KOMISJA EUROPEJSKA 
Bruksela, dnia 9.11.2011 
SEK(2011) 1323 wersja ostateczna 
  
DOKUMENT ROBOCZY S ŁUŻB KOMISJI 
Streszczenie oceny skutków 
towarzysz ące dokumentowi 
"Zdrowie na rzecz wzrostu gospodarczego", program dzia łań UE w dziedzinie zdrowia 
na lata 2014-2020 
 
{KOM(2011) 709 wersja ostateczna} 
{SEK(2011) 1322 wersja ostateczna}  
 
 1Klauzula o wy łączeniu odpowiedzialno ści 
Niniejsze sprawozdanie z oceny skutków wi ąże jedynie s łużby Komisji zaanga żowane w jego 
przygotowanie, a jego tekst zosta ł opracowany jako podstawa do zg łaszania uwag i nie 
przesądza o końcowej formie jakiejkolwiek decyzji podj ętej przez Komisj ę. 
 
 21. OPIS  PROBLEMU 
„Zdrowie na rzecz wzrostu gospodarczego”, trzeci  program UE w dziedzinie zdrowia na 
okres 2014-2020 (zwany dalej „programem”) b ędzie oparty na wynikach pierwszego 
programu zdrowia publicznego na lata 2003- 2007 oraz obecnego, drugiego programu zdrowia 
na lata 2008-2013.  
Jednakże, zgodnie z celami okre ślonymi w dokumencie „Europa  2020: Strategia na rzecz 
inteligentnego i zrównowa żonego rozwoju sprzyjaj ącego włączeniu spo łecznemu”1 i w 
oparciu o wnioski i zalecenia z ró żnych ocen i audytów przeprowadzonych w ramach 
poprzednich programów, w nowym progr amie zostanie wprowadzone tak że nowe podej ście 
do niektórych kwestii. Program ten b ędzie miał bardziej ukierunkowany charakter, b ędzie 
bowiem skoncentrowany na bardzi ej ograniczonej liczbie najistotniejszych priorytetów i 
działań, w związku z którymi mo żliwe będzie osiągnięcie masy krytycznej, m.in. poprzez 
efekt dźwigni, uzupe łnianie polityki pa ństw członkowskich i zach ęcanie do wspó łpracy w 
dziedzinie zdrowia, zgodnie z art. 168 Tr aktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. 
Wnioski z poprzednich programów i ich ocen by ły jednoznaczne: 
a) nowy program powinien mie ć węższy zakres i bardziej ukierunkowane cele  oraz 
koncentrowa ć wsparcie finansowe na mniejszej liczbie dzia łań w kluczowych obszarach 
priorytetowych, przynosz ąc UE jak najwi ększą wartość dodaną. Powinno to zwi ększyć 
przyrost wydajno ści i zmaksymalizowa ć rezultaty programu; 
b) należy w większym stopniu zaanga żować w program wszystkie uczestnicz ące 
państwa, w szczególno ści państwa członkowskie UE o wzgl ędnie niskim dochodzie 
narodowym brutto (PNB). Nacisk powinien by ć położony na obszary, w których dzia łania 
państw we w łasnym zakresie nie s ą racjonalne pod wzgl ędem kosztów , w których wyst ępują 
problemy o charakterze tr ansgranicznym lub zwi ązane z wewn ętrznym rynkiem, lub takich, w 
których wspó łpraca na poziomie UE przynosi znaczne korzy ści i przyrost wydajno ści; 
c) należy włączyć rezultaty do systemu regularnej sprawozdawczo ści i przypisa ć 
odpowiedzialno ść za nie w sposób bardziej efektywny s łużbom Komisji, zainteresowanym 
stronom i krajowym decydentom. 
Jak stwierdzono w komunikacie Komisji Eu ropejskiej z dnia 29 czerwca 2011 r. „Bud żet z 
perspektywy „Europy 2020”2, „promowanie dobrego zdrowia ludzkiego stanowi nieod łączny 
element celów w zakresie inteligentnego wzrostu gospodarczego sprzyjaj ącego włączeniu 
społecznemu, okre ślonych w strategii »Europa 2020«. Utrzymanie spo łeczeństwa w zdrowiu i 
aktywności przez d łuższy czas ma pozytywny wp ływ na wydajno ść i konkurencyjno ść. 
Innowacje w opiece zdrowotnej pomagaj ą podjąć wyzwanie, jakim jest zapewnienie 
zrównowa żonego rozwoju tego sektora w kontek ście zmian demograficznych, a dzia łania 
                                                 
1 Komunikat Komisji: „Europa 2020 – Stra tegia na rzecz intelig entnego i zrównowa żonego rozwoju 
sprzyjającego włączeniu spo łecznemu”, COM(2010) 2020 wersja ostateczna. 
2 Budżet z perspektywy „Europy 2020” – komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, 
Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Spo łecznego i Komitetu Regionów  — COM(2011) 500 wersja 
ostateczna. 
 
