ZAŁĄCZNIK

„CZĘŚĆ PIERWSZA

PRZEPISY PODSTAWOWE

TYTUŁ I

Przedmiot, zakres stosowania i przepisy ogólne

Artykuł 1

Zakres stosowania

Niniejsze rozporządzenie ustanawia zasady regulujące realizację finansową zasobów Europejskiego Funduszu Rozwoju (EFR) oraz prezentację i badanie sprawozdań finansowych.

Artykuł 2

Związek z rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 966/2012

1. O ile wyraźnie nie przewidziano inaczej, bezpośrednie odniesienia w niniejszym rozporządzeniu do przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 (1) uważa się za obejmujące również odniesienia do odpowiadających im przepisów rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 1268/2012 (2).

2. Zawartych w niniejszym rozporządzeniu odniesień do obowiązujących przepisów rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 nie uznaje się za obejmujące przepisy proceduralne, które nie mają zastosowania do EFR, w szczególności te, które dotyczą uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych.

3. Odniesienia wewnętrzne w rozporządzeniu (UE, Euratom) nr 966/2012 lub w rozporządzeniu delegowanym (UE) nr 1268/2012 nie powodują, że przepisy, do których zawarto pośrednie odniesienia, mają zastosowanie do EFR.

4. Terminy używane w niniejszym rozporządzeniu mają takie samo znaczenie, jak terminy stosowane w rozporządzeniu (UE, Euratom) nr 966/2012, z wyjątkiem definicji, o których mowa w art. 2 lit a)–e) tego rozporządzenia.

Jednakże do celów niniejszego rozporządzenia następujące terminy w rozporządzeniu (UE, Euratom) nr 966/2012 mają następujące znaczenie:

a) »budżet« lub »budżetowy« oznacza »EFR«;

b) »zobowiązanie budżetowe« oznacza »zobowiązania finansowe«;

c) »instytucja« oznacza »Komisję«;

d) »środki« lub »środki operacyjne« oznaczają »zasoby EFR«;

e) »linia budżetowa« lub »pozycja w budżecie« oznacza »przydzielanie«;

f) »akt podstawowy« oznacza, w zależności od właściwego kontekstu, umowę wewnętrzną 10. EFR, decyzję Rady 2013/755/UE (3) (zwaną dalej »decyzją o stowarzyszeniu zamorskim«) lub rozporządzenie Rady (WE) nr 617/2007 (4) (zwane dalej »rozporządzeniem wykonawczym«);

g) »państwo trzecie« oznacza każde państwo lub terytorium będące beneficjentem objęte zakresem geograficznym EFR.

5. Interpretacja niniejszego rozporządzenia ma na celu zachowanie spójności z rozporządzeniem (UE, Euratom) nr 966/2012, chyba że taka interpretacja byłaby niezgodna ze specyfiką EFR przewidzianą w umowie o partnerstwie AKP-UE, umowie wewnętrznej 10. EFR, decyzji o stowarzyszeniu zamorskim lub rozporządzeniu wykonawczym.

Artykuł 3

Okresy, daty i terminy

O ile nie postanowiono inaczej, do terminów określonych w niniejszym rozporządzeniu ma zastosowanie rozporządzenie Rady (EWG, Euratom) nr 1182/71 (5).

Artykuł 4

Ochrona danych osobowych

Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez uszczerbku dla wymogów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 95/46/WE (6) oraz wymogów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 45/2001 (7).

Zastosowanie ma art. 29 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 na temat informacji dotyczących przekazywania danych osobowych do celów audytu.

TYTUŁ II

Zasady finansowe

Artykuł 5

Zasady finansowe

Zasoby EFR są realizowane zgodnie z następującymi zasadami:

a) jednolitości i rzetelności budżetowej;

b) jednostki rozliczeniowej;

c) uniwersalności;

d) specyfikacji;

e) należytego zarządzania finansami;

f) przejrzystości.

Rok budżetowy trwa od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia.

Artykuł 6

Zasady jednolitości i rzetelności budżetowej

Dochody mogą być pobierane, a wydatki realizowane jedynie pod warunkiem zaksięgowania ich na rzecz EFR.

Zastosowanie mają art. 8 ust. 2 i 3 oraz art. 8 ust. 4 akapit pierwszy rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Artykuł 7

Zasada jednostki rozliczeniowej

Odpowiednio ma zastosowanie art. 19 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczący stosowania euro.

Artykuł 8

Zasada uniwersalności

Bez uszczerbku dla art. 9 niniejszego rozporządzenia suma dochodów pokrywa sumę przewidywanych środków na płatności.

Wszystkie dochody i wydatki zapisuje się w pełnej wysokości bez dokonywania jakichkolwiek korekt między nimi, bez uszczerbku dla art. 23 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczącego zasad dotyczących odpisów oraz korekt z tytułu różnic kursowych, które mają zastosowanie.

Jednakże dochody, o których mowa w art. 9 ust. 2 lit. c) niniejszego rozporządzenia, automatycznie pomniejszają płatności za zobowiązanie, w związku z którym powstały.

Unia nie może zaciągać pożyczek w ramach EFR.

Artykuł 9

Dochody przeznaczone na określony cel

1. Dochody przeznaczone na określony cel są wykorzystywane do finansowania poszczególnych pozycji wydatków.

2. Do dochodów przeznaczonych na określony cel należą:

a) wkłady finansowe państw członkowskich i państw trzecich, w tym w obu przypadkach również ich agencji publicznych, podmiotów lub osób fizycznych; oraz wkłady organizacji międzynarodowych wnoszone na rzecz niektórych projektów lub programów pomocy zewnętrznej finansowanych przez Unię i zarządzanych przez Komisję lub Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) w ich imieniu zgodnie z art. 10 rozporządzenia wykonawczego;

b) dochody przeznaczone na szczególne cele, takie jak przychody z fundacji, dotacje, darowizny i zapisy;

c) dochody pochodzące ze spłaty niewłaściwie wypłaconych kwot, po ich odzyskaniu;

d) dochody pochodzące z odsetek od płatności zaliczkowych, z zastrzeżeniem art. 8 ust. 4 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012;

e) spłaty i dochody wygenerowane przez instrumenty finansowe zgodnie z art. 140 ust. 6 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012;

f) dochody wynikające z późniejszych zwrotów podatku zgodnie z art. 23 ust. 3 lit. b) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

3. Z dochodów przeznaczonych na określony cel, o których mowa w ust. 2 lit. a) i b), finansowane są pozycje wydatków ustalone przez darczyńcę pod warunkiem zaakceptowania przez Komisję.

Z dochodów przeznaczonych na określony cel, o których mowa w ust. 2 lit. e) i f), finansowane są pozycje wydatków podobne do tych, z których powstały te dochody.

4. Odpowiednio ma zastosowanie art. 184 ust. 3 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 966/2012.

5. Art. 22 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczący darowizn stosuje się do dochodów przeznaczonych na określony cel, o których mowa w ust. 2 lit. b) niniejszego artykułu. W odniesieniu do art. 22 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 przyjęcie darowizny podlega zatwierdzeniu przez Radę.

6. Zasoby EFR odpowiadające dochodom przeznaczonym na określony cel udostępnia się automatycznie, jeżeli Komisja otrzymała te dochody. Jednak prognoza należności ma skutek w postaci udostępnienia zasobów EFR w przypadku dochodów przeznaczonych na określony cel, o których mowa w ust. 2 lit. a), jeśli umowa z państwem członkowskim jest wyrażona w euro; płatności względem takich dochodów mogą być realizowane dopiero po otrzymaniu tych dochodów.

Artykuł 10

Zasada specyfikacji

Zasoby EFR przeznacza się na poszczególne cele w podziale na państwa AKP lub KTZ i zgodnie z głównymi instrumentami współpracy.

W odniesieniu do państw AKP instrumenty te ustanowiono w protokole finansowym załączonym do umowy o partnerstwie AKP-UE. Przeznaczenie zasobów (indykatywne alokacje) jest również oparte na przepisach umowy wewnętrznej 10. EFR i rozporządzenia wykonawczego i uwzględnia zasoby zarezerwowane na wydatki dotyczące wsparcia związane z programowaniem i realizacją na mocy art. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR.

