KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 16.1.2020 COM(2020) 6 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Sprawozdanie roczne dotyczące operacji pomocy humanitarnej Unii Europejskiej finansowanych w 2018 r.



Wprowadzenie Operacje pomocy humanitarnej wsparte w 2018 r. Przegląd głównych operacji pomocy humanitarnej wspartych w 2018 r. Priorytety horyzontalne Podsumowanie ocen przeprowadzonych w 2018 r. Budżet na 2018 r. Dodatkowe informacje i źródła Wykaz partnerów, którzy podpisali ramy partnerstwa z 2014 r. Wprowadzenie W niniejszym sprawozdaniu przedstawiono najważniejsze działania i osiągnięcia Unii w obszarze pomocy humanitarnej w 2018 r. zrealizowane za pośrednictwem Komisji Europejskiej. Sprawozdanie przygotowano na podstawie art. 19 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/96 z dnia 20 czerwca 1996 r. Operacje pomocy humanitarnej wsparte w 2018 r.

Przegląd głównych operacji pomocy humanitarnej wspartych w 2018 r. Komisja Europejska prowadziła interwencje w związku z szeregiem różnych kryzysów i klęsk żywiołowych na całym świecie. Część z tych interwencji wyszczególniono poniżej. Działanie w sytuacjach wyjątkowych Komisja korzystała ze specjalnego zestawu narzędzi na wypadek sytuacji wyjątkowych w celu szybkiego reagowania na nowe sytuacje wyjątkowe i poważne pogłębianie się kryzysów już istniejących, których to sytuacji nie można było przewidzieć w momencie przyjmowania rocznej decyzji w sprawie finansowania. Zestaw narzędzi na wypadek sytuacji wyjątkowych obejmuje cztery instrumenty: narzędzie na potrzeby działania w poważnych sytuacjach wyjątkowych na dużą skalę (ALERT), narzędzie do celów zwalczania epidemii, narzędzie do celów reakcji na niewielką skalę oraz wsparcie na rzecz funduszu pomocy w przypadku klęsk żywiołowych (DREF) Międzynarodowej Federacji Stowarzyszeń Czerwonego Krzyża i Czerwonego Półksiężyca. W ramach narzędzia ALERT zapewnia się szybkie finansowanie pierwszego wsparcia na potrzeby natychmiastowego reagowania w razie nagłych dużych klęsk żywiołowych, których skutki odczuwa ponad 100 000 osób. W 2018 r. 8,65 mln EUR przeznaczono na reagowanie na poważne powodzie w Kenii, Etiopii i Nigerii, trzęsienia ziemi i tsunami w Indonezji oraz skutki cyklonu tropikalnego na Filipinach. W ramach narzędzia do celów zwalczania epidemii zapewniono pilnie potrzebne finansowanie w związku z wybuchem pięciu epidemii: gorączki Lassa (Nigeria), gorączki Ebola (Demokratyczna Republika Konga), cholery (Dżibuti, Niger i Zimbabwe). Na ten cel wypłacono 2,775 mln EUR. W ramach narzędzia do celów reakcji na niewielką skalę wypłacono łącznie kwotę 2,225 mln EUR na działania prowadzone w związku z następującymi siedmioma klęskami żywiołowymi: burzą tropikalną (Tonga), przemieszczaniem się uchodźców (Nigeria), niepokojami społecznymi (Nikaragua), wybuchem wulkanu (Gwatemala), runięciem zapory wodnej (Laos), powodziami (Wenezuela) i trzęsieniem ziemi (Haiti). Komisja Europejska była również jednym z głównych darczyńców funduszu DREF, wnosząc wkład w realizację 39 operacji, który wyniósł łącznie 3,9 mln EUR, co stanowi około 25 % środków finansowych na rok 2018. Kryzys w Syrii W 2018 r. kryzys w Syrii trwał już ósmy rok. W tym czasie prowadzenie ofensyw i przejmowanie kontroli terytorialnej skutkowało masowymi wysiedleniami, śmiercią lub ogromnym cierpieniem ponad 13 mln ludzi. Komisja udzielała ratującej życie pomocy sprowadzającej się głównie do zapewniania żywności, leków, wody i schronienia. Beneficjentami działań Komisji była ludność znajdująca się na terytorium Syrii oraz syryjscy uchodźcy w Libanie, Jordanii i Egipcie. Komisja przeznaczyła na pomoc humanitarną kwotę 260 mln EUR. UE brała ponadto udział w wielu międzynarodowych inicjatywach dyplomatycznych, m.in. w zorganizowanej w Brukseli konferencji „Wspieranie przyszłości Syrii i regionu”, spotkaniu grupy zadaniowej ds. pomocy humanitarnej w ramach Międzynarodowej Grupy Wsparcia Syrii, które odbyło się