 
 3dążące do zmniejszania nierówno ści w zakresie zdrowia s ą istotne dla osi ągnięcia »wzrostu 
gospodarczego sprzyjaj ącego włączeniu spo łecznemu«”.  
Założenia te zosta ły rozwini ęte w poświęconej zdrowiu cz ęści komunikatu dotycz ącego 
wieloletnich ram finansowych: 
„Nowy program „Zdrowie na rzecz wzrostu” b ędzie ukierunkowany na dzia łania o wyra źnej 
unijnej warto ści dodanej, zgodnie z celami strategii „Europa 2020” i nowymi zobowi ązaniami 
określonymi prawem . Głównym celem jest:  
• współpraca z pa ństwami cz łonkowskimi w celu ochrony obywateli przed 
transgranicznymi zagro żeniami zdrowotnymi , 
• osiągnięcie większej stabilno ści usług opieki zdrowotnej , 
• poprawa stanu zdrowia spo łeczeństwa przy jednoczesnym zach ęcaniu do innowacji 
w dziedzinie ochrony zdrowia . 
Program ten b ędzie wspiera ł na przyk ład polityk ę w obszarze zdrowia przez opracowanie 
najlepszych praktyk i wytycznych dotycz ących diagnozowania i leczenia rzadkich chorób, 
wspierając europejskie sieci referencyj ne w zakresie chorób, opracowuj ąc najlepsze praktyki i 
wytyczne dotycz ące badań przesiewowych pod k ątem chorób nowotworowych oraz 
przygotowuj ąc wspóln ą unijną strategię w dziedzinie oceny technologii medycznych i e-
zdrowia. 
[Jednocze śnie] działania w zakresie bada ń naukowych i innowacji w obszarze zdrowia b ędą 
wspierane we Wspólnych ramach strategicznych na rzecz bada ń naukowych i innowacji.” 
W komunikacie tym Komisja zaproponowa ła alokację w wysoko ści 396 mln EUR (w cenach z 
2011 r. lub 446 mln EUR w cenach bie żących) na okres 2014-2020 r. na program wydatków w 
dziedzinie zdrowia. W kategoriach bud żetowych program ten bez w ątpienia zalicza si ę do 
grupy ma łych i średnich, w szczególno ści biorąc pod uwag ę fakt, że wydatki na opiek ę 
zdrowotn ą stanowią niemal 10 % produktu krajowego brutto UE, a sektor ten nale ży do 
największych sektorów gospodarki UE.  
Zdrowie jest nie tylko warto ścią samą w sobie, ale stanowi tak że znaczącą ekonomiczn ą siłę 
napędową wzrostu gospodarczego. Sektor opieki zdrowotnej zatrudnia jedn ą dziesiątą 
pracowników UE, którzy nale żą do najbardziej wykwalifikowanych, gdy ż odsetek 
pracowników z wy ższym wykszta łceniem jest w tym sektorze wy ższy niż przeciętnie. W 
związku z tym sektor opieki zdrowotnej ma istotn ą rolę do odegrania w gospodarce oraz w 
realizacji strategii „Europa 2020”. Istniej ą mocne dowody na powi ązania między zdrowiem a 
wynikami gospodarczymi: dobry stan zdrowia populacji jest warunkiem sine qua non  
osiągnięcia inteligentnego, trwa łego wzrostu gospodarczego sprzyjaj ącego włączeniu 
społecznemu. 
Zdrowie jest nie tylko jednym z najwa żniejszych czynników zwi ększania indywidualnej 
wydajności i wzmacniania pozycji obywateli – zwi ększenie liczby lat produktywnych dzi ęki 
poprawie stanu zdrowia mia łoby równie ż natychmiastowy pozytywny wp ływ na ogóln ą 
wydajność i konkurencyjno ść. Ponadto zdrowie jest znacz ącą ekonomiczn ą siłą napędową 
wzrostu gospodarczego, dzi ęki podtrzymywaniu popytu gospodarstw domowych i 
zwiększeniu oszcz ędności, jak też i za spraw ą tworzenia miejsc pracy o wysokiej jako ści, 
pobudzania innowacji i tworzenia  podstaw silnego przemys łu w Europie.  
Wreszcie, dzi ęki inwestycjom w zdrowie b ędzie można także bardziej skutecznie stawi ć czoła 
wyzwaniom zwi ązanym ze starzeniem si ę społeczeństwa, jak te ż i w większym stopniu 
wykorzysta ć pojawiające się w związku z tym nowe mo żliwości. W ciągu nadchodz ących 20 
 
 4lat liczba osób powy żej 65 roku życia ma wzrosn ąć o 45 %, z 85 mln w 2008 r. do 123 mln w 
2030 r. W tym kontek ście powstaje nie tylko kwestia oc hrony, wspierania i poprawy stanu 
zdrowia osób starszych, ale tak że finansowania rosn ących kosztów opieki zdrowotnej i 
poprawy jako ści oferowanych us ług zdrowotnych w odpowiedzi na coraz wy ższe i 
zróżnicowane oczekiwania, jak te ż zapewnienia dost ępu do takiej opieki. 
W dziedzinie zdrowia pa ństwa członkowskie poddawane s ą presji zachowania odpowiednich 
proporcji pomi ędzy zapewnieniem powszechnego dost ępu do usług zdrowotnych wysokiej 
jakości i przestrzeganiem ogranicze ń budżetowych. Nie s ą to nowe problemy, ale potrzeba ich 
rozwiązania staje si ę coraz bardziej nagl ąca, zwłaszcza w obecnej sy tuacji gospodarczej. 
Kryzys finansowy dodatkowo spot ęgował potrzeb ę poprawy op łacalności krajowych 
systemów opieki zdrowotnej. W pierwszej kolejno ści to państwa członkowskie powinny 
podjąć bezpośrednie dzia łania na szczeblu krajowym. Celem unijnej polityki zdrowotnej, jak 
określono w Traktacie, jest uzupe łnianie i wspieranie takiej polityki krajowej i zach ęcanie do 
współpracy pomi ędzy państwami cz łonkowskimi.  
Wyzwaniem jest stworzenie programu UE w dziedzinie zdrowia,  który, w ramach 
ograniczonego bud żetu, będzie jak najlepiej s łużył interesom pa ństw członkowskich i innych 
zainteresowanych stron. Koni eczne jest zatem ustalenie wa żności potrzeb, tak by wyniki 
programu mog ły być wykorzystane, przy u życiu efektu d źwigni, do wspierania i rozwoju 
polityki zdrowotnej na poziomie europejskim, krajowym i lokalnym.  
Program powinien oferowa ć możliwości budowania i wzmacniania mechanizmów 
współpracy oraz procesów koordynacji pomi ędzy państwami cz łonkowskimi, z za łożeniem 
określenia wspólnych narz ędzi i najlepszych praktyk tworz ących synergi ę. Powinien on 
przynieść UE jak najwi ększą wartość dodaną i prowadzi ć do osiągnięcia korzy ści skali, 
wspierając w ten sposób proces reform w obec nych trudnych warunkach. Oto kilka wyzwa ń, 
z którymi musz ą poradzić sobie państwa członkowskie i ca ła UE w perspektywie 2020 r. i w 
późniejszym okresie: 
A. Stabilno ść finansowa systemów opieki zdrowotnej; 
 B. Niedobory pracowników s łużby zdrowia; 
  C. Niezbędna poprawa bezpiecze ństwa pacjentów; 
  D. Brak trwa łego postępu w zakresie kontroli i pr ofilaktyki chorób przewlek łych; 
  E. Utrata najlepszych produktywnych lat znacznej cz ęści populacji ze wzgl ędu na 
powolny przyrost lat zdrowego życia; 
 F. Pogłębianie si ę nierówno ści w zakresie zdrowia w Europie i s ąsiednich 
państwach; 
 G. Zagro żenia globalne i transgraniczne. 
Program mo że wspomóc rozwi ązywanie wy żej wymienionych problemów tylko w takim 
zakresie, w jakim oferuje finansowe mo żliwości budowania i wzmacniania mechanizmów 
współpracy oraz procesów koordynacji pomi ędzy państwami cz łonkowskimi, z za łożeniem 
określenia wspólnych narz ędzi i najlepszych praktyk tworz ących synergi ę, wnoszących do 
UE warto ść dodaną i prowadz ących do osi ągnięcia korzyści skali, przy jednoczesnym pe łnym 
poszanowaniu zasady pomocniczo ści i uznaniu ostate cznej odpowiedzialno ści państw 
członkowskich za podejmowanie decyzji najlepiej dostosowanych do ich specyficznej 
sytuacji. 
 
