Sprawozdanie specjalne Czy Komisja skutecznie 
zarządzała pomocą 
humanitarną na rzecz 
społeczności dotkniętych 
skutkami konfliktów 
w regionie Wielkich Jezior 
Afrykańskich?PL 2016  nr 15
EUROPEJSKI
TRYBUNAŁOBRACHUNKOW
Y
EUROPEJSKI TRYBUNAŁ OBRACHUNKOWY  
12 rue Alcide De Gasperi  
1615 Luxembourg  
LUKSEMBURG
Tel.: +352 4398-1
Formularz kontaktowy:  eca.europa.eu/pl/Pages/ContactForm.aspx
Strona internetowa:  eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditorsECA
Więcej informacji o Unii Europejskiej można znaleźć w portalu Europa (http://europa.eu).
Luksemburg: Urząd Publikacji Unii Europejskiej, 2016
Print ISBN 978-92-872-5043-8 ISSN 1831-0923 doi:10.2865/945619 QJ-AB-16-014-PL-C
PDF ISBN 978-92-872-5015-5 ISSN 1977-5768 doi:10.2865/291137 QJ-AB-16-014-PL-N
EPUB ISBN 978-92-872-5014-8 ISSN 1977-5768 doi:10.2865/66585 QJ-AB-16-014-PL-E
© Unia Europejska, 2016
Powielanie materiałów dozwolone pod warunkiem podania źródła.
W celu wykorzystania lub powielenia tabeli na s. 36 i mapy na s. 37 należy wystąpić o zgodę bezpośrednio do właściciela 
praw autorskich.
Czy Komisja skutecznie 
zarządzała pomocą 
humanitarną na rzecz 
społeczności dotkniętych 
skutkami konfliktów 
w regionie Wielkich Jezior 
Afrykańskich?
(przedstawione na mocy art. 287 ust. 4 akapit drugi TFUE)Sprawozdanie specjalnePL 2016  nr 15
02
 Zespół kontrolny
Sprawozdania specjalne Trybunału przedstawiają wyniki kontroli wykonania zadań i kontroli zgodności wybranych ob -
szarów działalności UE lub kwestii związanych z zarządzaniem. Trybunał wybiera i opracowuje zadania kontrolne w taki 
sposób, aby miały one jak największe oddziaływanie, biorąc pod uwagę kryteria takie jak zagrożenia dla wykonania 
zadań lub zgodności, poziom dochodów lub wydatków w danym obszarze, nadchodzące zmiany oraz interes polityczny 
i społeczny.
Niniejsza kontrola wykonania zadań została przeprowadzona przez Izbę kontroli III, która odpowiada za obszary wydat -
ków dotyczące działań zewnętrznych. Członkiem sprawozdawcą jest Karl Pinxten, przewodniczący tej izby. W przygo -
towanie sprawozdania zaangażowani byli również: Gerard Madden, szef gabinetu; Gérald Locatelli i Beatrix Lesiewicz, 
odpowiedzialni za wsparcie i jakość kontroli; Myriam Cazzaniga, koordynator zadania, oraz kontrolerzy – Kim Hublé, Peter 
Kovacs, Cyril Messein i Roberto Ruiz Ruiz.
Od lewej : C. Messein, M. Cazzaniga, K. Pinxten, K. Hublé i R. Ruiz Ruiz.

03
 Spis treści
Punkt
 Wykaz akronimów i skrótów
I-IX Streszczenie
1-10  Wstęp
11-12  Zakres kontroli i podejście kontrolne
13-55  Uwagi
13-31  Finansowanie zostało przydzielone na rzecz właściwie określonych priorytetów, lecz dalsza 
hierarchizacja nie była wystarczająco jasna
14-17  Komisja w odpowiedni sposób określiła potrzeby regionu Wielkich Jezior Afrykańskich
18-24  Reakcja Komisji jest właściwa
25-31  Brak wystarczającej przejrzystości na etapie wyboru projektów
32-44  Prowadzone przez Komisję monitorowanie jest wprawdzie ogólnie właściwe, lecz uzyskane 
informacje mogłyby być lepiej wykorzystywane
33-40  W większości przypadków Komisja uzyskuje odpowiednie informacje na temat realizacji projektów
41-44  Działania następcze nie są wystarczające
45-55  W przypadku większości zbadanych projektów uzyskano zadowalające rezultaty
46-49  Osiągnięte wyniki są ogólnie pozytywne, ale w niektórych przypadkach Komisja nie uzasadniła jasno 
swojej oceny
50-52  Komisja reagowała na zmieniające się okoliczności, lecz mogła lepiej uzasadnić przypadki udzielenia zgody 
na wydłużenie terminu
53-55  Dowody świadczące o tym, jakie działania podejmuje się w celu powiązania pomocy doraźnej, odbudowy 
i rozwoju, są ograniczone
56-63  Wnioski i zalecenia
04 Spis treści 
 Załącznik I  — Mapa regionu Wielkich Jezior Afrykańskich
 Załącznik II — Uchodźcy z DR Konga – stan na początek 2016 r.
 Załącznik III — Mapa dotycząca uchodźców z Burundi – stan na dzień 26 stycznia 2016 r.
 Załącznik IV — Wykaz zbadanych projektów
 Załącznik V — Zbadane sprawozdania okresowe i końcowe
 Załącznik VI — Zmiany w zbadanych projektach
 Odpowiedzi Komisji
05
 Wykaz akronimów 
i skrótów
DG ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności (DG ECHO) : Dyrekcja Generalna ds. Pomocy Humanitarnej 
i Ochrony Ludności
DG ds. Współpracy Międzynarodowej i Rozwoju : Dyrekcja Generalna ds. Współpracy Międzynarodowej i Rozwoju
DR Konga : Demokratyczna Republika Konga
EFR : Europejski Fundusz Rozwoju
ESDZ : Europejska Służba Działań Zewnętrznych
NGO : organizacja pozarządowa
OCHA : Biuro ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej (agencja ONZ)
06
 Streszczenie
I
W ostatnich dziesięcioleciach region Wielkich Jezior Afrykańskich targany był konfliktami, które doprowadziły do 
ogromnych przesiedleń ludności i miały poważne konsekwencje humanitarne. Od 1994 r. Komisja finansuje projekty 
pomocy humanitarnej w tym regionie i bezustannie podejmuje działania na rzecz zaradzenia skutkom konfliktów 
i rozruchów.
II
Obecnie obszarem w największym stopniu dotkniętym tymi skutkami jest Demokratyczna Republika Konga, na 
terenie której znajduje się około 1,6 mln osób przesiedlonych wewnętrznie. Aktualnie około 437 000 uchodźców 
z Konga przebywa w krajach ościennych, głównie w Burundi, Rwandzie, Ugandzie i Tanzanii. W wyniku zamie -
szek w Burundi w 2015 r. całkowita liczba uchodźców zwiększyła się o około 236 000 osób. Poza pomocą na rzecz 
uchodźców i osób przesiedlonych pomoc humanitarna udzielana jest również ludności miejscowej dotkniętej skut -
kami konfliktów lub przyjmującej uchodźców i osoby przesiedlone.
III
Pomoc ta polega na zapewnieniu schronienia, pożywienia, opieki zdrowotnej i innych podstawowych usług. Komi -
sja udziela tego rodzaju wsparcia w ścisłej współpracy z międzynarodowymi organizacjami pozarządowymi, agen -
cjami Organizacji Narodów Zjednoczonych i innymi organizacjami międzynarodowymi. W latach 2011-2015 wydatki 
na pomoc humanitarną w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich wyniosły około 300 mln euro.
IV
Kontrolerzy są zdania, że ogólnie Komisja w skuteczny sposób zarządzała pomocą humanitarną na rzecz ludności 
dotkniętej skutkami konfliktów w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich. Przeprowadzona została kompleksowa 
ocena potrzeb i zapewniono wystarczający stopień elastyczności, aby móc szybko reagować na zmieniające się oko -
liczności. Większość ze zbadanych projektów w zadowalającym stopniu odpowiadała na poszczególne wyzwania. 
Odnotowano jednak szereg uchybień.
V
Etap ustalania priorytetów geograficznych i oceny wniosków projektowych nie został udokumentowany na piśmie. 
W konsekwencji nie dało się ustalić, czy wybrane projekty spełniały odpowiednie kryteria i czy wybrano najwła -
ściwsze projekty. Podczas oceny jakości wniosków nie poświęcono wystarczającej uwagi kwestii racjonalności 
kosztowej.
07 Streszczenie 
VI
Zważywszy na trudne warunki pracy, ramy monitorowania były odpowiednie. Sprawozdania sporządzane przez 
partnerów przekazywane były jednak często z opóźnieniem, co ograniczało ich przydatność. Wiedza ekspercka, 
jaką dysponowali pracownicy terenowi Komisji, była pomocna z punktu widzenia partnerów otrzymujących finan -
sowanie, ale sprawozdawczość z wizyt w terenie nie była wystarczająco kompleksowa. Działania podejmowanie 
w następstwie napotkanych problemów nie były odpowiednio dokumentowane, a co za tym idzie, nie dało się 
zapewnić, by problemy te zostały rozwiązane w zadowalającym stopniu. Na bardziej ogólnym poziomie nie prowa -
dzono sprawozdawczości z wykonania planu wdrażania pomocy humanitarnej, która pozwoliłaby uzyskać komplek -
sowe informacje na temat osiągniętych rezultatów i wyciągniętych wniosków na przyszłość.
VII
Ogólne rezultaty osiągnięte w ramach zbadanych projektów były zadowalające. Niemniej jednak jeden z partne -
rów wykorzystał większość środków z budżetu, mimo że osiągnął jedynie niewielką część planowanych rezultatów. 
W kilku przypadkach nie przedstawiono jasnego uzasadnienia wydłużenia terminu lub przyznania dodatkowych 
środków. Jeśli chodzi o ocenę rezultatów dokonaną przez Komisję, w niektórych przypadkach na podstawie dostęp -
nych informacji nie dało się ustalić, w jaki sposób wyciągnęła ona wnioski.
VIII
Potrzeba łączenia pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju zyskała wprawdzie szerokie poparcie Komisji i innych 
darczyńców, lecz podejście to jedynie w nielicznych przypadkach znalazło odzwierciedlenie w praktyce. Jeżeli nie 
zostaną podjęte działania wyraźnie zmierzające do osiągnięcia tego celu, istnieje ryzyko, że szanse na przejście od 
pomocy humanitarnej do pomocy rozwojowej zostaną zaprzepaszczone.
IX
W pkt 58-63 niniejszego sprawozdania sformułowany został szereg zaleceń, które mają pomóc Komisji w usprawnie -
niu sposobu zarządzania pomocą humanitarną w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich i na innych obszarach.
08
Źródło:  Europejski Trybunał Obrachunkowy.Wstęp
01 
Region Wielkich Jezior Afrykańskich obejmuje następujące kraje: Burundi, De -
mokratyczną Republikę Konga, Kenię, Rwandę, Tanzanię i Ugandę (zob. mapa 
w załączniku I ). W ostatnich dziesięcioleciach w regionie tym rozegrały się jedne 
z najpoważniejszych konfliktów na kontynencie afrykańskim. We wschodnim 
Kongu uzbrojone grupy, w tym wojsko kongijskie, wciąż dopuszczają się naruszeń 
praw człowieka, wymuszeń i grabieży. Działaniom tym towarzyszą różne formy 
przemocy: gwałty, uprowadzenia i przymusowa rekrutacja dzieci do wojska. Kry -
zys humanitarny, do którego w konsekwencji doszło w Demokratycznej Republi -
ce Konga (DR Konga), należy do najbardziej złożonych i długotrwałych na świecie, 
a ponadto rozgrywa się w jednym z najbiedniejszych krajów świata1. Pod koniec 
kwietnia 2015 r. wybory prezydenckie w Burundi, które odbyły się w lipcu, wywo -
łały falę przemocy i zamieszek, zmuszając setki tysięcy ludzi do ucieczki z kraju.
02 
Pod koniec 2015 r. w DR Konga znajdowało się około 1,6 mln osób przesiedlonych 
wewnętrznie, a w krajach ościennych – Burundi, Rwandzie, Ugandzie i Tanzanii – 
ponad 473 000 kongijskich uchodźców (zob. załącznik II ). Według stanu na ko -
niec stycznia 2016 r. swój kraj opuściło 236 000 Burundyjczyków. Obecnie przeby -
wają oni głównie w obozach dla uchodźców w Rwandzie i Tanzanii (informacje na 
temat liczby burundyjskich uchodźców w przeliczeniu na kraj regionu Wielkich 
Jezior Afrykańskich przedstawiono w  załączniku III ).1 W klasyfikacji Programu 
Narodów Zjednoczonych ds. 
Rozwoju pod względem 
wskaźnika rozwoju 
społecznego za 2014 r. kraj ten 
uplasował się na 176. pozycji 
na 188 możliwych. Burundi 
zajmuje 184. miejsce, Rwanda 
i Uganda – 163., 
a Tanzania – 151.Zdjęcie 1Osiedle dla osób przesiedlonych wewnętrznie w miejscowości Kibabi-Kishusha, 
terytorium Masisi, prowincja Kiwu Północne (stan na koniec sierpnia 2015 r.: 
6 360 osób)

09 Wstęp 
03 
Art. 214 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej stanowi podstawę zobo -
wiązania UE do niesienia pomocy humanitarnej polegającej na pomocy, opiece 
i ochronie ofiar klęsk żywiołowych lub katastrof spowodowanych przez człowie -
ka na całym świecie. Ogólne ramy polityki w dziedzinie pomocy humanitarnej 
przedstawiono w „Konsensusie europejskim w sprawie pomocy humanitarnej” 
z 2008 r.2 Jest to dokument polityczny, w którym – na podstawie wspólnych 
zasad mających na celu zwiększenie spójności, skuteczności i jakości reakcji na 
potrzeby humanitarne – nakreślona została unijna wizja.
04 
Główne cele (zob. ramka 1 ) i zasady w zakresie realizacji pomocy humanitarnej 
i administrowania nią przez Komisję zostały określone w rozporządzeniu doty -
czącym pomocy humanitarnej z 1996 r.3. Zgodnie z tym rozporządzeniem pomoc 
skierowana jest do najbardziej bezbronnych społeczności i oparta jest na huma -
nitarnych zasadach humanitaryzmu, neutralności, bezstronności i niezależności.  
Rozporządzenie wspiera ponadto ochronę działań humanitarnych oraz poszano -
wanie zasad humanitarnych i międzynarodowego prawa humanitarnego.2 Wspólne oświadczenie Rady 
i przedstawicieli rządów 
państw członkowskich 
zebranych w Radzie, 
Parlamencie Europejskim 
i Komisji Europejskiej 
(Dz.U. C 25 z 30.1.2008, s. 1).
3 Rozporządzenie Rady (WE) 
nr 1257/96 z dnia 20 czerwca 
1996 r. dotyczące pomocy 
humanitarnej (Dz.U. L 163 
z 2.7.1996, s. 1).
Główne cele unijnej pomocy humanitarnej4:
a) ratowanie i ochrona życia w czasie sytuacji krytycznych i bezpośrednio w ich następstwie oraz w czasie 
klęsk żywiołowych, które pociągają za sobą większe straty w ludziach, cierpienia fizyczne, psychologicz -
ne lub społeczne lub straty materialne;
b) udzielanie koniecznej pomocy i wsparcia ludziom narażonym na długotrwałe kryzysy […], szczególnie 
gdy ich własne rządy okazują się niezdolne do udzielenia pomocy lub pomoc nie może zostać udzielona 
z powodu braku odpowiednich władz;
c) pomoc w finansowaniu transportu pomocy humanitarnej i wysiłki w celu zapewnienia, że jest ona do -
stępna dla tych, dla których jest przeznaczona […];
d) przeprowadzanie krótkoterminowych prac związanych z odbudową i rekonstrukcją, […] biorąc pod uwa -
gę, o ile to możliwe, długoterminowe cele rozwoju;
e) pokonywanie trudności związanych z konsekwencjami migracji ludności (uchodźcy, przesiedleńcy i re -
patrianci) spowodowanymi przez klęski żywiołowe lub katastrofy wywołane działalnością człowieka oraz 
przeprowadzanie programów pomocy w zakresie repatriacji […];
f) zapewnienie przygotowania się na ryzyko klęski żywiołowej lub porównywalnych wyjątkowych okolicz -
ności oraz wykorzystanie odpowiednio szybkiego systemu wczesnego ostrzegania i interwencji;
g) wspieranie działań cywilnych w celu ochrony ofiar walk lub porównywalnych sytuacji krytycznych, zgod -
nie z obowiązującymi umowami międzynarodowymi.
4 Art. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/96.Ramka 1
10 Wstęp 
05 
Wysokość początkowego budżetu5 przyznanego przez Komisję na pomoc hu -
manitarną w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich wynosiła między 52 mln euro 
w 2011 r. a 47 mln euro w 2015 r. Kwota wydatkowana po otrzymaniu dodatko -
wych środków z unijnej rezerwy na pomoc nadzwyczajną6 lub z Europejskiego 
Funduszu Rozwoju7 wynosiła średnio 63 mln euro rocznie (zob. wykres 1 ). Poza 
powyższymi kwotami Komisja wydatkowała około 1,8 mln euro rocznie na swoje 
biuro terenowe w DR Konga i 7 mln euro na transport lotniczy w regionie Wiel -
kich Jezior Afrykańskich8.
06 
Pomoc humanitarna świadczona przez Komisję na całym świecie jest przekazy -
wana za pośrednictwem około 200 partnerów9, z którymi podpisała ona umowy 
ramowe10 na okres od czterech do pięciu lat. Partnerzy ci to międzynarodowe 
organizacje pozarządowe, organizacje międzynarodowe11 lub agencje Organiza -
cji Narodów Zjednoczonych (ONZ). W regionie Wielkich Jezior Afrykańskich 46% 
partnerów stanowiły organizacje pozarządowe, 7,3% – organizacje międzynaro -
dowe, a 46,7% – agencje ONZ. Ze względu na specyfikę pomocy humanitarnej 
realizacja finansowanych projektów trwała od kilku do 18 miesięcy.
07 
Co roku Komisja podejmuje decyzję na temat przydziału wstępnej puli środków 
budżetowych na rzecz pomocy humanitarnej na całym świecie. Proponowane 
sposoby reagowania w podziale na poszczególne sytuacje kryzysowe, kraje lub 
regiony są przedstawiane szczegółowo wraz z odpowiednim budżetem w pla -
nach wdrażania pomocy humanitarnej i w załączniku technicznym (wraz z zale -
ceniami operacyjnymi). Plany te są ustalane na podstawie oceny potrzeb i służą 
jako punkt odniesienia dla partnerów podczas sporządzania przez nich wniosków 
o przyznanie finansowania.
08 
W przypadku regionu Wielkich Jezior Afrykańskich na początku roku odbywa się 
gruntowna ocena (lub procedura wyboru) otrzymanych wniosków o przyznanie 
finansowania. W ciągu roku, zależnie od rozwoju sytuacji, mogą zostać przepro -
wadzone oceny dodatkowe. Czas trwania wybranych projektów wynosi od trzech 
do 12 miesięcy. Okres ten może zostać przedłużony o maksymalnie sześć miesię -
cy, czyli łącznie do 18 miesięcy.5 Z rozdziału 23 02 (pomoc 
humanitarna, wsparcie 
żywnościowe i gotowość na 
wypadek klęsk żywiołowych), 
sekcji III budżetu ogólnego UE.
6 Rezerwa na pomoc nadzwyczaj -
ną ma umożliwiać szybkie 
reagowanie na konkretne 
potrzeby związane z pomocą na 
rzecz państw spoza UE, które to 
potrzeby były niemożliwe do 
przewidzenia podczas 
sporządzania budżetu. 
Pierwszeństwo mają operacje 
humanitarne, ale w razie 
zaistnienia takiej konieczności 
rezerwa może być również 
wykorzystywana na potrzeby 
cywilnego zarządzania 
kryzysowego i ochrony ludności. 
Decyzje w sprawie jej wykorzy -
stania podejmują Rada 
i Parlament Europejski na 
wniosek Komisji.
7 Na lata 2014-2020 utworzono 
rezerwę w wysokości 
204 mln euro, co stanowi około 
0,7% środków w ramach 11. 
