PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 120/1

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 498/2007

z dnia 26 marca 2007 r.

ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (1), w szczególności jego art. 102,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Rozporządzenie (WE) nr 1198/2006 („rozporządzenie podstawowe”) zastępuje rozporządzenia Rady (WE) nr 1263/1999 (2) i (WE) 2792/1999 (3) uwzględniając zmiany, jakie zaszły w rybactwie, na obszarach zależnych głównie od rybactwa i w rybołówstwie śródlądowym. Należy zatem ustanowić szczegółowe przepisy wykonawcze dla rozporządzenia podstawowego.

(2) Należy określić szczegółowe zasady przedstawiania programów operacyjnych. W celu ułatwienia tworzenia programów operacyjnych oraz ich badania i zatwierdzania przez Komisję należy ustanowić wspólne zasady dotyczące struktury i treści tych programów, w oparciu w szczególności o wymogi określone w art. 20 rozporządzenia podstawowego.

(3) W odniesieniu do wsparcia na środki na rzecz dostosowania wspólnotowej floty rybackiej państwa członkowskie powinny przedstawić w swoich programach operacyjnych metody obliczania premii.

(4) W odniesieniu do możliwości przewidzianej w art. 25 ust. 4 rozporządzenia podstawowego, dotyczącej zmniejszenia mocy silnika przez grupę statków, należy określić warunki dla tej możliwości.

(5) Należy zdefiniować określone pojęcia stosowane w szczególności w odniesieniu do akwakultury oraz przetwarzania i obrotu produktami rybołówstwa i akwakultury w celu zagwarantowania ich jednolitego rozumienia.

(6) W odniesieniu do wsparcia na inwestycje produkcyjne w akwakulturę oraz inwestycje w przetwarzanie i obrót państwa członkowskie powinny wyjaśnić w swoich programach operacyjnych, w jaki sposób zapewnią priorytetowe traktowanie małych przedsiębiorstw oraz mikroprzedsiębiorstw.

(7) W odniesieniu do wsparcia na środki na rzecz zdrowia zwierząt należy określić szczegółowe warunki w celu zapewnienia zgodności z dyrektywą Rady 2006/88/WE z dnia 24 października 2006 r. w sprawie wymogów w zakresie zdrowia zwierząt akwakultury i ich produktów oraz zapobiegania niektórym chorobom zwierząt wodnych i zwalczania tych chorób (4).

(8) W odniesieniu do wsparcia na środki będące przedmiotem wspólnego zainteresowania należy określić wydatki kwalifikowalne.

(9) W odniesieniu do obszarów zależnych głównie od rybactwa, o których mowa w art. 43 rozporządzenia podstawowego, należy wyszczególnić warunki ich wyboru.

(10) Partnerstwa publiczno-prywatne korzystające ze wsparcia na mocy art. 45 rozporządzenia podstawowego powinny spełniać określone warunki szczegółowe.

(11) W odniesieniu do wsparcia zrównoważonego rozwoju obszarów zależnych głównie od rybactwa procedury wyboru grup powinny być przejrzyste w celu zapewnienia stosownej i wysokiej jakości strategii rozwoju wybieranych do udzielenia wsparcia.

(12) Należy ustanowić wspólne zasady dla kilku środków. W szczególności, aby zapewnić lepsze ukierunkowanie operacji inwestycyjnych, należy udostępnić zbiór wspólnych zasad dla określania wydatków kwalifikowalnych.

(13) Celem zagwarantowania szerokiego rozpowszechniania informacji o dostępnych możliwościach finansowania wśród wszystkich zainteresowanych stron oraz w imię przejrzystości należy, uwzględniając zasadę proporcjonalności, określić minimalną zawartość środków informacyjnych, konieczną dla poinformowania potencjalnych beneficjentów o możliwościach finansowania oferowanych wspólnie przez Wspólnotę i państwa członkowskie za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Rybackiego (EFR), w tym wymóg rozpowszechnienia kroków, które potencjalny beneficjent powinien podjąć w celu złożenia wniosku o finansowanie, a także kryteriów wyboru, które mają być stosowane.

(14) Celem zwiększenia przejrzystości w zakresie korzystania z pomocy EFR państwa członkowskie powinny corocznie publikować, w formie elektronicznej lub innej, wykaz beneficjentów, nazwy operacji oraz kwotę finansowania ze środków publicznych przyznaną dla operacji. Udostępnienie takich informacji opinii publicznej ma na celu zwiększenie przejrzystości działań Wspólnoty w zakresie rozwoju sektora rybactwa, obszarów zależnych głównie od rybactwa oraz rybołówstwa śródlądowego, wzmocnienie należytego zarządzania finansami w odniesieniu do środków publicznych przeznaczonych na ten cel, a w szczególności zwiększenie kontroli wykorzystanych pieniędzy publicznych, oraz uniknięcie jakichkolwiek zakłóceń konkurencji między beneficjentami środków EFR. Przez wzgląd na nadrzędną wagę wyznaczonych celów uzasadnione jest, przy poszanowaniu zasady proporcjonalności i wymogu ochrony danych osobowych, przyjęcie przepisu przewidującego ogólną publikację istotnych informacji, ponieważ nie wykracza to poza to, co jest konieczne w społeczeństwie demokratycznym w celu zapobiegania nieprawidłowościom.

(15) Celem zapewnienia lepszego wdrażania środków informacyjnych oraz umożliwienia lepszej wymiany informacji między państwami członkowskimi i Komisją odnośnie do strategii informacyjnych i promocyjnych oraz ich wyników należy wyznaczyć osoby, z którymi należy się kontaktować, odpowiedzialne za działania informacyjne i promocyjne.

(16) W oparciu o doświadczenia okresu programowania 2000–2006 konieczne jest szczegółowe określenie warunków, jakie powinny spełniać instrumenty inżynierii finansowej, aby mogły być finansowane w ramach programu operacyjnego.

(17) W odniesieniu do art. 59 rozporządzenia podstawowego oraz w świetle zdobytego doświadczenia konieczne jest określenie obowiązków instytucji zarządzających wobec beneficjentów, na etapie poprzedzającym wybór i zatwierdzenie operacji, które będą finansowane, w zakresie aspektów, które należy uwzględnić w trakcie weryfikacji wydatków zadeklarowanych przez beneficjenta, w tym administracyjnych weryfikacji wniosków o zwrot oraz weryfikacji poszczególnych operacji przeprowadzanych w miejscu realizacji, oraz w zakresie warunków, których należy przestrzegać podczas weryfikacji przeprowadzanych na podstawie badania próby w miejscu realizacji.

(18) Konieczne jest także szczegółowe określenie informacji, które należy uwzględnić w zapisach księgowych dotyczących operacji, oraz informacji, które należy przechowywać jako dane na temat realizacji i które winny być rejestrowane, przechowywane i przedkładane przez instytucje zarządzające Komisji na jej żądanie.

(19) Celem zapewnienia właściwego audytu wydatków w ramach programów operacyjnych konieczne jest określenie kryteriów, które powinna spełniać ścieżka audytu, aby mogła zostać uznana za odpowiednią.

(20) Za przeprowadzany audyt operacji odpowiedzialność ponosi instytucja audytowa. Aby zapewnić właściwy zakres i skuteczność tych audytów oraz zagwarantować ich przeprowadzanie zgodnie z tymi samymi standardami we wszystkich państwach członkowskich, konieczne jest określenie warunków, jakie audyty te powinny spełniać.

(21) Doświadczenie pokazuje, że należy szczegółowo określić podstawę doboru prób operacji do audytu, którą instytucja audytowa powinna stosować przy ustalaniu lub zatwierdzaniu metody doboru próby, w tym określone kryteria techniczne, które mają być stosowane przy doborze statystycznej próby losowej oraz czynniki, które należy wziąć pod uwagę przy doborze próby uzupełniającej.

(22) Celem uproszczenia i zharmonizowania standardów przygotowywania i prezentacji strategii audytu, rocznego sprawozdania audytowego oraz deklaracji zamknięcia, za które, zgodnie z art. 61 rozporządzenia podstawowego, odpowiedzialna jest instytucja audytowa, konieczne jest ustanowienie szczegółowych przepisów dotyczących ich treści oraz wyszczególnienie charakteru i jakości informacji stanowiących ich podstawę.

(23) Celem zapewnienia jak najskuteczniejszego stosowania art. 87 rozporządzenia podstawowego w odniesieniu do dostępności dokumentów oraz praw Trybunału Obrachunkowego i Komisji do dostępu do wszystkich dokumentów uzupełniających, dotyczących wydatków i audytów instytucje zarządzające powinny zapewnić szybką dostępność informacji o tożsamości i lokalizacji organów przechowujących dokumenty uzupełniające, a dokumenty te powinny być szybko dostępne dla minimalnej grupy osób i podmiotów. W tym samym celu należy określić, które nośniki danych można uznać za powszechnie przyjęte dla przechowywania takich dokumentów. W tym celu władze krajowe powinny ustanowić procedury konieczne dla zapewnienia, tam gdzie jest to właściwe, zgodności przechowywanych dokumentów z oryginałami oraz możliwości użycia ich jako podstawy audytu.

(24) Celem zharmonizowania norm dotyczących poświadczania wydatków oraz przygotowywania wniosków o płatności należy ustanowić treść takich poświadczeń i wniosków oraz określić charakter i jakość informacji będących ich podstawą. Należy określić szczegółowe procedury dotyczące prowadzenia, zgodnie z art. 60 lit. f) rozporządzenia podstawowego, ewidencji kwot podlegających procedurze odzyskiwania i kwot wycofanych po anulowaniu całości lub części wkładu dla operacji oraz odpowiedniego informowania Komisji.

(25) Na mocy art. 71 rozporządzenia podstawowego państwa członkowskie są zobowiązane do przedłożenia Komisji, przed złożeniem pierwszego wniosku o płatność okresową lub nie później niż w terminie dwunastu miesięcy od zatwierdzenia programu operacyjnego, opisu systemów zarządzania i kontroli, sprawozdania zawierającego wyniki oceny utworzonych systemów i opinii na temat ich zgodności z przepisami tego rozporządzenia, dotyczącymi systemów zarządzania i kontroli. Ponieważ dokumenty te należą do kluczowych czynników, na których, w kontekście podziału zarządzania budżetem wspólnotowym, opiera się Komisja, aby uzyskać pewność, że państwa członkowskie wykorzystują przedmiotową pomoc finansową zgodnie ze stosowanymi zasadami koniecznymi dla ochrony interesów finansowych Wspólnoty, konieczne jest szczegółowe określenie informacji, jakie powinny zawierać takie dokumenty, oraz podstawy dla oceny i opinii.

(26) Artykuł 57 rozporządzenia podstawowego przewiduje, że ustalenia dotyczące audytu mają być proporcjonalne do łącznej kwoty wydatków publicznych przyznanych dla danego programu operacyjnego. Gdy wydatki publiczne przyznane dla danego programu operacyjnego są ograniczone, właściwe jest, aby państwa członkowskie miały możliwość oparcia się w większym stopniu na organach krajowych i krajowych przepisach dotyczących wykonywania niektórych funkcji związanych z kontrolą i ustaleniami dotyczącymi audytu oraz aby Komisja w związku z tym określiła, które weryfikacje, które audyty operacji i które obowiązki mogą zostać przeprowadzone i wykonane zgodnie z przepisami krajowymi i przez organy krajowe. W tych samych okolicznościach Komisja powinna także dokonać zróżnicowania środków, za pomocą których państwo członkowskie powinno wypełniać funkcje poświadczania wydatków i weryfikacji systemu zarządzania i kontroli, oraz określić warunki, zgodnie z którymi Komisja może ograniczyć własny audyt i oprzeć się na zapewnieniach uzyskanych od organów krajowych.

(27) Do obowiązków państw członkowskich w zakresie zarządzania i kontroli należy obowiązek sprawozdawczości i monitorowania nieprawidłowości. Szczegółowe zasady mające na celu spełnienie tego obowiązku zostały określone w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1681/94 z dnia 11 lipca 1994 r. dotyczącym nieprawidłowości oraz odzyskiwania kwot wypłaconych nieprawidłowo w związku z finansowaniem polityki strukturalnej i organizacją systemu informacji w tej dziedzinie (5). Dla uproszczenia i przejrzystości właściwe jest włączenie tych zasad do niniejszego rozporządzenia.

(28) Należy przyjąć przepis, na mocy którego Komisja zwraca koszty sądowe, w przypadku gdy żąda ona od państwa członkowskiego wszczęcia bądź kontynuacji postępowania sądowego w celu odzyskania kwot nienależnie wypłaconych wynikających z nieprawidłowości, a także otrzymuje informacje umożliwiające jej podjęcie decyzji o podziale straty związanej z utraconymi bezpowrotnie kwotami zgodnie z art. 70 ust. 2 rozporządzenia podstawowego. Należy również przewidzieć systematyczny kontakt między Komisją a państwami członkowskimi w kwestii nieprawidłowości, wykorzystania dostarczonych informacji do przeprowadzania analiz ryzyka i sporządzania sprawozdań oraz dostarczania informacji odpowiednim komitetom.

(29) Aby ograniczyć obciążenie administracyjne związane z systemem sprawozdawczości, zapewniając zarazem konieczny poziom informacji, bez uszczerbku dla obowiązków wynikających bezpośrednio z art. 60 lit. f) rozporządzenia podstawowego, państwa członkowskie nie powinny być zobowiązane do zgłaszania nieprawidłowości dotyczących kwot poniżej określonego progu, chyba że Komisja wyraźnie tego zażąda.

