ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2022/932

z dnia 9 czerwca 2022 r.

w sprawie jednolitych praktycznych rozwiązań dotyczących przeprowadzania kontroli urzędowych w odniesieniu do zanieczyszczeń w żywności, w sprawie szczególnych treści dodatkowych w wieloletnich krajowych planach kontroli oraz szczególnych dodatkowych rozwiązań dotyczących przygotowania tych planów

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych) (1), w szczególności jego art. 19 ust. 3 lit. a) i b),

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) W rozporządzeniu (UE) 2017/625 ustanowiono przepisy dotyczące przeprowadzania kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przez właściwe organy państw członkowskich w celu sprawdzenia zgodności z przepisami Unii dotyczącymi żywności i bezpieczeństwa żywności. Art. 109 tego rozporządzenia nakłada na państwa członkowskie obowiązek zapewnienia, aby właściwe organy przeprowadzały kontrole urzędowe na podstawie wieloletniego krajowego planu kontroli („WKPK”). W rozporządzeniu (UE) 2017/625 określono ponadto ogólną treść WKPK, zobowiązano państwa członkowskie do uwzględnienia w WKPK urzędowych kontroli zanieczyszczeń w żywności i w związku z tym uprawniono Komisję do określenia szczególnych treści dodatkowych w WKPK i szczególnych dodatkowych rozwiązań w celu jego przygotowania, a także jednolitej minimalnej częstotliwości kontroli urzędowych, z uwzględnieniem zagrożeń i ryzyka związanych z substancjami, o których mowa w art. 19 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia.

(2) Rozporządzeniem (UE) 2017/625 uchylono dyrektywę Rady 96/23/WE (2), w której przewidziano środki monitorowania niektórych substancji, w tym zanieczyszczeń, u żywych zwierząt i w produktach pochodzenia zwierzęcego, oraz określono w szczególności wymogi dotyczące planów monitorowania państw członkowskich do celów wykrywania pozostałości lub substancji objętych jej zakresem. Rozporządzenie (UE) 2017/625 nie uwzględnia jednak wszystkich środków zawartych w tej dyrektywie lub w aktach przyjętych przez Komisję na jej podstawie. W związku z tym, aby zapewnić płynne przejście, w rozporządzeniu (UE) 2017/625 przewidziano, że właściwe organy będą nadal przeprowadzać kontrole urzędowe zgodnie z załącznikami do dyrektywy 96/23/WE do dnia 14 grudnia 2022 r. lub do dnia rozpoczęcia stosowania odpowiednich przepisów, które mają zostać przyjęte przez Komisję. Niniejsze rozporządzenie wraz z rozporządzeniem delegowanym Komisji (UE) 2022/931 (3) ma zatem na celu zapewnienie ciągłości przepisów dyrektywy 96/23/WE dotyczących treści WKPK i jego przygotowania, a także minimalnej częstotliwości kontroli urzędowych w odniesieniu do zanieczyszczeń w żywności, w ramach rozporządzenia (UE) 2017/625.

(3) W świetle przepisów szczególnych dotyczących kontroli urzędowych żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii z państw trzecich, określonych w art. 47 rozporządzenia (UE) 2017/625, należy zobowiązać państwa członkowskie do uwzględnienia w swoich WKPK dwóch różnych planów kontroli zanieczyszczeń w żywności: planu kontroli zanieczyszczeń w żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii oraz planu kontroli zanieczyszczeń we wszelkiej innej żywności wprowadzanej do obrotu w Unii.

(4) Plan dotyczący żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii powinien obejmować kontrole urzędowe wszelkiej takiej żywności przeznaczonej do wprowadzenia do obrotu w Unii, ale także kontrole urzędowe produktów rybołówstwa, które należy przeprowadzać na statkach zawijających do portu w państwie członkowskim, zgodnie z art. 68 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2019/627 (4), ponieważ statki te należy uznać za podobne do punktów kontroli granicznej, niezależnie od bandery.

(5) Plan dotyczący żywności wprowadzanej do obrotu w Unii powinien dotyczyć wszelkiej innej żywności, a mianowicie krajowej produkcji żywności każdego państwa członkowskiego, żywności wprowadzanej z innych państw członkowskich oraz żywności niepochodzącej od zwierząt wprowadzanej do Unii. Powinien on również dotyczyć produktów złożonych w rozumieniu rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2019/625 (5), nawet tych wprowadzanych do Unii z państw trzecich, ponieważ niektóre z tych produktów nie muszą być kontrolowane w punktach kontroli granicznej zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2017/625.