 5Tym samym program wniesie wk ład tylko wtedy, gdy pa ństwa członkowskie nie mog ą 
działać samodzielnie, lub w przypadku, gdy najl epszym sposobem na poczynienie post ępów 
jest koordynacja. Zgodnie z celami UE 2020 nale ży wykaza ć, że działania podejmowane w 
ramach programu maj ą rzeczywist ą wartość dodaną dla UE i wymierne skutki.  
Również inne programy UE, dysponuj ące lepszym zapleczem finansowym, b ędą przyczynia ć 
się do poprawy zdrowia publicznego w UE, w szczególno ści komponent zdrowia publicznego 
w programie bada ń oraz w funduszach strukturalnych. Program w zakresie zdrowia jest 
jednak jedyn ą inicjatyw ą poświęconą szczególnie wyzwaniom i problemom w dziedzinie 
polityki zdrowotnej, umo żliwiającą także dalszą realizacj ę jej celów. W ramach tego 
programu mo żna zatem zaj ąć się kwestiami pozostaj ącymi poza zakresem innych inicjatyw. 
Niemniej mo żna zwiększyć zasięg oddzia ływania tego programu, tworz ąc niezbędne 
powiązania i wyra źną synergię z innymi programami wydatkowania. 
2. TEST  POMOCNICZO ŚCI – PRAWO  UNII  EUROPEJSKIEJ  DO 
DZIAŁANIA 
W art. 168 Traktatu o funkcjonowan iu Unii Europejskiej silnie podkre ślono zasadę 
pomocniczo ści w dziedzinie zdrowia publicznego . Zgodnie z tym postanowieniem 
„działanie Unii […] uzupełnia polityki krajowe” oraz „dzia łanie Unii uzupełnia działanie 
Państw Członkowskich”. Unia mo że także „wspierać ich działania”. 
W Traktacie wymienione s ą także główne dziedziny, w których maj ą być podejmowanie takie 
działania uzupe łniające: 
• poprawa zdrowia publicznego; 
• zapobieganie chorobom i dolegliwo ściom ludzkim, 
• usuwanie źródeł zagrożeń dla zdrowia fizycznego i psychicznego, 
• zwalczanie epidemii, 
• zmniejszanie szkodliwych dla zdrowia skutków narkomanii, w łącznie z informacj ą i 
profilaktyk ą, oraz 
• zwiększanie komplementarno ści usług zdrowotnych pa ństw członkowskich w regionach 
przygranicznych. 
W tym samym artykule wskazano tak że sposoby przyczynienia si ę do zwalczania epidemii: 
• wspieranie bada ń nad ich przyczynami, sposobami ich rozprzestrzeniania si ę oraz 
zapobiegania im, 
• wspieranie informacji i edukacji zdrowotnej, 
• monitorowanie powa żnych transgranicznych zagro żeń dla zdrowia, wczesne ostrzeganie 
w przypadku takich zagro żeń oraz ich zwalczanie, 
• zachęcanie do wspó łpracy między państwami cz łonkowskimi. W szczególno ści art. 168 
ust. 2 akapit drugi stanowi, że „Komisja mo że podjąć, w ścisłym kontakcie z Pa ństwami 
Członkowskimi, ka żdą użyteczną inicjatyw ę w celu wsparcia tej koordynacji, w 
szczególno ści inicjatywy maj ące na celu okre ślenie wytycznych i wska źników, 
organizowanie wymiany najlepszych pr aktyk i przygotowanie elementów niezb ędnych dla 
prowadzenia okresowego nadzoru i oceny.”. 
 
 6Dalej w art. 168 ust. 3 stwierdza si ę: „Unia i Pa ństwa Członkowskie sprzyjaj ą współpracy z 
państwami trzecimi i organizacjami mi ędzynarodowymi w łaściwymi w dziedzinie zdrowia 
publicznego.” 
W tym kontek ście art. 168 ust. 5 TFUE upowa żnia Parlament Europejski i Rad ę do 
ustanawiania środków zach ęcających, zmierzaj ących do ochrony i poprawy zdrowia 
ludzkiego. 
 
