Rozporządzenie (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady

z dnia 29 kwietnia 2004 r.

w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt

PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 37, 95 i 152 ust. 4 lit. b),

uwzględniając wniosek Komisji,

uwzględniając opinię Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [1],

uwzględniając opinię Komitetu Regionów [2],

stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu [3],

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Pasze i żywność powinny być bezpieczne i zdrowe. Prawodawstwo wspólnotowe zawiera zestaw reguł mających na celu zapewnienie osiągnięcia tego celu. Reguły te obejmują produkcję i wprowadzanie do obrotu zarówno pasz jak i żywności.

(2) Podstawowe reguły w odniesieniu do prawa paszowego i żywnościowego określone są w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności i ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności. [4]

(3) W uzupełnieniu do tych podstawowych reguł, bardziej szczegółowe prawo paszowe i żywnościowe obejmuje takie dziedziny jak żywienie zwierząt, w tym pasze z zawartością substancji leczniczych, higienę paszową i żywnościową, choroby odzwierzęce, produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego, pozostałości i zanieczyszczenia, kontrolę i zwalczanie chorób zwierząt mających wpływ na zdrowie publiczne, etykietowanie pasz i żywności, pestycydy, dodatki paszowe i żywnosciowe, witaminy, sole mineralne, pierwiastki śladowe i inne dodatki, materiały mające kontakt z żywnością, wymagania jakościowe i składowe, wodę pitną, jonizację, nową żywność oraz organizmy genetycznie zmodyfikowane (GMO).

(4) Wspólnotowe prawo paszowe i żywnościowe opiera się na zasadzie, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w ramach działalności pozostającej pod ich kontrolą są odpowiedzialne za zapewnienie, aby pasze i żywność spełniały wymagania prawa paszowego i żywnościowego, które są właściwe dla ich działalności.

(5) Zdrowie zwierząt i ich dobrostan są istotnymi czynnikami, które przyczyniają się do podniesienia jakości i bezpieczeństwa żywności, do zapobiegania rozprzestrzeniania się chorób zwierząt oraz do humanitarnego traktowania zwierząt. Reguły obejmujące te kwestie są ustanowione w kilku aktach prawnych. Akty te określają zobowiązania osób fizycznych i prawnych w odniesieniu do zdrowia zwierząt i ich dobrostanu jak również obowiązku właściwych organów.

(6) Państwa Członkowskie powinny egzekwować prawo paszowe i żywnościowe, reguły dotyczące zdrowia zwierząt i ich dobrostanu oraz monitorować i sprawdzać, czy właściwe wymagania w tym zakresie są spełniane przez podmioty gospodarcze na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji. Do tego celu powinny być organizowane kontrole urzędowe.

(7) Właściwe jest zatem ustanowienie na poziomie wspólnotowym zharmonizowanych ram ogólnych zasad dotyczących organizowania takich kontroli. Właściwe jest dokonanie w świetle doświadczeń oceny, czy takie ogólne ramy funkcjonują prawidłowo, w szczególności w dziedzinie zdrowia zwierząt i ich dobrostanu. Właściwe jest zatem, aby Komisja przedstawiła sprawozdanie wraz z wszelkimi niezbędnymi wnioskami.

(8) Jako zasada ogólna, te ramy wspólnotowe nie powinny obejmować kontroli urzędowych w odniesieniu do organizmów szkodliwych dla roślin lub produktów roślinnych ze względu na to, iż takie kontrole są już odpowiednio ujęte w dyrektywie Rady 2000/29/WE z dnia 8 maja 2000 r. w sprawie środków ochronnych przed wprowadzaniem do Wspólnoty organizmów szkodliwych dla roślin lub produktów roślinnych i przed ich rozprzestrzenianiem się we Wspólnocie [5]. Niektóre aspekty tego rozporządzenia powinny jednakże mieć zastosowanie również do sektora zdrowia roślin, w szczególności przepisy dotyczące ustanowienia wieloletnich planów kontroli krajowych i wspólnotowych inspekcji w Państwach Członkowskich i państwach trzecich. Właściwe jest zatem wprowadzenie odpowiednich zmian do dyrektywy 2000/29/WE.

(9) Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2092/91 z dnia 24 czerwca 1991 r. w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych [6], (EWG) nr 2081/92 z dnia 14 lipca 1992 r. w sprawie ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia dla produktów rolnych i środków spożywczych [7], oraz (EWG) nr 2082/92 z dnia 14 lipca 1992 r. w sprawie świadectw o szczególnym charakterze dla produktów rolnych i środków spożywczych [8] zawierają szczególne środki dla sprawdzenia zgodności z wymaganiami w nich określonymi. Wymagania niniejszego rozporządzenia powinny być wystarczająco elastyczne, aby uwzględnić specyfikę tych dziedzin.

(10) Do celów sprawdzania zgodności z regułami dotyczącymi wspólnej organizacji rynków produktów rolnych (roślin uprawnych, wina, oliwy z oliwek, owoców i warzyw, chmielu, mleka i przetworów mlecznych, wołowiny i cielęciny, mięsa baraniego i mięsa koziego oraz miodu) właściwie ustanowiony i określony system kontroli już funkcjonuje. Niniejsze rozporządzenie nie powinno zatem mieć zastosowania do tych dziedzin, tym bardziej że cele niniejszego rozporządzenia różnią się od celów realizowanych przez mechanizmy kontrolne w zakresie wspólnej organizacji rynków produktów rolnych.

(11) Organy właściwe w zakresie przeprowadzania kontroli urzędowych powinny spełniać szereg kryteriów operacyjnych tak, aby zapewnić bezstronność oraz skuteczność takich kontroli. Organy te powinny dysponować dostateczną liczbą wykwalifikowanych i doświadczonych pracowników oraz posiadać odpowiednie urządzenia i sprzęt, aby wykonywać swoje obowiązki prawidłowo.

(12) Kontrole urzędowe powinny być przeprowadzane przy wykorzystaniu właściwych technik opracowanych w tym celu, łącznie z rutynowym nadzorem i bardziej intensywnymi kontrolami, takimi jak inspekcje, weryfikacje, audyty, pobieranie próbek i ich badanie. Prawidłowe stosowanie tych technik wymaga właściwego przeszkolenia pracowników przeprowadzających kontrole urzędowe. Szkolenie jest również niezbędne w celu zapewnienia, aby właściwe organy podejmowały decyzje w jednolity sposób, w szczególnosci w odniesieniu do stosowania zasad analizy zagrożeń i krytycznych punktów kontroli (HACCP).

(13) Częstotliwość kontroli urzędowych powinna być regularna i proporcjonalna do zagrożenia, uwzględniając wyniki kontroli przeprowadzonych przez podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe w ramach programów kontrolnych opartych na HACCP lub programach zapewnienienia jakości, w przypadku gdy takie programy mają na celu spełnienie wymagań prawa paszowego i żywnościowego oraz reguł dotyczących zdrowia zwierząt i ich dobrostanu. Kontrole ad hoc powinny być przeprowadzane w przypadku podejrzenia występowania niezgodności. Dodatkowo kontrole ad hoc mogłyby być przeprowadzane w każdej chwili, nawet w przypadku gdy nie ma podejrzeń występowania niezgodności.

(14) Kontrole urzędowe powinny odbywać się na podstawie udokumentowanych procedur w celu zapewnienia, aby kontrole te były przeprowadzane jednolicie oraz stale cechowały się wysoką jakością.

(15) Właściwe organy powinny zapewnić, aby w przypadku gdy różne jednostki kontrolne są zaangażowane w przeprowadzanie kontroli urzędowych, istniały i były skutecznie stosowane odpowiednie procedury współpracy.

(16) Właściwe organy powinny również zapewnić, aby w przypadku gdy kompetencje do przeprowadzania kontroli urzędowych zostały przekazane z poziomu centralnego na poziom regionalny lub lokalny, istniała sprawna i skuteczna współpraca pomiędzy poziomem centralnym a poziomem regionalnym lub lokalnym.

(17) Laboratoria zaangażowane w dokonywanie analiz próbek urzędowych powinny pracować zgodnie z międzynarodowo zatwierdzonymi procedurami lub opartymi na kryteriach norm wykonania i powinny stosować metody analizy, które zostały zatwierdzone w możliwie najszerszym zakresie. Laboratoria te powinny w szczególności posiadać sprzęt umożliwiający prawidłowe określanie takich norm jak najwyższe dopuszczalne poziomy pozostałości, ustalonych przez prawodawstwo wspólnotowe.

(18) Wyznaczenie wspólnotowych i krajowych laboratoriów referencyjnych powinno przyczynić się do wysokiej jakości i jednolitości wyników analiz. Cel ten może być osiągnięty przez takie działania jak stosowanie zatwierdzonych metod analizy, zapewniających dostępność materiałów odniesienia, organizowanie testów porównawczych i szkolenie pracowników laboratoriów.

(19) Działania laboratoriów referencyjnych powinny obejmować wszystkie dziedziny prawa paszowego i żywnościowego oraz zdrowia zwierząt, w szczególności te dziedziny, w których występuje zapotrzebowanie na dokładne wyniki analizy i diagnozy.

(20) W odniesieniu do szeregu działań związanych z kontrolami urzędowymi, Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) opracował normy europejskie właściwe do celów niniejszego rozporządzenia. Te normy europejskie odnoszą się w szczególności do funkcjonowania i oceny laboratoriów badawczych oraz do funkcjonowania i akredytacji organów kontrolnych. Międzynarodowe normy zostały również opracowane przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO) oraz Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej (IUPAC). Normy te mogą, w pewnych ściśle określonych przypadkach, być właściwe do celów niniejszego rozporządzenia, biorąc pod uwagę, że kryteria wykonania są ustanowione w prawie paszowym i żywnościowym w celu zapewnienia elastyczności i efektywności pod względem kosztów.

(21) Należy ustanowić przepisy dotyczące delegowania przez właściwe organy kompetencji do przeprowadzania określonych zadań związanych z kontrolą na rzecz organów kontrolnych oraz przepisy dotyczące warunków, na jakich może nastąpić takie delegowanie.

(22) Powinny istnieć stosowne procedury w odniesieniu do współpracy właściwych organów wewnątrz Państwa Członkowskiego i pomiędzy Państwami Członkowskimi, w szczególności w przypadku gdy kontrole urzędowe ujawnią, że problemy dotyczące pasz i żywności rozciągają się na więcej niż jedno Państwo Członkowskie. W celu ułatwienia takiej współpracy, Państwa Członkowskie powinny wskazać jedną lub więcej instytucję wyznaczoną do kontaktów z zadaniem koordynowania przekazywania i otrzymywania wniosków o udzielenie pomocy.

(23) Zgodnie z art. 50 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję, gdy mają dostęp do informacji odnoszących się do istnienia poważnego bezpośredniego lub pośredniego zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, pochodzącego od żywności lub paszy.

(24) Istotne jest stworzenie jednolitych procedur kontroli pasz i żywności z państw trzecich wprowadzonej na terytorium Wspólnoty, uwzględniając że zharmonizowane procedury przywozowe zostały już ustanowione w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego na mocy dyrektywy Rady 97/78/WE [9] a w odniesieniu do żywych zwierząt na mocy dyrektywy Rady 91/496/EWG [10].

Te istniejące procedury funkcjonują prawidłowo i powinny zostać utrzymane.

(25) Kontrole pasz i żywności z państw trzecich, określone w dyrektywie 97/78/WE są ograniczone do aspektów weterynaryjnych. Niezbędne jest uzupełnienie tych kontroli kontrolami urzędowymi dotyczącymi aspektów nieobjętych kontrolami weterynaryjnymi, takimi jak kotrole dotyczące dodatków, etykietowania, możliwości prześledzenia pochodzenia, napromieniowania żywności i materiałów mających kontakt z żywnością.

(26) Prawodawstwo wspólnotowe przewiduje również procedury kontroli przywożonych pasz na mocy dyrektywy Rady 95/53/WE z dnia 25 października 1995 r. ustalającej zasady regulujące organizację kontroli urzędowych w zakresie żywienia zwierząt. [11] Ta dyrektywa zawiera zasady i procedury, które muszą być zastosowane przez Państwa Członkowskie w chwili dopuszczenia przywiezionej paszy do swobodnego obrotu.

(27) Właściwe jest ustanowienie reguł wspólnotowych w celu zapewnienia aby pasze i żywność z państw trzecich były poddawane kontrolom urzędowym przed dopuszczeniem do swobodnego obrotu we Wspólnocie. Szczególną uwagę należy zwrócić na kontrole przy przywozie pasz i żywności w odniesieniu do których może istnieć zwiększone ryzyko zanieczyszczenia.

(28) Należy również uwzględnić organizację kontroli urzędowych pasz i żywności, które zostały wprowadzone na terytorium Wspólnoty w ramach procedur celnych innych niż dopuszczenie do swobodnego obrotu, w szczególności pasz i żywności wprowadzonych w ramach procedur celnych określonych w art. 4 ust. 16 lit. b)-f) rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny [12], jak również ich wprowadzenia do strefy wolnocłowej lub składu wolnocłowego. Obejmuje to wprowadzenie pasz i żywności z państw trzecich przez pasażerów międzynarodowych środków transportu oraz za pomocą paczek wysłanych pocztą.

(29) Do celów kontroli urzędowych pasz i żywności, niezbędne jest określenie terytorium Wspólnoty, na którym mają zastosowanie reguły służące zapewnieniu, aby pasze i żywność wprowadzane na terytorium były poddawane kontrolom przewidzianym w niniejszym rozporządzeniu. Terytorium to niekoniecznie jest takie same jak przewidziane w art. 299 Traktatu lub jak jest to określone w art. 3 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92.