Europejskiego Funduszu 
Rozwoju, na potrzeby finansowa -
nia działań humanitarnych 
i działań nadzwyczajnych 
w państwach AKP wyłącznie 
w przypadku zaistnienia 
nieprzewidzianych potrzeb, 
których nie można objąć 
wsparciem ze środków 
przewidzianych w programie DG 
ds. Pomocy Humanitarnej 
i Ochrony Ludności. Dyrekcja ta 
jest odpowiedzialna za 
gospodarowanie rezerwą i może 
wykorzystywać dostępne w jej 
ramach środki po otrzymaniu 
zgody ESDZ i DG ds. Współpracy 
Międzynarodowej i Rozwoju.
8 Łączna wartość umowy jest 
wyższa, ponieważ służba lotnicza 
ECHO Flight w trybie doraźnym 
wykonuje również loty w innych 
krajach położonych poza 
regionem Wielkich Jezior 
Afrykańskich, takich jak Mali, 
Kenia czy Czad.
9 Międzynarodowe organizacje 
pozarządowe wyłaniane są 
w ramach specjalnej procedury 
przeprowadzanej przez DG ds. 
Pomocy Humanitarnej i Ochrony 
Ludności. Organizacje 
międzynarodowe i agencje ONZ 
poddawane są ocenie zgodnie 
z art. 60 rozporządzenia 
Parlamentu Europejskiego i Rady 
(UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 
25 października 2012 r. w sprawie 
zasad finansowych mających 
zastosowanie do budżetu 
ogólnego Unii oraz uchylającego 
rozporządzenie Rady (WE, 
Euratom) nr 1605/2002 
(Dz.U. L 298 z 26.10.2012, s. 1).
11 Wstęp 
09 
Główną cechą interwencji Komisji jest jej obecność w terenie. Stworzyła ona roz -
ległą sieć biur ulokowanych w strefach dotkniętych kryzysem, w których świad -
czona jest pomoc doraźna finansowana ze środków UE12. Do głównych zadań tej 
sieci należą:
a) zapewnianie centrali w Brukseli aktualnych informacji i analiz na temat po -
trzeb w danym państwie, regionie lub w związku z danym kryzysem,
b) wnoszenie wkładu w rozwijanie strategii dotyczących interwencji 
humanitarnych,
c) udzielanie wsparcia technicznego w związku z finansowanymi przez UE ope -
racjami humanitarnymi,
d) monitorowanie realizacji projektów finansowanych przez UE,
e) ułatwianie koordynacji wsparcia ze strony darczyńców w terenie.
10 
W DR Konga sieć w terenie składa się z siedziby głównej w Kinszasie, oddzia -
łu biura krajowego w Gomie i biura tymczasowego (ang. antenna ) w Bukavu. 
Pracuje tam pięciu oddelegowanych ekspertów („asystentów technicznych”) i 12 
pracowników lokalnych („pracowników krajowych”). Ponadto w wyborze, moni -
torowaniu i ocenie projektów dotyczących regionu Wielkich Jezior Afrykańskich 
w razie potrzeby bierze udział kilku ekspertów branżowych (w zakresie pożywie -
nia, ochrony, zdrowia itd.) z regionalnego biura wsparcia w Nairobi (Kenia)13.10 Ramowa umowa finansowo-ad -
ministracyjna z agencjami ONZ.
11 Międzynarodowy Komitet 
Czerwonego Krzyża, Międzyna -
rodowa Federacja Czerwonego 
Krzyża i Międzynarodowa 
Organizacja ds. Migracji.
12 Na początku 2016 r. istniało 48 
biur terenowych w 40 krajach 
oraz 12 biur regionalnych.
13 Eksperci branżowi, którzy 
udzielają wsparcia biurom 
krajowym, pracują w biurach 
regionalnych. Od połowy 2015 r. 
w Kinszasie zaczęło działać biuro 
regionalne, które udziela 
wsparcia Republice Konga, 
Angoli, Burundi, Rwandzie 
i Tanzanii.Wykres 1Środki przyznane na rzecz planu wdrażania pomocy humanitarnej na lata 2011-2015 
w rozbiciu na główne obszary
w mln EUR
Kon/f_likt w DR Konga – wschodnie Kongo i prowincja KatangaPomoc na rzecz DR Konga na obszarach nieobjętych 
kon/f_liktem (odpowiedź na poważne ostre niedożywieniei epidemie)Pomoc na rzecz obozów/osiedli dla uchodźców w Ugandzie, Rwandzie, Burundi i/uni00A0TanzaniiKryzys w Republice Środkowoafrykańskiej – uchodźcy na północy DR KongaKryzys w Burundi – uchodźcy w/uni00A0Rwandzie i/uni00A0Tanzanii
01020304050607080
2015 2014 2013 2012 2011
Źródło:  Europejski Trybunał Obrachunkowy.
12
 Zakres kontroli i podejście 
kontrolne
11 
Trybunał zbadał, czy Komisja w sposób skuteczny zarządzała finansowaniem po -
mocy humanitarnej na rzecz ludności dotkniętej konfliktami w regionie Wielkich 
Jezior Afrykańskich. Przeprowadzona kontrola dotyczyła trzech zasadniczych 
kwestii:
a) Czy Komisja przydzieliła finansowanie na rzecz właściwie określonych 
priorytetów?
b) Czy Komisja monitorowała projekty w odpowiedni sposób?
c) Czy w ramach projektów osiągnięto wyznaczone cele?
12 
Kontrolą objęto wsparcie udzielone przez Komisję w latach 2011-2015 na rzecz 
regionu Wielkich Jezior Afrykańskich, w skład którego wchodzą następujące pań -
stwa: DR Konga, Uganda14, Rwanda, Burundi i Tanzania. Kontrolę przeprowadzono 
między majem a grudniem 2015 r. i obejmowała ona:
a) przegląd dokumentów dotyczących polityki UE, dokumentów strategicz -
nych związanych z pomocą humanitarną oraz innych istotnych dokumentów 
i sprawozdań,
b) wywiady z urzędnikami Komisji i przedstawicielami organizacji partnerskich,
c) przegląd 19 projektów o łącznej wartości 42,9 mln euro (spośród łącznej 
liczby 164 projektów o wartości 255,3 mln euro), które zostały zrealizowane 
w latach 2011-2014, oraz umowy o świadczeniu usług ECHO Flight15 związanej 
z transportem lotniczym (zob. wykaz w  załączniku IV ). Wyboru dokonano 
głównie na podstawie kryteriów istotności, zasięgu geograficznego i branżo -
wego, okresu realizacji, charakteru pomocy i rodzaju partnerów.
d) wizyty w DR Konga w dniach 16-25 września 2015 r. oraz w Tanzanii, Rwan -
dzie i Ugandzie w dniach 30 września – 8 października 2015 r., w trakcie któ -
rych przeprowadzono wywiady z pracownikami terenowymi, pracownikami 
delegatur UE, przedstawicielami partnerów i beneficjentami, a także wizyty 
w miejscu realizacji 10 projektów.14 Podczas planowania pomocy 
na 2015 r. Komisja 
zdecydowała się uwzględnić 
Ugandę w planie wdrażania 
pomocy humanitarnej 
w regionie Rogu Afryki, a nie 
w planie dotyczącym regionu 
Wielkich Jezior Afrykańskich. 
Zmiany tej dokonano, 
ponieważ w planie wdrażania 
pomocy humanitarnej 
w regionie Rogu Afryki na 
2015 r. zatwierdzono przydział 
środków na rzecz Ugandy 
w celu zaradzenia napływowi 
uchodźców z Sudanu 
Południowego. Zgodnie 
z wewnętrznymi zasadami 
Komisji nie można przyznać 
środków jednemu państwu 
w ramach dwóch różnych 
planów wdrażania pomocy 
humanitarnej.
15 http://ec.europa.eu/echo/
what/humanitarian-aid/
humanitarian-air-services_en
13
 Uwagi
Finansowanie zostało przydzielone na rzecz właściwie 
określonych priorytetów, lecz dalsza hierarchizacja nie 
była wystarczająco jasna
13 
Trybunał zbadał, czy Komisja przyznała pomoc humanitarną na rzecz odpowied -
nio określonych priorytetów. W tym celu sprawdził, czy określone zostały właści -
we dla regionu potrzeby humanitarne, w jaki sposób Komisja planowała na nie 
zareagować oraz czy wsparcie zostało przyznane na rzecz najbardziej istotnych 
projektów.
Komisja w odpowiedni sposób określiła potrzeby regionu 
Wielkich Jezior Afrykańskich
Ocena potrzeb jest oparta na dowodach
14 
Komisja przeprowadza doroczną ocenę potrzeb w odniesieniu do wszystkich 
państw/regionów, na rzecz których udziela wsparcia finansowego. Uzupełnia je 
ocenami potrzeb przeprowadzanymi doraźnie w przypadku wystąpienia nieocze -
kiwanych sytuacji kryzysowych – klęsk żywiołowych lub katastrof spowodowa -
nych przez człowieka. W przypadku pogorszenia się sytuacji w ramach kryzysu 
już istniejącego i objętego wsparciem Komisja aktualizuje pierwotną ocenę 
potrzeb. Działania te stanowią główny etap przygotowań do przyjęcia programu 
rocznego zwanego planem wdrażania pomocy humanitarnej.
15 
W przypadku regionu Wielkich Jezior Afrykańskich ocena potrzeb oparta jest na 
wiedzy i doświadczeniu zgromadzonych przez zespół operacyjny w Brukseli oraz 
zespół w biurze terenowym w DR Konga. Pozostałe informacje uzyskuje się głów -
nie (i) na podstawie szeregu dostępnych na szczeblu międzynarodowym wskaź -
ników służących do ustalenia wartości wskaźnika ryzyka dla poszczególnych 
państw16 i (ii) od zainteresowanych stron w terenie, czyli od Biura ds. Koordynacji 
Pomocy Humanitarnej (OCHA) na rzecz DR Konga, a także partnerów Komisji oraz 
darczyńców pomocy humanitarnej.16 Zob. strona internetowa: 
http://www.inform-index.org/ .
14 Uwagi 
16 
Ocena potrzeb w przypadku regionu Wielkich Jezior Afrykańskich daje dobry ob -
raz sytuacji w DR Konga – zarówno w strefach dotkniętych konfliktem, jak i tych 
nim nieobjętych – oraz w krajach ościennych. Ustalono, że do ludności poszkodo -
wanej należą:
a) osoby przesiedlone wewnętrznie w DR Konga,
b) uchodźcy, głównie środkowoafrykańscy i rwandyjscy w DR Konga oraz kon -
gijscy i burundyjscy w krajach ościennych,
c) osoby powracające (osoby przesiedlone wewnętrznie lub uchodźcy),
d) ludność przyjmująca, która potrzebuje pomocy w związku z napływem 
uchodźców i osób przesiedlonych wewnętrznie,
e) pozostała ludność miejscowa, która odczuwa skutki konfliktów lub która 
jest w wysokim stopniu narażona na niedożywienie lub epidemie w strefach 
nieobjętych konfliktami.
17 
Potrzeby określone dla powyższych kategorii ludności są wielorakie i obejmują: 
ochronę, bezpieczeństwo żywnościowe, odżywianie, opiekę zdrowotną, dostęp 
do wody, odpowiednie warunki sanitarne, pomoc nieżywnościową – np. naczy -
nia kuchenne, odzież, środki higieny itd. oraz schronienie. Edukacja nie została 
uwzględniona, ponieważ nie uznano, by miała wystarczająco priorytetowe 
znaczenie.
Reakcja Komisji jest właściwa
Główne priorytety zostały odpowiednio określone
18 
W regionie Wielkich Jezior Afrykańskich ogólnym celem Komisji jest „rozwiązanie 
pilnych potrzeb wynikających z przemieszczeń ludności w strefach dotkniętych 
konfliktami i z sytuacji zagrożenia życia na obszarach nieobjętych konfliktami 
przy zastosowaniu najbardziej właściwych mechanizmów reagowania”17. Ustalo -
no pięć celów strategicznych, z których wynika sześć planowanych działań/prio -
rytetów (zob. ramka 2 ). Wszystkie są zgodne z głównymi celami Unii w zakresie 
pomocy humanitarnej (zob. ramka 1  w pkt 4) i pozwalają one na zaspokojenie 
wskazanych potrzeb. Wszystkie interwencje muszą być skierowane do ludności 
najbardziej potrzebującej.17 Plan wdrażania pomocy 
humanitarnej w regionie 
Wielkich Jezior Afrykańskich 
na 2015 r., wersja 4, pkt 4, 
planowana odpowiedź ECHO, 
s. 10.
15 Uwagi 
Główne priorytety
a) ograniczenie zagrożeń dotyczących ochrony i zaspokojenie potrzeb w tym zakresie,
b) jak najszybsze zapewnienie minimalnych podstawowych usług, ochrony zdrowia, żywności i pomocy 
nieżywnościowej w sytuacjach nadzwyczajnych,
c) zapewnienie wsparcia w zakresie administrowania obozami dla uchodźców w regionie,
d) zapewnienie dostępu do wody, odpowiednich warunków higienicznych i sanitarnych w obszarach zagro -
żonych poza strefami objętymi konfliktem,
e) nadanie priorytetowego znaczenia podejściu wielosektorowemu,
f) wspieranie działań z zakresu koordynacji, bezpieczeństwa i logistyki.Ramka 2
19 
Główne ograniczenia, które napotkała Komisja i ogólnie darczyńcy, dotyczyły 
DR Konga. Były one związane z utrudnieniami logistycznymi w kraju o ogromnej 
powierzchni, złym stanem infrastruktury oraz brakiem zdolności i chęci ze strony 
do rządu do włączenia się w pomoc. Czynnikiem dodatkowo ograniczającym 
zdolności do przeprowadzenia interwencji może być również brak partnerów 
w niektórych częściach kraju. Ponadto przeszkodą w prowadzeniu działań przez 
darczyńców, zwłaszcza na najbardziej odległych obszarach, są ograniczenia do -
tyczące bezpieczeństwa z powodu ciągłych zmian miejsca operacji wojskowych 
i związanych z nimi ruchów grup zbrojnych.
20 
Reakcja Komisji jest spójna z analizą sytuacji i oceną potrzeb, które z kolei są spój -
ne z działaniami opisanymi w rocznym planie działań humanitarnych DR Konga 
opracowanym przez zespół złożony z przedstawicieli organizacji humanitarnych.
16 Uwagi 
Zapewniono elastyczność w zakresie planowania i finansowania
21 
W planie wdrażania pomocy humanitarnej Komisja nie nakłada obowiązku 
skierowania interwencji na poszczególne obszary/sektory, ponieważ do czasu 
wyboru zalecenia te mogą stać się nieaktualne. Finansowanie ze środków Komisji 
jest ukierunkowane na najpilniejsze potrzeby najbardziej poszkodowanych grup 
ludności. Określane są one na podstawie doświadczeń partnerów w terenie oraz 
w oparciu o informacje udzielone przez koordynatora pomocy humanitarnej 
i o wiedzę pracowników. Dalsza hierarchizacja, głównie w oparciu o kryterium 
geograficzne, odbywa się na etapie wyboru (zob. pkt 25).
22 
Komisja przeprowadza ocenę śródokresową planów wdrażania pomocy huma -
nitarnej na podstawie oceny potrzeb na kolejny rok. Ponadto w planach tych 
wprowadzane są zmiany za każdym razem, gdy rozwój sytuacji prowadzi do 
modyfikacji przyznanej kwoty środków. W przypadku gdy zatwierdzone zostanie 
zwiększenie pierwotnego przydziału, dodatkowe środki można uzyskać z rezer -
wy operacyjnej, stanowiącej około 20% rocznego budżetu i przewidzianej na 
nieprzewidziane sytuacje kryzysowe. Środki można również uzyskać z unijnej re -
zerwy na pomoc nadzwyczajną lub z budżetu Europejskiego Funduszu Rozwoju.
23 
W przypadku regionu Wielkich Jezior Afrykańskich to elastyczne rozwiązanie 
zostało wykorzystane przy kilku okazjach w okresie objętym kontrolą w celu zara -
dzenia skutkom nieprzewidzianych wydarzeń lub pogorszenia się sytuacji (zob. 
wykres 2 ). Zaledwie w roku 2015, głównie z powodu burundyjskiego kryzysu 
uchodźczego18, plan wdrażania pomocy humanitarnej dla DR Konga został zmie -
niony trzykrotnie.
24 
Ponadto zespół operacyjny odpowiedzialny za region Wielkich Jezior Afrykań -
skich zarezerwował niewielką część środków przydzielonych na plan wdraża -
nia pomocy humanitarnej (około 1,5 mln euro w 2015 r.) na wypadek nagłego 
wzrostu potrzeb w ciągu roku. Środki te zostały wykorzystane jako dodatkowe 
wsparcie na bieżące projekty związane z obozami dla uchodźców w Rwandzie 
i Tanzanii, jak tylko okazało się, że duża liczba Burundyjczyków opuszcza swój 
kraj pod koniec kwietnia 2015 r. Dodatkowa kwota umożliwiła natychmiastową 
reakcję w sytuacji, gdy oczekiwano na zatwierdzenie pierwszego zwiększenia 
przydziału środków w ramach planu wdrażania pomocy humanitarnej, co nastą -
piło pod koniec maja.18 Początkowy przydział na rzecz 
regionu Wielkich Jezior 
Afrykańskich na ten rok 
zwiększono również o kwotę 
w wysokości 2 mln euro 
z powodu napływu ponad 80 
tys. obywateli Republiki 
Środkowoafrykańskiej do DR 
Konga.
17 Uwagi Wykres 2Budżet przewidziany dla regionu Wielkich Jezior Afrykańskich na lata 2011-2015
 w mln EUR
Kryzys burundyjskiPogorszenie się sytuacji w 
prowincji Katanga z powodu kon/f_liktówRebelia M23 w prowincji Kiwu Północne
Pogorszenie się sytuacji żywieniowej w DR Konga i Burundi
2015 2014 2013 2012 2011Początkowa kwotaw planie wdrażania pomocy humanitarnejAktualizacje planuwdrażania pomocy humanitarnejDecyzje podjęte ad hocw ramach Europejskiego Funduszu RozwojuDecyzje podjęte ad hocw ramach budżetu UE
2015 2014 2013 2012 201180
70
60
50
40
30
20
10
0
Źródło:  Europejski Trybunał Obrachunkowy.
18 Uwagi 
Brak wystarczającej przejrzystości na etapie wyboru 
projektów
Priorytety geograficzne na obszarach objętych konfliktami nie 
zostały udokumentowane
25 
W regionie Wielkich Jezior Afrykańskich obszarem geograficznym, który odpo -
wiada strefie objętej konfliktem, jest wschodnie Kongo obejmujące Kiwu Północ -
ne, Kiwu Południowe i różne regiony dawnej prowincji Katanga. W przypadku tak 
zmiennego otoczenia jak w DR Konga niemożliwe jest określenie z wyprzedze -
niem w bardziej precyzyjny sposób, na jakich obszarach mogą wystąpić najpil -
niejsze potrzeby i gdzie znajdują się najbardziej poszkodowane grupy ludności. Zdjęcie 2Obóz dla uchodźców w Mahama w Rwandzie – nowo zagospodarowany teren, na 
którym przebywają burundyjscy uchodźcy
Źródło:  Europejski Trybunał Obrachunkowy.
19 Uwagi 
26 
Z informacji podanych przez Komisję wynika, że bezpośrednio przed oceną wnio -
sków o finansowanie zespół operacyjny określa najbardziej priorytetowe obszary, 
na rzecz których należy przyznać wsparcie, korzystając w tym celu z posiadanych 
informacji na temat przemieszczeń grup zbrojnych (w tym Sił Zbrojnych Demo -
kratycznej Republiki Konga – FARDC), ruchów ludności i obecności partnerów. 
Niemniej jednak w związku z faktem, że proces ten nie został udokumentowany, 
nie dało się ustalić, czy owe priorytety geograficzne opierały się na rzetelnych 
podstawach i czy wybrane projekty były realizowane na najbardziej prioryteto -
wych obszarach.