Test niezb ędności 
Państwa członkowskie, jako suwerenne podmioty, musz ą rozwiązywać wyżej wymienione 
problemy i decydowa ć o kształcie swojej krajowej polityk i zdrowotnej, jednak w wielu 
przypadkach mog ą one podj ąć działania tylko przy koordynacji na poziomie UE. Dla wielu 
państw wspó łpraca państw członkowskich jest bardzo korz ystna i o wiele bardziej op łacalna, 
niż działania na poziomie krajowym. Prowadzenie dzia łań na poziomie UE i ustalenie 
wspólnych warto ści i zasad daje równie ż większe możliwości rozwiązania globalnych kwestii 
i wspólnych problemów. W ramach programu b ędą zatem finansowane przede wszystkim takie dzia łania, które nie 
mogą być skutecznie realizowane przez pa ństwa członkowskie we w łasnym zakresie, lecz 
zależą w dużej mierze od wspó łpracy na poziomie UE.  
3. WARTO ŚĆ DODANA  DLA  UE 
Dotychczasowe programy dostarczaj ą wielu przyk ładów dzia łań na poziomie UE, które 
wniosły wyraźną wartość dodaną, docenion ą przez pa ństwa członkowskie (por. studia 
przypadków za łączone do oceny skutków).  
Wartość inwestowania w gotowo ść, profilaktyk ę oraz koordynacj ę środków podejmowanych 
w związku z zagro żeniami dla zdrowia i chorobami zaka źnymi na poziomie UE jasno 
wykazała niedawna epidemia H1N1 w 2009  r. Innym obszarem, w którym mo żna uzyska ć 
znaczną wartość dodaną dla UE, to wzmocnienie zdolno ści do zarz ądzania powa żnymi 
transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia oraz wspólne zamówienia na szczepionki 
pandemiczne. Wspó łpraca w zakresie transgranicznych chorób, takich jak grypa H1N1, nie 
może być również podejmowana przez indywidualne pa ństwa członkowskie, lecz jest 
uzależniona od inicjatyw i finansowania na  poziomie UE. W dziedzinie zagro żeń dla zdrowia 
rolą UE, poza koordynowaniem reakcji na te zagro żenia, jest tak że wzmacnianie zdolno ści 
państw członkowskich i pa ństw spoza UE do reagowania na te zjawiska. Zadaniem UE jest 
również podjęcie szybkich i skoordynowanych dzia łań w związku z globalnymi zagro żeniami 
zdrowotnymi. 
UE może także zapewni ć istotne korzy ści w odniesieniu do takich kwestii, jak transgraniczna 
opieka zdrowotna i nierówno ści w zakresie zdrowia, a tak że poprzez opracowanie strategii 
przeciwdzia łania rosn ącej oporno ści na środki przeciwdrobnoustrojowe, prace nad 
opłacalnymi technologiami medycznymi oraz innow acyjnymi metodami opieki zdrowotnej, 
jak równie ż wspieraj ąc starzenie si ę w dobrym zdrowiu poprzez europejskie partnerstwo 
innowacyjne. W nast ępujących dziedzinach dzia łania w ramach programu w dziedzinie 
zdrowia uzupe łniają działania państw członkowskich i wnosz ą do nich dodatkow ą wartość: 
promocja zdrowia, zapobieganie chorobom (w tym prace np. w dziedzinie od żywiania, 
palenia tytoniu i zmniejszania nierówno ści w zakresie zdrowia), ochrona obywateli przed 
zagrożeniami dla zdrowia, w szczególno ści gotowo ść na wypadek pandemii, bezpiecze ństwo 
wyrobów medycznych, krwi, tkanek , komórek i organów oraz wspó łpraca między systemami 
ochrony zdrowia. Poznanie chorób rzadkich i opracowanie innowacyjnych metod ich leczenia 
 
 7wymaga zebrania populacji pacjentów w europejskich rejestrach w kilku pa ństwach; wiele 
takich środków zale ży w znacznej mierze od programu w dziedzinie zdrowia.  
W ramach programu w dzie dzinie zdrowia rozwini ęto i wzmocniono sieci łączące 
europejskich specjalistów z zakresu opieki zdrowotnej, krajowe i regionalne w ładze 
odpowiedzialne za s łużbę zdrowia oraz inne zainteresowane strony, które w du żym stopniu 
przyczyniaj ą się do wymiany wiedzy oraz rozwoju mo żliwości służby zdrowia w UE. 
Ponadto utworzono konsorcja, pa rtnerstwa oraz inne formy wymiany informacji i praktyk w 
Europie, usprawniaj ące współpracę i zwiększające tempo bada ń. Wyniki projektów i dzia łań 
finansowanych z programu w dziedzinie zdrowia stanowi ą najbardziej skuteczny, o ile nie 
jedyny, sposób zbudowania podstawy informacyjnej umo żliwiającej zdefiniowane szerszej 
polityki regulacyjnej (np. w odniesieniu do ra ka, choroby Alzheimera, chorób rzadkich i 
nierówno ści w zakresie zdrowia).  
W kontek ście śródokresowej oceny drugiego programu w dziedzinie zdrowia i w oparciu o 
dogłębną analizę studiów przypadków opracowano nast ępujące kryteria warto ści dodanej dla 
UE i oceniono pod ich k ątem poszczególne dzia łania objęte finansowaniem: 
• sprzyjanie wymianie najlepszych praktyk  między państwami cz łonkowskimi; 
• wspieranie sieci służących wymianie wiedzy lub wzajemnemu uczeniu si ę; 
• ograniczanie ryzyka wyst ąpienia zagrożeń transgranicznych i łagodzenie ich 
konsekwencji; 
• zajęcie się pewnymi kwestiami zwi ązanymi z wewnętrznym rynkiem , w przypadku 
których UE ma uzasadnione kompetencje, by zapewnia ć wysokiej jako ści rozwiązania 
w państwach cz łonkowskich; 
• uwolnienie potencjału innowacji w dziedzinie zdrowia; 
• działania, które mog ą prowadzi ć do ustanowienia systemu analizy porównawczej  na 
potrzeby podejmowania decyzji; 
• zwiększenie korzyści skali  poprzez unikanie marnotrawstwa spowodowanego 
powielaniem dzia łań oraz optymalizacja zasobów finansowych. 
4. CELE  PROGRAMU 
Biorąc pod uwag ę wymienione wy żej problemy i opisany kontekst, a tak że ograniczone 
środki finansowe w najbli ższych latach, ogólne cele progra mu „Zdrowie na rzecz wzrostu 
gospodarczego” dotycz ą współpracy z pa ństwami cz łonkowskimi w celu zach ęcania do 
innowacji w opiece zdrowotnej i zwi ększenia stabilno ści systemów opieki zdrowotnej, a tak że 
poprawy stanu zdrowia obywateli UE i ic h ochrony przed transgranicznymi zagro żeniami dla 
zdrowia. 
.  
Wszystkie szczegó łowe cele, wpisane w koncepcj ę programu, s ą zorientowane na wyniki, 
kładąc nacisk na praktyczne rezultaty i ich wykorzystanie przez pa ństwa członkowskie w 
krajowych programach i krajowej po lityce zdrowotnej, aby zastosowa ć efekt dźwigni w 
odniesieniu do dzia łań w zakresie zdrowia oraz dzia łań w innych obszarach polityki i w 
ramach innych programów finansowanych przez UE.  
1. Opracowanie wspólnych narz ędzi i mechanizmów na szczeblu UE w celu rozwi ązywania 
problemu niedoboru zasobów, zarówno ludzkich, jak i finansowych, oraz u łatwiania 
 