W odniesieniu do KTZ instrumenty te ustanowiono w części czwartej decyzji o stowarzyszeniu zamorskim oraz w załączniku II do tej decyzji. Przy przeznaczaniu tych zasobów uwzględnia się również nieprzydzieloną rezerwę przewidzianą w art. 3 ust. 3 tego załącznika oraz zasoby zarezerwowane na środki w zakresie badań lub pomocy technicznej na mocy jego art. 1 ust. 1 lit. c).

Artykuł 11

Zasada należytego zarządzania finansami

1. Stosuje się art. 30 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczący zasad oszczędności, wydajności i skuteczności. Bez uszczerbku dla ust. 3 lit. a) niniejszego artykułu nie ma zastosowania art. 18 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012.

2. Określa się cele, które są sprecyzowane, wymierne, osiągalne, istotne i określone w czasie. Osiąganie tych celów monitorowane jest za pomocą wskaźników efektywności.

3. W celu usprawnienia procedury podejmowania decyzji, w szczególności w celu uzasadnienia i wyszczególnienia określonych wkładów wnoszonych przez państwa członkowskie, o których mowa w art. 21 niniejszego rozporządzenia, przeprowadza się następujące oceny:

a) wykorzystanie zasobów EFR poprzedza ocena ex ante działań, które mają zostać podjęte, obejmująca elementy wymienione w art. 18 ust. 1 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012;

b) działania poddawane są ocenie ex post w celu zapewnienia, by zamierzone wyniki uzasadniały zaangażowane środki.

4. Rodzaje finansowania przewidziane w tytule VIII niniejszego rozporządzenia i metody wykonywania, o których mowa w art. 17 niniejszego rozporządzenia, są wybierane na podstawie ich potencjału osiągania szczególnych celów działań i możliwości osiągania wyników, z uwzględnieniem, w szczególności, kosztów kontroli, obciążeń administracyjnych oraz przewidywanego ryzyka niezgodności. W przypadku dotacji powyższa zasada obejmuje rozważenie możliwości zastosowania kwot ryczałtowych, stawek zryczałtowanych i kosztów jednostkowych.

Artykuł 12

Kontrola wewnętrzna

Zastosowanie ma art. 32 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Artykuł 13

Zasada przejrzystości

1. EFR wykonuje się, a sprawozdania prezentuje zgodnie z zasadą przejrzystości.

2. Roczne zestawienie zobowiązań, płatności i roczna kwota wezwań do wnoszenia wkładów na mocy art. 7 umowy wewnętrznej 10. EFR są publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

3. Bez uszczerbku dla art. 4 niniejszego rozporządzenia, zastosowanie mają art. 35 ust. 2 akapit pierwszy i art. 35 ust. 3 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, dotyczące publikacji informacji o odbiorcach i innych informacji. Do celów art. 21 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 termin »miejscowość« oznacza, tam gdzie to konieczne, odpowiednik regionu na poziomie NUTS 2, jeśli odbiorca jest osobą fizyczną.

4. Działania finansowane w ramach EFR mogą być realizowane z wykorzystaniem współfinansowania równoległego lub wspólnego.

W przypadku współfinansowania równoległego działanie dzieli się na szereg wyraźnie identyfikowalnych elementów, które są osobno finansowane przez poszczególnych partnerów, przekazujących współfinansowanie w sposób umożliwiający każdorazowo określenie końcowego przeznaczenia środków.

W przypadku współfinansowania wspólnego całkowity koszt działania dzieli się pomiędzy poszczególnych partnerów współfinansujących, a zasoby trafiają do jednej puli w sposób uniemożliwiający stwierdzenie źródła finansowania zadań wykonywanych w ramach danego działania. W takich przypadkach publikacja ex post umów dotyczących dotacji i zamówień publicznych wymagana na podstawie art. 35 ust. 2 akapit pierwszy i art. 35 ust. 3 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 jest zgodna z przepisami dotyczącymi podmiotu, któremu powierza się wykonanie zadań, jeżeli takie istnieją.

5. Zapewniając pomoc finansową, Komisja podejmuje, w stosownych przypadkach, wszelkie niezbędne działania w celu zapewnienia widoczności unijnej pomocy finansowej. Obejmują one środki nakładające na odbiorców środków unijnych wymogi dotyczące widoczności, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków. Komisja jest odpowiedzialna za monitorowanie przestrzegania tych wymogów przez odbiorców.

TYTUŁ III

Zasoby EFR i wykonywanie

Artykuł 14

Źródła zasobów EFR

Na zasoby EFR składają się środki finansowe, o których mowa w art. 1 decyzji 2013/759/UE, i inne dochody przeznaczone na określony cel, o których mowa w art. 9 niniejszego rozporządzenia.

Zasoby EFR zarządzane przez EBI składają się także z zasobów Instrumentu Inwestycyjnego zarządzanego na zasadzie funduszu odnawialnego.

Artykuł 15

Struktura EFR

Dochody i wydatki EFR klasyfikuje się według ich rodzaju lub wykorzystania, zgodnie z celami, na które zostały przeznaczone.

Artykuł 16

Wykonywanie EFR zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami

1. Komisja wykonuje obowiązki Unii określone w art. 57 umowy o partnerstwie AKP-UE oraz w decyzji o stowarzyszeniu zamorskim. W tym celu realizuje ona dochody i wydatki EFR zgodnie z przepisami niniejszej części i przepisami części trzeciej niniejszego rozporządzenia, na własną odpowiedzialność i w granicach zasobów EFR.

2. Państwa członkowskie współpracują z Komisją na rzecz wykorzystywania zasobów EFR zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami.

Artykuł 17

Metody wykonywania

1. Zastosowanie mają art. 56 i 57 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

2. Z zastrzeżeniem ust. 3–5 niniejszego artykułu, zastosowanie mają zasady dotyczące metod wykonywania przewidziane w części pierwszej tytuł IV rozdział 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 oraz art. 188 i 193 tego rozporządzenia. Nie mają jednak zastosowania art. 58 ust. 1 lit. b) i art. 59 tego rozporządzenia dotyczące zarządzania dzielonego z państwami członkowskimi.

3. Podmioty, którym powierza się wykonywanie, zapewniają spójność z polityką zewnętrzną Unii, a także mogą powierzyć zadania dotyczące wykonywania budżetu innym podmiotom na warunkach równorzędnych z warunkami mającymi zastosowanie do Komisji. Wypełniają one swoje obowiązki zgodnie z art. 60 ust. 5 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 corocznie. Opinię z audytu przedstawia się w ciągu jednego miesiąca od sprawozdania i deklaracji zarządczej, tak aby została uwzględniona w poświadczeniu wiarygodności Komisji.

Organizacje międzynarodowe, o których mowa w art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (ii) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, oraz organy państw członkowskich, o których mowa w art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (v) i (vi) tego rozporządzenia, którym Komisja powierzyła zadania, także mogą powierzać zadania związane z wykonywaniem budżetu organizacjom typu non-profit mającym stosowne zdolności operacyjne i finansowe, na warunkach odpowiadających warunkom mającym zastosowanie do Komisji.

Państwa AKP i KTZ mogą także powierzyć zadania dotyczące wykonywania budżetu swoim departamentom oraz organom podlegającym prawu prywatnemu na podstawie umowy o świadczenie usług. Organy te są wybierane na podstawie otwartych, przejrzystych, proporcjonalnych i niedyskryminujących procedur, przy czym unika się konfliktu interesów. Umowa w sprawie finansowania przewiduje warunki umowy o świadczenie usług.

4. W przypadku wykonywania EFR w ramach zarządzania pośredniego z udziałem państw AKP lub KTZ, bez uszczerbku dla obowiązków państw AKP lub KTZ działających jako instytucje zamawiające, Komisja:

a) w razie konieczności, odzyskuje kwoty należne od odbiorców zgodnie z art. 80 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, w tym w drodze decyzji, która podlega wykonaniu na takich samych warunkach co warunki ustanowione w art. 299 Traktatu;

b) może, jeżeli okoliczności to uzasadniają, nałożyć kary administracyjne lub finansowe na takich samych warunkach co warunki ustanowione w art. 109 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Umowa w sprawie finansowania zawiera postanowienia dotyczące współpracy w tym celu pomiędzy Komisją a państwem AKP lub KTZ.

