[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 8.2.2007

KOM(2007) 50 wersja ostateczna

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY, PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

UŁATWIENIE DOSTĘPU DO WIDMA RADIOWEGO NA POTRZEBY USŁUG BEZPRZEWODOWEJ ŁĄCZNOŚCI ELEKTRONICZNEJ POPRZEZ ZWIĘKSZENIE ELASTYCZNOŚCI

KOMUNIKAT KOMISJI DO RADY, PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

UŁATWIENIE DOSTĘPU DO WIDMA RADIOWEGO NA POTRZEBY USŁUG BEZPRZEWODOWEJ ŁĄCZNOŚCI ELEKTRONICZNEJ POPRZEZ ZWIĘKSZENIE ELASTYCZNOŚCI(Tekst mający znaczenie dla EOG)

SPIS TREŚCI

1. Wprowadzenie 5

2. Proponowane podejście 5

3. Uzasadnienie 6

3.1. Kontekst polityczny i ekonomiczny 7

3.2. Potrzeba zmian: problemy wynikające z obecnej sytuacji 7

4. Jak utorować drogę? 8

4.1. Określenie wystarczającego widma częstotliwości celem elastycznegowykorzystania 8

4.2. W kierunku spójnego systemu wydawania zazwoleń 9

4.3. Zwiększenie współpracy między przedsiębiorstwami należącymi do sektora 9

5. Działania 10

6. Wnioski 11

STRESZCZENIE

Hamulcem dla wprowadzenia nowatorskich usług i technologii bezprzewodowych staje się w coraz większym stopniu rezerwacja niektórych pasm częstotliwości dla wąsko określonych usług w połączeniu z rygorystycznymi warunkami użytkowania, które nadmiernie ograniczają wykorzystanie widma częstotliwości. Bardziej elastyczne wykorzystanie widma umożliwia użytkownikom widma podejmowanie decyzji handlowych we właściwym czasie i z uwzględnieniem warunków rynkowych.

Już w obecnych wspólnotowych ramach regulacyjnych w zakresie łączności elektronicznej podkreśla się znaczenie konwergencji technologii i usług na rynku oraz zwraca uwagę na potrzebę stworzenia otoczenia sprzyjającego konkurencji i innowacjom. Jednakże panuje coraz większa zgodność co do tego, iż konieczne jest dalsze usprawnienie polityki w zakresie widma częstotliwości, a prace w tym względzie powinny się rozpocząć bezzwłocznie. Obecnie Komisja dokonuje przeglądu ram regulacyjnych, w którym jedną z głównych kwestii jest wdrożenie nowego rozwiązania w zakresie zarządzania widmem częstotliwości[1]. Jednakże uaktualnione w wyniku tego przeglądu ramy regulacyjne mogłyby wejść w życie dopiero w 2010 r.

Dlatego też celem niniejszego komunikatu jest określenie, jakie praktyczne kroki należy podjąć od dnia dzisiejszego do 2010 r., tak by utorować drogę do bardziej elastycznego zarządzania widmem w odniesieniu do pasm częstotliwości z indywidualnymi prawami do korzystania, którego prawną podstawę zapewni ostatecznie przegląd ram łączności elektronicznej. Jednocześnie w niniejszym komunikacie zaproponowane zostaną na podstawie obecnych ram regulacyjnych działania dotyczące przypadków, w których niezbędne jest pilne zastosowanie bardziej elastycznego rozwiązania w zakresie użytkowania pasm częstotliwości. Komunikat nie dotyczy uelastycznienia systemu poprzez zwiększenie liczby pasm zwolnionych z konieczności posiadania zezwolenia, która to kwestia będzie przedmiotem późniejszych komunikatów.

Uniknięcie zakłóceń pozostaje nadal kluczowym elementem zarządzania widmem częstotliwości, ale w wyniku postępu technicznego zmienił się sposób osiągnięcia tego celu. Postęp ten oznacza, iż tradycyjne podejście w zakresie zarządzania widmem powinno zostać zastąpione rozwiązaniem bardziej elastycznym, które umożliwi bardziej efektywne wykorzystanie widma częstotliwości pod względem nie tylko technicznym, ale i ekonomicznym. Zapewnienie, aby widmo radiowe było łatwo dostępne, jak również zagwarantowanie jego efektywnego wykorzystania, to ważne środki prowadzące do pobudzenia konkurencji oraz wspierania innowacji i wzrostu, co w efekcie doprowadzi do tworzenia miejsc pracy. Poprzez uwolnienie możliwości widma radiowego w zakresie pobudzania inwestycji w nowatorskie rozwiązania oraz zwiększenia wydajności, wkład technologii teleinformatycznych w realizację odnowionej strategii lizbońskiej UE na rzecz wspierania wzrostu gospodarczego i zatrudnienia może być jeszcze bardziej efektywny.

