PL    PL  KOMISJA WSPÓLNOT  EUROPEJSKICH 
Bruksela, dnia 09.03.2005 
COM(2005) 83 ko ńcowy 
2002/0047 (COD)   
KOMUNIKAT KOMISJI  
DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO 
 
na mocy art. 251 ust. 2 akapit drugi Traktatu WE  
 
dotyczący 
wspólnego stanowiska Rady w sprawie wniosku dotycz ącego dyrektywy Parlamentu 
Europejskiego i Rady w sprawie zdolno ści patentowej wynalazków realizowanych przy 
pomocy komputera 
 
PL 2   PL 2002/0047 (COD) 
KOMUNIKAT KOMISJI  
DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO 
 
na mocy art. 251 ust. 2 akapit drugi Traktatu WE  
 
dotyczący 
wspólnego stanowiska Rady w sprawie wniosku dotycz ącego dyrektywy Parlamentu 
Europejskiego i Rady w sprawie zdolno ści patentowej wynalazków realizowanych przy 
pomocy komputera 
1- HISTORIA  DOKUMENTU  
Data przekazania wniosku do Pa rlamentu Europejskiego i Rady 
(dokument COM(2002)[92] wersja ostateczna – [2002/[0047]COD)1: 20 lutego 2002 r. 
Data wydania opinii przez Europejski Komitet Ekonomiczno- 
Społeczny2: 19 września 2002 r. 
Data wydania opinii przez Parlam ent Europejski, pierwsze czytanie3: 24 wrze śnia 2002 r. 
Data przyj ęcia wspólnego stanowiska4: 07.03.2005 
2- CEL  WNIOSKU  KOMISJI 
Wniosek dotycz ący dyrektywy w sprawie zdolno ści patentowej wynalazków realizowanych 
przy pomocy komputera, ma na celu zhar monizowanie przepisów krajowego prawa 
patentowego Pa ństw Członkowskich dotycz ącego wynalazków, których zastosowanie 
wymaga u życia komputera. Na mocy dyrektywy Europejski Trybuna ł Sprawiedliwo ści będzie 
sprawowa ć nadzór nad zasadami stosowanymi przez s ądy krajowe i urz ędy patentowe 
odpowiedzialne za ocen ę ważności patentów i wniosków w tym zakresie. Z uwagi na fakt, że 
wiele patentów w tej dziedzinie przy znawanych jest przez Europejski Urz ąd Patentowy, Rada 
Administracyjna Europejskiej  Organizacji Patentowej mog łaby zosta ć wezwana do 
rozważenia dostosowania rozporz ądzeń wykonawczych Europejskiej  Konwencji Patentowej. 
3- UWAGI  DO  WSPÓLNEGO  STANOWISKA 
3.1 Uwagi ogólne 
Rada, stanowi ąc większością kwalifikowan ą, przyjęła wspólne stanowisko, które uwzgl ędnia 
treść około 25 poprawek Parlamentu w pierwszym czytaniu. Komisja o świadczyła, że 
                                                 
1 Dz.U. C 151 z 25.6.2002, str. 12 9 COM (2002) 92 wersja ostateczna 
2 Dz.U. C 61 z 14.3.2003, str. 154 
3 11503/03 CODEC 995 PI 70 
4 wprowad ź przypis 
 