 8wdrożenia innowacji w opiece zdrowotnej, tak by zwi ększać innowacyjno ść i stabilno ść 
systemów opieki zdrowotnej 
Program UE w dziedzinie zdro wia, poprzez ws pieranie wysi łków państw członkowskich w 
kierunku poprawy efektywno ści i stabilno ści finansowej opieki zdrowotnej, ma na celu 
zachęcanie do przesuni ęcia znacz ących zasobów w tym sektorze na rzecz najbardziej 
innowacyjnych i warto ściowych produktów i us ług, które zapewniaj ą jednocze śnie najlepszy 
potencjał rynkowy i oszcz ędności kosztów w d łuższej perspektywie. Reforma systemu opieki 
zdrowotnej musi bezspornie obejmowa ć połączenie natychmiastowego przyrostu wydajno ści 
z bardziej d ługofalowymi dzia łaniami strategicznymi odnosz ącymi się do najwa żniejszych 
czynników kosztotwórczych. Jest to jedyna droga zapewnienia przez pa ństwa powszechnego i 
równego dost ępu do systemu opieki zdrowotnej oraz sprawiedliwo ści w zakresie zdrowia i 
finansowania systemu. Przyk ładowo, wspó łpraca europejska w dziedzinie oceny technologii 
medycznych  nie tylko doprowadzi do ogran iczenia powielania prac oraz do łączenia wiedzy 
specjalistycznej, ale mo że także spowodowa ć uwolnienie potencja łu w zakresie trwa łych 
innowacji dotycz ących produktów i us ług zdrowotnych. 
Kwestią najwyższej wagi jest opracowanie wspólnych narz ędzi i mechanizmów na szczeblu 
UE, tak by wesprze ć krajowe systemy opieki zdrowotnej w zapewnianiu lepszej opieki przy 
użyciu mniejszej ilo ści zasobów. Niezb ędne są innowacyjne rozwi ązania, aby zaradzi ć 
niedoborom pracowników i maksymalnie zwi ększyć efektywno ść systemów opieki 
zdrowotnej dzi ęki wykorzystaniu innowacyjnych produktów, us ług i narzędzi. 
W strategii „EU 2020” wskazano innowacj ę jako główną siłę napędową inteligentnego 
wzrostu gospodarczego. Sektor zdrowia ma ogromny potencja ł w zakresie przyczyniania si ę 
do „inteligentnego wzrostu gospodarczego”, który mo że zaowocowa ć zwiększeniem 
wydajności i opracowaniem nowych metod leczen ia i produktów dostosowanych do potrzeb 
naszego spo łeczeństwa. Innowacyjno ść jest odpowiedzi ą na problemy systemów opieki 
zdrowotnej zwi ązane ze stabilno ścią, zarówno dzi ęki promowaniu zupe łnie nowych 
rozwiązań, odpowiadaj ących na niezaspokojone jeszcze po trzeby, jak i poprzez bardziej 
efektywne wykorzystanie ju ż dostępnych środków i tworzenie w łaściwych warunków dla 
przyszłych innowacji. Innowacj ę należy postrzega ć nie tylko w kontek ście technologii, lecz 
także jako nowe rozwi ązania organizacyjne i socjalne, skon centrowane na czynniku ludzkim, 
dzięki czemu mog ą one w op łacalny sposób przynie ść prawdziwe korzy ści. 
Ostatni kryzys gospodarczy sprawi ł, że konieczno ść poprawy racjonalno ści systemów opieki 
zdrowotnej pod wzgl ędem kosztów sta ła się jeszcze bardziej pilna i zyska ła charakter 
priorytetu politycznego najwy ższej wagi, który pozos tanie na pierwszym planie jeszcze przez 
wiele lat. Pa ństwa członkowskie b ędą musiały znaleźć właściwą równowag ę między 
konieczno ścią zapewnienia dost ępu do opieki zdrowotnej wszystkim obywatelom, a 
rosnącym popytem na us ługi zdrowotne o wysokiej jako ści, w sytuacji ograniczonych 
zasobów. 
Racjonalne pod wzgl ędem kosztów wykorzystanie technologii medycznych, w tym 
przyszłych terapii opartych na osi ągnięciach genomiki, odpowiednia liczba pracowników 
służby zdrowia, wiedza niezb ędna do ulepszenia procesu pode jmowania decyzji, jak te ż 
wsparcie dla Europejskiego part nerstwa na rzecz innowacji sprzyjaj ącej aktywnemu starzeniu 
się w dobrym zdrowiu – to obs zary, w których program móg łby odegra ć istotną rolę w 
ramach omawianego celu polityki, przy za łożeniu bardzo pragmatycznego podej ścia. 
2. Zwiększanie dost ępu do specjalistycznej wiedzy me dycznej oraz informacji dotycz ących 
szczególnych chorób, tak że ponad granicami pa ństw; oraz wypracowanie wspólnych 
rozwiązań i wytycznych na rzecz poprawy jako ści opieki zdrowotnej i bezpiecze ństwa 
 
 9pacjentów, tak by zwi ększyć dostęp do lepszej i bezpieczniej szej opieki zdrowotnej dla 
obywateli UE 
 
