Zalecenie

DECYZJA RADY

uchylająca decyzję 2010/288/UE w sprawie istnienia nadmiernego deficytu w Portugalii

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 126 ust. 12,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1)W dniu 2 grudnia 2009 r., na podstawie zalecenia Komisji, Rada stwierdziła w decyzji 2010/288/UE podjętej zgodnie z art. 126 ust. 6 Traktatu istnienie nadmiernego deficytu w Portugalii. Rada odnotowała, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych planowany na 2009 r. miał wynieść 5,9 % PKB, a więc powyżej określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB. Dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych (który od 2005 r. utrzymywał się powyżej określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB) miał wynieść w 2009 r. 74,5 % PKB.

(2)W tym samym dniu, zgodnie z art. 126 ust. 7 Traktatu oraz art. 3 ust. 4 rozporządzenia (WE) nr 1467/97, Rada, na podstawie zalecenia Komisji, skierowała do Portugalii zalecenie, wzywając do zlikwidowania nadmiernego deficytu najpóźniej do 2013 r. Rada wyznaczyła też dzień 2 czerwca 2010 r. jako termin na podjęcie w tym celu skutecznych działań.

(3)Po tym, jak władze Portugalii zwróciły się z wnioskiem o udzielenie pomocy finansowej przez Unię, państwa członkowskie, których walutą jest euro, oraz Międzynarodowy Fundusz Walutowy (MFW), Rada przyznała Portugalii pomoc finansową. Protokół ustaleń dotyczący szczegółowych warunków w zakresie polityki gospodarczej między Komisją a władzami Portugalii został podpisany w dniu 17 maja 2011 r.. Od tego czasu Rada wydała dwa nowe zalecenia skierowane do Portugalii na podstawie art. 126 ust. 7 Traktatu – w dniach 9 października 2012 r. i 21 czerwca 2013 r. – przedłużając termin korekty nadmiernego deficytu odpowiednio do 2014 r. i 2015 r. W obu tych zaleceniach Rada uznała, że Portugalia podjęła skuteczne działania, lecz wystąpiły nieprzewidziane niekorzystne zdarzenia gospodarcze, niosące poważne negatywne konsekwencje dla finansów publicznych. Zgodnie z art. 10 ust. 2 lit. a) rozporządzenia (UE) nr 472/2013 Portugalia była zwolniona z obowiązku przedkładania odrębnych sprawozdań w ramach procedury nadmiernego deficytu i przedkładała sprawozdania w ramach programu dostosowań makroekonomicznych, którym była objęta.

(4)Zgodnie z art. 126 ust. 8 Traktatu Rada podjęła w dniu 12 lipca 2016 r. decyzję stwierdzającą, że Portugalia nie podjęła skutecznych działań w odpowiedzi na zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. Dnia 8 sierpnia 2016 r. Rada przyjęła decyzję zgodnie z art. 126 ust. 9 Traktatu, w której wezwała Portugalię do podjęcia środków służących ograniczeniu deficytu uznanych za niezbędne w celu likwidacji nadmiernego deficytu i ustaliła na 2016 r. ostateczny termin korekty nadmiernego deficytu. Rada wyznaczyła też dzień 15 października 2016 r. jako termin na podjęcie w tym celu skutecznych działań.

(5)W dniu 16 listopada 2016 r. Komisja stwierdziła, że Portugalia podjęła skuteczne działania zgodnie z decyzją Rady z dnia 8 sierpnia 2016 r. wydanym na podstawie art. 126 ust. 9 TFUE,

(6)Zgodnie z art. 4 Protokołu w sprawie procedury dotyczącej nadmiernego deficytu, załączonego do Traktatów, Komisja dostarcza dane na potrzeby zastosowania tej procedury. W ramach stosowania tego Protokołu państwa członkowskie przedkładają dane na temat deficytu i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz inne związane z tym zmienne dwa razy w roku, mianowicie przed dniem 1 kwietnia oraz przed dniem 1 października, zgodnie z art. 3 rozporządzenia (WE) nr 479/2009.

(7)Rada powinna podjąć decyzję o uchyleniu decyzji w sprawie istnienia nadmiernego deficytu na podstawie przedłożonych danych. Ponadto decyzja w sprawie istnienia nadmiernego deficytu powinna zostać uchylona tylko wówczas, gdy prognozy Komisji wskazują, że deficyt nie przekroczy w okresie objętym prognozą określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB.

(8)Na podstawie danych przedstawionych przez Komisję (Eurostat) zgodnie z art. 14 rozporządzenia (WE) nr 479/2009, których podstawę stanowią dane przedłożone przez Portugalię w zgłoszeniu z kwietnia 2017 r., program stabilności z 2017 r. oraz prognoza Komisji z wiosny 2017 r., uzasadnione jest wyciągnięcie następujących wniosków:

–Po osiągnięciu poziomu 4,4 % PKB w 2015 r. (3,1 % PKB po skorygowaniu o działania jednorazowe) deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych został obniżony do 2,0 % PKB w 2016 r. (2,3 % PKB po skorygowaniu o działania jednorazowe). W porównaniu z celami budżetu na 2016 r. obniżenie deficytu w 2016 r. było głównie spowodowane ograniczeniem wydatków bieżących (-0,9 % PKB), w szczególności spożycia pośredniego, oraz niewykonaniem wydatków kapitałowych (-0,5 % PKB), co z nadwyżką skompensowało spadek dochodów (1,1 % PKB) zarówno podatkowych, jak i innych niż podatkowe.

–W przedłożonym przez rząd Portugalii w dniu 28 kwietnia 2017 r. programie stabilności na lata 2017-2021 przewiduje się, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych spadnie do poziomu 1,5 % PKB w 2017 r., a w 2018 r. – do 1,0 % PKB. W prognozie Komisji z wiosny 2017 r. przewiduje się, że deficyt wyniesie 1,8 % PKB w 2017 r. i 1,9 % PKB w 2018 r., utrzymując się zatem na poziomie niższym od określonej w Traktacie wartości referencyjnej wynoszącej 3 % PKB. Prognoza ta nie uwzględnia potencjalnego wpływu na wzrost deficytu środków wsparcia sektora bankowego, co nie powinno zagrażać trwałemu obniżeniu deficytu.