PL 3   PL przyjmuje wspólne stanowisko pomimo, i ż różni się ono od pierwotnego wniosku Komisji w 
niektórych kwestiach. Ogólnie rzecz bior ąc, Komisja wierzy, że wspólne stanowisko stanowi 
rozwiązanie akceptowalne zarówno z punktu widzenia interesów w łaścicieli praw oraz 
interesów konkurentów i konsumentów (w  tym ruchu na r zecz swobodnego dost ępu do 
oprogramowania, ang. open source commun ity). Równowaga ta jest dodatkowo 
zabezpieczona przez nowe wymagania zawarte w art. 7, zgodnie z którymi Komisja prowadzi 
monitoring oddzia ływania wynalazków realizowanyc h przy pomocy komputera, w 
szczególno ści na ma łe i średnie przedsi ębiorstwa oraz w odniesieniu do ruchu na rzecz 
swobodnego dost ępu do oprogramowania. 
Co się tyczy Komisji, dyrektywa w dalszym ci ągu ma realizowa ć główny cel przedstawiony 
w uzasadnieniu do wniosku Komisji, tzn. harmonizacj ę prawa patentowego obowi ązującego 
w Państwach Cz łonkowskich oraz wyeliminowanie niepewno ści prawnej w tej dziedzinie. 
Niezwykle istotne jest, aby odnotowa ć, iż do dnia dzisiejszego nie istnieje żaden 
wspólnotowy instrument prawny, oddzia ływujący horyzontalnie na ogólne prawo patentowe 
lub konkretnie odnosz ący się do wynalazków realizowanych przy pomocy komputera. Zatem 
na skutek przyj ęcia niniejszej dyrektywy prawo patentowe w tym obszarze znalaz łoby się po 
raz pierwszy wyra źnie pod jurysdykcj ą Wspólnoty. 
Nieprzyjęcie dyrektywy uniemo żliwiałoby sprawowanie kontroli przez instytucje Wspólnoty 
w tym strategicznym dla gospodarki europejskiej obs zarze, pozostawiaj ąc go wyłącznie w 
kompetencji krajowych urz ędów patentowych i s ądów oraz Europejskiego Urz ędu 
Patentowego w Monachium. 
3.1.1 Roszczenia dotycz ące programów komputerowych uznawanych za produkty 
Pomimo, że wniosek Komisji nie zezwala jednoznacznie na zg łaszanie roszcze ń w stosunku 
do programów komputerowych, samych lub na no śnikach, Komisja przyj ęła art. 5 ust. 2 
wspólnego stanowiska, poniewa ż należy go rozumie ć jako odnosz ący się do egzekwowania  
(istniejących) praw patentowych, a nie jako rozszerzaj ący zakres zdolności patentowej . 
Podkreśla to jednoznaczne odniesienie do art. 5 ust. 1, jak podano poni żej. Jako że związek 
pomiędzy art. 5 ust. 2 i wy łączeniem programów komputerowych jako takich (jak to 
jednoznacznie okre śla art. 4 ust. 1) pozostawia mo żliwość różnych interpretacji, tekst mo że 
wymagać dalszych wyja śnień. 
Działania odnosz ące się do programów komputerowych, samych lub na no śnikach, mog ą być 
poddane post ępowaniu w sprawie po średniego naruszenia praw  patentowych, nawet je żeli nie 
istnieją przepisy równoznaczne z art. 5 ust. 2. Postanowienia art. 5 ust. 2 maj ą zatem ułatwić 
egzekucję praw poprzez zapewnienie, że takie dzia łania mogą być uznane za bezpo średnie, a 
nie jedynie po średnie naruszenie praw. Jest to szczeg ólnie istotne w przypadkach narusze ń 
transgranicznych, poniewa ż sądy Państw Członkowskich nie sprawuj ą jurysdykcji w 
kwestiach dotycz ących pośredniego naruszenia praw, maj ącego miejsce poza ich terytorium 
krajowym. 
W każdym razie, ostatnia cz ęść art. 5 ust. 2 jednoznacznie stanowi, że roszczenie dotycz ące 
programu komputerowego, samego lub na no śniku, musi by ć związane z opatentowanym 
produktem lub procesem, zg łoszonym w ramach tego samego wniosku patentowego 
(i podlegaj ącym pod zakres stosowania art.  5 ust. 1). Zapewnia to, że art. 5 ust. 2 nie mo że 
stanowić ochrony równoznacznej z opatentowaniem programów komputerowych jako takich, 
która to interpretacja jest dalej potwierdzona w sposób ba rdziej jednoznaczny we wspólnym 
stanowisku, a w szczególno ści w art. 4 ust. 1 i 2.  
 