5. Unijna pomoc finansowa może być udzielana w formie wkładu do funduszy międzynarodowych, regionalnych lub krajowych, takich jak fundusze ustanowione lub zarządzane przez EBI, państwa członkowskie lub kraje i regiony partnerskie lub przez organizacje międzynarodowe, w celu przyciągnięcia wspólnego finansowania ze strony różnych darczyńców, lub do funduszy ustanowionych przez jednego lub kilku darczyńców w celu wspólnej realizacji projektów.

W odpowiednich przypadkach wspierany będzie wzajemny dostęp instytucji finansowych Unii do instrumentów finansowych utworzonych przez inne organizacje.

TYTUŁ IV

Podmioty działań finansowych

Artykuł 18

Postanowienia ogólne dotyczące podmiotów działań finansowych i ich odpowiedzialności

1. Komisja zapewnia każdemu podmiotowi działań finansowych zasoby niezbędne do wykonywania jego obowiązków oraz dokument opisujący szczegółowo jego zadania, prawa i obowiązki.

2. Zastosowanie ma art. 64 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczący rozdzielenia obowiązków.

3. Odpowiednio ma zastosowanie część pierwsza tytuł IV rozdział IV rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczący odpowiedzialności podmiotów upoważnionych do działań finansowych.

Artykuł 19

Urzędnik zatwierdzający

1. Zastosowanie mają art. 65, 66 i 67 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczące, odpowiednio, urzędnika zatwierdzającego, jego uprawnień i obowiązków, a także uprawnień i obowiązków szefów delegatur Unii.

Roczne sprawozdanie z działalności, o którym mowa w art. 66 ust. 9 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, zawiera w formie załącznika tabele przedstawiające według przydzielonych środków i według państw, terytoriów, regionów lub podregionów: zobowiązania ogółem, przyznane środki finansowe i płatności zrealizowane podczas roku budżetowego oraz sumy zbiorcze od czasu otwarcia odnośnego EFR.

2. W przypadku gdy właściwy urzędnik zatwierdzający Komisji stwierdza problemy w realizacji procedur odnoszących się do zarządzania zasobami EFR, w powiązaniu z wyznaczonym urzędnikiem zatwierdzającym (krajowym, regionalnym, pochodzącym z państw AKP lub terytorialnym) nawiązuje wszelkie niezbędne kontakty, aby zaradzić sytuacji i podjąć wszelkie niezbędne kroki. W przypadku gdy urzędnik zatwierdzający (krajowy, regionalny, pochodzący z państw AKP lub terytorialny) nie wykonuje lub nie jest w stanie wykonywać obowiązków nałożonych na niego na mocy umowy o partnerstwie AKP-UE lub decyzji o stowarzyszeniu zamorskim, właściwy urzędnik zatwierdzający Komisji może tymczasowo zająć jego miejsce i działać w jego imieniu; w takim przypadku Komisja może otrzymać rekompensatę finansową za dodatkowe obciążenia administracyjne poniesione ze środków przeznaczonych na przedmiotowe państwo AKP lub KTZ.

Artykuł 20

Księgowy

1. Księgowy Komisji jest księgowym EFR.

2. Zastosowanie mają art. 68, z wyjątkiem ust. 1 akapit drugi, i art. 69 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, dotyczące odpowiednio uprawnień i obowiązków księgowego oraz uprawnień, które mogą być delegowane przez księgowego. Nie mają zastosowania art. 54, art. 57 ust. 3, art. 58 ust. 5 akapit drugi oraz art. 58 ust. 6 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012.

TYTUŁ V

Operacje po stronie dochodów

Artykuł 21

Wkłady roczne i płatność w ratach

1. Zgodnie z art. 7 umowy wewnętrznej 10. EFR pułap rocznej kwoty wkładu na rok n + 2 i roczną kwotę wkładu na rok n + 1, a także jej płatności w trzech ratach, ustala się zgodnie z procedurą określoną w ust. 2–7 niniejszego artykułu.

Raty należne od każdego państwa członkowskiego ustala się w taki sposób, aby były proporcjonalne do wkładów tych państw członkowskich do EFR, określonych w art. 1 ust. 2 umowy wewnętrznej 10. EFR.

2. Do dnia 15 października roku n Komisja przedstawia wniosek określający:

a) pułap rocznej kwoty wkładu na rok n + 2;

b) roczną kwotę wkładu na rok n + 1;

c) kwotę pierwszej raty wkładu na rok n + 1;

d) indykatywną, niewiążącą prognozę opartą na podejściu statystycznym dotyczącą spodziewanych rocznych kwot wkładów na lata n + 3 i n + 4.

Rada podejmuje decyzję w sprawie tego wniosku do dnia 15 listopada roku n.

Państwa członkowskie wpłacają pierwszą ratę wkładu na rok n + 1 nie później niż do dnia 21 stycznia roku n + 1.

3. Do dnia 15 czerwca roku n + 1 Komisja przedstawia wniosek określający:

a) kwotę drugiej raty wkładu na rok n + 1;

b) zmienioną roczną kwotę wkładu na rok n + 1 zgodnie z rzeczywistymi potrzebami, w przypadku gdy zgodnie z art. 7 ust. 3 umowy wewnętrznej 10. EFR roczna kwota odbiega od rzeczywistych potrzeb.

Rada podejmuje decyzję w sprawie wniosku nie później niż w terminie 21 dni kalendarzowych od przedstawienia wniosku przez Komisję.

Państwa członkowskie wpłacają drugą ratę nie później niż 21 dni kalendarzowych po przyjęciu decyzji Rady.

4. Do dnia 15 czerwca roku n + 1 Komisja, uwzględniając prognozy EBI dotyczące zarządzania Instrumentem Inwestycyjnym i jego funkcjonowania, w tym dotacji na spłatę odsetek wykonywanych przez EBI, sporządza i przekazuje Radzie zestawienie zobowiązań, płatności i roczną kwotę wezwań do wnoszenia wkładów, które zostały dokonane w roku n i które mają zostać dokonane w roku n + 1 i roku n + 2. Komisja podaje roczne kwoty wkładów wnoszonych przez państwa członkowskie, a także kwotę, którą ma jeszcze wpłacić EFR, określając przy tym osobno części EBI i Komisji. Wysokości kwot na rok n + 1 i na rok n + 2 ustala się w zależności od zdolności skutecznego zapewnienia proponowanego poziomu zasobów; dąży się przy tym do uniknięcia istotnych różnic między poszczególnymi latami, jak również znacznych sald na koniec roku.

5. Do dnia10 października roku n + 1 Komisja przedstawia wniosek określający:

a) kwotę trzeciej raty wkładu na rok n + 1;

b) zmienioną roczną kwotę wkładu na rok n + 1 zgodnie z rzeczywistymi potrzebami, w przypadku gdy zgodnie z art. 7 ust. 3 umowy wewnętrznej 10. EFR roczna kwota odbiega od rzeczywistych potrzeb.

Rada podejmuje decyzję w sprawie wniosku nie później niż w terminie 21 dni kalendarzowych od przedstawienia wniosku przez Komisję.

Państwa członkowskie wpłacają trzecią ratę nie później niż 21 dni kalendarzowych po przyjęciu decyzji Rady.

6. Suma rat dotyczących danego roku nie może przekroczyć rocznej kwoty wkładu określonej na ten rok. Roczna kwota wkładu nie może przekroczyć pułapu określonego na ten rok. Pułap nie może być zwiększony, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w art. 7 ust. 4 umowy wewnętrznej 10. EFR. Ewentualne zwiększenie pułapu wprowadza się do wniosków, o których mowa w ust. 2, 3 i 5 niniejszego artykułu.

7. Pułap rocznej kwoty wkładów, które każde państwo członkowskie ma wpłacić na rok n + 2, roczna kwota wkładów dla roku n +1 oraz raty wkładów określają:

a) kwotę zarządzaną przez Komisję; oraz

b) kwotę zarządzaną przez EBI, łącznie z zarządzanymi przez niego dotacjami na spłatę odsetek.

