KOMISJA EUROPEJSKA 
Bruksela, dnia 7.6.2011 
SEK(2011) 802 wersja ostateczna 
  
Zalecenie 
ZALECENIE RADY 
w sprawie krajowego programu reform Belgii z 2011 r. 
  
oraz zawieraj ące opinię Rady  
 
na temat zaktualizowan ego programu stabilno ści na lata 2011-2014 przedstawionego 
przez Belgi ę 
{SEK(2011) 710 wersja ostateczna} 
 
 
PL 2   PL Zalecenie 
ZALECENIE RADY 
w sprawie krajowego programu reform Belgii z 2011 r. 
  
oraz zawieraj ące opinię Rady  
 
na temat zaktualizowanego programu stabilno ści na lata 2011-2014 przedstawionego 
przez Belgi ę 
RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Un ii Europejskiej, w szczególno ści jego art. 121 ust. 
2 i art. 148 ust. 4, 
uwzględniając rozporz ądzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie 
wzmocnienia nadzoru pozycji bud żetowych oraz nadzor u i koordynacji polityk 
gospodarczych
1, w szczególno ści jego art. 5 ust. 3, 
uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej2, 
uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej, 
uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia, 
po konsultacji z Komitetem Ekonomiczno-Finansowym, a także mając na uwadze, co nast ępuje: 
(1) W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyj ęła wniosek Komisji Europejskiej 
dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu 
gospodarczego, zatytu łowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji 
polityki gospodarczej, która skupia ć się będzie na najwa żniejszych obszarach 
wymagających podj ęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencja łu w 
dziedzinie zrównowa żonego rozwoju i konkurencyjno ści. 
(2) W dniu 13 lipca 2010 r. Rada przyj ęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych 
polityk gospodarczych pa ństw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 
października 2010 r. decyzj ę dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia 
państw członkowskich
3, które razem stanowi ą „zintegrowane wytyczne”. Pa ństwa 
                                                 
1 Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1. 
2 Dz.U. C , s. . 
3 Utrzymane w mocy na 2011 r. decyzj ą Rady 2011/308/UE z dnia 19 maja 2011 r. 
 
PL 3   PL członkowskie zosta ły poproszone o uwzgl ędnienie zintegrowanych wytycznych w 
swojej krajowej polityce gospoda rczej i polityce zatrudnienia. 
(3) W dniu 12 stycznia 2011 r. Komisja przyj ęła pierwsz ą roczną analizę wzrostu 
gospodarczego, rozpoczynaj ąc w ten sposób nowy cykl zarz ądzania gospodarczego w 
UE i pierwszy europejski seme str zintegrowanej i prowadzonej ex ante  koordynacji 
polityki, który ma swoje umocowanie w strategii „Europa 2020”.  
(4) W dniu 25 marca 2011 r. Rada  Europejska zatwierdzi ła priorytety dotycz ące 
konsolidacji bud żetowej i reform strukturalnych (zgodnie z konkluzjami Rady z dnia 
15 lutego i 7 marca 2011 r. i w zwi ązku z przedstawion ą przez Komisj ę roczną analizą 
wzrostu gospodarczego). Podkre śliła ona równie ż priorytetowe znaczenie 
przywrócenia dobrej sytuacji bud żetowej i stabilno ści finansów publicznych, 
zmniejszenia bezrobocia w drodze reform rynku pracy oraz podj ęcia nowych dzia łań 
służących zwiększeniu tempa wzrostu. Rada zwróci ła się do państw członkowskich, 
aby przekszta łciły te priorytety w konkretne środki, które zostan ą włączone do ich 
programów stabilno ści lub programów konwergenc ji oraz do ich krajowych 
programów reform. 
(5) W dniu 25 marca 2011 r. Ra da Europejska wezwa ła także państwa członkowskie 
uczestnicz ące w pakcie euro plus, by przedstawi ły swoje zobowi ązania w ramach tego 
paktu odpowiednio wcze śnie, tak by mog ły zostać włączone do ich programów 
stabilności lub konwergencji oraz krajowych programów reform. 
(6) W dniu 15 kwietnia 2011 r. Belgia przedstawi ła aktualizacj ę z 2011 r. do programu 
stabilności, obejmuj ącą lata 2011–2014, oraz krajowy pr ogram reform z 2011 r. W 
celu uwzgl ędnienia powi ązania mi ędzy tymi oboma programami poddano je 
jednoczesnej ocenie.  
(7) W dekadzie poprzedzaj ącej rok 2008 Belg ia odnotowywa ła dynamiczny wzrost PKB, 
który wynosi ł średnio 2,3 % rocznie. Kraj w pe łni odczuł skutki światowej recesji 
gospodarczej w 2009 r. i jego PKB obni żył się o 2,8 %. Wp ływ recesji na zatrudnienie 
był stosunkowo ograniczony. Funkcj ę bufora spe łnił czasowy spadek liczby 
przepracowanych godzin i wydajno ści pracy w przeliczeniu na godzin ę. Po spadku o 
0,4 % w 2009 r. zatrudnienie wzros ło ponownie w 2010 r. Stopa  bezrobocia wzros ła 
jednak z 7 % przed recesj ą do 8,3 % w 2010 r. Dzi ęki ożywieniu w handlu światowym 
wzrost gospodarczy w roku 2010 by ł wyższy niż oczekiwano – PKB wzrós ł o 2,2 %. 
W związku z funkcjonowaniem automatycznych stabilizatorów i podj ęciu działań 
dyskrecjonalnych w reakcji na kryzys , deficyt sektora instytucji rz ądowych i 
samorządowych wzrós ł z 1,3 % w 2008 r. do 5,9 % PKB w 2009 r.  
(8) Na podstawie oceny zaktualizowanego programu stabilno ści zgodnie z 
rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97 Rada jest zdania, że scenariusz 
makroekonomiczny b ędący podstaw ą prognoz bud żetowych zawartych w programie 
jest realistyczny. Jest on  zasadniczo zgodny z najnowsz ą prognozą Komisji z wiosny 
2011 r., nawet je śli jest oparty na nieco  mniej optymistycznych za łożeniach 
dotyczących wzrostu gospodarczego w 2011 r. Po osi ągnięciu niższego od 
zakładanego deficytu w wysoko ści 4,1 % PKB w 2010 r. celem strategii bud żetowej 
określonej w programie jest dalsze ograniczen ie deficytu do 3,6 % w 2011 r. i poni żej 
wartości referencyjnej wynosz ącej 3 % PKB w 2012 r., czyli w terminie 
wyznaczonym przez Rad ę na likwidacj ę nadmiernego deficytu. Obni żenie deficytu w 
 
