DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI (UE) 2016/687

z dnia 28 kwietnia 2016 r.

w sprawie harmonizacji zakresu częstotliwości 694-790 MHz na potrzeby systemów naziemnych zapewniających bezprzewodowe szerokopasmowe usługi łączności elektronicznej oraz na potrzeby elastycznego użytkowania na poziomie krajowym w Unii

(notyfikowana jako dokument nr C(2016) 2268)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając decyzję nr 676/2002/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie ram regulacyjnych dotyczących polityki spektrum radiowego we Wspólnocie Europejskiej (decyzja o spektrum radiowym) (1), w szczególności jej art. 4 ust. 3,

a także mając na uwadze, co następuje:

W ramach wieloletniego programu dotyczącego polityki w zakresie widma radiowego przyjętego decyzją 243/2012/UE (2) Parlament Europejski i Rada ustaliły cel polityczny dotyczący zidentyfikowania do roku 2015 co najmniej 1 200 MHz widma odpowiedniego do zaspokojenia rosnącego zapotrzebowania na bezprzewodową transmisję danych w Unii (3) . Ponadto w ramach wieloletniego programu dotyczącego polityki w zakresie widma radiowego Komisję i państwa członkowskie upoważniono do współpracy w celu zapewnienia dostępności widma na potrzeby realizacji programów i imprez specjalnych (PMSE) (4) , rozwoju usług bezpieczeństwa i swobodnego obrotu powiązanymi z nimi urządzeniami, jak również rozwoju innowacyjnych rozwiązań interoperacyjnych w zakresie ochrony publicznej i pomocy w przypadku klęsk żywiołowych (PPDR) (5) oraz internetu przedmiotów (6) . Zespół ds. Polityki Spektrum Radiowego (RSPG) przyjął sprawozdanie w sprawie strategicznych sektorowych potrzeb w zakresie widma, w którym poruszono między innymi kwestię potrzeb w zakresie widma dla PPDR, PMSE i internetu przedmiotów (7) .

Widmo w zakresie częstotliwości 694–790 MHz (zwane dalej „pasmem częstotliwości 700 MHz”) jest cennym elementem dla wprowadzania opłacalnych naziemnych bezprzewodowych sieci o wysokiej przepustowości i powszechnym zasięgu w budynkach i na zewnątrz. Regulamin Radiokomunikacyjny Międzynarodowego Związku Telekomunikacyjnego obejmuje przeznaczenie pasma częstotliwości 700 MHz w służbie radiodyfuzyjnej i służbie ruchomej (z wyjątkiem służby ruchomej lotniczej) na prawach pierwszej ważności i wskazanie tego pasma na potrzeby systemów IMT (International Mobile Telecommunications). Przedmiotowe pasmo częstotliwości jest obecnie użytkowane w całej Unii na potrzeby naziemnej telewizji cyfrowej (DTT) i bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych.

W przedstawionej przez Komisję strategii na rzecz jednolitego rynku cyfrowego (8) podkreślono znaczenie pasma częstotliwości 700 MHz dla świadczenia usług szerokopasmowych na obszarach wiejskich i uwypuklono potrzebę opracowania skoordynowanego uwalniania tego pasma częstotliwości przy jednoczesnym uwzględnieniu specjalnych potrzeb dystrybucji mediów audiowizualnych, aby zachęcić do inwestycji w szybkie sieci szerokopasmowe oraz ułatwić upowszechnianie zaawansowanych usług cyfrowych.

W swojej opinii w sprawie długoterminowej strategii dotyczącej zakresu częstotliwości 470–790 MHz (9) RSPG zaleca skoordynowane podejście do zmiany przeznaczenia pasma częstotliwości 700 MHz na potrzeby bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej, w tym udostępniania przedmiotowego pasma częstotliwości w całej Unii zgodnie ze zharmonizowanymi warunkami technicznymi.

W dniach 28 listopada 2014 r. i 1 marca 2016 r. w ramach mandatu CEPT przedstawiła raport nr 53 (10) i 60 (11) . Stanowią one podstawę technicznej harmonizacji pasma częstotliwości 700 MHz na potrzeby naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej, która umożliwia uzyskanie korzyści skali w zakresie sprzętu zgodnie ze zmianami sytuacji międzynarodowej dotyczącej tego pasma.

W raportach CEPT nr 53 i 60 przedstawiono również warianty zakładające możliwości użytkowania części pasma częstotliwości 700 MHz (tzw. luka dupleksowa lub pasma ochronne), o których może zadecydować państwo członkowskie („opcje krajowe”). Jedną z opcji krajowych jest uzupełniające łącze „w dół” (SDL), które stanowi transmisję ze stacji bazowych jedynie „w dół” (tzn. jednokierunkową) w celu świadczenia naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej, a co za tym idzie, opcja ta stanowi rozwiązanie problemu asymetrii transmisji danych poprzez zwiększenie przepustowości łącza „w dół” dla takich usług. Inne opcje krajowe to PPDR, PMSE i łączność M2M w oparciu o systemy naziemne zapewniające usługi łączności elektronicznej.

Zharmonizowane warunki techniczne zapewnią użytkowanie pasma częstotliwości 700 MHz na potrzeby naziemnych bezprzewodowych usług szybkiej szerokopasmowej łączności elektronicznej i innych zastosowań zgodnie z priorytetami polityki widma radiowego na szczeblu unijnym; będą one wspomagały jednolity rynek, ograniczały szkodliwe zakłócenia i ułatwiały koordynację częstotliwości.