Proces wyboru nie jest dobrze udokumentowany
27 
W okresie objętym kontrolą, czyli w latach 2011-2015, po pierwszym opubliko -
waniu planu wdrażania pomocy humanitarnej Komisja otrzymywała średnio 71 
wniosków o finansowanie rocznie i wybierała około połowę z nich. Zależnie od 
rozwoju sytuacji i od pojawiania się nowych/większych potrzeb w ciągu roku 
wsparciem Komisji ostatecznie objętych było średnio 40 projektów. Podział środ -
ków przeznaczonych na plan wdrażania pomocy humanitarnej przedstawiono na 
wykresie 1 .
28 
Partnerzy otrzymują kompleksowe wskazówki dotyczące wniosków o finansowa -
nie, które to wnioski należy złożyć w systemie wymiany elektronicznej w ustalo -
nym formacie. Zespoły operacyjne w Brukseli i w terenie dokonują oceny wszyst -
kich wniosków i poddają je pod dyskusję19, a ostateczny wynik procesu wyboru 
przedstawiają w formie dokumentu wewnętrznego do decyzji. W przypadku 
wniosków, które zostały wybrane, dopracowuje się następnie część dotyczącą 
oceny w dokumencie wykorzystywanym do zarządzania projektem. W dokumen -
cie tym zawarte są informacje na temat każdego z istotnych etapów cyklu pro -
jektowego: wniosku o finansowanie, sprawozdania okresowego, wizyt w terenie, 
wniosków o wprowadzenie zmian i sprawozdania końcowego.
29 
Niemniej część poświęcona ocenie nie jest skonstruowana w taki sposób, by 
jasno wynikało z niej, czy każdy wniosek został oceniony pod kątem kryteriów 
i zasad ogólnych wyszczególnionych w załączniku do planu. Niektóre kluczowe 
aspekty, takie jak zdolność partnera do realizacji projektu, jego wiedza na temat 
danego kraju/regionu, aspekty ochrony i odporności, nie zostały w ogóle wspo -
mniane. W przypadku zbadanych projektów, z których wszystkie były zgodne 
z głównymi priorytetami i celami określonymi w planie wdrażania pomocy huma -
nitarnej, niektóre zasady ogólne nie podlegały systematycznej ocenie20, a niektó -
re oceny były niewystarczające21. Na podstawie dostępnych informacji nie dało 
się porównać mocnych stron złożonych wniosków o finansowanie, a tym samym 
stwierdzić, czy wybrane zostały najbardziej odpowiednie projekty.19 Większość wniosków 
o finansowanie składana jest 
około orientacyjnej daty 
podanej w pierwszej wersji 
planu wdrażania pomocy 
humanitarnej, na ogół pod 
koniec roku lub na początku 
roku kolejnego.
20 1) Dostosowanie do 
konkretnych potrzeb 
związanych z płcią i wiekiem. 
2) Włączenie działań na rzecz 
odporności poprzez 
wskazanie możliwości 
ograniczenia potencjalnych 
zagrożeń dla osób 
poszkodowanych 
i wzmocnienie źródeł ich 
utrzymania, z uwzględnieniem 
zalecenia Komisji pod 
adresem partnerów na temat 
zbadania od początku 
interwencji możliwości 
uzyskania synergii 
i komplementarności 
z podmiotami działającym na 
rzecz rozwoju i podmiotami 
krajowymi. 3) Włączenie 
działań na rzecz ochrony, 
których celem jest 
złagodzenie braku 
bezpieczeństwa fizycznego 
i psychicznego osób i grup 
znajdujących się w sytuacji 
zagrożenia.
21 O niewystarczającej lub 
niepełnej ocenie projektów 
jest mowa również 
w sprawozdaniu z kontroli 
Służby Audytu Wewnętrznego 
Komisji na temat umów 
w sprawie wkładu 
finansowego zawieranych 
z organami ONZ i innymi 
organizacjami 
międzynarodowymi z dnia 
19 czerwca 2014 r.
20 Uwagi 
Nie dokonuje się analiz racjonalności kosztowej
30 
Informacje na temat budżetu skontrolowanych projektów podane we wnio -
skach o finansowanie nie były szczegółowe i nie zostały poddane analizie przed 
dokonaniem wyboru. Tym samym nie przeprowadzono oceny mającej na celu 
stwierdzenie, czy proponowane koszty były racjonalne. W przypadku partne -
rów, będących na ogół agencjami ONZ zlecającymi podwykonawstwo organom 
wdrażającym, brakowało informacji na temat ilości środków przekazanych tym 
organom. Ogólnie brakowało danych na temat poziomu pomocy przekazanej na 
rzecz beneficjentów.
31 
W kontekście nieustannie wzrastających potrzeb humanitarnych i coraz bardziej 
ograniczonych możliwości udzielania pomocy finansowej aspekty racjonalności 
kosztowej tym bardziej zyskują na znaczeniu. Co więcej, wobec braku odpo -
wiednich kontroli mających na celu sprawdzenie, czy na etapie wyboru budżet 
był racjonalny, przeprowadzane w późniejszym okresie analizy wykonania tego 
budżetu mają jedynie ograniczoną przydatność.
Prowadzone przez Komisję monitorowanie jest 
wprawdzie ogólnie właściwe, lecz uzyskane informacje 
mogłyby być lepiej wykorzystywane
32 
Trybunał zbadał, czy ze sprawozdań dotyczących projektów Komisja uzyskała 
informacje niezbędne do monitorowania realizacji projektów oraz czy w razie 
potrzeby podejmowała odpowiednie i terminowe działania.
W większości przypadków Komisja uzyskuje odpowiednie 
informacje na temat realizacji projektów
Ustanowione ramy monitorowania są właściwe
33 
Ramy te opierają się na następujących elementach:
a) sprawozdanie okresowe, które należy złożyć trzy miesiące przed zakończe -
niem działań trwających dłużej niż 10 miesięcy, oraz sprawozdanie końcowe 
składane w ciągu trzech miesięcy po zakończeniu projektu, w konsekwencji 
czego dokonywana jest płatność końcowa (zob. załącznik V );
b) co najmniej jedna wizyta w terenie w przypadku każdego projektu przepro -
wadzana przez pracowników Komisji, o ile pozwalają na to warunki bezpie -
czeństwa i warunki logistyczne22.22 Każde odstępstwo należy 
uzasadnić, tak jak miało to 
miejsce w przypadku dwóch 
ze zbadanych przez Trybunał 
projektów objętych próbą.
21 Uwagi 
34 
Dodatkowo Komisja przeprowadza okresowe, na ogół doroczne, oceny partne -
rów dotyczące przede wszystkim ich kondycji finansowej. Komisja nadzoruje 
również kontrole, których wykonanie zleca zewnętrznym firmom audytorskim, 
przeprowadzane w siedzibach partnerów i w terenie. Zważywszy na charakter 
podejmowanych działań i ich trwanie, wprowadzone ramy monitorowania są 
zadowalające.
Terminowość i jakość niektórych sprawozdań były 
niezadowalające
35 
Sprawozdania okresowe i końcowe składane są za pośrednictwem systemu wy -
miany elektronicznej w ustalonym formacie. Powinny one zawierać zaktualizowa -
ne informacje operacyjne na temat wartości osiągniętych w przypadku każdego 
wskaźnika oraz informacje finansowe, czyli wykorzystanie budżetu, tak aby Ko -
misja zyskała całościowy obraz postępów działań. Analiza tych sprawozdań oraz 
sprawozdawczość z wizyt w terenie są przedstawiane w dokumencie z nadzoru.
36 
Wiele sprawozdań okresowych i końcowych złożono ze znacznym opóźnie -
niem, a Komisja nie domagała się wyjaśnienia tego stanu rzeczy. Dotyczyło to 
zwłaszcza wysokiego odsetka sprawozdań okresowych i końcowych na temat 
projektów realizowanych przez agencje ONZ i organizacje międzynarodowe (zob. 
tabela 1 ). Opóźnienia w składaniu sprawozdań okresowych ograniczają zdolność 
Komisji do rozwiązania problemów, które mogą zostać w nich wskazane.
37 
Choć ogólnie jakość sprawozdań okresowych była zadowalająca, Trybunał uznał 
jedynie trzy z 18 sprawozdań końcowych23 za zadowalające. W pozostałych 15 
przypadkach podane początkowo informacje nie były wystarczające, by uza -
sadnić poziom osiągniętych wyników, brak możliwości zastosowania pewnych 
wskaźników czy powody, dla których nie podjęto określonych działań. W niektó -
rych sprawozdaniach brakowało dokumentacji poświadczającej przedstawione 
informacje, a dane finansowe nie były wystarczająco szczegółowe. We wszystkich 
przypadkach poza jednym24 Komisja zwróciła się do partnerów z prośbą o dodat -
kowe wyjaśnienia. Przekazane przez nich dodatkowe informacje we wszystkich 
przypadkach, z dwoma wyjątkami25, uznano za zadowalające.23 Do momentu zakończenia 
kontroli nie otrzymano 
jednego sprawozdania 
końcowego.
24 W jednym przypadku DG ds. 
Pomocy Humanitarnej 
i Ochrony Ludności nie 
dotrzymała terminu 
dotyczącego przeglądu 
sprawozdań końcowych i nie 
mogła zwrócić się z prośbą 
o informacje.
25 „Wsparcie żywnościowe dla 
uchodźców 
w północnozachodniej 
Tanzanii” oraz „Zarządzanie 
obiektami powstałymi 
samorzutnie i ich koordynacja 
w DR Konga”.
22 Uwagi Tabela 1Terminowość składanych sprawozdań
Agencje ONZOrganizacje 
międzynarodoweNGO Łącznie
Sprawozdania okresowe
Łączna liczba złożonych sprawozdań 
okresowych5 3 7 15
Liczba sprawozdań okresowych złożonych 
z opóźnieniem2 2 2 6
Odsetek sprawozdań okresowych złożo -
nych z opóźnieniem40% 67% 29% 40%
Średnie opóźnienie (dni) 32 17 9 19
Sprawozdania końcowe
Łączna liczba złożonych sprawozdań 
końcowych8 3 8 19
Liczba sprawozdań końcowych złożonych 
z opóźnieniem8 2 3 13
Odsetek sprawozdań końcowych złożo -
nych z opóźnieniem100% 67% 38% 68%
Średnie opóźnienie (dni) 34 102 17 41
38 
Główną cechą interwencji Komisji w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich, w od -
różnieniu od większości pozostałych darczyńców pomocy humanitarnej, jest jej 
obecność w terenie (zob. pkt 9 i 10), co umożliwia współpracę i wymianę infor -
mację z partnerami, a także daje Komisji rzetelną wiedzę na temat projektów. 
Ta obecność na miejscu spotkała się z dużym uznaniem partnerów spotkanych 
podczas kontroli, którzy cenili sobie wsparcie ze strony pracowników Komisji i ich 
wiedzę ekspercką.
39 
Niemniej jednak jedna czwarta26 sprawozdań z wizyt w terenie była niepełna, po -
nieważ przedstawiono w nich jedynie wybrane aspekty, a pozostałe zagadnienia, 
takie jak realizacja finansowa, nie zostały uwzględnione. W kilku przypadkach nie 
przeanalizowano potencjalnego wpływu wykrytych problemów na rezultaty lub 
wykonanie budżetu (zob. przykłady w  ramce 3 ) i nie zaproponowano ewentual -
nych środków zaradczych.26 W przypadku 20 zbadanych 
projektów przeprowadzono 
łącznie 33 wizyty w terenie. 
W odniesieniu do dziewięciu 
z nich w sprawozdaniu 
z monitorowania 
zamieszczono zwięzłe 
komentarze.
23 Uwagi 
Przykłady, w przypadku których w sprawozdaniach z wizyt w terenie zaniechano 
analizy wpływu wykrytych problemów
W dwóch przypadkach – projektu zwiększenia bezpieczeństwa żywnościowego ludności dotkniętej konflik -
tem w prowincji Katanga (nr 11) i projektu zapewnienia darmowej opieki zdrowotnej dla poszkodowanej lud -
ności w prowincji Kiwu Południowe (nr 19) – czas trwania projektów został przedłużony, ponieważ wystąpiły 
opóźnienia w realizacji prowadzące do niepełnego wykorzystania budżetu. O przedłużeniu zadecydowano na 
krótko przed zakończeniem projektów.
W sprawozdaniach z wizyt w terenie, które odbyły się na krótko przed wydłużeniem okresu na realizację, 
nie przeanalizowano wpływu na budżet i nie zasygnalizowano konieczności przedłużenia czasu trwania 
projektów.
Ponadto w ostatnim sprawozdaniu z wizyty w miejscu realizacji projektu dotyczącego bezpieczeństwa żyw -
nościowego w prowincji Katanga nie wskazano, w jaki sposób na wartości docelowe projektu (liczbę bene -
ficjentów, wskaźniki dotyczące dystrybucji żywności i poziomu jej konsumpcji) wpłynął fakt nieotrzymania 
finansowania od pozostałych darczyńców (budżet końcowy wyniósł mniej niż 50% budżetu początkowego).Ramka 3
40 
Komisja nie była w stanie wyjaśnić, w jaki sposób zastosowana metodyka zo -
stała wykorzystana do wyboru partnerów/projektów do kontroli w danym roku 
w okresie 2011-2015. Brak jasnej metodyki na potrzeby planowania kontroli 
zarówno w siedzibach partnerów, jak i w terenie, może prowadzić do przyjęcia 
niewłaściwej strategii kontroli i nieodpowiedniego zakresu takich kontroli. Poza 
tym z uwagi na ów brak nie jest łatwo uzyskać synergię z obowiązującymi rama -
mi monitorowania.
Działania następcze nie są wystarczające
Brak jest skonsolidowanej sprawozdawczości, która dawałaby 
pełny obraz realizacji planu wdrażania pomocy humanitarnej
41 
Komisja ocenia osiągnięte rezultaty jedynie na poziomie pojedynczych projek -
tów, ale nie dysponuje ogólnymi informacjami na temat sytuacji w danym kraju 
czy na temat planu wdrażania pomocy humanitarnej. W konsekwencji nie ma 
zagregowanych analiz na poziomie tego planu ani nie jest możliwe przeprowa -
dzenie analizy porównawczej poszczególnych planów. Podobnie brak jest infor -
macji na temat wyciągniętych wniosków na przyszłość, najlepszych praktyk czy 
wartości dodanej interwencji Komisji stwierdzonej podczas realizacji.
24 Uwagi 
42 
Co roku Komisja wybiera i ocenia pewną liczbę tematycznych i geograficznych 
obszarów interwencji zgodnie z zakresem planowanym w wieloletniej perspekty -
wie. Ostatnie oceny dotyczące regionu Wielkich Jezior Afrykańskich były ocenami 
poszczególnych krajów i przeprowadzono je w 2009 r. w przypadku Burundi, 
w 2010 r. – w przypadku DR Konga i w 2011 r. – w przypadku Ugandy.
Działania podejmowane w następstwie problemów 
stwierdzonych na poziomie projektów nie są systematyczne ani 
udokumentowane
43 
W dokumencie na potrzeby zarządzania indywidualnym projektem znajduje się 
ramka „problemy wymagające działań następczych”. Niektóre z kwestii proble -
matycznych stwierdzonych podczas wizyt w terenie i w sprawozdaniach partne -
rów nie zostały jednak wymienione w ramce, nawet w przypadkach w oczywisty 
sposób wymagających działań naprawczych. Ponadto gdy w przypadku danych 
zagadnień stwierdzono konieczność podjęcia działań następczych, nic nie wska -
zywało na to, że zostały one poruszone z partnerem projektu. Co więcej, brako -
wało również przesłanek świadczących, że zajęto się tymi problemami.
44 
„Problemy wymagające działań następczych” zostały stwierdzone w przypadku 
14 projektów objętych kontrolą przeprowadzoną przez Trybunał, ale jedynie 
dwóch partnerów podało bezpośrednio informacje na temat podjętych działań. 
Choć w niektórych przypadkach istniały przesłanki wskazujące na to, że partne -
rzy podjęli stosowne kroki, nie ma pewności, że takie działania podejmowane są 
systematycznie.
W przypadku większości zbadanych projektów 
uzyskano zadowalające rezultaty
45 
Trybunał zbadał, czy oczekiwane rezultaty projektów zostały osiągnięte zgodnie 
z planem oraz czy Komisja reagowała na zmiany sytuacji w terenie.
25 Uwagi 
Osiągnięte wyniki są ogólnie pozytywne, ale w niektórych 
przypadkach Komisja nie uzasadniła jasno swojej oceny
46 
Wszystkie projekty zbadane przez Trybunał były zgodne z celami Komisji i z dzia -
łaniami zaplanowanymi dla regionu. W przypadku 19 spośród 20 projektów 
poddanych kontroli27 stwierdzono, że osiągnięte rezultaty były zadowalające 
mimo częściowego osiągnięcia celów (zob. przykład udanego projektu w  ram -
ce 4 ). Ocena rezultatów projektu odbywa się na podstawie porównania wstępnie 
wyznaczonych celów z celami osiągniętymi, z uwzględnieniem szczególnych 
trudności występujących w danym obszarze interwencji.27 W jednym przypadku 
rezultaty były 
niezadowalające.
Przykład udanego projektu „Szybka reakcja na przemieszczenia ludności” (nr 15)
Projekt ten stanowi jeden z głównych mechanizmów reagowania kryzysowego wykorzystywanych przez 
Komisję w związku z przemieszczeniami ludności w DR Konga. Jest to projekt o charakterze stałym, na który 
Komisja w latach 2011-2015 przeznaczyła 31,5 mln euro.
W ramach projektu zapewniane są następujące formy wsparcia: wsparcie wielosektorowe, schronienie, pomoc 
nieżywnościowa (naczynia kuchenne, odzież, środki higieny itd.), dostęp do wody, zapewnianie warunków 
sanitarnych i opieki zdrowotnej na obszarach, na których nie są obecne inne organizacje humanitarne. In -
terwencje polegają na dystrybucji pomocy nieżywnościowej, przydziale schronień oraz zapewnieniu wody, 
warunków sanitarnych i opieki zdrowotnej najbardziej potrzebującej ludności, która zbiegła przed grupami 
zbrojnymi, lub ludności powracającej, która ponownie znalazła się w rodzimych wioskach, lecz jest pozbawio -
na środków do życia. Pomoc jest na ogół ograniczona do trzech miesięcy.
Od maja do grudnia 2014 r. projekt umożliwił udzielenie pomocy około 1,3 mln beneficjentów, głównie 
w Kiwu Północnym i Kiwu Południowym, prowincji Maniema i Prowincji Wschodniej.
Średnio 35% interwencji miało miejsce w ciągu 30 dni od otrzymania powiadomienia o przemieszczeniu się 
ludności, podczas gdy wartość docelowa w tym zakresie wynosi 40%.
Mimo częściowego osiągnięcia niektórych z zakładanych początkowo celów projekt zostały uznany za udany, 
biorąc pod uwagę kontekst jego realizacji i liczbę beneficjentów, do których dotarła pomoc.Ramka 4
26 Uwagi Zdjęcie 3Szybka reakcja na przemieszczenia ludności – dystrybucja pomocy nieżywnościowej 
w miejscowości Lulingu, terytorium Shabunda, prowincja Kiwu Południowe – 
ludność odbierająca przydzielone towary
Źródło:  Europejski Trybunał Obrachunkowy.
47 
W niektórych przypadkach, w których dokonana przez Komisję ocena była pozy -
tywna mimo częściowego osiągnięcia celów, Komisja nie przedstawiła wystarcza -
jącego uzasadnienia na poparcie swojego stanowiska. W czterech przypadkach 
Trybunał stwierdził, że ocena ogólnych osiągnięć w ramach projektu i wyników 
partnera nie była adekwatna i nie przedstawiono w niej jasnych wniosków na 
temat projektu. W związku z tym nie dało się wykazać jasnego, logicznego 
powiązania między ogólnym wnioskiem Komisji na temat powodzenia projektu 
a osiągniętymi rezultatami.