w Genewie, posiedzeniach urzędników wysokiego szczebla zorganizowanych w Oslo i Berlinie, a także w pozostałych działaniach na rzecz poszanowania zasad humanitarnych i międzynarodowego prawa humanitarnego. Na konferencji w Brukseli poinformowano o losie ludności cywilnej dotkniętej skutkami konfliktu w Syrii i złożono deklaracje przeznaczenia łącznej kwoty 3,5 mld EUR na rok 2018 oraz kwoty 2,7 mld EUR na lata 2019–2020. Turcja W czerwcu 2018 r. UE zgodziła się przeznaczyć dodatkową kwotę 3 mld EUR na wsparcie syryjskich uchodźców w ramach unijnego Instrumentu Pomocy dla Uchodźców w Turcji. W ramach tej drugiej transzy kwota zobowiązań w 2018 r. wyniosła 550 mln EUR, z czego 50 mln EUR przeznaczono na pomoc humanitarną, głównie w dziedzinie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Tym samym łączna pula środków finansowych na pomoc humanitarną zakontraktowanych w ramach tego instrumentu wyniosła ponad 1,45 mld EUR. Jeśli chodzi o Siatkę bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych – główny program pomocy humanitarnej realizowany w ramach tego instrumentu – nadal prowadzono działania mające na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb i zapewnienie ochrony 1,7 mln beneficjentów. Program ten stanowił największy pojedynczy projekt pomocy humanitarnej w historii UE. Bazując na Siatce bezpieczeństwa socjalnego w sytuacjach nadzwyczajnych, UE od początku 2017 r. finansuje program warunkowych transferów pieniężnych na rzecz edukacji, dzięki któremu 517 000 dzieci mogło uczęszczać regularnie do szkół (stan na grudzień 2018 r.).

Bałkany Zachodnie W 2018 r. unijne działania humanitarne koncentrowały się przede wszystkich na wsparciu udzielanym uchodźcom i migrantom w Bośni i Hercegowinie. Społeczność lokalna i organizacje międzynarodowe zapewniały podstawową pomoc, m.in. żywność, schronienie i podstawową opiekę zdrowotną. Ich możliwości były jednak na wyczerpaniu i w maju 2018 r. Rada Ministrów Bośni i Hercegowiny zwróciła się do UE z oficjalną prośbą o pomoc. W 2018 r. Komisja Europejska przeznaczyła 2 mln EUR na pomoc humanitarną w sytuacjach wyjątkowych, aby zaspokoić potrzeby uchodźców i migrantów. Krótkoterminową pomoc uzupełniono o działania średnioterminowe, w ramach których przeznaczono kwotę 7,2 mln EUR. Ukraina W 2018 r., po ponad czterech latach konfliktu, we wschodniej części Ukrainy nadal występowały potrzeby humanitarne. Skutki konfliktu były odczuwalne dla ponad 4,4 mln ludzi, z których przynajmniej 3,4 mln potrzebowało pomocy humanitarnej. Na skutek ograniczonego dostępu do pomocy humanitarnej oraz niekorzystnego rozwoju wypadków w obszarze polityki i bezpieczeństwa sytuacja humanitarna uległa pogorszeniu. Prowadzenie operacji humanitarnych było utrudnione ze względu na wysoki poziom upolitycznienia konfliktu i niższe kwoty środków przeznaczanych przez darczyńców. UE i jej państwa członkowskie – które zapewniły łączne wsparcie na poziomie 232 mln EUR – nadal należały do grona największych darczyńców pomocy humanitarnej. UE w dalszym ciągu udzielała ratującej życie pomocy na rzecz najbardziej narażonych osób, propagując jednocześnie sprawne przejście na stosowanie pomocy średnio- i długoterminowej na pozostałych obszarach wschodniej części Ukrainy. Kryzys w Jemenie W Jemenie miał miejsce największy kryzys humanitarny na świecie, na skutek którego w 2018 r. pomocy wymagało 22,2 mln osób. W wyniku toczącego się konfliktu, braku poszanowania dla międzynarodowego prawa humanitarnego i słabej kondycji gospodarczej kraju doszło do najpoważniejszej sytuacji wyjątkowej pod względem bezpieczeństwa żywnościowego, która dotknęła 20 mln osób. W czerwcu 2018 r. rozpoczęto ofensywę na Al-Hudajdę, w wyniku której doszło do wysiedlenia ponad 500 000 ludzi i dalszego pogłębienia kryzysu. Ponadto w Jemenie nadal trwała epidemia cholery. W 2018 r. Komisja zwiększyła skalę działań prowadzonych w związku z kryzysem, zapewniając 127,5 mln EUR w ramach ratującej życie pomocy dla