4.

Uznając, że uczestniczące państwa członkowskie muszą skuteczniej osiągać konkretne rezultaty i ułatwiać wdrażanie z myślą o wypełnieniu jak najszybciej i do końca 2025 r. dalej idących zobowiązań, Rada podkreśla, że uczestniczące państwa członkowskie poczyniły postępy, w różnym stopniu, we wdrażaniu zaciągniętych względem siebie 20 dalej idących zobowiązań oraz w realizacji projektów. Powinny one jednak zwiększyć wysiłki w celu wypełnienia wszystkich tych zobowiązań nie później niż w 2025 r., o co postulowano w zaleceniu Rady z dnia 16 listopada 2021 r. w sprawie ustalenia kolejności wypełniania dalej idących zobowiązań i ze Strategicznym kompasem. Rada podkreśla ponadto, że uczestniczące państwa członkowskie: a) nadal zwiększały swoje wydatki obronne i zapowiedziały dalszy ich wzrost w 2022 r. i w latach 2023–25, również w odpowiedzi na rosyjską wojnę napastniczą przeciwko Ukrainie. Należy długofalowo utrzymać tę pozytywną tendencję, jeśli chodzi o wydatki obronne i w inwestycje w dziedzinie obronności, a większość uczestniczących państw członkowskich powinna również znacznie zwiększyć wydatki na badania i technologie obronne, aby osiągnąć uzgodnione 2 % całkowitych wydatków na obronność (wspólny punkt odniesienia). Należy w związku z tym uwzględnić dostępne narzędzia i struktury UE, w tym nowo utworzone centrum innowacji w dziedzinie obronności w ramach Europejskiej Agencji Obrony (EDA), i w pełni rozważyć unijny system innowacji w dziedzinie obronności w ramach Komisji, tak aby wykorzystać potencjał tych narzędzi i struktur; b) wykazały niewielkie postępy odnośnie do zobowiązania do zwiększenia liczby projektów realizowanych na zasadzie współpracy w zakresie zdolności obronnych i powiązanych inwestycji w zamówienia na wyposażenie obronne oraz w badania i technologie obronne. Aby zrealizować unijne priorytety rozwoju zdolności i osiągnąć uzgodnione wspólne punkty odniesienia (20 % – w przypadku całkowitych wydatków na oparte na współpracy badania i technologie obronne, 35 % – w przypadku całkowitych wydatków na oparte na współpracy zamówienia na wyposażenie obronne), uczestniczące państwa członkowskie powinny w jak największym stopniu wykorzystywać istniejące unijne inicjatywy i narzędzia w dziedzinie obronności i dalej zwiększać oraz intensyfikować oparte na współpracy inwestycje na szczeblu UE (6). W związku z tym zachęca się je, by maksymalnie wykorzystały ustalenia skoordynowanego rocznego przeglądu w zakresie obronności (CARD) i zawarte w nim zalecenia, w szczególności dotyczące możliwości współpracy i obszarów priorytetowych. Biorąc pod uwagę Strategiczny kompas, zachęca się je również do wykorzystania nowych możliwości w ramach PESCO, takich jak promowanie wspólnych zamówień, w tym w ramach działań następczych w związku ze wspólnym komunikatem w sprawie analizy luk inwestycyjnych w zakresie obronności i dalszych działań; c) zasadniczo utrzymały lub nieznacznie zwiększyły swój wkład w wojskowe misje i operacje w dziedzinie wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony (WPBiO), jednak wciąż występują luki i należy je pilnie uzupełnić. Uczestniczące państwa członkowskie powinny znacznie zwiększyć swoje wysiłki na rzecz wypełnienia zobowiązań operacyjnych, z uwzględnieniem zasady jednolitego zasobu sił, ponieważ wkłady na rzecz misji i operacji są nadal problematyczne. Uczestniczące państwa członkowskie powinny zwiększyć swoje wkłady w harmonogram grup bojowych UE oraz w bazę danych na temat szybkiego reagowania. Uczestniczące państwa członkowskie powinny ponadto bardziej szczegółowo zająć się brakami w zakresie zdolności strategicznych, a mianowicie