Poprawa dost ępu do opieki zdrowotnej dla wszystkich obywateli bez wzgl ędu na ich 
dochody, status spo łeczny, miejsce zamieszkania i narodowo ść ma kluczowe znaczenie dla 
niwelowania istniej ących znacznych nierówno ści w zakresie zdrowia. Wszyscy obywatele UE 
powinni mie ć dostęp do bezpiecznej opieki zdrowotnej wysokiej jako ści bez wzgl ędu na 
okoliczno ści. W rzeczywisto ści jednak ró żnice w zakresie dost ępu do opieki zdrowotnej w 
UE są nadal znacz ące. Uznaje si ę również, że zdrowie jest kluczowym czynnikiem 
przyczyniaj ącym się do występowania nierówno ści, gdyż zły stan zdrowia ma niejednokrotnie 
istotny wp ływ na dost ępność skutecznej opieki zdrowotnej oraz na mo żliwości wykorzystania 
przez poszczególnych obywateli informacji na temat zdrowia upowszechnianych na szczeblu krajowym i europejskim. Dzia łania w ramach wszystkich celów programu powinny pomóc w 
przyczynianiu si ę do niwelowania tego rodzaju nierówno ści poprzez uwzgl ędnianie ró żnych 
czynników zwi ązanych ze zdrowiem, stwarzaj ących i pog łębiaj
ących nierówno ści, jak 
również w uzupe łnianiu dzia łań w ramach innych programów po święconych ró żnicom 
społecznym i regionalnym w obr ębie UE.  
Mając na wzgl ędzie popraw ę dostępu do opieki zdrowotnej, w szczególno ści w odniesieniu 
do pewnych chorób, w przypadku których mo żliwości na poziomie poszczególnych pa ństw są 
niewielkie, nale ży wykorzysta ć wyraźną wartość dodaną poprzez wspieranie tworzenia sieci 
europejskich o środków referencyjnych dost ępnych dla wszystkich obywateli w ca łej UE.  
Można dzielić się wiedzą i łączyć zasoby z ca łej UE z mo żliwie najwi ększą efektywno ścią, 
jak na przyk ład w przypadku chorób rzadkich3.. W ramach celu 2 takie dzielenie si ę zasobami 
zostanie rozci ągnięte na inne obszary, wymagaj ące szczególnej koncentracji zasobów lub 
wiedzy do zaj ęcia się różnymi stanami klinicznymi. G łównym celem takich dzia łań jest 
zgrupowanie specjalistycznej wied zy medycznej w celu poprawy dost ępu do diagnostyki i 
leczenia dla wszystkich pacjentów wymagaj ących opieki wysokospecjalistycznej w 
odniesieniu do szczególnej choroby lub grupy chorób. Takie sieci powi ększyłyby już istniejący duży zasób wiedzy specjalistycznej i potencja łu w 
zakresie z łożonych i zaawansowanych technologicznie  metod diagnostycznych lub metod 
leczenia oferowanych przez uczestnicz ące w tych sieciach o środki, dzi ęki czemu powsta łaby 
znacząca warto ść dodana w postaci wy ższej jako ści oraz wy ższej racjonalno ści pod 
względem kosztów w ca łym procesie opieki nad pacjentem. 
Ostatecznym celem jest poprawa stanu zdrowia pacjentów poprzez zwi ększenie mo żliwości 
transgranicznych. Pomog łoby to równie ż państwom cz łonkowskim we wzmocnieniu pozycji 
pacjentów dzi ęki zwiększeniu dost ępności informacji i poprawie przejrzysto
ści w zakresie 
świadczenia opieki, co przyczyni si ę z kolei do osi ągania lepszych wyników leczenia. 
Konkretne dzia łania w ramach tego celu polityki obejmowa łyby utworzenie, akredytacj ę i 
wsparcie europejskich sieci re ferencyjnych, wzmocnienie wspó łpracy w zakresie 
bezpiecze ństwa pacjenta i jako ści opieki oraz zwi ększenie rozwa żnego stosowania środków 
przeciwdrobnoustrojowych w leczeniu ludzi. 
3. Okre ślanie, rozpowszechnianie i promowanie wykorzystywania zatwierdzonych 
najlepszych praktyk dotycz ących racjonalnych pod wzgl ędem kosztów środków 
                                                 
3 Zob. załącznik 7 – studia przypadków dotycz ące europejskich sieci referencyjny ch dla chorób rzadkich oraz 
bazy ORPHANET. 
 
 10profilaktycznych poprzez przeciwdzia łanie najwa żniejszym czynnikom ryzyka, takim jak 
palenie tytoniu, nadu żywanie alkoholu i oty łość, jak równie ż HIV/AIDS, ze szczególnym 
uwzględnieniem wymiaru transgranicznego, w cel u zapobiegania chorobom i promocji 
zdrowia 
Zapobieganie chorobom i promocja zdrowia przyczyniaj ą się do zwiększania liczby „lat 
zdrowego życia” lub lat w dobrym zdrowiu. Poza tym, że zdrowie jest najwi ększym dobrem i 
celem samym w sobie, zdrowi obywatele przyczyniaj ą się do gospodarczego dobrobytu za 
sprawą większego udzia łu w rynku pracy i wy ższej wydajno ści. Dobrze ukierunkowane 
wydatki na promocj ę zdrowia i profilaktyk ę chorób to jeden z najbardziej op łacalnych 
sposobów pobudzania przyrostu produktu krajowe go brutto. Nabiera to szczególnej wagi w 
kontekście starzenia si ę społeczeństwa i wyd łużenia życia zawodowego.  
Odpowiednie inwestycje doprowadz ą nie tylko do poprawy stanu zdrowia, ale przyczyni ą się 
także do dłuższego i bardziej wydajnego życia oraz do zmniejszenia niedoborów 
pracowników. Je żeli Europejczycy b ędą żyli w lepszym zdrowiu, b ędą mogli w miar ę 
starzenia si ę nadal przyczynia ć się do rozwoju gospodarki jako pracownicy, wolontariusze i 
konsumenci. Kompetencje i do świadczenie osób starszych b ędą jeszcze bardziej potrzebne w 
społeczeństwie charakteryzuj ącym się niskim wska źnikiem urodze ń i brakiem 
wykwalifikowanej si ły roboczej. 
Program przewiduje dzia łania wspieraj ące wysiłki państw członkowskich na rzecz 
zwiększenia liczby lat zdrowego i wydajnego życia, poprzez racjonalne pod wzgl ędem 
kosztów środki promocji zdrowia i środki profilaktyczne odnosz ące się do czynników ryzyka 
i powiązanych z nimi uwarunkowa ń zdrowotnych, a tak że do chorób przewlek łych i 
nowotworów. 
4. Wypracowanie wspólnych podej ść w zakresie lepszej gotowo ści i koordynacji w 
sytuacjach kryzysowych zwi ązanych ze zdrowiem oraz wykazanie warto ści tych podej ść, tak 
by chroni ć obywateli przed transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia 
W ostatnich latach UE stawa ła w obliczu wielu powa żnych transgranicznych zagro żeń dla 
zdrowia, takich jak grypa pandemiczna czy SARS. Uprawnienia UE w zakresie 
koordynowania gotowo ści i reagowania na powa żne transgraniczne zagro żenia dla zdrowia s ą 
zagwarantowane w Traktacie.  Z uwagi na charakter tych zagro żeń, nie są one ograniczone 
granicami pa ństw i żadne państwo członkowskie nie jest w stanie skutecznie im zapobiec we 
własnym zakresie. UE musi by ć odpowiednio przygotowana na tego rodzaju zagro żenia, które 
mogą mieć ogromny wp ływ nie tylko na zdrowie i życie obywateli, lecz równie ż na 
gospodark ę.  
Aby ograniczy ć do minimum wynikaj ące z transgranicznych zagro żeń skutki dla zdrowia 
publicznego, mog ące polega ć na masowych zanieczyszczeni ach spowodowanych zdarzeniami 
chemicznymi, epidemii czy pandemii, takiej jak ta wywo łana ostatnio przez E. coli i H1N1 
lub związana z SARS (zespó ł ostrej ciężkiej niewydolno ści oddechowej), nale ży ustanowi ć 
sprawne mechanizmy i narz ędzia do celów wykryw ania, oceniania i zarz ądzania powa żnymi 
transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia, lub wzmocni ć już istniejące tego rodzaju środki. 
Z racji charakteru wspomnianych zagro żeń niezbędne są skoordynowane środki w zakresie 
zdrowia publicznego na poziomie UE, umo żliwiające zajęcie się różnymi aspektami tych 
zagrożeń w oparciu o planowanie gotowo ści i reagowania, szczegó łową i wiarygodn ą ocenę 
ryzyka, a tak że solidne ramy zarz ądzania ryzykiem i sytuacjami kryzysowymi. 
Nadrzędnym celem jest zaostrzenie monitorowa nia, funkcjonowania systemu wczesnego 
ostrzegania i walki z powa żnymi transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia, równie ż w 
 