Istotny i dynamiczny segment przemysłu europejskiego jest uzależniony od dostępności częstotliwości przeznaczonych dla usług łączności elektronicznej. Dokonując ekstrapolacji dostępnych danych na rok 2006 można wyliczyć, że całkowity obrót tego sektora wynosi od 240 do 260 miliardów EUR. Szacuje się, że oparte na rynkowych zasadach zarządzanie widmem w połączeniu z elastycznymi prawami użytkowania widma może przynieść korzyści netto wynoszące od 8 do 9 miliardów EUR rocznie w skali całej Europy. Elastyczne użytkowanie widma nie oznacza fragmentarycznego podejścia krajowego, ale umożliwienie branży osiągnięcia dobrowolnej harmonizacji tam, gdzie jest to możliwe. Wspólnotowa koordynacja służąca osiągnięciu celów wspólnego rynku oraz unikaniu zakłóceń radiowych jest kwestią o decydującym znaczeniu, a wymiar wspólnotowy stanowi gwarancję jednolitego określenia pasm częstotliwości, w ramach których obowiązują elastyczność oraz wspólnie uzgodnione minimalne wymogi. Ponadto skoordynowane działanie mające na celu umożliwienie bardziej elastycznego wykorzystania widma zmniejszyłoby koszty uzyskania dostępu do widma poprzez wyeliminowanie niepotrzebnych barier regulacyjnych oraz ograniczenie niedoboru częstotliwości. Jest to nie tylko zgodne z zasadą lepszego stanowienia prawa, ale umożliwia również przeznaczenie zaoszczędzonych środków na innowacje.

W ramach przygotowania do nowego rozwiązania, stopniowe wprowadzanie bardziej elastycznego zarządzania widmem częstotliwości obejmuje:

- określanie poszczególnych pasm częstotliwości, w których można znieść ograniczenia prawne, co doprowadzi do zwiększenia konkurencji, w tym również konkurencji pomiędzy różnymi rodzajami infrastruktury radiowej. Istotną rzeczą jest uwzględnienie w tym celu wystarczającej ilości pasm, aby umożliwić wszystkim uczestnikom rynku wymianę oraz dostęp. W komunikacie jako pierwszy krok zaproponowano zestaw pasm, łącznie 1350 MHz, w odniesieniu do których należy w odpowiednim czasie dokonać przeglądu obecnych ograniczeń prawnych, mając na celu umożliwienie bardziej elastycznego ich wykorzystania. Obecnie pasma te są wykorzystywane do działalności nadawczej oraz przez telefonię komórkową i zastosowania informatyczne; oraz

- uzgodnienie wspólnotowego zestawu proporcjonalnych praw oraz warunków uzyskiwania zezwoleń, które powinny obowiązywać w wybranych pasmach częstotliwości. Byłoby to niezbędne minimum umożliwiające elastyczne i efektywne użycie, przy jednoczesnym uniknięciu szkodliwych zakłóceń. Te warunki uzyskiwania zezwoleń będą również używane jako punkt odniesienia w celu ułatwienia stopniowego dostosowania istniejących praw do odnośnych pasm, które operatorzy uzyskali na mocy wcześniejszych przepisów krajowych (tak zwanych praw „dziedzicznych”).

Wydaje się, że niektóre konkretne przypadki wymagają natychmiastowego rozwiązania i zostaną rozpatrzone jako priorytety. Przykładami, oczywistymi już na dzień dzisiejszy, są:

- dokonanie przeglądu ważności dyrektywy GSM[2] w celu umożliwienia operatorom wprowadzenia nowych, bardziej efektywnych i nowatorskich technologii w przypadku pasma 900 MHz, takich jak UMTS; pasmo to zostanie rozpatrzone łącznie z innymi pasmami[3] w celu wypracowania spójnego i zrównoważonego rozwiązania, oraz

- zastosowanie nowego rozwiązania do częstotliwości, które zostaną zwolnione w wyniku bardziej efektywnego wykorzystania widma pod względem technicznym na skutek wprowadzenia cyfrowego nadawania programów radiowych i telewizyjnych (tak zwana „dywidenda cyfrowa”).