ponad 14 mln narażonych osób. Kryzys regionalny w Mali Doszło do wzmożenia konfliktu zbrojnego i eskalacji przemocy, czego skutki nadal były odczuwalne w następujących państwach sąsiadujących: Burkinie Faso, Mauretanii i Nigrze. Doszło do przymusowego wysiedlenia około 390 000 ludzi. W rezultacie nastąpił wzrost potrzeb humanitarnych, lecz dostęp do pomocy humanitarnej pozostał utrudniony. W 2018 r. Komisja udzieliła pomocy humanitarnej o wartości 61 mln EUR przeznaczonej głównie na działania w zakresie zdrowia i żywienia, którymi objęła 80 % obszarów opieki zdrowotnej na północy kraju. Doraźne wsparcie żywnościowe otrzymało w sumie około 160 000 narażonych osób. Ratującą życie pomoc żywnościową otrzymało 124 000 dzieci w wieku poniżej pięciu lat dotkniętych ostrym ciężkim niedożywieniem, a działaniami w zakresie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych objęto tysiące dzieci w północnej i środkowej części Mali. Komisja zapewniła ponadto wsparcie żywnościowe dla ponad 140 000 uchodźców z Mali przebywających w Burkina Faso i Nigrze, a uchodźców z Mali przebywających w Mauretanii objęła wsparciem żywnościowym i edukacją w sytuacjach nadzwyczajnych. Kryzys w Sahelu W 2018 r. Sahel dotknął największy od wielu lat kryzys żywnościowy i żywieniowy. Zaistniała złożona sytuacja uległa pogorszeniu na skutek rozszerzania się konfliktu na coraz większy obszar oraz na skutek kryzysu rolno-pasterskiego, w rezultacie czego ludność tego obszaru znajduje się w coraz trudniejszej sytuacji. Komisja udzieliła państwom dotkniętym tym kryzysem pomocy doraźnej o łącznej wartości 272,9 mln EUR. Ponad 1,1 mln narażonych osób otrzymało wsparcie żywnościowe, a pomocy ratującej życie udzielono ponad 450 000 dzieci dotkniętych ostrym ciężkim niedożywieniem. UE aktywnie działa na rzecz wdrożenia podejścia zakładającego powiązanie pomocy humanitarnej z rozwojową poprzez zwiększanie odporności ludności dotkniętej skutkami kryzysu, zmniejszanie potrzeb humanitarnych i eliminowanie głównych źródeł braku bezpieczeństwa żywnościowego i ostrego niedożywienia. Kryzys w basenie jeziora Czad W 2018 r. 17 mln ludzi zamieszkujących ten obszar nadal odczuwało poważne skutki konfliktu i przemocy. Ponad 2,7 mln osób, w tym 1,5 mln dzieci, przymusowo wysiedlono wewnętrznie lub do państw sąsiadujących. Zjawiska poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego i ostrego niedożywienia nadal znajdują się na poziomie krytycznym, a problem poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego dotyczy 3 mln osób. Komisja przeznaczyła ponad 105 mln EUR na działania związane z szerokim zakresem potrzeb humanitarnych w krajach dotkniętych kryzysem. Wykorzystano znaczne środki finansowe, aby zapewnić wsparcie żywnościowe, podstawową opiekę zdrowotną, wodę i warunki sanitarne oraz schronienie i wyposażenie gospodarstw domowych dla osób wewnętrznie przesiedlonych, uchodźców i narażonych społeczności, które przyjmują te wysiedlone osoby. Przy okazji konferencji w Berlinie w sprawie regionu jeziora Czad, która odbyła się we wrześniu 2018 r., odnowiono międzynarodowe zobowiązanie do wspierania państw z regionu jeziora Czad. Następnie UE ogłosiła przeznaczenie 138 mln EUR na finansowanie pomocy humanitarnej w połączeniu z pomocą rozwojową. Kryzys regionalny w Republice Środkowoafrykańskiej Nastąpiło dalsze pogorszenie sytuacji, a jej skutki były coraz bardziej odczuwalne w państwach sąsiadujących. Doszło do intensyfikacji walk między ugrupowaniami zbrojnymi i ataków na pracowników organizacji humanitarnych. Ponad połowa ludności Republiki Środkowoafrykańskiej (około 2,5 mln ludzi) potrzebowała pomocy humanitarnej. Niemal 2 mln ludzi dotyczył problem poważnego braku bezpieczeństwa żywnościowego, a dwie trzecie ludności nie miało dostępu do podstawowej opieki zdrowotnej. Jedna czwarta populacji doświadczyła przymusowego wysiedlenia, albo wewnętrznego, albo do państw sąsiadujących (Kamerunu, Czadu i Demokratycznej Republiki Konga).