(30) W celu zapewnienia sprawniejszej organizacji kontroli urzędowych pasz i żywności z państw trzecich oraz w celu ułatwienia przepływu handlowego, niezbędne może być wyznaczenie określonych miejsc wejścia pasz i żywności z państw trzecich na terytorium Wspólnoty. Podobnie może być niezbędne wymaganie uprzedniego zgłoszenia przywozu towarów na terytorium Wspólnoty. Należy zapewnić, aby każde z wyznaczonych miejsc wejścia posiadało dostęp do odpowiednich urządzeń służących przeprowadzaniu kontroli w rozsądnych terminach.

(31) W ramach ustanawiania reguł dotyczących kontroli urzędowych pasz i żywności z państw trzecich, należy zapewnić współpracę właściwych organów oraz służb celnych, biorąc pod uwagę fakt, że reguły w tym zakresie już istnieją w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 339/93 z dnia 8 lutego 1993 r. w sprawie kontroli zgodności z przepisami w sprawie bezpieczeństwa produktów przywożonych z państw trzecich [13].

(32) Należy zapewnić dostępność odpowiednich środków finansowych przeznaczonych na organizowanie kontroli urzędowych. Dlatego właściwe organy Państw Członkowskich powinny mieć możliwość nakładania opłat i należności w celu pokrycia kosztów poniesionych w ramach kontroli urzędowych. W ramach tego procesu, właściwe organy Państw Członkowskich będą miały swobodę w ustalaniu opłat i należności jako kwoty ryczałtowe w oparciu o poniesione koszty oraz biorąc pod uwagę szczególną sytuację przedsiębiorstw. W przypadku gdy opłaty są nakładane na podmioty gospodarcze, należy stosować wspólne zasady. Jest zatem właściwe ustanowienie kryteriów służących określaniu poziomu opłat za inspekcje. W odniesieniu do opłat mających zastosowanie do kontroli przywozowych, właściwe jest bezpośrednie ustalenie stawek dla podstawowych towarów przywożonych w celu zapewnienia jednolitego ich stosowania, aby zapobiegać zakłóceniom w handlu.

(33) Wspólnotowe prawo paszowe i żywnościowe przewiduje wpis do rejestru lub zatwierdzenie niektórych przedsiębiorstw paszowych i żywnościowych przez właściwe organy. Jest tak w szczególności w przypadku rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych [14], rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne reguły higieny dla żywności pochodzenia zwierzęcego [15], dyrektywy Rady 95/69/WE z dnia 22 grudnia 1995 r. ustanawiającej warunki i środki dla zatwierdzania i rejestracji określonych zakładów i pośredników prowadzących działalność w sektorze pasz zwierzęcych [16] oraz przyszłego rozporządzenia w sprawie higieny pasz.

Należy przyjąć procedury w celu zapewnienia, aby wpisywanie do rejestru oraz zatwierdzanie przedsiębiorstw paszowych i żywnościowych było przeprowadzane w sprawny i przejrzysty sposób.

(34) W celu posiadania całościowego i jednolitego podejścia w odniesieniu do kontroli urzędowych, Państwa Członkowskie powinny ustanowić i wykonać wieloletnie krajowe plany kontroli zgodnie z ogólnymi wytycznymi opracowanymi na poziomie wspólnotowym. Wytyczne te powinny wspierać spójne strategie krajowe i określać priorytety oparte na ryzyku oraz efektywne procedury kontrolne. Strategia wspólnotowa powinna przyjąć wszechstronne zintegrowane podejście do funkcjonowania kontroli. W świetle niewiążącego charakteru niektórych wytycznych technicznych, które mają być ustalone, właściwe jest ustanowienie ich za pomocą procedury komitetu konsultacyjnego.

(35) Wieloletnie krajowe plany kontroli powinny obejmować prawo paszowe i żywnościowe, oraz przepisy prawne w zakresie zdrowia zwierząt i ich dobrostanu.

(36) Wieloletnie krajowe plany kontroli powinny stanowić solidne podstawy dla służb inspekcyjnych Komisji do przeprowadzania kontroli w Państwach Członkowskich. Plany kontroli powinny umożliwiać służbom inspekcyjnym Komisji sprawdzenie, czy kontrole urzędowe w Państwach Członkowskich są organizowane zgodnie z kryteriami ustanowionymi w niniejszym rozporządzeniu. Tam gdzie jest to stosowne, w szczególności w przypadkach gdy audyt Państw Członkowskich wobec wieloletnich krajowych planów kontroli wykazuje słabości lub braki, powinny być przeprowadzone szczegółowe inspekcje i audyty.

(37) Państwa Członkowskie powinny być zobowiązane do przedstawienia Komisji rocznego sprawozdania z informacjami dotyczącymi wykonania wieloletnich krajowych planów kontroli. Sprawozdanie takie powinno przedstawiać wyniki kontroli i audytów przeprowadzonych w latach ubiegłych oraz, w miarę potrzeby, uaktualnienie wstępnego planu kontroli w odpowiedzi na te wyniki.

(38) Wspólnotowe kontrole w Państwach Członkowskich powinny umożliwiać służbom inspekcyjnym Komisji sprawdzenie, czy prawo paszowe i żywnościowe oraz przepisy prawne w zakresie zdrowia zwierząt i ich dobrostanu są wykonywane w sposób jednolity i prawidłowy w całej Wspólnocie.

(39) Wspólnotowe kontrole w państwach trzecich są wymagane w celu sprawdzenia zgodności lub równoważności ze wspólnotowym prawem paszowym i żywnościowym jak również z prawodawstwem w zakresie zdrowia zwierząt, a tam gdzie jest to stosowne, ich dobrostanu. Państwa trzecie mogą być również zobowiązane do przekazywania informacji dotyczących ich systemów kontroli. Te informacje, które powinny być określone na podstawie wspólnotowych wytycznych, powinny stanowić podstawę dalszych kontroli Komisji, które powinny być przeprowadzane w zakresie multidyscyplinarnych ram obejmujących podstawowe sektory eksportujących do Wspólnoty. Taki rozwój powinien umożliwić uproszczenie obecnego systemu, wzmacniając skuteczną współpracę w zakresie kontroli, a w konsekwencji ułatwić przepływy handlowe.

(40) W celu zapewnienia, aby przywożone towary były zgodne lub równoważne wspólnotowemu prawu paszowemu i żywnościowemu, niezbędne jest ustanowienie procedur umożliwiających stosowne określenie warunków przywozu oraz wymogów w zakresie certyfikacji.

(41) Naruszenia prawa paszowego i żywnościowego oraz reguł dotyczących zdrowia zwierząt i ich dobrostanu mogą stanowić zagrożenia dla zdrowia ludzkiego, zdrowia zwierząt i ich dobrostanu. Naruszenia takie powinny zatem w całej Wspólnocie podlegać efektywnym, odstraszającymi i proporcjonalnym środkom na poziomie krajowym.

(42) Takie środki powinny obejmować działania administracyjne podjęte przez właściwe organy Państw Członkowskich, w których to Państwach powinny istnieć procedury do tego celu. Zaletą takich procedur jest to, iż może być podjęte szybkie działanie w celu przywrócenia sytuacji.

(43) Podmioty gospodarcze powinny mieć prawo do odwołania się od decyzji podjętej przez właściwe organy w wyniku kontroli urzędowych oraz powinny być powiadomione o takim prawie.

(44) Właściwe jest uwzględnienie szczególnych potrzeb krajów rozwijających się, w szczególności potrzeb krajów najmniej rozwiniętych, oraz wprowadzenie środków do tego celu. Komisja powinna być zobowiązana do wspierania krajów rozwijających się w odniesieniu do bezpieczeństwa pasz i żywności, które jest istotnym elementem zdrowia ludzkiego i rozwoju handlu. Taka pomoc powinna być zapewniona w ramach polityki współpracy na rzecz rozwoju prowadzonej przez Wspólnotę.

(45) Reguły zawarte w niniejszym rozporządzeniu stanowią podstawę dla zintegrowanego i horyzontalnego podejścia, niezbędnego do wykonania spójnej polityki kontroli w zakresie bezpieczeństwa paszy i żywności, zdrowia zwierząt i ich dobrostanu. Powinny jednakże istnieć możliwości opracowania na poziomie wspólnotowym szczególnych reguł kontroli, tam gdzie jest to niezbędne, na przykład w odniesieniu do ustalania najwyższych dopuszczalnych poziomów pozostałości niektórych zanieczyszczeń. Podobnie, bardziej szczegółowe reguły obowiązujące w dziedzinie kontroli pasz i żywności oraz zdrowia zwierząt i ich dobrostanu powinny zostać utrzymane.

Obejmuje to w szczególności następujące akty prawne: dyrektywę 96/22/WE [17], dyrektywę 96/23/EC [18], rozporządzenie (WE) nr 854/2004 [19], rozporządzenie (WE) nr 999/2001 [20], rozporządzenie (WE) nr 2160/2003 [21], dyrektywę 86/362/EWG [22], dyrektywę 90/642/EWG [23] oraz przepisy wykonawcze z niej wynikające, dyrektywy 92/1/EWG [24], dyrektywę 92/2/EWG [25], oraz akty dotyczące kontroli chorób zwierząt takich jak pryszczyca, pomór świń itd., jak również wymagania w zakresie kontroli urzędowych dobrostanu zwierząt.

(46) Niniejsze rozporządzenie obejmuje dziedziny, które zostały już objęte niektórymi aktami prawnymi obecnie obowiązującymi. Właściwe jest zatem uchylenie w szczególności następujących aktów dotyczących kontroli pasz i żywności oraz zastąpienie ich przepisami niniejszego rozporządzenia: dyrektywa 70/373/EWG [26]; dyrektywa 85/591/EWG [27]; dyrektywa 89/397/EWG [28]; dyrektywa93/99/EWG [29]; decyzja 93/383/EWG [30]; dyrektywa 95/53/WE; dyrektywa 96/43/WE [31]; decyzja 98/728/WE [32] oraz decyzja 1999/313/WE [33].

(47) W świetle niniejszego rozporządzenia, dyrektywy 96/23/WE, 97/78/WE oraz 2000/29/WE powinny zostać zmienione.

(48) Ze względu na to, że cel niniejszego rozporządzenia, mianowicie zapewnienie zharmonizowanego podejścia w odniesieniu do kontroli urzędowych, nie może być w stopniu dostatecznym osiągnięty przez Państwa Członkowskie, a może, z powodu swojej złożoności, transgranicznego charakteru, oraz w zakresie przywozu pasz i żywności — jego międzynarodowego charakteru, być skuteczniej osiągnięty na poziomie wspólnotowym, Wspólnota może podjąć środki, zgodnie z zasadą pomocniczości określoną w art. 5 Traktatu. Zgodnie z zasadą proporcjonalności, określoną w tym artykule, niniejsze rozporządzenie nie wykracza poza to, co jest niezbędne do osiągnięcia tego celu.

(49) Należy przyjąć środki niezbędne do wykonania niniejszego rozporządzenia zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r. ustanawiającą warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji [34],

PRZYJMUJĄ NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

TYTUŁ I: PRZEDMIOT, ZAKRES I DEFINICJE

Artykuł 1

Przedmiot i zakres

1. Niniejsze rozporządzenie ustanawia ogólne zasady wykonywania kontroli urzędowych mających na celu sprawdzenie zgodności z regułami ukierunkowanymi w szczególności na:

a) zapobieganie, eliminowanie lub ograniczanie dopuszczalnych poziomów zagrożenia ludzi i zwierząt, bezpośrednio lub poprzez środowisko naturalne;

oraz

b) gwarantowanie uczciwych praktyk w handlu paszami i żywnością oraz ochronę interesów konsumenta łącznie z etykietowaniem pasz i żywności oraz innymi formami przekazywania informacji konsumentom.

2. Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do kontroli urzędowych mających na celu sprawdzenie zgodności z regułami dotyczącymi wspólnych organizacji rynku produktów rolnych.

3. Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez uszczerbku dla szczególnych przepisów wspólnotowych dotyczących kontroli urzędowych.

4. Wykonywanie kontroli urzędowych na podstawie niniejszego rozporządzenia pozostaje bez uszczerbku dla pierwotnej odpowiedzialności prawnej podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe za zapewnienie bezpieczeństwa pasz i żywności, jak ustanowiono w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002, oraz dla jakiejkolwiek odpowiedzialności cywilnej lub karnej wynikającej z naruszenia ich obowiązków.

Artykuł 2

Definicje

Do celów niniejszego rozporządzenia stosuje się definicje ustanowione w art. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 178/2002.

Stosuje się również następujące definicje:

1) "kontrola urzędowa" oznacza każdą formę kontroli, którą właściwy organ lub Wspólnota wykonuje do celów sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i ich dobrostanu;

2) "sprawdzenie" oznacza sprawdzenie, poprzez badanie i rozważenie stosownych dowodów, czy określone wymagania zostały spełnione;

3) "prawo paszowe" oznacza przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne dotyczące pasz w ogólności oraz bezpieczeństwa pasz w szczególności, zarówno na poziomie wspólnotowym jak i krajowym; prawo paszowe obejmuje wszystkie etapy produkcji, przetwarzanie i dystrybucji pasz oraz wykorzystanie pasz;

4) "właściwy organ" oznacza organ centralny Państwa Członkowskiego właściwy do organizowania kontroli urzędowych lub jakikolwiek inny organ któremu przyznano taką kompetencję; pojęcie to obejmuje również, tak gdzie jest to stosowne, odpowiedni organ państwa trzeciego;

5) "organ kontrolny" oznacza niezależną stronę trzecią, której właściwy organ delegował niektóre zadania kontrolne;

6) "audyt" oznacza systematyczne i niezależne badanie mające na celu ustalenie, czy działania i związane z nimi wyniki są zgodne z zaplanowanymi rozwiązaniami i czy te rozwiązania są skutecznie stosowane oraz czy są odpowiednie do osiągnięcia celów.