(6) Oprócz przepisów dotyczących kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń i grup towarów, do celów pobierania próbek przez państwa członkowskie, oraz strategii pobierania próbek, w tym kryteriów, które państwa członkowskie mają stosować przy określaniu treści swoich planów i przeprowadzaniu powiązanych kontroli urzędowych określonych w rozporządzeniu delegowanym (UE) 2022/931, w niniejszym rozporządzeniu należy ustanowić minimalne częstotliwości kontroli dla każdego z tych planów, aby zapewnić – przynajmniej w pewnym zakresie – przeprowadzanie kontroli wszystkich produktów w całej Unii. Aby zapewnić proporcjonalność, te minimalne roczne częstotliwości kontroli należy jednak ustalić – w zależności od tego, o jaki produkt chodzi – biorąc pod uwagę dane dotyczące produkcji i liczbę ludności w poszczególnych państwach członkowskich (przy zachowaniu rozsądnej minimalnej liczby kontroli) oraz liczbę przywożonych przesyłek. Z tego samego powodu, a w szczególności w celu uniknięcia nadmiernych obciążeń i kosztów, należy zezwolić państwom członkowskim, aby nie musiały co roku przeprowadzać kontroli urzędowych w odniesieniu do niektórych kombinacji zanieczyszczeń/towarów, pod warunkiem że WKPK uzasadniają ten wybór. Jeśli chodzi o przesyłki przywożone, produkty spożywcze przywożone z państw trzecich wymienionych w załączniku II do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2019/2129 (6), z którymi Unia zawarła umowy o równoważności w odniesieniu do kontroli bezpośrednich, nie powinny być wliczane do liczby przywożonych przesyłek, ponieważ państwa członkowskie muszą przeprowadzać ich kontrole z częstotliwością określoną w tych umowach.

(7) Aby zapewnić kompleksowość treści WKPK w zakresie obecności zanieczyszczeń w żywności, należy określić, jakie informacje muszą zawrzeć w swoich WKPK państwa członkowskie na temat wyborów, jakich dokonały w swoich planach.

(8) Aby zapewnić jednolite wdrażanie niniejszego rozporządzenia, należy zobowiązać państwa członkowskie do corocznego przedkładania planów kontroli do oceny przez Komisję oraz ustanowić procedurę takiej oceny.

(9) Zgodnie z art. 33 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 (7) Parlamentu Europejskiego i Rady dane zebrane przez państwa członkowskie w ramach kontroli urzędowych dotyczących obecności zanieczyszczeń w żywności muszą być również przekazywane Europejskiemu Urzędowi ds. Bezpieczeństwa Żywności („EFSA”). Aby umożliwić monitorowanie najnowszych danych dotyczących występowania, wszystkie państwa członkowskie powinny przekazywać dane regularnie i w tym samym terminie.

(10) W art. 150 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2017/625 ustanowiono okres przejściowy zobowiązujący państwa członkowskie do przeprowadzania kontroli urzędowych zgodnie z dyrektywą 96/23/WE do dnia 14 grudnia 2022 r. Art. 19 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2017/625 stanowi, że kontrole urzędowe mające na celu weryfikację zgodności z przepisami dotyczącymi żywności i bezpieczeństwa żywności oraz pasz i bezpieczeństwa pasz obejmują kontrole urzędowe określonych substancji, w tym substancji, które mają być stosowane w materiałach przeznaczonych do kontaktu z żywnością, zanieczyszczeń, niedozwolonych, zakazanych i niepożądanych substancji, których stosowanie lub obecność na uprawach lub zwierzętach lub w celu produkcji lub przetwarzania żywności lub paszy może skutkować pozostałościami tych substancji w żywności lub paszy. Ponieważ jednak ostatnie plany monitorowania przyjęte przez państwa członkowskie na podstawie dyrektywy 96/23/WE będą miały zastosowanie do 2022 r., a zatem po dniu 14 grudnia 2022 r., niniejsze rozporządzenie powinno mieć zastosowanie od dnia 1 stycznia 2023 r.

(11) Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

ROZDZIAŁ I

PRZEDMIOT, ZAKRES STOSOWANIA I DEFINICJE

Artykuł 1 Przedmiot i zakres Niniejsze rozporządzenie ustanawia jednolite praktyczne rozwiązania dotyczące przeprowadzania kontroli urzędowych obecności zanieczyszczeń w żywności w odniesieniu do: a) rocznej jednolitej minimalnej częstotliwości tych kontroli urzędowych; oraz b) szczególnych rozwiązań i szczególnych treści w wieloletnich krajowych planach kontroli państw członkowskich, uzupełniających wymogi określone w art. 110 rozporządzenia (UE) 2017/625.

Artykuł 2 Definicje Do celów niniejszego rozporządzenia zastosowanie mają definicje zawarte w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 315/93 (8), rozporządzeniu (WE) nr 178/2002, rozporządzeniu (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady (9), rozporządzeniu (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady (10), rozporządzeniu (WE) nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady (11), zaleceniu Komisji 2013/165/UE (12), rozporządzeniu Komisji (UE) 2017/644 (13) i rozporządzeniu Komisji (UE) 2017/2158 (14).

