Decyzja europejskiego banku centralnego

z dnia 4 marca 2004 r.

w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Europejskiego Banku Centralnego

(EBC/2004/3)

(2004/258/WE)

RADA PREZESÓW EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO,

uwzględniając Statut Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego, w szczególności jego artykuł 12 ustęp 3,

uwzględniając Regulamin Europejskiego Banku Centralnego [1], w szczególności jego artykuł 23,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Artykuł 1, akapit 2 Traktatu o Unii Europejskiej stawia na pierwszym miejscu koncepcję przejrzystości, stwierdzając, że Traktat wyznacza nowy etap w procesie tworzenia coraz ściślejszych związków pomiędzy narodami Europy, w ramach których decyzje podejmowane są w sposób tak przejrzysty, jak to tylko możliwe, i możliwie najbliżej obywatela. Przejrzystość wzmacnia legitymację społeczną władzy, jej skuteczność oraz odpowiedzialność, przyczyniając się tym samym do umocnienia zasad demokracji.

(2) We Wspólnej deklaracji [2] dotyczącej rozporządzenia (WE) Nr 1049/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 30 maja 2001 r. w sprawie publicznego dostępu do dokumentów Parlamentu Europejskiego, Rady i Komisji [3], Parlament Europejski, Rada i Komisja wzywają pozostałe instytucje i organy Unii do przyjęcia wewnętrznych regulaminów dotyczących publicznego dostępu do dokumentów, uwzględniających zasady i ograniczenia określone w rozporządzeniu. System publicznego dostępu do dokumentów EBC określony w decyzji EBC/1998/12 z dnia 3 listopada 1998 r. dotyczącej publicznego dostępu do dokumentacji i archiwów Europejskiego Banku Centralnego [4] powinny być zatem odpowiednio zmodyfikowane.

(3) Należy przyznać szerszy dostęp do dokumentów EBC, chroniąc jednocześnie niezależność EBC oraz krajowych banków centralnych (KBC) przewidzianą w artykule 108 Traktatu oraz w artykule 7 Statutu, podobnie jak poufność niektórych zagadnień związanych z wykonywaniem zadań EBC. W celu ochrony skuteczności własnych procesów decyzyjnych, w tym wewnętrznych konsultacji i przygotowań, przebieg posiedzeń organów EBC ma charakter poufny, chyba że właściwy organ zadecyduje o podaniu wyników obrad do wiadomości publicznej.

(4) Jednakże niektóre interesy publiczne i prywatne powinny podlegać ochronie na zasadzie wyłączenia. Ponadto, EBC powinien chronić nienaruszalność banknotów EUR jako środka płatności, w tym, bez ograniczenia, ich cechy zabezpieczające przeciwko fałszerstwom, specyfikacje dotyczące technologii produkcji, zabezpieczenia w zakresie fizycznej ochrony zasobów oraz organizację transportu banknotów EUR.

(5) W przypadku rozpatrywania przez poszczególne KBC wniosków o udostępnienie znajdujących się w ich dyspozycji dokumentów EBC, poszczególne KBC powinny zasięgać opinii EBC w celu zapewnienia pełnego wykonania niniejszej decyzji, chyba że nie ulega wątpliwości, że dany dokument powinien albo nie powinien zostać ujawniony.

(6) W celu podwyższenia poziomu przejrzystości, EBC powinien udzielać dostępu nie tylko do dokumentów przez siebie sporządzonych, lecz także do dokumentów otrzymanych, jednocześnie chroniąc prawo osób trzecich do wyrażenia ich opinii w odniesieniu do udostępniania dokumentów pochodzących od takich osób.

(7) W celu zapewnienia poszanowania dobrej praktyki administracyjnej, EBC powinien stosować procedurę dwuinstancyjną,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Cel

Celem niniejszej decyzji jest określenie warunków i ograniczeń, zgodnie z którymi EBC będzie udzielać publicznego dostępu do dokumentów EBC, jak również promowanie dobrej praktyki administracyjnej w zakresie publicznego dostępu do takich dokumentów.

