętrznych.

Ocena skutków

Niniejszy wniosek dotyczy upoważnienia dla jednego państwa członkowskiego, wydawanego na wniosek tego państwa.

3. ASPEKTY PRAWNE WNIOSKU

Wniosek ma na celu upoważnienie Szwecji do zastosowania odstępstwa od ogólnych przepisów dyrektywy Rady 2003/96/WE i stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w wysokości 50 SEK/MWh (5,79 EUR/MWh) w odniesieniu do energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie.

Podstawa prawna

Artykuł 19 dyrektywy Rady 2003/96/WE.

Zasada pomocniczości

Dziedzina podatków pośrednich objęta art. 113 TFUE nie jest sama w sobie przedmiotem wyłącznej kompetencji Unii Europejskiej w rozumieniu art. 3 TFUE.

Wykonywanie przez państwa członkowskie ich obecnych kompetencji w tej dziedzinie jest jednak ściśle określone i ograniczone przez istniejące prawo UE. Zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE jedynie Rada może upoważnić państwo członkowskie do wprowadzenie dodatkowych zwolnień lub obniżek w rozumieniu tego przepisu. Państwa członkowskie nie mogą zastępować w tym zakresie Rady.

Wniosek spełnia zatem wymogi zasady pomocniczości.

Zasada proporcjonalności

Wniosek spełnia wymogi zasady proporcjonalności. Obniżka podatku nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia przedmiotowego celu (zob. powyżej rozważania na temat aspektów rynku wewnętrznego i uczciwej konkurencji)..

Wybór instrumentów

Proponowane instrumenty: decyzja wykonawcza Rady.

Artykuł 19 dyrektywy 2003/96/WE przewiduje jedynie tego typu środek.

4. WPŁYW NA BUDŻET

Proponowany środek nie pociąga ze sobą obciążenia finansowego ani administracyjnego dla Unii. Wniosek nie ma wpływu finansowego na budżet Unii.

2014/0230 (NLE)

Wniosek

DECYZJA WYKONAWCZA RADY

upoważniająca Szwecję do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając dyrektywę Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej ([15]), w szczególności jej art. 19,

uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Decyzją wykonawczą Rady 2011/384/UE ([16]) Szwecja została upoważniona do stosowania do dnia 25 czerwca 2014 r. obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w odniesieniu do energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie („energia elektryczna pobierana z lądu”) zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE.

(2) Pismem z dnia 13 grudnia 2013 r. Szwecja zwróciła się o upoważnienie do dalszego stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w odniesieniu do energii elektrycznej pobieranej z lądu zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE.

(3) Poprzez zastosowanie obniżonej stawki podatku Szwecja zamierza w dalszym ciągu wspierać powszechniejsze wykorzystanie energii elektrycznej pobieranej z lądu jako mniej szkodliwy dla środowiska sposób zaopatrzenia w energię elektryczną statków zacumowanych w portach w porównaniu ze spalaniem na statkach paliw bunkrowych.

(4) Ponieważ wykorzystanie energii elektrycznej pobieranej z lądu zapobiega emisji substancji zanieczyszczających powietrze w wyniku spalania paliw bunkrowych na pokładzie statków zacumowanych w portach, przyczynia się ono do polepszenia lokalnej jakości powietrza w miastach portowych. Przy uwzględnieniu szczególnych warunków struktury wytwarzania energii elektrycznej w danym regionie, tj. na skandynawskim rynku energetycznym obejmującym Szwecję, Danię, Finlandię i Norwegię, korzystanie z energii elektrycznej pochodzącej z sieci lądowej zamiast z energii elektrycznej wytwarzanej poprzez spalanie paliw bunkrowych na statkach powinno ponadto ograniczyć emisję CO2. Oczekuje się zatem, że środek ten przyczyni się do osiągnięcia celów polityki Unii w dziedzinie ochrony środowiska i zdrowia oraz przeciwdziałania zmianie klimatu.

(5) Upoważnienie Szwecji do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w odniesieniu do energii elektrycznej pobieranej z lądu nie wykracza poza to, co jest konieczne do większego wykorzystania energii elektrycznej pobieranej z lądu, ponieważ w większości przypadków wytwarzanie energii elektrycznej na pokładzie statku pozostanie bardziej konkurencyjną alternatywą. Z tego samego powodu oraz ze względu na obecny stosunkowo niski stopień rozpowszechnienia na rynku tej technologii środek ten nie spowoduje prawdopodobnie, w okresie jego obowiązywania, istotnych zakłóceń konkurencji, a zatem nie będzie miał negatywnego wpływu na prawidłowe funkcjonowanie rynku wewnętrznego.

(6) Z art. 19 ust. 2 dyrektywy 2003/96/WE wynika, że każde upoważnienie przyznawane na podstawie tego artykułu musi być ściśle ograniczone w czasie. Uwzględniając konieczność ustanowienia na tyle długiego okresu, by umożliwić odpowiednią ocenę środka, ale również konieczność, by środek ten nie kolidował z niezbędnymi przyszłymi zmianami obowiązujących ram prawnych, upoważnienia należy udzielić na okres sześciu lat, chyba że przed przewidzianą datą wygaśnięcia środka wejdą w życie ogólne przepisy w tym zakresie.