ROZDZIAŁ II

TREŚĆ WKPK

Artykuł 3 Przepisy ogólne Państwa członkowskie zapewniają, aby część WKPK dotycząca przeprowadzania urzędowych kontroli obecności zanieczyszczeń w żywności obejmowała: a) „plan kontroli żywności wprowadzanej do obrotu w Unii” przewidziany w art. 4; oraz b) „plan kontroli żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii” przewidziany w art. 5.

Artykuł 4 Plan kontroli żywności wprowadzanej do obrotu w Unii 1. Państwa członkowskie przygotowują plan kontroli dotyczący obecności zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń w żywności wprowadzanej do obrotu w Unii, innej niż żywność pochodzenia zwierzęcego wprowadzana do Unii. Plan ten obejmuje kontrole urzędowe krajowej produkcji żywności każdego państwa członkowskiego, żywności wprowadzanej z innych państw członkowskich, żywności niepochodzącej od zwierząt wprowadzanej do Unii oraz produktów złożonych, nawet wprowadzanych do Unii z państw trzecich. 2. W planie kontroli żywności wprowadzanej do obrotu w Unii określa się: a) wykaz kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń i grup towarów podlegających kontroli określony przez państwo członkowskie zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931; b) strategię pobierania próbek określoną przez państwo członkowskie zgodnie z załącznikiem II do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931; oraz c) rzeczywiste częstotliwości kontroli określone przez państwo członkowskie z uwzględnieniem minimalnych rocznych częstotliwości kontroli określonych w załączniku I. 3. Państwa członkowskie mogą włączyć do planów kontroli informacje dotyczące kontroli w odniesieniu do kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń oraz grup towarów, dla których krajowe najwyższe dopuszczalne poziomy lub inne poziomy regulacyjne zostały ustanowione w ustawodawstwie krajowym.

Artykuł 5 Plan kontroli żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii 1. Państwa członkowskie przygotowują plan kontroli dotyczący obecności zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń w żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii lub przeznaczonej do wprowadzenia do obrotu w Unii. Plan ten obejmuje kontrole urzędowe żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii i przeznaczonej do wprowadzenia do obrotu w Unii oraz kontrole urzędowe produktów rybołówstwa, które mają być przeprowadzane na statkach zawijających do portu w państwie członkowskim. 2. W planie kontroli żywności pochodzenia zwierzęcego wprowadzanej do Unii określa się: a) wykaz kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń i grup towarów podlegających kontroli określony przez państwo członkowskie zgodnie z załącznikiem I do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931; b) strategię pobierania próbek określoną przez państwo członkowskie zgodnie z załącznikiem II do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931; oraz c) rzeczywiste częstotliwości kontroli określone przez państwo członkowskie z uwzględnieniem minimalnych rocznych częstotliwości określonych w załączniku II. 3. Państwa członkowskie mogą włączyć do planów kontroli informacje dotyczące kontroli w odniesieniu do kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń oraz grup towarów, dla których krajowe najwyższe dopuszczalne poziomy lub inne poziomy regulacyjne zostały ustanowione w ustawodawstwie krajowym.

Artykuł 6 Wspólne wymogi dotyczące planów kontroli W planach kontroli, o których mowa w art. 3, określa się dodatkowo: a) uzasadnienie wybranych kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń i grup towarów, w tym wyjaśnienie, w jaki sposób uwzględniono kryteria wymienione w załączniku I do rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931, nawet jeżeli nie wprowadzono żadnych zmian w porównaniu z planem na poprzedni rok; b) w przypadku gdy plan przewiduje, że urzędowe kontrole niektórych kombinacji zanieczyszczeń lub grup zanieczyszczeń i grup towarów nie są przeprowadzane corocznie, lecz w określonym terminie, uzasadnienie takiej decyzji; oraz c) informacje o właściwym organie/właściwych organach odpowiedzialnych za wdrażanie planów.

