Czwarta dyrektywa Rady

z dnia 25 lipca 1978 r.

wydana na podstawie art. 54 ust. 3 lit. g) Traktatu, w sprawie rocznych sprawozdań finansowych niektórych rodzajów spółek

(78/660/EWG)

RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą, w szczególności jego art. 54 ust. 3 lit. g),

uwzględniając wniosek Komisji,

uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego [1],

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego [2],

a także mając na uwadze, co następuje:

koordynacja przepisów krajowych dotyczących prezentacji i treści rocznych sprawozdań finansowych i rocznych sprawozdań, metod wyceny stosowanych przy ich sporządzaniu oraz ich ogłaszania w odniesieniu do niektórych spółek akcyjnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością ma szczególne znaczenie dla ochrony wspólników i stron trzecich;

jednoczesna koordynacja jest niezbędna w tych dziedzinach w przypadku tych rodzajów spółek, ponieważ, z jednej strony działalność tych spółek często wykracza poza granice ich krajów, a z drugiej strony, nie zapewniają one stronom trzecim żadnego zabezpieczenia powyżej wartości ich aktywów netto; ponadto konieczność i pilność takiej koordynacji została uznana i potwierdzona art. 2 ust. 1 lit. f) dyrektywy 68/151/EWG [3];

ponadto niezbędne jest ustanowienie we Wspólnocie minimalnych równoważnych wymogów prawnych dotyczących zakresu informacji finansowych, które powinny być podawane do publicznej wiadomości przez konkurujące ze sobą spółki;

roczne sprawozdania finansowe muszą prawdziwie i rzetelnie przedstawiać stan aktywów i pasywów spółki, jej sytuację finansową oraz zyski lub straty; w tym celu należy wprowadzić obowiązkowy układ bilansu oraz rachunku zysków i strat, a także określić minimalny zakres informacji zawartych w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego oraz rocznym sprawozdaniu; jednak wobec niektórych spółek o mniejszym znaczeniu gospodarczym lub społecznym mogą być stosowane odstępstwa;

różne metody wyceny aktywów i pasywów muszą być koordynowane w zakresie niezbędnym do tego, by roczne sprawozdania finansowe zawierały porównywalne i równoważne informacje;

roczne sprawozdania finansowe wszystkich spółek, do których ma zastosowanie niniejsza dyrektywa, muszą być ogłaszane zgodnie z dyrektywą 68/151/EWG; jednakże także i w tym zakresie wobec małych i średnich spółek mogą być stosowane pewne odstępstwa;

roczne sprawozdania finansowe muszą być badane przez osoby uprawnione, których minimalne kwalifikacje będą przedmiotem dalszej koordynacji; jedynie małe spółki mogą być zwolnione z obowiązku badania sprawozdań finansowych;

jeżeli spółka wchodzi w skład grupy kapitałowej, pożądane jest ogłaszanie sprawozdań finansowych tej grupy, prawdziwie i rzetelnie przedstawiających działalność tej grupy kapitałowej jako całości; jednakże do czasu wejścia w życie dyrektywy Rady w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych, niezbędne są odstępstwa od niektórych przepisów niniejszej dyrektywy;

w celu sprostania trudnościom wynikającym z obecnej sytuacji odnoszącej się do ustawodawstw w niektórych Państwach Członkowskich, okres przewidziany na wdrożenie niektórych przepisów niniejszej dyrektywy musi być dłuższy od okresu zwykle ustanawianego w takich przypadkach,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:

Artykuł 1

1. Środki koordynacyjne określone w niniejszej dyrektywie stosuje się do przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich dotyczących następujących rodzajów spółek:

- w Niemczech:

die Aktiengesellschaft, die Kommandigesellschaft auf Aktien, die Gesellschaft mit beschränkter Haftung;

- w Belgii:

la société anonymede naamloze vennootschap, la société en commandite par actionsde commanditaire vennootschap op aandelen, la société de personnes à responsabilité limitéede personenvennootschap met beperkte aansprakelijkheid;

- w Danii:

aktieselskaber, kommanditaktieselskaber, anpartsselskaber;

- we Francji:

la société anonyme, la société en commandite par actions, la société à responsabilité limitée;

- w Irlandii:

public companies limited by shares or by guarantee, private companies limited by shares or by guarantee;

- we Włoszech:

la società per azioni, la società in accomandita per azioni, la società a responsabilità limitata;

- w Luksemburgu:

la société anonyme, la société en commandite par actions, la société à responsabilité limitée;

- w Niderlandach:

de naamloze vennootschap, de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid;

- w Zjednoczonym Królestwie:

public companies limited by shares or by guarantee, private companies limited by shares or by guarantee.

2. Do czasu kolejnej koordynacji Państwa Członkowskie nie muszą stosować przepisów niniejszej dyrektywy wobec banków i innych instytucji finansowych lub towarzystw ubezpieczeniowych.

SEKCJA 1

Przepisy ogólne

Artykuł 2

1. Roczne sprawozdanie finansowe składa się z bilansu, rachunku zysków i strat oraz informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. Dokumenty te tworzą całość.

2. Roczne sprawozdanie finansowe należy sporządzać w sposób zrozumiały i zgodny z przepisami niniejszej dyrektywy.

3. Roczne sprawozdanie finansowe winno przedstawiać w sposób prawdziwy i rzetelny stan aktywów i pasywów spółki, jej sytuację finansową oraz wynik finansowy.