48 
W przypadku projektów objętych kontrolą stwierdzono, że w ramach jednego 
z nich osiągnięto niezadowalające rezultaty (zob. ramka 5 ). Zgodnie z umową 
Komisja może obniżyć wysokość swojego wkładu finansowego, jeśli realizacja 
projektu jest niewystarczająca, częściowa lub opóźniona, a partner nie przed -
stawi odpowiedniego uzasadnienia. Opcja ta została wykorzystana w jednym 
przypadku osiągnięcia niezadowalających rezultatów, ale zasadniczo stosowa -
na jest rzadko, ponieważ jej wdrożenie jest uciążliwe i może ona prowadzić od 
utraty środków przewidzianych w budżecie. W przypadku niezadowalających 
rezultatów / wyników partnera Komisja skłaniała się raczej ku obniżeniu wkładu 
na kolejny rok28 lub wstrzymywała współpracę z danymi partnerami29.28 W 2015 r. sytuacja taka 
dotyczyła co najmniej dwóch 
partnerów.
29 Na przykład w procesie 
wyboru wniosków na 2015 r. 
jedną z przyczyn, dla których 
DG ds. Pomocy Humanitarnej 
i Ochrony Ludności odrzuciła 
trzy wnioski o finansowanie, 
były problemy z realizacją 
poprzednio sfinansowanych 
projektów stwierdzone 
podczas monitorowania przez 
tę dyrekcję.
27 Uwagi 
49 
W przypadku jedynej umowy w wybranej próbie, udzielonej z zastosowaniem 
procedury przetargowej i dotyczącego usług ECHO Flight (nr 16), w okresie od 
maja 2014 r. do marca 2015 r. (11 miesięcy) w DR Konga przetransportowano po -
nad 10 500 osób i 250 ton towarów30. Dzięki tej umowie Komisja zapewniła, by jej 
partnerzy mieli bezpieczny i szybki dostęp oraz możliwość przewożenia towarów 
do odległych lokalizacji, do których w przeciwnym razie praktycznie nie można 
by dotrzeć. W ten sposób Komisja udzielała pomocy humanitarnej poszkodowa -
nej ludności i spełniła jeden z głównych priorytetów w planie wdrażania pomocy 
humanitarnej.30 Umowa obejmuje również 
usługi transportu lotniczego 
ładunków oraz usługi na rzecz 
podmiotów świadczących 
pomoc humanitarną w Kenii 
i w razie potrzeby w innych 
lokalizacjach (Mali, Czad itd.).Zarządzanie obiektami powstałymi samorzutnie i ich koordynacja w DR Konga 
(projekt nr 18)
Projekt ten rozpoczęto w 2013 r. i sfinansowano ze środków Komisji w wysokości 2 mln euro. Do końca 2015 r. 
finansowanie przyznane na rzecz tego partnera osiągnęło kwotę 3  mln  euro.
Cele projektu były następujące:
1) gromadzenie i rozpowszechnianie informacji na temat obiektów, którymi zarządzano,
2) zarządzanie pomocą w postaci zapewnienia wody, warunków sanitarnych, schronienia i pomocy nieżyw -
nościowej oraz koordynacja tej pomocy,
3) rejestracja drogą cyfrową osób przesiedlonych wewnętrznie przebywających na terenie obiektów obję -
tych zarządzaniem.
Wartości docelowe dla celów nr 1) i 2) zostały ostatecznie osiągnięte, ale z powodu opóźnień w procesie 
zamówienia sprzętu dostarczenie pomocy nieżywnościowej przesunęło się o 14 miesięcy. W przypadku celu 
nr 3) rejestracja cyfrowa była opóźniona o 10 miesięcy i osiągnięto jedynie 25% wartości docelowej. Wsparcie 
dotarło zaledwie do 24% beneficjentów, którzy mieli zostać objęci pomocą w ramach całego projektu.
DG ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności stwierdziła, że wyniki osiągnięte przez partnera nie były 
zadowalające, ponieważ dysponował ograniczonymi umiejętnościami w zakresie zarządzania projektami, 
ustanowił uciążliwe procedury administracyjne i monitorował partnera wdrażającego w niewystarczającym 
stopniu. Wszystkie te czynniki wpłynęły negatywnie na wynik podjętych działań.
Mimo niezadowalającej realizacji Komisja obniżyła swój wkład zaledwie o 57 000 euro. Co więcej, w kolejnym 
roku ponownie podpisano umowę z tym samym partnerem, lecz na mniejszą kwotę finansowania.
Komisja wykryła ponadto niekwalifikowalne wydatki, ale wobec faktu, że łączna kwota wydatków kwalifiko -
walnych była w dalszym ciągu wyższa niż maksymalny wkład Komisji, nie miało to wpływu na kwotę wypłaco -
nych środków.Ramka 5
28 Uwagi 
Komisja reagowała na zmieniające się okoliczności, lecz 
mogła lepiej uzasadnić przypadki udzielenia zgody na 
wydłużenie terminu
50 
Około połowy31 projektów objętych próbą zostało zrealizowanych w dłuższym 
okresie niż planowano (od dwóch do sześciu miesięcy) lub przy wykorzystaniu 
większego budżetu (więcej informacji – zob. załącznik VI ). W pięciu spośród 
siedmiu przypadków wydłużenia terminu – bez zwiększenia budżetu – zgody 
udzielono, ponieważ w konsekwencji opóźnień w realizacji spowodowanych 
głównie czynnikami zewnętrznymi nie wykorzystano środków budżetowych. 
Większość przypadków zwiększenia budżetu – pięć z siedmiu – była z kolei 
związana z dodatkowymi potrzebami wynikającymi z pogorszenia się sytuacji lub 
braku stabilizacji.
51 
W jednym przypadku głównym powodem wydłużenia terminu było zapewnienie 
partnerowi więcej czasu na „zorganizowanie przejścia z finansowania ze środków 
Komisji na inny mechanizm finansowania”. Sama Komisja przyznała w ocenie 
wniosku o wprowadzenie zmian złożonego przez partnera, że „nie nadała temu 
projektowi priorytetowego znaczenia na 2014 r.”32.
52 
W dwóch przypadkach udzielono zgody na wydłużenie terminu w sytuacji, gdy 
odpowiedzialność za opóźnienia w realizacji leżała głównie po stronie partnerów. 
W tych przypadkach Komisja nie zdecydowała się na odzyskanie części finan -
sowania ani na przesunięcie środków na rzecz innych projektów (zob. pkt 48). 
Zamiast tego dała ona partnerom możliwość zrealizowania projektu w możliwie 
największym zakresie, a tym samym zapewniła, by beneficjenci otrzymali pomoc. 
Niemniej jednak wydłużenie trwania projektu nie było uwarunkowane w pierw -
szej kolejności priorytetowymi potrzebami czy trudną sytuacją ludności.
Dowody świadczące o tym, jakie działania podejmuje się 
w celu powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju, są 
ograniczone
53 
Powiązanie pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju oraz lepsze skoordynowanie 
działań na rzecz rozwoju z działaniami w ramach pomocy humanitarnej stanowią 
priorytety w strategii Komisji. Niemniej nie zbadano, które programy można by ze 
sobą powiązać ani jakie działania można by wprowadzić w regionie. Nie wspo -
mniano na przykład o możliwości uczestnictwa Komisji w szczegółowym opraco -
wywaniu strategii powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju w zakresie 
zdrowia, stanowiącej jeden z celów szczegółowych w dziedzinie sektora ochrony 
zdrowia, który stanowi jeden z głównych sektorów w krajowym programie orien -
tacyjnym w ramach 11. Europejskiego Funduszu Rozwoju na lata 2014-2020 dla 
DR Konga33.31 10 z 20 projektów. Nie 
uwzględniono przypadków 
zwiększenia budżetu 
związanych z niedoborem 
środków na płatności w 2014 r. 
Wszystkie przypadki 
wydłużenia terminu zostały 
sformalizowane w formie 
zmian w umowach.
32 Projekt nr 6. Wyciąg z oceny 
wniosku partnera 
o wprowadzenie zmian 
przeprowadzonej przez 
asystenta technicznego DG ds. 
Pomocy Humanitarnej 
i Ochrony Ludności w terenie.
33 Zob. krajowy program 
orientacyjny na lata 2014-2020, 
s. 10-12.
29 Uwagi 
54 
W odniesieniu do okresu objętego kontrolą stwierdzono tylko jeden przykład 
projektu w zakresie pomocy humanitarnej, który został włączony do programu 
zdrowia opracowanego w ramach krajowego programu orientacyjnego na lata 
2014-2020 dla DR Konga34. W Ugandzie uchodźcom przyznaje się działki grun -
tu wraz z prawami do uczestnictwa w gospodarce lokalnej35. Z usług wsparcia 
w ramach pomocy humanitarnej, na przykład z opieki zdrowotnej, korzystała 
również ludność miejscowa. Tego rodzaju postępowanie to przykład najlepszej 
praktyki mającej na celu odciążenie społeczności przyjmujących i złagodzenie 
napięć związanych z przybyciem uchodźców. Niemniej jednak nie stwierdzo -
no przykładów synergii z programami rozwoju. Może to prowadzić do sytuacji, 
w której pomoc humanitarna zastępować będzie inne trwałe rozwiązania, takie 
jak repatriacja, osiedlenie się w innym kraju lub integracja lokalna.
55 
OCHA, koordynator pomocy humanitarnej na rzecz DR Konga, stwierdziło, że 
należy włożyć więcej wysiłku w koordynację działań podmiotów świadczących 
pomoc humanitarną i rozwojową. Kwestia ta została również uznana za priory -
tet na 2015 r. dla grupy darczyńców pomocy humanitarnej na rzecz DR Konga, 
zwanej grupą na rzecz dobrej pomocy humanitarnej36. W niedawnym sprawozda -
niu Banku Światowego37 znalazło się również następujące zalecenie: „agencje ds. 
rozwoju powinny wykazać się większym zaangażowaniem w kwestii przesiedleń 
w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich”.34 Z planu wdrażania pomocy 
humanitarnej na 2015 r. 
wynika, że w 2014 r. Komisja 
wciąż finansowała projekt ze 
środków pomocy 
humanitarnej aż do czasu 
sfinalizowania umowy 
o finansowaniu pomocy 
rozwojowej.
35 W innych częściach kraju 
Uganda przyjmuje również 
uchodźców z Sudanu 
Południowego i Republiki 
Środkowoafrykańskiej, co 
jednak nie weszło w zakres 
kontroli przeprowadzonej 
przez Trybunał. Tym samym 
uwagi Trybunału odnoszą się 
wyłącznie do osiedli dla 
uchodźców kongijskich.
36 Więcej informacji na stronie 
internetowej: http://www.
ghdinitiative.org/ .
37 http://documents.worldbank.
org/curated/
en/2015/01/24356083/
forced-displacement-great-
lakes-region , zob. s. 11.
30
 Wnioski i zalecenia
56 
Sposób, w jaki Komisja zarządzała pomocą humanitarną na rzecz ludności do -
tkniętej skutkami konfliktów w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich, był co do 
zasady skuteczny. Przeprowadzona została szczegółowa ocena potrzeb, a w przy -
jętym podejściu w wystarczającym stopniu uwzględniono elastyczność koniecz -
ną do reagowania na gwałtownie zmieniające się warunki na obszarach objętych 
konfliktami. Na wypadek sytuacji nadzwyczajnych, takich jak następstwa kryzysu 
w Burundi, dostępne były dodatkowe środki. W ramach zbadanych projektów 
udało się w większości przypadków odpowiedzieć na najpilniejsze potrzeby.
57 
Stwierdzono szereg niedociągnięć, a niektóre z nich były związane z brakiem 
wystarczającej przejrzystości na kluczowych etapach cyklu życia projektów. 
System informacyjny na potrzeby zarządzania projektami, za którego utrzymanie 
odpowiada Komisja, zapewnia wprawdzie użyteczne dane na temat cyklu życia 
projektów, ale w niektórych obszarach nie spełnia on wymogów informacyjnych.
58 
Główne priorytety dla regionu zostały określone na podstawie przeprowadzo -
nych ocen potrzeb. Priorytety te posłużyły za podstawę przydziału środków. 
Niemniej nie dało się ustalić, czy wybrane projekty były realizowane na prioryte -
towych obszarach, ponieważ dalsza hierarchizacja nie została udokumentowana. 
Ponadto nie ma wystarczających dowodów, by wykazać, że przy zatwierdzaniu 
wniosków projektowych zastosowano wszystkie istotne kryteria i zasady ogólne, 
ponieważ proces ten nie został udokumentowany w przejrzysty sposób. System 
nie zapewnił informacji, które w dostatecznym stopniu pozwoliłyby ocenić i po -
równać mocne strony projektów, a także stwierdzić, czy wybrane zostały najod -
powiedniejsze projekty.
Zalecenie 1  
Komisja powinna zapewnić większą przejrzystość procedury 
wyboru
Główne etapy procesu wyboru powinny być jasno udokumentowane, aby wyka -
zać, że wybrano najodpowiedniejsze projekty, i aby zapewnić przejrzystość tego 
procesu. Zalecenie to należy zrealizować przed rozpoczęciem kolejnego procesu 
wyboru.
31 Wnioski i zalecenia 
59 
Co więcej, nie przeanalizowano budżetów towarzyszących wnioskom projekto -
wym pod kątem ich racjonalności kosztowej. W niektórych przypadkach można 
było wręcz stwierdzić, że przedstawiony budżet był nieodpowiedni nawet bez 
przeprowadzania oceny. Brak analizy racjonalności kosztowej nie tylko pociąga 
za sobą negatywne skutki na etapie zatwierdzenia projektu, ale sprawia też, że 
analiza kosztów przeprowadzana na potrzeby kontroli na dalszych etapach może 
nie być oparta na solidnych podstawach.
Zalecenie 2  
Zatwierdzenie wniosków projektowych należy poprzedzić 
głębszą analizą zawartych w nich kosztów
Komisja powinna zwracać większą uwagę na koszty proponowane we wnioskach 
projektowych i oceniać je każdorazowo pod względem racjonalności. W związku 
z tym Komisja powinna nalegać, by partnerzy przedkładali informacje na temat 
budżetu niezbędne w celu przeprowadzenia analizy. Można by opracować krótką 
listę kontrolną, która posłużyłaby za dowód zgodności z tymi aspektami kontroli. 
Zalecenie to należy zrealizować przed rozpoczęciem kolejnego procesu wyboru.
60 
Zważywszy na charakter podejmowanych działań, wprowadzone ramy monito -
rowania są zadowalające, ponieważ uwzględniają one zarówno potrzeby DG ds. 
Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności w zakresie informacji, jak i wymóg 
minimalizowania obciążeń administracyjnych. Niemniej informacje przedstawia -
ne przez partnerów w sprawozdaniach okresowych i końcowych otrzymywano 
często z opóźnieniem, co ograniczało zdolność Komisji do szybkiego reagowania 
na zgłaszane w nich problemy i do wyciągania wniosków na potrzeby przyszłego 
planowania. Choć istniały przesłanki wskazujące, że w niektórych przypadkach 
podjęto działania następcze, nie zapewniono, by miało to miejsce zawsze, ponie -
waż nie dokumentowano systematycznie problemów ani podjętych w ich następ -
stwie działań. Istotną cechą monitorowania jest obecność urzędników tereno -
wych na miejscu, co zapewnia wzajemne korzyści partnerom i Komisji. Niemniej 
jednak w niektórych przypadkach w sprawozdawczości urzędników terenowych 
nie zostały zidentyfikowane główne problemy. Ogólnie monitorowanie jest wła -
ściwe, ale konieczne są bardziej kompleksowe działania następcze.
Zalecenie 3  
Komisja powinna przedstawić jasne informacje na temat 
tego, w jakim stopniu rozwiązano problemy, w przypadku 
których należało podjąć działania następcze
Do końca tego roku w dokumentach zarządczych dotyczących poszczególnych 
projektów należy wprowadzić konieczne zmiany, by jasno wynikało z nich, jakie 
problemy wymagają dalszych działań i jakie działania zostały z związku z nimi 
podjęte.
32 Wnioski i zalecenia 
Zalecenie 4  
Lepsza sprawozdawczość partnerów i urzędników 
terenowych powinna umożliwiać podejmowanie 
natychmiastowych działań
Należy stale przypominać partnerom o obowiązku składania wyczerpujących 
i terminowych sprawozdań. Komisja powinna wprowadzić listę kontrolną dla swo -
ich pracowników na potrzeby wizyt w terenie, tak aby w ich trakcie uwzględniane 
były główne problemy. Zalecenie to należy zrealizować przed końcem tego roku.
61 
Nie dokonano oceny ogólnej realizacji planu wdrażania pomocy humanitarnej. 
W konsekwencji nie wskazano, jakie wnioski można by wyciągnąć na przyszłość 
na podstawie mocnych i słabych stron tego planu. Ponadto tego rodzaju ocena 
zapewniłaby użyteczne informacje zbiorcze do celów zarządczych. Stwierdzono 
również, że w ostatnich latach nie przeprowadzono oceny dotyczącej regionu 
Wielkich Jezior Afrykańskich.
Zalecenie 5  
Komisja powinna wprowadzić ogólny system 
sprawozdawczości na temat realizacji planu wdrażania 
pomocy humanitarnej
Komisja powinna wprowadzić system sprawozdawczości na poziomie planu 
wdrażania pomocy humanitarnej, w którym uwzględnione zostaną: główne 
produkty i wyniki, najważniejsze wyciągnięte wnioski oraz przykłady najlepszych 
praktyk do zastosowania w planach na kolejne lata. Komisja powinna też zająć 
się kwestiami strategicznymi, takimi jak kwestia podejścia, które należy przyjąć 
w sytuacji przedłużającego się kryzysu.
62 
Co do zasady rezultaty osiągnięte w ramach zbadanych projektów objętych pró -
bą były zadowalające. Niemniej jednak jeden z partnerów wykorzystał większość 
środków z budżetu, mimo że osiągnął jedynie niewielką część planowanych rezul -
tatów. W kilku przypadkach nie przedstawiono jasnego uzasadnienia wydłużenia 
terminu lub przyznania dodatkowych środków. Jeśli chodzi o ocenę rezultatów 
dokonaną przez Komisję, w niektórych przypadkach na podstawie dostępnych 
informacji nie dało się ustalić, w jaki sposób wyciągnęła ona wnioski.
33 Wnioski i zalecenia 
Zalecenie 6  
Komisja powinna ustanowić jasne powiązanie między 
rezultatami osiągniętymi w ramach projektu a oceną 
wykorzystaną jako podstawa płatności
Komisja powinna lepiej opracować, ustrukturyzować i udokumentować ocenę 
działań, które zostały osiągnięte jedynie częściowo, a przed zatwierdzeniem 
płatności końcowej powinna ustalić jasne powiązanie między uzyskanymi rezul -
tatami a ogólnym wnioskiem na temat powodzenia projektu. Zalecenie to należy 
zrealizować na jak najwcześniejszym etapie.
Zalecenie 7  
Zgoda na wydłużenie terminu realizacji projektu i przyznanie 
dodatkowych środków powinny być jasno uzasadnione
Komisja powinna przedstawiać jasne uzasadnienie przyznania partnerom do -
datkowych środków i udzielenia zgody na wydłużenie terminu realizacji, a także 
stanowczo reagować na wszystkie przypadki uzyskania wyników poniżej ocze -
kiwań. Zalecenie to należy zrealizować w odniesieniu do wszystkich przyszłych 
wniosków o wydłużenie terminu.
63 
Komisja deklaruje wprawdzie, że łączenie pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju 
to element przyjętej przez nią polityki, lecz nie ma wielu dowodów wskazujących 
na to, jak polityka ta jest realizowana. W praktyce istnieje duże prawdopodo -
bieństwo, że pomoc humanitarna będzie świadczona w przypadkach, w których 
bardziej stosowne wydawałyby się inne trwałe rozwiązania, takie jak repatriacja, 
osiedlenie się w innym kraju lub integracja lokalna.
Zalecenie 8  
Komisja powinna nadać priorytetowe znaczenie łączeniu 
pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju
Należy wykorzystać wszystkie dostępne możliwości w celu połączenia obszarów 
pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju. Oznacza to nadanie temu zaleceniu wy -
sokiego priorytetu podczas głównych etapów procesu planowania.
34 Wnioski i zalecenia 
Niniejsze sprawozdanie zostało przyjęte przez Izbę III, której przewodniczył 
Karel PINXTEN, członek Trybunału Obrachunkowego, na posiedzeniu 
w Luksemburgu w dniu 10 maja 2016 r.
