Ze względu na zniesienie stemplowania, co wynika z systemu wjazdu/wyjazdu, utworzenie tego systemu umożliwia zautomatyzowanie operacji kontroli granicznej w przypadku obywateli państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkoterminowy (i docelowo na podstawie wizy objazdowej). Warunki korzystania ze zautomatyzowanych systemów kontroli granicznej różnią się jednakże w zależności od kategorii podróżnych (odpowiednio są to obywatele UE/EOG/Szwajcarii, obywatele państw trzecich posiadający kartę pobytu, obywatele państw trzecich posiadający dokument pobytowy lub wizę długoterminową bądź obywatele państw trzecich, którym zezwolono na pobyt krótkotrwały), przy czym każdą procedurę należy uregulować odrębnie.

Ustanowienie kodeksu granicznego Schengen w 2006 r. musiało przyjąć formę rozporządzenia, aby zapewnić jego stosowanie w ten sam sposób we wszystkich państwach członkowskich, które stosują dorobek Schengen. Proponowana inicjatywa – zmiana kodeksu granicznego Schengen – stanowi zmianę już istniejącego rozporządzenia i może zostać dokonana wyłącznie w drodze rozporządzenia. Jeśli chodzi o treść, niniejsza inicjatywa ograniczona jest do poprawy istniejącego rozporządzenia i oparta na strategii politycznej w nim zawartej. Wniosek jest zatem zgodny z zasadą proporcjonalności.

Artykuł 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej stanowi, że treść i forma działania UE nie wykracza poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celów Traktatów. Forma wybrana dla tego działania musi zatem umożliwić osiągnięcie celów wniosku i jego wprowadzenie w życie w możliwie najskuteczniejszy sposób.

5.INFORMACJE DODATKOWE

Konsekwencje wynikające z różnych protokołów stanowiących załączniki do Traktatów oraz z układów o stowarzyszeniu zawartych z państwami trzecimi

Niniejszy wniosek stanowi rozwinięcie dorobku Schengen, ponieważ dotyczy przekraczania granic zewnętrznych. Należy zatem rozważyć konsekwencje związane z różnymi protokołami i układami o stowarzyszeniu w odniesieniu do Danii, Irlandii oraz Zjednoczonego Królestwa; Islandii i Norwegii; Szwajcarii i Liechtensteinu. Sytuacja każdego z tych państw została opisana w motywach 11-16 niniejszego wniosku i wyjaśniona szczegółowo w uzasadnieniu wniosku ustawodawczego w sprawie utworzenia EES.

Zwięzły przegląd proponowanych zmian kodeksu granicznego Schengen

Artykuł 2 – definicje

Definicje dodatkowe

Punkt 22: definicja nowego „systemu wjazdu/wyjazdu (EES)”

Punkt 23: definicja „systemu samoobsługi”

Punkt 24: definicja „bramki elektronicznej”

Punkt 25: definicja „zautomatyzowanego systemu kontroli granicznej (ABC)”

Nowy artykuł 6a – obywatele państw trzecich, w przypadku których należy wprowadzić dane do EES

Nowy art. 6a uzupełniono o obowiązek rejestracji obywatela państwa trzeciego w EES, któremu to obywatelowi zezwolono na pobyt krótkoterminowy [bądź na podstawie wizy objazdowej] na terytorium Schengen. Ten sam obowiązek uwzględniono w odniesieniu do obywateli państw trzecich, którym odmówiono wjazdu na podstawie zezwolenia na pobyt krótkoterminowy [bądź wizy objazdowej]. Przewiduje się odstępstwa w przypadku poniższych kategorii osób. Są to: 1) obywatele państw trzecich posiadający kartę pobytu, którzy są członkami rodziny obywatela Unii, lub obywatele państw trzecich korzystający z prawa do swobodnego przemieszczania się, nawet jeżeli nie towarzyszą obywatelowi Unii lub do niego nie dołączają, lub obywatele państwa trzeciego korzystający z prawa do swobodnego przemieszczania się; 2) obywatele Andory, Monako i San Marino; 3) obywatele państw trzecich, którzy są zwolnieni z odprawy granicznej lub obowiązku przekraczania granic zewnętrznych jedynie na przejściach granicznych lub w ustalonych godzinach otwarcia, jak również obywatele państw trzecich korzystający z ułatwień w przekraczaniu granicy; 4) posiadacze zezwoleń na przekraczanie granicy w ramach małego ruchu granicznego.