 11świetle koncepcji wspólnego zdrowia („one health”), oraz z uwzgl ędnieniem tworzonych 
obecnie kompleksowych ram dotycz ących bezpiecze ństwa zdrowotnego. 
W tym kontek ście przysz ły program „Zdrowie na rzecz wz rostu gospodarczego” powinien 
wspierać wdrażanie prawodawstwa UE w dziedzinie zagro żeń dla zdrowia oraz dzia łania UE 
w obszarze zarz ądzania sytuacjami kryzysowymi zwi ązanymi ze zdrowiem publicznym. 
Działania te obejm ą wszystkie elementy zarz ądzania kryzysowego: gotowo ść i planowanie 
reagowania, komunikacj ę ryzyka i komunikacj ę kryzysow ą, budowanie potencja łu w zakresie 
oceny ryzyka i szkolenia, wymian ę doświadczeń i najlepszych praktyk w zakresie 
postępowania w przypadku sytuacji nadzwyczajnych zwi ązanych ze zdrowiem. W ramach 
tego działania wspierany b ędzie rozwój podstawowych zdolno ści państw członkowskich oraz 
opracowywanie norm w zakresie gotowo ści i planów reagowania.  
Budowanie zdolno ści obejmuje nadzór nad ryzy kiem, jego wykrywanie i ocen ę w przypadku 
epidemii, na podstawie zmienianych i nowo tworzonych przepisów, wraz z przekrojowymi, międzynarodowymi dzia łaniami szkoleniowymi i inicjatywami w zakresie profilaktyki i 
zwalczania chorób zaka źnych, oporno ści na środki przeciwdrobnoustrojowe i zaka żeń 
szpitalnych, a tak
że udoskonalenie na szczeblu UE polityki  i strategii w dziedzinie szczepie ń. 
5. WARIANTY  STRATEGICZNE 
Wariant 1  polega na absolutnym minimum dzia łań wynikających z prawnych zobowi ązań 
określonych w Traktacie i obowi ązującym dorobku prawnym UE w dziedzinie produktów 
leczniczych, wyrobów medycznych, substancji pochodzenia ludzkiego, praw pacjentów w transgranicznej opiece zdrowotnej, bezpiecze ństwa zdrowotnego (transgranicznych zagro żeń 
dla zdrowia) i palenia tytoniu. 
Wariant 2  to scenariusz wyj ściowy. Zak łada on, poza wype łnianiem bezpo średnich 
obowiązków prawnych, kontynuacj ę programu w jego obecnej po staci bez wprowadzania 
zmian na podstawie ustale ń z przeprowadzonych ocen 
Wariant 3, podwariant A zakłada wprowadzenie dobrze usystematyzowanego programu, 
obejmującego cele spe łniające kryteria S.M.A.R.T. i uporz ądkowane pod wzgl ędem 
priorytetów, tworz ącego warto ść dodaną dla UE i oraz zapewniaj ącego lepsze monitorowanie 
wyników i skutków. B ędzie on skoncentrowany na:  
• wspieraniu dzia łań wymaganych obowi ązującymi przepisami UE w dziedzinie 
zdrowia i rynku wewn ętrznego, 
• wspieraniu zastosowania innowacyjnych rozwi ązań wprowadzaj ących konkretne 
usprawnienia w zakresie jako ści, efektywno ści i stabilno
ści systemów opieki 
zdrowotnej, 
• zapobieganiu chorobom na poziomi e UE poprzez wspieranie i uzupe łnianie 
wysiłków państw członkowskich na rzecz zwi ększenia liczby lat zdrowego życia ich 
obywateli, w tym w aspekcie  zmniejszenia nierówno ści w zakresie zdrowia, 
jednakże głównie innymi środkami ni ż te objęte finansowaniem w ramach programu, 
ograniczaj ącymi się do opracowania metod pracy i do oceny polityki; 
• wspieraniu i uzupe łnianiu wysi łków państw członkowskich w obszarze ochrony 
obywateli przed transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia. 
Wariant 3, podwariant B zakłada wprowadzenie dobrze usystematyzowanego programu, 
zajmującego się jednak, na zasadzie kompromisu, tyl ko jednym z ogólnych celów. Program 
ten skupia łby się na: 
 