Komisja przeznaczyła ponad 33 mln EUR na pomoc humanitarną w związku z tym kryzysem. Pomoc ta obejmowała wsparcie w sytuacjach nadzwyczajnych dla ludności odczuwającej skutki konfliktu, znajdującej się na terytorium Republiki Środkowoafrykańskiej oraz dla uchodźców przebywających w państwach sąsiadujących. Demokratyczna Republika Konga (DR Konga) Nastąpiło dalsze pogorszenie sytuacji humanitarnej w związku z odczuwalnymi dla ludności skutkami przedłużającego się konfliktu, przymusowego wysiedlania i niestabilnej sytuacji politycznej. W sierpniu 2018 r. ogłoszono dziesiątą, największą epidemię Eboli w DR Konga. Po raz pierwszy epidemia wybuchła na obszarze dotkniętym konfliktem, co utrudniło reagowanie ze względu na gwałtowny opór ze strony ludności i wysokie ryzyko rozprzestrzenienia się choroby w regionie. Dodatkowym problemem był brak bezpieczeństwa żywnościowego, który dotknął ponad 13 mln osób w DR Konga, czyli dwa razy więcej osób niż w roku 2017. W ostatnich latach wysiedlono przymusowo około 4,5 mln ludzi, a dodatkowo 800 000 Kongijczyków udało się do państw sąsiadujących w poszukiwaniu schronienia. Finansowanie UE wyniosło ponad 80 mln EUR i zostało przeznaczone głównie na pomoc ratującą życie i wsparcie logistyczne za pośrednictwem lotów humanitarnych. Jeżeli chodzi o reagowanie na epidemię Eboli, UE ściśle współpracowała z rządem DR Konga i kluczowymi partnerami, zapewniając fachową wiedzę techniczną, wsparcie logistyczne i finansowanie, również w państwach sąsiadujących. Somalia Potrzeby humanitarne nadal były znaczne, co wynikało z wystąpienia dotkliwej suszy i trwającego konfliktu zbrojnego. W dalszym ciągu panowała krytyczna sytuacja w zakresie bezpieczeństwa żywnościowego i żywienia, a pomocy humanitarnej potrzebowało 6,2 mln ludzi, czyli połowa ludności. Wśród tych osób znalazło się 2,6 mln osób wewnętrznie przesiedlonych mieszkających w przeludnionych osadach, których bezpieczeństwo jest zagrożone. 300 000 spośród tych osób zostało przymusowo eksmitowanych z nieruchomości państwowych na obszarach miejskich. Przyznana przez UE kwota 89 mln EUR umożliwiła partnerom zapewnienie ratującej życie pomocy w formie przekazów pieniężnych, opieki zdrowotnej i opieki żywieniowej, schronienia, wody, środków sanitarnych i higienicznych. Dzięki pomocy humanitarnej i pomyślnym opadom deszczu liczba osób dotkniętych poważnym problemem braku bezpieczeństwa żywnościowego spadła o 54 % w latach 2017–2018. We współpracy z darczyńcami udzielającymi pomocy rozwojowej podjęto inicjatywy służące odchodzeniu od reagowania kryzysowego na rzecz przewidywalnej siatki bezpieczeństwa umożliwiającej reagowanie na wstrząsy. Sytuacja humanitarna pozostała niestabilna, a poziom potrzeb przekracza poziomy sprzed kryzysu odnotowane dwa lata temu. Etiopia Od 2017 r. przemoc między grupami etnicznymi skutkowała wewnętrznym przesiedleniem 3 mln osób. Etiopia, która kierowała się polityką otwartych drzwi, znalazła się w grupie państw, które przyjęły największą liczbę uchodźców w Afryce: ponad 900 000 uchodźców z Sudanu Południowego, Somalii i Erytrei. Podmioty działające w dziedzinie pomocy humanitarnej z niepokojem odnosiły się do braku odpowiedniej pomocy dla nowo przybyłych, który skutkował bardzo wysokimi poziomami niedożywienia. W 2018 r. Komisja przeznaczyła 63 mln EUR na reagowanie na potrzeby osób w Etiopii odczuwających skutki kryzysu. Za pośrednictwem partnerów UE udzielała pomocy uchodźcom z Sudanu Południowego i Erytrei, dostarczając im żywność, schronienie, podstawowe wyposażenie gospodarstwa domowego, środki leczenia niedożywienia, wodę i środki sanitarne. Dużą część środków finansowych przeznaczono na pomoc osobom wewnętrznie przesiedlonym, które pozbawione źródeł utrzymania zmuszone były uciekać przed przemocą ze zniszczonych domów. Sudan Kryzys społeczno-gospodarczy, który rozpoczął się na początku 2018 r., spowodował pogorszenie sytuacji humanitarnej. Ograniczony dostęp głównie do żywności i opieki zdrowotnej w połączeniu z negatywnym mechanizmem obronnym wywołał również zwiększenie potrzeb w zakresie ochrony. Duża liczba