ROZDZIAŁ III

PRZEDKŁADANIE I OCENA PLANÓW KONTROLI ORAZ PRZEDKŁADANIE DANYCH PRZEZ PAŃSTWA CZŁONKOWSKIE

Artykuł 7 Przedkładanie i ocena planów kontroli Do dnia 31 marca każdego roku państwa członkowskie przedkładają Komisji drogą elektroniczną plany kontroli, o których mowa w art. 3, na bieżący rok. Komisja ocenia plany kontroli na podstawie niniejszego rozporządzenia i rozporządzenia delegowanego (UE) 2022/931 i w razie potrzeby przekazuje swoją ocenę każdemu państwu członkowskiemu. Państwa członkowskie uwzględniają uwagi Komisji przy wdrażaniu swoich planów kontroli oraz podczas przygotowywania kolejnego przedłożenia planów zgodnie z niniejszym artykułem. Jeżeli jednak Komisja stwierdzi poważną niezgodność planu, może zwrócić się do zainteresowanego państwa członkowskiego o przedłożenie zaktualizowanego planu wcześniej niż w dniu 31 marca następnego roku. W przypadku gdy państwo członkowskie podejmuje decyzję o nieaktualizowaniu swoich planów kontroli na podstawie uwag Komisji, uzasadnia ono swoje stanowisko.

Artykuł 8 Przedkładanie danych przez państwa członkowskie Do dnia 30 czerwca państwa członkowskie przekazują Europejskiemu Urzędowi ds. Bezpieczeństwa Żywności („EFSA”) wszystkie dane zgromadzone w ramach planów kontroli, o których mowa w art. 3.

ROZDZIAŁ IV

PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 9 Wejście w życie i rozpoczęcie stosowania Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 1 stycznia 2023 r.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli dnia 9 czerwca 2022 r. W imieniu Komisji Przewodnicząca Ursula VON DER LEYEN

(1) Dz.U. L 95 z 7.4.2017, s. 1.

(2) Dyrektywa Rady 96/23/WE z dnia 29 kwietnia 1996 r. w sprawie środków monitorowania niektórych substancji i ich pozostałości u żywych zwierząt i w produktach zwierzęcych oraz uchylająca dyrektywy 85/358/EWG i 86/469/EWG oraz decyzje 89/187/EWG i 91/664/EWG (Dz.U. L 125 z 23.5.1996, s. 10).

(3) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2022/931 z dnia 23 marca 2022 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 poprzez ustanowienie przepisów w zakresie przeprowadzania kontroli urzędowych dotyczących zanieczyszczeń w żywności (zob. s. 7 niniejszego Dziennika Urzędowego).

(4) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/627 z dnia 15 marca 2019 r. ustanawiające jednolite praktyczne rozwiązania dotyczące przeprowadzania kontroli urzędowych produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 oraz zmieniające rozporządzenie Komisji (WE) nr 2074/2005 w odniesieniu do kontroli urzędowych (Dz.U. L 131 z 17.5.2019, s. 51).

(5) Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) 2019/625 z dnia 4 marca 2019 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do wymogów dotyczących wprowadzania do Unii przesyłek niektórych zwierząt i towarów przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz.U. L 131 z 17.5.2019, s. 18).

(6) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/2129 z dnia 25 listopada 2019 r. ustanawiające przepisy dotyczące jednolitego stosowania poziomów częstotliwości kontroli identyfikacyjnych i kontroli bezpośrednich określonych przesyłek zwierząt i towarów wprowadzanych do Unii (Dz.U. L 321 z 12.12.2019, s. 122).

(7) Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz.U. L 31 z 1.2.2002, s. 1).

(8) Rozporządzenie Rady (EWG) nr 315/93 z dnia 8 lutego 1993 r. ustanawiające procedury Wspólnoty w odniesieniu do substancji skażających w żywności (Dz.U. L 37 z 13.2.1993, s. 1).

(9) Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.U. L 139 z 30.4.2004, s. 1).

(10) Rozporządzenie (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. L 139 z 30.4.2004, s. 55).

(11) Rozporządzenie (we) nr 396/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 lutego 2005 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości pestycydów w żywności i paszy pochodzenia roślinnego i zwierzęcego oraz na ich powierzchni, zmieniające dyrektywę Rady 91/414/EWG (Dz.U. L 70 z 16.3.2005, s. 1).

(12) Zalecenie Komisji 2013/165/UE z dnia 27 marca 2013 r. w sprawie obecności toksyn T-2 i HT-2 w zbożach i produktach zbożowych (Dz.U. L 91 z 3.4.2013, s. 12).

(13) Rozporządzenie Komisji (UE) 2017/644 z dnia 5 kwietnia 2017 r. ustanawiające metody pobierania i analizy próbek do celów kontroli poziomów dioksyn, dioksynopodobnych polichlorowanych bifenyli i niedioksynopodobnych polichlorowanych bifenyli w niektórych środkach spożywczych oraz uchylające rozporządzenie (UE) nr 589/2014 (Dz.U. L 92 z 6.4.2017, s. 9).

(14) Rozporządzenie Komisji (UE) 2017/2158 z dnia 20 listopada 2017 r. ustanawiające środki łagodzące i poziomy odniesienia służące ograniczeniu obecności akryloamidu w żywności (Dz.U. L 304 z 21.11.2017, s. 24).