Artykuł 22

Płatność rat

1. Wezwania do wniesienia wkładu w pierwszej kolejności wykorzystują jedną po drugiej kwoty określone dla poprzednich Europejskich Funduszy Rozwoju.

2. Wkłady państw członkowskich są wyrażone w euro i są uiszczane w euro.

3. Wkład, o którym mowa w art. 21 ust. 7 lit. a), jest przekazywany przez każde państwo członkowskie na specjalny rachunek zatytułowany »Komisja Europejska — Europejski Fundusz Rozwoju« otwarty w banku centralnym danego państwa członkowskiego lub wyznaczonej przez nie instytucji finansowej. Wkłady te pozostają na powyższych specjalnych rachunkach do terminu uiszczenia płatności. Komisja dokłada wszelkich starań, aby dokonując wypłat z tych specjalnych rachunków, zachować takie rozłożenie aktywów na tych rachunkach, które będzie odpowiadało kluczowi wkładów zgodnie z art. 1 ust. 2 lit. a) umowy wewnętrznej 10. EFR.

Wkład, o którym mowa w art. 21 ust. 7 lit. b) niniejszego rozporządzenia, jest przekazywany przez każde państwo członkowskie zgodnie z art. 53 ust. 1.

Artykuł 23

Odsetki za niewpłacone kwoty wkładu

1. Po upłynięciu terminów przewidzianych w art. 21 ust. 2, 3 i 5 dane państwo członkowskie jest zobowiązane do zapłaty odsetek zgodnie z następującymi warunkami:

a) stopa oprocentowania równa jest stopie stosowanej przez Europejski Bank Centralny w odniesieniu do jego głównych operacji refinansowania, opublikowanej w serii C Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, obowiązującej w pierwszym dniu kalendarzowym miesiąca, w którym upływa termin, powiększonej o dwa punkty procentowe. Za każdy miesiąc zwłoki stopa ta jest podwyższana o ćwierć punktu procentowego;

b) odsetki są płatne za okres, który upłynął od dnia kalendarzowego następującego po upływie terminu płatności do dnia zapłaty.

2. W odniesieniu do wkładu, o którym mowa w art. 21 ust. 7 lit. a), odsetki są przekazywane na jeden z rachunków przewidzianych w art. 1 ust. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR.

W odniesieniu do wkładu, o którym mowa w art. 21 ust. 7 lit. b), odsetki są przekazywane do Instrumentu Inwestycyjnego zgodnie z art. 53 ust. 1.

Artykuł 24

Wezwanie do wniesienia niezapłaconych wkładów

Po wygaśnięciu protokołu finansowego załączonego do umowy o partnerstwie AKP-UE Komisja i EBI, zgodnie z warunkami ustanowionymi w niniejszym rozporządzeniu, wzywają państwa członkowskie do zapłacenia pozostałej części wkładu, do którego są zobowiązane zgodnie z art. 21 niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 25

Inne operacje po stronie dochodów

1. Zastosowanie mają art. 77–79, art. 80 ust. 1 i 2 oraz art. 81–82 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczące prognozy należnych kwot, ustalania należności, zezwolenia na odzyskanie środków i zasad ich odzyskiwania, okresu przedawnienia i traktowania należności Unii na szczeblu krajowym. Odzyskiwanie można przeprowadzić w drodze decyzji Komisji podlegającej wykonaniu zgodnie z art. 299 Traktatu.

2. W odniesieniu do art. 77 ust. 3 i art. 78 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 odniesienie do zasobów własnych należy rozumieć jako odniesienie do wkładów państw członkowskich, o których mowa w art. 21 niniejszego rozporządzenia.

3. Art. 83 ust. 2 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 stosuje się do odzyskiwania kwot w euro. Ma on również zastosowanie w odniesieniu do odzyskiwania kwot w walucie lokalnej, przy czym stosowanym kursem wymiany jest kurs danego banku centralnego z państwa emitującego daną walutę, obowiązujący w pierwszym dniu kalendarzowym miesiąca, w którym wystawiono nakaz odzyskania środków.

4. W odniesieniu do art. 84 ust. 3 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 wykaz należności ustala się oddzielnie dla EFR i dodaje się go do sprawozdania, o którym mowa w art. 44 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.

5. Art. 85 i 90 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 nie mają zastosowania.

TYTUŁ VI

Operacje po stronie wydatków

Artykuł 26

Decyzje w sprawie finansowania

Zaciąganie zobowiązań na wydatki następuje po przyjęciu przez Komisję decyzji w sprawie finansowania.

Zastosowanie ma art. 84 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z wyjątkiem jego ust. 2.

Artykuł 27

Zasady mające zastosowanie do zobowiązań

1. Zastosowanie ma art. 85, z wyjątkiem ust. 3 lit. c), art. 86, 87, 185 oraz 189 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, dotyczące zobowiązań i realizacji działań zewnętrznych. Nie ma zastosowania art. 95 ust. 2, art. 97 ust. 1 lit. a) i e) oraz art. 98 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012.

2. W odniesieniu do kwestii stosowania art. 189 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, okres zawierania indywidualnych zamówień oraz umów o udzielenie dotacji, które służą realizacji działania, może zostać wydłużony ponad trzy lata od dnia zawarcia umowy w sprawie finansowania, w przypadku gdy państwa AKP oraz KTZ powierzą zadania dotyczące wykonywania budżetu zgodnie z art. 17 ust. 3 niniejszego rozporządzenia.

3. W przypadku gdy zasoby EFR są realizowane w ramach zarządzania pośredniego z udziałem państw AKP lub KTZ, właściwy urzędnik zatwierdzający może, po przyjęciu uzasadnienia, przedłużyć dwuletni okres, o którym mowa w art. 86 ust. 5 akapit trzeci rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, oraz trzyletni okres, o którym mowa w art. 189 ust. 2 akapit drugi tego rozporządzenia.

4. Pod koniec takich przedłużonych okresów, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, lub okresów, o których mowa w art. 86 ust. 5 akapit trzeci i w art. 189 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, niewykorzystane środki w stosownych przypadkach umarza się.

5. W przypadku przyjęcia środków na mocy art. 96 i 97 umowy o partnerstwie AKP-UE, trwanie przedłużonych okresów, o których mowa w ust. 3 niniejszego artykułu, art. 86 ust. 5 akapit trzeci i art. 189 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, może zostać zawieszone.

6. Do celów art. 87 ust. 1 lit. c) i art. 87 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 zgodność i prawidłowość podlegają ocenie według właściwych przepisów, zwłaszcza Traktatów, umowy o partnerstwie AKP-UE, decyzji o stowarzyszeniu zamorskim, umowy wewnętrznej 10. EFR, niniejszego rozporządzenia oraz wszystkich aktów przyjętych w ramach wykonywania tych przepisów.

7. Każde zobowiązanie prawne musi wyraźnie stanowić, że Komisja i Trybunał Obrachunkowy są uprawnione do przeprowadzania weryfikacji i audytu, jak również że OLAF jest uprawniony do prowadzenia dochodzeń, na podstawie dokumentacji oraz na miejscu, wobec wszystkich beneficjentów, wykonawców i podwykonawców, którzy otrzymali środki z EFR.

Artykuł 28

Poświadczanie zasadności, zatwierdzanie i realizacja wydatków

Zastosowanie mają art. 88, 89, art. 90 z wyjątkiem jego ust. 4 akapit drugi, oraz art. 91 i art. 184 ust. 4 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Artykuł 29

Terminy płatności

1. Do płatności dokonywanych przez Komisję zastosowanie ma art. 92 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z zastrzeżeniem ust. 2.

2. W przypadku gdy zasoby EFR są realizowane w ramach zarządzania pośredniego z udziałem państw AKP lub KTZ i Komisja wykonuje płatności w ich imieniu, termin, o którym mowa w art. 92 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, ma zastosowanie do wszelkich płatności, o których nie ma mowy w lit. a) tego artykułu. Umowa w sprawie finansowania zawiera niezbędne postanowienia w celu zapewnienia terminowej współpracy instytucji zamawiającej.