(30) Wykorzystywanie elektronicznych sposobów wymiany informacji oraz danych finansowych prowadzi do uproszczenia, wzrostu efektywności i przejrzystości oraz oszczędności czasu. Aby w pełni wykorzystać te zalety, zapewniając zarazem bezpieczeństwo wymiany informacji, należy ustanowić wspólny system informatyczny oraz wykaz dokumentów będących przedmiotem wspólnego zainteresowania Komisji i państw członkowskich. Konieczne jest zatem określenie formatu wymaganego dla każdego dokumentu oraz dostarczenie szczegółowego opisu informacji, jakie powinny być zawarte w takich dokumentach. Z tych samych powodów należy określić sposób funkcjonowania takiego systemu informatycznego, jeśli chodzi o wskazanie strony odpowiedzialnej za przesyłanie i aktualizację dokumentów.

(31) Zgodnie z dyrektywą 1999/93/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 grudnia 1999 r. w sprawie wspólnotowych ram w zakresie podpisów elektronicznych (6), biorąc pod uwagę poziom bezpieczeństwa i poufności wymagany na potrzeby finansowego zarządzania środkami z EFR, obecną sytuację oraz analizę kosztów i korzyści, konieczne jest wprowadzenie wymogu stosowania podpisu elektronicznego.

(32) Celem zapewnienia szybkiego opracowania i właściwego funkcjonowania wspólnego systemu informatycznego koszt jego opracowania powinien zostać sfinansowany z ogólnego budżetu Wspólnot Europejskich zgodnie z art. 46 ust. 1 rozporządzenia podstawowego, a koszty interfejsu umożliwiającego kontakt z krajowymi, regionalnymi i lokalnymi systemami informatycznymi powinny kwalifikować się do wsparcia z EFR na mocy art. 46 tego rozporządzenia.

(33) W świetle dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych (7) oraz rozporządzenia (WE) nr 45/2001 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2000 r. o ochronie osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje i organy wspólnotowe oraz o swobodnym przepływie takich danych (8), konieczne jest ustanowienie, w odniesieniu do działań informacyjnych i promocyjnych oraz czynności audytowych wynikających z niniejszego rozporządzenia, że Komisja i państwa członkowskie powinny zapobiegać nieupoważnionemu ujawnianiu danych osobowych oraz uniemożliwić dostęp do nich osobom nieupoważnionym, jak również określenie celów, w związku z którymi Komisja i państwa członkowskie mogą przetwarzać takie dane.

(34) Rozporządzenia Komisji (WE) nr 2722/2000 z dnia 13 grudnia 2000 r. ustanawiające warunki, na jakich Instrument Finansowy Orientacji Rybołówstwa (IFOR) może mieć udział w zwalczaniu niebezpieczeństw o charakterze patologicznym w akwakulturze (9), (WE) nr 908/2000 z dnia 2 maja 2000 r. ustanawiające szczegółowe zasady obliczania wysokości pomocy przyznawanej przez państwa członkowskie organizacjom producentów w sektorze rybołówstwa i akwakultury (10) oraz (WE) nr 366/2001 z dnia 22 lutego 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady wprowadzania w życie środków przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 2792/1999 (11) powinny zostać uchylone.

(35) Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Komitetu Europejskiego Funduszu Rybackiego,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

ROZDZIAŁ I

PRZEPISY OGÓLNE

Artykuł 1

Przedmiot

Niniejsze rozporządzenie ustanawia szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia (WE) nr 1198/2006 („rozporządzenie podstawowe”) w następującym zakresie:

a) struktury i przekazywania programów operacyjnych;

b) środków związanych z rybołówstwem;

c) oceny programów operacyjnych;

d) informacji i promocji;

e) instrumentów inżynierii finansowej;

f) zarządzania, monitorowania i kontroli;

g) nieprawidłowości;

h) elektronicznej wymiany danych;

i) danych osobowych.

Artykuł 2

Szczegółowe ustalenia dla określonych programów operacyjnych

Dla programów operacyjnych, w przypadku których całkowita kwota kwalifikowalnych wydatków publicznych nie przekracza 90 milionów EUR według cen z 2004 r., szczegółowe ustalenia określono w art. 28 ust. 2 oraz art. 51, 52 i 53.

ROZDZIAŁ II

STRUKTURA I PRZEKAZYWANIE PROGRAMÓW OPERACYJNYCH

Artykuł 3

Struktura i przekazywanie programów operacyjnych

1. Treść programu operacyjnego, o której mowa w art. 20 rozporządzenia podstawowego, ustanawia się zgodnie z częścią A załącznika I do niniejszego rozporządzenia oraz planem finansowym określonym w części B tego załącznika.

Do programu operacyjnego załącza się ocenę ex ante, o której mowa w art. 48 rozporządzenia podstawowego.

2. Państwa członkowskie udostępniają Komisji elektroniczną wersję swojego programu operacyjnego, aktualizowaną po każdym przeglądzie programu. Państwa członkowskie przedkładają Komisji wnioski o korektę programu, o których mowa w art. 18 rozporządzenia podstawowego, drogą elektroniczną zgodnie z art. 65 niniejszego rozporządzenia. Państwa członkowskie przekazują Komisji wnioski o korektę programu operacyjnego, która ma wpływ na wkład z Europejskiego Funduszu Rybackiego (EFR) w danym roku, najpóźniej do dnia 30 września danego roku.

ROZDZIAŁ III

OSIE PRIORYTETOWE

SEKCJA 1

Oś priorytetowa 1: Środki na rzecz dostosowania wspólnotowej floty rybackiej

Artykuł 4

Pomoc publiczna z tytułu trwałego zaprzestania działalności połowowej

1. Po trwałym zaprzestaniu działalności połowowej dany statek rybacki zostaje trwale usunięty z rejestru statków rybackich Wspólnoty oraz, w stosownych przypadkach, związana z nim licencja połowowa zostaje trwale anulowana.

2. Program operacyjny określa metody obliczania premii przyznawanych na mocy art. 23 rozporządzenia podstawowego.

3. Gdy trwałe zaprzestanie działalności połowowej przez statek rybacki wynika z jego przekwalifikowania, o którym mowa w art. 23 ust. 1 lit. b) rozporządzenia podstawowego, państwa członkowskie odpowiednio dostosowują poziom premii, biorąc pod uwagę kryteria takie jak wartość rynkowa licencji połowowej dla statku oraz wartość rezydualna statku.

4. W przypadku utraty statku rybackiego w okresie pomiędzy dniem podjęcia decyzji o przyznaniu premii a faktyczną datą trwałego zaprzestania działalności połowowych, instytucja zarządzająca dokonuje korekty finansowej o kwotę rekompensaty wypłaconej z tytułu ubezpieczenia.

Artykuł 5

Pomoc publiczna na tymczasowe zaprzestanie działalności połowowej

1. Program operacyjny określa metody obliczania premii przyznawanych na mocy art. 24 rozporządzenia podstawowego.

2. Dla celów art. 24 ust. 2 rozporządzenia podstawowego „pomoc finansowa Wspólnoty dla sektora” oznacza udział EFR w programie operacyjnym danego państwa członkowskiego.

Artykuł 6

Inwestycje na pokładzie statków rybackich i selektywność

1. Dla celów art. 25 rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca odpowiada za ocenę zgodności z ust. 2–5 tego artykułu oraz, na żądanie Komisji, dostarcza jej wszystkie odnośne dokumenty.

2. Całkowite wydatki kwalifikujące się do uzyskania wsparcia na mocy art. 25 rozporządzenia podstawowego, z wyjątkiem wsparcia na mocy ust. 6 lit. e) tego artykułu, na jeden statek rybacki w trakcie całego okresu programowania nie przekraczają zawartej w programie operacyjnym kwoty maksymalnej, określonej w oparciu o obiektywne kryteria, takie jak te wymienione w art. 23 ust. 3 tego rozporządzenia.

3. Zmniejszenie mocy silnika o 20 % może zostać osiągnięte przez grupę statków zgodnie z art. 25 ust. 4 rozporządzenia podstawowego z zastrzeżeniem wszystkich następujących warunków:

a) wszystkie statki należące do tej samej grupy są wykazywane indywidualnie;

b) wszystkie statki należące do tej samej grupy są wykorzystywane na tym samym obszarze zarządzania;

c) wszystkie statki należące do tej samej grupy wykorzystują te same główne narzędzia połowowe wymienione w dodatku III (sekcja C) do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1639/2001 (12);

d) liczba wszystkich statków należących do tej samej grupy nie przekracza pięćdziesięciu.

4. Przypadki wyprowadzania z floty rybackiej statków rybackich z pomocą finansową ze środków publicznych nie są uwzględniane przy obliczaniu zmniejszenia mocy o 20 %, które może zostać osiągnięte przez grupę statków zgodnie z art. 25 ust. 4 rozporządzenia podstawowego.

5. Wsparcie finansowe przyznane na mocy art. 25 ust. 6 lit. e) rozporządzenia podstawowego przyznawane jest jedynie dla sprzętu i prac modernizacyjnych służących do ochrony połowów i narzędzi połowowych przed gatunkami drapieżników chronionymi na mocy dyrektyw Rady 79/409/EWG (13) oraz 92/43/EWG (14).

Artykuł 7

Rybactwo przybrzeżne na niewielką skalę

1. W przypadku obniżenia wysokości udziału prywatnych środków finansowych zgodnie z art. 26 ust. 2 rozporządzenia podstawowego zwiększa się odpowiednio udział wkładu publicznego. Wkład EFR obliczany jest zgodnie z pułapami procentowymi określonymi w art. 53 rozporządzenia podstawowego w stosunku do tak zmienionego wkładu publicznego.

2. Program operacyjny określa metody obliczania premii przyznawanych na mocy art. 26 ust. 3 i 4 rozporządzenia podstawowego na rzecz rybactwa przybrzeżnego na niewielką skalę.

3. Dla celów art. 26 ust. 4 lit. b) rozporządzenia podstawowego „produkty rybactwa” oznaczają produkty rybactwa pochodzące z połowów statków używanych w rybactwie przybrzeżnym na niewielką skalę.

Artykuł 8

Rekompensata społeczno-gospodarcza w celu zarządzania wspólnotową flotą rybacką

1. Program operacyjny określa metody obliczania rekompensaty społeczno-gospodarczej w celu zarządzania wspólnotową flotą rybacką, przyznawanej na mocy art. 27 rozporządzenia podstawowego.

2. Wsparcie na wcześniejsza emeryturę, przewidziane w art. 27 ust. 1 lit. d) rozporządzenia podstawowego, kwalifikuje się do uzyskania wkładu z EFR nawet wówczas, gdy zostaje wypłacone beneficjentom po dniu 31 grudnia 2015 r., pod warunkiem że zostanie uprzednio zabezpieczone dla późniejszego wykorzystania w tym celu na zablokowanym rachunku.

SEKCJA 2

Oś priorytetowa 2: Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwarzanie i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury

Artykuł 9

Zakres interwencji w produkcję dziedzinie akwakultury

Wsparcie udzielane na mocy art. 28 ust. 6 rozporządzenia podstawowego może obejmować koszty ocen przewidzianych w dyrektywie Rady 85/337/EWG (15).

Artykuł 10

Środki na rzecz inwestycji produkcyjnych w akwakulturę

1. Dla celów art. 29 ust. 1 lit. a), b) i c) rozporządzenia podstawowego stosuje się następujące definicje:

a) „nowe gatunki”: gatunki, w odniesieniu do których produkcja akwakultury w państwie członkowskim jest niska lub nie istnieje, odznaczające się dobrymi perspektywami rynkowymi;

b) „gatunki o dobrych perspektywach rynkowych”: gatunki, w odniesieniu do których średnioterminowe prognozy tendencji wskazują, że popyt rynkowy może przewyższyć podaż;

c) „zwykła praktyka w sektorze akwakultury”: działania w sektorze akwakultury prowadzone zgodnie z obowiązującym prawem, w odniesieniu zarówno do kwestii zdrowotnych i weterynaryjnych, jak i związanych ze środowiskiem;

d) „tradycyjna akwakultura”: uświęcone zwyczajem praktyki związane ze społecznym i kulturowym dziedzictwem na danym obszarze.

2. Wsparcie przewidziane w art. 29 rozporządzenia podstawowego może obejmować statki pomocnicze wykorzystywane w akwakulturze. Statki rybackie zdefiniowane w art. 3 lit. c) rozporządzenia Rady (WE) nr 2371/2002 (16) nie są uznawane za statki pomocnicze wykorzystywane w akwakulturze nawet wówczas, gdy są wykorzystywane wyłącznie w akwakulturze.

3. Bez uszczerbku dla art. 35 ust. 6 rozporządzenia podstawowego, wsparcie przewidziane w art. 29 rozporządzenia podstawowego może obejmować inwestycje związane handlem detalicznym w gospodarstwie, w przypadku gdy stanowią one integralną część gospodarstwa hodowlanego akwakultury.

4. W przypadku gdy państwa członkowskie korzystają z możliwości przewidzianej w art. 29 ust. 1 lit. a) rozporządzenia podstawowego, ustanawiają one mechanizmy udostępniania instytucji zarządzającej wyników perspektywicznej analizy rynku dla gatunków akwakultury.

5. W odniesieniu do środków przewidzianych w art. 29 rozporządzenia podstawowego państwa członkowskie opisują w programie operacyjnym sposób priorytetowego przyznawania pomocy dla mikroprzedsiębiorstw i małych przedsiębiorstw.

Artykuł 11

Środki na rzecz środowiska wodnego

1. Gdy beneficjentom udziela się wsparcia na cele, o których mowa w art. 30 rozporządzenia podstawowego, państwa członkowskie sprawdzają, czy owi beneficjenci przestrzegają swoich zobowiązań odnośnie do środowiska wodnego najpóźniej trzy lata od dnia zatwierdzenia operacji oraz pod koniec realizacji operacji.