PL 4   PL roku 2011 do planowanego poziomu wydaje si ę realistyczne ze wzgl ędu na do ść 
ostrożne prognozy gospodarcze. Jednak wysi łek fiskalny pozostanie prawdopodobnie 
poniżej poziomu 0,75 % PKB, czyli średniego rocznego wysi łku zalecanego przez 
Radę, w szczególno ści w latach 2011 i 2012, kiedy to wynosi łby odpowiednio tylko 
0,4 % i 0,3 % PKB (w kategoriach struktural nych). Ponadto deficyty docelowe na 
2012 r. i kolejne lata nie maj ą wsparcia w konkretnych środkach dostosowawczych. 
Przewiduje si ę również, że w okresie obj ętym programem (2011-2014) nie zostanie 
osiągnięty cel średniookresowy, jakim jest nadwy żka strukturalna wynosz ąca 0,5 % 
PKB. 
(9) Mając na uwadze lepsze ni ż oczekiwano wyniki w 2010 r., w łaściwsze by łoby 
bardziej ambitne obni żenie deficytu w 2011 r. oraz szybsze ni ż się zakłada dążenie do 
osiągnięcia poziomu 3 % PKB. Ponadto bez dalszych dzia łań konsolidacyjnych nie 
będzie możliwa likwidacja nadmiernego deficy tu do 2012 r. ani dalszy post ęp w 
osiąganiu celu średniookresowego. Dzia łania konsolidacyjne powinny przede 
wszystkim dotyczy ć strony wydatków, poniewa ż obciążenia podatkowe s ą w Belgii 
już teraz bardzo wysokie, zw łaszcza w odniesieniu do dochodów z pracy. 
(10) Kryzys gospodarczo-finansowy odwróci ł wcześniejszą długoterminow ą tendencj ę 
spadkową długu sektora instytucji rz ądowych i samorz ądowych. Wska źnik zadłużenia, 
który mia ł tendencję spadkow ą od 1993 r. (kiedy osi ągnął najwyższy poziom 134 % 
PKB, a nast ępnie stale spada ł do 84 % PKB w 2007 r.), wzrasta ponownie od 2008 r. i 
osiągnął 96,8 % PKB na koniec 2010 r. Wysoki poziom d ługu publicznego pozostaje 
ważnym wyzwaniem, w szczególno ści w związku z tym, że długoterminowy wp ływ 
starzenia si ę społeczeństwa na bud żet jest wi ększy niż średnia w UE, co wynika 
głównie ze stosunkowo du żego wzrostu wydatków na emerytury; b ędzie to prowadzi ło 
do dalszej presji na finanse publiczne. Do poprawy d ługoterminowej stabilno ści 
finansów publicznych powinno przyczyni ć się zapewnienie wystarczaj ących 
nadwyżek pierwotnych w perspektywie średnioterminowej oraz dalsza reforma 
belgijskiego systemu zabezpieczenia spo łecznego, w szczególno ści systemu 
emerytalnego, tak aby zmniejszy ć prognozowany znaczny wzrost wydatków 
związanych ze starzeniem si ę społeczeństwa.  
(11) Ważnym wyzwaniem dla Belgii jest utrz ymanie stabilnego i dobrze funkcjonuj ącego 
sektora finansowego, który b ędzie móg ł sprostać potrzebom gospodarki realnej w 
zakresie po średnictwa finansowego. W ci ągu ostatnich dwóch lat sektor finansowy w 
Belgii mocno ucierpia ł w wyniku kryzysu finansowego, co doprowadzi ło do 
zmniejszenia aktywów sektora, wysokiej pomocy pa ństwa oraz zmian w systemie 
nadzoru bankowego. Sytuacja finansowa se ktora bankowego pozostaje niepewna. 
Ponadto sektor bankow y w Belgii jest w du żym stopniu skoncentrowany i stosunkowo 
duży w porównaniu z wielko ścią całej gospodarki.  
(12) Ustawa z 1996 r. o promocji zatrudnienia i prewencyjnej ochronie konkurencyjno ści 
stanowi, że zmiany p łac w Belgii powinny odpowiada ć zmianom w trzech krajach 
sąsiadujących (Francja, Niemcy, Niderlandy ), tak aby koszty pracy pozostawa ły pod 
kontrolą. Jednakże ustawa ta nie by ła w stanie zapobiec szybszemu wzrostowi p łac w 
Belgii ni ż w trzech krajach s ąsiadujących w latach 2005-2010, przy czym 
jednocześnie wzrost wydajno ści był niższy. W konsekwencji jednostkowe koszty 
pracy rosły w Belgii w szybszym tempie w porównaniu z s ąsiadującymi z ni ą krajami 
i w porównaniu ze średnią strefy euro. Jest to ty m bardziej problematyczne, że Belgia 
specjalizuje si ę w wyrobach o ma łym udziale technologii, co stawia j ą w sytuacji 
 