3. Roszczenia z tytułu opóźnionych płatności, za które odpowiada Komisja, są ujmowane w rachunku lub rachunkach określonych w art. 1 ust. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR.

TYTUŁ VII

Różne przepisy wykonawcze

Artykuł 30

Audytor wewnętrzny

Audytorem wewnętrznym EFR jest audytor wewnętrzny Komisji. Zastosowanie mają art. 99 i 100 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Artykuł 31

Systemy informatyczne, elektroniczne przekazywanie danych i e-administracja

Zastosowanie mają odpowiednio art. 93, 94 i 95 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 dotyczące zarządzania operacjami i dokumentami przy użyciu systemów elektronicznych.

Artykuł 32

Dobra administracja i dochodzenie roszczeń

Zastosowanie mają art. 96 i 97 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Artykuł 33

Korzystanie z centralnej bazy danych o wykluczeniach

Do celów wdrożenia EFR stosuje się centralną bazę danych o wykluczeniach, utworzoną na podstawie art. 108 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, która zawiera szczegółowe informacje o kandydatach i oferentach oraz wnioskodawcach i beneficjentach, którzy znajdują się w jednej z sytuacji przewidzianych w art. 106, art. 109 ust. 1 akapit pierwszy lit. b) i art. 109 ust. 2 lit. a) tego rozporządzenia.

Odpowiednio mają zastosowanie art. 108 ust. 2 i 5 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 oraz art. 142 i 144 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 dotyczące korzystania z centralnej bazy danych o wykluczeniach oraz dostępu do niej.

W odniesieniu do art. 108 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 interesy finansowe Unii obejmują realizację EFR.

Artykuł 34

Ustalenia administracyjne z ESDZ

Europejska Służba Działań Zewnętrznych (ESDZ) i służby Komisji mogą przyjąć szczegółowe ustalenia w celu ułatwienia realizacji przez delegatury Unii zasobów przewidzianych na wydatki wspierające powiązane z EFR zgodnie z art. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR.

TYTUŁ VIII

Rodzaje finansowania

Artykuł 35

Przepisy ogólne dotyczące rodzajów finansowania

1. W celu świadczenia wsparcia finansowego w ramach niniejszego tytułu, współpraca między Unią, państwami AKP i KTZ może mieć formę, między innymi:

a) uzgodnień trójstronnych, na mocy których Unia koordynuje wspólnie z państwami trzecimi swoją pomoc na rzecz danego państwa AKP, KTZ lub regionu;

b) środków współpracy administracyjnej, takich jak partnerstwo między instytucjami publicznymi, organami władz lokalnych, krajowymi organami publicznymi lub podmiotami prawa prywatnego, którym powierzono zadania użyteczności publicznej danego państwa członkowskiego lub regionu najbardziej oddalonego, a takimi instytucjami lub organami państwa AKP lub KTZ lub ich regionu, a także środków współpracy z udziałem ekspertów z sektora publicznego oddelegowanych przez państwa członkowskie lub ich władze regionalne i lokalne;

c) fachowych instrumentów służących tworzeniu zdolności w państwie AKP lub KTZ lub ich regionie oraz zapewnianej państwu AKP lub KTZ lub ich regionowi krótkoterminowej technicznej pomocy i doradztwa, a także wsparcia dla centrów wiedzy i centrów doskonałości, działających zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju, w zakresie zarządzania sektorem publicznym i reformy tego sektora;

d) udziału w kosztach koniecznych do zawiązania partnerstwa publiczno-prywatnego i administrowania nim;

e) programów wspierania polityki sektorowej, w ramach których Unia udziela wsparcia na program sektorowy danego państwa AKP lub KTZ; lub

f) dotacji na spłatę odsetek zgodnie z art. 37.

2. Oprócz rodzajów finansowania przewidzianych w art. 36–42, pomoc finansowa może być również świadczona poprzez:

a) redukcję zadłużenia na mocy programów redukcji zadłużenia uzgodnionych na poziomie międzynarodowym;

b) w wyjątkowych przypadkach — sektorowe i ogólne programy przywozu, które mogą mieć formę: — sektorowych programów przywozu towarów, — sektorowych programów przywozu zapewniających walutę obcą na finansowanie przywozu dla danego sektora, lub — ogólnych programów przywozu zapewniających walutę obcą na finansowanie przywozu ogólnego, obejmującego szeroką gamę produktów.

3. Pomoc finansowa może być również zapewniona poprzez wkład na rzecz międzynarodowych, regionalnych lub krajowych środków, takich jak te ustanowione lub zarządzane przez Europejski Bank Inwestycyjny, państwa członkowskie lub przez państwa AKP lub KTZ i regiony lub przez organizacje międzynarodowe, w celu przyciągnięcia wspólnego finansowania od szeregu darczyńców, lub na rzecz środków ustanowionych przez jednego lub kilku darczyńców w celu wspólnej realizacji projektów.

W odpowiednich przypadkach wspierany będzie wzajemny dostęp instytucji finansowych Unii do instrumentów finansowych utworzonych przez inne organizacje.

4. W kontekście wdrażania swojego wsparcia na rzecz przekształceń i reform w państwach AKP oraz KTZ Unia wykorzystuje doświadczenia państw członkowskich oraz zdobytą w ten sposób wiedzę, a także dzieli się nimi.

Artykuł 36

Udzielanie zamówień

1. Zastosowanie ma art. 101 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 definiujący zamówienia publiczne.

2. Do celów niniejszego rozporządzenia instytucjami zamawiającymi są:

a) Komisja, w imieniu i na rachunek jednego lub więcej państw AKP lub KTZ;

b) podmioty i osoby, o których mowa w art. 185 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, którym powierzono odpowiednie zadania dotyczące wykonywania budżetu.

3. W przypadku zamówień udzielanych przez instytucje zamawiające, o których mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, lub w ich imieniu, stosuje się przepisy zawarte w części pierwszej tytuł V rozdział 1 oraz części drugiej tytuł IV rozdział 3 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z wyjątkiem:

a) art. 103, art. 104 ust. 1 akapit drugi oraz art. 111 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012;

b) art. 127 ust. 3 i 4, art. 128, art. 134–137, art. 139 ust. 3–6, art. 148 ust. 4, art. 151 ust. 2, art. 160, art. 164, art. 260 zdanie drugie i art. 262 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012.

Do umów na roboty budowlane ma zastosowanie art. 124 ust. 2 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012.

Pierwszy akapit niniejszego ustępu nie ma zastosowania do instytucji zamawiających, o których mowa w ust. 2 lit. b) niniejszego artykułu, w przypadku gdy, po przeprowadzeniu kontroli określonych w art. 61 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, Komisja upoważniła je do stosowania ich własnych procedur udzielania zamówień.

4. W przypadku zamówień udzielanych przez Komisję na własny rachunek, jak również działań wykonawczych odnoszących się do środków pomocy przeznaczonych na zarządzanie kryzysowe oraz operacje ochrony ludności i pomocy humanitarnej, zastosowanie mają przepisy części pierwszej tytuł V rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

5. W przypadku niezastosowania procedur, o których mowa w ust. 3, wydatki na operacje, których to dotyczy, nie kwalifikują się do finansowania z EFR.

6. Procedury udzielania zamówień, o których mowa w ust. 3, są określone w umowie w sprawie finansowania.

7. W odniesieniu do art. 263 ust. 1 lit. a) rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012:

a) »wstępne ogłoszenie informacyjne« jest ogłoszeniem, poprzez które instytucje zamawiające zawiadamiają, na zasadzie orientacyjnej, o przewidywanej łącznej wartości i przedmiocie zamówień, których zamierzają udzielić, i umów ramowych, które zamierzają zawrzeć w ciągu roku budżetowego, z wyjątkiem zamówień udzielanych w drodze procedury negocjacyjnej bez uprzedniej publikacji ogłoszenia o zamówieniu;

b) »ogłoszenie o zamówieniu« jest środkiem, za pomocą którego instytucje zamawiające informują o swoim zamiarze wszczęcia procedury mającej na celu udzielenie zamówienia lub zawarcie umowy ramowej lub też utworzenia dynamicznego systemu zakupów zgodnie z art. 131 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012;

c) »ogłoszenie o udzieleniu zamówienia« oznacza ogłoszenie informujące o wyniku procedury przetargowej mającej na celu udzielenie zamówień, zawarcie umów ramowych lub udzielenie zamówień opartych na dynamicznym systemie zakupów.