Pasmo częstotliwości 700 MHz powinno zatem być użytkowane do świadczenia naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej w oparciu o zharmonizowaną aranżację kanałów („aranżacja podstawowa”) oraz powiązane wspólne najmniej restrykcyjne warunki techniczne, jeżeli państwa członkowskie wyznaczą je do użytkowania w zastosowaniach innych niż przez sieci radiodyfuzyjne o dużej mocy. W drodze wyjątku państwa członkowskie mogą tymczasowo użytkować na potrzeby usług DTT części pasma częstotliwości 700 MHz poza aranżacją podstawową w celu ułatwienia terminowego przejścia z naziemnego nadawania sygnału telewizyjnego w tym paśmie zgodnie z warunkami krajowymi, np. w odniesieniu do zmiany praw użytkowania widma na potrzeby usług DTT lub dla aranżacji jednoczesnej emisji zgodnie z porozumieniami zawartymi pomiędzy sąsiadującymi państwami członkowskimi dotyczącymi unikania ryzyka zakłóceń transgranicznych.

Państwa członkowskie powinny również mieć swobodę użytkowania części pasma częstotliwości 700 MHz w celu zaspokojenia szczególnych potrzeb krajowych. Oprócz naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej powyższe obejmuje również użytkowanie zgodnie z priorytetami sektorowymi unijnej polityki widma radiowego, w szczególności na potrzeby PMSE, PPDR i internetu przedmiotów (IoT) i w celu zapewnienia efektywnego użytkowania widma. W związku z tym zakres częstotliwości 790–791 MHz może być również użytkowany bez uszczerbku dla decyzji Komisji 2010/267/UE (12) . Elastyczna harmonizacja dostępności widma w paśmie częstotliwości 700 MHz w celu zaspokojenia potrzeb krajowych w oparciu o ograniczony zestaw opcji krajowych pomogłaby w osiągnięciu korzyści skali w zakresie sprzętu, jak również w koordynacji transgranicznej i powinna się ograniczać do dostępnych zakresów częstotliwości oraz – w stosownych przypadkach – do powiązanej metody dotyczącej dupleksu i aranżacji kanałów. Państwa członkowskie powinny decydować o wdrożeniu opcji krajowych, jak również o odpowiedniej kombinacji opcji krajowych i organizować ich współistnienie. Użytkowanie widma na potrzeby opcji krajowych powinno również zapewnić współistnienie z naziemnymi bezprzewodowymi usługami szerokopasmowej łączności elektronicznej zgodnymi z aranżacją podstawową.

Naziemne bezprzewodowe usługi szerokopasmowej łączności elektronicznej i opcje krajowe w paśmie częstotliwości 700 MHz powinny zapewniać odpowiednią ochronę obecnych usług nadawania telewizji naziemnej i użytkowania bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych dla częstotliwości niższych niż 694 MHz zgodnie z ich statusem prawnym. Może wystąpić konieczność stosowania na poziomie krajowym dodatkowych środków w celu radzenia sobie z wzajemnymi zakłóceniami pomiędzy naziemnymi bezprzewodowymi usługami szerokopasmowej łączności elektronicznej i usługami DTT, np. z zakłóceniami powodowanymi przez nadajniki stacji bazowych naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej do odbiorników DTT lub przez nadajniki transmisyjne DTT do odbiorników stacji bazowych naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej, w przypadku których operatorzy sieci ruchomych mogą w indywidualnych przypadkach stosować odpowiednie techniki osłabiania zakłóceń.

Chociaż środki na mocy decyzji o spektrum radiowym pozostają bez uszczerbku dla praw państw członkowskich do organizowania i użytkowania widma radiowego do celów zachowania porządku i bezpieczeństwa publicznego (w szczególności PPDR) (13) , dla takich zastosowań korzystnym byłoby użytkowanie wspólnego zakresu częstotliwości w celu zapewnienia swobodnego obrotu urządzeniami i usługami interoperacyjnymi zgodnie z celem polityki RSPP dotyczącym dostępności widma. Zharmonizowane warunki techniczne dla naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej umożliwią również, w razie potrzeby, i odpowiednio zgodnie z aranżacją podstawową wprowadzenie szerokopasmowych usług PPDR, które mogą wykorzystywać przedmiotowe warunki techniczne, opierając się na założeniu, że sieć PPDR posiada takie same charakterystyki współistnienia jak naziemne bezprzewodowe szerokopasmowe sieci łączności elektronicznej. Wykorzystując przeznaczenie na potrzeby usług komunikacji elektronicznej na zasadzie braku wyłączności, państwa członkowskie mogą również, w razie potrzeby, wprowadzać PPDR. W tym względzie w raporcie RSPG dotyczącym strategicznych sektorowych potrzeb w zakresie widma uznano, że zapotrzebowanie na widmo dla szerokopasmowych usług PPDR jest różne w przypadku każdego państwa członkowskiego, a krajowe rozwiązania zależą od decyzji politycznych, z uwzględnieniem rozwiązań dotyczących realizacji misji zapewniających bezpieczeństwo publiczne oraz związanej z tym roli organów krajowych lub podmiotów publicznych.