Udzielenie szerszych uprawnień właścicielom praw do częstotliwości w celu ustalenia, jak wykorzystują oni swoje prawa do widma, będzie wymagało aktywnej postawy od uczestników rynku. Oznacza to:

- uznanie ich większej odpowiedzialności w elastycznym środowisku w celu uniknięcia zakłóceń oraz świadczenia na rzecz klienta nieprzerwanych usług, oraz

- zapewnienie dialogu pomiędzy uczestnikami rynku reprezentującymi, jak dotąd, oddzielne sektory działalności, tj. pomiędzy sektorami: nadawczym, telefonii komórkowej oraz technologii informatycznych, wspieranego przez Komisję Europejską.

1. WPROWADZENIE

PRZEZ OSTATNIE DWA LATA KOMISJA WSPÓłPRACOWAłA śCIśLE Z PAńSTWAMI CZłONKOWSKIMI NA POZIOMIE STRATEGICZNYM W CELU ZAPEWNIENIA, BY ROZWÓJ ZWIąZANY Z ROSNąCą I PODLEGAJąCą ZMIANOM RÓżNORODNOśCIą BEZPRZEWODOWYCH TECHNOLOGII łąCZNOśCI ELEKTRONICZNEJ BYł ZGODNY Z OGÓLNYM CELEM POLITYKI, JAKIM JEST ROZWÓJ WSPÓLNOTOWEGO RYNKU WEWNęTRZNEGO I KONKURENCYJNOść EUROPEJSKIEJ GOSPODARKI. JAKO KLUCZOWY CEL OKREśLONO ZAPEWNIENIE OTOCZENIA PRAWNEGO SPRZYJAJąCEGO INNOWACJOM, KTÓRE BęDZIE UMOżLIWIAłO NOWYM TECHNOLOGIOM SZYBKI DOSTęP DO WIDMA I PROWADZIłO DO śWIADCZENIA SZEREGU RÓżNYCH USłUG BEZPRZEWODOWYCH.

Istotny przełom nastąpił w listopadzie 2005 r. wraz ze zgodnym przyjęciem opinii przez Zespół ds. Polityki Widma Radiowego ( Radio Spectrum Policy Group - RSPG) w sprawie kierunku przyszłej polityki w tym obszarze[4]. Opinia ta wspiera bardziej elastyczne podejście w zakresie zarządzania widmem, w tym długoterminowe cele polityki, które zostaną wzięte pod uwagę podczas trwającego przeglądu ram regulacyjnych łączności elektronicznej, którego rezultaty mają zostać wprowadzone w życie do 2010 r.

W niniejszym komunikacie uwzględnia się opinię RSPG i rozważa, jak zawarte w niej zalecenia dotyczące polityki można praktycznie wprowadzać w życie, stopniowo, ale bez zwłoki. Przedstawia się również w zarysie praktyczne kroki, jakie należy podjąć od dnia dzisiejszego do 2010 r., w celu utorowania drogi do bardziej elastycznego zarządzania widmem, którego prawną podstawę zapewni ostatecznie przegląd wspólnotowych ram łączności elektronicznej, jak również metodę rozwiązywania indywidualnych przypadków wymagających natychmiastowego działania.

2. PROPONOWANE PODEJśCIE

Proponuje się, aby od tej pory regułą było elastyczne, nierestrykcyjne podejście do użytkowania częstotliwości radiowych na potrzeby usług łączności elektronicznej, które umożliwi użytkownikom widma wybór usług i technologii, w przeciwieństwie do restrykcyjnego podejścia, które obecnie jest nadal często stosowane. Będzie można w dalszym ciągu podejmować środki odbiegające od nowego podejścia, ale będą one musiały być odpowiednio uzasadnione (na przykład względami bezpieczeństwa publicznego) oraz będzie musiał zostać uwzględniony ich wpływ na innowacje, konkurencję, inwestycje oraz wartość społeczną. Ponadto z zakresu „usług łączności elektronicznej” określonego w dyrektywie ramowej należy usunąć zapis o wyłącznym wykorzystaniu dla celów konkretnej usługi, takiej jak usługa telefonii komórkowej lub usługa nadawcza. Nie wyklucza to obowiązku świadczenia określonej usługi w określonym paśmie częstotliwości.