Artykuł 2

Beneficjenci i zakres

1. Każdy obywatel Unii oraz każda osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Państwie Członkowskim ma prawo dostępu do dokumentów EBC, zgodnie z warunkami i ograniczeniami określonymi w niniejszej decyzji.

2. EBC może, z zastrzeżeniem takich samych warunków i ograniczeń, udzielać dostępu do dokumentów EBC osobom fizycznym lub prawnym nie mającym miejsca zamieszkania lub siedziby w Państwie Członkowskim.

3. Niniejsza decyzja nie narusza praw publicznego dostępu do dokumentów EBC, które mogą wynikać z instrumentów prawa międzynarodowego lub aktów stanowiących ich wykonanie.

Artykuł 3

Definicje

Dla celów niniejszej decyzji:

a) "dokument" i "dokument EBC" oznacza wszelkie treści bez względu na nośnik (utrwalone na papierze lub przechowywane w formie elektronicznej, bądź też jako nagranie dźwiękowe, wizualne lub audiowizualne) stworzone lub będące w dyspozycji EBC i dotyczące kwestii związanych z jego polityką, działalnością lub decyzjami, jak również dokumenty pochodzące z Europejskiego Instytutu Walutowego (EIW) oraz Komitetu Prezesów banków centralnych Państw Członkowskich Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (Komitet Prezesów);

b) "osoba trzecia" oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną lub każdy podmiot spoza EBC.

Artykuł 4

Wyjątki

1. EBC odmawia dostępu do dokumentu, jeżeli jego ujawnienie naruszyłoby ochronę:

a) interesu publicznego w odniesieniu do:

- poufności postępowania organów EBC,

- polityki finansowej, monetarnej lub gospodarczej Wspólnoty lub Państwa Członkowskiego,

- finansów wewnętrznych EBC lub poszczególnych KBC,

- ochrony integralności banknotów EUR,

- bezpieczeństwa publicznego,

- międzynarodowych stosunków finansowych, monetarnych lub gospodarczych;

b) prywatności i integralności jednostki, w szczególności w oparciu o przepisy prawa wspólnotowego dotyczące ochrony danych osobowych;

c) poufności informacji, które są chronione jako takie na mocy prawa wspólnotowego.

2. EBC odmawia dostępu do dokumentu, jeżeli jego ujawnienie naruszyłoby ochronę:

- interesów handlowych osoby fizycznej lub prawnej, w tym również tych, które dotyczą własności intelektualnej,

- postępowania sądowego lub doradztwa prawnego,

- celu kontroli, dochodzenia lub audytu,

chyba że za ujawnieniem przemawia istotny interes publiczny.

3. Odmawia się dostępu do dokumentu zawierającego opinie przeznaczone do użytku wewnętrznego jako część obrad i wstępnych konsultacji wewnątrz EBC lub przeprowadzonych z poszczególnymi KBC, nawet wówczas, gdy została podjęta decyzja, chyba że za ujawnieniem przemawia istotny interes publiczny.

4. W odniesieniu do dokumentów osób trzecich, EBC zasięga opinii zainteresowanej osoby trzeciej w celu oceny, czy wyłączenie przewidziany w niniejszym artykule ma zastosowanie, chyba że nie ulega wątpliwości, że dokument ten powinien albo nie powinien zostać ujawniony.

5. Jeśli wyłączenia dotyczą jedynie części żądanego dokumentu, pozostałe części dokumentu podlegają ujawnieniu.

6. Wyłączenia przewidziane w niniejszym artykule mają zastosowanie jedynie w okresie, w którym ochrona uzasadniona jest w oparciu o treść dokumentu. O ile w danym przypadku Rada Prezesów EBC nie postanowi inaczej, wyłączenia mogą mieć zastosowanie maksymalnie przez okres 30 lat. W przypadku dokumentów objętych wyłączeniem z przyczyn dotyczących prywatności lub interesów handlowych wyłączenia mogą obowiązywać po tym okresie.