PL 4   PL 3.1.2. Interoperacyjno ść 
Komisja jest silnie zaanga żowana w promowanie  interoperacyjno ści, jako środka 
przyczyniaj ącego się do rozwoju innowacji i konkurencji. Jest to zgodne z zawartymi we 
wniosku Komisji celami wspierania ochr ony inwestycji w wyna lazki nowatorskie, 
odkrywcze i mo żliwe do zastosowania przemys łowego. Nale ży odnotowa ć, że wymóg 
wystarczaj ącego ujawnienia opatentowanego wynalazku mo że ułatwić dostęp do informacji 
użytecznych do osi ągnięcia interoperacyjno ści wynalazków realizowanych przy pomocy 
komputera. 
Komisja potwierdzi ła swoje zaanga żowanie na rzecz celu, jakim jest promocja 
interoperacyjno ści oraz przyczynianie si ę do rozwoju innowacji poprzez jednoznaczne 
pozostawienie w art. 6, istniej ących w ramach prawa autorskiego odst ępstw dotycz ących 
interoperacyjno ści. 
Komisja wierzy, że wspólne stanowisko Rady pozostaje zgodne z tymi celami. Równowa żne 
warunki dotycz ące zdolno ści patentowej zosta ły utrzymane w nowych art. 3 i 4 (rozumiane w 
połączeniu z art. 2). Zgodnie z o świadczeniem Komisji, które ma zosta ć wprowadzone do 
protokołu z posiedzenia Rady, na którym przyj ęto wspólne stanowisko (patrz poni żej), 
Komisja uwa ża, że art. 6, w po łączeniu z motywem 22, dopuszcza wszelkie dzia łania 
określone w art. 5 i 6 dyrektywy 91/250/EW G w sprawie ochrony prawnej programów 
komputerowych, w tym wszelkie dzia łania konieczne do zapewni enia interoperacyjno ści, bez 
potrzeby uzyskania zgody w łaściciela patentu. 
Komisja ponadto z zadowoleniem przyjmuje fakt, że ochrona interoperacyjno ści została 
wzmocniona w art. 8 lit. d) i g), poprzez na łożenie na Komisj ę wymogu sk ładania sprawozda ń 
na temat wp ływu przyj ęcia tej dyrektywy na kwesti ę interoperacyjno ści. 
W świetle celu Wspólnoty, jakim jest promowanie interoperacyjno ści, Komisja zamierza 
ułatwić zbliżenie stanowisk Rady i Parlamentu uwzgl ędniających poprawki przed łożone przez 
obie te instytucje w pierwszym czytaniu. 
Ponadto motyw 21 przypomina, że dominuj ący dostawca, który odmawia wyra żenia zgody na 
wykorzystanie opatentowanej metody przyczyniaj ącej się do osiągnięcia interoperacyjno ści, 
podlega zastosowaniu regu ł konkurencji i w szczególno ści art. 81 i 82 Traktatu. W ten sposób 
zastosowanie tych artyku łów przyczynia si ę do osiągania celów przedstawionych powy żej, 
lecz oczywi ście należy zwrócić uwagę, że prawo konkurencji nie jest w stanie samodzielnie 
rozwiązać wszystkich potencjalnych problemów w tej dziedzinie. 
3.2 Odpowied ź na poprawki Parlamentu zg łoszone w pierwszym czytaniu  
Poprawki przyj ęte w całości: 1, 2, 3, 34 (=115), 7, 8, 11, 12, 13, 15, 16, 71, 92, 23, 26, 27. 
Poprawki przyj ęte z drobnymi zmianami: 85, 9, 86, 17, 19, 25. 
Poprawki 88 i 89 zosta ły przyjęte, ale w zmienionej formie. 
Część poprawki 107 (=69) zosta ła przyjęta (koncepcja, że wkład techniczny musi mie ć 
nowatorski charakter) i pewna cz ęść treści poprawki 76 zosta ła wykorzystana w motywie 17 
by zająć się zagadnieniem, które poruszone zosta ło w tej poprawce. 
 
PL 5   PL 3.3 Poprawki wprowadzone podc zas dyskusji w Radzie  
Motyw 1 
Rada przyj ęła poprawk ę 1 Parlamentu. 
Motyw 5 Rada przyj ęła poprawk ę 2 Parlamentu. 
Motyw 8 Rada uwzgl ędniła poprawk ę 3 i drug ą połowę poprawki 88 Parlamentu, w tym nowym 
motywie. Uznano, że poprawka 3 ja śniej wyra ża ideę zawartą w pierwszej cz ęści poprawki 
88. 
Motywy 12 i 13 Rada przenios ła pierwsz ą część motywu 11 wniosku Komisji do motywu 12 wniosku. 
Motyw 13 wniosku Komisji (usuni ęty) 
Rada przyj ęła poprawk ę 34 (=115) Parlamentu. 
Motyw 14 Rada przyj ęła poprawk ę 85 Parlamentu. 
Motyw 15 Rada przyj ęła poprawk ę 7 Parlamentu. 
Motyw 16 Rada przyj ęła poprawk ę 8 Parlamentu. 
Motyw 17 Rada przyj ęła poprawk ę 9 Parlamentu. 
Motyw 18 Rada przyj ęła z drobnymi zmianami poprawk ę 86 Parlamentu w celu zachowania zgodno ści z 
artykułami oraz standardow ą terminologi ą patentow ą („oczywisty lub nietechniczny” 
zastępuje „trywialny”). 
Motyw 20 
Rada przyj ęła poprawk ę 11 Parlamentu. 
 