Elastyczne podejście musi w pełni uwzględniać potrzebę unikania szkodliwych zakłóceń w celu ochrony istniejących i przyszłych zastosowań i nie może prowadzić do faktycznego rozdrobnienia wspólnotowego rynku urządzeń. Powinno to zostać osiągnięte poprzez „ogólne” ograniczenia w zakresie użytkowania[5], a nie przez przyznanie jednej technologii lub grupie technologii wyłącznych praw do korzystania z konkretnych pasm częstotliwości, gdyż naruszałoby to zasadę neutralności technologii. Środki takie jak plany widmowe oraz maski widmowe uzgodnione na poziomie wspólnotowym nie tylko przyczyniają się do uniknięcia szkodliwych zakłóceń, ale również sprzyjają stworzeniu wspólnego rynku oraz ułatwiają koordynację transgraniczną. Nadal w całej Europie będą obowiązywały wspólne warunki, a gdy zostaną one sformułowane w sposób mniej restrykcyjny, dużo bardziej istotna stanie się ich koordynacja i jednolite zastosowanie na poziomie wspólnotowym.

Wspólne, mniej restrykcyjne warunki otwierają więcej możliwości komercyjnych w całej Wspólnocie. Wspieranie efektywności ekonomicznej poprzez zwiększoną elastyczność można pogodzić z zasadami wspólnego rynku pod warunkiem, że państwa członkowskie podejmą się koordynacji na skalę wspólnotową systemów wydawania zezwoleń[6] (patrz część 4.2), a przedsiębiorstwa należące do sektora zobowiążą się do współpracy w celu uzyskania interoperacyjności usług i korzyści skali (patrz część 4.3).

3. UZASADNIENIE

Przesunięcie punktu ciężkości w stronę elastyczności służyłoby potrzebom rynku w sektorze bezprzewodowej łączności elektronicznej, w którym rosnąca liczba technologii bezprzewodowych służy zwiększającej się ilości zintegrowanych usług. Z tego też względu elastyczne zarządzanie częstotliwościami jest kluczowym czynnikiem umożliwiającym inwestycje w innowacje, jak również ułatwiającym dostęp do rynku dla nowych podmiotów w środowisku nacechowanym silną konkurencją. Elastyczność oraz umożliwienie wejścia na rynek stanowią z kolei kluczowe czynniki niezbędne do zapewnienia, aby technologie teleinformatyczne przyczyniły się do zapewnienia wzrostu gospodarczego i nowych miejsc pracy, zgodnie z odnowioną strategią lizbońską.

3.1. Kontekst polityczny i ekonomiczny

Ponad 2 miliardy konsumentów na całym świecie korzysta już z usług bezprzewodowej łączności elektronicznej. Stąd też jest bardzo prawdopodobne, że przyciągną ich nowe propozycje łączące w sobie transmisję obrazu, dźwięku i danych. Na tym istniejącym globalnym rynku popyt konsumenta i konkurencja napędzają inwestycje i innowacje. Ramy łączności elektronicznej[7] oraz inicjatywa i2010[8] sprzyjają konkurencji, również na poziomie infrastruktury. W przypadku łączności bezprzewodowej wejście na rynek jest ściśle powiązane z łatwym dostępem do widma dla operatorów sieci i preferowanych przez nich technologii.

Technologie bezprzewodowe są istotnym środkiem służącym udostępnieniu łączy szerokopasmowych na oddalonych i wiejskich obszarach Europy, co pozwoli przezwyciężyć różnice w dostępie do technologii cyfrowych[9]. W zależności od warunków lokalnych, rozwiązania techniczne w niwelowaniu różnic w dostępie do łączy szerokopasmowych mogą być różne. Konsumenci i władze lokalne będą musieli dokonać wyborów w oparciu o potrzeby i względy ekonomiczne. Możliwości wyboru nie powinny być z góry ograniczone przez ograniczenia prawne, które będą preferowały jedną technologię bezprzewodową kosztem innej.

Możliwość zmiany wykorzystania częstotliwości, którą stwarza elastyczne podejście do zarządzania widmem, jest niezbędnym warunkiem do tego, aby zarządzanie widmem oparte na zasadach rynkowych uwolniło pełen potencjał wzrostu. W opracowaniach[10] korzyści netto rocznie w skali Europy oszacowano w granicach od 8 do 9 miliardów EUR w przypadku zintegrowania elastycznych praw do korzystania z widma w ramach wspólnego systemu handlu częstotliwościami. Dokonując ekstrapolacji dostępnych danych na rok 2006, całkowity obrót sektora zależnego od widma wykorzystywanego na potrzeby usług łączności elektronicznej można oszacować na kwotę w granicach od 240 do 260 miliardów EUR.