Artykuł 37

Dotacje

1. Z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 niniejszego artykułu, zastosowanie mają przepisy części pierwszej tytuł VI oraz art. 192 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

2. Dotacje są bezpośrednimi wkładami finansowymi, przyznawanymi na zasadzie darowizny z EFR na finansowanie dowolnego spośród następujących rodzajów działań:

a) działania mającego przyczynić się do osiągnięcia celu umowy o partnerstwie AKP-UE lub decyzji o stowarzyszeniu zamorskim lub programu czy projektu przyjętego zgodnie z tą umową lub decyzją; lub

b) funkcjonowania organu, który dąży do osiągnięcia celu, o którym mowa w lit. a).

Dotacja w rozumieniu lit. a) może być przyznana organowi, o którym mowa w art. 208 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

3. Pracując z zainteresowanymi stronami z państw AKP lub KTZ, Komisja bierze pod uwagę ich szczególną sytuację, w tym potrzeby i kontekst, podczas określania zasad finansowania, rodzaju wkładu, zasad przyznawania dotacji i przepisów administracyjnych dotyczących zarządzania dotacjami w celu dotarcia do jak najszerszego kręgu zainteresowanych stron z państw AKP lub KTZ oraz najlepszego zaspokojenia ich potrzeb, a także najefektywniejszej realizacji celów umowy o partnerstwie AKP-UE lub decyzji o stowarzyszeniu zamorskim. Zachęca się do określania warunków szczególnych, takich jak umowy o partnerstwie, wsparcie finansowe dla osób trzecich, bezpośrednie udzielanie dotacji lub zaproszenia do składania ofert z zastosowaniem kryteriów kwalifikowalności lub płatności ryczałtowe.

4. W rozumieniu niniejszego rozporządzenia dotacjami nie są:

a) pozycje, o których mowa w art. 121 ust. 2 lit. b)–f), h) oraz i) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012;

b) pomoc finansowa, o której mowa w art. 35 ust. 2 niniejszego rozporządzenia.

5. Art. 175 i 177 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 nie mają zastosowania.

Artykuł 38

Nagrody

Zastosowanie ma część pierwsza tytuł VII rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z wyjątkiem art. 138 ust. 2 akapit drugi.

Artykuł 39

Wsparcie budżetowe

Zastosowanie ma art. 186 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Ogólne lub sektorowe wsparcie budżetowe Unii opiera się na wzajemnej rozliczalności oraz wspólnych zobowiązaniach na rzecz uniwersalnych wartości i ma na celu wzmocnienie umownego partnerstwa między Unią a państwami AKP lub KTZ w celu propagowania demokracji, praw człowieka i praworządności, wsparcia zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu oraz wyeliminowania ubóstwa.

Każda decyzja o zapewnieniu wsparcia budżetowego opiera się na strategiach wsparcia budżetowego ustalonych przez Unię, jasnym zestawie kryteriów kwalifikowalności oraz dokładnej ocenie ryzyka i korzyści.

Jednym z kluczowych czynników wpływających na taką decyzję jest ocena zaangażowania, dotychczasowych osiągnięć i postępów państw AKP i KTZ w zakresie poszanowania demokracji, praw człowieka i praworządności. Wsparcie budżetowe różnicuje się, tak aby lepiej reagować na sytuację polityczną, gospodarczą i społeczną w państwach AKP oraz KTZ, biorąc pod uwagę sytuacje niestabilności.

Przy udzielaniu wsparcia budżetowego Komisja w wyraźny sposób definiuje oraz monitoruje jego warunki, a także wspiera rozwój kontroli parlamentarnej i zdolności audytowej oraz zwiększa przejrzystość i publiczny dostęp do informacji.

Wypłata wsparcia budżetowego jest uzależniona od zadowalających postępów w osiąganiu celów ustalonych z państwami AKP oraz KTZ.

Przy udzielaniu wsparcia budżetowego dla KTZ uwzględnia się ich powiązania instytucjonalne z danym państwem członkowskim.

Artykuł 40

Instrumenty finansowe

Instrumenty finansowe mogą być ustanowione w decyzjach w sprawie finansowania, o których mowa w art. 26. W miarę możliwości nadzoruje je EBI, wielostronna europejska instytucja finansowa, taka jak Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju (EBOR), lub dwustronna europejska instytucja finansowa, np. dwustronne banki rozwoju, ewentualnie łączy się je z dodatkowymi dotacjami z innych źródeł.

Komisja może realizować instrumenty finansowe w trybie zarządzania bezpośredniego lub w trybie zarządzania pośredniego, powierzając zadania podmiotom zgodnie z art. 58 ust. 1 lit. c) ppkt (ii), (iii), (v) i (vi) rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012. Podmioty te muszą spełniać wymogi rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 i działać zgodnie z celami, normami i politykami Unii, jak również najlepszymi praktykami w zakresie wykorzystywania funduszy unijnych i sprawozdawczości w tym zakresie.

Uważa się, że podmioty, które spełniają kryteria określone w art. 60 ust. 2 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, spełniają kryteria wyboru, o których mowa w art. 139 tego rozporządzenia. Zastosowanie ma część pierwsza tytuł VIII rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z wyjątkiem art. 139 ust. 1, art. 139 ust. 4 akapit pierwszy i art. 139 ust. 5 tego rozporządzenia.

Na potrzeby realizacji i sprawozdawczości instrumenty finansowe mogą być odpowiednio pogrupowane.

Artykuł 41

Eksperci

Zastosowanie mają art. 204 akapit drugi rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 i art. 287 rozporządzenia delegowanego (UE) nr 1268/2012 dotyczące ekspertów zewnętrznych otrzymujących wynagrodzenie.

Artykuł 42

Fundusze powiernicze Unii

1. Zastosowanie ma art. 187 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, z zastrzeżeniem ust. 2 niniejszego artykułu.

2. W odniesieniu do art. 187 ust. 8 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, właściwym komitetem jest komitet, o którym mowa w art. 8 umowy wewnętrznej 10. EFR.

TYTUŁ IX

Prezentacja sprawozdań i rachunkowość

Artykuł 43

Sprawozdania EFR

1. Sprawozdanie EFR, opisujące jego sytuację finansową na dzień 31 grudnia danego roku, obejmuje:

a) sprawozdanie finansowe;

b) sprawozdanie z realizacji finansowej.

Sprawozdaniu finansowemu towarzyszą informacje dostarczone przez EBI zgodnie z art. 57.

2. Księgowy przesyła sprawozdanie tymczasowe do Trybunału Obrachunkowego do dnia 31 marca następnego roku.

3. Do dnia 15 czerwca następnego roku Trybunał Obrachunkowy przedstawia uwagi na temat sprawozdania tymczasowego w odniesieniu do tej części zasobów EFR, za zarządzanie którą odpowiada Komisja, tak aby Komisja mogła wprowadzić poprawki uznane za niezbędne do sporządzenia sprawozdania końcowego.

4. Komisja zatwierdza końcowe sprawozdanie i przesyła je Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Trybunałowi Obrachunkowemu nie później niż do dnia 31 lipca następnego roku.

5. Zastosowanie ma art. 148 ust. 3 akapit drugi rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

6. Końcowe sprawozdanie finansowe jest publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej wraz z poświadczeniem wiarygodności przedkładanym przez Trybunał Obrachunkowy zgodnie z art. 49 do dnia 15 listopada następnego roku.

7. Zgodnie z ust. 2 i 4 tymczasowe i końcowe sprawozdania finansowe można przesyłać drogą elektroniczną.

Artykuł 44

Sprawozdanie finansowe i sprawozdanie z realizacji finansowej

1. Zastosowanie ma art. 145 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

2. Sprawozdanie z realizacji finansowej jest przygotowywane przez właściwego urzędnika zatwierdzającego, a następnie przekazywane do księgowego do dnia 15 marca w celu włączenia go do sprawozdania EFR. Przedstawia ono prawdziwy i rzetelny obraz operacji po stronie dochodów i wydatków z zasobów EFR. Jest ono sporządzone w milionach euro i obejmuje:

a) rachunek wyniku finansowego, który przedstawia wszystkie operacje finansowe po stronie dochodów i wydatków w danym roku;

b) załącznik do rachunku wyniku finansowego, który uzupełnia i objaśnia informacje przedstawione w tym rachunku.