2. Wsparcie przewidziane w art. 30 ust. 2 lit. b) rozporządzenia podstawowego dotyczy wyłącznie kosztów uczestnictwa we Wspólnotowym Systemie Ekozarządzania i Audytu (EMAS) poniesionych przed zatwierdzeniem systemu dla pojedynczych przedsiębiorstw.

3. Dla celów art. 30 ust. 2 lit. c) rozporządzenia podstawowego „akwakultura organiczna” oznacza działania w sektorze akwakultury prowadzące do uzyskania hodowlanych osobników gatunków wodnych zgodnie z art. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2092/91 (17), które są odpowiednio oznakowane. Do czasu przyjęcia przez Wspólnotę szczegółowych zasad produkcji, w tym zasad dotyczących konwersji, mających zastosowanie do akwakultury organicznej, stosuje się zasady krajowe lub, w przypadku ich braku, własne normy mające zastosowanie do akwakultury organicznej, przyjęte lub uznawane przez państwa członkowskie.

4. Wsparcie przewidziane w art. 30 ust. 2 lit. d) rozporządzenia podstawowego może zostać przyznane jedynie z tytułu szczególnych ograniczeń lub wymogów dotyczących obszarów należących do sieci Natura 2000, nałożonych przez odpowiednie środki krajowe w celu wykonania dyrektyw 79/409/EWG oraz 92/43/EWG.

5. Dla celów art. 30 ust. 3 rozporządzenia podstawowego „zwykła dobra praktyka w sektorze akwakultury” oznacza zgodność z obowiązującym prawem, w odniesieniu zarówno do kwestii zdrowotnych i weterynaryjnych, jak i związanych ze środowiskiem, oraz stosowanie protokołów produkcji zapobiegających marnotrawieniu zasobów oraz emisji zanieczyszczeń, której można uniknąć.

Artykuł 12

Środki na rzecz zdrowia zwierząt

1. Wsparcie przewidziane w art. 32 rozporządzenia podstawowego może obejmować:

a) dla chorób egzotycznych w akwakulturze, określonych w art. 3 decyzji Rady 90/424/EWG (18), środki kontrolne stosowane zgodnie z sekcją 3 rozdziału V dyrektywy 2006/88/WE;

b) dla chorób nieegzotycznych w akwakulturze, określonych w art. 24 decyzji 90/424/EWG, programy zwalczania sporządzone i zatwierdzone zgodnie z art. 44 ust. 2 dyrektywy 2006/88/WE.

2. Instytucja zarządzająca programem operacyjnym podejmuje decyzję, czy będzie mieć udział w finansowaniu środków kontrolnych, o których mowa w ust. 1 lit. a) lub programu zwalczania, o którym mowa w ust. 1 lit. b) oraz przyjmuje szczegółowe przepisy odnośnie do swojego udziału w finansowaniu przed przedłożeniem, odpowiednio, środków lub programu, zgodnie z przepisami decyzji 90/424/EWG.

3. Jeżeli Komisja nie zatwierdzi, zgodnie z art. 24 decyzji 90/424/EWG, środków kontrolnych lub programu zwalczania, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, zadeklarowany wkład jest natychmiast zwracany do budżetu programu operacyjnego.

4. Jeżeli wartość kosztów kwalifikowalnych w działaniu zatwierdzonym przez Komisję, zgodnie z art. 24 decyzji 90/424/EWG, jest niższa niż kwota zadeklarowana przez instytucję zarządzającą, różnica powstała w ten sposób może zostać ponownie wykorzystana przez państwo członkowskie dla celów jego programu operacyjnego.

5. Wsparcie przewidziane w art. 32 rozporządzenia podstawowego nie obejmuje działań nadzorczych, które mają wykazać brak choroby celem uzyskania uznania statusu obszaru oficjalnie wolnego od choroby, ani kosztów stałych, takich jak koszty urzędowych służb weterynaryjnych.

Artykuł 13

Rybołówstwo śródlądowe

1. Dla celów stosowania art. 33 rozporządzenia podstawowego „statki” wykorzystywane w żegludze śródlądowej oznaczają statki wykorzystywane do połowów dla celów handlowych na wodach śródlądowych i nieuwzględnione w rejestrze statków rybackich Wspólnoty.

2. W odniesieniu do inwestycji przewidzianych na mocy art. 33 ust. 2 i art. 25 rozporządzenia podstawowego statki o długości poniżej 12 metrów niekorzystające z narzędzi połowowych ciągnionych i wykorzystywane w rybołówstwie śródlądowym, mogą otrzymywać wsparcie przy takiej samej intensywności pomocy, jaka przewidziana jest dla statków wykorzystywanych do rybactwa przybrzeżnego na niewielką skalę, o których mowa w art. 26 tego rozporządzenia.

3. Państwa członkowskie określają w swych programach operacyjnych, w jaki sposób zapewnią, aby inwestycje otrzymujące wsparcie na mocy art. 33 rozporządzenia podstawowego nie zagrażały równowadze pomiędzy wielkością floty a odpowiadającymi jej dostępnymi zasobami rybnymi.

Artykuł 14

Inwestycje w zakresie przetwórstwa i obrotu

1. Inwestycje w zakresie ekstrakcji dioksyn lub innych substancji szkodliwych dla zdrowia ludzkiego z mączki rybnej lub tranu mogą uzyskać wsparcie z EFR na mocy art. 34 rozporządzenia podstawowego nawet wówczas, gdy produkty końcowe przeznaczone są do wykorzystania i przetwarzania w celach innych niż spożycie przez ludzi.

2. W odniesieniu do środków przewidzianych w art. 35 rozporządzenia podstawowego państwa członkowskie opisują w programach operacyjnych sposób priorytetowego przyznawania pomocy dla małych przedsiębiorstw i mikroprzedsiębiorstw.

SEKCJA 3

Oś priorytetowa 3: Środki służące wspólnemu interesowi

Artykuł 15

Działania wspólne

1. Wsparcie przewidziane w art. 37 rozporządzenia podstawowego nie obejmuje kosztów związanych z połowami zwiadowczymi.

2. Wsparcie przewidziane w art. 37 akapit pierwszy lit. n) rozporządzenia podstawowego może zostać przyznane na:

a) tworzenie organizacji producentów celem ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej organizacji producentów uznanych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 104/2000 (19) po dniu 1 stycznia 2007 r.;

b) realizację planów organizacji producentów, które zostały wyraźnie uznane zgodnie z przepisami art. 12 rozporządzenia (WE) nr 104/2000, celem ułatwienia realizacji ich planów dotyczących poprawy jakości ich produktów; lub

c) restrukturyzację organizacji producentów celem zwiększenia ich efektywności zgodnie z wymogami rynku.

3. Wsparcie, o którym mowa w ust. 2 lit. b) niniejszego artykułu, podlega stopniowemu zmniejszaniu w okresie trzech lat od dnia wyraźnego uznania zgodnie z przepisami art. 12 rozporządzenia (WE) nr 104/2000.

Artykuł 16

Środki mające na celu ochronę i rozwój fauny i flory wodnej

1. Wsparcie przewidziane w art. 38 ust. 2 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia podstawowego dotyczy środków na budowę i instalację sztucznych raf lub innych urządzeń zbudowanych z trwałych elementów.

Wsparcie może obejmować prace poprzedzające instalację, w tym badania, części składowe, system sygnalizacji, transport i montaż urządzeń oraz obserwację naukową.

2. Wsparcie na mocy art. 38 ust. 2 rozporządzenia podstawowego nie obejmuje urządzeń powodujących koncentrację ryb.

3. Wsparcie przewidziane w art. 38 ust. 2 akapit pierwszy lit. c) rozporządzenia podstawowego może obejmować wydatki na konieczne działania ochronne na terenach należących do europejskiej sieci ekologicznej Natura 2000. Wsparcie może obejmować przygotowanie planów zarządzania, strategii i systemów oraz infrastruktury, w tym amortyzację i sprzęt dla rezerwatów, szkolenia i edukację dla pracowników rezerwatów oraz stosowne badania.

4. Wsparcie na mocy art. 38 ust. 2 akapit pierwszy lit. c) rozporządzenia podstawowego nie obejmuje rekompensaty za utracone prawa, utratę dochodu i wynagrodzenia pracowników.

5. Dla celów art. 38 ust. 2 akapit drugi rozporządzenia podstawowego „bezpośrednie zarybianie” oznacza wypuszczanie żywych organizmów wodnych, zarówno zwierząt wyhodowanych w stacjach wylęgowych, jak i złowionych w innym miejscu.

Artykuł 17

Miejsca wyładunku

Gdy wsparcie dotyczy inwestycji w restrukturyzację miejsc wyładunku oraz poprawę warunków wyładunku ryb dokonywanego przez rybaków przybrzeżnych w istniejących miejscach wyładunku zgodnie z art. 39 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia podstawowego, państwa członkowskie zapewniają zgodność z odpowiednimi przepisami sanitarnymi oraz stosowanie środków kontrolnych w tych miejscach wyładunku.

Artykuł 18

Rozwój nowych rynków i kampanie promocyjne

1. Wsparcie dla działań promocyjnych określonych w art. 40 ust. 3 lit. a), d), e) i g) rozporządzenia podstawowego może obejmować w szczególności:

a) koszty agencji reklamowych oraz innych dostawców usług zaangażowanych w przygotowanie i realizację kampanii promocyjnych;

b) zakup lub dzierżawę przestrzeni reklamowej oraz tworzenie haseł reklamowych i etykiet na czas trwania kampanii promocyjnych;

c) wydatki na publikacje i personel zewnętrzny, konieczne dla celów kampanii;

d) organizację targów i wystaw oraz uczestnictwo w nich.

2. W odniesieniu do produktów chronionych na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 510/2006 (20) wsparcie na ich promocję może zostać udzielone jedynie od dnia, w którym ich nazwa została wprowadzona do rejestru zgodnie z art. 7 tego rozporządzenia.

Artykuł 19

Projekty pilotażowe

1. Wsparcia na mocy art. 41 rozporządzenia podstawowego nie udziela się dla połowów zwiadowczych.

2. W przypadku przyznania wsparcia na projekty pilotażowe określone w art. 41 rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca zapewnia stosowną analizę naukową następującą po projekcie pilotażowym oraz stosowną ocenę jakościową sprawozdań technicznych, o których mowa w art. 41 ust. 3 tego rozporządzenia.

3. Projekty pilotażowe nie mają bezpośredniego komercyjnego charakteru. Wszelki zysk wygenerowany podczas wdrażania projektu pilotażowego jest odliczany od pomocy publicznej przyznanej na tę operację.

4. Jeżeli całkowite koszty projektu pilotażowego przekraczają 1 mln EUR, instytucja zarządzająca występuje o ocenę projektu przez niezależny podmiot naukowy przed jego zatwierdzeniem.

Artykuł 20

Modyfikacja w celu zmiany przeznaczenia statków rybackich

Wsparcie przewidziane w art. 42 rozporządzenia podstawowego może zostać przyznane na modyfikację statku rybackiego po zmianie jego przeznaczenia jedynie wówczas, gdy ten statek został trwale usunięty z rejestru statków rybackich oraz gdy, w stosownych przypadkach, związana z nim licencja połowowa została trwale anulowana.

SEKCJA 4

Oś priorytetowa 4: Zrównoważony rozwój obszarów zależnych głownie od rybactwa

Artykuł 21

Cele i środki

Wsparcie przyznane na mocy art. 43 rozporządzenia podstawowego przeznaczane jest na:

a) wdrażanie lokalnych strategii rozwoju określonych w art. 45 ust. 2 rozporządzenia podstawowego i art. 24 niniejszego rozporządzenia dla osiągnięcia celów określonych w art. 43 ust. 2 lit. a), b) i c) rozporządzenia podstawowego i poprzez kwalifikujące się środki przewidziane w art. 44 ust. 1 lit. a)–g), i) oraz j), a także art. 44 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia;

b) wdrażanie współpracy międzyregionalnej i międzynarodowej pomiędzy poszczególnymi grupami w obszarach zależnych głównie od rybactwa, określonej w art. 44 ust. 1 lit. h) rozporządzenia podstawowego, przede wszystkim w drodze tworzenia sieci i rozpowszechniania wzorców postępowania dla osiągnięcia celu określonego w art. 43 ust. 2 lit. d) tego rozporządzenia.

Artykuł 22

Geograficzne zastosowanie osi priorytetowej 4

1. Program operacyjny określa procedury i kryteria wyboru obszarów zależnych głównie od rybactwa. Państwa członkowskie decydują o sposobie, w jaki będą stosować art. 43 ust. 3 i 4 rozporządzenia podstawowego.

2. Wybrane obszary zależne głównie od rybactwa niekoniecznie muszą pokrywać się z krajowym obszarem administracyjnym ani z obszarami ustanowionymi dla celów kwalifikowalności w ramach celów funduszy strukturalnych.

Artykuł 23

Procedury i kryteria wyboru grup

1. Skład grupy, o której mowa w art. 45 ust. 1 rozporządzenia podstawowego, umożliwia opracowanie i realizację strategii rozwoju na danym obszarze.

Znaczenie i skuteczność partnerstwa oceniane są na podstawie jego składu, jak również przejrzystego i jasnego podziału zadań i zakresów odpowiedzialności.

Zagwarantować należy zdolność partnerów do realizacji przydzielonych im zadań oraz skuteczność i decyzyjność.

Partnerstwo obejmuje, w tym na poziomie podejmowania decyzji, przedstawicieli sektora rybactwa oraz przedstawicieli innych stosownych lokalnych sektorów społeczno-ekonomicznych.

2. Zdolności administracyjne „grupy” uznawane są za odpowiednie, gdy grupa:

a) albo wybiera z partnerstwa jednego partnera do prowadzenia spraw administracyjnych, gwarantującego zadowalające funkcjonowanie partnerstwa; albo

b) zrzesza się w prawnie ukonstytuowanej wspólnej strukturze, której formalny skład gwarantuje zadowalające funkcjonowanie partnerstwa.

