3.

Zobowiązania finansowe można podzielić w zależności od tego, czy są one zbywalne czy niezbywalne. Zobowiązanie jest zbywalne, gdy jego własność może być bezzwłocznie przeniesiona z jednej jednostki na inną poprzez przeniesienie posiadania, indos lub kompensatę (w przypadku finansowych instrumentów pochodnych). Podczas gdy każdy instrument finansowy może być potencjalnie przedmiotem obrotu, to instrumenty zbywalne przeznaczone są do obrotu na zorganizowanych giełdach albo rynkach pozagiełdowych, chociaż istnienie rzeczywistego obrotu nie jest warunkiem zbywalności. Tabela A Definicje kategorii instrumentów aktywów i zobowiązań FI KATEGORIE AKTYWÓW Kategoria Opis najważniejszych cech 1. Depozyty oraz kredyty i pożyczki Na potrzeby sprawozdawczości ta kategoria obejmuje środki przyznane kredytobiorcom przez FI, oraz kredyty i pożyczki otrzymane przez FI, potwierdzone dokumentami niezbywalnymi lub niepotwierdzone w formie dokumentów. Pozycja ta obejmuje: — depozyty takie jak depozyty bieżące, depozyty terminowe i depozyty z terminem wypowiedzenia, złożone przez FI — niezbywalne papiery wartościowe: Dłużne papiery wartościowe, które nie są zbywalne i nie są przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych — kredyty i pożyczki w obrocie: — kredyty i pożyczki, które de facto stały się zbywalne, wykazuje się w pozycji „depozyty oraz kredyty i pożyczki”, pod warunkiem że nie istnieje żadne potwierdzenie, iż są one przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych. W przeciwnym razie należy je klasyfikować jako dłużne papiery wartościowe — zadłużenie podporządkowane w formie depozytów lub kredytów i pożyczek: instrumenty zadłużenia podporządkowanego stanowią drugorzędną należność od emitenta, która może być zrealizowana dopiero po zaspokojeniu wszystkich roszczeń wyższej rangi, co nadaje im pewne właściwości udziałów kapitałowych. Na potrzeby statystyki zadłużenie podporządkowane wykazuje się, zgodnie z właściwościami danego instrumentu finansowego, jako „kredyty i pożyczki” lub jako „dłużne papiery wartościowe”. Jeżeli na potrzeby statystyki wszelkie formy zadłużenia podporządkowanego w posiadaniu FI są wyrażone jedną liczbą, wówczas należy ją wykazać w pozycji „dłużne papiery wartościowe”, ponieważ zadłużenie podporządkowane przyjmuje głównie formę papierów wartościowych, rzadziej kredytów i pożyczek — należności z tytułu operacji z otrzymanym przyrzeczeniem odkupu pod zastaw gotówki: zapis przeciwstawny do gotówki wypłaconej w zamian za papiery wartościowe nabyte przez FI po określonej cenie z wyraźnym przyrzeczeniem odsprzedaży tych samych (lub podobnych) papierów wartościowych po ustalonej cenie w ustalonym przyszłym terminie — należności z tytułu pożyczek papierów wartościowych pod zastaw gotówki: zapis przeciwstawny do gotówki wypłaconej za papiery wartościowe pożyczone przez FI Na potrzeby niniejszego rozporządzenia, kategoria ta obejmuje również znajdujące się w obiegu zasoby znaków pieniężnych wyrażonych w euro i walutach obcych, powszechnie używane do dokonywania płatności 2. Dłużne papiery wartościowe Dłużne papiery wartościowe, które są zbywalnymi instrumentami finansowymi, służącymi jako dowód zaciągnięcia długu, są zwykle przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych lub mogą być rozliczane na rynku i nie dają posiadaczowi żadnych praw własności w stosunku do instytucji emitującej Pozycja ta obejmuje: — papiery wartościowe dające ich posiadaczowi bezwarunkowe prawo do stałego lub umownie ustalonego dochodu w postaci płatności kuponowych lub określonej stałej kwoty w określonym terminie lub terminach albo począwszy od daty wskazanej w momencie emisji — kredyty i pożyczki, które stały się zbywalne na zorganizowanym rynku, tj. kredyty i pożyczki w obrocie, pod warunkiem że istnieje potwierdzenie, iż są one przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych, w tym istnienie twórców rynku (market makers) oraz częstych notowań aktywa finansowego, np. w formie widełek cen kupna i sprzedaży (bid-offer spreads). W przeciwnym razie należy