 12• wspieraniu dzia łań wymaganych obowi ązującymi przepisami UE w dziedzinie 
zdrowia i rynku wewn ętrznego, 
• wspieraniu zastosowania innowacyjnych rozwi ązań wprowadzaj ących konkretne 
usprawnienia w zakresie jako ści, efektywno ści i stabilno ści systemów opieki 
zdrowotnej, 
• wspieraniu i uzupe łnianiu wysi łków państw członkowskich w obszarze ochrony 
obywateli przed transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia. 
Wariant 3, podwariant C polega na wprowadzeniu programu ograniczonego do wspierania 
działań wymaganych obowi ązującymi przepisami UE w dzie dzinie zdrowia i rynku 
wewnętrznego oraz wspierania i uzupe łniania wysi łków państw członkowskich w obszarze 
ochrony obywateli przed transgranicznymi zagro żeniami dla zdrowia. Ponadto 
rozpowszechniane by łyby wyniki obecnego programu w ramach realizacji wniosków z 
poprzednich ocen. 
Wariant  4 to dobrze usystematyzowany program skoncentrowany na tych samych kwestiach, 
co wariant 3 a), uzupe łniony jednak o doda tkowy cel polegaj ący na skierowaniu 
odpowiednich środków finansowych na usuwanie szerszych, spo łecznych i gospodarczych, 
przyczyn nierówno ści w zakresie zdrowia. Ten wariant zak ładałby przeznaczenie na program 
znacznie wi ększych funduszy.  
6. PORÓWNANIE WARIANTÓW  
Wariant zak ładający nieprzeznaczenie żadnych środków  nie był brany pod uwag ę. Bez 
funduszy Komisja nie by łaby w stanie wype łnić swoich zobowi ązań wynikających z 
obowiązujących przepisów. 
Wariant 1  spowodowa łby zmniejszenie wsparcia UE dl a polityki zdrowia publicznego, a 
także byłby niezgodny z wnioskami z oceny obecne go programu w dziedzinie zdrowia i 
pozostawi łby bez odzewu pro śby o kontynuacj ę programu sk ładane przez unijnych ministrów 
ds. zdrowia i inne zainteresowane strony. W ramach tego wariantu nie mo żna byłoby 
zagwarantowa ć odpowiedniego wsparcia dla przysz łej polityki zdrowia publicznego. 
Wariant 2  pozwoli łby na uwzgl ędnienie, do pewnego stopnia, problemów pa ństw 
członkowskich i zainteresowanych stron, a tak że stanowi łby wsparcie dla krajowych polityk 
w dziedzinie zdrowia. Jednak że wobec braku logiki interwencji, braku realistycznych celów 
spełniających kryteria S.M.A.R.T., przy du żej liczbie dzia łań nieuporz ądkowanych pod 
względem priorytetów oraz przy braku precyzyjnych wska źników służących mierzeniu 
osiągnięć, trudno by łoby uchwyci ć jakiekolwiek skut ki programu, które by łyby zreszt ą 
bardzo ograniczone, nie wpisuj ąc się w jakąkolwiek logik ę. Tego rodzaju program nie 
pozwoliłby na osi ągnięcie wytyczonych celów i nie zrealizowa łby zalece ń wynikających z 
dotychczasowych ocen i audytów. 
Wariant 3, podwariant A  pozwoliłby na osi ągnięcie konkretnych celów poprzez dzia łania 
określone i uporz ądkowane pod wzgl ędem priorytetów w niniejszej  ocenie skutków. Komisja 
wypełniłaby swoje prawne zobowi ązania. Zaproponowany program odniós łby się do 
głównych zarzutów postawionych w ramach ocen zewn ętrznych i w sprawozdaniu Trybuna łu 
Obrachunkowego. Posiada łby on logik ę interwencji, odpowiednio okre ślone cele polityki, 
konkretne, realistyczne, zorientowane na wyni ki i pragmatyczne cele, zgodne z kryteriami 
S.M.A.R.T., a obj ęte nim dzia łania byłyby uporz ądkowane pod wzgl ędem priorytetów w 
oparciu o kryteria warto ści dodanej dla UE. Ponadto zdefiniowano by w nim zestaw 
wskaźników służących do oceny wyników i wdro żenia rezultatów programu przez pa ństwa 
 
 13członkowskie. Mo żliwe byłoby zatem mierzenie wyników i podejmowanie dzia łań w 
przypadku ich niezgodno ści z okre ślonymi celami po średnimi, a tak że ustalenie skutków 
programu. 
Wariant 3, podwariant B zakłada przeznaczenie ni ższych środków, ni ż w ramach obecnego 
programu i ni ż przewidziano w komunikacie dotycz ącym wieloletnich ram finansowych. Ten 
wariant nie pozwoli łby na stawienie czo ła, w zadowalaj ącym stopniu, wyzwaniom 
związanym ze zdrowiem publicznym, a synergia mi ędzy promocj ą zdrowia i chorobami 
przewlekłymi zosta łaby utracona, w szczególno ści w zakresie nara żenia obywateli na choroby 
przewlekłe. Program ten nie realizowa łby oczekiwa ń państw członkowskich i innych 
zainteresowanych stron. 
Wariant 3, podwariant C  powiela wariant 1, uzupe łniając go o cel zwi ązany z zagro żeniami 
dla zdrowia. W tym wari ancie zrealizowane zosta łyby zobowi ązania prawne Komisji i 
przeprowadzono by dzia łania dotycz ące zagrożeń dla zdrowia, natomiast wszystkie inne 
działania na szczeblu UE nie by łyby kontynuowane. Spowodowa łoby to zmniejszenie 
wsparcia UE dla polityki zdrowia publicznego, a tak że byłoby niezgodne z wnioskami z 
oceny obecnego programu w dzie dzinie zdrowia i pozostawi łoby bez odzewu pro śby o 
kontynuacj ę programu sk ładane przez zainteresowane strony i pa ństwa członkowskie. W 
ramach tego wariantu nie mo żna byłoby zagwarantowa ć odpowiedniego wsparcia dla 
przygotowywanej obecnie przysz łej polityki zdrowia publicznego. 
Wariant 4  oznacza znacz ący wzrost środków na zdrowie publiczne, co jest nierealistyczne. 
Porównanie to daje jednoznaczny wynik:  silnie preferowany jest wariant 3A.  
7. MONITOROWANIE I OCENA  
Program b ędzie monitorowany co roku, tak by zarówno oceni ć postępy w kierunku 
osiągnięcia jego celów szczegó łowych pod k ątem jego wska źników rezultatu i oddzia ływania, 
a także uwzględnić wszelkie niezb ędne dostosowania priorytetó w w zakresie polityki i 
finansowania. 
Na wniosek Komisji pa ństwa członkowskie powinny przed łożyć wszelkie dost ępne 
informacje dotycz ące realizacji i skutków programu, unikaj ąc nieproporcjonalnego wzrostu 
obciążenia administracyjnego. 
Proponuje si ę określenie orientacyjnego wewn ętrznego wieloletniego programu prac, który 
będzie podstaw ą rocznych planów prac. 
W programie zostan ą wykorzystane ró żnorodne mechanizmy finansowe: zaproszenia do 
składania wniosków, dotacje na dzia łania wspólnie z pa ństwami cz łonkowskimi, dotacje dla 
organizacji mi ędzynarodowych, dotacje operacyjne i zam ówienia publiczne. Jak wskazano w 
ocenach, do świadczenia z wprowadzenia tych mechanizmów w obecnym programie w 
dziedzinie zdrowia by ły pozytywne i uznano je za ulepszenie systemu w porównaniu z 
poprzednim programem zdrowia publicznego. Program b ędzie podlega ć ocenie śródokresowej i ocenie ex-post . Ocena śródokresowa b ę
dzie 
wykorzystana do oceny skutków pod k ątem ewentualnej kontynuacj i programu w dziedzinie 
zdrowia po 2020 r.