PL 5   PL ostrej konkurencji z krajami o ni ższych kosztach. Pomimo że przepisy dotycz ące płac 
nadają negocjacjom p łacowym okre ślone ramy, nale żałoby równie ż brać pod uwag ę 
różnice we wzro ście wydajno ści oraz wprowadzi ć skuteczniejszy system, który 
umożliwiałby wprowadzanie korekt ex post  w przypadku nieosi ągnięcia zakładanych 
celów. 
(13) Rynek pracy charakteryzuje si ę ograniczeniami, które skutkuj ą znaczną liczbą 
czynników zniech ęcających do podejmowania prac y: nieograniczony okres 
otrzymywania zasi łku dla bezrobotnych; wysokie efektywne kra ńcowe stawki 
podatkowe oraz wysoki klin podatkowy (zw łaszcza dla najmniej zarabiaj ących); oraz 
nakładanie się wycofania świadczeń z pomocy spo łecznej i wysokiego opodatkowania 
w momencie podj ęcia pracy. Ponadto szereg mo żliwości odchodzenia na emerytur ę 
dla starszych pracowników stanowi zach ętę do opuszczenia rynku pracy przed 
ustawowym wiekiem emerytalnym wynosz ącym 65 lat. Dalsza reforma aktywnej 
polityki rynku pracy, wraz z je j rozszerzeniem na osoby powy żej 50. roku życia, 
pomogłaby podnie ść łączny wska źnik zatrudnienia i zwi ększyć zachęty do 
poszukiwania pracy. Ponadto dalsze obni żki poziomu zasi łków dla bezrobotnych i 
skrócenie okresu ich otrzymywania zach ęcałyby młodych pracowników do 
wchodzenia na rynek pracy. Uzale żnienie odchodzenia na wcze śniejszą emerytur ę od 
bardziej rygorystycznych kryteriów mog łoby zach ęcić starszych pracowników do 
pozostania na rynku pracy, a tych starszych pracowników, którzy nie mieli pracy przez 
pewien czas, do powrotu na rynek pracy. Pona dto stopa zatrudnienia obywateli krajów 
nienależących do UE (40,9 %) jest o wiele ni ższa od średniej UE.  
(14) Łączne obci ążenie podatkowe zwi ązane z zatrudnieniem nale ży w Belgii do 
najwyższych w UE; jego zmniejszenie przyczyni łoby się zatem do wi ększej 
atrakcyjno ści pracy. Bior ąc jednak pod uwag ę plany powa żnych dzia łań 
konsolidacyjnych, musia łoby ono by ć zrekompensowane równowa żnym 
podwyższeniem innych podatków (na przyk ład konsumpcyjnych lub poprzez przej ście 
na podatki ekologiczne). Belgia ma znacznie ni ższe efektywne stawki podatków 
energetycznych w porównaniu z krajami s ąsiadującymi. Obok wysokiego klina 
podatkowego Belgia ma równocze śnie najni ższy w ca łej UE stosunek podatków 
ekologicznych do podatków zwi ązanych z zatrudnieniem. Przyczynia si ę to do 
powstania sytuacji, w której  wysokie bezrobocie wspó łistnieje ze stosunkowo 
wysokim zu życiem energii, co z kolei utrudnia osi ągnięcie celów w zakresie 
zatrudnienia i efektywno ści energetycznej. 
(15) Ceny wielu towarów i us ług w Belgii s ą ogólnie wy ższe niż w innych pa ństwach 
członkowskich, co odzwierciedla nisk ą presję konkurencyjn ą, zwłaszcza w sektorze 
detalicznym i sektorach sieciowych, oraz s łabe ramy regulacyjne. W sektorze 
detalicznym wysokie s ą bariery wej ścia na rynek i ograniczenia operacyjne. W 
szczególno ści regulacje w zakresie konkurencji nadal ograniczaj ą godziny otwarcia, 
chronią przedsiębiorstwa od dawna prowadz ące działalność przed wej ściem na rynek 
nowych podmiotów oraz hamuj ą upowszechnianie nowych modeli biznesowych i 
technologii. Powszechnym problemem konkuren cji w sektorach sieciowych w Belgii 
jest silna pozycja podmiotów od dawna dzia łających na rynku i wysokie bariery 
ograniczaj ące wejście na rynek w porównaniu z pozosta łymi państwami 
członkowskimi, co oznacza, że dawni monopoli ści w tych sektorach mog ą nadal 
czerpać zyski wy ższe niż na rynkach konkurencyjnych, pobieraj ąc wyższe opłaty.  
 