3.2. Potrzeba zmian: problemy wynikające z obecnej sytuacji

Konwergencja usług oferowanych konsumentowi ma wpływ na wykorzystanie widma częstotliwości do celów usług nadawczych, telefonii komórkowej i bezprzewodowych usług szerokopasmowych. Widmo wykorzystywane do tych celów jest nadal w dużym stopniu podzielone na oddzielne pasma, głównie z przyczyn o charakterze historycznym. Zdolność oferowania konsumentowi rozwiązań łączących usługi nadawcze, telefonii komórkowej oraz usługi szerokopasmowe (tak zwane „ triple play ”) w środowisku bezprzewodowym może zostać zahamowana, jeżeli operatorzy sieci nie będą równo traktowani pod względem dostępu do danego pasma częstotliwości oraz warunków wydawania zezwoleń obowiązujących dla tego pasma.

Realne problemy, które wymagają pilnego rozwiązania, uwydatniają potrzebę dokonania zmian w kierunku bardziej elastycznego zarządzania widmem:

- Istniejący i nowi operatorzy pragnący wdrażać inne technologie (na przykład UMTS oraz WiMAX) chcą korzystać z pasma 2,6 GHz (będzie dostępne w 2008 r.), które jest przedmiotem najwyższego zainteresowania z punktu widzenia łączności komórkowej oraz bezprzewodowego dostępu do Internetu. Obecnie w kwestii tego pasma nie ma skoordynowanego podejścia wspólnotowego, które musi być jasne, proporcjonalne i przyszłościowe;

- Istniejący operatorzy komórkowi drugiej generacji chcący rozszerzyć swoje obecne wykorzystanie pasma 900 MHz, podlegającego obecnie dyrektywie GSM. Dyrektywa ta dobrze służyła wszystkim przez dwa minione dziesięciolecia, ale jej przydatność jest obecnie kwestionowana, gdyż wprowadzenie nowych usług, wykorzystujących technologie komórkowe trzeciej generacji, jest teraz technicznie możliwe; oraz

- Istniejący i nowi operatorzy zainteresowani wykorzystaniem pasma 470-862 MHz obecnie wykorzystywanego przez usługi nadawcze, a w szczególności „dywidendy cyfrowej”, czyli częstotliwości zwolnionych w wyniku przejścia z nadawania analogowego na cyfrowe (które wykorzystuje mniejszy zakres częstotliwości). Jest duże zainteresowanie tymi częstotliwościami pod kątem nowych usług takich jak telewizja komórkowa oraz pod kątem rozszerzenia zasięgu wszystkich typów usług bezprzewodowej łączności elektronicznej na obszary wiejskie.

Tymi przypadkami należy się zająć jak najszybciej, aby zabezpieczyć innowacje, inwestycje oraz dynamiczny rozwój sektora łączności elektronicznej. Stwarzają one również możliwość stopniowego wprowadzania nowego, elastycznego podejścia do wykorzystania widma.

4. JAK UTOROWAć DROGę?

4.1. Określenie wystarczającego widma częstotliwości celem elastycznego wykorzystania

Dyskusje na temat przyznawania pojedynczych, oddzielnych pasm częstotliwości konkretnym zastosowaniom, takim jak na przykład usługi nadawcze, telefonia komórkowa lub bezprzewodowy dostęp szerokopasmowy, coraz częściej prowadzą do powstawania problemów, gdyż nie uwzględnia się możliwości związanych z alternatywnymi pasmami częstotliwości. Zbiorowe określenie lub połączenie pasm częstotliwości w formie pakietu może zapewnić, iż zasoby częstotliwości wszystkich sektorów będą uznawane za wspólny zasób, otwierając nowe możliwości konkurencji dla wszystkich sektorów poprzez zwiększoną elastyczność. W przypadku widma częstotliwości Europa musi wyrwać się z impasu stworzonego „odziedziczonymi” z przeszłości przepisami i prawami i dążyć do wypracowania zbiorowych rozwiązań korzystnych dla wszystkich stron. Ponadto rozwiązanie w postaci „pakietu” może zapewnić, że wszystkie sektory będą traktowane proporcjonalnie.

Zasadniczo pojęcie elastyczności można zastosować do szerokiego zakresu pasm częstotliwości, do czego zachęca się państwa członkowskie. Jednakże istnieje potrzeba skupienia się na pierwszym zestawie pasm, tak aby uzyskać praktyczne rezultaty w przeciągu nadchodzących kilku lat i podołać bieżącym wyzwaniom. W 2007 r. Komisja przy wsparciu Komitetu ds. Widma Radiowego ( Radio Spectrum Committee - RSC) i Komitetu ds. Łączności ( Communications Committee - COCOM) zbada dokładnie pakiet pasm częstotliwości obecnie wykorzystywanych w działalności nadawczej, telefonii komórkowej i zastosowaniach informatycznych (patrz załącznik) w celu całkowitego lub częściowego wdrożenia elastyczności.