4. Jeżeli stosowanie przepisów niniejszej dyrektywy jest niewystarczające do przedstawienia prawdziwego i rzetelnego obrazu spółki w rozumieniu ust. 3, należy podać informacje dodatkowe.

5. Jeżeli w wyjątkowych przypadkach stosowanie jakiegoś przepisu niniejszej dyrektywy jest sprzeczne z obowiązkiem ustanowionymi w ust. 3, należy odstąpić od takiego przepisu w celu prawdziwego i rzetelnego przedstawienia obrazu spółki w rozumieniu ust. 3. Każde odstępstwo tego rodzaju musi być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz z wyjaśnieniem jego przyczyn oraz określeniem wpływu na aktywa, pasywa, sytuację finansową oraz wynik finansowy. Państwa Członkowskie mogą określić wspomniane wyjątkowe przypadki i ustanowić stosowne zasady szczególne.

6. Państwa Członkowskie mogą zezwolić lub wymagać ujawnienia innych informacji w rocznych sprawozdaniach finansowych, a także takich informacji, które muszą być ujawnione zgodnie z niniejszą dyrektywą.

SEKCJA 2

Przepisy ogólne dotyczące bilansu oraz rachunku zysków i strat

Artykuł 3

Układ bilansu oraz rachunku zysków i strat, w szczególności przyjęta forma ich prezentacji, nie może ulegać zmianie w kolejnych latach obrotowych. W wyjątkowych przypadkach dopuszcza się odstępstwa od tej zasady. Każde takie odstępstwo musi być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz z wyjaśnieniem jego przyczyn.

Artykuł 4

1. W bilansie oraz rachunku zysków i strat pozycje przewidziane w art. 9, 10 oraz 23–26 muszą być wykazane odrębnie we wskazanym porządku. Zezwala się na bardziej szczegółowy podział pozycji pod warunkiem przestrzegania wskazanego układu. Nowe pozycje mogą być dodawane, o ile ich przedmiot nie jest uwzględniony w żadnej z pozycji przewidzianych układem. Tego rodzaju podział lub nowe pozycje mogą być wymagane przez Państwa Członkowskie.

2. Układ, nazewnictwo i terminologia pozycji bilansu oraz rachunku zysków i strat poprzedzonych cyframi arabskimi należy odpowiednio dostosować, jeżeli wymaga tego specyfika danego przedsiębiorstwa. Dostosowanie takie może być wymagane przez Państwa Członkowskie w przypadku przedsiębiorstw stanowiących część określonego sektora gospodarki.

3. Pozycje bilansu oraz rachunku zysków i strat poprzedzone cyframi arabskimi mogą być połączone, jeżeli:

a) są kwotowo nieistotne do celów art. 2 ust. 3; lub

b) takie połączenie zwiększa przejrzystość, o ile połączone pozycje są przedstawione odrębnie w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. Połączenie takie może być wymagane przez Państwa Członkowskie.

4. W odniesieniu do każdej pozycji bilansu oraz rachunku zysków i strat należy wykazać kwotę dotyczącą analogicznej pozycji z poprzedniego roku obrotowego. Państwa Członkowskie mogą przewidywać, że gdy kwoty te nie są porównywalne, kwota dotycząca poprzedniego roku obrotowego musi zostać skorygowana. W każdym razie brak porównywalności oraz wszelkie korekty kwot należy wykazać w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz ze stosownymi objaśnieniami.

5. Z wyjątkiem przypadków występowania analogicznej pozycji za ubiegły rok obrotowy w rozumieniu ust. 4, nie przedstawia się pozycji bilansu lub rachunku zysków i strat, która w roku poprzedzającym nie występowała w ogóle.

Artykuł 5

1. Na zasadzie odstępstwa od art. 4 ust. 1 i 2 Państwa Członkowskie mogą określić szczególny układ rocznych sprawozdań finansowych spółek inwestycyjnych oraz finansowych spółek holdingowych, że taki układ zapewnia przedstawienie obrazu sytuacji tych spółek równoważne temu przewidzianemu w art. 2 ust. 3.

2. Do celów niniejszej dyrektywy "spółki inwestycyjne" oznaczają jedynie:

a) spółki, których wyłącznym przedmiotem działalności jest inwestowanie posiadanych przez nie funduszy w różnego rodzaju papiery wartościowe, nieruchomości i inne aktywa wyłącznie w celu rozłożenia ryzyka inwestycyjnego i korzystania przez ich wspólników bądź akcjonariuszy z wyników zarządzania ich majątkiem;

b) spółki powiązane ze spółkami inwestycyjnymi o kapitale stałym, jeżeli wyłącznym celem działalności tak powiązanych spółek jest nabywanie pokrytych w całości akcji i udziałów emitowanych przez te spółki inwestycyjne bez uszczerbku dla przepisów art. 20 ust. 1 lit. h) dyrektywy 77/91/EWG [4].