3. Rachunek wyniku finansowego zawiera:

a) tabelę opisującą zmiany, które zaszły w poprzednim roku budżetowym w przyznanych środkach;

b) tabelę przedstawiającą według przydzielonych środków: zobowiązania ogółem, przyznane środki finansowe i płatności zrealizowane w trakcie roku budżetowego oraz łączne kwoty od czasu otwarcia EFR.

Artykuł 45

Monitorowanie i sprawozdawczość Komisji i EBI

1. Komisja i EBI monitorują, w zakresie dotyczącym każdej z tych instytucji, wykorzystanie pomocy EFR przez państwa AKP, KTZ lub wszelkich innych beneficjentów oraz realizację projektów finansowanych przez EFR, uwzględniając w szczególności cele określone w art. 55 i 56 umowy o partnerstwie AKP-UE oraz w odpowiednich przepisach decyzji o stowarzyszeniu zamorskim.

2. EBI okresowo informuje Komisję o realizacji projektów finansowanych z zasobów EFR, którymi zarządza, zgodnie z procedurami określonymi w wytycznych operacyjnych Instrumentu Inwestycyjnego.

3. Komisja i EBI dostarczają państwom członkowskim informacji dotyczących realizacji działań finansowanych z zasobów EFR, jak przewidziano w art. 18 rozporządzenia wykonawczego. Komisja wysyła te informacje do Trybunału Obrachunkowego zgodnie z art. 11 ust. 5 umowy wewnętrznej 10. EFR.

Artykuł 46

Rachunkowość

Zasady rachunkowości, o których mowa w art. 143 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, stosuje się do zasobów EFR zarządzanych przez Komisję. Zasady te stosuje się do EFR, biorąc pod uwagę szczególny charakter jego działań.

Zasady rachunkowości określone w art. 144 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 stosuje się w odniesieniu do sprawozdań finansowych, o których mowa w art. 44 niniejszego rozporządzenia.

Zastosowanie mają art. 151, 153, 154 i 155 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

Księgowy sporządza i, po konsultacji z właściwym urzędnikiem zatwierdzającym, przyjmuje plan kont mający zastosowanie do działań EFR.

Artykuł 47

Rachunkowość budżetowa

1. W kontach budżetowych wykazuje się szczegółowo realizację finansową zasobów EFR.

2. Konta budżetowe wykazują wszystkie:

a) przydziały środków i odpowiadające im zasoby EFR;

b) zobowiązania finansowe;

c) płatności; oraz

d) ustalone zadłużenie oraz pobór należności za rok budżetowy w pełnej kwocie, bez wzajemnego potrącania.

3. W przypadku gdy zobowiązania, płatności i zadłużenie podawane są w walutach krajowych, system księgowy umożliwia, w razie konieczności, ich księgowanie w walutach krajowych oraz w euro.

4. Globalne zobowiązania finansowe księgowane są w euro, w wartości określonej w decyzjach w sprawie finansowania podjętych przez Komisję. Indywidualne zobowiązania finansowe księgowane są w euro, w wysokości równej wartości zobowiązań prawnych. Wartość ta obejmuje w stosownych przypadkach:

a) rezerwę na płatność z tytułu wydatków podlegających zwrotowi po przedstawieniu dokumentów uzupełniających;

b) rezerwę na zmiany cen, wzrost ilości oraz na nieprzewidziane wypadki określone w zamówieniach finansowanych ze środków EFR;

c) rezerwę finansową na wahania kursów wymiany walut.

5. Cała dokumentacja księgowa dotycząca wypełniania zobowiązań jest przechowywana przez okres pięciu lat od dnia decyzji o udzieleniu absolutorium z realizacji finansowej zasobów EFR, o której mowa w art. 50, w odniesieniu do roku budżetowego, w którym zawarte zostało zobowiązanie do celów księgowych.

TYTUŁ X

Kontrola zewnętrzna i udzielenie absolutorium

Artykuł 48

Kontrola zewnętrzna

1. W odniesieniu do zadań finansowanych z zasobów EFR zarządzanych przez Komisję zgodnie z art. 16, Trybunał Obrachunkowy wykonuje swoje uprawnienia, działając zgodnie z niniejszym artykułem i art. 49.

2. Zastosowanie mają art. 159, 160, art. 161 z wyjątkiem jego ust. 6, art. 162 z wyjątkiem jego ust. 3 zdanie pierwsze i ust. 5 oraz art. 163 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

3. Do celów art. 159 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 Trybunał Obrachunkowy uwzględnia postanowienia Traktatów, umowy o partnerstwie AKP-UE, decyzji o stowarzyszeniu zamorskim, umowy wewnętrznej 10. EFR, przepisy niniejszego rozporządzenia oraz wszystkich innych aktów przyjętych na podstawie tych instrumentów.

4. Do celów art. 162 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012 za datę określoną w zdaniu pierwszym przyjmuje się dzień 15 czerwca.

5. Trybunał Obrachunkowy jest powiadamiany o przepisach wewnętrznych, o których mowa w art. 56 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, w tym o wyznaczeniu urzędników zatwierdzających, jak również o akcie o delegowaniu uprawnień, o którym mowa w art. 69 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

6. Krajowe organy kontroli państw AKP i KTZ zachęcane są do współpracowania z Trybunałem Obrachunkowym, jeżeli zaprosi on do takiej współpracy.

7. Trybunał Obrachunkowy może, na wniosek jednej z innych instytucji Unii, wydawać opinie w sprawach odnoszących się do EFR.

Artykuł 49

Poświadczenie wiarygodności

Jednocześnie ze sprawozdaniem rocznym, o którym mowa w art. 162 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, Trybunał Obrachunkowy przedkłada Parlamentowi Europejskiemu i Radzie poświadczenie wiarygodności dotyczące rozliczeń oraz legalności i prawidłowości operacji podstawowych, które jest publikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Artykuł 50

Udzielenie absolutorium w odniesieniu do Komisji

1. Decyzja o udzieleniu absolutorium obejmuje sprawozdania, o których mowa w art. 43, z wyjątkiem części dostarczanej prze EBI zgodnie z art. 57, i jest przyjmowana zgodnie z art. 164 i art. 165 ust. 2 i 3 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012. Absolutorium, o którym mowa w art. 164 ust. 1 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012, udzielane jest w odniesieniu do zasobów EFR zarządzanych przez Komisję zgodnie z art. 16 ust. 1 niniejszego rozporządzenia na rok n.

2. Decyzja o udzieleniu absolutorium jest publikowana w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

3. Zastosowanie mają art. 166 i 167 rozporządzenia (UE, Euratom) nr 966/2012.

CZĘŚĆ DRUGA

INSTRUMENT INWESTYCYJNY

Artykuł 51

Rola Europejskiego Banku Inwestycyjnego

EBI zarządza w imieniu Unii Instrumentem Inwestycyjnym i przeprowadza operacje w jego ramach, włącznie z dotacjami na spłatę odsetek i pomocą techniczną, zgodnie z częścią drugą niniejszego rozporządzenia.

Ponadto EBI podejmuje się realizacji finansowej innych operacji przeprowadzanych przez finansowanie z zasobów własnych zgodnie z art. 4 umowy wewnętrznej 10. EFR, w stosownych przypadkach połączonych z dotacjami na spłatę odsetek pozyskiwanymi z zasobów EFR.

Wykonanie części drugiej niniejszego rozporządzenia nie stanowi podstawy do jakichkolwiek obowiązków lub zobowiązań ze strony Komisji.