Raporty CEPT nr 53 i 60 odnoszą się do potrzeby stworzenia procedury konfigurowania dla urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych w celu zapewnienia ich funkcjonowania bez zakłóceń na potrzeby wymaganej jakości usług. W celu poprawy współistnienia bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych pracujących w pomieszczeniach oraz ruchomych sieci łączności elektronicznej wykorzystujących sąsiednie zakresy częstotliwości państwa członkowskie popierają, w miarę możliwości i w wymagających tego przypadkach, wdrażanie technik osłabiania zakłóceń, takich jak te określone w decyzji wykonawczej 2014/641/UE (14) .

Państwa członkowskie powinny zawrzeć odpowiednie dwustronne transgraniczne umowy z innymi państwami członkowskimi i państwami trzecimi. Takie umowy między państwami członkowskimi i państwami trzecimi mogą być niezbędne w odpowiednich częściach terytorium państw członkowskich w celu zapewnienia wdrożenia zharmonizowanych parametrów, unikania szkodliwych zakłóceń i poprawy efektywności wykorzystania widma. W raporcie RSPG na temat skoordynowanego podejścia do radiodyfuzji w przypadku zmiany przeznaczenia pasma częstotliwości 700 MHz (15) określono warunki techniczne i zasady dotyczące koordynacji naziemnych bezprzewodowych systemów szerokopasmowej łączności elektronicznej i rozsiewczej telewizji naziemnej, w tym z państwami spoza Unii Europejskiej.

Państwa członkowskie powinny przedłożyć Komisji sprawozdania dotyczące wykonania niniejszej decyzji oraz użytkowania pasma częstotliwości 700 MHz, w szczególności w celu dostosowania go do przyszłych zmian w systemach bezprzewodowych (np. w kontekście 5G lub IoT), które mogą mieć wpływ na jego użytkowanie na potrzeby naziemnych bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej i opcji krajowych. Powyższe ułatwi dokonanie oceny jej wpływu na poziomie UE oraz, w razie konieczności, jej terminowy przegląd.

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1

Niniejsza decyzja służy harmonizacji technicznych warunków udostępniania i efektywnego użytkowania zakresu częstotliwości 694–790 MHz („pasma częstotliwości 700 MHz”) w Unii na potrzeby systemów naziemnych zapewniających naziemne bezprzewodowe usługi szerokopasmowej łączności elektronicznej. Ma ona również na celu ułatwienie elastycznego użytkowania przez państwa członkowskie w celu zaspokojenia specjalnych potrzeb krajowych zgodnie z priorytetami polityki widma radiowego RSPP. Zharmonizowane warunki dla zakresu częstotliwości 790–791 MHz zgodnie z niniejszą decyzją stosuje się, nie naruszając przepisów decyzji 2010/267/UE.

Artykuł 2

Na potrzeby niniejszej decyzji zastosowanie mają następujące definicje:

„bezprzewodowe urządzenia PMSE do transmisji sygnałów akustycznych” oznaczają urządzenia radiowe do transmisji analogowych lub cyfrowych sygnałów akustycznych między ograniczoną liczbą nadajników i odbiorników, takie jak mikrofony radiowe, douszne monitory odsłuchowe i łącza foniczne, stosowane głównie na potrzeby produkcji programów przeznaczonych do nadawania lub realizacji prywatnych lub publicznych imprez społecznych lub kulturalnych;

Artykuł 3

1. Kiedy państwa członkowskie wyznaczają i udostępniają pasmo częstotliwości 700 MHz do celów innych niż sieci radiodyfuzyjne dużej mocy, państwa członkowskie:

wyznaczają i udostępniają zakresy częstotliwości 703–733 MHz i 758–788 MHz na zasadzie braku wyłączności na potrzeby systemów naziemnych zapewniających bezprzewodowe usługi szerokopasmowej łączności elektronicznej zgodnie z parametrami określonymi w sekcjach A.1, B i C załącznika;

w zależności od decyzji krajowych i wyboru wyznaczają i udostępniają części pasma częstotliwości 700 MHz inne niż te, o których mowa w ust. 1 lit. a), do użytkowania zgodnie z parametrami określonymi w sekcjach A.2–A.5 załącznika.

2. Państwa członkowskie ułatwiają współistnienie różnych zastosowań, o których mowa w ust. 1.

Artykuł 4

Państwa członkowskie zapewniają, aby systemy, o których mowa w art. 3 ust. 1 lit. a) i b), gwarantowały właściwą ochronę istniejących systemów w sąsiednim zakresie częstotliwości 470-694 MHz, tj. usług nadawania naziemnej telewizji cyfrowej i bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych zgodnie z ich statusem prawnym.

Artykuł 5

Państwa członkowskie ułatwiają zawieranie umów dotyczących koordynacji transgranicznej, aby umożliwić funkcjonowanie systemów wymienionych w art. 3 ust. 1 lit. a), a w stosownych przypadkach systemów wymienionych w art. 3 ust. 1 lit. b), przy uwzględnieniu obowiązujących procedur regulacyjnych i praw oraz właściwych umów międzynarodowych.

Artykuł 6

Państwa członkowskie monitorują użytkowanie pasma częstotliwości 700 MHz i przedstawiają Komisji ustalenia, na jej żądanie lub z własnej inicjatywy, w celu umożliwienia terminowego przeglądu niniejszej decyzji, gdy zajdzie taka potrzeba.

Artykuł 7

Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.

(1) Dz.U. L 108 z 24.4.2002, s. 1.

(2) Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 243/2012/UE z dnia 14 marca 2012 r. w sprawie ustanowienia wieloletniego programu dotyczącego polityki w zakresie widma radiowego (Dz.U. L 81 z 21.3.2012, s. 7).