je klasyfikować jako „depozyty oraz kredyty i pożyczki” — zadłużenie podporządkowane w formie dłużnych papierów wartościowych Papiery wartościowe pożyczane w ramach operacji pożyczania papierów wartościowych lub sprzedane w ramach operacji z przyrzeczeniem odkupu pozostają w bilansie pierwotnego właściciela (i nie należy ich wykazywać w bilansie tymczasowego nabywcy) w sytuacji, w której transakcja odwrotna została wyraźnie przyrzeczona (a nie jest tylko możliwą do zrealizowania opcją). Jeżeli tymczasowy nabywca sprzedaje otrzymane papiery wartościowe, sprzedaż taka musi być wykazana jako transakcja bezpośrednia w papierach wartościowych w bilansie tymczasowego nabywcy ze znakiem ujemnym w portfelu papierów wartościowych 3. Udziały kapitałowe i udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych Aktywa finansowe reprezentujące prawa własności w przedsiębiorstwach i jednostkach typu przedsiębiorstwo. Takie aktywa zazwyczaj uprawniają posiadaczy do udziału w zyskach przedsiębiorstw lub jednostkach typu przedsiębiorstwo oraz do udziału w ich aktywach netto w przypadku likwidacji. Pozycja obejmuje akcje notowane i nienotowane, pozostałe udziały kapitałowe, udziały/jednostki uczestnictwa w FRP, udziały/jednostki uczestnictwa w IF niebędących FRP Udziały kapitałowe pożyczone w ramach operacji pożyczania papierów wartościowych lub sprzedane w ramach operacji z przyrzeczeniem odkupu podlegają takim samym zasadom jak „dłużne papiery wartościowe” w kategorii 2 3a. Udziały kapitałowe i udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych – podkategoria: akcje notowane Akcje notowane to udziały kapitałowe notowane na giełdzie. Taką giełdą może być uznana giełda papierów wartościowych lub każda inna forma rynku wtórnego. Akcje notowane są również określane jako akcje, dla których ceny są kwotowane w obrocie giełdowym. Na ogół notowanie cen akcji znajdujących się w obrocie giełdowym oznacza łatwą dostępność aktualnych cen rynkowych 3b. Udziały kapitałowe i udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych – podkategoria: udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych Ta pozycja aktywów obejmuje udziały/jednostki uczestnictwa emitowane przez FRP i FI niebędące FRP (tj. FI inne niż FRP) uwzględnione na listach FI i MIF sporządzanych dla celów statystycznych FRP zostały zdefiniowane w rozporządzeniu (UE) nr 1071/2013 (EBC/2013/33) Definicja FI niebędących FRP znajduje się w art. 1 niniejszego rozporządzenia (2 + 3)a – podkategoria: papiery wartościowe (dłużne papiery wartościowe, udziały kapitałowe i udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych) pożyczone lub sprzedane w ramach operacji z przyrzeczeniem odkupu Pozycja obejmuje papiery wartościowe przekazywane dla kategorii 2 (dłużne papiery wartościowe) i 3 (udziały kapitałowe i udziały/jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych) pożyczone w ramach operacji pożyczania papierów wartościowych lub sprzedane w ramach operacji z przyrzeczeniem odkupu (lub w ramach podobnych operacji np. transakcji w formie umowy sell/buy-back 4. Instrumenty pochodne Instrumenty pochodne są instrumentami finansowymi powiązanymi z konkretnym instrumentem finansowym, wskaźnikiem lub towarem, poprzez które można samoistnie obracać ściśle określonym ryzykiem finansowym na rynkach finansowych W tej pozycji wykazuje się: — opcje — warranty — futures — kontrakty typu forward — swapy — kredytowe instrumenty pochodne Instrumenty pochodne wykazywane są w bilansie w ujęciu brutto według ich wartości rynkowej. Poszczególne kontrakty na instrumenty pochodne, których wartość rynkowa jest dodatnia, wykazuje się po stronie aktywnej bilansu, natomiast kontrakty, których wartość rynkowa jest ujemna – po stronie pasywnej bilansu. Przyszłe zobowiązania brutto z tytułu kontraktów na instrumenty pochodne nie powinny być wykazywane w bilansie. W zależności od metody wyceny instrumenty pochodne mogą być wykazywane w ujęciu netto. Jeżeli dostępne są tylko wielkości netto lub pozycje są wykazywane według wartości innej niż