PL 6   PL Motyw 21 
Motyw ten zosta ł zmieniony przez Rad ę, wzorując się na treści poprawki 76 Parlamentu, w 
celu odniesienia si ę do kwestii interoperacyjno ści. 
Motyw 22 Rada przyj ęła poprawk ę 13 Parlamentu. 
Artykuł 2 
Rada usun ęła w art. 2 lit. a) odniesienie Komisji do „ na pierwszy rzut oka  nowych” cech. 
W art. 2 lit. b) Rada doda ła element poprawki 107 (= 69), który definiuje wk ład techniczny 
jako posiadaj ący nowatorski charakter oraz doda ła nowe zdanie, przeniesione z art. 4 ust. 3 
wniosku Komisji, w celu zdefiniowania sposobu oceny wk ładu technicznego. 
Artykuł 3 wniosku Komisji (usuni ęty) 
Rada przyj ęła poprawk ę 15 Parlamentu. 
Artykuł 3 
Rada przeformu łowała i połączyła w jeden ust ępy 1 i 2 artyku łu 4 wniosku Komisji, zgodnie 
z poprawk ą16 Parlamentu i przenios ła treść art. 4 ust. 3 wniosku Komi sji do art. 2 lit. b), jak 
wspomniano powy żej. 
Artykuł 4 
Rada wprowadzi ła nowy art. 4. Artyku ł 4 ust. 1 ponownie przywo łuje zasad ę, że program 
komputerowy jako taki nie mo że stanowi ć wynalazku o zdolno ści patentowej. Artyku ł 4 ust. 2 
jest poprawk ą 17 Parlamentu, do której dodano pewne sformu łowania, by da ć jasno do 
zrozumienia, i ż wszystkie formy wykluczonego programu (np. kod źródłowy lub kod obiektu) 
nie posiadaj ą zdolności patentowej. 
Artykuł 5 
Rada doda ła art. 5 ust. 2, wykluczaj ący roszczenia dotycz ące programów komputerowych, 
samych lub na no śnikach, chyba, że jednocze śnie zgłaszane są roszczenia w stosunku do 
produktu lub procesu zastrze żonego zgodnie z art. 5 ust. 1 w tym samym patencie. 
Artykuł 6 
Rada zmieni ła art. 6 zgodnie z poprawk ą 19 Parlamentu, okre ślając jednocze śnie odpowiednie 
artykuły dyrektywy 91/250/EWG, maj ące zastosowanie w tym kontek ście. 
Artykuł 7 
Rada przyj ęła poprawk ę 71 Parlamentu. 
Artykuł 8 
Rada przyj ęła poprawki Parlamentu 92, 23, 25, 26 oraz ide ę zawartą w poprawce 89. W art. 8 
lit. b) poczyniono odniesienie do mi ędzynarodowych zobowi ązań Wspólnoty. Jest to 
 