(3) Art. 3 lit. b) RSPP.

(4) Art. 8 ust. 5 RSPP.

(5) Art. 8 ust. 3 RSPP.

(6) Art. 8 ust. 6 RSPP.

(7) Dokument RSPG13-540rev2.

(8) Zob.: http://ec.europa.eu/priorities/digital-single-market/index_en.htm

(9) Dokument RSPG 15-595 final; dostępny na stronie internetowej: http://rspg-spectrum.eu/wp-content/uploads/2013/05/RSPG15-595_final-RSPG_opinion_UHF.pdf

(10) Raport CEPT nr 53 znajduje się na stronie internetowej: http://www.erodocdb.dk/Docs/doc98/official/pdf/CEPTREP053.PDF

(11) Raport CEPT nr 60 znajduje się na stronie internetowej: http://www.erodocdb.dk/Docs/doc98/official/pdf/CEPTREP060.PDF

(12) Decyzja Komisji 2010/267/UE z dnia 6 maja 2010 r. w sprawie zharmonizowanych warunków technicznych dotyczących wykorzystywania zakresu częstotliwości 790–862 MHz na potrzeby ziemskich systemów zapewniających usługi łączności elektronicznej w Unii Europejskiej (Dz.U. L 117 z 11.5.2010, s. 95).

(13) Art. 1 ust. 4 decyzji o spektrum radiowym.

(14) Decyzja wykonawcza Komisji 2014/641/UE z dnia 1 września 2014 r. w sprawie zharmonizowanych warunków technicznych wykorzystywania widma radiowego przez bezprzewodowe urządzenia do transmisji sygnałów akustycznych użytkowane do realizacji programów i imprez specjalnych w Unii Europejskiej (Dz.U. L 263 z 3.9.2014, s. 29).

(15) Dokument RSPG13-524 rev1; dostępny na stronie internetowej: https://circabc.europa.eu/d/a/workspace/SpacesStore/614d3daf-76a0-402d-8133-77d2d3dd2518/RSPG13-524%20rev1%20Report_700MHz_reallocation_REV.pdf

ZAŁĄCZNIK

PARAMETRY, O KTÓRYCH MOWA W ART. 3

A. Parametry ogólne

1. Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. a), w ramach zakresów częstotliwości 703–733 MHz i 758–788 MHz sposób aranżacji częstotliwości jest następujący: a) przydziela się bloki częstotliwości będące wielokrotnością 5 MHz (1); b) trybem pracy jest tryb dupleksu z podziałem częstotliwości (FDD); odstęp dupleksowy wynosi 55 MHz, przy czym kanał nadawczy terminala (łącze „w górę” FDD) znajduje się w dolnej części zakresu częstotliwości 703–733 MHz, a kanał nadawczy stacji bazowej (łącze „w dół” FDD) – w górnej części zakresu częstotliwości 758–788 MHz; c) dolna granica częstotliwości przydzielonego bloku musi się pokrywać z granicą zakresu częstotliwości wynoszącą 703 MHz lub być od niej oddalona o wielokrotność 5 MHz. Bez uszczerbku dla prawa państw członkowskich do organizowania i użytkowania swojego widma radiowego do celów bezpieczeństwa publicznego oraz obronności, jeżeli została wdrożona łączność radiowa PPDR, należy stosować warunki techniczne dla bezprzewodowych usług szerokopasmowej łączności elektronicznej określone w niniejszym załączniku.

2. Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b) aranżacja częstotliwości w zakresie częstotliwości 738–758 MHz do użytkowania w całości lub w części na potrzeby systemów naziemnych zapewniających bezprzewodowe usługi szerokopasmowej łączności elektronicznej jest następująca: a) górna granica wyznaczonego zakresu częstotliwości widma musi wynosić 758 MHz lub 753 MHz; druga z tych wartości ma zastosowanie wyłącznie w powiązaniu z aranżacją częstotliwości zgodnie z sekcją A.3, począwszy od 753 MHz; b) dolna granica wyznaczonego zakresu częstotliwości widma rozpoczyna się przy jednej z następujących wartości: 738 MHz, 743 MHz, 748 MHz lub 753 MHz; c) tryb pracy ogranicza się do transmisji ze stacji bazowych (wyłącznie łącze „w dół”) zgodnie z parametrami technicznymi w sekcji B; d) przydzielone bloki częstotliwości w wyznaczonym zakresie częstotliwości widma muszą być wielokrotnością 5 MHz (1); górna granica częstotliwości przydzielonego bloku musi się pokrywać z górną granicą podzakresu lub być od niej oddalona o wielokrotność 5 MHz.

3. Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b) sposób aranżacji częstotliwości zakresów częstotliwości 698–703 MHz, 733–736 MHz, 753–758 MHz i 788–791 MHz do ich użytkowania w całości lub w części na potrzeby łączności radiowej PPDR jest następująca: trybem pracy jest tryb dupleksu z podziałem częstotliwości; odstęp dupleksowy wynosi 55 MHz, przy czym kanał nadawczy terminala (łącze „w górę” PPDR) znajduje się w jednym lub obu zakresach częstotliwości 698–703 MHz i 733–736 MHz, a kanał nadawczy stacji bazowej (łącze „w dół” PPDR) – w jednym lub obu zakresach częstotliwości, odpowiednio 753–758 MHz i 788–791 MHz. Zakresy częstotliwości 703–733 MHz i 758–788 MHz lub ich podzakresy można również użytkować na potrzeby łączności radiowej PPDR. Taki rodzaj użytkowania został omówiony w sekcji A.1.

4. Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b) aranżacja częstotliwości w zakresach częstotliwości 733–736 MHz i 788–791 MHz do użytkowania na potrzeby łączności radiowej M2M jest następująca: trybem pracy jest tryb dupleksu z podziałem częstotliwości; odstęp dupleksowy wynosi 55 MHz, przy czym kanał nadawczy terminala (łącze „w górę” M2M) znajduje się w zakresie częstotliwości 733–736 MHz, a kanał nadawczy stacji bazowej (łącze „w dół” M2M) – w zakresie częstotliwości 788–791 MHz.

5. Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b) państwa członkowskie decydują o sposobie aranżacji częstotliwości w zakresach częstotliwości 694–703 MHz i 733–758 MHz do ich użytkowania w całości lub w części na potrzeby bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych. W celu poprawy możliwości współistnienia bezprzewodowych urządzeń PMSE do transmisji sygnałów akustycznych pracujących w pomieszczeniach w zakresach częstotliwości 694–703 MHz lub 733–758 MHz oraz ruchomych sieci łączności elektronicznej państwa członkowskie popierają, w miarę możliwości i w wymagających tego przypadkach, wdrażanie technik osłabiania zakłóceń.

B. Warunki techniczne dla stacji bazowych na potrzeby systemów naziemnych umożliwiających zapewnianie usług łączności elektronicznej w zakresie częstotliwości 738–788 MHz

Poniższe parametry techniczne w odniesieniu do stacji bazowych, określane jako maska granic bloku (BEM), są stosowane w celu zapewnienia możliwości współistnienia sąsiadujących ze sobą sieci i ochrony innych usług oraz aplikacji w sąsiednich zakresach częstotliwości. Mogą być także stosowane mniej rygorystyczne parametry techniczne, jeżeli zostały uzgodnione przez zainteresowanych operatorów lub organy administracji, pod warunkiem że parametry te są zgodne z warunkami technicznymi mającymi zastosowanie do ochrony innych służb lub zastosowań, w tym w sąsiednich zakresach częstotliwości lub w przypadku zobowiązań transgranicznych.

BEM (2) jest to maska emisji, którą określa się jako funkcję częstotliwości mierzoną względem granicy bloku widma, gdzie granica bloku widma jest granicą częstotliwości bloku widma, w odniesieniu do którego przyznaje się operatorowi prawa do użytkowania. BEM składa się z kilku elementów, które są określone dla określonych szerokości pasma pomiarowego. Pojęcie „granica pasma” oznacza granicę zakresu częstotliwości widma wyznaczonego na potrzeby określonego użytkowania.

Przedstawione poniżej BEM dla stacji bazowych zostały opracowane dla urządzeń używanych w sieciach radiokomunikacji ruchomej. Taka sama BEM stacji bazowej ma zastosowanie zarówno dla użytkowania łącza „w dół” FDD w zakresie częstotliwości 758–788 MHz (określonego w sekcji A.1), jak i fakultatywnego użytkowania jedynie łącza „w dół” w zakresie częstotliwości 738–758 MHz (określonego w sekcji A.2). BEM służą do ochrony innych bloków widma użytkowanych na potrzeby usług łączności elektronicznej (z uwzględnieniem użytkowania typu jedynie łącze „w dół”), jak również innych służb i zastosowań w sąsiednich zakresach częstotliwości. Środki dodatkowe, które nie ograniczają korzyści skali dla urządzeń, mogą być stosowane na szczeblu krajowym w celu dalszego ułatwienia współistnienia usług łączności elektronicznej i innych zastosowań w ramach pasma częstotliwości 700 MHz.

BEM stacji bazowej składa się z wartości granicznych mocy w granicach bloku częstotliwościowego i poza tymi granicami. Wartość graniczną mocy w granicach bloku częstotliwościowego stosuje się do bloku przydzielonego operatorowi. Wartości graniczne mocy poza granicami bloku stosuje się do widma w paśmie częstotliwości 700 MHz lub poza nim, które jest poza blokiem przydzielonym operatorowi. W tabeli 1 przedstawiono różne elementy BEM stacji bazowej, przy czym wszystkie elementy BEM, z wyjątkiem elementów w granicach bloku, są podane w relacji do wartości granicznych mocy poza granicami bloku. Fakultatywne wartości graniczne mocy w granicach bloku podano w tabeli 2. Wartości graniczne mocy poza granicami bloku dla różnych elementów BEM podano w tabelach 3–8.

Aby uzyskać BEM stacji bazowej dla określonego bloku w ramach łącza „w dół” FDD lub w zakresie częstotliwości 738–758 MHz używanego wyłącznie jako fakultatywne łącze „w dół”, elementy BEM użytkuje się w następujący sposób:

wartość graniczną mocy wewnątrz bloku częstotliwościowego stosuje się do bloku przydzielonego danemu operatorowi,

— określa się obszary przejściowe oraz stosuje się odpowiadające im wartości graniczne mocy. Obszary przejściowe mogą się częściowo pokrywać z pasmami ochronnymi, sąsiednimi zakresami częstotliwości i luką dupleksową; w takich przypadkach stosuje się wartości graniczne mocy dla obszarów przejściowych,

— w odniesieniu do pozostałego przydzielonego widma, które stanowi poziom podstawowy (jak określono w tabeli 1), stosuje się wartości graniczne mocy na poziomie podstawowym,

— w odniesieniu do pozostałego widma w pasmach ochronnych (tj. nieobjętego obszarami przejściowymi lub nieużytkowanego na potrzeby łączności radiowej PPDR lub M2M), stosuje się wartości graniczne mocy dla pasma ochronnego,

— w odniesieniu do widma w zakresie częstotliwości 733–758 MHz nieużytkowanego jako wyłącznie łącze „w dół” lub do celów łączności radiowej PPDR lub M2M, mają zastosowanie wartości graniczne mocy dla przerwy dupleksowej.