Artykuł 5

Dokumenty w dyspozycji poszczególnych KBC

Dokumenty, które pozostają w dyspozycji poszczególnych KBC i które zostały sporządzone przez EBC, jak również dokumenty pochodzące z EIW lub Komitetu Prezesów mogą zostać ujawnione przez odpowiedni KBC jedynie po uprzednim zasięgnięciu opinii EBC co do zakresu dostępu, chyba że nie ulega wątpliwości, że dokument ten powinien albo nie powinien zostać ujawniony.

Alternatywnie, KBC może przekazać otrzymany wniosek do EBC.

Artykuł 6

Wnioski

1. Wniosek o udzielenie dostępu do dokumentu jest kierowany do EBC [5] w formie pisemnej, włączając w to form elektroniczną, w jednym z języków urzędowych Unii oraz w wystarczająco precyzyjny sposób, aby umożliwić EBC identyfikację dokumentu. Wnioskodawca nie jest zobowiązany do podania uzasadnienia wniosku.

2. Jeśli wniosek nie jest wystarczająco precyzyjny, EBC zwraca się do wnioskodawcy o wyjaśnienie wniosku i udziela wnioskodawcy w tym zakresie odpowiedniej pomocy.

3. W przypadku wniosku dotyczącego dokumentu bardzo obszernego lub bardzo dużej liczby dokumentów, EBC może skontaktować się z wnioskodawcą w sposób nieformalny w celu znalezienia optymalnego rozwiązania.

Artykuł 7

Postępowanie z wnioskami pierwotnymi

1. Wniosek o dostęp do dokumentu zostaje rozpatrzony niezwłocznie. Wnioskodawcy przesyła się potwierdzenie wpłynięcia wniosku. Dyrektor Generalny Sekretariatu i Służb Językowych EBC, w terminie 20 dni roboczych od daty wpłynięcia wniosku lub daty uzyskania wyjaśnienia złożonego zgodnie z artykułem 6 ustęp 2, udziela dostępu do żądanego dokumentu i zapewnia do niego dostęp zgodnie z artykułem 9 albo, w pisemnej odpowiedzi, podaje przyczyny całkowitej lub częściowej odmowy dostępu i informuje wnioskodawcę o przysługującym mu prawie do złożenia wniosku potwierdzającego zgodnie z ustępem 2.

2. W przypadku całkowitej lub częściowej odmowy dostępu, wnioskodawca może, w terminie 20 dni roboczych od daty otrzymania odpowiedzi od EBC, złożyć wniosek potwierdzający, zwracając się do Zarządu EBC o ponowne rozpatrzenie jego stanowiska. Ponadto, brak odpowiedzi ze strony EBC, w wyznaczonym na rozpatrzenie wniosku pierwotnego terminie 20 dni roboczych, uprawnia wnioskodawcę do złożenia wniosku potwierdzającego.

3. W wyjątkowych przypadkach, na przykład w razie wniosku dotyczącego dokumentu bardzo obszernego lub bardzo dużej liczby dokumentów, bądź też w przypadku gdy wymagane jest zasięgnięcie opinii osoby trzeciej, EBC może wydłużyć termin, o którym mowa w ustępie 1, o 20 dni roboczych, pod warunkiem że wnioskodawca jest powiadomiony o tym z wyprzedzeniem i z podaniem szczegółowych przyczyn.

4. Ustęp 1 nie ma zastosowania w przypadku wniosków wygórowanych lub nierozsądnych, w szczególności gdy mają one charakter powtarzający się.