4.2. W kierunku spójnego systemu wydawania zazwoleń

Wspólny rynek, konwergencja i globalizacja powodują, że coraz większe znaczenie ma to, aby państwa członkowskie uzgodniły wzajemnie spójne lub wspólne systemy wydawania zezwoleń na użytkowanie widma radiowego, w tym terminy, procedury i warunki związane z prawami do widma.

Istniejące różnice w warunkach wydawania zezwoleń dla konkretnych pasm wymienionych w załączniku w coraz większym stopniu zakłócają konkurencję. Ograniczenia nałożone na prawa do korzystania powinny być zredukowane do niezbędnego minimum, być wystarczające do skutecznego użytkowania, i spójnie stosowane na obszarze całej Wspólnoty w przypadku wszystkich pasm wymienionych w załączniku. Zasadnicze pytanie brzmi: jakie różnice są nadal uzasadnione w podlegającym konwergencji środowisku, w którym rośnie konkurencja między sieciami: nadawczymi, telefonii komórkowej i bezprzewodowych łączy szerokopasmowych?

Komisja i RSC przy wsparciu COCOM i Europejskiej Konferencji Administracji Pocztowych i Telekomunikacyjnych (CEPT) bada obowiązujące warunki, które mają zastosowanie do praw do korzystania z częstotliwości wyżej wspomnianego pakietu pasm. Celem jest uzgodnienie wspólnych i jak najmniej restrykcyjnych warunków towarzyszących prawom do korzystania z częstotliwości[11].

W oparciu o obecne ramy regulacyjne związane z łącznością elektroniczną należy ustanowić uzgodnione wytyczne w zakresie spójnie stosowanych warunków wydawania zezwoleń – w drodze zalecenia Komisji[12], które należy opracować do 2007 r. Zalecenie to będzie miało na celu wprowadzenie elastyczności do zarządzania widmem jako sposobu na zastosowanie nowego podejścia do zarządzania widmem zaproponowanego przez Komisję w kontekście przeglądu ram prawnych. Minimalne techniczne warunki użytkowania w odniesieniu do pasm muszą zostać ustanowione poprzez techniczne środki wykonawcze przyjęte na mocy decyzji o spektrum radiowym[13] i zharmonizowane normy przyjęte na mocy dyrektywy R&TTE, tak by wzmocnić wspólny rynek, uniknąć zakłóceń technicznych, ułatwić koordynację transgraniczną oraz ochronę zdrowia.

4.3. Zwiększenie współpracy między przedsiębiorstwami należącymi do sektora

Uelastycznienie wykorzystania widma stwarza możliwości wyboru dla użytkowników widma. Jednocześnie nakłada na uczestników rynku odpowiedzialność wobec konsumenta za nieprzerwane świadczenie usług. Współpraca pomiędzy wszystkimi podmiotami jest istotna dla znalezienia spójnego rozwiązania w odniesieniu do pasm częstotliwości objętych konwergencją cyfrową.

Branża powinna dążyć do interoperacyjności usług oraz harmonizacji widma jako punktu wyjścia dla elastycznego otoczenia, a także ze względu na korzyści skali, czemu towarzyszyłyby mało restrykcyjne przepisy prawne. Komisja monitoruje rozwój sytuacji i zwraca uwagę, iż na razie wydaje się, że nie ma potrzeby narzucania konkretnych technologii[14], gdyż proces normalizacji[15] jest napędzany przez przemysł, zgodnie z prerogatywami w zakresie zarządzania widmem, które z upoważnienia Komisji są omawiane podczas Europejskiej Konferencji Administracji Pocztowych i Telekomunikacyjnych.

Komisja wspiera opracowanie otwartych norm dla technologii bezprzewodowych w celu ułatwienia interoperacyjności i nieprzerwanego świadczenia usług. Komisja uważa, że obecnie dla rynku w dalszym ciągu najlepsze są dobrowolne inicjatywy normalizacyjne sektora.

5. DZIAłANIA

W odniesieniu do pakietu pasm częstotliwości, o których mowa w załączniku, następujące działania zapewnią stopniowe wprowadzenie nowego podejścia.

Państwa członkowskie proszone są o objaśnienie w trybie pilnym istniejących warunków wydawania zezwoleń (o charakterze technicznym i nietechnicznym) oraz o usunięcie restrykcyjnych warunków tam, gdzie tylko jest to możliwe, w celu wspierania elastyczności, szybkiego dostępu do widma oraz konkurencji, również w obszarze infrastruktury radiowej. W przypadku pasm przeznaczonych do elastycznego użytkowania należy do końca 2007 r. w drodze zalecenia Komisji ustanowić wspólne, minimalne warunki związane z prawami do korzystania.

