Niemcy borykają się z wyzwaniami związanymi z zależnością od paliw kopalnych i importu energii z Rosji, a także z ramowymi warunkami dla inwestycji we w pełni zintegrowany, zrównoważony system energetyczny. Według danych z 2020 r. uzależnienie od importu gazu z Rosji jest szczególnie wysokie (65 % (20)) i wyższe niż średnia unijna (44 %). Uzależnienie od importu ropy naftowej z Rosji jest również wyższe od średniej unijnej (34 % w Niemczech w porównaniu ze średnią unijną wynoszącą 26 %) (21). Gaz i ropa naftowa stanowią ponad połowę koszyka energetycznego Niemiec (odpowiednio 26 % i 35 %). Uzależnienie to ma bezpośrednie konsekwencje dla niemieckiego przemysłu, który odpowiada za 35 % zużycia energii końcowej gazu ziemnego. Szybszy postęp rozbudowy sieci przesyłowych i dystrybucyjnych oraz wdrażania energii ze źródeł odnawialnych jest nieodzowny, by sprostać tym wyzwaniom, osiągnąć cele w zakresie klimatu i energii i pobudzić inwestycje w stosunku do oszczędności. Potrzebne są dalsze starania, aby zdywersyfikować dostawy energii i ich trasy, wykorzystując wszystkie dostępne bezemisyjne źródła energii, w szczególności poprzez wprowadzanie energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych oraz gazów odnawialnych, w tym wodoru odnawialnego, a także skroplonego gazu ziemnego. Zaleca się, aby nowa infrastruktura i inwestycje sieciowe związane z gazem były w miarę możliwości dostosowane do przyszłych wyzwań, tak aby w przyszłości łatwo było zapewnić im długoterminowy zrównoważony charakter poprzez dostosowanie ich do wykorzystania paliw zrównoważonych. Realizacja przez Niemcy celów pakietu „Gotowi na 55” będzie wymagać dalszego zwiększenia ambicji w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych oraz zwiększenia wykorzystania energii ze źródeł odnawialnych i efektywności energetycznej. Konieczne są starania, aby przyspieszyć dekarbonizację przemysłu, poprawić możliwości elastyczności i reakcję odbiorców energii na wahania cen oraz wzmocnić integrację systemu energetycznego (22).

Należy podjąć również działania zmierzające do zwiększenia efektywności energetycznej i zmniejszenia zużycia energii oraz przyspieszenia dekarbonizacji zasobów budowlanych i sektora transportu, w których w 2021 r. nie osiągnięto rocznych krajowych celów redukcji emisji dla tych sektorów. Większe upowszechnianie mobilności współdzielonej i zrównoważonego transportu publicznego może spowodować zmniejszenie zużycia paliw kopalnych. Odnotowano znaczne opóźnienia w rozbudowie sieci elektroenergetycznych w Niemczech. Głównymi przeszkodami są m.in. złożoność i czas trwania procedur planowania, udzielania pozwoleń i rozpatrywania odwołań. Z powodu opóźnień w rozbudowie sieci elektroenergetycznych trzeba było ograniczyć wdrażanie odnawialnych źródeł energii w niektórych obszarach. Opóźnienia w rozbudowie sieci elektroenergetycznych rzutują ponadto znacząco na sieci sąsiadujących państw członkowskich, ponieważ przepustowość sieci w Niemczech nie jest wystarczająca do przesyłu ilości energii elektrycznej, jaka jest przedmiotem obrotu w danej strefie cenowej. Rząd zobowiązał się zwiększyć udział energii ze źródeł odnawialnych w produkcji energii elektrycznej do 80 % do 2030 r., a parlament niemiecki omawia obecnie wniosek ustawodawczy dotyczący prawa o energii ze źródeł odnawialnych obejmującego cel osiągnięcia do 2035 r. niemalże neutralności emisji gazów cieplarnianych w sektorze energii elektrycznej. Jednak z powodu trwałych barier utrudniających wdrażanie wprowadzania odnawialnych źródeł energii, w szczególności lądowej energii wiatrowej, następuje w ostatnich latach znacznie wolniej. Usunięcie barier we wdrażaniu wymaga m.in. podejmowania kroków służących rozwiązaniu na wczesnym etapie konfliktów dotyczących użytkowania gruntów, złagodzenia przepisów dotyczących minimalnej odległości, poprawy wykorzystania planowania przestrzennego do określania stref wykorzystania energii wiatrowej oraz ułatwienia uzyskiwania pozwoleń. Akceptację na szczeblu lokalnym można poprawić m.in. dzięki usprawnieniu procesu konsultacji, zwiększeniu udziału obywateli i podziałowi dochodów w projektach. Dzięki rozwojowi odnawialnych źródeł energii i wzrostowi efektywności energetycznej nie tylko zmniejszy się zależność od importu energii, ale również znacznie obniżą się ceny energii. Można wreszcie jeszcze bardziej zwiększyć udział w transgranicznej współpracy energetycznej oraz zwiększyć elastyczność i zdolność przepływu zwrotnego w przypadku istniejących połączeń międzysystemowych.