rynkowa, należy przekazać dane z takimi wartościami Ta pozycja nie obejmuje instrumentów pochodnych, które – zgodnie ze standardami krajowymi – nie są wykazywane w bilansie 5. Aktywa niefinansowe (w tym środki trwałe) Aktywa rzeczowe oraz wartości niematerialne i prawne inne niż aktywa finansowe. Środki trwałe to aktywa niefinansowe, które są używane przez FI w sposób powtarzalny lub ciągły przez okres dłuższy niż jeden rok Pozycja ta obejmuje budynki mieszkalne, inne budynki i budowle, maszyny i urządzenia, kosztowności oraz produkty własności intelektualnej, takie jak oprogramowanie komputerowe i bazy danych. 6. Pozostałe aktywa Pozycja „pozostałe aktywa” jest pozycją rezydualną po stronie aktywnej bilansu, definiowaną jako „aktywa nieuwzględnione w innych pozycjach”. W ramach tej pozycji KBC mogą wymagać następujących dalszych podziałów: — odsetki należne od depozytów oraz kredytów i pożyczek — odsetki należne od dłużnych papierów wartościowych — należności z tytułu aktywów trwałych oddanych do użytkowania — należności niezwiązane z podstawową działalnością FI

KATEGORIE ZOBOWIĄZAŃ Kategoria Opis najważniejszych cech 7. Depozyty oraz kredyty i pożyczki otrzymane Kwoty należne wierzycielom od FI, inne niż kwoty wynikające z emisji zbywalnych papierów wartościowych. Pozycja ta obejmuje: — kredyty i pożyczki: kredyty i pożyczki udzielone FI potwierdzone niezbywalnymi dokumentami lub niepotwierdzone dokumentami — transakcje z przyrzeczeniem odkupu (repo) i operacje do nich podobne z zabezpieczeniem gotówkowym: zapis przeciwstawny do gotówki otrzymanej w zamian za papiery wartościowe sprzedane przez FI po określonej cenie z jednoczesnym wyraźnym przyrzeczeniem odkupu tych samych (lub podobnych) papierów wartościowych po ustalonej cenie w ustalonym przyszłym terminie. Kwoty otrzymane przez FI w zamian za papiery wartościowe przeniesione na osobę trzecią („tymczasowy nabywca”) wykazywane są w tej pozycji, jeżeli transakcja odwrotna została wyraźnie przyrzeczona, a nie jest tylko możliwą do zrealizowania opcją. Oznacza to, że FI ponoszą ryzyko i zachowują korzyści wynikające z posiadania papierów wartościowych stanowiących podstawę tej operacji — zabezpieczenie gotówkowe otrzymane w zamian za pożyczone papiery wartościowe: kwoty otrzymane w zamian za papiery wartościowe tymczasowo przeniesione na osobę trzecią w formie pożyczki papierów wartościowych pod zastaw gotówki — zabezpieczenie gotówkowe otrzymane w wyniku przeprowadzonych operacji tymczasowego przeniesienia złota za zabezpieczeniem 8. Udziały/jednostki uczestnictwa FI Udziały/jednostki uczestnictwa, w tym w formie udziałów kapitałowych, emitowane przez FI wpisane na listę FI dla celów statystycznych. Pozycja ta obejmuje całkowitą wartość zobowiązań wobec udziałowców FI. W pozycji tej uwzględnia się również środki pochodzące z nierozdzielonych świadczeń oraz środków zarezerwowanych przez sprawozdające FI na pokrycie prawdopodobnych przyszłych płatności i zobowiązań 9. Instrumenty pochodne Zob. kategoria 4 10. Pozostałe zobowiązania Jest to rezydualna pozycja po stronie pasywnej bilansu, zdefiniowana jako „zobowiązania nieuwzględnione w innych pozycjach”. W ramach tej pozycji KBC mogą wymagać następujących dalszych podziałów: — emisja dłużnych papierów wartościowych Papiery wartościowe emitowane przez FI, inne niż udziały kapitałowe, które są zwykle instrumentami zbywalnymi będącymi przedmiotem obrotu na rynkach wtórnych lub mogą być rozliczane na rynku oraz które nie dają ich posiadaczowi żadnych praw własności w stosunku do emitenta — odsetki należne od depozytów oraz kredytów i pożyczek — zobowiązania niezwiązane z podstawową działalnością FI, tj. zobowiązania wobec dostawców, podatki, wynagrodzenia, składki na ubezpieczenia społeczne itd. — rezerwy na zobowiązania wobec osób trzecich tj. świadczenia emerytalne, dywidenda itd. — pozycje netto związane z pożyczkami papierów wartościowych bez zabezpieczenia gotówkowego — kwoty netto do zapłaty związane z przyszłymi rozliczeniami transakcji, których przedmiotem są papiery wartościowe