3. Jeżeli grupie powierza się zarządzanie środkami publicznymi, oceniana jest jej zdolność finansowa:

a) w odniesieniu do ust. 2 lit. a), pod względem zdolności podmiotu prowadzącego sprawy administracyjne do zarządzania środkami;

b) w odniesieniu do ust. 2 lit. b), pod względem zdolności wspólnej struktury do zarządzanie środkami.

4. Grupy wdrażające lokalne strategie rozwoju wybierane są nie później niż cztery lata od dnia zatwierdzenia programu operacyjnego. Dłuższe terminy można przyznać w sytuacji, gdy instytucja zarządzająca organizuje więcej niż jedną procedurę wyboru dla grup.

5. Program operacyjny określa:

a) procedury i kryteria wyboru grup oraz liczbę grup, jaką państwo członkowskie zamierza wybrać; kryteria wyboru, o których mowa w art. 45 rozporządzenia podstawowego oraz w niniejszym artykule, stanowią minimum i mogą zostać uzupełnione szczególnymi kryteriami krajowymi; procedury są przejrzyste, zapewniają odpowiednie rozpowszechnienie informacji oraz, w stosownych przypadkach, konkurencję pomiędzy grupami proponującymi lokalne strategie rozwoju;

b) ustalenia w zakresie zarządzania oraz procedury uruchamiania i obiegu przepływów finansowych aż do beneficjenta; program opisuje w szczególności, w jaki sposób grupy włącza się w systemy zarządzania, monitorowania i kontroli.

Artykuł 24

Lokalna strategia rozwoju

Lokalna strategia rozwoju zaproponowana przez grupę zgodnie z art. 45 ust. 2 rozporządzenia podstawowego:

a) jest zintegrowana oraz oparta na interakcji pomiędzy podmiotami, sektorami i operacjami oraz wykracza poza sam tylko zbiór operacji czy zestawienie środków sektorowych;

b) jest zgodna z potrzebami obszaru zależnego głównie od rybactwa w szczególności w zakresie kwestii społeczno-gospodarczych;

c) zapewnia zrównoważony rozwój;

d) stanowi uzupełnienie innych interwencji na danym obszarze.

Artykuł 25

Wdrażanie lokalnej strategii rozwoju

1. Nie naruszając przepisów art. 45 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, grupa wybiera operacje, które mają być finansowane w ramach lokalnej strategii rozwoju.

2. Jeżeli grupie powierza się zarządzanie środkami publicznymi, grupa tworzy odrębny rachunek na potrzeby wdrażania lokalnej strategii rozwoju.

SEKCJA 5

Przepisy wspólne dla kilku środków

Artykuł 26

Przepisy wspólne dla osi priorytetowych 1–4

Następujące wydatki nie kwalifikują się do uzyskania wsparcia z EFR:

a) dla celów art. 28 ust. 3 oraz art. 34 ust. 3, art. 37 akapit pierwszy lit. i) oraz art. 44 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, zakup infrastruktury wykorzystywanej w procesie uczenia się przez całe życie za kwotę przewyższającą 10 % wszystkich kwalifikowalnych wydatków na daną operację;

b) część kosztu pojazdów niezwiązana bezpośrednio z daną operacją.

ROZDZIAŁ IV

OCENA PROGRAMÓW OPERACYJNYCH

Artykuł 27

Oceny okresowe

Państwa członkowskie przekazują oceny okresowe, o których mowa w art. 49 rozporządzenia podstawowego, najpóźniej do dnia 30 czerwca 2011 r. Komisja może podjąć decyzję o wstrzymaniu biegu terminu płatności zgodnie z art. 88 rozporządzenia podstawowego, w przypadku gdy państwo członkowskie nie dopełniło tego obowiązku.

ROZDZIAŁ V

INFORMACJA I PROMOCJA

Artykuł 28

Opis działań informacyjnych i promocyjnych w programie operacyjnym oraz w rocznych i końcowych sprawozdaniach z realizacji

1. Dla celów art. 20 ust. 1 lit. g) ppkt (v) rozporządzenia podstawowego program operacyjny obejmuje przynajmniej następujące elementy:

a) treść działań informacyjnych i promocyjnych, jakie ma podjąć państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca, skierowanych do potencjalnych beneficjentów i beneficjentów oraz ich orientacyjny budżet;

b) treść działań informacyjnych i promocyjnych, jakie ma podjąć państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca, skierowanych do ogółu społeczeństwa oraz ich orientacyjny budżet;

c) departamenty administracji lub organy odpowiedzialne za realizację działań informacyjnych i promocyjnych;

d) wskazanie, w jaki sposób działania informacyjne i promocyjne mają być oceniane pod względem widoczności i znajomości programu operacyjnego oraz roli odgrywanej przez Wspólnotę.

2. Ustęp 1 lit. c) i d) niniejszego artykułu nie ma zastosowania do programów operacyjnych, o których mowa w art. 2.

3. Roczne sprawozdania oraz końcowe sprawozdanie z realizacji programu operacyjnego, o których mowa w art. 67 rozporządzenia podstawowego, obejmują:

a) przeprowadzone działania informacyjne i promocyjne;

b) ustalenia dotyczące środków informacyjnych i promocyjnych, o których mowa art. 31 akapit drugi lit. d) niniejszego rozporządzenia, w tym, w stosownych przypadkach, adres elektroniczny, pod którym można znaleźć takie dane.

Roczne sprawozdanie z realizacji obejmujące rok 2010 oraz końcowe sprawozdanie z realizacji, o których mowa w art. 67 rozporządzenia podstawowego, zawierają rozdział oceniający wyniki działań informacyjnych i promocyjnych pod względem widoczności i znajomości programu operacyjnego oraz roli odgrywanej przez Wspólnotę zgodnie z ust. 1 lit. d) niniejszego artykułu.

Artykuł 29

Działania informacyjne skierowane do potencjalnych beneficjentów

1. Dla celów art. 51 ust. 2 lit. a) rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca zapewnia szerokie rozpowszechnienie informacji o programie operacyjnym wraz ze szczegółami na temat udziału finansowego EFR oraz zapewnia dostęp do nich wszystkim zainteresowanym stronom. Ponadto instytucja zarządzająca zapewnia jak najszersze rozpowszechnienie informacji o możliwościach finansowania, jakie stwarza wspólna pomoc Wspólnoty i państwa członkowskiego poprzez program operacyjny.

2. Instytucja zarządzająca dostarcza potencjalnym beneficjentom jasnych i szczegółowych informacji przynajmniej w następującym zakresie:

a) warunków, jakie należy spełnić, aby zakwalifikować się do uzyskania finansowania w ramach programu operacyjnego;

b) procedur stosowanych przy rozpatrywaniu wniosków o finansowanie oraz przewidywanych terminów;

c) kryteriów wyboru operacji, które mają być finansowane;

d) osób wyznaczonych do kontaktów na szczeblu krajowym, regionalnym lub lokalnym i które mogą udzielać informacji o programie operacyjnym.

3. Instytucja zarządzająca informuje potencjalnych beneficjentów o publikacji przewidzianej w art. 31 akapit drugi lit. d).

4. Instytucja zarządzająca angażuje w działania informacyjne i promocyjne zgodnie z przepisami i praktykami krajowymi przynajmniej jeden z poniższych podmiotów, które mogą szeroko rozpowszechnić informacje wymienione w ust. 2:

a) władze krajowe, regionalne i lokalne oraz agencje rozwoju;

b) stowarzyszenia branżowe i zawodowe;

c) partnerzy gospodarczy i społeczni;

d) organizacje pozarządowe;

e) organizacje reprezentujące środowiska biznesu;

f) centra informacji o Unii Europejskiej oraz przedstawiciele Komisji w państwach członkowskich;

g) instytucje oświatowe.

Artykuł 30

Działania informacyjne skierowane do beneficjentów

Instytucja zarządzająca informuje beneficjentów, że przyjęcie finansowania jest równoznaczne z wyrażeniem zgody na włączenie do wykazu beneficjentów publikowanego zgodnie z art. 31 akapit drugi lit. d).

Artykuł 31

Obowiązki instytucji zarządzającej związane ze działaniami informacyjnymi i promocyjnymi skierowanymi do ogółu społeczeństwa

Dla celów art. 51 ust. 2 lit. c) rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca zapewnia, aby działania informacyjne i promocyjne skierowane do ogółu społeczeństwa były realizowane i aby zapewnione było jak największe nagłośnienie w mediach, przy wykorzystaniu różnych form i metod komunikacji na odpowiednim szczeblu podziału terytorialnego.

Do obowiązków instytucji zarządzającej należy organizowanie przynajmniej następujących działań informacyjnych i promocyjnych:

a) szeroko zakrojone działanie informacyjne informujące o uruchomieniu programu operacyjnego;

b) przynajmniej jedno szeroko zakrojone działanie informacyjne rocznie, prezentujące osiągnięcia programu operacyjnego;

c) wywieszanie flagi Unii Europejskiej przed budynkiem, w którym mieści się instytucja zarządzająca, przez okres jednego tygodnia, począwszy od 9 maja;

d) publikowanie, w formie elektronicznej bądź innej, wykazu beneficjentów, nazw operacji oraz kwoty finansowania ze środków publicznych przydzielonej dla operacji.

Uczestnicy operacji wspieranych przez EFR i mających na celu poprawę kwalifikacji zawodowych i szkolenia, jak również beneficjenci otrzymujący wsparcie związane z wcześniejszym odejściem z sektora rybactwa, w tym z przejściem na wcześniejszą emeryturę, określonym w art. 27 ust. 1 lit. d) rozporządzenia podstawowego, nie są wymieniani.

Artykuł 32

Obowiązki beneficjentów związane ze działaniami informacyjnymi i promocyjnymi skierowanymi do ogółu społeczeństwa

1. Dla celów art. 51 rozporządzenia podstawowego do obowiązków beneficjenta należy informowanie ogółu społeczeństwa, przy pomocy środków ustanowionych w ust. 2, 3 i 4 niniejszego artykułu, o pomocy uzyskanej z EFR.

2. Jeżeli całkowity kwalifikowalny koszt operacji współfinansowanej z EFR przekracza 500 000 EUR i jest przeznaczony na finansowanie infrastruktury lub prac budowlanych, beneficjent umieszcza tablicę reklamową na terenie, na którym przeprowadzana jest operacja w trakcie jej realizacji. Informacje określone w art. 33 zajmują co najmniej 25 % powierzchni tablicy.

Po zakończeniu operacji tablica zostaje zastąpiona stałą tablicą informacyjną, o której mowa w ust. 3.

3. Jeżeli całkowity kwalifikowalny koszt operacji przekracza 500 000 EUR i jest przeznaczony na zakup przedmiotu materialnego lub finansowanie infrastruktury lub prac budowlanych, beneficjent umieszcza dobrze widoczną stałą tablicę informacyjną o znacznych rozmiarach najpóźniej sześć miesięcy od dnia zakończenia operacji.

Oprócz informacji określonych w art. 33, na tablicy podany jest typ i nazwa operacji. Informacje określone w tym artykule zajmują co najmniej 25 % powierzchni tablicy.

Tablicę informacyjną umieszcza się także w siedzibach grup otrzymujących finansowanie w ramach osi priorytetowej 4 rozporządzenia podstawowego.

4. W stosownych przypadkach beneficjent zapewnia poinformowanie osób biorących udział w operacji współfinansowanej z EFR o tym finansowaniu.

Beneficjent przekazuje jasną informację o tym, że realizowana operacja została wybrana w ramach programu operacyjnego współfinansowanego z EFR.

Każdy dokument, w tym wszelkie zaświadczenia o uczestnictwie lub inne zaświadczenia dotyczące takiej operacji, zawierają stwierdzenie, że program operacyjny był współfinansowany z EFR.

Artykuł 33

Charakterystyka techniczna działań informacyjnych i promocyjnych związanych z operacją

1. Wszystkie środki informacyjne i promocyjne skierowane do beneficjentów, potencjalnych beneficjentów oraz ogółu społeczeństwa zawierają następujące elementy:

a) godło Unii Europejskiej zgodne ze standardami graficznymi określonymi w załączniku II oraz odniesienie do Unii Europejskiej;

b) odniesienie do EFR: „Europejskiego Funduszu Rybackiego”;

c) stwierdzenie wybrane przez instytucję zarządzającą, podkreślające wartość dodaną uzyskaną dzięki interwencji Wspólnoty, przy czym preferowane stwierdzenie to: „Inwestycja w zrównoważone rybołówstwo”.

2. Ustęp 1 lit. b) i c) nie ma zastosowania do małych obiektów reklamowych.

ROZDZIAŁ VI

INSTRUMENTY INŻYNIERII FINANSOWEJ

Artykuł 34

Przepisy ogólne mające zastosowanie do wszystkich instrumentów inżynierii finansowej

1. Zgodnie z art. 55 ust. 8 rozporządzenia podstawowego, jako część programu operacyjnego, EFR może współfinansować wydatki w odniesieniu do operacji obejmującej wkłady w celu wsparcia instrumentów inżynierii finansowej powołanych dla przedsiębiorstw, przede wszystkim małych i średniej wielkości (MŚP), w tym mikroprzedsiębiorstw, zgodnie z definicją zawartą w zaleceniu Komisji 2003/361/WE (21) od dnia 1 stycznia 2005 r., takich jak fundusze podwyższonego ryzyka, fundusze gwarancyjne i fundusze pożyczkowe, w tym fundusze powiernicze.

Instrumenty inżynierii finansowej mają formę działań stanowiących inwestycje podlegające zwrotowi lub działań, które oferują gwarancje dla inwestycji podlegających zwrotowi, lub obie te formy. Mają do nich zastosowanie warunki określone w art. 35, 36 i 37.