Artykuł 52

Szacunki zobowiązań i płatności w odniesieniu do Instrumentu Inwestycyjnego

Zgodnie z umową wewnętrzną 10. EFR EBI przesyła Komisji do dnia 1 września każdego roku, w odniesieniu do działań Instrumentu Inwestycyjnego, swoje szacunki zobowiązań i płatności, które są niezbędne do sporządzenia zestawienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 umowy wewnętrznej 10. EFR, łącznie z realizowanymi przez ten instrument dotacjami na spłatę odsetek. W razie konieczności EBI przesyła Komisji uaktualnione szacunki zobowiązań i płatności. Szczegóły określa się w umowie o zarządzaniu przewidzianej w art. 55 ust. 4 niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 53

Zarządzanie wkładami do Instrumentu Inwestycyjnego

1. Wkłady, o których mowa w art. 21 ust. 7 lit. b), przyjęte przez Radę, są wpłacane bez kosztów dla beneficjenta przez państwa członkowskie do EBI na specjalny rachunek otwarty przez EBI w imieniu Instrumentu Inwestycyjnego zgodnie ze szczegółowymi zasadami ustanowionymi w umowie o zarządzaniu przewidzianej w art. 55 ust. 4.

2. Z wyjątkiem przypadków, gdy Rada zadecyduje inaczej w odniesieniu do wynagrodzenia EBI, zgodnie z art. 5 umowy wewnętrznej 10. EFR, przychody uzyskane przez EBI z salda na rachunkach specjalnych, o których mowa w ust. 1, uzupełniają Instrument Inwestycyjny i są uwzględniane przy wezwaniach do wniesienia wkładu, o których mowa w art. 21.

3. EBI podejmuje się zarządzania zasobami finansowymi w odniesieniu do kwot, o których mowa w ust. 1, zgodnie ze szczegółowymi zasadami ustanowionymi w umowie o zarządzaniu przewidzianej w art. 55 ust. 4.

4. Zarządzanie Instrumentem Inwestycyjnym jest zgodne z warunkami ustanowionymi w umowie o partnerstwie AKP-UE, decyzji o stowarzyszeniu zamorskim, umowie wewnętrznej 10. EFR i części drugiej niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 54

Wynagrodzenie EBI

EBI otrzymuje wynagrodzenie na zasadzie pełnej rekompensaty za zarządzanie operacjami Instrumentu Inwestycyjnego. Rada podejmuje decyzje w sprawie zasobów i mechanizmów dotyczących wynagrodzenia EBI zgodnie z art. 5 ust. 4 umowy wewnętrznej 10. EFR. Środki wykonawcze do tej decyzji są włączone do umowy o zarządzaniu przewidzianej w art. 55 ust. 4.

Artykuł 55

Wykonywanie Instrumentu Inwestycyjnego

1. Do zamówień finansowanych z zasobów EFR, którymi zarządza EBI, zastosowanie mają własne przepisy EBI.

2. W przypadkach, w których dane programy lub projekty są współfinansowane przez państwa członkowskie lub ich organy wykonawcze, i są zgodne z priorytetami, które określono w krajowych strategiach współpracy i dokumentach programowych, o których mowa w rozporządzeniu wykonawczym, przewidzianych w art. 10 ust. 1 umowy wewnętrznej 10. EFR oraz w art. 83 decyzji o stowarzyszeniu zamorskim, EBI może powierzyć zadania w zakresie wykonywania Instrumentu Inwestycyjnego państwom członkowskim lub ich organom wykonawczym.

3. Nazwiska osób otrzymujących wsparcie finansowe w ramach Instrumentu Inwestycyjnego są publikowane przez EBI — chyba że takie ujawnienie może zaszkodzić interesom handlowym beneficjentów — przy zapewnieniu należytego przestrzegania wymogów zachowania poufności i bezpieczeństwa, w szczególności ochrony danych osobowych. Kryteria ujawniania informacji i poziom ich szczegółowości uwzględniają szczególne cechy sektora i charakter Instrumentu Inwestycyjnego.

4. Szczegółowe zasady wykonania niniejszej części są przedmiotem umowy o zarządzaniu zawieranej między Komisją, działającą w imieniu Unii, a EBI.

Artykuł 56

Sprawozdawczość w odniesieniu do Instrumentu Inwestycyjnego

EBI regularnie powiadamia Komisję o operacjach prowadzonych w ramach Instrumentu Inwestycyjnego, łącznie z dotacjami na spłatę odsetek, o wykorzystaniu każdego wezwania do wnoszenia wkładów do EBI oraz, w szczególności, o całkowitych kwartalnych kwotach zobowiązań, zamówień i płatności, zgodnie ze szczegółowymi zasadami ustanowionymi w umowie o zarządzaniu przewidzianej w art. 55 ust. 4.

Artykuł 57

Rachunkowość, sprawozdania finansowe i sprawozdanie roczne Instrumentu Inwestycyjnego

1. EBI prowadzi rachunkowość Instrumentu Inwestycyjnego, łącznie z tymi dotacjami na spłatę odsetek, które są przez niego realizowane i finansowane w ramach EFR, w celu śledzenia całego cyklu przepływu środków finansowych, począwszy od otrzymania środków do ich wypłaty, a także uzyskanych z nich dochodów oraz wszelkich odzyskanych następnie środków. EBI opracowuje odpowiednie zasady i metody rachunkowości zgodne z międzynarodowymi standardami rachunkowości i przedstawia stosowne informacje Komisji i państwom członkowskim.

2. Co roku EBI przesyła Radzie i Komisji sprawozdanie z realizacji działań finansowanych z zasobów EFR, którymi EBI zarządza, łącznie ze sprawozdaniami finansowymi sporządzonymi zgodnie z zasadami i metodami, o których mowa w ust. 1, oraz informacjami, o których mowa w art. 44 ust. 3.

Dokumenty te przedkłada się w formie projektu nie później niż dnia 28 lutego oraz w ostatecznej wersji nie później niż dnia 30 czerwca roku budżetowego następującego po roku, którego dotyczą, tak aby Komisja mogła je wykorzystać do przygotowania sprawozdania, o którym mowa w art. 43, zgodnie z art. 11 ust. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR. EBI składa Komisji sprawozdanie z finansowej realizacji zarządzanych przez siebie środków do dnia 31 marca.

Artykuł 58

Kontrola zewnętrzna i absolutorium w odniesieniu do działań EBI

Działania finansowane z zasobów EFR i zarządzane przez EBI zgodnie z niniejszą częścią podlegają procedurom określonym w statucie EBI dotyczącym kontroli i udzielania absolutorium w odniesieniu do wszystkich jego operacji. Szczegółowe zasady kontroli przeprowadzanej przez Trybunał Obrachunkowy określono w umowie trójstronnej między EBI, Komisją i Trybunałem Obrachunkowym.

CZĘŚĆ TRZECIA

PRZEPISY PRZEJŚCIOWE

Artykuł 59

Dochód z tytułu odsetek od zasobów 8., 9. i 10. EFR

Saldo dochodów z tytułu odsetek od zasobów 8., 9. i 10. EFR zostaje przesunięte do EFR i przydzielone na te same cele co dochody przewidziane w art. 1 ust. 6 umowy wewnętrznej 10. EFR. To samo ma zastosowanie do pozostałych dochodów 8., 9. i 10. EFR obejmujących na przykład odsetki za zwłokę otrzymane w przypadku opóźnionej płatności wkładu do tych EFR dokonanej przez państwa członkowskie. Odsetki od zasobów EFR zarządzanych przez EBI uzupełniają środki Instrumentu Inwestycyjnego.

Artykuł 60

Stosowanie niniejszego rozporządzenia do działań w ramach 8., 9. i 10. EFR

Przepisy niniejszego rozporządzenia mają zastosowanie do działań finansowanych z 8., 9. i 10. EFR bez uszczerbku dla istniejących zobowiązań prawnych. Niniejszy przepis nie ma zastosowania do Instrumentu Inwestycyjnego.

Artykuł 61

Rozpoczęcie procedur dotyczących wkładów

Procedura dotycząca wkładów państw członkowskich ustanowiona w art. 21–24 niniejszego rozporządzenia ma zastosowanie po raz pierwszy w odniesieniu do wkładów na rok 2016. Do tego czasu nadal stosuje się art. 57–61 rozporządzenia (WE) nr 215/2008.”.