7) "inspekcja" oznacza badanie wszelkich aspektów pasz, żywności, zdrowia zwierząt i ich dobrostanu w celu sprawdzenia, czy ten aspekt lub apekty są zgodne z wymaganiami prawnymi prawa paszowego i żywnościowego oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i ich dobrostanu;

8) "monitorowanie" oznacza prowadzenie zaplanowanej sekwencji obserwacji i pomiarów w celu uzyskania obrazu stanu zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i ich dobrostanu;

9) "nadzór" oznacza uważną obserwację jednego lub więcej przedsiębiorstwa paszowego lub żywnościowego, podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe lub ich działalności;

10) "niezgodność" oznacza niezgodność z prawem paszowym i żywnościowym, oraz z regułami dotyczącymi ochrony zdrowia zwierząt i ich dobrostanu;

11) "pobieranie próbek do analizy" oznacza pobranie paszy lub żywności albo innej substancji (w tym ze środowiska) właściwej dla produkcji, przetwarzania oraz dystrybucji pasz lub żywności albo dla zdrowia zwierząt w celu sprawdzenia poprzez analizę zgodności z prawem paszowym i żywnościowym lub regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt;

12) "urzędowa certyfikacja" oznacza procedurę za pomocą której właściwy organ lub organ kontrolny upoważniony do takiego działania, przekaże w formie pisemnej, elektronicznej lub równoważnej zapewnienie dotyczące zgodności;

13) "urzędowe zatrzymanie" oznacza procedurę, za pomocą której właściwy organ zapewnia, aby pasza lub żywności nie mogły się przemieszczać lub podlegać manipulacji do czasu wydania decyzji w sprawie ich miejsca przeznaczenia; obejmuje to magazynowanie przez podmioty prowadzące przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe zgodnie ze wskazówkami właściwego organu;

14) "równoważność" oznacza zdolność różnych systemów lub środków do spełnienia tych samych celów; a "równoważny" oznacza różne systemy lub środki zdolne do spełnienia tych samych celów;

15) "przywóz" oznacza dopuszczenie do swobodnego obrotu paszy lub żywności albo zamiar dopuszczenia paszy lub żywności do swobodnego obrotu w rozumieniu art. 79 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 na jednym z terytoriów określonych w załączniku I;

16) "wprowadzenie" oznacza przywóz określony w pkt 15 powyżej, oraz wprowadzenie do obrotu towarów na mocy procedur celnych określonych w art. 4 ust. 16 lit. b)-f) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, jak również wprowadzenie ich do strefy wolnocłowej lub składu wolnocłowego;

17) "kontrola dokumentacji" oznacza badanie dokumentów handlowych oraz, tam gdzie jest to stosowne, dokumentów wymaganych na podstawie prawa paszowego i żywnościowego, które towarzyszą przesyłce;

18) "kontrola identyfikacyjna" oznacza kontrolę wzrokową mającą na celu zapewnienie, aby certyfikaty lub inne dokumenty towarzyszące przesyłce odpowiadały etykietom oraz zawartości przesyłki;

19) "kontrola bezpośrednia" oznacza kontrolę paszy lub żywności, która może obejmować kontrolę środków transportu, opakowania zbiorczego, etykietowania oraz temperatury oraz pobieranie próbek do analizy i badania laboratoryjne, a także wszelkie inne kontrole niezbędne do sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym;

20) "plan kontroli" oznacza opis ustalony przez właściwy organ zawierający informacje ogólne dotyczące struktury i organizacji systemów kontroli urzędowych.

TYTUŁ II: KONTROLE URZĘDOWE PAŃSTW CZŁONKOWSKICH

ROZDZIAŁ I: ZOBOWIĄZANIA OGÓLNE

Artykuł 3

Zobowiązania ogólne w odniesieniu do organizacji kontroli urzędowych

1. Państwa Członkowskie zapewniają, aby kontrole urzędowe były przeprowadzane regularnie, w oparciu o zagrożenie oraz z właściwą częstotliwością tak, aby osiągnąć cele niniejszego rozporządzenia, uwzględniając:

a) określone zagrożenia związane ze zwierzętami, paszami i żywnością, przedsiębiorstwami paszowymi lub żywnościowymi, wykorzystaniem pasz lub żywności albo jakiekolwiek procesy, materiały, substancje, działania lub czynności które mogą wpłynąć na bezpieczeństwo pasz lub żywności, zdrowie zwierząt i ich dobrostan;

b) przeszłe dane dotyczące podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe w odniesieniu do zgodności z prawem paszowym i żywnościowym lub regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i ich dobrostanu;

c) wiarygodność jakichkolwiek własnych kontroli, które zostały już przeprowadzone;

oraz

d) wszelkie informacje, które mogą wskazywać na niezgodność.

2. Kontrole urzędowe przeprowadzane są bez wcześniejszego uprzedzenia, z wyjątkiem takich przypadków jak audyt, w których jest konieczne uprzednie zawiadomienie podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe. Kontrole urzędowe mogą być również przeprowadzane ad hoc.

3. Kontrole urzędowe przeprowadza się na każdym etapie produkcji, przetwarzania i dystrybucji pasz lub żywności oraz zwierząt i produktów zwierzęcych. Obejmują one kontrole przedsiębiorstw paszowych i żywnościowych, wykorzystania pasz i żywności, magazynowania pasz i żywności, wszelkich procesów, materiałów, substancji, działań lub czynności, łącznie z transportem stosowanym w odniesieniu do pasz lub żywności, oraz żywych zwierząt, wymagane do osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia.

4. Kontrole urzędowe stosuje się, w takim samym stopniu, do wywozu poza Wspólnotę, wprowadzania do obrotu we Wspólnocie oraz do wprowadzenia z państw trzecich na terytoria określone w załączniku I.

5. Państwa Członkowskie podejmują wszelkie środki niezbędne do zapewnienia, aby produkty przeznaczone do wysłania do innego Państwa Członkowskiego były kontrolowane w takim samym stopniu jak produkty przeznaczne do wprowadzenia do obrotu na ich własnym terytorium.

6. Właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca przeznaczenia może sprawdzić zgodność paszy lub żywności z prawem paszowym i żywnościowym za pomocą niedyskryminacyjnych kontroli. W zakresie ściśle niezbędnym do organizacji kontroli urzędowych, Państwa Członkowskie mogą wnioskować od podmiotów, którym zostały dostarczone towary z innego Państwa Członkowskiego, o zgłoszenia przywozu takich towarów.

7. Jeżeli w trakcie kontroli przeprowadzonej na miejscu przeznaczenia lub w trakcie magazynowania albo transportu, Państwo Członkowskie ustali niezgodność, podejmuje ono właściwe środki, które mogą obejmować wysłanie przesyłki z powrotem do Państwa Członkowskiego pochodzenia.

ROZDZIAŁ II: WŁAŚCIWE ORGANY

Artykuł 4

Wyznaczenie właściwych organów oraz kryteriów operacyjnych

1. Państwa Członkowskie wyznaczają właściwe organy do celów oraz kontroli urzędowych określonych w niniejszym rozporządzeniu.

2. Właściwe organy zapewniają:

a) skuteczność oraz stosowność kontroli urzędowych żywych zwierząt, pasz i żywności na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji oraz wykorzystania pasz;

b) aby pracownicy przeprowadzający kontrole urzędowe byli wolni od konfliktów interesów;

c) posiadanie przez siebie, lub dostęp do odpowiednich możliwości laborytoryjnych dla badań oraz dostateczną liczbę odpowiednio wykwalifikowanych i doświadczonych pracowników, tak aby kontrole urzędowe i obowiązki kontrolne mogły być wykonywane sprawnie i skutecznie;

d) sobie właściwe i prawidłowo utrzymane urządzenia oraz sprzęt w celu zapewnienia, aby pracownicy mogli przeprowadzać kontrole urzędowe sprawnie i skutecznie;

e) sobie kompetencje prawne do przeprowadzania kontroli urzędowych oraz do podejmowania środków przewidzianych w niniejszym rozporządzeniu;

f) istnienie planów awaryjnych oraz przygotowanie do realizacji takich planów w przypadku awarii;

g) aby podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe były zobowiązane do poddania się wszelkim inspekcjom przeprowadzanym zgodnie z niniejszym rozporządzeniem oraz do pomocy pracownikom właściwego organu w wykonywaniu ich zadań.

3. W przypadku gdy Państwo Członkowskie przyznaje kompetencje do przeprowadzania kontroli urzędowych organowi lub organom innym niż właściwy organ centralny, w szczególności organom na poziomie regionalnym lub lokalnym, zapewnia się sprawną i skuteczną współpracę pomiędzy wszystkimi zaangażowanymi właściwymi organami, w tym, tam gdzie jest to stosowne, w dziedzinie ochrony środowiska naturalnego i zdrowia.

4. Właściwe organy zapewniają bezstronność, wysoką jakość i spójność kontroli urzędowych na wszystkich poziomach. Kryteria wymienione w ust. 2 muszą być w pełni spełnione przez każdy organ, któremu przyznano kompetencję do przeprowadzania kontroli urzędowych.

5. W przypadku gdy, w ramach właściwego organu, więcej niż jedna jadnostka ma kompetencję do przeprowadzania kontroli urzędowych, zapewnia się sprawną i skuteczną współpracę pomiędzy tymi różnymi jednostkami.

6. Właściwe organy przeprowadzają audyt wewnętrzny lub mogą przeprowadzić audyt zewnętrzny oraz podejmują środki właściwe w świetle wyników takich audytów, w celu zagwarantowania realizowania przez te organy celów niniejszego rozporządzenia. Audyty te podlegają niezależnej kontroli oraz są przeprowadzane w przejrzysty sposób.

7. Szczegółowe reguły wykonania niniejszego artykułu mogą być przyjęte zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

Artykuł 5

Delegowanie zadań szczególnych związanych z kontrolami urzędowymi

1. Właściwy organ może delegować zadania szczególne związane z kontrolami urzędowymi na rzecz jednego lub więcej organu kontrolnego zgodnie z ust. 2–4.

Wykaz zadań, które mogą lub nie mogą podlegać delegowaniu może być ustanowiony zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

Jednakże działania określone w art. 54 nie podlegają takiemu delegowaniu.

2. Właściwy organ może delegować zadania szczególne na rzecz określonego organu kontrolnego tylko w przypadku gdy:

a) istnieje dokładny opis zadań, jakie organ kontrolny może wykonywać oraz warunków, na jakich może organ ten je wykonywać;

b) istnieje dowód, że organ kontrolny:

i) dysponuje wiedzą fachową, sprzętem oraz infrastrukturą wymaganą do wykonywania zadań delegowanych na jego rzecz;

ii) dysponuje dostateczną liczbą odpowiednio wykwalifikowanych i doświadczonych pracowników;

oraz

iii) jest bezstronny i wolny od wszelkich konfliktów interesów w zakresie realizacji zadań delegowanych na jego rzecz;

c) organ kontrolny funkcjonuje i jest akredytowany zgodnie z normą europejską EN 45004 "kryteria ogólne dla funkcjonowania różnych rodzajów organów przeprowadzających inspekcję" i/lub innymi normami, jeżeli są one właściwsze dla danych zadań delegowanych;

d) laboratoria działają zgodnie z normami określonymi w art. 12 ust. 2;

e) organ kontrolny regularnie przekazuje wyniki przeprowadzonych kontroli właściwemu organowi oraz w każdym przypadku, gdy zwróci się o to właściwy organ. Jeżeli wyniki kontroli wykazują niezgodność lub wskazują prawdopodobieństwo niezgodności, organ kontrolny niezwłocznie powiadamia właściwy organ;

f) istnieje sprawna i skuteczna współpraca pomiędzy właściwym organem delegującym a organem kontrolnym.

3. Właściwe organy delegujące zadania szczególne na rzecz organów kontrolnych organizują audyty i inspekcje organów kontrolnych w miarę konieczności. Jeżeli w wyniku audytu lub inspekcji okaże się, że takie organy nie wykonują prawidłowo zadań delegowanych na ich rzecz, właściwy organ delegujący może wycofać delegację. Właściwy organ wycofuje delegację bezzwłocznie jeżeli organ kontrolny nie podejmuje szybko właściwych działań zaradczych.

4. Każde Państwo Członkowskie mające zamiar delegować szczególne zadania kontrolne na rzecz organów kontrolnych, zawiadamia o tym Komisję. Takie zawiadomienie zawiera szczegółowy opis:

a) właściwego organu, który delegował zadanie;

b) zadania które zostało delegowane;

oraz

c) organu kontrolnego, na rzecz którego delegowano zadanie.

Artykuł 6

Pracownicy przeprowadzający kontrole urzędowe

Właściwy organ zapewnia, aby każdy z jego pracowników przeprowadzający kontrole urzędowe:

a) otrzymał, w zakresie swoich kompetencji, odpowiednie szkolenie umożliwiające mu wypełnianie obowiązków w sposób kompetentny oraz przeprowadzanie kontroli urzędowych w spójny sposób. Szkolenie to obejmuje odpowiednie dziedziny określone w załączniku II, rozdział I;

b) uaktualniał wiedzę w dziedzinach swoich kompetencji oraz w miarę koneczności otrzymywał regularne szkolenia dodatkowe;

oraz

c) posiadał umiejętności w zakresie współpracy wielodyscyplinarnej.