Artykuł 8 – odprawa graniczna osób

W ust. 2 dodano obowiązek sprawdzenia autentyczności wszystkich dokumentów podróży, które zawierają elektroniczny nośnik informacji z wykorzystaniem ważnych certyfikatów.

Rozwinięto ust. 3 lit. a) pkt i) dotyczący obowiązku funkcjonariuszy straży granicznej polegającego na weryfikacji przy wjeździe, czy obywatel państwa trzeciego dysponuje dokumentem, który uprawnia do przekroczenia granicy i nie stracił ważności. W odniesieniu do weryfikacji ważności dokumentów podróży przewiduje się wyraźnie sprawdzenie odpowiednich baz danych (w szczególności systemu informacyjnego Schengen; bazy danych Interpolu zawierającej dane na temat skradzionych lub utraconych dokumentów podróży; krajowych baz danych zawierających informacje na temat skradzionych, przywłaszczonych, utraconych i unieważnionych dokumentów podróży). Ponadto, jeżeli obywatel państwa trzeciego posiada elektroniczny dokument podróży, w którym znajduje się wizerunek twarzy zapisany na chipie, przewiduje się weryfikację tego wizerunku twarzy. Wprowadza się odstępstwo dla obywateli państw trzecich, których wjazd podlega rejestracji w EES i którzy posiadają elektroniczny dokument podróży. W odniesieniu do tej kategorii osób weryfikację wizerunku twarzy zapisanego na chipie w dokumencie podróży należy przeprowadzić w czasie ich rejestracji w EES bądź dokonywania wpisu w EES na temat nowego paszportu elektronicznego (np. w przypadku utraty ważności poprzedniego paszportu). Ponadto dokument podróży oraz dane biometryczne danej osoby będą przechowywane w EES i wykorzystywane do weryfikacji/identyfikacji tej osoby na kolejnych przejściach granicznych.

Ust. 3 lit. a) ppkt (ii) dotyczy weryfikacji, czy do dokumentu podróży, w stosownych przypadkach, załączono wymaganą wizę bądź dokument pobytowy. W przypadku dokumentów pobytowych dodano obowiązek sprawdzania autentyczności dokumentów pobytowych, które zawierają elektroniczny nośnik informacji z wykorzystaniem ważnych certyfikatów. Ponadto ważność dokumentów pobytowych bądź wiz długoterminowych należy weryfikować poprzez sprawdzenie systemu informacyjnego Schengen i innych odpowiednich baz danych.

Nowy ust. 3 lit. a) ppkt (iii) reguluje obowiązek przeprowadzenia weryfikacji lub identyfikacji tych obywateli państw trzecich, w przypadku których należy dokonać wpisu w EES na temat wjazdu bądź odmowy wjazdu przy użyciu identyfikatorów biometrycznych. Tę weryfikację lub identyfikację należy przeprowadzić zgodnie z art. 21 rozporządzenia w sprawie utworzenia EES. W rezultacie:

–dane biometryczne posiadaczy wiz, którzy już są wpisani do EES, będą zweryfikowane w EES bądź VIS;

–dane biometryczne posiadaczy wiz, którzy nie są wpisani do EES, zostaną zweryfikowane w VIS, przy czym zostanie dokonana ich identyfikacja w EES;

–dane biometryczne podróżnych zwolnionych z obowiązku wizowego, którzy już są wpisani do EES, zostaną zweryfikowane w EES;