PL 6   PL (16) Władze belgijskie podj ęły szereg zobowi ązań w ramach paktu euro plus4. 
Zobowiązania te dotycz ą czterech obszarów paktu. Koncentruj ą się one wokó ł 
środków obni żenia deficytu, utrzymania cen energii pod kontrol ą, stymulowania 
konkurencji, kontroli wzrostu p łac realnych, wdro żenia ram nadzoru nad sektorem 
finansowym oraz wprowadzenia środków maj ących na celu podwy ższenie 
rzeczywistego wieku przechodzenia na emerytur ę. Brak jest jednak informacji na 
temat środków niezb ędnych do osi ągnięcia wymaganego celu w obszarze 
budżetowym; brak równie ż informacji na temat metod kontroli wzrostu p łac realnych i 
cen energii. Je śli chodzi o programy wcze śniejszego przechodzenia na emerytur ę, nie 
jest jasne, czy i kiedy „pakt pokole ń” będzie poddany przegl ądowi oraz w jaki sposób 
przegląd ten prze łoży się na konkretne środki. Zobowi ązania te zosta ły ocenione i 
uwzględnione w zaleceniach. 
(17) Komisja dokona ła oceny programu stabilno ści oraz krajowego programu reform 
łącznie ze zobowi ązaniami w ramach paktu euro plus5. Komisja wzi ęła pod uwag ę ich 
znaczenie dla zrównowa żonego charakteru polityki bud żetowej i spo łeczno-
gospodarczej w Belgii oraz stopie ń poszanowania przepisów oraz wytycznych UE ze 
względu na konieczno ść wzmocnienia ca łościowego zarz ądzania gospodarczego w 
Unii Europejskiej poprzez wnoszenie na poziomie UE wk ładu w przysz łe decyzje 
krajowe. W zwi ązku z powy ższym Komisja uwa ża, że w 2011 r. powinno by ć 
możliwe znacznie ambitniejsze zmniejszenie deficytu oraz że na rok 2012 i kolejne 
lata powinny zosta ć określone dodatkowe dzia łania konsolidacyjne. Niezb ędna jest 
dalsza reforma systemu emerytalnego, aby poprawi ć długoterminow ą stabilno ść 
finansów publicznych. Nale ży również podjąć dalsze kroki maj ące na celu popraw ę 
konkurencyjno ści, ułatwienie podejmowania zatrudnienia oraz przesuni ęcie obciążeń 
podatkowych z pracy na konsumpcj ę i energi ę, jak równie ż stworzenie lepszych 
możliwości dla inwestycji i rozwoju w sektorze us ług i sektorach sieciowych.  
(18) W świetle powy ższej oceny, a tak że biorąc pod uwag ę zalecenie Rady z dnia 2 grudnia 
2009 r. wydane na podstawie art. 126 us t. 7 Traktatu o funkcjonowaniu Unii 
Europejskiej, Rada zbada ła aktualizacj ę programu stabilno ści Belgii z 2011 r. i jej 
opinia6 znajduje odzwierciedlenie w szczególno ści w pkt 1) i 2) poni ższego zalecenia, 
NINIEJSZYM ZALECA Belgii podj ęcie następujących dzia łań w latach 2011-2012:  
(1) Wykorzystanie trwaj ącego ożywienia gospodarczego do szybszego skorygowania 
nadmiernego deficytu. Podj ęcie w tym celu niezb ędnych kroków – g łównie po 
stronie wydatków – do czasu przygotowania bud żetu na 2012 r., aby osi ągnąć średni 
wysiłek strukturalny wynosz ący co najmniej 0,75 % PKB. Powinno to pozwoli ć na 
obniżenie deficytu sektora instytucji rz ądowych i samorz ądowych poni żej wartości 
referencyjnej 3 % PKB najpó źniej do 2012 r. Zapewnienie post ępów na drodze do 
realizacji celu średniookresowego przez obni żanie deficytu o co najmniej 0,5 % PKB 
rocznie. 
(2) Podjęcie kroków w celu poprawy d ługoterminowej stabilno ści finansów 
publicznych. Nale ży skoncentrowa ć się na wdra żaniu strategii maj ącej na celu 
                                                 