osób doświadczyła braku bezpieczeństwa żywnościowego już w okresie zbiorów, a sytuacja pogorszyła się w okresie newralgicznym, kiedy to liczba ta wyniosła około 6 mln osób, co spowodowało wysokie narażenie i krytyczne poziomy ostrego ciężkiego niedożywienia. Dodatkowe trudności wynikały z coraz większych ograniczeń w fizycznym dostępie do gotówki. Aby zareagować na rosnące potrzeby humanitarne w Sudanie, Komisja zmobilizowała 41 mln EUR w celu wsparcia zaspokajania najpilniejszych potrzeb. Wenezuela Warunki życia ludności pogorszyły się ze względu na kryzys społeczno-gospodarczy i polityczny. Brak leków w połączeniu z drastycznym ograniczeniem możliwości systemu opieki zdrowotnej spowodował wzrost liczby osób, którym nie udzielono leczenia. W wyniku zaprzestania realizacji programów prewencyjnych, pogorszenia warunków sanitarnych i zmniejszenia stanu zaszczepienia wystąpiło kilka dużych ognisk chorób zakaźnych. Na wielu obszarach wskaźniki niedożywienia przekroczyły progi alarmowe. Wskaźniki zabójstw i przemocy w dalszym ciągu były jednymi z najwyższych na świecie. Do końca 2018 r. ponad 3,2 mln osób opuściło to państwo, wyjeżdżając głównie do Kolumbii, Peru, Ekwadoru i Brazylii. UE przeznaczyła łącznie 32 mln EUR w szczególności na świadczenie usług w zakresie zdrowia i żywienia, wody i środków sanitarnych, ochrony, edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych, a także wspierania społeczności przyjmujących. Kwota ta obejmuje zwiększenie o 7 mln EUR środków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju w celu udzielenia wsparcia w odniesieniu do pilnych potrzeb humanitarnych. Kolumbia Zwiększały się potrzeby humanitarne, poszanowanie międzynarodowego prawa humanitarnego zostało zakwestionowane, a przemoc ugrupowań zbrojnych wobec cywili spowodowała wysiedlenia ludności. W 2018 r. wysiedlono ponad 150 000 osób, a milion osób doświadczyło izolacji i ograniczeń mobilności. Do końca roku państwa sąsiedzkie przyjęły około 300 000 uchodźców z Kolumbii. Jednocześnie eskalacja konfliktu w Wenezueli zmusiła ludzi do ucieczki do Kolumbii. Państwo było również bardzo podatne na klęski żywiołowe, a obszary dotknięte konfliktem zapewniały jedynie ograniczony dostęp do ratowników. Komisja przeznaczyła 8,56 mln EUR na pomoc osobom dotkniętym konfliktem i na wzmocnienie gotowości na wypadek klęsk żywiołowych. Sektory pomocy obejmowały: ochronę, opiekę zdrowotną, wodę i środki sanitarne dla grup najbardziej narażonych, edukację w sytuacjach nadzwyczajnych oraz gotowość na wypadek klęsk żywiołowych. Haiti

W ostatnim roku Haiti doświadczyło krytycznego braku bezpieczeństwa żywnościowego, a poważny kryzys żywnościowy dotknął ponad 1,3 mln osób. W kilku miejscach rozpowszechnienie ciężkiego niedożywienia wśród dzieci poniżej piątego roku życia utrzymało się na wysokim poziomie i przekraczało poziomy alarmowe WHO. Ponad dwa lata po huraganie Matthew ponad 140 000 dotkniętych kataklizmem gospodarstw domowych nadal nie miało dostępu do schronów odpornych na trzęsienia ziemi ani do wody i środków sanitarnych. W 2018 r. UE wydała 12 mln EUR na działania łagodzące poważny brak bezpieczeństwa żywnościowego oraz na wspieranie koordynacji w ramach akcji humanitarnych. Ponadto zainwestowano 3,4 mln EUR w inicjatywy w zakresie gotowości na wypadek klęsk żywiołowych, wspieranie zdolności szybkiego reagowania, techniki budowania schronów odpornych na katastrofy oraz gotowość na wypadek suszy. UE zapewniła również niespożywcze artykuły pierwszej potrzeby o wartości 0,2 mln EUR w ramach reakcji na październikowe trzęsienie ziemi. Afganistan Trwający już od prawie 18 lat konflikt spowodował wzrost liczby ofiar śmiertelnych wśród cywili oraz nowe wysiedlenia. Państwo doświadczyło również dotkliwej suszy mającej ogromny wpływ na produkcję rolną, która dotyczyła ponad 13 mln osób. Wśród 600 000 nowych osób wewnętrznie przesiedlonych i szacowanych 820 000 uchodźców (zarówno udokumentowanych, jak i nieudokumentowanych) powracających z Iranu i Pakistanu w 2018 r. wielu potrzebowało pomocy. Około 13,5 mln osób doświadczyło sytuacji braku