3. Do celów niniejszej dyrektywy "finansowe spółki holdingowe" oznaczają jedynie te spółki, których wyłącznym przedmiotem działalności jest nabywanie pakietów akcji/udziałów w innych przedsiębiorstwach oraz zarządzanie tymi pakietami i obracanie nimi w celu wypracowania zysku, bez bezpośredniego bądź pośredniego angażowania się w zarządzanie tymi przedsiębiorstwami; powyższe nie narusza ich praw jako wspólników lub akcjonariuszy. Właściwy organ sądowniczy lub administracyjny musi mieć możliwość nadzorowania przestrzegania ograniczeń nałożonych na działalność tych spółek.

Artykuł 6

Państwa Członkowskie mogą wymagać lub zezwolić na dokonanie dostosowania układu bilansu oraz rachunku zysków i strat w celu uwzględnienia przeznaczenia zysku lub pokrycia straty.

Artykuł 7

Zabrania się dokonywania jakichkolwiek kompensat między pozycjami aktywów i pasywów lub pozycjami przychodów i kosztów.

SEKCJA 3

Układ bilansu

Artykuł 8

Do prezentacji bilansu Państwa Członkowskie przewidują jeden lub obydwa układy opisane w art. 9 i 10. Jeżeli Państwo Członkowskie przewiduje oba układy, może zezwolić spółkom na wybór jednego z nich.

Artykuł 9

Aktywa

A. Kapitał subskrybowany niewniesiony

z odrębnym wykazaniem sumy należnych wkładów na poczet kapitału subskrybowanego

(chyba że prawo krajowe przewiduje, że sumę należnych wkładów na poczet kapitału wykazuje się po stronie "pasywów". W takim przypadku część należnych, lecz jeszcze nie wniesionych wkładów należy wykazać jako aktywa pod pozycją A lub D II (5)).

B. Koszty organizacji

w rozumieniu prawa krajowego i w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na wykazanie ich po stronie aktywów. Prawo krajowe może także stanowić, by koszty organizacji były wykazywane jako pierwsza pozycja w ramach "Wartości niematerialnych i prawnych".

C. Środki trwałe

I. Wartości niematerialne i prawne

1. Koszty prac badawczych i rozwojowych, o ile prawo krajowe zezwala na ich wykazanie po stronie aktywów.

2. Koncesje, patenty, licencje, znaki towarowe oraz podobne prawa i składniki majątku, jeżeli zostały:

a) nabyte odpłatnie i nie muszą być wykazywane w ramach pozycji C I 3; lub

b) stworzone przez dane przedsiębiorstwo, w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie po stronie aktywów.

3. Wartość firmy, w stopniu, w jakim została nabyta odpłatnie.

4. Wpłaty.

II. Rzeczowy majątek trwały

1. Grunty, budynki i budowle.

2. Urządzenia techniczne i maszyny.

3. Pozostałe urządzenia.

4. Zaliczki na poczet rzeczowego majątku trwałego i inwestycje rozpoczęte.

III. Finansowe środki trwałe

1. Akcje i udziały w przedsiębiorstwach afiliowanych.

2. Pożyczki na rzecz przedsiębiorstw afiliowanych.

3. Udziały kapitałowe.

4. Pożyczki na rzecz przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu posiadania udziałów kapitałowych.

5. Inwestycje długoterminowe.

6. Pozostałe pożyczki.

7. Akcje i udziały własne (ze wskazaniem ich wartości nominalnej, a w razie braku wartości nominalnej - wartości księgowej), w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie w bilansie.

D. Środki obrotowe

I. Zapasy

1. Surowce i materiały.

2. Produkcja w toku.

3. Produkty gotowe i towary.

4. Wpłaty.

II. Należności

(Kwoty wymagalne do zapłaty po okresie dłuższym niż jeden rok muszą być wykazane odrębnie w przypadku każdej pozycji).

1. Należności z tytułu dostaw i usług.

2. Należności od przedsiębiorstw afiliowanych.

3. Należności od przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu posiadania udziałów kapitałowych.

4. Pozostałe należności.

5. Kapitału subskrybowany niewniesiony (chyba że prawo krajowe przewiduje, że należne wkłady na poczet kapitału trzeba wykazywać jako aktywa pod pozycją A).

6. Rozliczenia międzyokresowe bierne i czynne (chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie takich pozycji jako aktywa pod pozycją E).

III. Papiery wartościowe

1. Akcje i udziały w przedsiębiorstwach afiliowanych.

2. Akcje i udziały własne (ze wskazaniem ich wartości nominalnej, a w razie braku wartości nominalnej – wartości księgowej), w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie w bilansie.

3. Pozostałe papiery wartościowe.

IV. Środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych

E. Rozliczenia międzyokresowe bierne i czynne

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie takich pozycji jako aktywów pod pozycją D II (6)).

F. Strata za rok obrotowy

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie straty za rok obrotowy pod pozycją A VI w ramach "Zobowiązań").

Pasywa

A. Kapitał własny i kapitały rezerwowe

I. Kapitał subskrybowany

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie w tej pozycji należnych wkładów na poczet kapitału. W takim przypadku należy wykazać odrębnie kwoty kapitału subskrybowanego i kapitału wniesionego).

II. Agio ze sprzedaży akcji lub udziałów

III. Rezerwa z aktualizacji wyceny

IV. Rezerwa

1. Rezerwa obowiązkowa, o ile prawo krajowe wymaga utworzenia takiej rezerwy.

2. Rezerwa na akcje lub udziały własne, o ile prawo krajowe wymaga utworzenia takiej rezerwy, bez uszczerbku dla art. 22 ust. 1 lit. b) dyrektywy 77/91/EWG.