Tabela 1

Określenie elementów BEM dla bloków zgodnie z sekcją A.1 i A.2

Element BEM Definicja Wewnątrz bloku Odnosi się do bloku, dla którego wyznacza się BEM. Poziom podstawowy Widmo użytkowane w zakresach częstotliwości 703–733 MHz (tj. łącze „w górę” FDD) i 758–788 MHz (łącze „w dół” FDD), jak również w zakresie częstotliwości 738–758 MHz wyłącznie jako łącze „w dół” (w stosownych przypadkach), dla nadawania sygnałów naziemnej telewizji cyfrowej poniżej granicy pasma 694 MHz, dla systemów umożliwiających zapewnianie usług łączności elektronicznej powyżej 790 MHz (zarówno łącze „w górę”, jak i łącze „w dół”), dla łączności radiowej PPDR w paśmie częstotliwości 700 MHz (zarówno łącze „w górę”, jak i łącze „w dół”) oraz dla łączności radiowej M2M w paśmie częstotliwości 700 MHz (zarówno łącze „w górę”, jak i łącze „w dół”). Obszar przejściowy Widmo częstotliwości położone od 0 do10 MHz poniżej i od 0 do10 MHz powyżej bloku przydzielonego danemu operatorowi; w zakresie częstotliwości, w którym obszary przejściowe i widmo użytkowane dla łącza „w górę” FDD, łącza „w górę” PPDR lub łącza „w górę” M2M częściowo się pokrywają, nie mają zastosowania przejściowe wartości graniczne mocy. Pasma ochronne a) widmo pomiędzy dolną granicą pasma częstotliwości 700 MHz i dolną granicą łącza „w górę” FDD (tj. 694–703 MHz); b) widmo pomiędzy górną granicą widma dla łącza „w dół” FDD (tj. 788 MHz) i dolną granicą widma dla łącza „w dół” FDD zgodnie z decyzją 2010/267/UE (tj. 791 MHz). W przypadku częściowego pokrywania się obszaru przejściowego i pasma ochronnego stosuje się wartości graniczne mocy dla obszarów przejściowych. Jeżeli widmo jest użytkowane na potrzeby łączności radiowej PPDR lub M2M, stosuje się wartości graniczne mocy na poziomie podstawowym lub dla obszarów przejściowych. Luka dupleksowa Widmo w zakresie częstotliwości 733–758 MHz. W przypadku częściowego pokrywania się obszaru przejściowego oraz części luki dupleksowej nieużytkowanej wyłącznie na potrzeby łącza „w dół” lub łączności radiowej PPDR bądź łączności radiowej M2M stosuje się wartości graniczne mocy dla obszarów przejściowych.

Wymogi w granicach bloku

Tabela 2

Wartość graniczna mocy stacji bazowej wewnątrz bloku

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP (3) Szerokość pasma pomiarowego Blok przydzielony operatorowi Nieobowiązkowa. W przypadku gdy administracja wymaga określenia górnej granicy wartości mocy, można zastosować wartość, która nie przekracza 64 dBm/5 MHz dla każdej anteny. 5 MHz

Wymogi poza granicami bloku

Tabela 3

Wartość graniczna mocy na poziomie podstawowym

Zakres częstotliwości Szerokość pasma chronionego bloku Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego Częstotliwości łącza „w górę” w zakresie 698–736 MHz (4) ≥ 5 MHz – 50 dBm dla każdej komórki (5) 5 MHz 3 MHz – 52 dBm dla każdej komórki (5) 3 MHz (4) ≤ 3 MHz – 64 dBm dla każdej komórki (5) 200 kHz (4) Częstotliwości łącza „w górę” FDD określone w decyzji 2010/267/UE (tj. 832–862 MHz) ≥ 5 MHz – 49 dBm dla każdej komórki (5) 5 MHz Częstotliwości łącza „w dół” w zakresie częstotliwości 738–791 MHz ≥ 5 MHz 16 dBm dla każdej anteny 5 MHz 3 MHz 14 dBm dla każdej anteny 3 MHz < 3 MHz 2 dBm dla każdej anteny 200 kHz Częstotliwości łącza „w dół” FDD określone w decyzji 2010/267/UE (tj. 791–821 MHz) ≥ 5 MHz 16 dBm dla każdej anteny 5 MHz





Tabela 4

Wartości graniczne mocy stacji bazowej dla obszarów przejściowych w zakresie częstotliwości 733–788 MHz

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego – 10 do -5 MHz od dolnej granicy bloku 18 dBm dla każdej anteny 5 MHz – 5 do 0 MHz od dolnej granicy bloku 22 dBm dla każdej anteny 5 MHz 0 do +5 MHz od górnej granicy bloku 22 dBm dla każdej anteny 5 MHz + 5 do +10 MHz od górnej granicy bloku 18 dBm dla każdej anteny 5 MHz





Tabela 5

Wartości graniczne mocy stacji bazowej dla obszarów przejściowych powyżej 788 MHz