bezpieczeństwa żywnościowego, co oznacza, że było ich o 6 mln więcej niż w roku poprzednim. UE w dalszym ciągu świadczyła ratującą życie pomoc również na obszarach niewspieranych przez inne podmioty, pomimo trudnych warunków w zakresie bezpieczeństwa. W 2018 r. przeznaczono 46 mln EUR na wspieranie operacji pomocowych. Kryzys dotyczący ludności Rohingja Po masowych przesiedleniach w 2017 r. w Koks Badźar w Bangladeszu przebywało w 2018 r. około miliona bezpaństwowych uchodźców. Większość z nich mieszkała w niezwykle zatłoczonym megaobozie i była w pełni zależna od pomocy humanitarnej, przy czym nie posiadała wolności przemieszczania się ani źródeł utrzymania. Liczba wysiedleńców z Mjanmy/Birmy niemal trzykrotnie przekroczyła liczbę ludności Koks Badźar, co spowodowało konflikty ze społecznościami lokalnymi. UE zapewniła w związku z kryzysem pomoc humanitarną o wartości 46 mln EUR – zarówno w Bangladeszu, jak i w Mjanmie/Birmie – w formie podstawowej opieki zdrowotnej, wody, środków sanitarnych, schronienia, żywienia, ochrony, wsparcia psychologicznego i pomocy w zakresie zmniejszania ryzyka związanego z klęskami żywiołowymi. Priorytety horyzontalne Edukacja w sytuacjach nadzwyczajnych W 2018 r. Komisja Europejska przeznaczyła 8,5 % swojego budżetu na pomoc humanitarną na działania w zakresie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych w 34 państwach (o wartości 91,6 mln EUR), tym samym przekraczając cel roczny wynoszący 8 %. W 2018 r. Komisja zapewniła również 1,4 mln EUR finansowania edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych w ramach instrumentu wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych w Grecji. Z pomocy w zakresie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych skorzystało 1,25 mln beneficjentów, co umożliwiło im zapewnienie dostępu do bezpiecznej edukacji o wysokiej jakości w sytuacjach największego narażenia na zagrożenia. W maju 2018 r. Komisja przyjęła również komunikat w sprawie edukacji w sytuacjach nadzwyczajnych i w czasie przedłużających się kryzysów. Nowe ramy polityki umożliwią UE wykorzystanie zasobów w sposób bardziej przewidywalny, elastyczny i skuteczny na podstawie całościowego i skoordynowanego podejścia polegającego na powiązaniu pomocy humanitarnej z rozwojową oraz na podstawie jasnych priorytetów strategicznych. Państwa członkowskie UE zatwierdziły ramy polityki w konkluzjach Rady przyjętych w listopadzie 2018 r. Pomoc pieniężna Jak uznała społeczność międzynarodowa na Światowym Szczycie Humanitarnym i w ramach tzw. wielkiego układu (ang. Grand Bargain) oraz jak potwierdzono w wytycznych dotyczących transferów środków pieniężnych (listopad 2017 r.), przelewy środków pieniężnych są często skuteczniejsze i bardziej opłacalne niż inne formy pomocy. Koszty operacji są niższe, a pomoc dociera bezpośrednio do beneficjentów, ma maksymalny wpływ i jest najkorzystniejsza ekonomicznie. Ponadto transfery środków pieniężnych zapewniają wsparcie miejscowych rynków oraz podstawy do odbudowy społeczności i zwiększenia ich odporności. Komisja Europejska zwiększała skalę wykorzystania środków pieniężnych przy każdej możliwości: transfery pieniężne stosowano z powodzeniem podczas operacji w Turcji, Grecji, Somalii, Libanie, Jordanii, Afganistanie i Iraku. Innowacje i zaangażowanie sektora prywatnego W 2018 r. Komisja zaangażowała się w globalną debatę dotyczącą innowacji humanitarnych i zaangażowania sektora prywatnego, w szczególności podczas corocznego posiedzenia Światowego Forum Gospodarczego, w ramach Segmentu spraw humanitarnych ECOSOC oraz na Zgromadzeniu Ogólnym ONZ. Komisja w dalszym ciągu wspierała rozwój innowacyjnych podejść poprzez wykorzystywanie możliwości oferowanych przez unijne programy w zakresie badań naukowych i innowacji. Na przykład w 2018 r. w ramach programu „Horyzont 2020” wprowadzono trzy nagrody Europejskiej Rady ds. Innowacji o bezpośrednim znaczeniu dla sektora pomocy humanitarnej: za oszczędną nowoczesną technologię na rzecz pomocy humanitarnej, wczesne ostrzeganie przed epidemiami oraz łańcuchy bloków na rzecz dobra społecznego.