3. Rezerwa tworzona zgodnie ze statutem lub umową spółki.

4. Pozostałe rezerwy.

V. Wynik finansowy z lat ubiegłych

VI. Wynik finansowy za rok obrotowy

(o ile prawo krajowe nie wymaga wykazania tej pozycji pod pozycją F, w ramach "Aktywów" lub pod pozycją E, w ramach "Pasywów").

B. Rezerwy na zobowiązania i koszty

1. Rezerwy z tytułu emerytur i podobnych zobowiązań.

2. Rezerwy na podatki.

3. Pozostałe rezerwy.

C. Zobowiązania

(Kwoty wymagalne w ciągu jednego roku oraz kwoty wymagalne po okresie dłuższym niż jeden rok muszą być wykazane odrębnie dla każdej pozycji oraz jako suma tych pozycji).

1. Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych z odrębnym wykazaniem zamiennych dłużnych papierów wartościowych.

2. Zobowiązania wobec instytucji kredytowych.

3. Zaliczki otrzymane na poczet zamówień, jeżeli nie są wykazane odrębnie w formie odpisów od stanu zapasów.

4. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług.

5. Weksle wymagalne.

6. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw afiliowanych.

7. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu udziałów kapitałowych.

8. Pozostałe zobowiązania, włączając zobowiązania z tytułu podatków i ubezpieczeń społecznych.

9. Rozliczenia międzyokresowe bierne i przychody przyszłych okresów (chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie takich pod pozycją D w ramach "Pasywów").

D. Rozliczenia międzyokresowe bierne i przychody przyszłych okresów

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie takich pozycji pod pozycją C 9 w ramach "Pasywów").

E. Zysk za rok obrotowy

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie zysku za rok obrotowy pod pozycją A VI w ramach "Pasywów").

Artykuł 10

A. Kapitału subskrybowany niewniesiony

z odrębnym wykazaniem sumy należnych wkładów na poczet kapitału subskrybowanego

(chyba że prawo krajowe przewiduje, że sumę należnych wkładów wykazuje się po stronie pasywów. W takim przypadku część należnych, lecz jeszcze nie wniesionych wkładów należy wykazać pod pozycją A lub D II (5)).

B. Koszty organizacji

jak zdefiniowano przez prawo krajowe i w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na wykazanie ich po stronie aktywów. Prawo krajowe może także stanowić, by koszty organizacji były wykazywane jako pierwsza pozycja w ramach "Wartości niematerialnych i prawnych".

C. Środki trwałe

I. Wartości niematerialne i prawne

1. Koszty prac badawczych i rozwojowych, w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie po stronie aktywów.

2. Koncesje, patenty, licencje, znaki handlowe oraz podobne prawa i składniki majątku, jeżeli zostały:

a) nabyte odpłatnie i nie muszą być wykazywane w ramach pozycji C I 3; lub

b) ustanowione przez dane przedsiębiorstwo, o ile prawo krajowe zezwala na ich wykazanie jako aktywów.

3. Wartość firmy, w stopniu, w jakim została nabyta odpłatnie.

4. Wpłaty.

II. Rzeczowe środki trwałe

1. Grunty, budynki i budowle.

2. Urządzenia techniczne i maszyny.

3. Pozostałe urządzenia.

4. Zaliczki na poczet rzeczowego majątku trwałego i inwestycje rozpoczęte.

III. Finansowe środki trwałe

1. Akcje i udziały w przedsiębiorstwach afiliowanych kapitałowo.

2. Pożyczki na rzecz przedsiębiorstw afiliowanych.

3. Udziały kapitałowe.

4. Należności od przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu posiadania udziałów kapitałowych.

5. Inwestycje długoterminowe.

6. Pozostałe pożyczki.

7. Akcje i udziały własne (ze wskazaniem ich wartości nominalnej, a w razie braku wartości nominalnej – wartości księgowej), w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie w bilansie.

D. Środki obrotowe

I. Zapasy

1. Surowce i materiały.

2. Produkcja w toku.

3. Produkty gotowe i towary.

4. Wpłaty.

II. Należności

(Kwoty wymagalne po okresie dłuższym niż jeden rok muszą być wykazane odrębnie w przypadku każdej pozycji).

1. Należności z tytułu dostaw i usług.

2. Należności od przedsiębiorstw afiliowanych.

3. Należności od przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu posiadania udziałów kapitałowych.

4. Pozostałe należności.

5. Należne, lecz nie wniesione wkłady na poczet kapitału subskrybowanego (chyba że prawo krajowe nie przewiduje, że należne wkłady na poczet kapitału trzeba wykazywać pod pozycją A).

6. Rozliczenia międzyokresowe bierne i czynne (chyba że prawo krajowe nie przewiduje przedstawienia takich pozycji pod pozycją E).

III. Papiery wartościowe

1. Akcje i udziały w przedsiębiorstwach afiliowanych.

2. Akcje i udziały własne (ze wskazaniem ich wartości nominalnej, a w razie braku wartości nominalnej – księgowej wartości nominalnej), w stopniu, w jakim prawo krajowe zezwala na ich wykazanie w bilansie.