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego 788–791 MHz dla bloku o górnej krawędzi 788 MHz 21 dBm dla każdej anteny 3 MHz 788–791 MHz dla bloku o górnej krawędzi 783 MHz 16 dBm dla każdej anteny 3 MHz 788–791 MHz dla bloku o górnej krawędzi 788 MHz na potrzeby ochrony systemów o szerokości pasma < 3 MHz 11 dBm dla każdej anteny 200 kHz 788–791 MHz dla bloku o górnej krawędzi 783 MHz na potrzeby ochrony systemów o szerokości pasma < 3 MHz 4 dBm dla każdej anteny 200 kHz 791–796 MHz dla bloku o górnej krawędzi 788 MHz 19 dBm dla każdej anteny 5 MHz 791–796 MHz dla bloku o górnej krawędzi 783 MHz 17 dBm dla każdej anteny 5 MHz 796–801 MHz dla bloku o górnej krawędzi 788 MHz 17 dBm dla każdej anteny 5 MHz





Tabela 6

Wartości graniczne mocy stacji bazowej dla części luki dupleksowej nieużytkowanej na potrzeby wyłączniełącza „w dół” lub łączności radiowej PPDR bądź łączności radiowej M2M

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego Przesunięcie od -10 do 0 MHz od dolnej granicy pasma dla łącza „w dół” FDD lub od dolnej granicy najniższego bloku dla wyłącznie łącza „w dół”, ale powyżej górnej granicy łącza „w górę” FDD 16 dBm dla każdej anteny 5 MHz Przesunięcie większe niż 10 MHz od dolnej granicy pasma dla łącza „w dół” FDD lub od dolnej granicy najniższego bloku wyłącznie dla łącza „w dół”, ale powyżej górnej granicy łącza „w górę” FDD – 4 dBm dla każdej anteny 5 MHz





Tabela 7

Wartości graniczne mocy stacji bazowej dla części pasm ochronnych nieużytkowanych na potrzeby łączności radiowej PPDR lub łączności radiowej M2M

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego Widmo pomiędzy dolną granicą pasma częstotliwości 700 MHz i dolną granicą zakresu łącza „w górę” FDD (tj. 694–703 MHz); – 32 dBm dla każdej komórki (6) 1 MHz Widmo między górną granicą pasma łącza „w dół” FDD a dolną granicą pasma łącza „w dół” FDD określone w decyzji 2010/267/UE (tj. 788–791 MHz) 14 dBm dla każdej anteny 3 MHz





Tabela 8

Wartości graniczne mocy dla stacji bazowej dla widma o częstotliwości poniżej 694 MHz

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP Szerokość pasma pomiarowego Częstotliwości poniżej 694 MHz w przypadku gdy naziemna telewizja cyfrowa podlega ochronie – 23 dBm dla każdej komórki (7) 8 MHz

C. Warunki techniczne dla terminali na potrzeby usług łączności elektronicznej w zakresie częstotliwości 703–733 MHz

Przedstawione poniżej BEM dla terminali zostały opracowane dla urządzeń używanych w sieciach radiokomunikacji ruchomej.

BEM terminala składa się z wartości granicznych mocy w granicach bloku częstotliwościowego i poza tymi granicami. Wartość graniczną mocy w granicach bloku częstotliwościowego stosuje się do bloku przydzielonego operatorowi. Wartości graniczne mocy poza granicami bloku mają zastosowanie do następujących elementów widma: luka dupleksowa między łączem „w górę” FDD i łączem „w dół” FDD (z uwzględnieniem widma wyłącznie dla łącza „w dół”, w stosownych przypadkach), pasmo ochronne pomiędzy górną granicą widma użytkowaną na potrzeby nadawania sygnału telewizyjnego (694 MHz) i łączem „w górę” FDD (tj. 694–703 MHz) oraz widmo wykorzystywane do nadawania sygnału telewizyjnego (tj. poniżej 694 MHz).

Wymogi BEM dla terminali podano w tabelach 9–12 (8). Wartości graniczne mocy określa się jako zastępczą moc promieniowaną izotropowo (EIRP) dla terminali, które mają być stacjonarne lub zainstalowane, oraz jako całkowitą moc promieniowania (TRP) (9) dla terminali, które mają być ruchome lub nomadyczne.

Administracje mogą w pewnych sytuacjach złagodzić wartość graniczną mocy wewnątrz bloku, np. w odniesieniu do stacjonarnych terminali na obszarach wiejskich, pod warunkiem że nie narusza to ochrony innych służb, sieci i zastosowań oraz że spełnione pozostają zobowiązania transgraniczne.

Wymogi w granicach bloku

Tabela 9

Wartość graniczna mocy terminala wewnątrz bloku

Maksymalna średnia moc 23 dBm (10)

Wymogi poza granicami bloku

Tabela 10

Wartości graniczne mocy terminala dla pasma ochronnego 694–703 MHz

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP poza granicami bloku Szerokość pasma pomiarowego 694–698 MHz – 7 dBm 4 MHz 698-703 MHz 2 dBm 5 MHz





Tabela 11 (parametry nieobowiązkowe)

Wartości graniczne mocy terminala dla luki dupleksowej

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość EIRP poza granicami bloku Szerokość pasma pomiarowego 733–738 MHz 2 dBm 5 MHz 738–753 MHz – 6 dBm 5 MHz 753–758 MHz – 18 dBm 5 MHz

Objaśnienia do tabeli 11

Wartości graniczne mocy uzyskano na podstawie widmowej maski emisji określonej w pkt 4.2.3 normy ETSI EN 301 908-13 V6.2.1, co oznacza, że urządzenia LTE są w sposób naturalny zgodne z wartościami granicznymi emisji podanymi w tabeli 11. Nie jest konieczna żadna dodatkowa procedura testowa w celu zapewnienia zgodności takich urządzeń z granicznymi wartościami mocy określonymi powyżej.