 W imieniu Trybunału Obrachunkowego
 Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
 Prezes
35
 Załączniki Załącznik IMapa regionu Wielkich Jezior Afrykańskich
TANZANIABukavu
 
  
 
 
 
 
  Abyei Region 
(disputed territory)
Administrative 
boundary
Lake Lake 
Turkana
Lake 
Albert
Lake 
Edward
Lake 
Kivu
Lake 
Tanganyika
Lake 
Rukwa
Lake 
Mweru
Lake 
MalawiVictoria
Granice administracyjne: © EuroGeographics
Opracowanie mapy: Eurostat – GISCO, 03.2016. 0 200 400 600 800 kmLake 
Kyoga
Lake 
BangweuluIndian 
Ocean
Atlantic OceanGoma
Bukavu
BujumburaKigaliKampala
DodomaNairobi
BrazzavilleBanguiN’Djamena
Luanda
LilongweKinshasaJuba
TANZANIA
MALAWI
KENIA
SOMALIA
UGANDA
RWANDA
BURUNDI
CZAD
REPUBLIKA
ŚRODKOWOAFRYKAŃSKA 
SUDAN
ETIOPIA
SUDAN
POŁUDNIOWY 
KAMERUN
KONGO
GABON
ANGOLA
ZAMBIA
MOZAMBIK
DEMOKRATYCZNA
REPUBLIKA KONGA
Legenda:     Kraje objęte zakresem kontroli
36 Załączniki 
Uchodźcy z DR Konga – stan na początek 2016 r.Załącznik II437 347
Wiek
0-4 9%
5-11 12%
12-17 8%
18-59 21%
 60 + 1%Podział demograﬁczny    
18%Uchodźcy z DR Konga w krajach ościennych 
1%8%Mężczyźni (48%) (52%) Kobiety
9%
12%
Uganda 
31 grudnia 2015 r.
Rwanda 
31 stycznia 2016 r.
Tanzania 
27 sierpnia 2014 r.
Burundi 
30 września 2015 r.
Kenia
27 sierpnia 2014 r.
Sudan Południowy 
27 sierpnia 2014 r.
Kongo
(Brazzaville)
31 grudnia 2015 r.
RepublikaŚrodkowoafrykańska1,2%
17 lutego 2015 r.
Etiopia 
30 czerwca 2014 r.
Sudan 
30 czerwca 2014 r.
Źródło: http://data.unhcr.org/drc/regional.php. 
Państwo  
202 289 osób
osób15 626 osób54 625 osób74 820
12 267osób
2,8%
0,2%3,6%
3,3%osób
0,2% Uchodźcy z DR Konga w podziale według kraju azylu
Całkowita liczba osób     
914 osób46,3%
17,1%
12,8%
5 342 osób
966 osób14 628 osób12,5%55 870

37 Załączniki Załącznik IIIMapa dotycząca uchodźców z Burundi – stan na dzień 26 stycznia 2016 r.
Sytuacja w Burundi Przemieszczenia ludności burundyjskiej do krajów ościennych
od kwietnia 2015 r.
stan na 26 stycznia 2016 r.
241 649  
nowo przybyłych
uchodźców z Burundiw krajach ościennychUGANDA
19 61 1 
RWANDA  
72 099 
ZJEDNOCZONA
REPUBLIKA
TANZANII
DEMOKRATYCZNA
REPUBLIKA
KONGA
20 985 
ZAMBIA
980 TANZANIA
RWANDA  
DR KONGA
UGANDA
ZAMBIA53% 
30% 
9% 
8% 
0,4% 
20km 127 974 
LEGENDA
Stolica
Większe miastoObóz dla uchodźcówOsiedle dla uchodźców
Ośrodek przyjmowania uchodźców / 
ośrodek przejściowy dla uchodźców
Nowo przybyli uchodźcy z Burundi
Granica międzynarodowa
Przedstawienie na mapie granic w powyższym kształcie i zastosowanie nazw w powyższym brzmieniu nie jest równoznaczne z ich oficjalnym zatwierdzeniem
i przyjęciem przez Organizację Narodów Zjednoczonych.
©UNHCR, sekcja kartograﬁczna ONZ (UNCS), autor: regionalne centrum usług UNHCR w Nairobi.Źródło: http://data.unhcr.org/burundi/regional.php (zob. sekcja „Maps”).BURUNDI  
38 Załączniki Załącznik IVWykaz skontrolowanych projektów
Dane wstępne Dane końcowe Lp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Główny rodzaj 
pomocy
Obszar 
geograficzny 
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Data podpisania 
umowy
Termin rozpoczęcia
Termin zakończenia 
Czas realizacji
Partnerzy 
wdrażający
Kontynuacja 
w kolejnym roku
Wizyty na miejscu
1Projekt 
regionalny2014 ONZAssistance to refugees in Uganda, Rwan -
da, Burundi and TanzaniaBezpieczeństwo 
żywnościoweProjekt 
regionalny42 106 807 1 000  000 2,4% 25 514 479 4 400  000 17, 2 % 8.5.2014 1.4.2014 31.12.2014 9 miesięcy T TOsiedla w Ugandzie, obozy w Rwandzie 
i Tanzanii, projekt z 2015 r.
2 Burundi 2011 ONZProtection, soins et entretien des réfugiés 
au BurundiOchrona Burundi 2 500  000 1 500  000 60,0% 2 831 287 1 500  000 53,0% 23.6 .2011 1.1.2011 31.12.2011 12 miesięcy T T a)
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegration 
Assistance to Burundian Former Refugees 
From Tanzania to BurundiWsparcie na 
rzecz operacji 
specjalnychTanzania, 
Burundi2 168 407 1 200  000 55,3% 1 940 056 1 125 795 58,0% 21.2 .2013 1.11.2012 31.12.2013 14 miesięcy T N
4 Uganda 2011 ONZProtection and Mixed Solutions for Inter -
nally Displaced Persons in UgandaPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienieUganda 6 220 201 2 000  000 32,2% 2 706 444 2 000  000 73,9% 23.5 .2011 1.1.2011 31.12.2011 12 miesięcy T N
5 Tanzania 2012 ONZFood Assistance for Refugees in the 
NorthwestBezpieczeństwo 
żywnościowe  Tanzania 15 377  015 2 000  000 13,0% 12 444 048 2 000  000 16,1% 17. 2 .2012 1.1.2012 31.12.2012 12 miesięcy T T a)
6 Tanzania 2013 ONGEmergency Assistance to Refugees in 
Nyarugusu camp, Tanzania.Opieka 
zdrowotnaTanzania 1 000  000 1 000  000 100,0% 1 450 000 1 450 000 100,0% 25.3 .2013 1.1.2013 30.6 .2014 18 miesięcy T N
7Projekt 
regionalny2014 ONZProtection and multi sectoral assistance to 
refugees, returnees and asylum seekers in 
the Great LakesOchronaProjekt 
regionalny18 884  661 1 000  000 5,3% 21 456 513 6 500  000 30,3% 12.5 .2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy T TOsiedla w Ugandzie, obozy w Rwandzie 
i Tanzanii, projekt z 2015 r.
8 DR Konga 2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for Child -
ren Affected by Conflict in the Democratic 
Republic of CongoEdukacja Kiwu Północne 470 588 400  000 85,0% 470 587 400  000 85,0% 26.8 .2014 1.9.2014 30.9 .2015 13 miesięcy N N
9 DR Konga 2014 NGOEmergency Food Security Response to 
Movement of PopulationsBezpieczeństwo 
żywnościoweKiwu Północne 1 919 227 1 600  000 83,4% 2 619 227 2 300 000 87, 8 % 20.5 .2014 16.4 .2014 30.4 .2015 1,5 miesiąca N T
10 DR Konga 2014 NGOAppui alimentaire d'urgence en réponse 
aux mouvements des populations au KivuBezpieczeństwo 
żywnościoweKiwu 
Południowe1 500  000 1 500  000 100,0% 2 000  000 2 000  000 100,0% 25.3 .2014 1.4.2014 30.6 .2015 15 miesięcy N N
39 Załączniki
Wykaz skontrolowanych projektów
Dane wstępne Dane końcowe Lp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Główny rodzaj 
pomocy
Obszar 
geograficzny 
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Data podpisania 
umowy
Termin rozpoczęcia
Termin zakończenia 
Czas realizacji
Partnerzy 
wdrażający
Kontynuacja 
w kolejnym roku
Wizyty na miejscu
1Projekt 
regionalny2014 ONZAssistance to refugees in Uganda, Rwan -
da, Burundi and TanzaniaBezpieczeństwo 
żywnościoweProjekt 
regionalny42 106 807 1 000  000 2,4% 25 514 479 4 400  000 17, 2 % 8.5.2014 1.4.2014 31.12.2014 9 miesięcy T TOsiedla w Ugandzie, obozy w Rwandzie 
i Tanzanii, projekt z 2015 r.
2 Burundi 2011 ONZProtection, soins et entretien des réfugiés 
au BurundiOchrona Burundi 2 500  000 1 500  000 60,0% 2 831 287 1 500  000 53,0% 23.6 .2011 1.1.2011 31.12.2011 12 miesięcy T T a)
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegration 
Assistance to Burundian Former Refugees 
From Tanzania to BurundiWsparcie na 
rzecz operacji 
specjalnychTanzania, 
Burundi2 168 407 1 200  000 55,3% 1 940 056 1 125 795 58,0% 21.2 .2013 1.11.2012 31.12.2013 14 miesięcy T N
4 Uganda 2011 ONZProtection and Mixed Solutions for Inter -
nally Displaced Persons in UgandaPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienieUganda 6 220 201 2 000  000 32,2% 2 706 444 2 000  000 73,9% 23.5 .2011 1.1.2011 31.12.2011 12 miesięcy T N
5 Tanzania 2012 ONZFood Assistance for Refugees in the 
NorthwestBezpieczeństwo 
żywnościowe  Tanzania 15 377  015 2 000  000 13,0% 12 444 048 2 000  000 16,1% 17. 2 .2012 1.1.2012 31.12.2012 12 miesięcy T T a)
6 Tanzania 2013 ONGEmergency Assistance to Refugees in 
Nyarugusu camp, Tanzania.Opieka 
zdrowotnaTanzania 1 000  000 1 000  000 100,0% 1 450 000 1 450 000 100,0% 25.3 .2013 1.1.2013 30.6 .2014 18 miesięcy T N
7Projekt 
regionalny2014 ONZProtection and multi sectoral assistance to 
refugees, returnees and asylum seekers in 
the Great LakesOchronaProjekt 
regionalny18 884  661 1 000  000 5,3% 21 456 513 6 500  000 30,3% 12.5 .2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy T TOsiedla w Ugandzie, obozy w Rwandzie 
i Tanzanii, projekt z 2015 r.
8 DR Konga 2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for Child -
ren Affected by Conflict in the Democratic 
Republic of CongoEdukacja Kiwu Północne 470 588 400  000 85,0% 470 587 400  000 85,0% 26.8 .2014 1.9.2014 30.9 .2015 13 miesięcy N N
9 DR Konga 2014 NGOEmergency Food Security Response to 
Movement of PopulationsBezpieczeństwo 
żywnościoweKiwu Północne 1 919 227 1 600  000 83,4% 2 619 227 2 300 000 87, 8 % 20.5 .2014 16.4 .2014 30.4 .2015 1,5 miesiąca N T
10 DR Konga 2014 NGOAppui alimentaire d'urgence en réponse 
aux mouvements des populations au KivuBezpieczeństwo 
żywnościoweKiwu 
Południowe1 500  000 1 500  000 100,0% 2 000  000 2 000  000 100,0% 25.3 .2014 1.4.2014 30.6 .2015 15 miesięcy N N
Płatność końcowa nie została jeszcze dokonana; podano kwotę wstępną. 
a) Kontynuacja w ramach projektu regionalnego.
40 Załączniki Załącznik  IV
Dane wstępne Dane końcowe Lp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Główny rodzaj 
pomocy
Obszar 
geograficzny 
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Data podpisania 
umowy
Termin rozpoczęcia
Termin zakończenia 
Czas realizacji
Partnerzy 
wdrażający
Kontynuacja 
w kolejnym roku
Wizyty na miejscu
11 DR Konga 2014 ONZImprove the food security situation of the 
conflict affected population in the Katanga 
Province.Bezpieczeństwo 
żywnościoweKatanga 19 600 436 2 000  000 10,2% 9 471 094 2 000  000 21,1% 12.6 .2014 1.5.2014 31.3 .2015 11 miesięcy T T
12 DR Konga 2014 NGOAssistance sanitaire aux populations 
vulnérables affectées par le conflit dans la 
Province du Nord KivuOpieka 
zdrowotnaKiwu Północne 1 070 000 1 070 000 100,0% 1 300 000 1 300 000 100,0% 24.3 .2014 1.4.2014 31.3 .2015 12 miesięcy N TOśrodki opieki zdrowotnej w  Kibabi i  Rubaya, 
projekt z 2015 r.
13 DR Konga 2014 NGORéponse intégrée aux mouvements de 
population dans le nord du KatangaOpieka 
zdrowotnaKatanga 1 000  000 1 000  000 100,0% 1 140 000 1 140 000 100,0% 23.2 .2014 1.1.2014 31.3 .2015 15 miesięcy N T
14 DR Konga 2014 ONZ Humanitarian Coordination and Advocacy KoordynacjaCały obszar DR 
Konga9 757 642 500 000 5,1% 9 520 675 1 500  000 15,8% 3.4.2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy N TSpotkania z przedstawicielami w Bukavu, 
Gomie i Kinszasie, projekt z 2015 r.
15 DR Konga 2014 ONZRéponse Rapide aux Mouvements de 
PopulationPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienieKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga19 220 882 6 000  000 31,2% 19 220 882 6 000  000 31,2% 4.7.2014 1.5.2014 31.12.2014 8 miesięcy T TDystrybucja pomocy nieżywnościowej 
w Lulingu, projekt z 2015 r.
16 DR Konga 2014przedsię -
biorstwo 
prywatneECHO Flight TransportDR Konga, 
Kenia, Czad, 
Mali10 000  000 10 000  000 100,0% 12 400  000 12 400  000 100,0% 30.4 .2014 1.5.2014 31.3 .2015 11 miesięcy nd. TTransport z  Bukavu do Lulingu, z  Lulingu do 
Gomy, z Gomy do Kinszasy, umowa z 2015 r.
17 DR Konga 2014org. mię -
dzynar.Programy z zakresu ochrony, łączenia 
rodzin i podstawowej opieki zdrowotnej / 
wsparcia psychospołecznegoOchronaKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga12 482 677 1 000  000 8,0% 13 691  333 3 000  000 21,9% 3.4.2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy T TWsparcie psychologiczne, Rutshuru i  Nyamili -
ma, szpital chirurgii wojennej w Gomie, Kiwu 
Północne, projekt z 2015 r.
18 DR Konga 2013org. mię -
dzynar.Assistance to conflict-affected population 
in DRC - Spontaneous Site Management 
and CoordinationOchronaWschodnie 
Kongo, zwł. 
Kiwu Północne2 465 336 2 000  000 81,1% 2 400 481 2 000  000 83,3% 16.10.2013 1.9.2013 31.12.2014 16 miesięcy T TOsiedla dla osób przesiedlonych wewnętrznie 
w Kibabi, Kibabi-Kishusha i  Bulengo (Goma), 
projekt z 2015 r.
19 DR Konga 2014 NGOPrise en charge médicale gratuite des 
populations vulnérables et victimes 
d'urgence médico-humanitaire (le Sud 
Kivu, DRC)Opieka 
zdrowotnaKiwu 
Południowe2 217 327 1 000  000 45,1% 2 217 327 1 500  000 67, 6% 3.6.2014 2.5.2014 28.2 .2015 10 miesięcy T T Szpital w Lulingu, projekt z 2015 r.
20 DR Konga 2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance to 
Survivors of Sexual Violence and Women 
in Need of Specialised Gynecological Care 
in South KivuOpieka 
zdrowotnaKiwu 
Południowe1 379 110 600  000 43,5% 1 840 142 750 000 40,8% 24.2 .2014 1.1.2014 31.3 .2015 15 miesięcy T T b) Szpital Panzi w Bukavu, projekt z 2015 r.
wykaz ogółem 38 370 000 55 265 795
ogółem z wył. ECHO Flight 28 370 000 42 865 795
41 Załączniki
Dane wstępne Dane końcowe Lp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Główny rodzaj 
pomocy
Obszar 
geograficzny 
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Łączna wartość 
projektu
Wkład ze środków 
UE
% dofinansowania
Data podpisania 
umowy
Termin rozpoczęcia
Termin zakończenia 
Czas realizacji
Partnerzy 
wdrażający
Kontynuacja 
w kolejnym roku
Wizyty na miejscu
11 DR Konga 2014 ONZImprove the food security situation of the 
conflict affected population in the Katanga 
Province.Bezpieczeństwo 
żywnościoweKatanga 19 600 436 2 000  000 10,2% 9 471 094 2 000  000 21,1% 12.6 .2014 1.5.2014 31.3 .2015 11 miesięcy T T
12 DR Konga 2014 NGOAssistance sanitaire aux populations 
vulnérables affectées par le conflit dans la 
Province du Nord KivuOpieka 
zdrowotnaKiwu Północne 1 070 000 1 070 000 100,0% 1 300 000 1 300 000 100,0% 24.3 .2014 1.4.2014 31.3 .2015 12 miesięcy N TOśrodki opieki zdrowotnej w  Kibabi i  Rubaya, 
projekt z 2015 r.
13 DR Konga 2014 NGORéponse intégrée aux mouvements de 
population dans le nord du KatangaOpieka 
zdrowotnaKatanga 1 000  000 1 000  000 100,0% 1 140 000 1 140 000 100,0% 23.2 .2014 1.1.2014 31.3 .2015 15 miesięcy N T
14 DR Konga 2014 ONZ Humanitarian Coordination and Advocacy KoordynacjaCały obszar DR 
Konga9 757 642 500 000 5,1% 9 520 675 1 500  000 15,8% 3.4.2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy N TSpotkania z przedstawicielami w Bukavu, 
Gomie i Kinszasie, projekt z 2015 r.
15 DR Konga 2014 ONZRéponse Rapide aux Mouvements de 
PopulationPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienieKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga19 220 882 6 000  000 31,2% 19 220 882 6 000  000 31,2% 4.7.2014 1.5.2014 31.12.2014 8 miesięcy T TDystrybucja pomocy nieżywnościowej 
w Lulingu, projekt z 2015 r.
16 DR Konga 2014przedsię -
biorstwo 
prywatneECHO Flight TransportDR Konga, 
Kenia, Czad, 
Mali10 000  000 10 000  000 100,0% 12 400  000 12 400  000 100,0% 30.4 .2014 1.5.2014 31.3 .2015 11 miesięcy nd. TTransport z  Bukavu do Lulingu, z  Lulingu do 
Gomy, z Gomy do Kinszasy, umowa z 2015 r.
17 DR Konga 2014org. mię -
dzynar.Programy z zakresu ochrony, łączenia 
rodzin i podstawowej opieki zdrowotnej / 
wsparcia psychospołecznegoOchronaKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga12 482 677 1 000  000 8,0% 13 691  333 3 000  000 21,9% 3.4.2014 1.1.2014 31.12.2014 12 miesięcy T TWsparcie psychologiczne, Rutshuru i  Nyamili -
ma, szpital chirurgii wojennej w Gomie, Kiwu 
Północne, projekt z 2015 r.
18 DR Konga 2013org. mię -
dzynar.Assistance to conflict-affected population 
in DRC - Spontaneous Site Management 
and CoordinationOchronaWschodnie 
Kongo, zwł. 
Kiwu Północne2 465 336 2 000  000 81,1% 2 400 481 2 000  000 83,3% 16.10.2013 1.9.2013 31.12.2014 16 miesięcy T TOsiedla dla osób przesiedlonych wewnętrznie 
w Kibabi, Kibabi-Kishusha i  Bulengo (Goma), 
projekt z 2015 r.