Artykuł 7

Przejrzystość i poufność

1. Właściwe organy zapewniają wykonywanie swoich zadań na wysokim poziomie przejrzystości. Do tego celu istotne informacje przez nie posiadane są jak najszybciej podawane są do publicznej wiadomości.

Z zasady opinia publiczna ma dostęp do:

a) informacji dotyczących działań kontrolnych właściwych organów oraz ich skuteczności;

oraz

b) informacji na podstawie art. 10 rozporządzenia (WE) nr 178/2002.

2. Właściwy organ podejmuje środki niezbędne do zapewnienia, aby jego pracownicy byli zobowiązani do nieujawniania informacji uzyskanych przy okazji wykonywania ich obowiązków w zakresie kontroli urzędowych, które ze swojej natury objęte są tajemnicą zawodową w należycie uzasadnionych przypadkach. Ochrona tajemnicy zawodowej nie stanowi przeszkody dla upowszechniania przez właściwe organy informacji określonych w ust. 1 lit. b). Przepisy dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych [35], pozostają nienaruszone.

3. Informacje objęte tajemnicą zawodową obejmują w szczególności:

- poufność wstępnych postępowań wyjaśniających lub bieżących postępowań sądowych,

- dane osobowe,

- dokumenty podlegające wyłączeniu w rozporządzeniu (WE) nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji [36],

- informacji chronionych na mocy prawodawstwa krajowego i wspólnotowego dotyczącego w szczególności tajemnicy zawodowej, poufności obrad, stosunków międzynarodowych oraz obrony narodowej.

Artykuł 8

Procedury kontrolne i weryfikacyjne

1. Właściwe organy przeprowadzają kontrole urzędowe zgodnie z udokumentowanymi procedurami. Procedury te obejmują informacje i wskazówki dla pracowników wykonujących kontrole urzędowe, łącznie z między innymi dziedzinami określonymi w załączniku II, rozdział II.

2. Państwa Członkowskie zapewniają istnienie procedur prawnych mających na celu zapewnienie, aby pracownicy właściwych organów mieli dostęp do pomieszczeń i dokumentacji będących w posiadaniu podmitów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe, tak żeby mogli realizować prawidłowo swoje zadania.

3. Właściwe organy powinny zapewnić istnienie procedur:

a) mających na celu sprawdzenie skuteczności kontroli urzędowych jakie przeprowadzają;

oraz

b) mających zapewnić, aby podejmowane były właściwe działania, gdy są niezbędne oraz aby dokumentacja określona w ust. 1 była odpowiednio uaktualniana.

4. Komisja może ustanowić wytyczne dotyczące kontroli urzędowych zgodnie z procedurą, określoną w art. 62 ust. 2.

Wytyczne mogą w szczególności zawierać zalecenia dotyczące kontroli urzędowych:

a) wykonywania zasad HACCP;

b) zarządzania systemami które podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe realizują w celu spełnienia wymagań prawa paszowego i żywnościowego;

c) mikrobiologicznego, fizycznego i chemicznego bezpieczeństwa pasz i żywności.

Artykuł 9

Sprawozdania

1. Właściwy organ sporządza sprawozdania dotyczące kontroli urzędowych, które przeprowadził.

2. Sprawozdania te obejmują opis celu kontroli urzędowych, zastosowane metody kontroli, wyniki kontroli urzędowych oraz, tam gdzie jest to stosowne, działania, jakie ma podjąć zainteresowany podmiot gospodarczy.

3. Właściwy organ przekazuje podmiotowi gospodarczemu kopię sprawozdania określonego w ust. 2, co najmniej w przypadku niezgodności.

Artykuł 10

Działania kontrolne, metody i techniki

1. Zadania związane z kontrolami urzędowymi są, co do zasady, wykonywane przy wykorzystaniu właściwych metod i technik kontroli takich jak monitoring, nadzór, weryfikacja, audyt, inspekcja, pobieranie próbek oraz analiza.

2. Kontrole urzędowe pasz i żywności obejmują między innymi, następujące działania:

a) badanie wszelkich systemów kontroli jakie wprowadziły podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe oraz uzyskane wyniki;

b) inspekcję:

i) instalacji podstawowego producenta, przedsiębiorstw paszowych i żywnościowych, łącznie z ich otoczeniem, pomieszczeniami, biurami, wyposażeniem, instalacjami oraz maszynami, transportem, jak również pasz i żywności;

ii) surowców, składników, pomocy technologicznej oraz innych produktów wykorzystanych do przygotowania i produkcji pasz i żywności;

iii) półproduktów;

iv) materiałów i artykułów przeznaczonych do kontaktu z żywnością;

v) produkty i procesy stosowane w ramach czyszczenia i konserwacji oraz pestycydy;

vi) etykietowania, prezentacji i reklamowania;

c) kontrole warunków higienicznych w przedsiębiorstwach paszowych i żywnościowych;

d) ocena procedur dobrej praktyki wytwarzania (GMP), dobrej praktyki higieny (GHP), dobrej praktyki gospodarki rolnej oraz HACCP, uwzględniając stosowanie wskazówek ustalonych zgodnie z prawodawstwem wspólnotowym;

e) badanie pisemnych materiałów i innych zapisów, które mogą być właściwe do oceny zgodności z prawem paszowym i żywnościowym;

f) rozmowy z podmiotami prowadzącymi przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe oraz z ich pracownikami;

g) odczyt wartości zapisanych przez przyrządy pomiarowe przedsiębiorstwa paszowego lub żywnościowego;

h) kontrole przeprowadzane przy wykorzystaniu przyrządów właściwego organu w celu zweryfikowania pomiarów dokonanych przez podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe;

i) wszelkie inne czynności niezbędne do zapewnienia spełnienia celów niniejszego rozporządzenia.

ROZDZIAŁ III: POBIERANIE PRÓBEK I ANALIZA

Artykuł 11

Metody pobierania próbek i analizy

1. Metody pobierania próbek i analizy wykorzystywane w kontekście kontroli urzędowych są zgodne z właściwymi regułami wspólnotowymi albo

a) jeżeli takie reguły nie istnieją, z uznanymi międzynarodowo regułami lub protokołami, na przykład zatwierdzonymi przez Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) lub uzgodnionymi w ustawodawstwie krajowym;

albo

b) w braku powyższych, z innymi metodami pasującymi do zamierzonego celu lub opracowanymi zgodnie z protokołami naukowymi.

2. W przypadku gdy ust. 1 nie ma zastosowania, zatwierdzenie metod analizy może zostać dokonane w ramach jednego laboratorium zgodnie z międzynarodowo przyjętym protokołem.

3. We wszystkich możliwych przypadkach metody analiz charakteryzują się właściwymi kryteriami wymienionymi w załączniku III.

4. Następujące środki wykonawcze mogą być podjęte zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3:

a) metody pobierania próbek i analizy, łącznie z metodami potwierdzenia lub odniesienia które są wykorzystywane w przypadku sporu;

b) kryteria wykonania, współczynniki analizy, niepewność pomiaru oraz procedura zatwierdzenia metod określonych w lit. a);

oraz

c) zasady dotyczące interpretacji wyników.

5. Właściwe organy ustanawiają odpowiednie procedury w celu zagwarantowania prawa podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe, których produkty podlegają pobieraniu próbek i analizie do występowania o dodatkową ekspertyzę, bez uszczerbku dla obowiązku właściwych organów do podjęcia wcześniejszego działania w nagłych przypadkach.

6. W szczególności właściwe organy zapewniają, aby podmioty prowadzące przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe mogły otrzymać dostateczną ilość próbek do dodatkowej ekspertyzy, chyba że jest to niemożliwe w przypadku produktów łatwo psujących się lub bardzo niewielkiej ilości dostępnego substratu.

7. Z próbkami należy obchodzić się i etykietować je w sposób gwarantujący zarówno prawną jak i analityczną ważność.

Artykuł 12

Laboratoria urzędowe

1. Właściwy organ wyznacza laboratoria które mogą przeprowadzać analizę próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych.

2. Jednakże właściwe organy mogą jedynie wyznaczac laboratoria, które funkcjonują, podlegają ocenie i są akredytowane zgodnie z następującymi normami europejskimi:

a) EN ISO/IEC 17025 dotyczącą "wymagań ogólnych dotyczących kompetencji laboratoriów badawczych i kalibracyjnych";

b) EN 45002 dotyczącą "kryteriów ogólnych dotyczących oceny laboratoriów badawczych";

c) EN 45003 dotyczącą "systemu akredytacyjnego laboratoriów badawczych i kalibracyjnych — wymagania ogólne dotyczące funkcjonowania i uznawania"

biorąc pod uwagę kryteria dotyczące różnych metod badawczych ustanowionych we wspólnotowym prawie paszowym i żywnościowym.

3. Akredytacja i ocena laboratoriów badawczych, określone w ust. 2, mogą odnosić sie do pojedynczych badań i zestawów badań.

4. Właściwy organ może cofnąć wyznaczenie określone w ust. 1, w przypadku gdy warunki określone w ust. 2 nie są dłużej spełniane.

ROZDZIAŁ IV: ZARZĄDZANIE KRYZYSAMI

Artykuł 13

Plany awaryjne dotyczące pasz i żywności

1. Do celów wykonania ogólnego planu dotyczącego zarządzania kryzysowego określonego w art. 55 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, Państwa Członkowskie opracowują operacyjny plan awaryjny ustalający środki które mają być wykonane bezzwłocznie w przypadku gdy zostanie odkryte, że pasza lub żywność stanowi poważne zagrożenie dla ludzi lub zwierząt bezpośrednio lub poprzez środowisko naturalne.

2. Plan awaryjny określa:

a) organy administracyjne, które mają być zaangażowane;

b) ich prawa i obowiązki;

oraz

c) kanały i procedury przepływu informacji pomiędzy właściwymi stronami.

3. Państwa Członkowskie dokonują odpowiedniego przeglądu planów awaryjnych, szczególnie w świetle zmian w organizacji właściwego organu i w świetle doświadczeń, łącznie z doświadczeniem zdobytym poprzez ćwiczenia symulacyjne.

4. W miarę potrzeby, środki wykonawcze mogą być przyjęte zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3. Środki takie ustanawiają zharmonizowane reguły dotyczące planów awaryjnych w zakresie niezbędnym do zapewnienia, aby takie plany były zgodne z planem ogólnym dotyczącym zarządzania kryzysowego określonym w art. 55 rozporządzenia (WE) nr 178/2002. Środki wykonawcze wskazują również rolę decydentów w ustalaniu i realizacji planów awaryjnych.

ROZDZIAŁ V: KONTROLE URZĘDOWE WPROWADZANIA PASZ I ŻYWNOŚCI Z PAŃSTW TRZECICH

Artykuł 14

Kontrole urzędowe pasz i żywności pochodzenia zwierzęcego

1. Niniejsze rozporządzenie nie ma wpływu na wymagania w zakresie kontroli weterynaryjnych pasz i żywności pochodzenia zwierzęcego przewidzianych w dyrektywie 97/78/WE. Jednakże właściwy organ wyznaczony zgodnie z dyrektywą 97/78/WE przeprowadza dodatkowo kontrole urzędowe mające na celu sprawdzenie, w stosownych przypadkach, zgodności z tymi aspektami prawa paszowego i żywnościowego, których nie obejmuje dyrektywa 97/78/WE, łącznie z aspektami określonymi w tytule VI, rozdział II niniejszego rozporządzenia.

2. Ogólne przepisy art. 18–25 niniejszego rozporządzenia mają również zastosowanie do kontroli urzędowych wszystkich pasz i żywności, łącznie z paszami i żywnością pochodzenia zwierzęcego.

3. Satysfakcjonujące wyniki kontroli towarów, które:

a) są objęte jedną z procedur celnych określonych w art. 4 ust. 16 lit. b)-f) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92;

lub

b) mają być wprowadzone do stref wolnocłowych lub składów wolnocłowych, jak określono w art. 4 ust. 15 lit. b) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92,

nie mają wpływu ani na obowiązek podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe zapewnienia, aby pasze i żywność były zgodne z prawem paszowym i żywnościowym od chwili dopuszczenia do swobodnego obrotu ani nie stoją na przeszkodzie przeprowadzeniu dalszych odpowiednich kontroli urzędowych.

Artykuł 15

Kontrole urzędowe pasz i żywności niepochodzących od zwierząt

1. Właściwy organ przeprowadza regularne kontrole urzędowe pasz i żywności niepochodzących od zwierząt niewchodzących w zakres dyrektywy 97/78/WE, przywożonych na terytoria określone w załączniku I. Właściwy organ organizuje te kontrole na podstawie wieloletniego krajowego planu kontroli sporządzanego zgodnie z art. 41–43 oraz w świetle potencjalnych zagrożeń. Kontrole te obejmują wszystkie aspekty prawa paszowego i żywnościowego.

2. Kontrole te są przeprowadzane w odpowiednim miejscu, łącznie z miejscem wprowadzenia towarów na terytoria określone w załączniku I, miejscem dopuszczenia do swobodnego obrotu, magazynami, pomieszczeniami podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe dokonującego przywozu lub innych miejsc łańcucha paszowego i żywnościowego.

3. Kontrole te mogą być również przeprowadzane w odniesieniu do towarów, które:

a) są objęte jedną z procedur celnych określonych w art. 4 ust. 16 lit. b)-f) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92;

lub

b) mają być wprowadzone do strefy wolnocłowej lub składów wolnocłowych, jak określono w art. 4 ust. 15 lit. b) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92.

