[pic] | KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH |

Bruksela, dnia 14.6.2005

SEC(2005) 827 końcowy

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

w sprawie wydatkowania środków Sekcji Gwarancji EFOGR System wczesnego ostrzegania nr 1–5/2005

SPIS TREŚCI

1. PROCEDURA BUDżETOWA NA ROK 2005 3

2. Uwagi na temat wykonania budżetu 2005 4

3. WNIOSKI 7

1. PROCEDURA BUDżETOWA NA ROK 2005

Załącznik 1 przedstawia procedurę budżetową na rok 2005 w odniesieniu do pozycji 1 łącznie z odpowiednimi kwotami środków na każdym etapie procedury.

Dnia 28 kwietnia 2004 r. Komisja przyjęła wstępny projekt budżetu (WPB) przewidujący 50 675,5 mln EUR na środki na zobowiązania i 50 113,9 mln EUR na środki przeznaczone na płatności w odniesieniu do pozycji 1. Różnica między środkami na zobowiązania a środkami przeznaczonymi na płatności wynosząca 561,6 mln EUR wynika z zastosowania przejściowego instrumentu dla nowych Państw Członkowskich, który jest stosowany przy użyciu różnych środków budżetowych w przeciwieństwie do wszystkich innych środków Sekcji Gwarancji EFOGR. Ilość przewidzianych środków zawartych we WPB na rok 2005 w odniesieniu do podpozycji 1a została oparta na ocenie wewnętrznej i zewnętrznej sytuacji rynkowej dla różnych produktów w danym obszarze oraz na szacunkowych wymaganiach wielu innych środków w tym obszarze. Ilość przewidzianych środków uwzględnionych w WPB na rok 2005 w odniesieniu do podpozycji 1b została ustalona na pułapie określonym dla tej podpozycji.

Dnia 16 lipca 2004 r., Rada ds. budżetu w składzie ministrów gospodarki i finansów przyjęła projekt budżetu (PB) przeprowadzając liniowe cięcie w wysokości 1 000 mln EUR w odniesieniu do środków w WPB dla wszystkich produktów podpozycji 1a (rolnictwo), dla których wnioskowane środki przekraczały 800 mln EUR. W przeciwieństwie do Rady, Parlament Europejski po pierwszym czytaniu WPB obniżył wnioskowane przez Komisję środki przedstawione w jej WPB o około 4 mln EUR w odniesieniu do tej samej podpozycji.

W październiku 2004 r. Komisja skierowała list w sprawie poprawek WPB na rok 2005 wnioskując o ustanowienie środków na zobowiązania w wysokości 50 451,5 mln EUR i środków przeznaczonych na płatności w wysokości 49 889,9 mln EUR w odniesieniu do pozycji 1. W oparciu o ocenę wewnętrznej i zewnętrznej sytuacji rynkowej dla różnych produktów w danym obszarze Komisja wniosła o ustanowienie środków w wysokości 43 289,3 mln EUR przeznaczonych na zobowiązania w odniesieniu do podpozycji 1a, obniżając kwotę, o którą wnioskowała o około 224 mln EUR w stosunku do kwoty w WPB. Ilości środków w odniesieniu do podpozycji 1b pozostały bez zmian w stosunku do środków zawartych w WPB na rok 2005.

Dnia 26 listopada 2004 r. Rada ds. budżetu w składzie ministrów gospodarki i finansów przeprowadziła drugie czytanie listu w sprawie poprawek WPB na rok 2005 i, w odniesieniu do wydatków na rolnictwo pod pozycją 1, zachowała poziom środków przyjęty w pierwszym czytaniu Rady w lipcu 2004 r. Zasadniczo Rada zignorowała list Komisji w sprawie poprawek z października 2004 r., w którym przewidywane wymagania budżetowe zostały uaktualnione poprzez propozycję łącznego zmniejszenia kwoty o 224 mln EUR. Dnia 16 grudnia 2004 r. Parlament Europejski przyjął budżet na rok 2005.