19 DR Konga 2014 NGOPrise en charge médicale gratuite des 
populations vulnérables et victimes 
d'urgence médico-humanitaire (le Sud 
Kivu, DRC)Opieka 
zdrowotnaKiwu 
Południowe2 217 327 1 000  000 45,1% 2 217 327 1 500  000 67, 6% 3.6.2014 2.5.2014 28.2 .2015 10 miesięcy T T Szpital w Lulingu, projekt z 2015 r.
20 DR Konga 2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance to 
Survivors of Sexual Violence and Women 
in Need of Specialised Gynecological Care 
in South KivuOpieka 
zdrowotnaKiwu 
Południowe1 379 110 600  000 43,5% 1 840 142 750 000 40,8% 24.2 .2014 1.1.2014 31.3 .2015 15 miesięcy T T b) Szpital Panzi w Bukavu, projekt z 2015 r.
wykaz ogółem 38 370 000 55 265 795
ogółem z wył. ECHO Flight 28 370 000 42 865 795
b) Projekt kontynuowany, ale od 2015 r. z innym partnerem; partner wdrażający pozostaje bez zmian.
42 Załączniki Załącznik VZbadane sprawozdania okresowe i końcowe
Sprawozdanie okresowe Sprawozdanie końcowe(kwoty w EUR)
Lp. PaństwoRok 
decyzjiRodzaj 
partneraTytuł umowyGłówny rodzaj 
pomocyWkład ze 
środków UETermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaTermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaData 
zawieszenia 
wniosku 
o płatność Data 
otrzymania 
odpowiedzi 
od partneraOdpowiedź 
partnera 
zawiera 
wystarczające 
wyjaśnienia
1Projekt 
regionalny2014 ONZ Assistance to Refugees in Uganda, Rwanda, Burundi and TanzaniaBezpieczeństwo 
żywnościowe4 400  000 nd. nd. nd. 31.3 .2015 21.5 .2015 51 29.6 .2015 3.8.2015 Tak
2 Burundi 2011 ONZ Protection, soins et entretien des réfugiés au Burundi Ochrona 1 500  000 30.9 .2011 25.11.2011 56 31.3 .2012 7.6.2012 68 6.7.2012 24.9 .2012 Tak
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegration Assistance to Burundian Former Refugees 
From Tanzania to BurundiWsparcie na 
rzecz operacji 
specjalnych1 200  000 30.6 .2013 19.7 .2013 19 31.3 .2014 23.9 .2014 176 27.10. 2014 22.12.2014 Tak
4 Uganda 2011 ONZ Protection and Mixed Solutions for Internally Displaced Persons in UgandaPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienie2 000  000 31.7 .2011 29.7 .2011 -2 31.3 .2012 2.4.2012 2 Nie przesłano nd. nd.
5 Tanzania 2012 ONZ Food Assistance for Refugees in the NorthwestBezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 30.9 .2012 28.9 .2012 -2 31.3 .2013 24.4 .2013 24 21.5 .2013 4.7.2013 Częściowo
6 Tanzania 2013 NGO Emergency Assistance to Refugees in Nyarugusu camp, Tanzania.Opieka 
zdrowotna1 450 000 30.9 .2013 27.9 .2013 -3 30.9 .2014 30.9 .2014 0 nd. nd. nd.
7Projekt 
regionalny2014 ONZProtection and multi sectoral assistance to refugees, returnees and asylum 
seekers in the Great LakesOchrona 6 500  000 30.9 .2014 8.10.2014 8 31.3 .2015 22.5 .2015 52 23.6 .2015 27.7 .2015 Tak
8 DR Konga 2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for Children Affected by Conflict in the Democra -
tic Republic of CongoEdukacja 400  000 30.6 .2015 30.6 .2015 0 31.12.2015 5.1.2016 5.00 19.1 .2016 18.2 .2016 Tak
9 DR Konga 2014 NGO Emergency Food Security Response to Movement of PopulationsBezpieczeństwo 
żywnościowe2 300 000 31.1 .2015 16.1 .2015 -15 31.7 .2015 31.7 .2015 0 2.9.2015 1.10.2015 Tak
10 DR Konga 2014 NGOAppui alimentaire d'urgence en réponse aux mouvements des populations au 
KivuBezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 31.12.2014 29.12.2014 -2 30.9 .2015 30.9 .2015 0 3.11.2015 23.11.2015 Tak
11 DR Konga 2014 ONZImprove the food security situation of the conflict affected population in the 
Katanga Province.Bezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 nd. nd. nd. 30.6 .2015 4.8.2015 35 18.9 .2015 13.10.2015 Tak
12 DR Konga 2014 NGOAssistance sanitaire aux populations vulnérables affectées par le conflit dans la 
Province du Nord KivuOpieka 
zdrowotna1 300 000 nd. nd. nd. 30.6 .2015 30.6 .2015 0 31.7 .2015 31.8 .2015 Tak
13 DR Konga 2014 NGO Réponse intégrée aux mouvements de population dans le nord du KatangaOpieka 
zdrowotna1 140 000 1.1.2015 16.1 .2015 15 30.6 .2015 6.7.2015 6 31.7 .2015 19.8 .2015 Tak
43 Załączniki
Zbadane sprawozdania okresowe i końcowe
Sprawozdanie okresowe Sprawozdanie końcowe(kwoty w EUR)
Lp. PaństwoRok 
decyzjiRodzaj 
partneraTytuł umowyGłówny rodzaj 
pomocyWkład ze 
środków UETermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaTermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaData 
zawieszenia 
wniosku 
o płatność Data 
otrzymania 
odpowiedzi 
od partneraOdpowiedź 
partnera 
zawiera 
wystarczające 
wyjaśnienia
1Projekt 
regionalny2014 ONZ Assistance to Refugees in Uganda, Rwanda, Burundi and TanzaniaBezpieczeństwo 
żywnościowe4 400  000 nd. nd. nd. 31.3 .2015 21.5 .2015 51 29.6 .2015 3.8.2015 Tak
2 Burundi 2011 ONZ Protection, soins et entretien des réfugiés au Burundi Ochrona 1 500  000 30.9 .2011 25.11.2011 56 31.3 .2012 7.6.2012 68 6.7.2012 24.9 .2012 Tak
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegration Assistance to Burundian Former Refugees 
From Tanzania to BurundiWsparcie na 
rzecz operacji 
specjalnych1 200  000 30.6 .2013 19.7 .2013 19 31.3 .2014 23.9 .2014 176 27.10. 2014 22.12.2014 Tak
4 Uganda 2011 ONZ Protection and Mixed Solutions for Internally Displaced Persons in UgandaPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienie2 000  000 31.7 .2011 29.7 .2011 -2 31.3 .2012 2.4.2012 2 Nie przesłano nd. nd.
5 Tanzania 2012 ONZ Food Assistance for Refugees in the NorthwestBezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 30.9 .2012 28.9 .2012 -2 31.3 .2013 24.4 .2013 24 21.5 .2013 4.7.2013 Częściowo
6 Tanzania 2013 NGO Emergency Assistance to Refugees in Nyarugusu camp, Tanzania.Opieka 
zdrowotna1 450 000 30.9 .2013 27.9 .2013 -3 30.9 .2014 30.9 .2014 0 nd. nd. nd.
7Projekt 
regionalny2014 ONZProtection and multi sectoral assistance to refugees, returnees and asylum 
seekers in the Great LakesOchrona 6 500  000 30.9 .2014 8.10.2014 8 31.3 .2015 22.5 .2015 52 23.6 .2015 27.7 .2015 Tak
8 DR Konga 2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for Children Affected by Conflict in the Democra -
tic Republic of CongoEdukacja 400  000 30.6 .2015 30.6 .2015 0 31.12.2015 5.1.2016 5.00 19.1 .2016 18.2 .2016 Tak
9 DR Konga 2014 NGO Emergency Food Security Response to Movement of PopulationsBezpieczeństwo 
żywnościowe2 300 000 31.1 .2015 16.1 .2015 -15 31.7 .2015 31.7 .2015 0 2.9.2015 1.10.2015 Tak
10 DR Konga 2014 NGOAppui alimentaire d'urgence en réponse aux mouvements des populations au 
KivuBezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 31.12.2014 29.12.2014 -2 30.9 .2015 30.9 .2015 0 3.11.2015 23.11.2015 Tak
11 DR Konga 2014 ONZImprove the food security situation of the conflict affected population in the 
Katanga Province.Bezpieczeństwo 
żywnościowe2 000  000 nd. nd. nd. 30.6 .2015 4.8.2015 35 18.9 .2015 13.10.2015 Tak
12 DR Konga 2014 NGOAssistance sanitaire aux populations vulnérables affectées par le conflit dans la 
Province du Nord KivuOpieka 
zdrowotna1 300 000 nd. nd. nd. 30.6 .2015 30.6 .2015 0 31.7 .2015 31.8 .2015 Tak
13 DR Konga 2014 NGO Réponse intégrée aux mouvements de population dans le nord du KatangaOpieka 
zdrowotna1 140 000 1.1.2015 16.1 .2015 15 30.6 .2015 6.7.2015 6 31.7 .2015 19.8 .2015 Tak
44 Załączniki Załącznik  V
Sprawozdanie okresowe Sprawozdanie końcowe(kwoty w EUR)
Lp. PaństwoRok 
decyzjiRodzaj 
partneraTytuł umowyGłówny rodzaj 
pomocyWkład ze 
środków UETermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaTermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaData 
zawieszenia 
wniosku 
o płatność Data 
otrzymania 
odpowiedzi 
od partneraOdpowiedź 
partnera 
zawiera 
wystarczające 
wyjaśnienia
14 DR Konga 2014 ONZ Humanitarian Coordination and Advocacy Koordynacja 1 500  000 30.9 .2014 30.9 .2014 0 31.3 .2015 7.4.2015 7 bd. bd. nd.
15 DR Konga 2014 ONZ Réponse Rapide aux Mouvements de PopulationPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienie6 000  000 nd. nd. nd. 31.3 .2015 30.4 .2015 30 10.6 .2015 10.7 .2015 Tak
16 DR Konga 2014przedsię -
biorstwo 
prywatneECHO Flight Transport 12 400  000Wykonawca przygotowuje miesięczne sprawozdania z działalności w celu podsumowania wyników. Sprawozdanie z działalności jest wydawane około miesiąca przed końcem okresu 
sprawozdawczości. Sprawozdanie końcowe zostało przekazane w terminie wraz z fakturą.
17 DR Konga 2014org. 
międzynar.Protection, tracing and primary health care / psychosocial support programs Ochrona 3 000  000 30.9 .2014 24.9 .2014 -6 31.3 .2015 20.3 .2015 -11 bd. bd. nd.
18 DR Konga 2013org. 
międzynar.Assistance to conflict-affected population in DRC - Spontaneous Site Manage -
ment and CoordinationOchrona 2 000  000 31.5 .2014 16.6 .2014 16 31.3 .2015 29.4 .2015 29 1.6.2015 25.6 .2015 Częściowo
19 DR Konga 2014 NGOPrise en charge médicale gratuite des populations vulnérables et victimes 
d'urgence médico-humanitaire (le Sud Kivu, DRC)Opieka 
zdrowotna1 500  000 2.12.2014 31.10.2014 -32 2.6.2015 2.6.2015 0 17.7.2015 17. 8 .2015 Tak
20 DR Konga 2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance to Survivors of Sexual Violence and Women 
in Need of Specialised Gynecological Care in South KivuOpieka 
zdrowotna750 000 30.9 .2015 3.10.2015 3 30.6 .2015 10.8 .2015 41 24.9 .2015 21.10.2015 Tak
45 Załączniki
Sprawozdanie okresowe Sprawozdanie końcowe(kwoty w EUR)
Lp. PaństwoRok 
decyzjiRodzaj 
partneraTytuł umowyGłówny rodzaj 
pomocyWkład ze 
środków UETermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaTermin 
złożeniaData złożeniaLiczba dni 
opóźnieniaData 
zawieszenia 
wniosku 
o płatność Data 
otrzymania 
odpowiedzi 
od partneraOdpowiedź 
partnera 
zawiera 
wystarczające 
wyjaśnienia
14 DR Konga 2014 ONZ Humanitarian Coordination and Advocacy Koordynacja 1 500  000 30.9 .2014 30.9 .2014 0 31.3 .2015 7.4.2015 7 bd. bd. nd.
15 DR Konga 2014 ONZ Réponse Rapide aux Mouvements de PopulationPomoc nie -
żywnościowa / 
schronienie6 000  000 nd. nd. nd. 31.3 .2015 30.4 .2015 30 10.6 .2015 10.7 .2015 Tak
16 DR Konga 2014przedsię -
biorstwo 
prywatneECHO Flight Transport 12 400  000Wykonawca przygotowuje miesięczne sprawozdania z działalności w celu podsumowania wyników. Sprawozdanie z działalności jest wydawane około miesiąca przed końcem okresu 
sprawozdawczości. Sprawozdanie końcowe zostało przekazane w terminie wraz z fakturą.
17 DR Konga 2014org. 
międzynar.Protection, tracing and primary health care / psychosocial support programs Ochrona 3 000  000 30.9 .2014 24.9 .2014 -6 31.3 .2015 20.3 .2015 -11 bd. bd. nd.
18 DR Konga 2013org. 
międzynar.Assistance to conflict-affected population in DRC - Spontaneous Site Manage -
ment and CoordinationOchrona 2 000  000 31.5 .2014 16.6 .2014 16 31.3 .2015 29.4 .2015 29 1.6.2015 25.6 .2015 Częściowo
19 DR Konga 2014 NGOPrise en charge médicale gratuite des populations vulnérables et victimes 
d'urgence médico-humanitaire (le Sud Kivu, DRC)Opieka 
zdrowotna1 500  000 2.12.2014 31.10.2014 -32 2.6.2015 2.6.2015 0 17.7.2015 17. 8 .2015 Tak
20 DR Konga 2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance to Survivors of Sexual Violence and Women 
in Need of Specialised Gynecological Care in South KivuOpieka 
zdrowotna750 000 30.9 .2015 3.10.2015 3 30.6 .2015 10.8 .2015 41 24.9 .2015 21.10.2015 Tak
46 Załączniki Załącznik VIZmiany w skontrolowanych projektach
(kwoty w EUR)
Wkład ze środków UECzas realizacji
(w miesiącach)Cel UzasadnienieLp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Obszar 
geograficzny
Początkowy
Końcowy 
Termin 
rozpoczęcia
Termin 
zakończenia  1
Wstępny
Termin 
zakończenia  2
Końcowy 
Aneks
nr
Data wniosku 
o wpr. zmian
Data podpisania 
aneksu
Dodatkowe środki
Przedłużenie 
terminu
Inny
Wzrost z powodu 
niedoboru 
środków na 
płatności
Wystąpienie 
dodatkowych 
potrzeb
Opóźnienie 
w realizacji / 
Niewykorzystane 
środki w budżecie
Przyznanie czasu 
na organizację 
przejścia
Inne
1Projekt 
regio -
nalny2014 ONZAssistance to Refugees in Uganda, 
Rwanda, Burundi and TanzaniaProjekt 
regionalny1 000 000 4 400 000 1.4.2014 31.12.2014 9 31.12.2014 91 12.6 .2014 2.7.2014 X X
2 28.11.2014 12.12.2014 X X
2 Burundi 2011 ONZProtection, soins et entretien des 
réfugiés au BurundiBurundi 1 500 000 1 500 000 1.1.2011 31.12.2011 12 31.12.2011 12 nd.
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegra -
tion Assistance to Burundian Former 
Refugees From Tanzania to BurundiTanzania, 
Burundi1 200 000 1 125 795 1.11.2012 30.9 .2013 11 30.12.2013 14 1 22.8 .2013 30.9 .2013 X XX czynniki 
zewnętrzne
4 Uganda 2011 ONZProtection and Mixed Solutions 
for Internally Displaced Persons in 
UgandaUganda 2 000 000 2 000 000 1.1.2011 31.12.2011 12 31.12.2011 12 1 27.7 .2011 2.12.2011 X X
5 Tanzania 2012 ONZFood Assistance for Refugees in the 
Northwest of TZTanzania 2 000 000 2 000 000 1.1.2012 31.12.2012 12 31.12.2012 12 nd.
6 Tanzania 2013 ONGEmergency Assistance to Refugees in 
Nyarugusu camp, Tanzania.Tanzania 1 000 000 1 450 000 1.1.2013 31.12.2013 12 30.6 .2014 18 1 19.12.2013 27.12. 2013 X X X
7Projekt 
regio -
nalny2014 ONZProtection and multi sectoral as -
sistance to refugees, returnees and 
asylum seekers in the Great LakesProjekt 
regionalny1 000 000 6 500 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 25.6 .2014 10.7 .2014 X X
8DR 
Konga2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for 
Children Affected by Conflict in the 
DRCKiwu Północne 400 000 400 000 1.9.2014 30.9 .2015 13 30.9 .2015 13 nd.
9DR 
Konga2014 NGOEmergency Food Security Response 
to Movement of PopulationsKiwu Północne 1 600 000 2 300 000 16.4 .2014 15.1 .2015 9 30.4 .2015 12.51 25.6 .2014 9.7.2014 X X X
2 13.3 .2015 15.4 .2015 XX czynniki 
zewnętrzne
10DR 
Konga2014 NGOAppui alimentaire d’urgence en 
réponse aux mouvements des 
populations au KivuKiwu 
Południowe1 500 000 2 000 000 1.4.2014 31.12.2014 9 30.6 .2015 151 10.6 .2014 20.6 .2014 X X X
2 27. 2 .2015 11.3 .2015 XX czynniki 
zewnętrzne
Wzrost budżetu związany z nowymi/dodatkowymi potrzebamiWzrost budżetu związany z niedoborem środków na płatności w 2014 r.
Wydłużenie trwania projektu w przypadku, gdy pod koniec jego realizacji wciąż dostępne były środki
Projekty, w przypadku których zwiększono dofinansowanie lub wydłużono ich trwanie
47 Załączniki
Zmiany w skontrolowanych projektach
(kwoty w EUR)
Wkład ze środków UECzas realizacji
(w miesiącach)Cel UzasadnienieLp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Obszar 
geograficzny
Początkowy
Końcowy 
Termin 
rozpoczęcia
Termin 
zakończenia  1
Wstępny
Termin 
zakończenia  2
Końcowy 
Aneks
nr
Data wniosku 
o wpr. zmian
Data podpisania 
aneksu
Dodatkowe środki
Przedłużenie 
terminu
Inny
Wzrost z powodu 
niedoboru 
środków na 
płatności
Wystąpienie 
dodatkowych 
potrzeb
Opóźnienie 
w realizacji / 
Niewykorzystane 
środki w budżecie
Przyznanie czasu 
na organizację 
przejścia
Inne
1Projekt 
regio -
nalny2014 ONZAssistance to Refugees in Uganda, 
Rwanda, Burundi and TanzaniaProjekt 
regionalny1 000 000 4 400 000 1.4.2014 31.12.2014 9 31.12.2014 91 12.6 .2014 2.7.2014 X X
2 28.11.2014 12.12.2014 X X
2 Burundi 2011 ONZProtection, soins et entretien des 
réfugiés au BurundiBurundi 1 500 000 1 500 000 1.1.2011 31.12.2011 12 31.12.2011 12 nd.
3 Burundi 2013 IOMOrderly Return and Pilot Reintegra -
tion Assistance to Burundian Former 
Refugees From Tanzania to BurundiTanzania, 
Burundi1 200 000 1 125 795 1.11.2012 30.9 .2013 11 30.12.2013 14 1 22.8 .2013 30.9 .2013 X XX czynniki 
zewnętrzne
4 Uganda 2011 ONZProtection and Mixed Solutions 
for Internally Displaced Persons in 
UgandaUganda 2 000 000 2 000 000 1.1.2011 31.12.2011 12 31.12.2011 12 1 27.7 .2011 2.12.2011 X X
5 Tanzania 2012 ONZFood Assistance for Refugees in the 
Northwest of TZTanzania 2 000 000 2 000 000 1.1.2012 31.12.2012 12 31.12.2012 12 nd.