Przywództwo UE w ramach Wezwania do działania w celu ochrony przed przemocą uwarunkowaną płcią w sytuacjach nadzwyczajnych Od czerwca 2017 r. do grudnia 2018 r. Komisja przewodziła globalnej inicjatywie humanitarnej „Wezwanie do działania w celu ochrony przed przemocą uwarunkowaną płcią w sytuacjach nadzwyczajnych”. Ta globalna inicjatywa łączy 82 partnerów (państwa, darczyńców, organizacje międzynarodowe i pozarządowe) w dążeniu do wprowadzania zmian i propagowania odpowiedzialności w ramach systemu pomocy humanitarnej w celu rozwiązania kwestii przemocy ze względu na płeć począwszy od najwcześniejszych etapów kryzysu. Komisja aktywnie działa w ramach tej inicjatywy od jej utworzenia (2013 r.), a w czerwcu 2017 r. została jej globalnym liderem. W latach 2017 i 2018 Komisja Europejska przeznaczyła około 62 mln EUR na pomoc humanitarną związaną z zapobieganiem przemocy seksualnej i przemocy ze względu na płeć oraz reagowaniem na te rodzaje przemocy na całym świecie. Transport lotniczy ECHO (Afryka) i wspieranie usług humanitarnego transportu lotniczego Loty humanitarne odgrywają kluczową rolę w docieraniu do ludzi w potrzebie, szczególnie gdy nie można polegać na infrastrukturze. Oprócz transportowania zaopatrzenia i pracowników pomocy humanitarnej loty humanitarne wykorzystuje się również do ewakuacji ze względów medycznych i bezpieczeństwa. Komisja ma własne służby prowadzące loty humanitarne – „ECHO Flight” – z węzłami lotniczymi w Kenii, Ugandzie, DR Konga i Mali. W 2018 r. służby te – dysponujące sześcioma statkami powietrznymi – udzieliły wsparcia pracownikom humanitarnym w ponad 250 projektach, przetransportowały 26 176 pracowników pomocy humanitarnej i około 230 ton ładunków. Budżet ECHO Flight wyniósł 14,6 mln EUR, a loty wykonywano nieodpłatnie na rzecz partnerów i organizacji humanitarnych. Komisja wspierała również inne humanitarne przewozy lotnicze non-profit. W 2018 r. wniosła 24,5 mln EUR na rzecz lotniczej pomocy humanitarnej WFP/ONZ oraz 750 000 EUR na działania Mission Aviation Fellowship w Afganistanie. Podsumowanie ocen przeprowadzonych w 2018 r. Kompleksowa ocena pomocy humanitarnej UE, lata 2012–2016 W ocenie stwierdzono, że UE jest opierającym się na określonych zasadach i potrzebach darczyńcą posiadającym unikatowe cechy, takie jak jej podejście do partnerstw, sieć terenowa i wkład w kształtowanie systemu pomocy humanitarnej. Ustalono, że przydziały środków z budżetu są właściwe do celów reagowania na potrzeby grup docelowych i cele w zakresie pomocy humanitarnej, a także opierają się na kompleksowych i rzetelnych ocenach potrzeb. Ogólnie działania oceniono jako racjonalne pod względem kosztów. Obszary, co do których określono potrzebę usprawnień, obejmowały: wypracowanie bardziej programowego podejścia do partnerstw między UE a jej partnerami; zwiększanie zaangażowania miejscowych partnerów wykonawczych; zwiększanie skali skutecznych innowacyjnych podejść i usprawnionej sprawozdawczości; propagowanie synergii z działaniami w zakresie ochrony ludności; oraz lepsze informowanie o przesłankach uzasadniających unijne kierownictwo strategiczne. Ocena logistyki humanitarnej w ramach unijnej ochrony ludności i operacji humanitarnej, lata 2013–2017 Oceną objęto inwestycje Komisji w loty humanitarne, inicjatywy mające na celu