Środki budżetowe na zobowiązania w ramach Sekcji Gwarancji EFOGR na rok 2005 wyniosły 49 676 mln EUR, a środki przeznaczone na płatności 49 114,4 mln EUR w odniesieniu do pozycji 1. Środki budżetowe są równe poziomowi projektu budżetu przyjętego przez Radę po pierwszym czytaniu w lipcu 2004 r. W szczególności:

- dla podpozycji 1a : środki na zobowiązania wynoszą 42 835 mln EUR i są niższe o około 776 mln EUR w porównaniu do ilości środków przewidzianych w liście w sprawie poprawek z października 2004 r. Środki te odnoszą się do wszystkich trzech obszarów działalności Komisji, tj.: rolnictwa (obszar działalności 05), rybołówstwa (obszar działalności 11) oraz zdrowia i ochrony konsumentów (obszar działalności 17) uwzględnionych w tej podpozycji. Cechą szczególną charakteryzującą środki uwzględnione w budżecie na rok 2005 jest to, że nie są one oparte na żadnej uaktualnionej ocenie oraz analizie wewnętrznej i zewnętrznej sytuacji rynkowej dla różnych produktów, których dotyczą, jak to było w przypadku potrzeb kredytowych przewidzianych w liście w sprawie poprawek z października 2004 r. W związku z powyższym, ilość zatwierdzonych środków dla sektora mleczarskiego i sektora cukru jest większa niż ilość wnioskowana zgodnie z najnowszym uaktualnieniem potrzeb zawartym w liście w sprawie poprawek. Jednocześnie ilość zatwierdzonych środków dla sektora zbóż oraz dla sektora owoców i warzyw jest mniejsza niż ilość wnioskowana zgodnie z najnowszym uaktualnieniem potrzeb zawartym w liście w sprawie poprawek, w którym zostały wzięte pod uwagę niekorzystne czynniki takie jak rekordowe zbiory zbóż, ostatni poziom cen na rynku światowym oraz słabnący w stosunku dolara do euro;

- dla podpozycji 1b : nie wprowadzono zmian w ilości środków zawartych w budżecie, ponieważ ilość ta została początkowo ustalona na pułapie określonym dla tej podpozycji.

2. UWAGI NA TEMAT WYKONANIA BUDżETU 2005

Dla okresu od dnia 16 października 2004 r. do dnia 31 marca 2005 r. poziom rzeczywistego wykonania budżetu w stosunku do profilu wydatków określonego wskaźnikiem, opracowany na podstawie zarządzeń rozporządzenia Rady (WE) nr 2040/2000[1] z dnia 26 września 2000 r. w sprawie dyscypliny budżetowej, został przedstawiony w załączniku 2. Poniżej został przedstawiony krótki komentarz najbardziej znaczących rozbieżności między rzeczywistym i oczekiwanym poziomem wykonania budżetu na rok 2005 dla różnych sektorów.

2.1. Czynniki monetarne

Kurs wymiany dolar/euro

Wydatki poniesione w wyżej wymienionym okresie uwzględniają zmiany kursu wymiany dolar/euro. W przypadku dużej części refundacji wywozowych na produkty rolne, zwłaszcza na zboża i cukier, a także niektórych pomocy wewnątrzwspólnotowych takich jak pomoc w odniesieniu do bawełny, wpływ na wydatki ma tendencja w kursie wymiany dolara.

Budżet przyjęty przez władzę budżetową został oparty na środkach wnioskowanych w WPB na rok 2005, który sporządzono w oparciu o średni kurs wymiany 1 EUR = 1,25 USD. Należy zauważyć, że w okresie od dnia 1 sierpnia 2004 r. do dnia 31 marca 2005 r. średni kurs wymiany wynosił około 1 EUR = 1,28 USD, czyli około 2 % powyżej kursu zastosowanego przy ustanowieniu WPB na rok 2005.