4. Satysfakcjonujące wyniki kontroli określonych w ust. 3 nie mają wpływu ani na obowiązek podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa paszowe lub żywnościowe zapewnienia, aby pasze i żywność były zgodne z prawem paszowym i żywnościowym od chwili dopuszczenia do swobodnego obrotu ani nie stoją na przeszkodzie przeprowadzeniu dalszych odpowiednich kontroli urzędowych.

5. Wykaz pasz i żywności nie pochodzących od zwierząt które, na podstawie znanych lub powstających zagrożeń, podlegają zwiększonemu poziomowi kontroli urzędowych w miejscu wprowadzenia na terytoria określone w załączniku I jest sporządzany oraz uaktualniany zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3. Częstotliwość i charakter tych kontroli są ustanawiane zgodnie z tą samą procedurą. Jednocześnie, opłaty związane z takimi kontrolami mogą być ustalane zgodnie z tą samą procedurą.

Artykuł 16

Rodzaje kontroli urzędowych pasz i żywności niepochodzących od zwierząt

1. Kontrole urzędowe określone w art. 15 ust. 1 obejmują co najmniej systematyczną kontrolę dokumentacji, wyrywkową kontrolę identyfikacyjną oraz, w stosownych przypadkach, kontrolę bezpośrednią.

2. Kontrole bezpośrednie przeprowadzane są z częstotliwością zależną od:

a) zagrożeń związanych z różnymi rodzajami pasz i żywności;

b) historii zgodności z wymaganiami państwa trzeciego dotyczącymi danego produktu i zakładu pochodzenia oraz podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe dokonującego przywozu lub wywozu produktu;

c) kontroli, które przeprowadził podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe dokonujący przywozu;

d) gwarancji jakich udzielił właściwy organ państwa trzeciego pochodzenia.

3. Państwa Członkowskie zapewniają, aby kontrole bezpośrednie były przeprowadzane na odpowiednich warunkach i w miejscu posiadającym dostęp do właściwych urządzeń służacych kontroli, umożliwiających prawidłowe prowadzenie dochodzeń, pobranie ilości próbek dostosowanej do zarządzania ryzykiem, higieniczne obchodzenie się z paszami i żywnością. Z próbkami należy obchodzić się w sposób gwarantujący ich ważność prawną i analityczną. Państwa Członkowskie zapewniają odpowiedniość sprzętu i metodologii do pomiaru wartości dopuszczalnych, ustanowionych na podstawie wspólnotowego i krajowego prawodawstwa.

Artykuł 17

Miejsca wprowadzenia i uprzednie zawiadomienie

1. Państwa Członkowskie do celów organizacji kontroli urzędowych określonych w art. 15 ust. 5:

- wyznaczają określone miejsca wprowadzenia na ich terytorium, które posiadają dostęp do odpowiednich urządzeń służących kontroli różnych rodzajów pasz i żywności;

oraz

- zobowiązują podmioty prowadzące przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe odpowiedzialne za przesyłki do uprzedniego zawiadomienia o ich przywozie i charakterze.

Państwa Członkowskie mogą stosować te same reguły do innych pasz niepochodzących od zwierząt.

2. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję i inne Państwa Członkowskie o wszelkich środkach podjętych zgodnie z ust. 1.

Państwa Członkowskie opracowują te środki tak, aby zapobiec zakłóceniom handlu.

Artykuł 18

Działania w przypadku podejrzenia

W przypadku podejrzenia niezgodności albo jeżeli istnieje wątpliwość co do identyfikacji lub miejsca przeznaczenia przesyłki lub co do zgodności pomiędzy przesyłką a certyfikowanymi gwarancjami, właściwy organ przeprowadza kontrole urzędowe w celu potwierdzenia lub usunięcia podejrzenia lub wątpliwości. Dana przesyłka podlega urzędowemu zatrzymaniu przez właściwy organ do chwili, gdy uzyska on wyniki tych kontroli urzędowych.

Artykuł 19

Działania podejmowane w następstwie kontroli urzędowych pasz i żywności z państw trzecich

1. Pasze lub żywność z państw trzecich, które nie są zgodne z prawem paszowym lub żywnościowym, podlegają urzędowemu zatrzymaniu przez właściwy organ. Po wysłuchaniu podmiotów gospodarczych prowadzących przedsiebiorstwo paszowe lub żywnościowe, odpowiedzialnych za przesyłkę, właściwy organ podejmuje w odniesnieniu takich pasz lub żywności, następujące środki:

a) polecenie zniszczenia takich pasz lub żywności, z zastrzeżeniem szczególnego traktowania zgodnie z art. 20 lub wysłanie z powrotem poza Wspólnotę zgodnie z art. 21; inne właściwe środki, takie jak wykorzystanie pasz i żywności do celów innych niż te do których były pierwotnie przeznaczone, mogą być również podjęte;

b) jeżeli pasza lub żywność zostały już wprowadzone do obrotu, monitorowanie lub, w razie potrzeby, polecenie ich odwołania albo wycofania przed podjęciem jednego ze środków określonych powyżej;

c) sprawdzenie, w trakcie lub do czasu wykonania jakiegokolwiek środka określonego w lit. a) i b), czy pasza lub żywność nie wywołują żadnych niekorzystnych skutków dla zdrowia ludzi lub zwierząt, bezpośrednio lub poprzez środowisko naturalne.

2. Jednak jeżeli:

a) kontrole urzędowe przewidziane w art. 14 i 15 wskazują, że przesyłka jest szkodliwa dla zdrowia ludzi lub zwierząt albo jest niebezpieczna, właściwy organ poddaje daną przesyłkę urzędowemu zatrzymaniu do czasu jej zniszczenia lub podjęcia jakiegokolwiek innego środka odpowiedniego dla ochrony zdrowia ludzi i zwierząt;

b) pasza lub żywność niepochodzące od zwierząt, w odniesieniu do których zwiększony poziom kontroli został ustanowiony zgodnie z art. 15 ust. 5, nie jest przekazywana do kontroli urzędowej lub nie jest przekazywana zgodnie z jakimikolwiek szczególnymi wymaganiami ustalonymi zgodnie z art. 17, właściwy organ nakazuje jej bezzwłoczne odwołanie i poddanie urzędowemu zatrzymaniu w celu albo jej zniszczenia albo wysłania z powrotem zgodnie z art. 21.

3. Gdy właściwy organ nie zezwala na wprowadzenie paszy lub żywności, zgłasza on Komisji i innym Państwom Członkowskim swoje ustalenia oraz identyfikację danych produktów zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 a następnie zawiadamia o swojej decyzji służby celne wraz z informacjami odnoszącymi się do ostatecznego miejsca przeznaczenia przesyłki.

4. Decyzje dotyczące przesyłek podlegają prawu do odwołania określonym w art. 54 ust.3.

Artykuł 20

Szczególne traktowanie

1. Szczególne traktowanie określone w art. 19 może obejmować:

a) obróbkę lub przetwarzanie mające na celu dostosowanie pasz lub żywności do wymagań prawa wspólnotowego, albo do wymagań państwa trzeciego zwrotnej wysyłki, łącznie z odkażaniem tam gdzie jest to stosowne, ale z wyłączeniem rozcieńczania;

b) przetwarzanie w jakikolwiek inny odpowiedni sposób do celów innych niż spożycie przez zwierzęta lub ludzi.

2. Właściwy organ zapewnia, aby szczególne traktowanie odbywało się w zakładach będących pod jego kontrolą lub pod kontrolą innego Państwa Członkowskiego, oraz zgodnie z warunkami ustanowionymi zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3 lub, w braku takich warunków, z przepisami krajowymi.

Artykuł 21

Wysyłanie z powrotem przesyłek

1. Właściwy organ zezwala na wysyłanie z powrotem przesyłek jedynie, gdy:

a) miejsce przeznaczenia zostało uzgodnione z podmiotem prowadzącym przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe odpowiedzialnym za przesyłkę; oraz

b) podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe uprzednio powiadomił właściwy organ państwa trzeciego pochodzenia lub, państwa trzeciego przeznaczenia, w przypadku gdy jest to inne państwo, o przyczynach i okolicznościach uniemożliwiających wprowadzanie do obrotu danych pasz lub żywności we Wspólnocie;

oraz

c) państwo trzecie przeznaczenia nie jest państwem trzecim pochodzenia, właściwy organ państwa trzeciego przeznaczenia zawiadomił właściwy organ o swojej gotowości do przyjęcia przesyłki.

2. Bez uszczerbku dla krajowych reguł mających zastosowanie w odniesieniu do terminów ubiegania się o dodatkową ekspertyzę oraz w przypadku gdy wyniki kontroli urzędowych nie wyłączają wysłania z powrotem, wysłanie takie, co do zasady, zostaje dokonane nie później niż po 60 dniach od dnia, w którym właściwy organ podjął decyzję w sprawie miejsca przeznaczenia przesyłki, o ile nie podjęto działań prawnych. Jeżeli, po upływie 60-dniowego okresu, wysłanie z powrotem nie zostało dokonane, przesyłka ulega zniszczeniu, chyba że zwłoka jest uzasadniona.

3. Do czasu wysłania z powrotem przesyłki lub potwierdzenia przyczyn odrzucenia, właściwy organ poddaje przesyłkę urzędowemu zatrzymaniu.

4. Właściwy organ zawiadamia Komisję i inne Państwa Członkowskie zgodnie z procedurą przewidzianą w art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 oraz zawiadamia o swojej decyzji służby celne. Właściwe organy współpracują zgodnie z tytułem IV w celu podjęcia dalszych środków niezbędnych do zapewnienia, aby nie było możliwe ponowne wprowadzenie do Wspólnoty odrzuconych przesyłek.

Artykuł 22

Koszty

Podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe odpowiedzialny za przesyłkę lub jego przedstawiciel są zobowiązani do pokrycia kosztów poniesionych przez właściwe organy na działania określone w art. 18, 19, 20 oraz 21.

Artykuł 23

Zatwierdzenie przedwywozowych kontroli przeprowadzanych przez państwa trzecie

1. Określone przedwywozowe kontrole, które państwo trzecie przeprowadza w odniesieniu do pasz i żywności bezpośrednio przed wywozem do Wspólnoty w celu sprawdzenia, czy wywożone produkty spełniają wymagania wspólnotowe mogą być zatwierdzone zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3. Zatwierdzenie może być zastosowane jedynie do pasz i żywności pochodzących z zainteresowanego państwa trzeciego i może być udzielone dla jednego lub więcej produktów.

2. W przypadku gdy takie zatwierdzenie zostało udzielone, częstotliwość kontroli przywozowych w odniesieniu do pasz i żywności może być w konsekwencji zmniejszona. Jednakże Państwa Członkowskie przeprowadzają kontrole urzędowe przywożonych pasz i żywności zgodnie z zatwierdzeniem określonym w ust. 1 w celu zapewnienia, aby kontrole przedwywozowe przeprowadzone w państwie trzecim pozostały skuteczne.

3. Zatwierdzenie określone w ust. 1 może być udzielone państwu trzeciemu jedynie, gdy:

a) audyt wspólnotowy wykazał, że pasze lub żywność przywożone do Wspólnoty spełniają wymagania wspólnotowe lub równoważne wymagania;

b) kontrole przeprowadzone w państwie trzecim przed wysyłką są uznane za wystarczająco skuteczne i sprawne aby zastąpić lub ograniczyć kontrole dokumentacji, identyfikacyjne oraz bezpośrednie ustanowione w prawie wspólnotowym.

4. Zatwierdzenie określone w ust. 1 określa właściwy organ państwa trzeciego, w ramach którego kompetencji wykonywane są kontrole przedwywozowe oraz, stosownie do potrzeb, wszelkie organy kontrolne, na rzecz których właściwy organ może delegować niektóre zadania. Takie delegacje mogą być zatwierdzone jedynie wtedy, gdy spełniają kryteria art. 5 lub równoważne warunki.

5. Właściwy organ oraz każdy organ kontrolny określony w zatwierdzeniu odpowiada za kontakty ze Wspólnotą.

6. Właściwy organ lub organ kontrolny państwa trzeciego zapewniają urzędową certyfikację każdej przesyłki skontrolowanej przed jej wprowadzeniem na jedno z terytoriów określonych w załączniku I. Zatwierdzenie określone w ust. 1 określa wzór takich świadectw.

7. Bez uszczerbku dla art. 50 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, w przypadku gdy przywozowe kontrole urzędowe podlegają procedurze określonej w ust. 2 ujawnią istotną niezgodność, Państwa Członkowskie niezwłocznie zawiadamiają Komisję i inne Państwa Członkowskie oraz zainteresowane podmioty zgodnie z procedurą przewidzianą w tytule IV niniejszego rozporządzenia. Państwa Członkowskie zwiększają ilość kontrolowanych przesyłek oraz tam gdzie jest to konieczne zapewniają prawidłowe badanie analityczne sytuacji, zatrzymują odpowiednią liczbę próbek w stosownych warunkach przechowywania.

8. Jeżeli okaże się, że w znacznej liczbie przesyłek towary nie odpowiadają informacjom zawartym w świadectwach wydanych przez właściwy organ lub organ kontrolny państwa trzeciego, zmniejszona częstotliwość określona w ust. 2 nie ma dłużej zastosowania.

Artykuł 24

Właściwe organy i służby celne

1. Do celów organizacji kontroli urzędowych określonych w niniejszym rozdziale, ściśle współpracują właściwe organy oraz służby celne.