3. Pozostałe papiery wartościowe.

IV. Środki pieniężne w kasie i na rachunkach bankowych

E. Przedpłaty i rozliczenia międzyokresowe bierne i czynne

(chyba że krajowe przewiduje wykazania takich pod pozycją D II 6).

F. Zobowiązania: kwoty wymagalne w ciągu jednego roku

1. Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych z odrębnym wykazaniem zamiennych dłużnych papierów wartościowych.

2. Zobowiązania wobec instytucji kredytowych.

3. Zaliczki otrzymane na poczet zamówień, o ile nie są wykazane odrębnie w formie odpisów od stanu zapasów.

4. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług.

5. Weksle wymagalne.

6. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw afiliowanych.

7. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu udziałów kapitałowych.

8. Pozostałe zobowiązania, włączając zobowiązania z tytułu podatków i ubezpieczeń społecznych.

9. Rozliczenia międzyokresowe bierne i przychody przyszłych okresów (chyba że prawo krajowe przewiduje wykazania takich pozycji pod pozycją K).

G. Środki obrotowe/zobowiązania bieżące netto (z uwzględnieniem przedpłat i rozliczeń międzyokresowych, jeżeli są wykazane pod pozycją E, oraz rozliczeń międzyokresowych i przychodów przyszłych okresów, jeżeli są wykazane pod pozycją K).

H. Aktywa ogółem, pomniejszone o zobowiązania bieżące

I. Zobowiązania: kwoty wymagalne po okresie dłuższym niż jeden rok

1. Zobowiązania z tytułu emisji dłużnych papierów wartościowych z odrębnym wykazaniem zamiennych, dłużnych papierów wartościowych.

2. Zobowiązania wobec instytucji kredytowych.

3. Zaliczki otrzymane na poczet zamówień, jeżeli nie są wykazane odrębnie w formie odpisów od stanu zapasów.

4. Zobowiązania z tytułu dostaw i usług.

5. Weksle wymagalne.

6. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw afiliowanych.

7. Zobowiązania wobec przedsiębiorstw, z którymi spółka jest powiązana z tytułu udziałów kapitałowych.

8. Pozostałe zobowiązania, włączając zobowiązania z tytułu podatków i ubezpieczeń społecznych.

9. Rozliczenia międzyokresowe bierne i przychody przyszłych okresów (chyba że prawo krajowe przewiduje wykazania takich pozycji pod pozycją K).

J. Rezerwy na zobowiązania i obciążenia

1. Rezerwy na emerytury i podobne zobowiązania.

2. Rezerwy na podatki.

3. Pozostałe rezerwy.

K. Rozliczenia międzyokresowe i przychody przyszłych okresów

(chyba że prawo krajowe nie przewiduje wykazania takich pozycji w ramach pozycji F 9 lub I 9 bądź obydwu).

L. Kapitał własny i kapitały rezerwowe

I. Kapitał subskrybowany

(chyba że prawo krajowe przewiduje wykazanie w tej pozycji należnych wkładów na poczet kapitału. W takim przypadku należy wykazać odrębnie kwoty kapitału subskrybowanego i kapitału wniesionego).

II. Zysk ze sprzedaży akcji lub udziałów powyżej ich wartości nominalnej

III. Kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny

IV. Kapitały rezerwowe

1. Kapitał rezerwowy tworzony ustawowo, o ile prawo krajowe wymaga utworzenia takiego kapitału rezerwowego.

2. Kapitał rezerwowy na akcje lub udziały własne, o ile prawo krajowe wymaga utworzenia takiego kapitału rezerwowego, bez naruszania przepisów art. 22 ust. 1 lit. b) dyrektywy 77/91/EWG.

3. Kapitały rezerwowe tworzone zgodnie ze statutem lub umową spółki.

4. Pozostałe kapitały rezerwowe.

V. Wynik finansowy z lat ubiegłych

VI. Wynik finansowy za rok obrotowy

Artykuł 11

Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom, które na dzień bilansowy nie przekroczyły limitów dwóch z trzech następujących kryteriów:

- suma bilansowa: 1000000 europejskich jednostek rozliczeniowych,

- obrót netto: 2000000 europejskich jednostek rozliczeniowych,

- przeciętne zatrudnienie w roku obrotowym: 50

na sporządzanie skróconych bilansów zawierających jedynie te pozycje, które są poprzedzone literami i cyframi rzymskimi w art. 9 i 10, z odrębnym wykazaniem wymaganych informacji umieszczonych w nawiasach w pozycji D II po stronie "aktywów" i C po stronie "pasywów" w art. 9 oraz w art. 10 D II, ale w ujęciu sumarycznym dla każdej z nich.

Artykuł 12

1. Jeżeli na dzień bilansowy spółka przekracza lub przestaje przekraczać limity dwóch z trzech kryteriów wskazanych w art. 11, fakt ten wpływa na zastosowanie odstępstwa odmiennego niż przewidziana w tym artykule jedynie wtedy, gdy ma to miejsce w ciągu dwóch kolejnych lat obrotowych.

2. W celu przeliczenia na waluty krajowe kwoty wyrażone w europejskich jednostkach rozrachunkowych wymienione w art. 11 mogą być powiększone nie więcej niż o 10 %.