PL 7   PL rozumiane przede wszystkim jako odniesieni e do Porozumienia TRIPS. W literze f), 
wprowadzonej poprawk ą 25, usuni ęto odniesienie do patentu wspólnotowego, jako że 
przekracza to zakres obecnej dyrektywy. Nowa lit. g) stanowi powtórzenie intencji zawartych w poprawce 89, która wed ług Rady by ła jaśniej sformu łowana. 
Artykuł 9 
Rada przyj ęła poprawk ę 27 Parlamentu. 
Artykuł 10 
Rada zak ładała 24-miesi ęczny okres transpozycji (nieokre ślony we wniosku Komisji). 
Parlament przewidywa ł okres 18-miesi ęczny. 
3.4 Stanowisko Komisji w sprawie wspólnego stanowiska Rady 
Ogólnie, Komisja popiera ws pólne stanowisko Rady, poniewa ż zachowuje ono równowag ę 
zawartą w pierwotnym wniosku, doprecyzowuj ąc pewne aspekty, które by ły przedmiotem 
zainteresowania Parlamentu. Wi ększość zmian wprowadzonych przez Rad ę oparta jest na 
poprawkach Parlamentu, których pot encjalne poparcie Komisja ju ż wcześniej sygnalizowa ła. 
Pozostałe różnice pomi ędzy wspólnym stanowiskiem Rady a pierwotnym wnioskiem Komisji 
zostały przedstawione poni żej. 
Motyw 13  wniosku Komisji (usuni ęty) 
Komisja mo że zaakceptowa ć to usuni ęcie, poniewa ż zasadnicza tre ść jest ujęta w 
motywie 16, wprowadzonym poprawk ą 8 Parlamentu. 
Motyw 21 
Komisja popiera nowe sformu łowanie, jako że potwierdza ono, że należytym sposobem 
rozwiązywania potencjal nych kwestii pomi ędzy przedsi ębiorstwami w dziedzinie konkurencji 
jest stosowanie ustalonych zasad konkurencji. Dlatego te ż zastosowanie art. 81 i 82 
przyczynia si ę do osiągnięcia celów wyznaczonych obecn ą dyrektyw ą. Motyw ten w 
przydatny sposób daje przyk ład potencjalnego problemu w dziedzinie konkurencji 
dotyczącego interoperacyjno ści, a konkretnie przypa dek, kiedy dominuj ący dostawca 
odmawia wyra żenia zgody na wykorzystanie opa tentowanej metody, potrzebnej wy łącznie do 
celów zapewnienia konwersji rozwi ązań zastosowanych w dwóch ró żnych systemach lub 
sieciach komputerowych, w celu umo żliwienia komunikacji i wymiany danych pomi ędzy 
nimi. 
Artykuł 2 
Wprowadzenie wymogu, że wkład techniczny ma mie ć nowatorski charakter jest 
akceptowalne. 
Artykuł 4 
Nowy ust ęp 1 tego artyku łu określa istniejący stan prawny i jako że Komisja ma na celu 
wyjaśnienie, a nie zmiany obecnego stanu pr awnego, dodanie jego jest akceptowalne. 
Komisja mo że również przyjąć uściślenie zawarte w ust. 2. 
 
PL 8   PL Artykuł 5 
Komisja mo że poprzeć dodanie ust. 2 w kontek ście całościowym, jako że zapewnia ono 
przydatne u ściślenie dotycz ące warunków, na których szczególne formy roszcze ń mogą lub 
nie mogą zostać przyznane i znajduje si ę w równowadze z innymi przepisami. 
Artykuł 6 
Precyzyjne odniesienie do is totnych przepisów dotycz ących interoperacyjno ści jest logiczne, 
dlatego te ż Komisja uznaje to wyja śniające uzupełnienie za s łuszne. 
Artykuł 10 
Pomimo, że Komisja wola łaby szybsz ą transpozycj ę przewidywan ą przez Parlament, jest w 
stanie przyj ąć 24-miesięczny termin wprowadzenia dyrektywy w życie. 
4- WNIOSKI 
Komisja uwa ża, że wspólne stanowisko Rady zachowuje równowag ę, do której d ążono w 
pierwotnym wniosku i dlatego mo że je przyj ąć. Bieżące sformu łowanie w szczególno ści 
zapewnia odpowiednie zach ęty do innowacji w tym ob szarze oraz zachowuje swobod ę 
sprzedaży nowych produktów, jednocze śnie umo żliwiając właścicielom praw ich 
egzekwowanie w skuteczny, ale i proporcjonalny sposób, przeciwko osobom je naruszaj ącym. 
Fakt harmonizacji na poziomie Wspólnoty zapewnia, że egzekwowanie tych praw b ędzie 
spójne w ca łej Unii Europejskiej, u łatwiając w ten sposób sprawne funkcjonowanie 
Jednolitego Rynku. 
Komisja zach ęca Parlament do konstruktywnego zaanga żowania si ę w dalszy dialog 
międzyinstytucjonalny, w celu zapewnienia przyj ęcia dyrektywy realizuj ącej te cele. Komisja 
jest równie ż gotowa nadal anga żować się wspólnie z Parlamentem i Rad ą w kluczowe kwestie 
dotyczące dyrektywy, w szczególno ści w świetle zobowi ązań Komisji dotycz ących 
promowania interoperacyjno ści. 
5- O ŚWIADCZENIE KOMISJI 
Poniższe oświadczenie zostaje wprowadzone do protoko łu z posiedzenia Rady, na którym 
przyjęto wspólne stanowisko. 
„Komisja uwa ża, że artykuł 6, w połączeniu z motywem 22, dopuszcza wszelkie dzia łania 
określone w art. 5 i 6 dyrektywy 91/250/EW G w sprawie ochrony prawnej programów 
komputerowych, w tym wszelkie dzia łania konieczne do zapewni enia interoperacyjno ści, bez 
potrzeby uzyskania zgody w łaściciela patentu.”