2. W odniesieniu do przesyłek pasz i żywności pochodzenia zwierzęcego oraz pasz i żywności określonych w art. 15 ust. 5, służby celne nie zezwalają na ich wprowadzenie lub przeładunek w strefach wolnocłowych lub składach wolnocłowych bez zgody właściwego organu.

3. W przypadku gdy próbki są pobierane, właściwy organ powiadamia służby celne i zainteresowane podmioty oraz wskazuje czy towary mogą być dopuszczone przed uzyskaniem wyników analizy próbek, pod warunkiem że prześledzenie pochodzenia przesyłki jest zapewnione.

4. W przypadku dopuszczenia do swobodnego obrotu, właściwe organy oraz służby celne współpracują zgodnie z wymaganiami ustanowionymi w art. 2–6 rozporządzenia (EWG) nr 339/93.

Artykuł 25

Środki wykonawcze

1. Środki niezbędne do zapewnienia jednolitego stosowania kontroli urzędowych w odniesieniu do wprowadzania pasz i żywności są ustanawiane zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

2. W szczególności szczegółowe zasady mogą być ustanowione w odniesieniu do:

a) pasz i żywności przywożonych lub objętych procedurami celnymi określonymi w art. 4 ust. 16 lit. b)-f) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 lub tych które mają podlegać przeładunkowi w strefach wolnocłowych lub w składach wolnocłowych, jak określono w art. 4 ust. 15 lit. b) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92;

b) żywności będącej zaopatrzeniem załóg i pasażerów międzynarodowych środków transportu;

c) pasz lub żywności zamówionej za pośrednictwem (na przykład za pośrednictwem poczty, telefonu lub internetu) i dostarczonej do konsumenta;

d) pasz przeznaczonych dla zwierząt domowych lub koni oraz żywności przewożonej przez pasażerów i załogę międzynarodowych środków transportu;

e) szczególnych warunków lub zwolnień dotyczących niektórych terytoriów określonych w art. 3 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, tak aby uwzględnić naturalne ograniczenia charakterystyczne dla tych terytoriów;

f) celu zapewnienia spójności decyzji właściwych organów dotyczących pasz i żywności z państw trzecich w ramach art. 19;

g) przesyłek pochodzenia wspólnotowego, które zostały zwrócone z państwa trzeciego;

h) dokumentów, które muszą towarzyszyć przesyłkom, gdy pobrano próbki.

ROZDZIAŁ VI: FINANSOWANIE KONTROLI URZĘDOWYCH

Artykuł 26

Zasada ogólna

Państwa Członkowskie zapewniają odpowiednie środki finansowe w celu zagwarantowania niezbędnego personelu oraz inne środki na kontrole urzędowe, osiągnięte wszelkimi sposobami uznanymi za właściwe, w tym poprzez ogólne opodatkowanie lub poprzez ustanowienie opłat lub należności.

Artykuł 27

Opłaty lub należności

1. Państwa Członkowskie mogą pobierać opłaty lub należności mające na celu pokrycie kosztów poniesionych w ramach kontroli urzędowych.

2. Jednakże w odniesieniu do działań określonych w załączniku IV, sekcja A oraz załączniku V, sekcja A, Państwa Członkowskie zapewniają pobieranie opłat.

3. Bez uszczerbku dla ust. 4 i 6, opłaty pobrane w odniesieniu do szczególnych działań wymienionych w załączniku IV, sekcja A oraz załączniku V, sekcja A nie są niższe niż minimalne stawki określone w załączniku IV, sekcja B oraz załączniku V, sekcja B. Jednakże przez okres przejściowy do dnia 1 stycznia 2008 r., w odniesieniu do działań określonych w załączniku IV, sekcja A, Państwa Członkowskie mogą nadal stosować stawki stosowane obecnie na podstawie dyrektywy 85/73/EWG.

Stawki w załączniku IV, sekcja B oraz załączniku V, sekcja B są uaktualniane co najmniej co dwa lata, zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3, w szczególności w celu uwzględnienia inflacji.

4. Opłaty pobrane do celów kontroli urzędowych zgodnie z ust. 1 lub 2:

a) nie są wyższe od kosztów poniesionych przez odpowiedzialne właściwe organy w odniesieniu do kwestii wymienionych w załączniku VI;

oraz

b) mogą być ustalone jako stawka ryczałtowa na podstawie kosztów poniesionych przez właściwe organy przez dany okres lub, tam gdzie ma to zastosowanie, jako kwoty ustalone w załączniku IV, sekcja B lub w załączniku V, sekcja B.

5. Przy ustalaniu opłat Państwa Członkowskie biorą pod uwagę:

a) rodzaj danej działalności i odpowiednie czynniki ryzyka;

b) interesy przedsiębiorstw z niską przepustowością;

c) tradycyjne metody wykorzystywane przy produkcji, przetwarzaniu i dystrybucji;

d) potrzeby przedsiębiorstw znajdujących się w regionach podlegających szczególnym przeszkodom geograficznym.

6. W przypadku gdy w świetle kontroli własnych i systemów śledzenia pochodzenia produktu stosowanych przez przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe, jak również w świetle poziomu zgodności wykazanego w trakcie kontroli urzędowych, w odniesieniu do niektórych rodzajów pasz lub żywności albo działań, kontrole urzędowe są przeprowadzane ze zmniejszoną częstotliwością lub w celu uwzględnienia kryteriów określonych w ust. 5 lit. b)-d), Państwa Członkowskie mogą ustalić opłatę w zakresie kontroli urzędowej poniżej minimalnych stawek określonych w ust. 4 lit. b), pod warunkiem że zainteresowane Państwo Członkowskie przekaże Komisji sprawozdanie określające:

a) rodzaj paszy lub żywności albo działań, których to dotyczy;

b) kontrole wykonane w zainteresowanym przedsiębiorstwie paszowym i żywnościowym;

oraz

c) metodę obliczenia zmniejszenia opłaty.

7. W przypadku gdy właściwy organ przeprowadza w tym samym czasie kilka kontroli urzędowych w jednym zakładzie, uznaje on te kontrole za pojedyncze działanie i pobiera jedną opłatę.

8. Opłaty odnoszące się do kontroli przy przywozie mają być wniesione przez podmiot lub jego przedstawiciela na rzecz właściwego organu odpowiedzialnego za kontrole przy przywozie.

9. Opłaty nie są bezpośrednio lub pośrednio zwracane, chyba że zostały pobrane nienależnie.

10. Bez uszczerbku dla kosztów wynikających z wydatków określonych w art. 28, Państwa Członkowskie nie pobierają żadnych opłat innych niż opłaty określone w niniejszym artykule do celów wykonania niniejszego rozporządzenia.

11. Podmioty albo inne właściwe przedsiębiorstwa lub ich przedstawiciele otrzymują potwierdzenie wniesienia opłaty.

12. Państwa Członkowskie podają do publicznej wiadomości metody obliczania opłat oraz podają je do wiadomości Komisji. Komisja bada, czy opłaty są zgodne z wymaganiami niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 28

Wydatki wynikające z dodatkowych kontroli urzędowych

W przypadku gdy wykrycie niezgodności prowadzi do kontroli urzędowych przekraczających normalne działania kontrolne właściwego organu, właściwy organ obciąża opłatami podmioty odpowiadające za niezgodność lub może obciążyć opłatami podmiot mający w posiadaniu lub przechowujący towary w chwili przeprowadzania kontroli urzędowych, w celu pokrycia wydatków wynikających z dodatkowych kontroli urzędowych. Normalne działania kontrolne są rutynowymi działaniami kontrolnymi wymaganymi na podstawie prawa wspólnotowego lub krajowego, w szczególności są to działania określone w planie przewidzianym w art. 41. Działania przekraczające normalne działania kontrolne obejmują obejmują pobieranie i analizę próbek jak również inne kontrole, które są niezbędne do sprawdzenia zakresu problemu, w celu sprawdzenia czy podjęto prawidłowe działania lub w celu wykrycia i/lub udowodnionej niezgodności.

Artykuł 29

Poziom wydatków

Przy ustalaniu poziomu wydatków określonych w art. 28, uwzględnia się zasady ustanowione w art. 27.

ROZDZIAŁ VII: POZOSTAŁE PRZEPISY

Artykuł 30

Urzędowa certyfikacja

1. Bez uszczerbku dla wymagań dotyczących urzędowej certyfikacji przyjętych do celów zdrowia zwierząt i ich dobrostanu, zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3 mogą być przyjęte wymagania dotyczące:

a) okoliczności w których wymagana jest urzędowa certyfikacja;

b) wzorów świadectw;

c) kwalifikacji pracowników dokonujących certyfikacji;

d) zasad jakie mają być przestrzegane w celu zapewnienia wiarygodnej certyfikacji, łącznie z elektroniczną certyfikacją;

e) procedur jakie mają być stosowane w przypadku wycofania świadectw oraz w przypadku zastąpienia świadectw;

f) przesyłek, które są dzielone na mniejsze przesyłki lub które są mieszane z innymi przesyłkami;

g) dokumentów, które muszą towarzyszyć towarom po przeprowadzeniu kontroli urzędowych.

2. W przypadku gdy wymagana jest urzędowa certyfikacja zapewnia się aby:

a) istniało powiązanie pomiędzy świadectwem a przesyłką;

b) informacje w świadectwie były dokładne i autentyczne.

3. Każdy wzór świadectwa łączy, tam gdzie jest to stosowne, wymagania dotyczące urzędowej certyfikacji pasz i żywności z innymi wymaganiami w zakresie urzędowej certyfikacji.

Artykuł 31

Wpis do rejestru/zatwierdzenie zakładów przedsiębiorstwa paszowego i żywnościowego

1. a) Właściwe organy ustanawiają procedury które mają być stosowane przez podmioty prowadzące przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe przy składaniu wniosku o wpis do rejestru ich zakładów zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 852/2004, dyrektywą 95/69/WE lub z przyszłymi rozporządzeniami dotyczącymi higieny pasz;

b) Właściwe organy opracowują i uaktualniają wykaz podmiotów prowadzących przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe, które zostały wpisane do rejestru. W przypadku gdy taki wykaz już istnieje do innych celów, może być wykorzystywany również do celów niniejszego rozporządzenia.

2. a) Właściwe organy ustanawiają procedury które mają być stosowane przez podmioty prowadzące przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe przy składaniu wniosku o zatwierdzenie ich zakładów zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 852/2004, rozporządzeniem (WE) nr 854/2004, dyrektywą 95/69/WE lub z przyszłymi rozporządzeniami dotyczącymi higieny pasz.

b) Po otrzymaniu wniosku o zatwierdzenie od podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe właściwy organ składa wizytę na miejscu.

c) Właściwy organ zatwierdza zakład do celów określonej działalności jedynie wtedy, gdy podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe wykazał, że spełnia odpowiednie wymagania prawa paszowego i żywnościowego.

d) Właściwy organ może udzielić warunkowego zatwierdzenia jeżeli stwierdzi że zakład spełnia wszystkie wymagania w zakresie infrastruktury i wyposażenia. Właściwy organ udziela bezwarunkowego zatwierdzenia jedynie wtedy gdy z nowej kontroli urzędowej zakładu, przeprowadzonej w ciągu trzech miesięcy od chwili udzielenia zatwierdzenia warunkowego, wynika że zakład spełnia inne odpowiednie wymagania prawa paszowego lub żywnościowego. Jeżeli dokonano wyraźnego postępu, ale zakład nadal nie spełnia wszystkich odpowiednich wymagań, właściwy organ może przedłużyć urzędowe zatwierdzenie. Jednakże zatwierdzenie warunkowe nie może przekraczać łącznie sześciu miesięcy.

e) Właściwy organ poddaje zatwierdzenie zakładu przeglądowi, w przypadku gdy przeprowadza kontrole urzędowe. Jeżeli właściwy organ odkryje poważne braki lub musi wielokrotnie wstrzymywać produkcję w zakładzie a podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe nie jest w stanie przedstawić odpowiednich gwarancji dalszej produkcji, właściwy organ wszczyna procedurę mającą na celu wycofanie zatwierdzenia. Jednakże właściwy organ może zawiesić zatwierdzenie zakładu jeżeli podmiot prowadzący przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe może zagwarantować, że wyeliminuje braki w rozsądnym terminie.

f) Właściwe organy utrzymują uaktualnione wykazy zatwierdzonych zakładów i udostępnia je innym Państwom Członkowskim oraz opinii publicznej w sposób który może być wskazany zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

TYTUŁ III: LABORATORIA REFERENCYJNE

Artykuł 32

Wspólnotowe laboratoria referencyjne

1. Wspólnotowe laboratoria referencyjne dla pasz i żywności określone w załączniku VII odpowiadają za:

a) przekazywanie krajowym laboratoriom referencyjnym szczegółowych danych dotyczących metod analitycznych, łącznie z metodami porównawczymi;

b) koordynowanie stosowania przez krajowe laboratoria referencyjne metod określonych w lit. a), w szczególności poprzez organizowanie badań porównawczych oraz poprzez zapewnienie odpowiedniego naśladowania takich badań porównawczych zgodnie z międzynarodowo zatwierdzonymi protokołami, gdy takie istnieją;

c) koordynowanie, w swojej dziedzinie kompetencji, praktycznych rozwiązań niezbędnych w celu stosowania nowych metod analitycznych oraz powiadamianie krajowych laboratoriów referencyjnych o postępach w tej dziedzinie;

d) prowadzenie wstępnych i zaawansowanych kursów szkoleniowych na rzecz pracowników krajowych laboratoriów referencyjnych oraz ekspertów z krajów rozwijających się;

e) zapewnianie naukowego i technicznego wsparcia Komisji, w szczególności w przypadkach gdy Państwa Członkowskie kwestionują wyniki analiz;

f) współpracę z laboratoriami odpowiedzialnymi za dokonywanie analiz pasz i żywności w państwach trzecich.