6 Tanzania 2013 ONGEmergency Assistance to Refugees in 
Nyarugusu camp, Tanzania.Tanzania 1 000 000 1 450 000 1.1.2013 31.12.2013 12 30.6 .2014 18 1 19.12.2013 27.12. 2013 X X X
7Projekt 
regio -
nalny2014 ONZProtection and multi sectoral as -
sistance to refugees, returnees and 
asylum seekers in the Great LakesProjekt 
regionalny1 000 000 6 500 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 25.6 .2014 10.7 .2014 X X
8DR 
Konga2014 NGOEducation in Emergencies (EiE) for 
Children Affected by Conflict in the 
DRCKiwu Północne 400 000 400 000 1.9.2014 30.9 .2015 13 30.9 .2015 13 nd.
9DR 
Konga2014 NGOEmergency Food Security Response 
to Movement of PopulationsKiwu Północne 1 600 000 2 300 000 16.4 .2014 15.1 .2015 9 30.4 .2015 12.51 25.6 .2014 9.7.2014 X X X
2 13.3 .2015 15.4 .2015 XX czynniki 
zewnętrzne
10DR 
Konga2014 NGOAppui alimentaire d’urgence en 
réponse aux mouvements des 
populations au KivuKiwu 
Południowe1 500 000 2 000 000 1.4.2014 31.12.2014 9 30.6 .2015 151 10.6 .2014 20.6 .2014 X X X
2 27. 2 .2015 11.3 .2015 XX czynniki 
zewnętrzne
48 Załączniki Załącznik  VI(kwoty w EUR)
Wkład ze środków UECzas realizacji
(w miesiącach)Cel UzasadnienieLp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Obszar 
geograficzny
Początkowy
Końcowy 
Termin 
rozpoczęcia
Termin 
zakończenia  1
Wstępny
Termin 
zakończenia  2
Końcowy 
Aneks
nr
Data wniosku 
o wpr. zmian
Data podpisania 
aneksu
Dodatkowe środki
Przedłużenie 
terminu
Inny
Wzrost z powodu 
niedoboru 
środków na 
płatności
Wystąpienie 
dodatkowych 
potrzeb
Opóźnienie 
w realizacji / 
Niewykorzystane 
środki w budżecie
Przyznanie czasu 
na organizację 
przejścia
Inne
11DR 
Konga2014 ONZImprove the food security situation 
of the conflict affected population in 
the Katanga Province.Katanga 2 000 000 2 000 000 1.5.2014 31.12.2014 8 31.3 .2015 11 1 28.11.2014 18.12.2014 X X partner
12DR 
Konga2014 NGOAssistance sanitaire aux populations 
vulnérables affectées par le conflit 
dans le Nord KivuKiwu Północne 1 070 000 1 300 000 1.4.2014 31.12.2014 9 31.3 .2015 121 6.6.2014 7.7.2014 X X X X
2 30.12.2014 30.1 .2015 X X
13DR 
Konga2014 NGORéponse intégrée aux mouvements 
de population dans le nord du 
KatangaKatanga 1 000 000 1 140 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.3 .2015 151 7.11. 2014 10.12.2014 XX czynniki 
zewnętrzneX
2 15.12.2014 23.12.2014 X X
14DR 
Konga2014 ONZHumanitarian Coordination and 
AdvocacyCały obszar DR 
Konga500 000 1 500 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 23.6 .2014 4.7.2014 X X
15DR 
Konga2014 ONZRéponse Rapide aux Mouvements de 
PopulationKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga6 000 000 6 000 000 1.5.2014 31.12.2014 8 31.12.2014 8 nd.
16DR 
Konga, 
Kenia, 
Mali, 
Czad2014przed -
siębior -
stwo 
prywatneECHO FlightDR Konga, 
Kenia, Czad, 
Mali10 000 000 12 400 000 1.5.2014 31.1 .2015 9 31.3 .2015 111 nd. 28.10.2014 X
XX
2 nd. 30.1 .2015 X X X
17DR 
Konga2014org. 
między -
nar.Protection, tracing and primary 
health care / psychosocial support 
programsKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga1 000 000 3 000 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 24.6 .2014 3.7.2014 X X
18DR 
Konga2013org. 
między -
nar.Assistance to conflict-affected po -
pulation in DRC - Spontaneous Site 
Management and CoordinationWschodnie 
Kongo, zwł. 
Kiwu Północne2 000 000 2 000 000 1.9.2013 1.9.2014 12 31.12.2014 16 1 31.7 .2014 11.8 .2014 X X partner
19DR 
Konga2014 NGOPrise en charge médicale gratuite 
des populations vulnérables et victi -
mes d’urgence médico-humanitaire 
(le Sud Kivu, DRC)Kiwu 
Południowe1 000 000 1 500 000 2.5.2014 31.12.2014 8 28.2 .2015 101 23.6 .2014 7.7.2014 X X
2 17.12. 2014 22.12.2014 XX czynniki 
zewnętrzne
20DR 
Konga2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance 
to Survivors of Sexual Violence 
and Women in Need of Specialised 
Gynecological Care in South KivuKiwu 
Południowe600 000 750 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.3 .2015 15 1 25.6 .2014 10.7 .2014 X X X X X
Wzrost budżetu związany z nowymi/dodatkowymi potrzebamiWzrost budżetu związany z niedoborem środków na płatności w 2014 r. 
Wydłużenie trwania projektu w przypadku, gdy pod koniec jego realizacji wciąż dostępne były środki
Projekty, w przypadku których zwiększono dofinansowanie lub wydłużono ich trwanie
49 Załączniki
(kwoty w EUR)
Wkład ze środków UECzas realizacji
(w miesiącach)Cel UzasadnienieLp.
Państwo
Rok decyzji
Rodzaj partnera
Tytuł umowy
Obszar 
geograficzny
Początkowy
Końcowy 
Termin 
rozpoczęcia
Termin 
zakończenia  1
Wstępny
Termin 
zakończenia  2
Końcowy 
Aneks
nr
Data wniosku 
o wpr. zmian
Data podpisania 
aneksu
Dodatkowe środki
Przedłużenie 
terminu
Inny
Wzrost z powodu 
niedoboru 
środków na 
płatności
Wystąpienie 
dodatkowych 
potrzeb
Opóźnienie 
w realizacji / 
Niewykorzystane 
środki w budżecie
Przyznanie czasu 
na organizację 
przejścia
Inne
11DR 
Konga2014 ONZImprove the food security situation 
of the conflict affected population in 
the Katanga Province.Katanga 2 000 000 2 000 000 1.5.2014 31.12.2014 8 31.3 .2015 11 1 28.11.2014 18.12.2014 X X partner
12DR 
Konga2014 NGOAssistance sanitaire aux populations 
vulnérables affectées par le conflit 
dans le Nord KivuKiwu Północne 1 070 000 1 300 000 1.4.2014 31.12.2014 9 31.3 .2015 121 6.6.2014 7.7.2014 X X X X
2 30.12.2014 30.1 .2015 X X
13DR 
Konga2014 NGORéponse intégrée aux mouvements 
de population dans le nord du 
KatangaKatanga 1 000 000 1 140 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.3 .2015 151 7.11. 2014 10.12.2014 XX czynniki 
zewnętrzneX
2 15.12.2014 23.12.2014 X X
14DR 
Konga2014 ONZHumanitarian Coordination and 
AdvocacyCały obszar DR 
Konga500 000 1 500 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 23.6 .2014 4.7.2014 X X
15DR 
Konga2014 ONZRéponse Rapide aux Mouvements de 
PopulationKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga6 000 000 6 000 000 1.5.2014 31.12.2014 8 31.12.2014 8 nd.
16DR 
Konga, 
Kenia, 
Mali, 
Czad2014przed -
siębior -
stwo 
prywatneECHO FlightDR Konga, 
Kenia, Czad, 
Mali10 000 000 12 400 000 1.5.2014 31.1 .2015 9 31.3 .2015 111 nd. 28.10.2014 X
XX
2 nd. 30.1 .2015 X X X
17DR 
Konga2014org. 
między -
nar.Protection, tracing and primary 
health care / psychosocial support 
programsKiwu Północne 
i Południowe, 
Prowincja 
Wschodnia 
i Katanga1 000 000 3 000 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.12.2014 12 1 24.6 .2014 3.7.2014 X X
18DR 
Konga2013org. 
między -
nar.Assistance to conflict-affected po -
pulation in DRC - Spontaneous Site 
Management and CoordinationWschodnie 
Kongo, zwł. 
Kiwu Północne2 000 000 2 000 000 1.9.2013 1.9.2014 12 31.12.2014 16 1 31.7 .2014 11.8 .2014 X X partner
19DR 
Konga2014 NGOPrise en charge médicale gratuite 
des populations vulnérables et victi -
mes d’urgence médico-humanitaire 
(le Sud Kivu, DRC)Kiwu 
Południowe1 000 000 1 500 000 2.5.2014 31.12.2014 8 28.2 .2015 101 23.6 .2014 7.7.2014 X X
2 17.12. 2014 22.12.2014 XX czynniki 
zewnętrzne
20DR 
Konga2014 NGOMedical and Psychosocial Assistance 
to Survivors of Sexual Violence 
and Women in Need of Specialised 
Gynecological Care in South KivuKiwu 
Południowe600 000 750 000 1.1.2014 31.12.2014 12 31.3 .2015 15 1 25.6 .2014 10.7 .2014 X X X X X
50 Odpowiedzi  
Komisji
Streszczenie
V
Dodatkowe dokumenty formalne dotyczące zgodności z obowiązkowymi kryteriami mogłyby być przydatne. Niemniej 
priorytety geograficzne są dostosowywane na bieżąco dzięki uczestnictwu pracowników terenowych Komisji w forach 
koordynacji pomocy humanitarnej i cotygodniowym pisemnym doniesieniom na temat aktualnej sytuacji humanitarnej. 
Komisja analizuje ponadto, czy ogólna struktura budżetu jest racjonalna i kompletna oraz czy jest spójna z proponowa -
nymi działaniami.
VI
Ze względu na cały system kanałów komunikacji i narzędzia monitorowania wprowadzone przez Komisję nie można 
ustalić żadnego systematycznego związku między złożeniem sprawozdania z opóźnieniem a późnym zidentyfikowaniem 
problemów.
VII
Jeżeli chodzi o uzasadnienie wydłużenia terminów realizacji i przyznania dodatkowych środków, Komisja wskazuje, że 
w odniesieniu do każdej zmiany projektu FichOp1 zawiera uzasadnienie wydłużenia terminu realizacji projektu zgodnie 
z mającymi zastosowanie procedurami.
VIII
Chociaż uznaje się, że kwestia ta pozostaje priorytetem, ograniczenia związane z wdrożeniem powiązania pomocy doraź -
nej, odbudowy i rozwoju w Demokratycznej Republice Konga są znaczące i muszą zostać zauważone. Dyrekcja Gene -
ralna ds. Współpracy Międzynarodowej i Rozwoju (DEVCO) oraz Dyrekcja Generalna ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony 
Ludności (ECHO) ściśle współpracują nad zapewnieniem powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju oraz nad 
wymianą informacji dotyczących sytuacji humanitarnej na poszczególnych obszarach, czego rezultatem jest na przykład 
program opieki zdrowotnej w ramach powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju w DR Konga na potrzeby 11. 
EFR.
Uwagi
17
Od 2016 r. edukacja w sytuacjach nadzwyczajnych jest priorytetem interwencji w zakresie pomocy humanitarnej na 
całym świecie – przeznacza się na nią 4% całkowitego budżetu.
Niedostateczna przejrzystość na etapie wyboru projektów
Komisja jest zdania, że problemem jest raczej niedostateczna formalna dokumentacja niż niedostateczna przejrzystość.
1 FichOp (karta operacji, z fr. fiche opérationnelle ) jest to narzędzie stosowane przez DG ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności 
(ECHO), które służy do dokumentowania wszystkich głównych aspektów analizy operacyjnej i działań następczych podejmowanych przez 
ekspertów terenowych, urzędników, asystentów urzędników oraz urzędników ds. finansowych w odniesieniu do działań humanitarnych na 
wszystkich etapach działania oraz – na późniejszym etapie – do celów statystycznych i na potrzeby ścieżki audytu. Jest o nim mowa w pkt 28 
przedmiotowego sprawozdania.
Odpowiedzi Komisji 51
26
Priorytety geograficzne są dostosowywane na bieżąco dzięki uczestnictwu naszych pracowników terenowych we 
wszystkich forach koordynacji pomocy humanitarnej. Ponadto opracowywane są cotygodniowe pisemne doniesienia na 
temat aktualnej sytuacji humanitarnej, które dostarczają najnowszych informacji na temat bieżącej sytuacji na potrzeby 
programowania.
Biorąc pod uwagę obecność Komisji w terenie, ścisłą współpracę z innymi podmiotami oraz jasne kryteria wejścia doty -
czące interwencji Komisji (przesiedlanie ludności w rezultacie konfliktu zbrojnego skutkuje powstaniem pilnych potrzeb 
humanitarnych), nie ma wątpliwości, że wybrane projekty dotyczą obszarów priorytetowych. Nie wybiera się jednak 
systematycznie wszystkich projektów złożonych w ramach obszaru priorytetowego, jeżeli którekolwiek z pozostałych 
kryteriów obowiązkowych nie są spełnione lub z powodu braku środków finansowych.
Ponadto Komisja coraz częściej wybiera partnerów, aby zapewnić gotowość i reagowanie w sytuacjach nadzwyczajnych 
na szeroko zdefiniowanych obszarach geograficznych w celu uwzględnienia wszystkich obszarów „punktów zapalnych”, 
które powstają na wschodzie DR Konga w ciągu roku.
29
Wytyczne dotyczące FichOp, zatwierdzone przez kierownictwo w marcu 2016 r., zawierają wskazówki dotyczące analizy 
złożonych wniosków, tak aby uzasadnić wyciągnięte wnioski, które znajdą się w sprawozdaniu.
W odniesieniu do ogólnych zasad, które nie były systematycznie oceniane, Komisja podkreśla, że wskaźniki dotyczące 
płci i wieku/odporności zostały wprowadzone dopiero niedawno i są obowiązkowe odpowiednio od lipca 2014 r. 
i stycznia 2015 r. Próba dobrana przez Trybunał (wszystkie projekty z wyjątkiem jednego rozpoczętego przed dniem 
1 lipca 2014 r.) odnosi się jednak do okresu, w którym wskaźniki te nie były jeszcze ustanowione.
Jeżeli chodzi o ochronę, w zaledwie niewielu przypadkach elementu tego nie oceniono wyraźnie w ocenie wniosku.
30
Jeżeli chodzi o poziom szczegółowości informacji na temat budżetów przedstawionych wraz z wnioskami o finan -
sowanie, Komisja jest zdania, że poziom szczegółowości informacji na temat budżetu przedstawionych przez part -
nerów jest wystarczający do oceny racjonalności proponowanych kosztów. Poziom szczegółowości jest określony 
w Warunkach ogólnych oraz w wytycznych do umowy ramowej o partnerstwie, jak również w ramowej umowie 
finansowo-administracyjnej.
Komisja analizuje między innymi ogólną strukturę budżetu i sprawdza czy jest on spójny z proponowanym działaniem. 
Służby Komisji analizują racjonalność i kompletność budżetu (i jego podziału) oraz jego spójność z proponowanymi dzia -
łaniami, stosując historyczne wartości odniesienia, jeżeli są dostępne, lub informacje o rynku lokalnym.
31
Zob. odpowiedź Komisji do pkt 30 powyżej.
Odpowiedzi Komisji 52
33 b)
Komisja pragnie dodać, że niemalże połowa skontrolowanych projektów została objęta monitorowaniem dwukrotnie.
36
Złożenie sprawozdań okresowych z opóźnieniem nie ogranicza systematycznie zdolności Komisji do rozwiązania ewentu -
alnych zidentyfikowanych problemów. Co więcej, jak wynika również z innych kanałów komunikacji i narzędzi monitoro -
wania, nie można ustalić żadnego systematycznego związku między złożeniem sprawozdania z opóźnieniem a rozwiąza -
niem problemów, które można zidentyfikować jeszcze przed przyjęciem sprawozdań okresowych.
Komisja ustanowiła ogólne ramy monitorowania, które obejmują wizyty w terenie. Takie regularne wizyty w terenie prze -
prowadzane przez ekspertów ds. pomocy humanitarnej stanowią najważniejsze narzędzie służące do oceny, czy oczeki -
wane działania/rezultaty są efektywnie realizowane zgodnie z planami (praktyczna weryfikacja). Tego rodzaju wizyty uzu -
pełnia ciągły dialog z partnerami prowadzony na szczeblu terenowym. Dzięki tej obecności w terenie wszelkie problemy 
są szybko identyfikowane, a działania następcze podejmuje się we współpracy z partnerem.
39
Dane finansowe nie zawsze są dostępne na szczeblu terenowym w trakcie wizyt w terenie prowadzonych przez pracow -
ników Komisji. Wyjaśnia to, dlaczego „realizacja finansowa” nie jest w większości przypadków odnotowana w FichOp. 
Komisja zastanowi się nad sposobem rozwiązania tej kwestii.
Ramka 3 – Przykłady, w przypadku których w sprawozdaniach z wizyt w terenie 
zaniechano analizy wpływu wykrytych problemów
W przypadku projektu dotyczącego bezpieczeństwa żywnościowego realizowanego przez ONZ z udziałem wielu 
darczyńców w prowincji Katanga monitorowanie budżetu działania odbywa się na szczeblu krajowym, a nie na szcze -
blu prowincji. Przez cały rok ONZ występuje z apelami o przekazywanie środków finansowych. Wkłady pochodzące od 
innych darczyńców wpływają przez cały rok, a ich wysokość ciągle się zmienia, więc dopiero na koniec roku, gdy wszyst -
kie wkłady zostaną zarejestrowane, partner może podzielić całkowity budżet działania. Z tego względu dane finansowe 
nie były dostępne w trakcie wizyty w terenie przeprowadzanej przez pracowników Komisji i dlatego też wyciągnięcie 
jakiegokolwiek wniosku w odniesieniu do tego aspektu nie było możliwe.
Ponadto w ramach działania z udziałem wielu darczyńców mają zastosowanie postanowienia ramowej umowy finanso -
wo-administracyjnej. W takich przypadkach całkowite koszty kwalifikowalne działania, o których mowa w Warunkach 
szczegółowych, uwzględnia się jako wartość szacunkową, która może się zmieniać w trakcie wdrażania działania, tj. jeżeli 
oczekiwany wkład od innych darczyńców nie zostanie wniesiony. Zmiany w całkowitym budżecie działania same w sobie 
nie powodują zmiany wysokości wkładu Komisji. Z tego względu partner nie poinformował formalnie Komisji o zmianach 
w całkowitym budżecie działania i nie był zobowiązany do przedstawienia wniosku w sprawie zmiany. W przypadku dzia -
łań z udziałem wielu darczyńców, w tym organizacji międzynarodowych lub organów ONZ, partner może jednostronnie 
zaktualizować wartości liczbowe na kolejnym etapie sprawozdawczym, aby odzwierciedlić zmianę w budżecie.
40
Obecna strategia kontroli wygasła z końcem 2015 r., a nowa strategia kontroli na lata 2016–2020 (w tym nowa metodyka 
doboru próby) jest w trakcie zatwierdzania przez kadrę kierowniczą wyższego szczebla DG ECHO. Istotnie nowa meto -
dyka ma na celu osiągnięcie większej synergii z ramami monitorowania, w szczególności przez uwzględnienie analizy 
ryzyka dotyczącej partnerów i działań przeprowadzanej przez jednostki operacyjne.
Odpowiedzi Komisji 53
42
Na 2016 r. zaplanowano ocenę dotyczącą DR Konga, lecz w rezultacie prowadzonej kontroli wykonania zadań przestała 
ona mieć charakter priorytetowy. Prawdopodobnie zostanie ona dodana do programu oceny w 2017 r.
44
Jest to ewidentnie kwestia wymagająca wprowadzenia pewnych dostosowań w obowiązującym systemie informacyjnym 
(APPEL); Komisja zbada możliwości usunięcia tego niedociągnięcia.
47
Wytyczne dotyczące FichOp, zatwierdzone przez Komisję w marcu 2016 r., istotnie powinny przyczynić się do poprawy 
spójności, jeżeli chodzi o poziom szczegółowości informacji zawartych w ocenie.
48
Procedura obniżenia wysokości wkładu finansowego Komisji, jeśli realizacja projektu jest niewystarczająca, częściowa lub 
opóźniona, jest rzadko stosowana.