3. Suma bilansowa określona w art. 11 składa się z sumy aktywów z pozycji od A do E po stronie "aktywów" w układzie przedstawionym w art. 9 lub sumy aktywów z pozycji od A do E w układzie przedstawionym w art. 10.

Artykuł 13

1. Jeżeli składnik aktywów lub pasywów dotyczy więcej niż jednej pozycji w układzie bilansu, jego związek z innymi pozycjami musi być wykazany albo w tej pozycji, w której został ujęty, albo w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego, jeżeli takie jego wykazanie ma zasadnicze znaczenie dla zrozumienia rocznych sprawozdań finansowych.

2. Akcje i udziały własne oraz akcje i udziały w przedsiębiorstwach afiliowanych mogą być wykazane jedynie w pozycjach do tego przewidzianych.

Artykuł 14

Wszystkie zobowiązania z tytułu wszelkiego rodzaju gwarancji i poręczeń, jeżeli nie ma obowiązku wykazania ich po stronie pasywów w bilansie, muszą być jasno wymienione na końcu bilansu lub w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz z rozróżnieniem rodzajów gwarancji i poręczeń uznawanych przez prawo krajowe; szczególnego wykazania wymaga każde udzielone poręczenie o charakterze majątkowym. Zobowiązania tego rodzaju wobec przedsiębiorstw afiliowanych muszą być wykazane odrębnie.

SEKCJA 4

Przepisy szczegółowe dotyczące niektórych pozycji bilansu

Artykuł 15

1. To, czy poszczególne składniki majątku mają być ujęte jako środki trwałe czy jako środki obrotowe, zależy od ich przeznaczenia.

2. Środki trwałe obejmują te składniki majątku, które są przeznaczone do stałego użytkowania w celu prowadzenia działalności przez dane przedsiębiorstwo.

3. a) Zmiany stanu różnych pozycji środków trwałych należy wykazać w bilansie lub w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. W tym celu, wychodząc od ceny nabycia lub kosztów wytworzenia, należy wykazać odrębnie dla każdej pozycji środków trwałych z jednej strony zwiększenia, zmniejszenia i przeniesienia w ciągu roku obrotowego, z drugiej zaś strony korekty wartości w ujęciu narastającym na dzień bilansowy oraz korekty dokonane w ciągu roku obrotowego dotyczące korekt wartości za poprzednie lata obrotowe. Korekty wartości należy wykazać albo w bilansie, jako odpisy od odpowiednich pozycji, albo w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

b) W przypadku sporządzania rocznych sprawozdań finansowych zgodnie z niniejszą dyrektywą po raz pierwszy, jeżeli bez ponoszenia nadmiernych kosztów lub zwłoki nie można ustalić ceny nabycia lub kosztu wytworzenia składnika majątku w ramach środków trwałych, za cenę nabycia lub koszt wytworzenia można przyjąć wartość likwidacyjną według stanu na początek roku obrotowego. Zastosowanie tego przepisu wymaga podania w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

c) Jeżeli ma zastosowanie art. 33, zmiany stanu różnych pozycji majątku w ramach środków trwałych wymienione w lit. a) niniejszego ustępu należy wykazać wychodząc od ceny nabycia lub kosztów wytworzenia wynikających z aktualizacji wyceny.

4. Ustęp 3 lit. a) oraz b) stosuje się do wykazywania "Kosztów organizacji".

Artykuł 16

Prawa do nieruchomości i podobne prawa muszą być takie, jak zdefiniowano w prawie krajowym, wykazane w pozycji "Grunty, budynki i budowle".

Artykuł 17

Do celów niniejszej dyrektywy "udział kapitałowy" oznacza prawo do kapitału innych przedsiębiorstw, niezależnie od tego, czy jest udokumentowane w formie świadectw, które tworząc trwałe powiązanie z tymi przedsiębiorstwami, ma przyczyniać się do działalności spółki. Uznaje się, że posiadanie części kapitału innego przedsiębiorstwa stanowi udział kapitałowy, jeżeli przekracza próg ustalony przez Państwa Członkowskie, który nie może być wyższy niż 20 %.

Artykuł 18

Nakłady poniesione w ciągu roku obrotowego, ale odnoszące się do następnego roku obrotowego, wraz ze wszelkimi przychodami, które, choć dotyczą danego roku obrotowego, nie są należne przed jego upływem, muszą być wykazane w pozycji "Przedpłaty i rozliczenia międzyokresowe". Państwa Członkowskie mogą jednak wprowadzić wymóg wykazywania tego rodzaju przychodów w pozycji "Należności". Jeżeli taki przychód jest istotny, musi być przedstawiony w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

Artykuł 19

Korekty wartości obejmują wszystkie korekty, których celem jest uwzględnienie spadku wartości poszczególnych składników majątku ustalonego według stanu na dzień bilansowy, niezależnie od tego, czy taki spadek wartości jest ostateczny, czy też nie.

Artykuł 20

1. Rezerwy na zobowiązania i koszty mają pokrywać straty lub zobowiązania, których charakter jest jasno określony, a których poniesienie według stanu na dzień bilansowy jest prawdopodobne lub pewne, ale nie jest znana ich dokładna kwota lub data wystąpienia.