celami zdolnościowymi o dużym oddziaływaniu. Uczestniczące państwa członkowskie powinny ponadto przedstawić konkretne propozycje usprawnienia wspólnego finansowania misji i operacji w dziedzinie WPBiO, także w kontekście unijnej zdolności szybkiego rozmieszczania, w tym w drodze ponownej oceny zakresu i zdefiniowania wspólnych kosztów, by zwiększyć solidarność i zachęcać do udziału w misjach i operacjach wojskowych, a także w kosztach związanych z ćwiczeniami. Należy jak najpilniej sfinalizować prace nad określeniem parametrów sprawiedliwego udziału w misjach i operacjach wojskowych, o co postulowano w zaleceniu Rady z dnia 16 listopada 2021 r. w sprawie ustalenia kolejności wypełniania dalej idących zobowiązań. Jest to ważne w kontekście zachęcania uczestniczących państw członkowskich do zwiększenia wkładów w misje i operacje w dziedzinie WPBiO i wspierania ich w tym zakresie, w granicach ich środków i zdolności, przy jednoczesnym zapewnieniu między nimi przejrzystości co do wypełniania odnośnych zobowiązań; d) poczyniły niewielkie postępy w wykorzystywaniu unijnych narzędzi i procesów planowania i rozwoju zdolności jako wytycznych w zakresie krajowego planowania i podejmowania decyzji. Zachęca się uczestniczące państwa członkowskie do wzmożenia wysiłków na rzecz bardziej systematycznego i aktywnego wykorzystywania tych instrumentów, w tym zaleceń CARD, w celu wykorzystania ich pełnego potencjału i przezwyciężenia w drodze współpracy braków w zakresie zdolności; e) nie uwzględniają w wystarczającym stopniu zobowiązania do współpracy w celu przezwyciężenia braków w zakresie zdolności. Stosowanie europejskiego podejścia opartego na współpracy jest nadal bardzo ograniczone i należy je znacznie zwiększyć. W swoich krajowych planach wdrożenia uczestniczące państwa członkowskie wyrażają zainteresowanie wykorzystaniem zaleceń CARD dotyczących współpracy obronnej, w szczególności w odniesieniu do zidentyfikowanych możliwości współpracy. W tym celu uczestniczące państwa członkowskie powinny w sposób systematyczny uwzględniać te możliwości w swoich krajowych procesach planowania i przedstawiać na ich temat informacje w krajowych planach wdrożenia. Uczestniczące państwa członkowskie powinny również współpracować w celu wzmocnienia unijnych struktur dowodzenia i kontroli, w szczególności wzmocnienia Komórki Planowania i Prowadzenia Operacji Wojskowych (MPCC) jako preferowanej struktury dowodzenia i kontroli, a także w celu uruchomienia unijnej zdolności szybkiego rozmieszczania, zgodnie ze Strategicznym kompasem. Rada przypomniała, że spójność wyników między planem rozwoju zdolności (CDP) a CARD, z jednej strony, a odpowiednimi procesami NATO, takimi jak proces planowania obronnego NATO, z drugiej strony, była i nadal będzie zapewniana w przypadku nakładania się wymogów, z uwzględnieniem odmiennego charakteru obu organizacji oraz ich odnośnych zadań i członkostwa w tych organizacjach; f) wykazały, że EDA jest w dużej mierze wykorzystywana jako europejskie forum rozwoju zdolności. Poziom inwestycji w projekty opracowane w ramach EDA jest jednak nadal niski i należy go zwiększyć, również w celu dalszego wzmocnienia roli EDA jako forum rozwoju zdolności; g) wyraźniej zasygnalizowały, że biorą udział w projektach opartych na współpracy, wzmacniając europejską bazę technologiczno-przemysłową sektora obronnego (EDTIB) w całej Unii, również dzięki wykorzystaniu inicjatyw na rzecz wspólnego zamawiania zdolności obronnych. Uczestniczące państwa członkowskie powinny jednak w większym stopniu odzwierciedlać te zasady w swoich odpowiednich politykach przemysłowych i strategiach nabywania.