2. Wspólnotowe laboratoria referencyjne w sektorze zdrowia zwierząt odpowiadają za:

a) koordynowanie metod wykorzystywanych w Państwach Członkowskich do celów rozpoznawania chorób;

b) aktywny udział w diagnozowaniu ognisk choroby w Państwach Członkowskich poprzez przyjmowanie izolatów czynników patogennych do celów potwierdzenia rozpoznania, charakterystyki i badań epizootycznych;

c) ułatwianie szkolenia wstępnego i zaawansowanego ekspertów w dziedzinie diagnozy laboratoryjnej, przy uwzględnieniu harmonizacji technik diagnostycznych w całej Wspólnocie;

d) współpracę w odniesieniu do metod rozpoznawania chorób zwierząt wchodzących w zakres ich kompetencji, z właściwymi laboratoriami w państwach trzecich, w których choroby te są rozpowszechnione;

e) prowadzenie wstępnych i zaawansowanych kursów szkoleniowych na rzecz pracowników krajowych laboratoriów referencyjnych oraz ekspertów z krajów rozwijających się.

3. Artykuł 12 ust. 2 i 3 mają zastosowanie do wspólnotowych laboratoriów referencyjnych.

4. Wspólnotowe laboratoria referencyjne spełniają następujące wymagania. Muszą one

a) dysponować odpowiednio wykwalifikowanymi pracownikami z odpowiednim wyszkoleniem w zakresie technik diagnostycznych i analitycznych stosowanych w dziedzinie ich kompetencji;

b) posiadać sprzęt i produkty niezbędne do wykonywania powierzonych im zadań;

c) posiadać właściwą infrastrukturę administracyjną;

d) zapewnić, aby ich pracownicy przestrzegali poufnego charakteru niektórych kwestii, wyników badań lub informacji;

e) dysponować dostateczną znajomością międzynarodowych norm i praktyk;

f) posiadać dostępny, stosownie do potrzeb, uaktualniony wykaz dostępnych substancji odniesienia i odczynników oraz uaktualniony wykaz producentów i dostawców takich substancji i odczynników;

g) brać pod uwagę działalność badawczą na poziomie krajowym i wspólnotowym;

h) mieć wyszkolonych pracowników z których mogą skorzystać w sytuacjach nadzwyczajnych występujących we Wspólnocie.

5. Inne wspólnotowe laboratoria referencyjne właściwe w dziedzinach określonych w art. 1 mogą być włączone do załącznika VII zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3. Zgodnie z tą samą procedurą załącznik VII może być uaktualniony.

6. Dodatkowe obowiązki i zadania wspólnotowych laboratoriów referencyjnych mogą być ustanowione zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

7. Wspólnotowym laboratoriom referencyjnym może być przyznany wkład finansowy Wspólnoty zgodnie z art. 28 decyzji Rady nr 90/424/EWG z dnia 26 czerwca 1990 r. w sprawie wydatków w dziedzinie weterynarii [37].

8. Wspólnotowe laboratoria referencyjne mogą podlegać wspólnotowym kontrolom w celu sprawdzenia zgodności z wymaganiami niniejszego rozporządzenia. Jeżeli kontrole te wykażą, że laboratorium nie spełnia tych wymagań lub nie wypełnia zadań do jakich zostało wyznaczone, mogą być podjęte niezbędne środki zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

9. Ustępy 1–7 stosuje się bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów, w szczególności rozdziału VI rozporządzenia (WE) nr 999/2001 oraz art. 14 dyrektywy 96/23/WE.

Artykuł 33

Krajowe laboratoria referencyjne

1. Państwa Członkowskie zapewniają wyznaczenie jednego lub więcej krajowych laboratoriów referencyjnych dla każdego wspólnotowego laboratoriom referencyjnego określonego w art. 32. Państwo Członkowskie może wyznaczyć laboratorium znajdujące się w innym Państwie Członkowskim lub w Państwie Członkowskim Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) a jedno laboratorium może być krajowym laboratorium referencyjnym dla więcej niż jednego Państwa Członkowskiego.

2. Te krajowe laboratoria referencyjne:

a) współpracują ze wspólnotowymi laboratoriami referencyjnymi w dziedzinie swoich kompetencji;

b) koordynują, w dziedzinie swoich kompetencji, działania laboratoriów urzędowych odpowiedzialnych za analizę próbek zgodnie z art. 11;

c) tam gdzie jest to stosowne, organizują badania porównawcze pomiędzy krajowymi laboratoriami urzędowymi oraz zapewniają odpowiednie pózniejsze zastosowanie takich badań porównawczych;

d) zapewniają rozpowszechnianie informacji przekazanych przez wspólnotowe laboratorium referencyjne dla właściwego organu i krajowych laboratoriów urzędowych;

e) zapewniają wsparcie naukowe i techniczne dla właściwego organu w zakresie wykonania skoordynowanych planów kontroli przyjętych zgodnie z art. 53;

f) odpowiadają za wykonywanie innych szczególnych obowiązków przewidzianych zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3, bez uszczerbku dla istniejących dodatkowych obowiązków krajowych.

3. Artykuł 12 ust. 2 i 3 ma zastosowanie do krajowych laboratoriów referencyjnych.

4. Państwa Członkowskie przekazują Komisji, właściwemu wspólnotowemu laboratorium referencyjnemu oraz innym Państwom Członkowskim, nazwę i adres krajowego laboratorium referencyjnego.

5. Państwa Członkowskie posiadające więcej niż jedno krajowe laboratorium referencyjne dla wspólnotowego laboratorium referencyjnego muszą zapewnić ściślą współpracę tych laboratoriów krajowych, tak aby zapewnić efektywną koordynację między nimi, z innymi krajowymi laboratoriami oraz ze wspólnotowym laboratorium referencyjnym.

6. Dodatkowe obowiązki i zadania krajowych laboratoriów referencyjnych mogą być ustanowione zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

7. Ustępy 1–5 stosuje się bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów, w szczególności rozdziału VI rozporządzenia (WE) nr 999/2001 oraz art. 14 dyrektywy 96/23/WE.

TYTUŁ IV: POMOC I WSPÓŁPRACA ADMINISTRACYJNA W DZIEDZINIE PASZ I ŻYWNOŚCI

Artykuł 34

Zasady ogólne

1. W przypadku gdy wynik kontroli urzędowych pasz i żywności wymaga podjęcia działań w więcej niż jednym Państwie Członkowskim, właściwe organy zainteresowanego Państwa Członkowskiego zapewniają sobie wzajemnie pomoc administracyjną.

2. Właściwe organy udzielają pomocy administracyjnej na wniosek lub spontanicznie gdy tok postępowania tego wymaga. Pomoc administracyjna może obejmować, tam gdzie jest to stosowne, udział w kontrolach na miejscu, które przeprowadza właściwy organ innego Państwa Członkowskiego.

3. Artykuł 35–40 pozsotają bez uszczerbku dla krajowych przepisów mających zastosowanie do udostępniania dokumentów będących przedmiotem, lub które odnoszą się do postępowania sądowego lub przepisów mających na celu ochronę interesów handlowych osób fizycznych lub prawnych.

Artykuł 35

Instytucje wyznaczone do kontaktów

1. Każde Państwo Członkowskie wskazuje jedną lub więcej instytucję wyznaczoną do kontaktów aby odpowiednio utrzymywała łączność z instytucjami wyznaczonymi do kontaktów przez inne Państwa Członkowskie. Zadaniem instytucji wyznaczonych do kontaktów jest wspieranie i koordynowanie łączności pomiędzy właściwymi organami, w szczególności w zakresie przekazywania i przyjmowania wniosków o udzielenie pomocy.

2. Państwa Członkowskie powiadomiają Komisję i inne Państwa Członkowskie o wszystkich stosownych danych szczegółowych dotyczących wskazanych przez nie instytucji wyznaczonych do kontaktów oraz o wszelkich zmianach tych danych.

3. Bez uszczerbku dla ust. 1, wskazanie instytucji wyznaczonych do kontaktów nie stoi na przeszkodzie bezpośrednim kontaktom, wymianie informacji lub współpracy pomiędzy pracownikami właściwych organów w różnych Państwach Członkowskich.

4. Właściwe organy do których ma zastosowanie dyrektywa Rady 89/608/EWG z dnia 21 listopada 1989 r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między Państwami Członkowskimi a Komisją w celu zapewnienia prawidłowego stosowania ustawodawstwa dotyczącego spraw weterynaryjnych i zootechnicznych [38] odpowiednio utrzymują łączność z organami funkcjonującymi na podstawie niniejszego tytułu.

Artykuł 36

Pomoc na wniosek

1. Po otrzymaniu uzasadnionego wniosku, właściwy organ, do którego kierowany jest wniosek zapewnia, aby właściwemu organowi wnioskującemu zostały przekazane wszystkie niezbędne informacje i dokumenty umożliwiające mu sprawdzenie, w zakresie swojej właściwości, zgodności z prawem paszowym i żywnościowym. Do tego celu właściwy organ, do którego kierowany jest wniosek zapewnia przeprowadzenie wszelkich postępowań administracyjnych niezbędnych do uzyskania takich informacji lub dokumentów.

2. Informacje i dokumenty przewidziane na postawie ust. 1 są przesyłane bez nieuzasadnionej zwłoki. Dokumenty mogą być przekazane w formie oryginałów lub mogą być przekazane ich kopie.

3. Za zgodą organu wnioskującego i organu, do którego kierowany jest wniosek, pracownicy wyznaczeni przez organ wnioskujący mogą być obecni w trakcie postępowań administracyjnych.

Postępowania takie zawsze są prowdzone przez pracowników organu, do którego kierowany jest wniosek.

Pracownicy organu wnioskującego nie mogą, z własnej inicjatywy, wykonywać uprawnień do prowadzenia postępowań powierzonych urzędnikom organu, do którego kierowany jest wniosek. Pracownicy ci mają jednakże dostęp, poprzez swoich pośredników i jedynie do celów przeprowadzanego postępowania administracyjnego, do tych samych pomieszczeń i dokumentów, do których mają dostęp urzędnicy organu, do którego kierowany jest wniosek.

4. Pracownicy organu wnioskującego obecni w innym Państwie Członkowskim zgodnie z art. 3 muszą w każdej chwili być w stanie przedstawić pisemne upoważnienie określające ich tożsamość i funkcje urzędowe.

Artykuł 37

Pomoc udzielona bez wniosku

1. Gdy właściwy organ dowie się o niezgodności oraz jeżeli ta niezgodność może mieć skutki dla innego Państwa lub Państw Członkowskich, organ ten przekazuje taką informację niezwłocznie i bez uprzedniego wniosku innemu Państwu lub Państwom Członkowskim.

2. Państwa Członkowskie otrzymujące takie informacje bada sprawę i powiadamia Państwo Członkowskie, które przekazało informacje o wynikach tego badania oraz, tam gdzie jest to stosowne, o wszelkich podjętych środkach.

Artykuł 38

Pomoc podejmowana w przypadku niezgodności

1. Jeżeli w trakcie kontroli urzędowej przeprowadzonej w miejscu przeznaczenia towarów lub w trakcie ich transportu, właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca przeznaczenia ustali, że towary nie są zgodne z prawem paszowym lub żywnościowym, w taki sposób, że stwarzają zagrożenie dla zdrowia ludzi lub zwierząt albo stanowią poważne naruszenie prawa paszowego lub żywnościowego, organ ten bezzwłocznie kontaktuje się z właściwym organem Państwa Członkowskiego miejsca wysyłki.

2. Właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca wysyłki bada sprawę, podejmuje wszelkie niezbędne środki i zawiadamia właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca przeznaczenia o charakterze przeprowadzonego badania oraz kontroli urzędowych, podjętych decyzjach oraz przyczynach takich decyzji.

3. Jeżeli właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca przeznaczenia ma powód sądzić, iż takie środki są nieodpowiednie, właściwe organy obydwu Państw Członkowskich razem poszukują sposobów oraz środków poprawy sytuacji łącznie z, jeżeli jest to właściwe, wspólnymi inspekcjami na miejscu przeprowadzanymi zgodnie z art. 36 ust. 3 i 4. Właściwe organy obydwu Państw Członkowskich powiadamiają Komisję jeżeli nie są w stanie uzgodnić właściwych środków.

Artykuł 39

Stosunki z państwami trzecimi

1. Gdy właściwy organ otrzymuje informacje od państwa trzeciego wskazujące niezgodność i/lub zagrożenie dla zdrowia ludzi lub zwierząt, organ ten przekazuje te informacje dalej do właściwych organów w innych Państwach Członkowskich jeżeli uznaje, że mogą one być zainteresowane tymi informacjami lub jeżeli o nie wnioskują. Właściwy organ przekazuje takie informacje Komisji w każdym przypadku, gdy są one przydatne na poziomie wspólnotowym.

2. Jeżeli państwo trzecie zaciągnęło prawne zobowiązanie do udzielenie pomocy wymaganej do zebrania dowodów o nieprawidłowym charakterze transakcji, które są lub wydają się być sprzeczne z właściwym prawem paszowym i żywnościowym, informacje uzyskane na podstawie niniejszego rozporządzenia mogą być przekazane do tego państwa trzeciego, za zgodą właściwych organów które dostarczyły te informacje, zgodnie z przepisami mającymi zastosowanie do przekazywania danych osobowych do państw trzecich.