Komisja Europejska wykorzysta istniejące mechanizmy do przeprowadzenia wnikliwego badania i zaproponowania praktycznych środków wykonawczych w ramach pakietu pasm, w szczególności odnośnie do tych przypadków, które wymagają pilnego rozwiązania, oraz w celu spójnego wdrożenia bardziej elastycznego podejścia do zarządzania widmem w całej Europie. W tym kontekście Komisja dokona przeglądu ważności dyrektywy GSM i będzie dążyć do wspólnego europejskiego podejścia w odniesieniu do pasma 2,6 GHz w celu znalezienia proporcjonalnego i spójnego rozwiązania dla tych dwóch pasm, jednocześnie uwzględniając potrzebę rozwoju nowatorskich technologii i usług na potrzeby obszarów zarówno miejskich, jak i wiejskich.

Organizacje normalizacyjne, w szczególności Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych (ETSI), zostaną upoważnione do opracowania odpowiednich zharmonizowanych norm dla sprzętu pracującego w elastycznych pasmach, tak aby zapewnić unikanie zakłóceń.

Branżę wzywa się do wymiany poglądów i określenia najlepszych rozwiązań w zakresie widma częstotliwości, w oparciu o elastyczne ramy użytkowania widma, które będą nadal zapewniać unikanie zakłóceń oraz interoperacyjność dla konsumenta. Punktem wyjścia są wymienione w załączniku pasma częstotliwości. Pasma te obejmują wszystkie trzy sektory, które wzywa się do aktywnego udziału w proponowanym dialogu. Komisja jest gotowa ten proces ułatwić.

6. WNIOSKI

Elastyczność w wykorzystaniu widma, w postaci neutralnego pod względem technologii i usług podejścia do przyznawania praw do korzystania z częstotliwości, jest zasadniczym warunkiem wykorzystania możliwości sektora bezprzewodowej łączności elektronicznej w zakresie wdrażania innowacji i świadczenia nowych, różnorodnych usług. Może ona przyczynić się do pobudzenia wzrostu gospodarczego w Europie i zwiększenia konkurencyjności europejskiej gospodarki.

Wdrożenie tego podejścia będzie wymagało wprowadzenia przepisów prawnych służących zapewnieniu, że neutralność pod względem technologii i usług jest rozwiązaniem podstawowym. Ograniczenia techniczne o charakterze ogólnym będą nadal obowiązywać jako środek zabezpieczający przed szkodliwymi zakłóceniami, a dla określenia tych istotnych parametrów technicznych wykorzystane zostaną odpowiednie środki wspólnotowe. Bardziej elastyczne podejście do zarządzania widmem stanowi część przeglądu wspólnotowych ram regulacyjnych dotyczących łączności elektronicznej, którego rezultaty zostaną wprowadzone w życie dopiero w 2010 r.

W międzyczasie nowe podejście do zarządzania widmem będzie wprowadzane stopniowo, w oparciu o obowiązujące przepisy prawne. W 2007 r. Komisja zamierza wysunąć wniosek dotyczący zalecenia określającego wytyczne dotyczące warunków wydawania zezwoleń dla pierwszego zestawu pasm przeznaczonych do elastycznego użytkowania. Pozwoli to wszystkim stronom na podjęcie konkretnych kwestii, które wymagają rozwiązania już na tym etapie.

Elastyczne wykorzystanie widma umożliwia uczestnikom rynku dokonywanie własnych wyborów, ale nakłada na nich również więcej odpowiedzialności w zakresie zapewnienia nieprzerwanych i interoperacyjnych systemów łączności. Dla osiągnięcia tego celu Komisja zobowiązuje się do czynnego wspierania współpracy pomiędzy uczestnikami rynku.