2. Deklaracja wydatków dotycząca instrumentów inżynierii finansowej obejmuje całkowite wydatki poniesione w trakcie ustanawiania takich instrumentów lub wnoszenia do nich wkładu. Niemniej, przy zamknięciu częściowym lub końcowym programu operacyjnego, na sumę kwalifikowalnych wydatków składają się wszelkie wpłaty na rzecz inwestycji w przedsiębiorstwa z każdego instrumentu inżynierii finansowej, o którym mowa w ust. 1, lub wszelkie udzielone gwarancje, w tym kwoty zadeklarowane jako gwarancje przez fundusze gwarancyjne oraz kwalifikowalne koszty zarządzania. Właściwa deklaracja wydatków zostaje odpowiednio skorygowana.

3. Odsetki wygenerowane przez wpłaty z programu operacyjnego do instrumentów inżynierii finansowej są wykorzystywane do finansowania instrumentów inżynierii finansowej dla małych i średnich przedsiębiorstw, włącznie z mikroprzedsiębiorstwami, w innych przypadkach.

4. Zasoby zwrócone na rzecz operacji z inwestycji dokonanych z instrumentów inżynierii finansowej lub pozostałe po uwzględnieniu wszystkich gwarancji zostają powtórnie wykorzystane przez właściwe organy państwa członkowskiego na korzyść małych i średnich przedsiębiorstw, w tym mikroprzedsiębiorstw.

Artykuł 35

Warunki mające zastosowanie do wszystkich instrumentów inżynierii finansowej

1. W przypadkach gdy EFR finansuje operacje obejmujące instrumenty inżynierii finansowej, w tym instrumenty w formie funduszy powierniczych, współfinansujący partnerzy lub udziałowcy bądź ich należycie upoważniony przedstawiciel przedkładają plan operacyjny.

Plan operacyjny poddaje się ocenie, a jego realizacja jest monitorowana przez państwo członkowskie lub instytucję zarządzającą bądź na ich odpowiedzialność. Podczas oceny rentowności ekonomicznej działań inwestycyjnych instrumentów inżynierii finansowej uwzględnia się wszystkie źródła dochodu zainteresowanych przedsiębiorstw.

2. Plan operacyjny, o którym mowa w ust. 1, obejmuje co najmniej informacje na temat:

a) docelowego rynku przedsiębiorstw, kryteriów, zasad i warunków ich finansowania;

b) budżetu operacyjnego instrumentu inżynierii finansowej;

c) struktury własnościowej instrumentu inżynierii finansowej;

d) współfinansujących partnerów lub udziałowców;

e) przepisów wewnętrznych instrumentu inżynierii finansowej;

f) przepisów dotyczących profesjonalizmu, kompetencji i niezależności zarządzania;

g) uzasadnienia i przewidywanego wykorzystania wkładu z EFR;

h) polityki instrumentu inżynierii finansowej dotyczącej wychodzenia z inwestycji w przedsiębiorstwach;

i) przepisy dotyczące likwidacji instrumentu inżynierii finansowej, w tym ponownego wykorzystania zasobów przypisanych do wkładu z programu operacyjnego, które zostały zwrócone do instrumentu inżynierii finansowej z inwestycji lub pozostały po uwzględnieniu wszystkich gwarancji.

3. Instrumenty inżynierii finansowej, w tym fundusze powiernicze, zostają powołane jako niezależny podmiot z osobowością prawną zarządzany na podstawie umów między współfinansującymi partnerami lub udziałowcami, bądź jako wydzielona jednostka finansowa w ramach istniejącej instytucji finansowej.

Jeżeli instrument inżynierii finansowej jest tworzony w ramach instytucji finansowej, ustanawia się go jako wydzieloną jednostkę finansową podlegającą szczególnym przepisom wykonawczym tej instytucji, wymagającym w szczególności posiadania oddzielnych rachunków odróżniających nowe środki zainwestowane w instrument inżynierii finansowej, w tym środki wnoszone z programu operacyjnego, od środków pierwotnie dostępnych w danej instytucji.

Komisja nie może zostać partnerem współfinansującym ani udziałowcem instrumentów inżynierii finansowej.

4. Koszty zarządzania nie mogą przekraczać, średniorocznie, w okresie udzielania pomocy, żadnego z poniższych progów, chyba że przeprowadzony przetarg wykaże konieczność podniesienia tych pułapów:

a) 2 % kapitału wniesionego z programu operacyjnego do funduszy powierniczych lub kapitału wniesionego z programu operacyjnego bądź funduszu powierniczego do funduszy gwarancyjnych;

b) 3 % kapitału wniesionego z programu operacyjnego lub funduszu powierniczego do instrumentu inżynierii finansowej we wszystkich pozostałych przypadkach, z wyjątkiem instrumentów mikrokredytowania dla mikroprzedsiębiorstw;

c) 4 % kapitału wniesionego z programu operacyjnego lub funduszu powierniczego do instrumentów skierowanych do mikroprzedsiębiorstw.

5. Zasady i warunki wnoszenia wkładów z programów operacyjnych do instrumentów inżynierii finansowej zostają określone w umowie o finansowaniu zawartej między należycie upoważnionym przedstawicielem instrumentu inżynierii finansowej a państwem członkowskim lub instytucją zarządzającą.

6. Umowa o finansowaniu, o której mowa w ust. 5, obejmuje co najmniej:

a) strategię inwestycyjną i planowanie inwestycyjne;

b) monitorowanie realizacji zgodnie z obowiązującymi zasadami;

c) politykę wychodzenia z instrumentu inżynierii finansowej w odniesieniu do wkładu z programu operacyjnego;

d) przepisy dotyczące likwidacji instrumentu inżynierii finansowej, w tym ponownego wykorzystania zasobów przypisanych do wkładu z programu operacyjnego, które zostały zwrócone do instrumentu inżynierii finansowej z inwestycji lub pozostały po uwzględnieniu wszystkich gwarancji.

7. Instytucja zarządzająca podejmuje środki ostrożności, aby minimalizować wszelkie zakłócenia konkurencji na rynkach kapitału podwyższonego ryzyka i pożyczek. Zyski z inwestycji kapitałowych i z pożyczek, pomniejszone pro rata o udział w kosztach zarządzania i kosztach zachęt do osiągania lepszych wyników, mogą być – do poziomu wynagrodzeń określonego w przepisach wewnętrznych instrumentu inżynierii finansowej – na zasadzie preferencyjnej przeznaczone dla inwestorów działających zgodnie z zasadą inwestora rynkowego, a następnie zostają rozdzielone proporcjonalnie pomiędzy wszystkich partnerów współfinansujących lub udziałowców.

Artykuł 36

Szczególne warunki mające zastosowanie do funduszy powierniczych

1. Jeżeli EFR finansuje instrumenty inżynierii finansowej w formie funduszy powierniczych, tj. funduszy powołanych w celu inwestowania w kilka funduszy podwyższonego ryzyka, fundusze gwarancyjne i fundusze pożyczkowe, państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca realizuje to na drodze jednej lub więcej z poniższych form:

a) przyznanie kontraktu publicznego zgodnie z obowiązującym prawem o zamówieniach publicznych;

b) w innych przypadkach, gdy umowa nie jestem kontraktem na usługi publiczne w rozumieniu prawa o zamówieniach publicznych, przyznanie grantu zdefiniowanego do tego celu jako bezpośredni wkład finansowy w postaci darowizny do: i) Europejskiego Banku Inwestycyjnego lub Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego; lub ii) instytucji finansowej bez zaproszenia do składania ofert, jeżeli jest to zgodne z prawem krajowym, które jest zgodne z Traktatem.

2. Jeżeli EFR finansuje instrumenty inżynierii finansowej w formie funduszy powierniczych, państwo członkowskie lub instytucja zarządzająca zawiera z funduszem powierniczym umowę o finansowaniu określającą uzgodnienia dotyczące finansowania i cele.

W stosownych przypadkach umowa o finansowaniu uwzględnia wnioski z oceny luk istniejących pomiędzy ofertą takich instrumentów a zapotrzebowaniem na nie wśród MŚP.

3. Umowa o finansowaniu, o której mowa w ust. 2, obejmuje w szczególności postanowienia dotyczące:

a) zasad i warunków dotyczących wnoszenia wkładu z programu operacyjnego do funduszu powierniczego;

b) zaproszenia do wyrażenia zainteresowania kierowanego do pośredników finansowych;

c) oceny, wyboru i akredytacji pośredników finansowych;

d) wypracowania i monitorowania polityki inwestycyjnej, która obejmuje co najmniej prognozę dotyczącą docelowych przedsiębiorstw i produktów inżynierii finansowej, jakie mają być wspierane;

e) sprawozdawczości funduszu powierniczego wobec państwa członkowskiego lub instytucji zarządzającej;

f) monitorowania realizacji inwestycji zgodnie z obowiązującymi zasadami;

g) wymagań dotyczących audytu;

h) polityki wychodzenia funduszu powierniczego z funduszy podwyższonego ryzyka, funduszy gwarancyjnych oraz funduszy pożyczkowych;

i) przepisów dotyczących likwidacji funduszu powierniczego, w tym ponownego wykorzystania zasobów przypisanych do wkładu z programu operacyjnego, które zostały zwrócone do instrumentu inżynierii finansowej z inwestycji lub pozostały po uwzględnieniu wszystkich gwarancji.

4. Zasady i warunki dotyczące wnoszenia wkładów do funduszy podwyższonego ryzyka, funduszy gwarancyjnych, funduszy pożyczkowych wspieranych przez program operacyjny są określone w umowie o finansowaniu zawartej pomiędzy funduszem podwyższonego ryzyka, funduszem gwarancyjnym, funduszem pożyczkowym z jednej strony, a funduszem powierniczym z drugiej strony. Umowa o finansowaniu obejmuje co najmniej elementy wymienione w art. 35 ust. 6.

Artykuł 37

Szczególne warunki mające zastosowanie do funduszy podwyższonego ryzyka, funduszy gwarancyjnych i funduszy pożyczkowych

Instrumenty inżynierii finansowej, inne niż fundusze powiernicze, inwestują w przedsiębiorstwa, przede wszystkim MŚP. Takie inwestycje mogą być dokonywane tylko na etapie ich powstawania, wczesnej działalności, włącznie z kapitałem na rozruch lub przy rozszerzaniu tych przedsiębiorstw i tylko w działania, które osoby zarządzające instrumentami inżynierii finansowej oceniają jako potencjalnie gospodarczo rentowne.

ROZDZIAŁ VII

ZARZĄDZANIE, MONITORING I KONTROLA

SEKCJA 1

Przepisy ogólne

Artykuł 38

Organy pośredniczące

1. W przypadku gdy jedno lub większa liczba zadań instytucji zarządzającej lub instytucji certyfikującej wykonywana jest przez organ pośredniczący, odpowiednie uzgodnienia zostają formalnie zawarte na piśmie.

2. Przepisy niniejszego rozporządzenia dotyczące instytucji zarządzającej i instytucji certyfikującej mają również zastosowanie do organów pośredniczących.

Artykuł 39

Instytucja zarządzająca

1. Dla celów wyboru i zatwierdzenia operacji zgodnie z art. 59 lit. a) rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca dba o to, aby beneficjenci zostali poinformowani o szczegółowych warunkach dotyczących towarów lub usług, które mają zostać dostarczone w ramach operacji, o planie finansowym, terminie realizacji oraz o informacjach finansowych i innych informacjach, które mają być przechowywane i przekazywane. Przed podjęciem decyzji w sprawie zatwierdzenia, instytucja upewnia się, że beneficjent posiada zdolność do wypełnienia warunków.

2. Weryfikacje przeprowadzane przez instytucję zarządzającą zgodnie z art. 59 lit. b) rozporządzenia podstawowego obejmują odpowiednio aspekty finansowe, techniczne i fizyczne operacji.

Weryfikacje te mają na celu upewnienie się, że zadeklarowane wydatki zostały rzeczywiście poniesione, towary i usługi zostały dostarczone zgodnie z decyzją w sprawie zatwierdzenia, wnioski o zwrot składane przez beneficjentów są poprawne, a wydatki są zgodne z zasadami wspólnotowymi i krajowymi. Weryfikacje obejmują procedury eliminujące możliwość podwójnego finansowania wydatków z innych systemów wspólnotowych lub krajowych bądź w ramach innych okresów programowania.

Weryfikacje obejmują następujące procedury:

a) weryfikacje administracyjne w odniesieniu do każdego złożonego przez beneficjentów wniosku o zwrot;

b) weryfikacje poszczególnych operacji w miejscu realizacji.

3. W przypadku gdy weryfikacje w miejscu realizacji na mocy ust. 2 lit. b) przeprowadzane są dla programu operacyjnego na wybranych próbach, instytucja zarządzająca przechowuje dokumentację opisującą i uzasadniająca metodę doboru próby oraz identyfikującą operacje lub transakcje wybrane do celów weryfikacji.

Instytucja zarządzająca określa wielkość próby w celu osiągnięcia wystarczającej pewności co do zgodności z prawem i prawidłowości transakcji będących podstawą wydatków, uwzględniając poziom ryzyka dla danego rodzaju beneficjentów i operacji.

Instytucja zarządzająca corocznie poddaje przeglądowi metodę doboru próby.

4. Instytucja zarządzająca ustanawia na piśmie normy i procedury mające zastosowanie do weryfikacji przeprowadzonych zgodnie z ust. 2 oraz przechowuje dokumentację każdej weryfikacji, oznaczając wykonaną pracę, datę i wyniki weryfikacji oraz środki podjęte w odniesieniu do wykrytych nieprawidłowości.