2. Państwa Członkowskie mogą zezwolić także na tworzenie rezerw mających pokrywać koszty odnoszące się do danego roku obrotowego lub roku poprzedniego, których charakter jest jasno określony, a których poniesienie według stanu na dzień bilansowy jest prawdopodobne lub pewne, ale nieznana jest ich dokładna kwota lub data wystąpienia.

3. Rezerwy na zobowiązania i koszty nie mogą służyć korygowaniu wartości składników środków trwałych.

Artykuł 21

Przychody należne przed dniem bilansowym, ale dotyczące następnego roku obrotowego, wraz ze wszelkimi kosztami, które, choć dotyczą danego roku obrotowego, są płatne wyłącznie w trakcie kolejnego roku obrotowego, muszą być wykazane w pozycji "Rozliczenia międzyokresowe i przychody przyszłych okresów". Państwa Członkowskie mogą jednak postanowić, że tego rodzaju koszty należy zaliczać do pozycji "Zobowiązania". Jeżeli takie koszty są istotne, muszą być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

SEKCJA 5

Układ rachunku zysków i strat

Artykuł 22

Do prezentacji rachunku zysków i strat Państwa Członkowskie zalecają jeden lub więcej układów przewidzianych w art. 23–26. Jeżeli Państwo Członkowskie zaleci więcej niż jeden układ, może zezwolić spółkom na wybór któregoś z nich.

Artykuł 23

1. Obroty netto.

2. Zmiany wielkości zapasów produktów gotowych i produkcji w toku.

3. Kapitalizowane świadczenia przedsiębiorstwa na własną rzecz.

4. Pozostałe przychody z działalności operacyjnej.

5. a) Surowce i materiały.

b) Pozostałe koszty zewnętrzne.

6. Koszty osobowe:

a) wynagrodzenia;

b) koszty ubezpieczeń społecznych, z oddzielnym wskazaniem kosztów dotyczących emerytur.

7. a) Korekty wartości dotyczące kosztów organizacji, środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

b) Korekty wartości dotyczące środków obrotowych, w stopniu w jakim przekraczają kwotę korekt wartości, które są zwykłe dla danego przedsiębiorstwa.

8. Pozostałe koszty operacyjne.

9. Przychody z tytułu udziałów kapitałowych, z odrębnym wskazaniem przychodów uzyskanych z tytułu udziałów w przedsiębiorstwach afiliowanych.

10. Przychody z tytułu innych inwestycji i pożyczek tworzących część środków trwałych, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

11. Pozostałe odsetki należne i podobne przychody, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

12. Korekty wartości dotyczące majątku finansowego oraz inwestycji zaliczanych do środków obrotowych.

13. Odsetki do zapłacenia i podobne koszty, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

14. Obciążenia podatkowe wyniku finansowego z działalności gospodarczej.

15. Wynik finansowy z działalności gospodarczej po opodatkowaniu.

16. Przychody nadzwyczajne.

17. Koszty nadzwyczajne.

18. Zysk lub strata nadzwyczajna.

19. Obciążenia podatkowe zysku lub straty nadzwyczajnej.

20. Pozostałe obciążenia podatkowe niewykazane w ramach powyższych pozycji.

21. Zysk lub strata za rok obrotowy.

Artykuł 24

A. Obciążenia

1. Zmniejszenie wielkości zapasów produktów gotowych i produkcji w toku.

2. a) Surowce i materiały.

b) Pozostałe koszty zewnętrzne.

3. Koszty osobowe:

a) wynagrodzenia;

b) koszty ubezpieczeń społecznych, z oddzielnym wykazaniem kosztów dotyczących emerytur.

4. a) Korekty wartości dotyczące kosztów organizacji, środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

b) Korekty wartości dotyczące środków obrotowych, w stopniu w jakim przekraczają kwotę korekt wartości, które są typowe dla danego przedsiębiorstwa.

5. Pozostałe obciążenia operacyjne.

6. Korekty wartości dotyczące majątku finansowego oraz inwestycji zaliczanych do środków obrotowych.

7. Odsetki do zapłacenia i podobne koszty, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

8. Obciążenia podatkowe wyniku finansowego z działalności operacyjnej.

9. Wynik finansowy z działalności operacyjnej po opodatkowaniu.

10. Koszty nadzwyczajne.

11. Obciążenia podatkowe zysku lub straty nadzwyczajnej.

12. Pozostałe obciążenia podatkowe niewykazane w ramach powyższych pozycji.

13. Zysk lub strata za rok obrotowy.

B. Przychody

1. Obrót netto.

2. Zwiększenie wielkości zapasów produktów gotowych i produkcji w toku.

3. Skapitalizowane świadczenia przedsiębiorstwa na własną rzecz.

4. Pozostałe przychody z działalności operacyjnej.

5. Przychody z tytułu udziałów kapitałowych, z odrębnym wykazaniem przychodów uzyskanych z tytułu udziałów w przedsiębiorstwach afiliowanych.