ulepszenie systemów logistyki humanitarnej oraz finansowanie logistycznych elementów projektów Komisji. Stwierdzono w niej, że inwestycje Komisji w węzły logistyczne i szkolenia, a także wspieranie przez Komisję rozwoju globalnego klastra logistycznego (ang. Global Logistics Cluster) przyniosły długotrwałe korzyści. Ponadto bardzo istotne pozostaje wspieranie przewozów lotniczych. W ocenie zalecono, aby Komisja rozwijała politykę w zakresie logistyki humanitarnej i poświęcała większą uwagę kwestiom logistycznym w ramach umów o partnerstwie, narzędzi oceny kryzysowej i planowania kryzysowego. Oprócz tego zaproponowano sposoby dalszego propagowania przywództwa w dziedzinie logistyki oraz współpracy z innymi podmiotami działającymi w dziedzinie pomocy humanitarnej w celu osiągnięcia efektywności oraz poprawy wyników. Ocena unijnej interwencji w zakresie pomocy humanitarnej w afrykańskim regionie Wielkich Jezior, lata 2013–2017 Ocena ta dotyczyła unijnych interwencji w zakresie pomocy humanitarnej w afrykańskim regionie Wielkich Jezior w latach 2013–2017. Przydziały środków z budżetu były nieproporcjonalne w stosunku do rosnących potrzeb w regionie, co oznaczało, że Komisja musiała ograniczyć swoje interwencje do podstawowego zadania, jakim jest ratowanie życia. Pomimo to przyjęta strategia była odpowiednia w świetle zmieniających się potrzeb, osiągnięto też wysoki poziom spójności działań, a Komisja odgrywała kluczową rolę w strukturach koordynacji pomocy humanitarnej w regionie. W ocenie wskazano szczególne aspekty, które przyczyniły się do efektywności DG ECHO, np. solidne procedury monitorowania. Zauważono możliwość usprawnień w zakresie procedur odnowienia dotacji dla partnera wykonawczego w celu kontynuacji określonego działania i w zakresie projektów wieloletnich. Budżet na 2018 r. 1.Wykaz umów o finansowanie zawartych przez Komisję w obszarze pomocy humanitarnej:

Umowy w sprawie pomocy humanitarnej przyznanej przez UE można znaleźć 2.Wykonanie budżetu pomocy humanitarnej na 2018 r. WYKONANIE BUDŻETU UE NA 2018 R. Z wyłączeniem zewnętrznych dochodów przeznaczonych na określony cel od państw członkowskich Region/państwo Kwota % Afryka 651 37 % Sudan i Sudan Południowy 86 Afryka Środkowa 95 Region Wielkich Jezior 70 Róg Afryki 200 Afryka Południowa, Ocean Indyjski 11 Afryka Zachodnia 160 Afryka Północna 19 Afryka 10 Bliski Wschód i wschodnie sąsiedztwo 552 32 % Bliski Wschód 474 Wschodnie sąsiedztwo 79 Azja, Pacyfik 116 7 % Azja Południowo-Zachodnia i Środkowa 57 Azja Południowo-Wschodnia i Pacyfik 59 Ameryka Łacińska, Karaiby 73 4 % Ameryka Łacińska 52 Karaiby 21 Klęski żywiołowe na świecie 36 2 % Ochrona ludności 41 2 % Inicjatywa „Wolontariusze pomocy UE” 19 1 % Wsparcie w sytuacjach nadzwyczajnych na terenie Unii 199 11 % Działania uzupełniające i wsparcie 67 4 % OGÓŁEM 1,753 100 % (w mln EUR) Dodatkowe informacje i źródła •Ogólne informacje na temat DG ds. Europejskiej Ochrony Ludności i Pomocy Humanitarnej (ECHO): •Informacje finansowe dotyczące działań Komisji Europejskiej z zakresu pomocy humanitarnej w 2018 r.: •Informacje operacyjne z poprzednich lat: •Sprawozdanie roczne z działalności DG ECHO za 2018 r.: https://ec.europa.eu/info/publications/annual-activity-report-2018-european-civil-protection-and-humanitarian-aid-operations-echo_pl