ZAŁĄCZNIK

Pierwszy zestaw pasm częstotliwości objętych badaniemcelem wprowadzenia większej elastyczności(łącznie 1350 MHz)

- 470-862 MHz: to pasmo jest dzisiaj używane do nadawania programów radiowych i telewizyjnych, ale „dywidenda cyfrowa” oraz konwergencja działalności nadawczej i usług telefonii komórkowej wymagają podjęcia działań;

- 880-915 MHz / 925-960 MHz oraz 1710-1785 MHz / 1805-1880 MHz : te pasma są obecnie używane do celów usług telefonii komórkowej GSM, ale wprowadzenie usług telefonii komórkowej trzeciej generacji oraz nadal obowiązujące ograniczenia wynikające z dyrektywy GSM wymagają podjęcia działań;

- 1900-1980 MHz / 2010-2025 MHz / 2110-2170 MHz : te pasma są dzisiaj używane do celów usług telefonii komórkowej trzeciej generacji (IMT-2000/UMTS), ale rozwój sytuacji na rynku wskazuje w obliczu konwergencji na wprowadzanie usług nadawczych oraz dostępu szerokopasmowego na obszarach mieszkalnych i wiejskich;

- 2500-2690 MHz (pasmo 2,6 GHz) : to pasmo (nadal oczekujące na wydanie zezwolenia) jest przeznaczone do celów usług telefonii komórkowej trzeciej generacji (IMT-2000/UMTS), ale wzbudza również zainteresowanie pod kątem świadczenia usług szerokopasmowych z wykorzystaniem innych technologii[16];

- 3,4-3,8 GHz : to pasmo jest używane do celów łączności szerokopasmowej z pomieszczeniami klienta, ale wzbudza również zainteresowanie pod kątem świadczenia usług telefonii komórkowej na obszarze UE. Jednakże jest ono również intensywnie wykorzystywane do celów łączności satelitarnej w Rosji i w szeregu państw afrykańskich.

[1] Komunikat w sprawie przeglądu ram regulacyjnych UE dotyczących sieci i usług łączności elektronicznej, COM(2006) 334.

[2] Dyrektywa Rady 1987/372/EWG zastrzegająca częstotliwość 900 MHz dla usług telefonii komórkowej GSM.

[3] Takimi jak częstotliwości 1800 MHz oraz 2,6 GHz.

[4] Dokument RSPG05-102: Ostateczna opinia na temat „Polityki bezprzewodowego dostępu do usług łączności elektronicznej” (WAPECS).

[5] To znaczy te, które określają kanały, limity mocy oraz częstotliwości ochronne (tak zwane plany widmowe i maski widmowe).

[6] Opinia RSPG na temat WAPECS, Część 5.5.2: „ WAPECS umożliwi opracowanie szeregu spójnych warunków uzyskiwania zezwoleń, które będą obowiązywały dla wszystkich odpowiednich pasm częstotliwości zgodnie z kryteriami ustanowionymi w dyrektywie ramowej. Warunki te powinny ograniczać się do niezbędnego minimum umożliwiającego efektywne wykorzystanie widma częstotliwości, dopuszczając w ten sposób większą elastyczność w sposobie wykorzystania każdego pasma częstotliwości. WAPECS ma przyczynić się do ewolucji zarządzania widmem w Europie w kierunku środowiska z podobnym zbiorem minimalnych warunków we wszystkich państwach członkowskich. Jednakże nie wyklucza to zastosowania dodatkowych warunków w konkretnym paśmie częstotliwości, bądź to na poziomie państwa członkowskiego, bądź też Unii Europejskiej, pod warunkiem, że wszelkie takie dodatkowe warunki będą uzasadnione, proporcjonalne i niedyskryminujące. ”

[7] Dyrektywy 2002/19/WE, 2002/20/WE, 2002/21/WE, 2002/22/WE oraz decyzja 676/2002/WE Parlamentu Europejskiego i Rady.

[8] Patrz komunikat „i2010 — Europejskie społeczeństwo informacyjne na rzecz wzrostu i zatrudnienia”, COM(2005) 229.

[9] Patrz komunikat „Niwelowanie różnic w dostępie do łączy szerokopasmowych”, COM(2006) 129.

[10] Patrz Opracowanie „Warunki i możliwości wprowadzenia wtórnego handlu widmem radiowym we Wspólnocie Europejskiej”, maj 2004 r.

[11] Załącznik B do dyrektywy o zezwoleniach (2002/20/WE) zawiera wyczerpującą listę warunków, które można dołączyć do praw do korzystania z widma.

[12] Zalecenie byłoby przyjęte na mocy art. 19 dyrektywy ramowej 2002/21/WE.

[13] Decyzja 676/2002/WE.

[14] Jeżeli nie zostanie osiągnięta odpowiednia interoperacyjność, art. 18 ust. 3 dyrektywy ramowej pozwala Komisji odwołać się do procedury w art. 17 tejże dyrektywy, według której niektóre normy można ustanowić jako obowiązkowe.

[15] Na przykład w ramach organu ds. normalizacji, Europejskiego Instytutu Norm Telekomunikacyjnych (ETSI).

[16] Np. WiMAX.