4 Wi ęcej informacji na temat zobowi ązań w pakcie euro plus mo żna znale źć w dokumencie 
SEC(2011)710. 
5 SEC(2011) 710. 
6 Przewidziana w art. 5 ust. 3 rozporz ądzenia Rady (WE) nr 1466/97. 
 
PL 7   PL ograniczanie wydatków zwi ązanych ze starzeniem si ę społeczeństwa, równie ż 
poprzez zapobieganie wczesnemu opuszczaniu rynku pracy, aby podnie ść 
rzeczywisty wiek przechodzenia na emerytur ę, oraz powi ązanie ustawowego wieku 
emerytalnego ze średnim dalszym trwaniem życia. 
(3) Rozwiązanie problemu s łabości strukturalnych w se ktorze finansowym, w 
szczególno ści poprzez zako ńczenie restrukturyzacji banków potrzebuj ących 
odpowiednio finansowanego i trwa łego modelu biznesowego. 
(4) Reformę – w porozumieniu z partnerami spo łecznymi i zgodnie z krajowymi 
praktykami – systemu negocjacji p łacowych i systemu indeksacji p łac, aby zapewni ć 
ściślejszy zwi ązek między wzrostem p łac a zmianami wydajno ści pracy i poziomu 
konkurencyjno ści.  
(5) Zwiększenie wspó łczynnika aktywno ści zawodowej poprzez obni żenie wysokich 
obciążeń w zakresie podatków i sk ładek na zabezpieczenie spo łeczne dla najmniej 
zarabiających w sposób neutralny dla bud żetu oraz przez wprowadzenie systemu, w 
którym wysoko ść zasiłków dla bezrobotnych zmniejsza si ę stopniowo w miar ę 
trwania bezrobocia. Podj ęcie kroków maj ących na celu przesuni ęcie obciążenia 
podatkowego z pracy na konsumpcj ę i wprowadzenie systemu podatkowego bardziej 
przyjaznego środowisku. Popraw ę skuteczno ści aktywnej polityki rynku pracy 
poprzez ukierunkowanie środków na starszych pracowników oraz s łabsze grupy 
społeczne.  
(6) Wprowadzenie środków maj ących na celu zwi ększenie konkurencji w sektorze 
detalicznym przez obni żenie barier wej ścia na rynek i zmni ejszenie ogranicze ń 
operacyjnych; oraz wprowadzenie środków zwi ększenia konkurencji na rynkach 
energii elektrycznej i gazu przez dalsz ą poprawę skuteczno ści sektorowych organów 
regulacyjnych i odpowiedzialnych za ochron ę konkurencji.  
Sporządzono w Brukseli dnia […] r. 
 W imieniu Rady 
 Przewodnicz ący