(7) W celu zapewnienia pewności prawa operatorom portów i statków oraz w celu uniknięcia potencjalnego zwiększenia obciążeń administracyjnych po stronie dystrybutorów i redystrybutorów energii elektrycznej, które mogłoby wynikać ze zmian stawki podatku akcyzowego od energii elektrycznej pobieranej z lądu, należy zagwarantować, że Szwecja może w sposób nieprzerwany stosować obowiązującą obniżoną stawkę podatku, której dotyczy niniejsza decyzja. Należy zatem udzielić wnioskowanego pozwolenia ze skutkiem od dnia 26 czerwca 2014 r., z zachowaniem ciągłości w stosunku do uregulowań na mocy decyzji wykonawczej Rady 2011/384/UE.

(8) Niniejsza decyzja pozostaje bez uszczerbku dla stosowania unijnych przepisów dotyczących pomocy państwa,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Niniejszym upoważnia się Szwecję do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w portach, z wyłączeniem prywatnej żeglugi niehandlowej, pod warunkiem zachowania minimalnego poziomu opodatkowania określonego w art. 10 dyrektywy 2003/96/WE.

Artykuł 2

Niniejsza decyzja staje się skuteczna z dniem jej notyfikacji.

Stosuje się ją od dnia 26 czerwca 2014 r.

Wygasa ona dnia 25 czerwca 2020 r.

Jednakże w przypadku gdy Rada, działając na podstawie art. 113 TFUE, wprowadzi ogólne przepisy dotyczące ulg podatkowych w odniesieniu do energii elektrycznej pobieranej z lądu, niniejsza decyzja przestaje być stosowana w dniu rozpoczęcia stosowania tych ogólnych przepisów.

Artykuł 3

Niniejsza decyzja skierowana jest do Królestwa Szwecji.

Sporządzono w Brukseli dnia […] r.

W imieniu Rady

Przewodniczący

([1]) Dz.U. L 170 z 30.6.2011, s. 36–37.

([2]) Wszystkie obliczenia oparte są na kursie wymiany z dnia 1 października 2013 r., tj. 8,6329 SEK za 1 EUR. Por. Dz.U. C 286 z 2.10.2013.

([3]) Zalecenie Komisji 2006/339/WE z dnia 8 maja 2006 r. w sprawie wspierania pobierania energii elektrycznej z lądu przez statki zacumowane w portach Wspólnoty (Dz.U. L 125 z 12.5.2006).

([4]) Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów – Strategiczne cele i zalecenia w zakresie polityki transportu morskiego UE do 2018 r., COM(2009) 8 final z 21 stycznia 2009 r.

([5]) Por. dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/50/WE z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy (Dz.U. L 152 z 11.6.2008).

([6]) Por. przypis 3 powyżej.

([7]) COM (2007) 575 final z 10 października 2007 r.

([8]) SEC (2007) 1283 final z 10 października 2007.

([9]) COM (2011) 169 final z 13 kwietnia 2011 r.

([10]) W 2012 r. łączny udział energii odnawialnej i jądrowej w koszyku energii elektrycznej Szwecji oraz w koszyku energii elektrycznej NordPool wynosił odpowiednio 95.4 % i 90 %, zob. „http://www.nordpoolspot.com/Global/Download%20Center/TSO/Nordic-production-split_2004-2012.pdf”. Jednakże zarówno energia jądrowa, jak i wodna, które stanowią większość energii odnawialnej w Szwecji i na giełdzie NordPool ogółem, są głównie wykorzystywane przy obciążeniu podstawowym, natomiast w okresach szczytowego obciążenia wykorzystywane są źródła energii wiążące się ze średnio wyższą emisją dwutlenku węgla.

([11]) COM (2013) 18 final z 24 stycznia 2013 r.

([12]) Zob. Dyrekcja Generalna ds. Środowiska Komisji Europejskiej, Umowa w sprawie świadczenia usług w zakresie przydzielania i ograniczania emisji ze statków oraz w sprawie instrumentów rynkowych, zadanie 2a – energia elektryczna pobierana z lądu, sierpień 2005 r., http://ec.europa.eu/environment/air/pdf/task2_shoreside.pdf. Analizę kosztów przeprowadzono dla trzech portów: Göteborga (Szwecja), Juneau i Long Beach (USA).

([13]) Por. przypis 2 powyżej.

([14]) Rozporządzenie Komisji 651/2014/UE uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu, (Dz.U. L 187 z 26.6.2014, s.1–78).

([15]) Dz.U. L 283 z 31.10.2003, s. 51.

([16]) Decyzja wykonawcza Rady 2011/384/UE z dnia 20 czerwca 2011 r. upoważniająca Szwecję do stosowania obniżonej stawki podatku od energii elektrycznej w odniesieniu do energii elektrycznej dostarczanej bezpośrednio na statki zacumowane w porcie („energia elektryczna pobierana z lądu”) zgodnie z art. 19 dyrektywy 2003/96/WE (Dz.U. L 176 z 30.6.2011, s. 36).