Artykuł 8

Postępowanie z wnioskami potwierdzającymi

1. Wniosek potwierdzający zostaje rozpatrzony niezwłocznie. Zarząd, w terminie 20 dni roboczych od daty otrzymania takiego wniosku, udziela dostępu do żądanego dokumentu i zapewnia do niego dostęp zgodnie z artykułem 9 albo, w pisemnej odpowiedzi, podaje przyczyny całkowitej lub częściowej odmowy dostępu. W przypadku całkowitej lub częściowej odmowy dostępu, EBC informuje wnioskodawcę o środkach odwoławczych przysługujących mu zgodnie z artykułami 230 i 195 Traktatu.

2. W wyjątkowych przypadkach, na przykład w razie wniosku dotyczącego dokumentu bardzo obszernego lub bardzo dużej liczby dokumentów, EBC może wydłużyć termin, o którym mowa w ustępie 1, o 20 dni roboczych, pod warunkiem że wnioskodawca jest o tym powiadomiony z wyprzedzeniem i z podaniem szczegółowych przyczyn.

3. Brak odpowiedzi ze strony EBC w wyznaczonym terminie jest uważany za odpowiedź odmowną i uprawnia wnioskodawcę do wszczęcia postępowania sądowego lub złożenia skargi do Europejskiego Rzecznika Praw Obywatelskich, zgodnie z postanowieniami artykułów 230 i, odpowiednio, 195 Traktatu.

Artykuł 9

Dostęp po złożeniu wniosku

1. Wnioskodawcy mogą zapoznawać się z dokumentami, do których EBC udzielił dostępu, w siedzibie EBC albo poprzez otrzymanie kopii, w tym kopii elektronicznej, o ile taka jest dostępna. Kosztami wytworzenia i przesłania kopii można obciążyć wnioskodawcę. Opłata taka nie przekracza rzeczywistego kosztu wytworzenia i przesłania kopii. Bezpłatne są: zapoznanie się z dokumentem na miejscu, kopiowanie w ilości mniejszej niż 20 stron dokumentu w formacie A4 oraz bezpośredni dostęp do dokumentu w formie elektronicznej.

2. Jeżeli dokument został już ujawniony przez EBC i jest łatwo dostępny, EBC może wywiązać się ze swego obowiązku udostępnienia dokumentu poprzez poinformowanie wnioskodawcy o możliwym sposobie uzyskania dokumentu objętego wnioskiem.

3. Dokumenty dostarczane są zgodnie z wnioskiem, w istniejącej wersji i formacie (w tym, w formacie elektronicznym lub innym).

Artykuł 10

Reprodukcja dokumentów

1. Dokumenty ujawnione zgodnie z niniejszą decyzją nie mogą być reprodukowane lub wykorzystywane dla celów handlowych bez uzyskania uprzedniej szczegółowej zgody ze strony EBC. EBC może odmówić takiej zgody bez podania przyczyn.

2. Niniejsza decyzja nie narusza jakichkolwiek istniejących przepisów dotyczących prawa autorskiego, które mogą ograniczać prawa osób trzecich do reprodukcji lub wykorzystywania ujawnionych dokumentów.

Artykuł 11

Przepisy końcowe

Niniejsza decyzja wchodzi w życie w dniu następującym po dniu jej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Traci moc decyzja EBC/1998/12.

Frankfurt nad Menem, dnia 4 marca 2003 r.

Jean-Claude Trichet

Prezes EBC

[1] Decyzja EBC/2004/2 z dnia 19 lutego 2004 przyjmująca Regulamin Europejskiego Banku Centralnego, Dz.U. L 80 z 18.3.2004, str. 33.

[2] Dz.U. L 173 z 27.6.2001, str. 5.

[3] Dz.U. L 145 z 31.5.2001, str. 43.

[4] Dz.U. L 110 z 28.4.1999, str. 30.

[5] Na adres: Europejski Bank Centralny, Sekretariat, Kaiserstrasse 29, D-60311 Frankfurt am Main. Fax: + 49 (69) 13446170. E-mail: ecb.secretariat@ecb.int.

--------------------------------------------------