2.2. Podpozycja 1a – Czynniki rynkowe

2.2.1. Środki rynkowe w odniesieniu do zbóż

Poziomy wykonania i wykorzystania środków pokrywają się na koniec tego okresu, jednakże zdaniem Komisji sytuacja ta ma charakter tymczasowy. W istocie, bardzo obfite zbiory zboża w roku 2004/05 doprowadziły do zwiększonego składowania zboża w magazynach państwowych. Skłoniło to Komisję do złożenia wniosku o dodatkowe środki w liście w sprawie poprawek z października 2004 r., które nie zostały jednak przyznane przez władzę budżetową. W chwili obecnej duże ilości zboża zostały już złożone w magazynach państwowych, ale część zboża wciąż nie jest jeszcze magazynowana ze względu na problemy z zapewnieniem wystarczających objętości w nowych Państwach Członkowskich. W chwili obecnej sytuacja ta sprawia, że prognozowanie potrzebnych środków w tym sektorze jest trudne.

2.2.2. Płatności bezpośrednie na rośliny uprawne

Komisja bada obecnie wyższe od zakładanego wykorzystanie środków w stosunku do poziomu wskaźnika. W przypadku kilku Państw Członkowskich przewidywane przez Komisję wydatki, obliczone na podstawie komunikatów danych Państw Członkowskich, uwzględniających parametry leżące u podstaw realizacji tego systemu, które mają zostać wypłacone, nie zgadzają się z ilościami rzeczywiście wypłaconymi lub przewidzianymi do wypłaty przez te Państwa Członkowskie. Po zakończeniu postępowania w tej sprawie Komisja przedstawi swoją ocenę dotyczącą ostatecznych wymogów kredytowych w odniesieniu do tego systemu.

2.2.3. Programy żywnościowe

Oczekuje się, że wyższe od zakładanego wykorzystanie środków w odniesieniu do omawianego okresu ma charakter tymczasowy i zostanie wyeliminowane z końcem roku budżetowego w związku z tym, że wydatki z tytułu tego systemu opierają się na zatwierdzanym rocznym planie, w którym ilość dostępnych środków jest związana z ilością produktów i ich odpowiednimi wartościami uwzględnionymi w tym planie.

2.2.4. Cukier

Komisja zaobserwowała, że zmniejszyło się tempo wypłacania refundacji wywozowych w porównaniu z sytuacją w poprzednich latach budżetowych, i bada obecnie, czy sytuacja ta ma charakter tymczasowy, czy będzie się utrzymywać do końca roku budżetowego. W drugim przypadku oczekuje się, że środki przewidziane na ten system nie zostaną w pełni wykorzystane. Z drugiej strony, obecna sytuacja rynkowa w tym sektorze doprowadziła do pierwszego w historii WPR składowania cukru w magazynach państwowych, co może mieć znaczący wpływ na budżet.

2.2.5. Rośliny włókniste

Komisja nie ma podstaw, które potwierdzałyby wykorzystanie budżetu, w związku z tym każda próba oceny w chwili obecnej byłaby ryzykowna. Ostateczne wydatki z tytułu pomocy w odniesieniu do bawełny będą uzależnione od zadeklarowanej łącznej produkcji bawełny w Grecji i Hiszpanii. Parametr ten wpłynie na zmniejszenie stawki wypłacanej pomocy, który będzie zastosowany w przypadku gdy wymieniona wyżej produkcja przekroczy maksymalną ilość gwarantowaną. Na obliczenia ostatecznej kwoty pomocy do wypłacenia wpływ będzie miała ponadto rynkowa cena bawełny na świecie w połączeniu z kursem wymiany euro/dolar w momencie przedstawiania ostatecznych danych liczbowych dotyczących produkcji. Obliczenia ostatecznej kwoty pomocy, która ma być wypłacona, zostaną przeprowadzone w okresie od końca maja do połowy czerwca.