5. W przypadkach gdy instytucja zarządzająca jest również beneficjentem w ramach programu operacyjnego, uzgodnienia dotyczące weryfikacji, o których mowa w ust. 2, 3 i 4 niniejszego artykułu, zapewniają odpowiednie rozdzielenie funkcji zgodnie z art. 57 ust. 1 lit. b) rozporządzenia podstawowego.

Artykuł 40

Dane dotyczące operacji, jakie mają być przekazane na żądanie Komisji

1. Zapisy księgowe operacji oraz dane na temat realizacji, o których mowa w art. 59 lit. c) rozporządzenia podstawowego, zawierają przynajmniej informacje określone w załączniku III do niniejszego rozporządzenia. Informacje takie, w odpowiednich przypadkach, są rozdzielane i podawane według wieku i płci beneficjentów.

2. Instytucja zarządzająca, instytucja certyfikująca, instytucja audytowa oraz organy, o których mowa w art. 61 ust. 3 rozporządzenia podstawowego, mają dostęp do informacji, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.

3. Na pisemny wniosek Komisji państwa członkowskie przekazują Komisji stosowne informacje, o których mowa w ust. 1, w ciągu piętnastu dni roboczych od momentu otrzymania wniosku lub w innym uzgodnionym terminie, w celu przeprowadzenia kontroli dokumentacji i kontroli w miejscu realizacji. Komisja może zażądać informacji, o których mowa w ust. 1, na poziomie operacji, środków, osi priorytetowych lub programu operacyjnego.

Artykuł 41

Ścieżka audytu

Dla celów art. 59 lit. f) rozporządzenia podstawowego ścieżkę audytu uznaje się za odpowiednią, jeżeli spełnia następujące kryteria:

a) umożliwia stwierdzenie zgodności łącznych kwot poświadczonych Komisji ze szczegółowymi zapisami oraz dokumentami uzupełniającymi będącymi w posiadaniu instytucji certyfikującej, instytucji zarządzającej, instytucji pośredniczących oraz beneficjentów i dotyczącymi operacji współfinansowanych w ramach programu operacyjnego;

b) umożliwia weryfikację dokonania płatności wkładu publicznego na rzecz beneficjenta;

c) umożliwia weryfikację stosowania kryteriów wyboru ustanowionych przez komitet monitorujący dla danego programu operacyjnego;

d) zawiera w odniesieniu do każdej operacji, w zależności od przypadku, specyfikacje techniczne i plan finansowy, dokumentację dotyczącą zatwierdzenia grantu, dokumentację dotyczącą procedur zamówień publicznych, sprawozdania z postępu prac oraz sprawozdania z przeprowadzonych weryfikacji i audytów.

Artykuł 42

Audyty operacji

1. Audyty, o których mowa w art. 61 ust. 1 lit. b) rozporządzenia podstawowego, przeprowadza się w każdym dwunastomiesięcznym okresie, począwszy od dnia 1 lipca 2008 r., na próbie operacji wybranej zgodnie z metodą ustanowioną lub zatwierdzoną przez instytucję audytową zgodnie z art. 43 niniejszego rozporządzenia.

Audyty przeprowadza się na miejscu w oparciu o dokumentację i dane będące w posiadaniu beneficjenta.

2. Audyty weryfikują, czy spełnione są następujące warunki:

a) operacja spełnia kryteria wyboru dla programu operacyjnego, została zrealizowana zgodnie z decyzją w sprawie zatwierdzenia oraz spełnia wszelkie obowiązujące warunki dotyczące jej funkcjonalności i zastosowania lub celów, które miały zostać osiągnięte;

b) zadeklarowane wydatki są zgodne z zapisami księgowymi i dokumentami uzupełniającymi będącymi w posiadaniu beneficjenta;

c) wydatki zadeklarowane przez beneficjenta są zgodne z zasadami wspólnotowymi i krajowymi;

d) wkład publiczny został wypłacony beneficjentowi zgodnie z art. 80 rozporządzenia podstawowego.

3. W przypadku gdy stwierdzone problemy wydają się mieć charakter systemowy i w związku z tym pociągają za sobą ryzyko dla innych operacji w ramach programu operacyjnego, instytucja audytowa zapewnia przeprowadzenie dalszych analiz, w razie potrzeby włącznie z dodatkowymi audytami, w celu ustalenia skali takich problemów. Odpowiedzialne organy podejmują niezbędne działania zapobiegawcze i naprawcze.

4. Wyłącznie wydatki wchodzące w zakres audytu zgodnie z ust. 1 zostają zaliczone na poczet kwoty kontrolowanych wydatków, w celu odnotowania ich w tabelach zawartych w pkt 9 części A załącznika VI i pkt 9 części A załącznika VII.

Artykuł 43

Dobór próby

1. Próba operacji, które mają zostać zbadane w każdym dwunastomiesięcznym okresie, opiera się w pierwszej kolejności na metodzie doboru losowej próby statystycznej, jak określono w ust. 2, 3 i 4. Dodatkowe operacje mogą zostać wybrane w ramach próby uzupełniającej, jak określono w ust. 5 i 6.

2. Metoda stosowana w celu wyboru próby oraz wyciągnięcia wniosków z wyników uwzględnia uznane w skali międzynarodowej standardy audytu oraz musi być udokumentowana. Uwzględniając kwotę wydatków, liczbę i rodzaj operacji oraz inne istotne czynniki, instytucja audytowa określa odpowiednią metodę statystycznego losowego doboru próby, która ma być zastosowana. Techniczne parametry próby określa się zgodnie z załącznikiem IV.

3. Próbę, która ma być poddawana audytowi w każdym dwunastomiesięcznym okresie, wybiera się spośród operacji, dla których wydatki zostały zadeklarowane Komisji w ramach programu operacyjnego w trakcie roku poprzedzającego rok, w którym roczne sprawozdanie audytowi, o którym mowa w art. 61 ust.1 lit. e) ppkt (i) jest przedkładane Komisji. W odniesieniu do pierwszego dwunastomiesięcznego okresu instytucja audytowa może zdecydować o zgrupowaniu operacji, dla których wydatki zostały zadeklarowane Komisji w 2007 i 2008 r., jako podstawy do wyboru operacji poddawanych audytowi.

4. Instytucja audytowa formułuje wnioski na podstawie wyników audytów dotyczących wydatków zadeklarowanych Komisji w trakcie okresu, o którym mowa w ust. 3, i przedkłada je Komisji w rocznym sprawozdaniu audytowym. Dla programów operacyjnych, dla których wskaźnik błędów znajduje się powyżej poziomu istotności, instytucja audytowa dokonuje analizy jego znaczenia i podejmuje niezbędne działania, w tym formułuje odpowiednie zalecenia, które zostają ujęte w rocznym sprawozdaniu audytowym.

5. Instytucja audytowa poddaje systematycznemu przeglądowi zakres objęty próbą losową, mając na uwadze w szczególności potrzebę dysponowania wystarczającą pewnością w odniesieniu do deklaracji składanych przy częściowym i ostatecznym zamknięciu programu operacyjnego. Instytucja ta, w oparciu o fachową ocenę, podejmuje decyzję, czy niezbędne jest przeprowadzenie audytu uzupełniającej próby operacji w celu uwzględnienia ustalonych szczególnych czynników ryzyka oraz zagwarantowania, w odniesieniu do każdego programu, wystarczającego objęcia poszczególnych rodzajów operacji, beneficjentów, instytucji pośredniczących i osi priorytetowych.

6. Instytucja audytowa formułuje wnioski na podstawie wyników audytów próby uzupełniającej i przedkłada je Komisji w rocznym sprawozdaniu audytowym. W przypadku gdy liczba wykrytych nieprawidłowości jest wysoka lub stwierdzono nieprawidłowości systemowe, instytucja audytowa dokonuje analizy ich znaczenia i podejmuje niezbędne działania, w tym formułuje odpowiednie zalecenia, które zostają ujęte w rocznym sprawozdaniu audytowym. Wyniki audytów próby uzupełniającej oraz próby losowej są analizowane oddzielnie. W szczególności nieprawidłowości stwierdzone w ramach próby uzupełniającej nie są brane pod uwagę przy obliczaniu wskaźnika błędów próby losowej.

Artykuł 44

Dokumenty przedstawiane przez instytucję audytową

1. Strategię audytu, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. c) rozporządzenia podstawowego, określa się zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku V do niniejszego rozporządzenia. Strategia ta jest aktualizowana i poddawana przeglądowi corocznie, a w razie potrzeby również w trakcie roku.

2. Roczne sprawozdanie audytowe oraz opinia, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. e) rozporządzenia podstawowego, opierają się na audytach systemów i audytach operacji przeprowadzonych w ramach art. 61 ust. 1 lit. a) i b) tego rozporządzenia zgodnie ze strategią audytu dla danego programu operacyjnego i są sporządzane zgodnie ze wzorami zawartymi w załączniku VI do niniejszego rozporządzenia.

3. Deklaracja zamknięcia, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. f) rozporządzenia podstawowego, opiera się na całości prac audytowych przeprowadzonych przez instytucję audytową lub na jej odpowiedzialność zgodnie ze strategią audytu. Deklarację zamknięcia i końcowe sprawozdanie audytowe sporządza się zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku VII do niniejszego rozporządzenia.

4. W przypadku gdy istnieją ograniczenia zakresu badania lub jeżeli liczba wykrytych nieprawidłowych wydatków nie pozwala na wydanie opinii bez zastrzeżenia, w ramach rocznej opinii, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. e) rozporządzenia podstawowego lub w ramach deklaracji zamknięcia, o której mowa art. 61 ust. 1 lit. f) tego rozporządzenia, instytucja audytowa przedstawia powody oraz dokonuje oceny zakresu problemu i jego skutków finansowych.

5. W przypadku częściowego zamknięcia programu operacyjnego deklaracja dotycząca zgodności z prawem i prawidłowości transakcji objętych deklaracją wydatków, o której mowa w art. 85 rozporządzenia podstawowego, jest sporządzana przez instytucję audytową zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku VIII do niniejszego rozporządzenia i jest przedkładana wraz z opinią, o której mowa art. 61 ust. 1 lit. e) ppkt (iii) rozporządzenia podstawowego.

Artykuł 45

Dostępność dokumentów

1. Dla celów art. 87 rozporządzenia podstawowego instytucja zarządzająca zapewnia dostępność dokumentacji dotyczącej tożsamości i lokalizacji organów przechowujących dokumenty uzupełniające związane z wydatkami i audytami, które obejmują wszystkie dokumenty wymagane do zapewnienia właściwej ścieżki audytu.

2. Instytucja zarządzająca zapewnia, że dokumenty, o których mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, są dostępne do celów kontroli, a ich kopie lub wypisy są wydawane upoważnionym osobom i organom, w tym przynajmniej upoważnionym pracownikom instytucji zarządzającej, instytucji certyfikującej, instytucji pośredniczących, instytucji audytowej oraz organów, o których mowa w art. 61 ust. 3 rozporządzenia podstawowego, a także upoważnionym urzędnikom Wspólnoty i ich upoważnionym przedstawicielom.

3. Instytucja zarządzająca przechowuje informacje niezbędne do celów oceny i sprawozdawczości, w tym informacje, o których mowa art. 40, w odniesieniu do operacji, o których mowa art. 87 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, przez cały okres, o którym mowa w ust. 1 lit. a) tego artykułu.

4. Za powszechnie uznawane nośniki danych w rozumieniu art. 87 rozporządzenia podstawowego uznaje się:

a) kserokopie dokumentów oryginalnych;

b) mikrofisze dokumentów oryginalnych;

c) elektroniczne wersje dokumentów oryginalnych;

d) dokumenty istniejące wyłącznie w wersji elektronicznej.

5. Procedura poświadczania zgodności dokumentów przechowywanych na powszechnie uznawanych nośnikach danych z dokumentem oryginalnym jest ustanawiana przez organy krajowe i zapewnia zgodność przechowywanych wersji z krajowymi wymogami prawnymi, w związku z czym mogą one stanowić podstawę audytu.

6. W przypadku gdy dokumenty istnieją wyłącznie w formie elektronicznej, wykorzystywane systemy informatyczne muszą spełniać uznane normy bezpieczeństwa, które zapewniają zgodność przechowywanych dokumentów z krajowymi wymogami prawnymi, w związku z czym mogą one stanowić podstawę audytu.

Artykuł 46

Dokumenty przedkładane przez instytucję certyfikującą

1. Poświadczone deklaracje wydatków i wnioski o płatność, o których mowa w art. 60 lit. a) rozporządzenia podstawowego, sporządzane są zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku IX do niniejszego rozporządzenia i są przekazywane Komisji.

2. Co roku, w terminie do dnia 31 marca, począwszy od 2008 r., instytucja certyfikująca przedkłada Komisji deklarację zgodną z wzorem zawartym w załączniku X, określającą dla każdej osi priorytetowej danego programu operacyjnego:

a) kwoty wycofane z deklaracji wydatków przedłożonych w poprzednim roku po anulowaniu całości lub części wkładu publicznego dla danej operacji;

b) odzyskane kwoty, które zostały odliczone od tych deklaracji wydatków;

c) deklarację kwot, które mają być odzyskane na dzień 31 grudnia poprzedniego roku, kwalifikowane według roku, w którym został wystawiony nakaz odzyskania środków.

3. W celu dokonania częściowego zamknięcia programu operacyjnego instytucja certyfikująca przedkłada Komisji deklarację wydatków, o której mowa w art. 85 rozporządzenia podstawowego, zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku XI do niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 47

Opis systemów zarządzania i kontroli

Opis systemów zarządzania i kontroli dla programów operacyjnych, o których mowa w art. 71 ust. 1 rozporządzenia podstawowego, zawiera informacje na temat punktów wymienionych w art. 57 tego rozporządzenia, jak również informacje określone w art. 48 i 49 niniejszego rozporządzenia.