Precyzyjna i dokładna ocena tego, czy niezadowalające rezultaty są konsekwencją słabych wyników, czy też są uwa -
runkowane innymi czynnikami (zmiana kontekstu, brak dostępu, bezpieczeństwo i ograniczenia logistyczne), stanowi 
wyzwanie.
Zgodnie z postanowieniami nowej umowy ramowej o partnerstwie z 2014 r. Komisja może obniżyć wysokość dotacji, 
jeżeli działanie nie jest realizowane lub jest realizowane w sposób niewystarczający, częściowo lub z opóźnieniem. Komi -
sja wzmocniła i sprecyzowała procedury wewnętrzne, aby zagwarantować, żeby każde obniżenie było prawnie uzasad -
nione i proporcjonalne do powagi i zakresu niedociągnięcia. Jeżeli wyniki nie zostaną osiągnięte, zatwierdzona korekta 
określona przez subdelegowanego urzędnika zatwierdzającego obejmuje załącznik uzasadniający ograniczenie wkładu 
finansowego z uwagi na uzyskanie wyników poniżej oczekiwań lub uzasadnienie oparte na argumentach dotyczących 
działania „siły wyższej”.
Istnieje jednak bardzo małe ryzyko, że zastosowanie procedury obniżania wkładu za uzyskanie wyników poniżej ocze -
kiwań może skutkować utratą przewidzianych w budżecie środków, ponieważ potencjalnie uwolnione środki można 
udostępnić na rzecz innych projektów w ramach okresu realizacji powiązanego planu wdrażania pomocy humanitarnej 
(24 miesiące). O zdolności do ponownego wykorzystania środków, jakie mogą zostać uwolnione, świadczy wskaźnik 
wykorzystania środków przez DG ECHO, który od lat utrzymuje się stale na poziomie około 98%.
Ramka 5 – Zarządzanie obiektami powstałymi samorzutnie i ich koordynacja w DR 
Konga (projekt nr 18)
Kwotę 57 300 EUR obliczono na podstawie łącznych kosztów osiągnięcia rezultatu nr 3 (572 998 EUR), który to rezultat 
osiągnięto częściowo z powodu opóźnienia we wdrażaniu. Poza potrąceniem kosztów niekwalifikowalnych Komisja 
zastosowała wskaźnik obniżenia wkładu na poziomie 10% z uwagi na uzyskanie wyników poniżej oczekiwań.
Co więcej, w kolejnym roku ponownie podpisano umowę z tym partnerem, ponieważ jest on zatwierdzonym partnerem 
w zakresie koordynacji obozów i zarządzania nimi na szczeblu krajowym, co sprawia że jest on kluczowym partnerem 
w rozwiązywaniu problemów dotyczących przesiedleń ludności na obszarach objętych konfliktami. Komisja podjęła jed -
nak decyzję o ograniczeniu swojego wkładu, otrzymując zarazem pewne wsparcie ze względów strategicznych.
Odpowiedzi Komisji 54
51
Fakt, iż liczba spraw związanych z uchodźcami znacznie się zmniejszyła na przestrzeni lat (z 250 000 do mniej niż 70 000 
osób), skłonił Komisję do zracjonalizowania wsparcia udzielanego za pośrednictwem agencji prowadzącej (spadek liczby 
spraw skutkujący spadkiem liczby partnerów, którym przekazano finansowanie).
Ponieważ jednak wsparcie Komisji zostało już udzielone partnerowi w ramach tego działania na kilka lat, pożądana była 
strategia płynnego wyjścia/przekazania z udziałem agencji prowadzącej w celu ograniczenia potencjalnego negatyw -
nego wpływu na beneficjentów (zapewnienia ciągłości podstawowych usług opieki zdrowotnej). W tym sensie, wyko -
rzystując dostępne środki finansowe, udzielono zgody na zmianę, która polegała na wydłużeniu okresu obowiązywania 
umowy o kolejne 6 miesięcy i przyznaniu dodatkowego finansowania w wysokości 450 000 EUR w ramach planu wdraża -
nia pomocy humanitarnej z 2013 r.
52
Wydłużenie okresu realizacji wspomnianego działania było uwarunkowane w pierwszej kolejności priorytetowymi 
potrzebami oraz trudną sytuacją ludności . Czynniki przemawiające za udzieleniem zgody na takie wydłużenia zawsze są 
związane z potrzebami beneficjentów – zapewniając dodatkowy czas partnerowi, Komisja wyraźnie uznała za priorytet 
zaspokojenie pilnych potrzeb beneficjentów. Zdecydowanie się na odzyskanie środków lub na przesunięcie ich na rzecz 
innych projektów zajęłoby zbyt dużo czasu i oznaczałoby niezaspokojenie bieżących potrzeb. Uznano ten wariant za 
nierealistyczny.
53
Dyrekcje generalne Komisji ds. pomocy humanitarnej oraz rozwoju ściśle współpracują w zakresie badania wszystkich 
możliwych wariantów zapewnienia powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju i co do zasady wymieniają infor -
macje dotyczące sytuacji humanitarnej na poszczególnych obszarach DR Konga. Kwestia ta pozostaje priorytetem na 
szczeblu Komisji, lecz w przypadku DR Konga istnieją znaczące ograniczenia związane z wdrożeniem powiązania pomocy 
doraźnej, odbudowy i rozwoju.
Jeżeli chodzi o DR Konga, prace rozwojowe Komisji są prowadzone w duchu umowy z Kotonu, przy czym rząd DR Konga 
odgrywa główną rolę i określa priorytety. Jedynym sektorem priorytetowym o teoretycznym potencjalnym powiązaniu 
z pomocą humanitarną Komisji jest sektor opieki zdrowotnej. Rząd realizuję politykę kierowania pomocy rozwojowej 
i dwustronnej do obszarów zaniedbanych na terenach nieobjętych konfliktem, ponieważ można odnieść wrażenie, że 
zostały one porzucone przez podmioty międzynarodowe w porównaniu z dotkniętymi konfliktem obszarami na wcho -
dzie kraju. Koncentrowanie się na tych obszarach jest naturalną reakcją z punktu widzenia podmiotów zapewniających 
pomoc rozwojową i organów krajowych, ponieważ zapewniają one stabilność i bezpieczeństwo i nie stwarzają ryzyka 
związanego z zaniechaniem realizacji projektów z powodu przemocy. Istnieje zatem większe prawdopodobieństwo, 
że inwestowanie w stabilne obszary wywrze jakiś wpływ na ograniczanie ubóstwa. Ponadto objęte konfliktem obszary 
na wschodzie (gdzie koncentruje się pomoc humanitarna Komisji) są postrzegane – i słusznie – jako czerpiące korzyści 
z obecności wielu podmiotów niosących pomoc humanitarną (organizacji pozarządowych), podczas gdy w pozostałej 
części kraju funkcjonuje bardzo mało organizacji zajmujących się problemami strukturalnymi i trwałym ubóstwem. Nie 
można oczekiwać od Komisji, że zapoczątkuje dyskusje na temat powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju na 
tych obszarach, na których istnieje średnioterminowe ryzyko, że realizacja projektów zostanie zaniechana lub poważnie 
utrudniona ze względu na sytuację kryzysową. W ciągu ostatnich pięciu lat jedynymi obszarami na wschodzie, w których 
występowała względna stabilność, były obszary znajdujące się pod kontrolą byłej Bożej Armii Oporu w Haut-Uelé i Bas -
-Uelé (północna część prowincji Orientale) – jest to dokładnie to miejsce, w którym wynegocjowano pomiędzy służbami 
Komisji skuteczne powiązanie pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju. W pozostałych obszarach wschodniej DR Konga, 
w których obecna jest pomoc humanitarna Komisji, sytuacja jest nadal niestabilna i trudno jest wskazać na mapie jeden 
obszar, który byłby wolny od działań grup zbrojnych, zabójstw lub przesiedleń przez ponad jeden rok bez przerwy.
W takiej sytuacji możliwości są z natury rzeczy ograniczone, kiedy jednak zostają spełnione warunki pod względem 
geograficznym (obszary stają się stabilne) oraz następuje dopasowanie pod względem priorytetów rządowych/sektorów 
priorytetowych (opieka zdrowotna) i obszarów priorytetowych (Kasaï-Oriental, Lomami, Kasaï Central, Nord-Kivu, Ituri, 
Haut-Uelé, Kongo Central), zdecydowanie zachęca się do powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju. Scenariusz 
taki istotnie miał jednokrotnie miejsce w okresie objętym kontrolą (zob. powyżej).
Odpowiedzi Komisji 55
W ostatnim czasie zaangażowanie DG DEVCO i DG ECHO w dyskusje dotyczące przekazania wsparcia na rzecz szpi -
tala Panzi w prowincji Sud-Kivu przyniosło efekty w postaci projektu DG DEVCO o wartości 3 mln EUR (finansowanego 
w ramach programu „Globalne dobra publiczne i wyzwania o skali światowej”). Działanie to będzie miało na celu dosto -
sowanie ośrodka do standardów szpitali ogólnych otrzymujących wsparcie z krajowego programu opieki zdrowotnej 
w ramach EFR, aby umożliwić potencjalne objęcie go tym programem w przyszłości.
Inne inicjatywy w zakresie powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju są realizowane na obszarach wolnych od 
konfliktów (w odniesieniu do braku bezpieczeństwa żywnościowego w prowincjach Kasaï oraz w sektorach opieki zdro -
wotnej i gospodarki wodnej na obszarach dotkniętych cholerą).
54
Biorąc pod uwagę sytuację panującą we wschodniej DR Konga, w szczególności pod względem bezpieczeństwa, wdro -
żenie więcej niż jednego projektu w zakresie powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju (opieka zdrowotna) nie 
było dotychczas możliwe. Komisja będzie jednak nadal korzystała z każdej nadarzającej się okazji do powiązania pomocy 
doraźnej, odbudowy i rozwoju (na przykład: inicjatywa w prowincji Sud-Kivu w celu wsparcia szpitala Panzi lub misja 
w prowincji Nord-Kivu rozważana przez delegaturę Unii w DR Konga). Komisja zatrudniła specjalistę ds. opieki zdrowot -
nej, aby w dalszym ciągu badać wszelkie możliwości powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju.
Jeżeli chodzi o Ugandę, Komisja wskazuje, że rząd Ugandy opracował plan rozwoju, który obejmuje uchodźców i w 
którym przewidziano współpracę pomiędzy podmiotami świadczącymi pomoc humanitarną i rozwojową w zakresie 
analizowania długoterminowych rozwiązań na rzecz uchodźców z udziałem społeczności przyjmujących.
55
Fakt, że kwestia ta nie została jeszcze rozwiązana i powraca co roku jako priorytet, sugeruje, iż istnieje szereg przeszkód/
wyzwań, które to uniemożliwiają.
Kilka pokoleń doświadczonych specjalistów w zakresie pomocy humanitarnej i rozwojowej podejmowało próby rozwią -
zania tego problemu, jednak bez większego powodzenia. Nawet MONUSCO, wraz ze specjalną Jednostką ds. Stabilizacji, 
przez ostatnie dwa lata opracowywała plany i organizowała spotkania poświęcone „stabilizacji” obszarów wyzwolonych 
po stłumieniu rebelii M23 i nadal nie jest w stanie przedstawić jednego projektu, nie mówiąc już o tym, że obszary zajęte 
podczas rebelii M23 należą dzisiaj do najniebezpieczniejszych miejsc dla pracowników podmiotów świadczących pomoc 
humanitarną (a dla podmiotów świadczących pomoc rozwojową, w przypadku których próg podejmowania ryzyka jest 
niższy, są nawet jeszcze mniej odpowiednim polem do działania).
Podstawowe problemy, które blokują postępy w zakresie powiązania pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju, pokrywają 
się z problemami zidentyfikowanymi przez różne służby Komisji; sytuacja konfliktu, braku bezpieczeństwa i przesiedlania 
ludności nie przyczynia się do podejmowania działań rozwojowych. Powiązanie pomocy doraźnej, odbudowy i rozwoju 
może nastąpić tylko wówczas, gdy spełnione zostaną minimalne warunki; natomiast na obszarach objętych konfliktem, 
na których działa DG ECHO, warunki takie nie istnieją.
Odpowiedzi Komisji 56
Wnioski i zalecenia
57
Komisja jest zdania, że problemem jest raczej niedostateczna formalna dokumentacja niż niedostateczna przejrzystość.
Zalecenie 1
Komisja przyjmuje to zalecenie. Jej zdaniem problemem jest raczej niedostateczna formalna dokumentacja niż niedosta -
teczna przejrzystość.
Komisja podjęła już działania w tym zakresie i przyjęła wytyczne dotyczące FichOp w marcu 2016 r. Opracowany zosta -
nie również program ciągłych szkoleń, aby pracownicy mogli zapoznać się z tymi wytycznymi i byli w stanie się do nich 
stosować.
59
Poziom szczegółowości informacji na temat budżetów przedstawianych przez partnerów jest określony w Warunkach 
ogólnych oraz w wytycznych do umowy ramowej o partnerstwie. Taki poziom szczegółowości uznaje się za wystarcza -
jący do oceny racjonalności proponowanych kosztów. Zwiększanie poziomu szczegółowości informacji nie przyniosłoby 
żadnej faktycznej wartości dodanej.
Zalecenie 2
Komisja przyjmuje to zalecenie.
Z jednej strony Komisja zauważa, że budżet, zgodnie z definicją zawartą w Warunkach ogólnych oraz w wytycznych dla 
partnerów w ramach umowy ramowej o partnerstwie i ramowej umowy finansowo-administracyjnej, jest wystarcza -
jąco szczegółowy, aby umożliwiać ocenę racjonalności kosztów niezbędnych do osiągnięcia rezultatów. Służby Komisji 
analizują już racjonalność, kompletność i spójność budżetu (oraz jego podziału) z proponowanymi działaniami, stosując 
historyczne wartości odniesienia, jeżeli są dostępne, lub informacje o rynku lokalnym.
Z drugiej strony potrzebna może być lista kontrolna w celu udokumentowania tej analizy lub krótkie wytyczne dotyczące 
oceny.
60
Przekazywanie informacji przez partnerów z opóźnieniem nie ogranicza systematycznie zdolności Komisji do szybkiego 
reagowania na zgłaszane problemy i do wyciągania wniosków na potrzeby przyszłego planowania. Ze względu na ramy 
komunikacji i monitorowania ustanowione przez Komisję z jej partnerami nie można ustalić żadnego systematycznego 
związku między złożeniem sprawozdania z opóźnieniem a jakimikolwiek trudnościami we wczesnym zidentyfikowaniu 
problemów. Regularne wizyty w terenie przeprowadzane przez pracowników Komisji stanowią narzędzie służące do 
oceny, czy oczekiwane działania/rezultaty są efektywnie realizowane zgodnie z planami (praktyczna weryfikacja). Tego 
rodzaju wizyty uzupełnia ciągły dialog z partnerami prowadzony na szczeblu terenowym.
Odpowiedzi Komisji 57
Zalecenie 3
Komisja przyjmuje to zalecenie i zbada sposoby poprawy systemu sprawozdawczości wewnętrznej w tym zakresie.
Zalecenie 4
Komisja przyjmuje zalecenie, że wizyty monitorujące powinny skutkować systematyczną oceną głównych problemów. 
Wytyczne dotyczące FichOp, które zostały wprowadzone w marcu 2016 r., zawierają sekcję poświęconą monitorowaniu, 
która obejmuje wskazówki dla pracowników Komisji przeprowadzających wizyty monitorujące. Przewiduje się organizo -
wanie sesji szkoleniowych w celu promowania i zapewnienia systematycznego korzystania z tych wytycznych. Wprowa -
dzenie listy kontrolnej uważa się jednak za zbędne.
61
Na 2016 r. zaplanowano ocenę dotyczącą DR Konga, lecz w rezultacie prowadzonej kontroli wykonania zadań przestała 
ona mieć charakter priorytetowy. Prawdopodobnie zostanie ona dodana do programu oceny w 2017 r.
Zalecenie 5
Komisja przyjmuje to zalecenie i zbada możliwości, które pozwoliłyby zrealizować cel zalecenia, przy uwzględnieniu efek -
tywności ogólnej struktury sprawozdawczości.
Zalecenie 6
Komisja przyjmuje to zalecenie i uznaje, że podjęła już działania w tym zakresie, kiedy przyjęła wytyczne dotyczące 
FichOp w marcu 2016 r. Wytyczne dotyczące FichOp istotnie powinny przyczynić się do poprawy spójności, jeżeli chodzi 
o poziom szczegółowości informacji zawartych w ocenie oraz do ustanowienia wymaganego powiązania między uzyska -
nymi rezultatami a ogólnym wnioskiem.
Zalecenie 7
Komisja przyznaje, że jasne uzasadnienie przyznania dodatkowych środków i udzielenia zgody na wydłużenie terminu 
realizacji jest potrzebne. Odpowiednie ramy zostały już tak naprawdę wdrożone. Wszystkie wydłużenia terminu realizacji 
i dodatkowe środki na projekty są zatwierdzane na podstawie uzasadnienia przedstawianego przez partnera. Ocena uza -
sadnienia, przeprowadzana przez pracowników terenowych i pracowników w siedzibie głównej, jest ostatecznie rejestro -
wana w FichOp do celów zatwierdzenia przez kierownictwo.
Zalecenie 8
Komisja przyjmuje zalecenie dotyczące nadania priorytetowego znaczenia powiązaniu pomocy doraźnej, odbudowy 
i rozwoju oraz dołoży wszelkich starań, aby przełożyć je na konkretne działania.
Chociaż Komisja nadal traktuje ten ogólny cel priorytetowo, specyficzna sytuacja DR Konga sprawia, że osiągnięcie tego 
celu jest niezmiernie trudne ze względu na przeszkody, których pokonanie jest mało prawdopodobne.

JAK OTRZYMAĆ PUBLIKACJE UE
Publikacje bezpłatne:
  jeden egzemplarz:  
w EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu)
  kilka egzemplarzy (lub mapy, plakaty):  
w przedstawicielstwach Unii Europejskiej (http://ec.europa.eu/represent_pl.htm)  
w delegaturach Unii Europejskiej w krajach poza UE (http://eeas.europa.eu/delegations/index_pl.htm)  
kontaktując się z Europe Direct (http://europa.eu/europedirect/index_pl.htm)  
lub dzwoniąc pod numer 00 800 6 7 8 9 10 11 (numer bezpłatny w całej UE) (*).
(*)  Informacje są udzielane nieodpłatnie, większość połączeń również jest bezpłatna (niektórzy operatorzy,  
hotele lub telefony publiczne mogą naliczać opłaty).
Publikacje płatne:
 w EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu)
Wydarzenie Data
Przyjęcie ramowego programu kontroli / rozpoczęcie kontroli 28.4 .2015
Oficjalne przesłanie projektu sprawozdania do Komisji (lub innej jednostki 
kontrolowanej)15.3 .2016
Przyjęcie sprawozdania końcowego po przeprowadzeniu postępowania 
kontradyktoryjnego10.5 .2016
Otrzymanie oficjalnych odpowiedzi Komisji (lub innej jednostki kontrolowanej) we 
wszystkich językach2.6.2016
Kontrolerzy stwierdzili, że ogólnie Komisja w skuteczny 
sposób zarządzała pomocą humanitarną na rzecz ludności 
dotkniętej skutkami konfliktów w regionie Wielkich Jezior 
Afrykańskich.
Finansowanie zostało przydzielone na rzecz właściwie 
określonych priorytetów, lecz na dalszych etapach, 
polegających na bardziej szczegółowej hierarchizacji 
i wyborze projektów, zabrakło wystarczającej 
przejrzystości. Nie dało się w związku z tym ustalić, czy 
wybrane zostały najbardziej odpowiednie projekty.
Co do zasady Komisja monitorowała projekty we właściwy 
sposób, ale mogła lepiej wykorzystać uzyskane 
informacje. Ponadto, biorąc pod uwagę szczególne 
wyzwania w regionie Wielkich Jezior Afrykańskich, 
w przypadku większości zbadanych projektów uzyskano 
zadowalające rezultaty.
EUROPEJSKI
TRYBUNAŁOBRACHUNKOW
Y