Artykuł 40

Skoordynowana pomoc i działania następcze Komisji

1. Komisja bezzwłocznie przystępuje do koordynacji działań podjętych przez Państwa Członkowskie gdy, w wyniku informacji uzyskanych od Państw Członkowskich lub z innych źródeł, dowiaduje się o działaniach, które są, lub wydają się być, sprzeczne z prawem paszowym lub żywnościowym, a które pozostają w sferze zainteresowań na poziomie wspólnotowym, w szczególności, gdy:

a) działania takie mają, lub mogą mieć, skutki w kilku Państwach Członkowskich;

b) okazuje się, że podobne działania zostały przeprowadzone w kilku Państwach Członkowskich;

lub

c) Państwa Członkowskie nie są w stanie uzgodnić właściwych działań wobec niezgodności.

2. Gdy kontrole urzędowe w miejscu przeznaczenia wykazują powtarzającą się niezgodność lub inne zagrożenia dla ludzi, roślin lub zwierząt pochodzące bezpośrednio lub poprzez środowisko od paszy lub żywności, właściwy organ Państwa Członkowskiego miejsca przeznaczenia powiadamia bezzwłocznie Komisję oraz właściwe organy innych Państw Członkowskich.

3. Komisja może:

a) we współpracy z zainteresowanym Państwem Członkowskim wysłać zespół inspekcyjny w celu przeprowadzenia kontroli urzędowej na miejscu;

b) zobowiązać właściwy organ Państwa Członkowskiego wysyłki do zintensyfikowania kontroli urzędowych oraz do przedstawienia sprawozdania dotyczącego podjętych środków.

4. W przypadku gdy środki przewidziane w ust. 2 i 3 zostają podjęte przez przedsiębiorstwo paszowe lub żywnościowe w związku z powtarzającą się niezgodnością, właściwy organ nakłada na dane przedsiębiorstwo wszystkie wydatki wynikające z tych środków.

TYTUŁ V PLANY KONTROLI

Artykuł 41

Wieloletnie krajowe plany kontroli

W celu zapewnienia efektywnego wykonania art. 17 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, reguł dotyczących zdrowia zwierząt i ich dobrostanu oraz art. 45 niniejszego rozporządzenia, każde Państwo Członkowskie przygotowuje jeden zintegrowany wieloletni krajowy plan kontroli.

Artykuł 42

Zasady przygotowywania wieloletnich krajowych planów kontroli

1. Państwa Członkowskie

a) wykonują po raz pierwszy plan określony w art. 41 nie później niż do dnia 1 stycznia 2007 r.;

oraz

b) regularnie uaktualniają ten plan w świetle rozwoju sytuacji;

oraz

c) przekazują Komisji ostateczną wersję planu na jej wniosek.

2. Każdy wieloletni plan kontroli zawiera informacje ogólne dotyczące struktury i organizacji systemów kontroli pasz i żywności oraz systemów kontroli zdrowia zwierząt i ich dobrostanu w zainteresowanym Państwie Członkowskim oraz informacje w szczególności dotyczące:

a) celów strategicznych planu i w jaki sposób uszeregowania kontroli pod względem pierwszeństwa oraz alokacja zasobów odzwierciedla te cele;

b) sklasyfikowania ryzyka danych działań;

c) wyznaczenia właściwych organów i ich zadań na poziomie centralnym, regionalnym i lokalnym oraz dotyczące zasobów udostępnionych tym organom;

d) ogólnej organizacji i zarządzania kontrolami urzędowymi na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym, łącznie z kontrolami urzędowymi w poszczególnych zakładach;

e) systemów kontroli zastosowanych do różnych sektorów oraz koordynacji różnych usług właściwych organów odpowiedzialnych za kontrole urzędowe w tych sektorach;

f) tam gdzie jest to stosowne, delegowania zadań na rzecz organów kontrolnych;

g) metod mających na celu zapewnienie zgodności z kryteriami operacyjnymi z art. 4 ust. 2;

h) szkolenia pracowników przeprowadzających kontrole urzędowe określonych w art. 6;

i) udokumentowanych procedur określonych w art. 8 i 9;

j) organizacji i funkcjonowania planów awaryjnych odnoszących się do chorób przenoszonych przez zwierzęta lub pokarm, przypadków zanieczyszczenia pasz i żywności albo innych zagrożeń dla zdrowia ludzi;

k) organizacji współpracy i pomocy wzajemnej.

3. Wieloletnie krajowe plany kontroli mogą być dostosowywane w trakcie ich wykonywania. Zmiany mogą być dokonywane w świetle lub w celu uwzględnienia czynników obejmujących:

a) nowe przepisy;

b) zagrożenie nowymi chorobami lub inne zagrożenia dla zdrowia;

c) istotne zmiany w strukturze, zarządzaniu lub funkcjonowaniu właściwych organów krajowych;

d) wyniki kontroli urzędowych Państw Członkowskich;

e) wyniki wspólnotowych kontroli przeprowadzonych zgodnie z art. 45;

f) jakiekolwiek zmiany wytycznych określonych w art. 43;

g) wyniki badań naukowych;

h) wyniki audytów przeprowadzonych przez państwo trzecie w Państwie Członkowskim.

Artykuł 43

Wytyczne dotyczące wieloletnich krajowych planów kontroli

1. Wieloletnie krajowe plany kontroli określone w art. 41 uwzględniają wytyczne, które mają być sporządzone przez Komisję zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 2. Wytyczne w szczególności:

a) wspierają spójne, wszechstronne i zintegrowane podejście do kontroli urzedowych pasz i żywności, przepisów dotyczących zdrowia zwierząt i ich dobrostanu oraz obejmują wszystkie sektory i wszystkie etapy łańcucha paszowego i żywnościowego, łącznie z przywozem i wprowadzaniem;

b) określają oparte na stopniu zagrożenia priorytety i kryteria klasyfikacji ryzyka danych działań oraz najskuteczniejsze procedury kontrolne;

c) określają inne priorytety oraz najskuteczniejsze procedury kontrolne;

d) określają etapy produkcji, przetwarzania i dystrybucji pasz i żywności, łącznie z wykorzystaniem pasz, które zapewni najbardziej wiarygodne i indykatywne informacje dotyczące zgodności z prawem paszowym i żywnościowym;

e) wspierają przyjęcie najlepszych praktyk na wszystkich poziomach systemu kontroli;

f) wspierają rozwój skutecznych kontroli systemów śledzenia pochodzenia;

g) przekazują wskazówki dotyczące rozwoju systemów rejestrowania wykonania i wyników działań kontrolnych;

h) odzwierciedlają właściwe normy organów międzynarodowych oraz zalecenia odnoszące się do organizacji i funkcjonowania służb urzędniczych;

i) ustanawiają kryteria dotyczące przeprowadzania audytów określonych w art. 4 ust. 6;

j) określają strukturę sprawozdań rocznych wymaganych na mocy art. 44 oraz informacje jakie należy zamieścić w takich sprawozdaniach;

k) wskazują główne wskaźniki realizacji, które mają być zastosowane przy dokonywaniu oceny wieloletnich krajowych planów kontroli.

2. W miarę potrzeby, wytyczne są dostosowywane w świetle analizy sprawozdań rocznych, które Państwa Członkowskie przedkładają zgodnie z art. 44 lub w świetle kontroli wspólnotowych przeprowadzonych zgodnie z art. 45.

Artykuł 44

Roczne sprawozdanie

1. Rok po rozpoczęciu wykonywania wieloletnich krajowych planów kontroli, a następnie corocznie, Państwa Członkowskie przedkładają Komisji sprawozdanie wskazujące:

a) wszystkie zmiany dokonane w wieloletnich krajowych planów kontroli mające na celu uwzględnienie czynników określonych w art. 42 ust. 3;

b) wyniki kontroli i audytów przeprowadzonych w latach ubiegłych na podstawie postanowień wieloletnich krajowych planów kontroli;

c) rodzaj i liczbę przypadków zidentyfikowanej niezgodności;

d) działania mające na celu efektywne funkcjonowanie wieloletnich krajowych planów kontroli, łącznie z działaniami wykonawczymi i ich wynikami.

2. W celu wspierania spójnego sposobu ujęcia danych w tym sprawozdaniu, w szczególności ujęcia wyników kontroli urzędowych, informacje określone w ust. 1 uwzględniają wytyczne, które mają być sporządzone przez Komisję zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 2.

3. Państwa Członkowskie kończą przygotowywanie swoich sprawozdań i przekazują je Komisji, w ciągu sześciu miesięcy od końca roku do którego sprawozdanie się odnosi.

4. W świetle sprawozdań określonych w ust. 1, wyników wspólnotowych kontroli przeprowadzonych zgodnie z art. 45 oraz wszelkich innych istotnych informacji, Komisja sporządza roczne sprawozdanie dotyczące ogólnego funkcjonowania kontroli urzędowych w Państwach Członkowskich. Sprawozdanie to może, tam gdzie jest to stosowne, zawierać zalecenia dotyczące:

a) ewentualnych ulepszeń systemów kontroli urzędowych i audytów w Państwach Członkowskich, obejmujących ich zakres, zarządzanie i wykonanie;

b) szczególnych działań kontrolnych odnoszących się do sektorów lub działań, niezależnie od tego czy te sektory lub działania są objęte wieloletnimi krajowymi planami kontroli;

c) skoordynowanych planów mających na celu odniesienie się do kwestii będących przedmiotem szczególnego zainteresowania.

5. Wieloletnie krajowe plany kontroli oraz związane z nimi wytyczne są, tam gdzie jest to stosowne, dostosowywane na podstawie konkluzji oraz zaleceń zawartych w sprawozdaniu Komisji.

6. Komisja przedkłada swoje sprawozdanie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie oraz podaje je do publicznej wiadomości.

TYTUŁ VI DZIAŁALNOŚĆ WSPÓLNOTOWA

ROZDZIAŁ I: KONTROLE WSPÓLNOTOWE

Artykuł 45

Kontrole wspólnotowe w Państwach Członkowskich

1. Eksperci Komisji przeprowadzają ogólne i szczegółowe audyty w Państwach Członkowskich. Komisja może powołać ekspertów z Państw Członkowskich do udzielania pomocy swoim własnym ekspertom. Generalne i szczegółowe audyty organizowane są we współpracy z właściwymi organami Państw Członkowskich. Audyty przeprowadza się na formalnych podstawach. Ich głównym celem, ogólnie, jest zweryfikowanie, czy urzędowe kontrole mające miejsce w Państwach Członkowskich odbywają się zgodnie z wieloletnim planem krajowych kontroli określonym w art. 41 oraz w zgodzie z prawem wspólnotowym. W tym celu, oraz aby zwiększyć efektywność i skuteczność audytów, Komisja może, przed przeprowadzeniem takich audytów, wnosić do Państw Członkowskich o jak najszybsze dostarczenie aktualnych kopii planów krajowej kontroli.

2. Szczegółowe audyty i inspekcje w jednym lub w kilku szczególnych obszarach mogą uzupełniać ogólne audyty. Te szczegółowe audyty i inspekcje służą w szczególności:

a) weryfikacji wprowadzania w życie wieloletnich planów kontroli krajowych, prawa paszowego i żywnościowego oraz ustawodawstwa dotyczącego zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt oraz moga zawierać, gdy jest to właściwe, inspekcje na miejscu urzędowych służb i administracji audytowanego sektora;

b) weryfikacji funkcjonowania i organizacji właściwych organów;

c) dochodzenia ważnych i powracających problemów w Państwach Członkowskich;

d) dochodzenia sytuacji wyjątkowych, pojawiających się problemów lub nowych postępów w Państwach Członkowskich.

3. Komisja sporządza sprawozdanie ustaleń z każdej dokonanej kontroli. Sprawozdanie to, jeżeli jest to właściwe, zawiera zalecenia dla Państw Członkowskich dotyczące zwiększenia zgodności z prawem paszowym i prawem żywnościowym oraz zasadami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt. Komisja udostępnia publicznie swoje sprawozdania. W przypadku sprawozdań dotyczących kontroli przeprowadzanych w Państwie Członkowskim, Komisja przedstawia właściwym organom projekt sprawozdania aby przedstawiły one swoje uwagi, uwzględnia te uwagi w końcowym sprawozdaniu oraz publikuje uwagi właściwego organu wraz z końcowym sprawozdaniem.

4. Komisja ustanawia roczny program kontroli, przedstawiając go wcześniej Państwom Członkowskim, oraz przedkłada sprawozdanie dotyczace jego wyników. Komisja może zmienić program, uwzględniając postęp w zakresie pasz i bezpieczeństwa żywności, zdrowia zwierząt, dobrostanu zwierząt oraz zdrowia roślin.

5. Państwa Członkowskie

a) podejmują właściwe działanie w świetle zaleceń wynikających z kontroli Wspólnoty;

b) udzielają niezbędnej pomocy oraz zapewniają wszelką dokumentację oraz inne wsparcie techniczne o które wnioskują eksperci Komisji, w celu umożliwienia im efektywnego i skutecznego przeprowadzenia kontroli;

c) zapewniają, że eksperci Komisji mają dostęp do wszystkich pomieszczeń lub części pomieszczeń oraz do informacji, włączając systemy komputerowe, mających związek z wykonywaniem ich funkcji.

6. Szczegółowe zasady kontroli wspólnotowych w Państwach Członkowskich mogą być ustanowione lub zmienione zgodnie z procedurą określoną w art. 62 ust. 3.

Artykuł 46

Kontrole wspólnotowe w państwach trzecich

1