Informacje te przedkładane są zgodnie ze wzorem zawartym w części A załącznika XII do niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 48

Informacje dotyczące instytucji zarządzającej, instytucji certyfikującej oraz organów pośredniczących

W odniesieniu do instytucji zarządzającej, instytucji certyfikującej oraz każdego organu pośredniczącego państwo członkowskie dostarcza Komisji następujących informacji:

a) opis powierzonych im zadań;

b) schemat organizacyjny każdej instytucji, opis podziału zadań pomiędzy ich departamentami lub w ramach ich departamentów oraz orientacyjną liczbę przydzielonych stanowisk;

c) procedury dotyczące wyboru i zatwierdzania operacji;

d) procedury, zgodnie z którymi są otrzymywane, weryfikowane i zatwierdzane wnioski beneficjentów o zwrot, a w szczególności zasady i procedury ustanowione w celach weryfikacyjnych, o których mowa art. 39, a także procedury, zgodnie z którymi są zatwierdzane, wykonywane i księgowane płatności na rzecz beneficjentów;

e) procedury, zgodnie z którymi deklaracje wydatków są sporządzane, poświadczane i przedkładane Komisji;

f) odesłanie do pisemnych procedur ustanowionych dla procedur, o których mowa w lit. c), d) i e);

g) zasady kwalifikowalności ustanowione przez dane państwo członkowskie i mające zastosowanie do danego programu operacyjnego;

h) system do przechowywania zapisów księgowych operacji oraz danych na temat realizacji, o których mowa w art. 40 ust. 1, w ramach programu operacyjnego.

Artykuł 49

Informacje na temat instytucji audytowej i podmiotów, o których mowa w art. 61 ust. 3 rozporządzenia podstawowego

W odniesieniu do instytucji audytowej i podmiotów, o których mowa w art. 61 ust. 3 rozporządzenia podstawowego, państwo członkowskie dostarcza Komisji następujących informacji:

a) opis zadań każdego z nich oraz ich wzajemnych powiązań;

b) schemat organizacyjny instytucji audytowej i każdego z podmiotów zaangażowanych w przeprowadzanie audytów dotyczących programów operacyjnych, wraz z opisem sposobów zapewnienia ich niezależności, orientacyjną liczbą przydzielonych stanowisk i wymaganych kwalifikacji lub doświadczenia pracowników;

c) procedury dotyczące monitorowania wdrażania zaleceń i działań naprawczych wynikających ze sprawozdań z audytu;

d) w stosownych przypadkach, procedury w zakresie nadzorowania przez instytucję audytową prac innych podmiotów przeprowadzających audyty dotyczące programu operacyjnego;

e) procedury dotyczące sporządzania rocznego sprawozdania audytowego oraz deklaracji zamknięcia.

Artykuł 50

Ocena systemów zarządzania i kontroli

1. Sprawozdanie, o którym mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, opiera się na badaniu opisów systemów, odpowiedniej dokumentacji dotyczącej systemów, systemu ustanowionego do przechowywania zapisów księgowych oraz danych na temat realizacji operacji oraz na wywiadach z pracownikami głównych podmiotów uznanych za ważne przez instytucję audytową lub inną instytucję odpowiedzialną za sprawozdanie, w celu uzupełnienia, wyjaśnienia lub zweryfikowania informacji.

2. Opinię dotyczącą zgodności systemów, o których mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, z przepisami prawa, sporządza się zgodnie ze wzorem zawartym w części B załącznika XII do niniejszego rozporządzenia.

3. W przypadkach, w których system zarządzania i kontroli jest zasadniczo taki sam jak system ustanowiony dla pomocy zatwierdzonej na mocy rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 (22), możliwe jest uwzględnienie wyników audytów przeprowadzonych przez audytorów krajowych i wspólnotowych w odniesieniu do tego systemu do celów sporządzenia sprawozdania i opinii, o której mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia podstawowego.

SEKCJA 2

Odstępstwa dotyczące kontroli programów operacyjnych, o których mowa w art. 2

Artykuł 51

Ogólne odstępstwa

1. W odniesieniu do programów operacyjnych, o których mowa w art. 2 niniejszego rozporządzenia, od instytucji audytowej nie wymaga się przedstawienia Komisji strategii audytu, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. c) rozporządzenia podstawowego.

2. W odniesieniu do programów operacyjnych, o których mowa w art. 2 niniejszego rozporządzenia, w przypadkach gdzie opinia dotycząca zgodności systemu z przepisami, o których mowa w art. 71 ust. 2 rozporządzenia podstawowego, nie zawiera zastrzeżeń lub w przypadkach gdy zastrzeżenia zostały wycofane po zastosowaniu środków naprawczych, Komisja może przyjąć wniosek:

a) że zasadniczo może polegać na opinii, o której mowa w art. 61 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia podstawowego w odniesieniu do skutecznego funkcjonowania systemów;

b) że przeprowadzi własne audyty w miejscu realizacji wyłącznie w przypadku, gdy istnieje dowód sugerujący istnienie w systemie braków, które mają wpływ na wydatki, które zostały poświadczone dla Komisji w roku, dla którego została przedstawiona opinia zgodnie z art. 61 ust. 1 lit. e) ppkt (ii) rozporządzenia podstawowego, która nie zawierała zastrzeżeń w odniesieniu do takich braków.

3. W przypadkach w których Komisja sformułuje wniosek, o którym mowa w ust. 2 niniejszego artykułu, poinformuje o tym zainteresowane państwo członkowskie.

W przypadku gdy istnieje dowód sugerujący istnienie braków, Komisja może zażądać od państwa członkowskiego przeprowadzenia audytów zgodnie z art. 72 ust. 3 rozporządzenia podstawowego lub może przeprowadzić własne audyty na mocy art. 72 ust. 2 tego rozporządzenia.

Artykuł 52

Ustanowienie organów i procedur na mocy prawa krajowego

1. W odniesieniu do programów operacyjnych, o których mowa w art. 2, państwo członkowskie może, poza ogólnymi odstępstwami przewidzianymi w art. 51, skorzystać z prawa ustanowienia zgodnie z przepisami krajowymi organów i procedur służących wykonywaniu:

a) funkcji instytucji zarządzającej w odniesieniu do weryfikacji współfinansowanych produktów, usług i wydatków zadeklarowanych na mocy art. 59 lit. b) rozporządzenia podstawowego;

b) funkcji instytucji certyfikującej na mocy art. 60 rozporządzenia podstawowego;

c) funkcji instytucji audytowej na mocy art. 61 rozporządzenia podstawowego.

2. W przypadku gdy państwo członkowskie korzysta z prawa, o którym mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, nie wymaga się wyznaczenia instytucji certyfikującej i instytucji audytowej, jak przewidziano w art. 58 ust. 1 lit. b) i c) rozporządzenia podstawowego.

3. W przypadku gdy państwo członkowskie korzysta z prawa, o którym mowa w ust. 1 niniejszego artykułu, przepisy art. 71 rozporządzenia podstawowego, stosuje się mutatis mutandis.

Artykuł 53

Przepisy szczególne dla organów i procedur ustanowionych na mocy prawa krajowego

1. Niniejszy artykuł stosuje się do programów operacyjnych, w odniesieniu do których państwo członkowskie skorzystało z prawa, o którym mowa w art. 52 ust. 1.

2. Weryfikacje, o których mowa w art. 39 ust. 2, przeprowadzane są przez organy krajowe, o których mowa w art. 52 ust. 1.

3. Audyty operacji, o których mowa art. 61 ust. 1 lit. b) rozporządzenia podstawowego, przeprowadzane są zgodnie z procedurą krajową. Artykuły 42 i 43 niniejszego rozporządzenia nie mają zastosowania.

4. Artykuł 44 ust. 2–5 stosuje się mutatis mutandis do przygotowania dokumentacji wydawanej przez organy krajowe, o których mowa w art. 52 ust. 1.

Roczne sprawozdanie z audytu i opinia roczna są sporządzane, stosownie do sytuacji, zgodnie ze wzorami zawartymi w załączniku VI.

5. Obowiązki określone w art. 46 ust. 2 są wykonywane przez organy krajowe, o których mowa w art. 52 ust. 1.

Deklaracja o wydatkach sporządzana jest zgodnie ze wzorami zawartymi w załącznikach IX i XI.

6. Informacje, które zgodnie z art. 47, 48 i 49 mają zostać zawarte w opisie systemów zarządzania i kontroli, obejmują, w stosownych przypadkach, informacje dotyczące krajowych organów, o których mowa art. 52 ust. 1.

ROZDZIAŁ VIII

NIEPRAWIDŁOWOŚCI

Artykuł 54

Definicje

Dla celów niniejszego rozdziału stosuje się następujące definicje:

a) „podmiot gospodarczy”: każda osoba fizyczna, prawna lub inny podmiot biorący udział we wdrażaniu pomocy z EFR, z wyjątkiem państwa członkowskiego podczas wykonywania uprawnień władzy publicznej;

b) „wstępne ustalenie administracyjne lub sądowe”: wstępna ocena pisemna wykonana przez właściwy podmiot administracyjny lub sądowy, stwierdzająca, na podstawie konkretnych faktów, istnienie nieprawidłowości, bez uszczerbku dla możliwości późniejszego skorygowania lub wycofania w następstwie ustaleń dokonanych w trakcie postępowania administracyjnego lub sądowego;

c) „podejrzenie nadużycia”: nieprawidłowość, która prowadzi do wszczęcia postępowania administracyjnego lub sądowego na poziomie krajowym, w celu stwierdzenia zamierzonego działania, w szczególności nadużycia określonego w art. 1 ust. 1 lit. a) Konwencji sporządzonej na mocy art. K.3 Traktatu o Unii Europejskiej w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (23);

d) „upadłość”: postępowanie upadłościowe określone w art. 2 lit. a) rozporządzenia Rady (WE) nr 1346/2000 (24).

Artykuł 55

Wstępna sprawozdawczość – odstępstwa

1. Bez uszczerbku dla zobowiązań przewidzianych w art. 70 rozporządzenia podstawowego, w terminie dwóch miesięcy od upływu każdego kwartału państwa członkowskie przekazują Komisji sprawozdania o nieprawidłowościach będących przedmiotem wstępnego ustalenia administracyjnego lub sądowego.

W tym sprawozdaniu państwa członkowskie każdorazowo dostarczają szczegółowych informacji w odniesieniu do następujących aspektów:

a) EFR, celu, programu operacyjnego, osi priorytetowej, odnośnej operacji oraz numeru wspólnego kodu identyfikacyjnego (CCI);

b) przepisu, który został naruszony;

c) daty otrzymania i źródła informacji, która doprowadziła do podejrzenia, że zaistniała nieprawidłowość;

d) praktyk prowadzących do powstania nieprawidłowości;

e) w stosownych przypadkach, czy praktyki te dają podstawy do podejrzenia nadużycia;

f) sposobu wykrycia nieprawidłowości;

g) w stosownych przypadkach, państw członkowskich i państw trzecich, których dotyczy nieprawidłowość;

h) okresu podczas którego lub momentu, w którym popełniono nieprawidłowość;

i) władz lub podmiotów krajowych, które sporządziły oficjalne sprawozdanie dotyczące nieprawidłowości oraz władz odpowiedzialnych za podjęcie administracyjnych lub sądowych działań następczych;

j) daty dokonania wstępnego ustalenia administracyjnego lub sądowego dotyczącego nieprawidłowości;

k) tożsamości osób fizycznych i prawnych oraz wszelkich innych uczestniczących podmiotów, z wyjątkiem przypadku gdy takie informacje nie są istotne do celów zwalczania nieprawidłowości ze względu na charakter danej nieprawidłowości;

l) całkowitego budżetu i wkładu publicznego zatwierdzonego dla operacji oraz podziału kwoty współfinansowania operacji pomiędzy Wspólnotę a państwo członkowskie;

m) kwoty wkładu publicznego, na którą ma wpływ nieprawidłowość oraz odpowiadającego wkładu Wspólnoty narażonego na ryzyko;

n) w przypadku gdy nie dokonano żadnej płatności z wkładu publicznego na rzecz osób lub innych podmiotów, o których mowa w lit. k), informacji na temat kwot, które zostałyby nienależnie wypłacone w przypadku niewykrycia nieprawidłowości;

o) w stosownych przypadkach, zawieszenia płatności i możliwości odzyskania kwot;

p) charakteru nieprawidłowych wydatków.

2. W drodze odstępstwa od przepisów ust. 1następujące przypadki nie podlegają obowiązkowi zgłoszenia:

a) przypadki, w których nieprawidłowość polega jedynie na częściowym lub całkowitym zaniechaniu realizacji operacji część ramach współfinansowanego programu operacyjnego, na skutek upadłości beneficjenta;

b) przypadki zgłaszane instytucjom zarządzającym lub certyfikującym przez beneficjenta z własnej woli i przed wykryciem przez właściwe podmioty, przed lub po dokonaniu płatności z wkładu publicznego;

c) przypadki wykryte i skorygowane przez instytucję zarządzającą lub instytucję certyfikującą przed dokonaniem jakiejkolwiek płatności ze środków publicznych na rzecz beneficjenta oraz przed umieszczeniem przedmiotowych wydatków w przekazanej Komisji deklaracji wydatków.

Jednakże istnieje obowiązek zgłaszania wszystkich nieprawidłowości poprzedzających upadłość oraz przypadki podejrzeń o nadużycie.

3. W przypadku gdy niektóre z informacji, o których mowa w ust. 1, a zwłaszcza informacje dotyczące praktyk zastosowanych przy popełnieniu nieprawidłowości oraz sposobu ich wykrycia, nie są dostępne, państwa członkowskie w miarę możliwości dostarczają brakujących informacji w momencie przedkładania Komisji kolejnych kwartalnych sprawozdań dotyczących nieprawidłowości.