2.2.6. Pomoc bezpośrednia o charakterze horyzontalnym

Komisja uważa, że wykorzystanie środków budżetowych będzie ostatecznie większe w odniesieniu do uproszczonego systemu płatności obszarowych (SAPS), z którego korzysta osiem z dziesięciu nowych Państw Członkowskich. Przyczyną większego wykorzystania środków jest efekt podwójnego kursu spowodowany wypłatą pomocy w narodowych walutach przez państwa nieuczestniczące we wspólnej walucie. Ostateczne dane liczbowe dotyczące większego niż zakładane wykorzystania środków w wyniku tego efektu będą znane dopiero po dokonaniu wszystkich płatności i przedstawieniu ich Komisji.

2.2.7. Mleko i przetwory mleczne

Komisja zgadza się z mniejszym wykorzystaniem środków wykazanym w chwili obecnej przez wskaźnik dla tego sektora i uważa, że do końca roku budżetowego będzie ono prawdopodobnie w dalszym ciągu niższe od przewidywanego, jeżeli utrzyma się obecna korzystna wewnętrzna i zewnętrzna sytuacja rynkowa. Sytuacja ta pozwoliła Komisji obniżyć ogólną kwotę stawek refundacji wywozowych oraz wewnątrzwspólnotowej pomocy rynkowej w odniesieniu do różnych produktów w tym sektorze.

2.2.8. Wołowina i cielęcina

W chwili obecnej wskaźnik wskazuje na mniejsze wykorzystanie środków. Komisja uważa, że mniejsze wykorzystanie środków ma charakter tymczasowy, ponieważ zgodnie z oceną Komisji, w przypadku gdy Państwa Członkowskie wypłacą wszystkie premie zwierzęce należne za rok 2004, byłyby potrzebne środki wykreślone z listu w sprawie poprawek z października 2004 r. wynoszące 226 mln EUR na pokrycie przewidzianych wypłat.

2.3. Podpozycja 1b – Rozwój obszarów wiejskich

Środki na rozwój obszarów wiejskich (EU-15) i na instrument przejściowy dla nowych Państw Członkowskich zostały ustanowione na pułapie określonym dla tej podpozycji. Wykazane większe wykorzystanie środków na instrument przejściowy ma charakter tymczasowy, ponieważ odpowiedni wskaźnik został ustanowiony przy założeniu, że wszystkie zobowiązania wynikające z tego instrumentu będą wykonane w kwietniu 2005 r. Jednakże służby Komisji wcześniej rozpoczęły przypisywanie środków doprowadzając w ten sposób do wyżej wspomnianego większego wykorzystania środków, co, zgodnie z oczekiwaniami, zostanie uregulowane w kwietniu 2005 r.

3. WNIOSKI

W odniesieniu do podpozycji 1a poziom wykorzystania środków budżetowych na wydatki Państw Członkowskich w okresie od dnia 16 października 2004 r. do dnia 31 marca 2005 r. wyniósł 32 902,6 mln EUR, czyli 76,8 % dostępnych środków. Ogólne mniejsze wykorzystanie środków budżetowych w stosunku do wskaźnika wyniosło około –261,2 mln EUR w stosunku do tego samego okresu. Przypisać to należy głównie sektorowi produktów zwierzęcych, podczas gdy sektor produktów roślinnych wykazał większe wykorzystanie środków budżetowych. W chwili obecnej Komisja uważnie obserwuje sytuację.

W odniesieniu do podpozycji 1b poziom wykorzystania środków budżetowych na wydatki Państw Członkowskich w okresie od dnia 16 października 2004 r. do dnia 31 marca 2005 r. wyniósł 2 705,6 mln EUR, czyli 39,5 % dostępnych środków. W chwili obecnej Komisja oczekuje, że środki w tym sektorze zostaną wykorzystane zgodnie z założeniami budżetu na rok 2005.

[pic]

[pic]

[1] Dz.U. L 244 z 29.9.2000, str. 27.