Tabela 12

Wartości graniczne mocy terminala dla częstotliwości poniżej 694 MHz użytkowanych na potrzeby radiodyfuzji naziemnej (emisje niepożądane)

Zakres częstotliwości Maksymalna średnia wartość mocy poza granicami bloku Szerokość pasma pomiarowego 470-694 MHz – 42 dBm 8 MHz

Objaśnienia do tabeli 12

1) Określanie wartości granicznej emisji niepożądanych bazuje na naziemnej telewizji cyfrowej wykorzystującej DVB-T2 i systemie WBB o szerokości pasma 10 MHz przy separacji częstotliwości środkowej pomiędzy naziemną telewizją cyfrową i WBB wynoszącej 18 MHz (zakładając kanał TV 8 MHz, pasmo ochronne 9 MHz i szerokość pasma systemu WBB 10 MHz). Jeżeli państwa członkowskie chcą umożliwić wprowadzenie na szczeblu krajowym systemów WBB o szerokości pasma powyżej 10 MHz i w przypadku generowania niepożądanej mocy poza granicami bloku większej niż – 42 dBm/8 MHz w paśmie częstotliwości poniżej 694 MHz, państwa członkowskie powinny rozważyć: a) zastosowanie większej szerokości pasma systemu WBB, rozpoczynając od częstotliwości wyższej niż 703 MHz, tak by wymagana wartość graniczna mocy poza granicami bloku była nadal spełniona; b) lub stosowanie technik osłabiania zakłóceń zgodnie z objaśnieniem 3.

2) Poziom wartości granicznej niepożądanych emisji poza granicami bloku jest określany w odniesieniu do stacjonarnego odbioru naziemnej telewizji cyfrowej. Państwa członkowskie, które pragną rozważyć odbiór przenośny naziemnej telewizji cyfrowej w pomieszczeniach, mogą, w indywidualnych przypadkach, uznać za konieczne wdrożenie dodatkowych środków na szczeblu krajowym/lokalnym (zob. objaśnienie 3).

3) Przykłady potencjalnych technik osłabiania zakłóceń, które mogą rozważyć państwa członkowskie, obejmują dodatkowe filtrowanie sygnałów naziemnej telewizji cyfrowej, zmniejszenie mocy terminala wewnątrz bloku, ograniczenie szerokości pasma kanału nadawczego terminala lub stosowanie technik wymienionych w otwartym wykazie potencjalnych technik osłabiania zakłóceń podanym w raporcie CEPT nr 30.

4) Dodatkowe kwestie dotyczące współistnienia systemów WBB i naziemnej telewizji cyfrowej: w celu minimalizowania ryzyka blokowania odbiornika naziemnej telewizji cyfrowej przez sygnał emitowany przez stację bazową można, na poziomie krajowym, zastosować dodatkowe filtrowanie zewnętrzne na wejściu odbiorników telewizyjnych, w szczególności w celu uniknięcia nasycenia przeciążeniowego we wzmacniaczach antenowych; może również dojść do zakłóceń pochodzących od nadajników telewizyjnych w odbiornikach stacji bazowej spowodowanych przez sygnały emitowane wewnątrz zakresu częstotliwościowego lub poprzez emisje niepożądane. W takich sytuacjach można, w indywidualnych przypadkach, stosować odpowiednie techniki osłabiania zakłóceń na poziomie krajowym.

(1) 5 MHz lub więcej; nie wyklucza to kanałów o mniejszych szerokościach pasma w ramach przydzielonego bloku.

(2) Podstawą wyznaczania BEM jest analiza i symulacje minimalnej tłumienności sprzężenia (MCL); elementy BEM określa się dla każdej komórki lub każdej anteny w zależności od scenariusza współistnienia, który ich dotyczy.

(3) Zastępcza moc promieniowana izotropowo (EIRP) to całkowita moc promieniowana w dowolnym kierunku w jednym miejscu, niezależnie od jakiejkolwiek konfiguracji stacji bazowej.

(4) Administracje mogą wybrać szerokość pasma pomiarowego wynoszącą 3 MHz lub 200 kHz na potrzeby ochrony bloku o szerokości 3 MHz w zależności od wdrożonych wariantów krajowych.

(5) W instalacji wielosektorowej wartość dla każdej komórki odpowiada wartości dla jednego z sektorów.

(6) W instalacji wielosektorowej wartość dla każdej komórki odpowiada wartości dla jednego z sektorów.

(7) W instalacji wielosektorowej wartość dla każdej komórki odpowiada wartości dla jednego z sektorów.

(8) ETSI może uwzględnić dodatkowe wymogi w normach zharmonizowanych.

(9) Całkowita moc promieniowania (TRP) stanowi miarę faktycznej mocy promieniowania anteny. TRP określa się jako całkę mocy promieniowanej we wszystkich kierunkach.

(10) Wartość ta podlega tolerancji do + 2 dB, aby uwzględnić działanie w ekstremalnych warunkach środowiskowych i różnice produkcyjne pomiędzy egzemplarzami.