4. W przypadku gdy przepisy krajowe przewidują poufność postępowania, przekazanie informacji następuje za zgodą właściwego organu sądowego.

5. W przypadku gdy państwo członkowskie nie ma żadnych nieprawidłowości do zgłoszenia na podstawie ust. 1, informuje o tym fakcie Komisję w terminie określonym w tym ustępie.

Artykuł 56

Sytuacje pilne

Każde państwo członkowskie niezwłocznie zgłasza Komisji, a w razie potrzeby innym właściwym państwom członkowskim, wszelkie wykryte nieprawidłowości lub podejrzenia wystąpienia nieprawidłowości, jeżeli istnieją obawy, że:

a) mogą one w bardzo krótkim czasie wywołać negatywne oddziaływanie poza jego terytorium; lub

b) wskazują one na wystąpienie nowej nieprawidłowej praktyki.

Artykuł 57

Składanie sprawozdań z działań następczych oraz nieodzyskanie środków

1. W okresie dwóch miesięcy po upływie każdego kwartału państwa członkowskie informują Komisję, odnosząc się do wszelkich wcześniejszych sprawozdań sporządzonych na mocy art. 55, o wszczętych postępowaniach w następstwie zgłoszonych nieprawidłowości oraz o ważnych zmianach z nich wynikających.

Informacje te obejmują co najmniej:

a) kwoty, które odzyskano lub spodziewa się ich odzyskania;

b) środki tymczasowe podjęte przez państwa członkowskie w celu zapewnienia odzyskania kwot nienależnie wypłaconych;

c) postępowania sądowe i administracyjne wszczęte w celu odzyskania kwot nienależnie wypłaconych i nałożenia sankcji;

d) przyczyny ewentualnego zaniechania postępowań mających na celu odzyskanie kwot;

e) ewentualne przypadki zakończenia postępowania karnego.

Państwa członkowskie powiadamiają Komisję o decyzjach administracyjnych lub sądowych lub o ich głównych ustaleniach, dotyczących zakończenia takich postępowań i określają w szczególności, czy stwierdzone praktyki dają podstawy do podejrzewania nadużycia finansowego, czy też nie. W przypadku, o którym mowa w lit. d), państwa członkowskie, w miarę możliwości, powiadamiają Komisję przed podjęciem stosownej decyzji.

2. Jeżeli według państwa członkowskiego odzyskanie kwoty nie jest wykonalne lub prawdopodobne, przekazuje ono Komisji stosowne zawiadomienie ze wskazaniem wysokości kwoty niemożliwej do odzyskania oraz przesłanek, w oparciu o które została podjęta decyzja o podziale straty finansowej zgodnie z art. 70 ust. 2 rozporządzenia podstawowego.

Informacje te muszą być wystarczająco szczegółowe, aby umożliwić Komisji podjęcie decyzji w możliwie najkrótszym terminie po przeprowadzeniu konsultacji z władzami danego państwa członkowskiego.

Informacje te obejmują co najmniej:

a) kopię decyzji o przyznaniu dofinansowania;

b) dzień ostatniej płatności na rzecz beneficjenta;

c) kopię zlecenia windykacji;

d) w przypadku upadłości, które podlegają zgłoszeniu zgodnie z art. 55 ust. 2 – kopię dokumentu potwierdzającego niewypłacalność beneficjenta;

e) krótki opis działań podjętych przez państwo członkowskie w celu odzyskania danej kwoty, wraz ze wskazaniem odnośnych terminów.

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, Komisja może wyraźnie zażądać od państwa członkowskiego kontynuacji procedury odzyskiwania.

Artykuł 58

Przekazanie informacji drogą elektroniczną

Informacje, o których mowa w art. 55 oraz 56 i 57 ust. 1, przekazuje się w miarę możliwości drogą elektroniczną przy zastosowaniu modułu opracowanego do tego celu przez Komisję, z wykorzystaniem bezpiecznego połączenia.

Artykuł 59

Zwrot kosztów sądowych

W przypadku gdy na wyraźny wniosek Komisji właściwe władze państwa członkowskiego podejmą decyzję o wszczęciu lub kontynuacji postępowania sądowego w celu odzyskania kwot nienależnie wypłaconych, Komisja może zobowiązać się do zwrotu państwu członkowskiemu całości lub części kosztów sądowych i kosztów wynikających bezpośrednio z postępowania sądowego, pod warunkiem przedstawienia dowodów księgowych, nawet w przypadku, gdy postępowanie nie zakończy się pomyślnie.

Artykuł 60

Kontakty z państwami członkowskimi

1. Komisja utrzymuje odpowiednie kontakty z właściwymi państwami członkowskimi w celu uzupełniania dostarczanych informacji o nieprawidłowościach, o których mowa w art. 55, o procedurach, o których mowa w art. 57, a w szczególności o możliwości odzyskania kwot.

2. Niezależnie od kontaktów, o których mowa w ust. 1, Komisja informuje państwa członkowskie o przypadkach, których charakter nieprawidłowości może wskazywać na możliwość wystąpienia identycznych lub podobnych praktyk w innych państwach członkowskich.

3. Komisja organizuje spotkania informacyjne na szczeblu wspólnotowym dla przedstawicieli państw członkowskich w celu wspólnego przeanalizowania informacji uzyskanych na mocy art. 55, 56 i 57 oraz ust. 1 niniejszego artykułu. Badanie koncentruje się na wnioskach, które można wyciągnąć z tych informacji w związku z nieprawidłowościami, środkami zapobiegawczymi i postępowaniem sądowym.

4. Na żądanie państwa członkowskiego lub Komisji państwa członkowskie i Komisja konsultują się nawzajem w celu usunięcia wszelkich luk prawnych szkodliwych dla interesów Wspólnoty, które wyjdą na jaw w czasie egzekwowania stosowania obowiązujących przepisów.

Artykuł 61

Wykorzystywanie informacji

Komisja może wykorzystać wszelkie informacje o charakterze ogólnym lub operacyjnym przekazane przez państwa członkowskie na mocy niniejszego rozporządzenia w celu przeprowadzania analiz ryzyka oraz może, na podstawie uzyskanych informacji, opracowywać sprawozdania i systemy wczesnego ostrzegania służące bardziej efektywnej identyfikacji ryzyka.

Artykuł 62

Dostarczanie informacji komitetom

Komisja systematycznie informuje państwa członkowskie, w ramach Komitetu Doradczego ds. Koordynacji w Zakresie Nadużyć Finansowych, ustanowionego decyzją Komisji 94/140/WE (25), o szacunkowej wielkości środków, których dotyczyły wykryte nieprawidłowości, oraz o poszczególnych kategoriach nieprawidłowości w podziale na rodzaj i liczbę. Komitet, o którym mowa w art. 101 rozporządzenia podstawowego, jest również informowany.

Artykuł 63

Nieprawidłowości poniżej progu sprawozdawczego

1. W przypadku gdy nieprawidłowości odnoszą się do kwot poniżej 10 000 EUR obciążających budżet ogólny Wspólnot Europejskich, państwa członkowskie nie przekazują Komisji informacji przewidzianych w art. 55 i 57, chyba że Komisja wyraźnie ich zażąda.

Niemniej, zgodnie z art. 60 lit. f) rozporządzenia podstawowego, państwa członkowskie prowadzą ewidencję kwot poniżej tego progu, które podlegają procedurze odzyskiwania, jak również kwot odzyskanych oraz wycofanych po anulowaniu wkładu do operacji i zwracają odzyskane kwoty do budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich.

Bez uszczerbku dla zobowiązań wynikających bezpośrednio z art. 70 ust. 1 lit. b) rozporządzenia podstawowego, państwo członkowskie i Wspólnota dzielą straty związane z kwotami poniżej przedmiotowego progu, których nie można odzyskać, zgodnie z obowiązującym dla danej operacji poziomem współfinansowania. Procedura określona w art. 57 ust. 2 niniejszego rozporządzenia nie ma zastosowania, chyba że Komisja zadecyduje inaczej.

Akapit trzeci niniejszego ustępu stosuje się również do przypadków upadłości wyłączonych z obowiązku sprawozdawczości przewidzianego w art. 55 ust. 1.

2. Państwa członkowskie, które do chwili stwierdzenia nieprawidłowości nie stosują euro jako swojego środka płatniczego, przeliczają na euro kwoty wydatków poniesionych w walucie krajowej, zgodnie z art. 95 rozporządzenia podstawowego. Jeżeli wydatki nie zostały zaksięgowane przez instytucję certyfikującą, stosuje się ostatni aktualny obrachunkowy kurs wymiany opublikowany przez Komisję w mediach elektronicznych.

ROZDZIAŁ IX

ELEKTRONICZNA WYMIANA DANYCH

Artykuł 64

Informatyczny system wymiany danych

Dla celów art. 65 i 75 rozporządzenia podstawowego utworzony zostaje informatyczny system wymiany danych służący do wzajemnego przekazywania całości danych związanych z programem operacyjnym.

Wymiana danych między danym państwem członkowskim a Komisją następuje poprzez system informatyczny utworzony przez Komisję, który umożliwia bezpieczną wymianę danych między Komisją a każdym państwem członkowskim.

Państwa członkowskie uczestniczą w dalszej rozbudowie informatycznego systemu wymiany danych.

Artykuł 65

Zawartość informatycznego systemu wymiany danych

1. Informatyczny system wymiany danych zawiera informacje będące przedmiotem wspólnego zainteresowania Komisji i państw członkowskich, a co najmniej zawiera następujące dane niezbędne do transakcji finansowych:

a) plan finansowy programów operacyjnych zgodnie ze wzorem zawartym w części B załącznika I;

b) deklaracje wydatków i wnioski o płatność zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku IX;

c) roczne oświadczenie o wycofanych i odzyskanych kwotach oraz kwotach w trakcie odzyskiwania zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku X;

d) roczne prognozy dotyczące prawdopodobnych wniosków o płatność zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku XIII;

e) finansowe dane zawarte w rocznych i końcowych sprawozdaniach z realizacji zgodnie ze wzorem zawartym w pkt. 3.3 załącznika XIV.

2. Poza elementami określonymi w ust. 1 informatyczny system wymiany danych zawiera, co najmniej, wymienione poniżej dokumenty i dane stanowiące przedmiot wspólnego zainteresowania umożliwiające monitorowanie:

a) krajowego planu strategicznego, o których mowa w art. 15 rozporządzenia podstawowego;

b) programu operacyjnego wraz z wszelkimi jego przeglądami zgodnie ze wzorem zawartym w części A załącznika I;

c) decyzji Komisji dotyczącej wkładu z EFR;

d) sprawozdań rocznych i końcowych dotyczących wdrażania zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku XIV;

e) strategii audytu zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku V;

f) opisu systemu zarządzania i kontroli zgodnie ze wzorem zawartym w części A załącznika XII;

g) sprawozdań i opinii dotyczących audytów zgodnie ze wzorami zawartymi w załącznikach VI, VII, VIII oraz w części B załącznika XII, a także korespondencji między Komisją i każdym państwem członkowskim;

h) deklaracji wydatków dotyczących częściowego zamknięcia zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku XI;

i) rocznych oświadczeń o wycofanych i odzyskanych kwotach oraz kwotach w trakcie odzyskiwania zgodnie ze wzorem zawartym w załączniku X.

3. Dane, o których mowa w ust. 1 i 2, przesyła się, w stosownych przypadkach, w formacie podanym w załącznikach.

Artykuł 66

Działanie informatycznego systemu wymiany danych

1. Komisja i instytucje wyznaczone przez państwo członkowskie na mocy rozporządzenia podstawowego oraz podmioty uprawnione zgodnie z kompetencjami zapisują i aktualizują w informatycznym systemie wymiany danych dokumenty, w przepisanym formacie.

2. Państwa członkowskie przygotowują w sposób scentralizowany i przedkładają Komisji wnioski o uzyskanie dostępu do informatycznego systemu wymiany danych.

3. Wymiana danych oraz transakcje są opatrzone podpisem elektronicznym jak określono w art. 2 pkt 1 dyrektywy 1999/93/WE. Państwa członkowskie i Komisja uznają skuteczność prawną i dopuszczalność podpisów elektronicznych wykorzystywanych w informatycznym systemie wymiany danych jako dowodów w postępowaniu sądowym.

4. Koszty utworzenia systemu informatycznego są finansowane z budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich na mocy art. 46 ust. 1 rozporządzenia podstawowego. Koszty interfejsu między wspólnym informatycznym systemem wymiany danych a krajowymi, regionalnymi i lokalnymi systemami informatycznymi, jak również koszty dostosowania krajowych, regionalnych i lokalnych systemów informatycznych do wymogów zgodnych z rozporządzeniem podstawowymsą kwalifikowalne na mocy art. 46 ust. 2 tego rozporządzenia.

Artykuł 67

Przekazywanie danych poprzez informatyczny system wymiany danych

1. Państwa członkowskie i Komisja mają dostęp do informatycznego systemu wymiany danych bezpośrednio albo poprzez interfejs synchronizacji i rejestracji danych połączony z krajowymi, regionalnymi i lokalnymi informatycznymi systemami zarządzania.

2. Za dzień przekazania dokumentów Komisji uznaje się dzień wprowadzenia dokumentów do informatycznego systemu wymiany danych przez państwo członkowskie.

3. W przypadkach działania siły wyższej, zwłaszcza wadliwego działania informatycznego systemu wymiany danych lub braku możliwości uzyskania trwałego połączenia, dane państwo członkowskie może przekazać Komisji dokumenty wymagane zgodnie z rozporządzeniem podstawowym w postaci wydruku formularzy określonych w załączniku I oraz załącznikach V–XIV. Jak najszybciej po ustaniu działania siły w