6. Przychody z tytułu innych inwestycji i pożyczek tworzących część środków trwałych, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

7. Pozostałe odsetki należne i podobne przychody, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

8. Wynik finansowy działalności operacyjnej po opodatkowaniu.

9. Przychody nadzwyczajne.

10. Zysk lub strata za rok obrotowy.

Artykuł 25

1. Obrót netto.

2. Koszty własny sprzedaży (z uwzględnieniem korekt wartości).

3. Zysk lub strata brutto.

4. Koszty dystrybucji (z uwzględnieniem korekt wartości).

5. Koszty ogólne zarządu (z uwzględnieniem korekt wartości).

6. Pozostałe przychody z działalności operacyjnej.

7. Przychody z tytułu udziałów kapitałowych, z odrębnym wykazaniem przychodów uzyskanych z tytułu udziałów w przedsiębiorstwach afiliowanych.

8. Przychody z tytułu innych inwestycji i pożyczek tworzących część środków trwałych, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

9. Pozostałe odsetki należne i podobne przychody, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

10. Korekty wartości dotyczące majątku finansowego oraz inwestycji zaliczanych do środków obrotowych.

11. Odsetki wymagalne i podobne koszty, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

12. Obciążenia podatkowe wyniku finansowego z działalności operacyjnej.

13. Wynik finansowy z działalności operacyjnej po opodatkowaniu.

14. Przychody nadzwyczajne.

15. Obciążenia nadzwyczajne.

16. Zysk lub strata nadzwyczajna.

17. Podatek od zysku lub straty nadzwyczajnej.

18. Pozostałe obciążenia podatkowe niewykazane w ramach powyższych pozycji.

19. Zysk lub strata za rok obrotowy.

Artykuł 26

A. Obciążenia

1. Koszty ze sprzedaży (z uwzględnieniem korekt wartości).

2. Koszty dystrybucji (z uwzględnieniem korekt wartości).

3. Koszty ogólnego zarządu (z uwzględnieniem korekt wartości).

4. Korekty wartości dotyczące majątku finansowego oraz inwestycji zaliczanych do środków obrotowych.

5. Odsetki do zapłacenia i podobne koszty, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

6. Obciążenia podatkowe wyniku finansowego z działalności operacyjnej.

7. Wynik finansowy z działalności operacyjnej po opodatkowaniu.

8. Koszty nadzwyczajne.

9. Obciążenia podatkowe zysku lub straty nadzwyczajnej.

10. Pozostałe obciążenia podatkowe niewykazane w ramach powyższych pozycji.

11. Zysk lub strata za rok obrotowy.

B. Przychody

1. Obrót netto.

2. Pozostałe przychody operacyjne.

3. Przychody z tytułu udziałów kapitałowych, z odrębnym wykazaniem przychodów uzyskanych z tytułu udziałów w przedsiębiorstwach afiliowanych.

4. Przychody z tytułu innych inwestycji i pożyczek tworzących część środków trwałych, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

5. Pozostałe odsetki należne i podobne przychody, z odrębnym wskazaniem tych, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych.

6. Wynik finansowy działalności operacyjnej po opodatkowaniu.

7. Przychody nadzwyczajne.

8. Zysk lub strata za rok obrotowy.

Artykuł 27

Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom, które w dniu bilansowym nie przekroczyły limitów dwóch z trzech następujących kryteriów:

- suma bilansowa: 4 mln europejskich jednostek rozliczeniowych,

- obroty ze sprzedaży netto: 8 mln europejskich jednostek rozliczeniowych,

- przeciętne zatrudnienie w roku obrotowym: 250.

na przyjęcie układów różniących się od tych, które przedstawione są w art. 23–26, z uwzględnieniem poniższych ograniczeń:

a) w art. 23: pozycje 1-5 włącznie mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą "Wynik finansowy brutto";

b) w art. 24: pozycje A 1, A 2 oraz od B 1 do B 4 włącznie mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą "Wynik finansowy brutto";

c) w art. 25: pozycje 1, 2, 3 i 6 mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą "Wynik finansowy brutto";

d) w art. 26: pozycje A 1, B 1 i B 2 mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą "Wynik finansowy brutto".

Stosuje się przepisy art. 12.

SEKCJA 6

Przepisy szczegółowe odnoszące się do niektórych pozycji rachunku zysków i strat

Artykuł 28

Na obroty netto składają się sumy uzyskane ze sprzedaży produktów i świadczenia usług w ramach zwykłej działalności operacyjnej spółki, po odjęciu rabatów oraz podatku od towarów i usług i innych podatków bezpośrednio związanych z obrotem.

Artykuł 29

1. Przychody i koszty powstałe poza zwykłą działalnością operacyjną spółki muszą być przedstawione w pozycji "Przychody nadzwyczajne" lub "Koszty nadzwyczajne".

2. Jeśli przychody i koszty wymienione w ust. 1 są nieistotne dla oceny wyników, wyjaśnienie dotyczące ich kwoty i charakteru musi być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. To samo dotyczy przychodów i kosztów odnoszących się do innego roku obrotowego.

Artykuł 30

Państwa Członkowskie mogą zezwolić na wykazanie obciążeń podatkowych wyniku finansowego w ramach zwykłej działalności operacyjnej oraz obciążeń podatkowych zysków lub strat nadzwyczajnych w kwocie łącznej w jednej pozycji rachunku zysków i strat przed pozycją "Pozostałe obciążenia podatkowe nieprzedstawione w ramach powyższych pozycji". W takim przypadku w układach przewidzianych w art. 23–26 należy pominąć pozycję "Wynik finansowy na działalności gospodarczej po opodatkowaniu".

Jeżeli stosuje się powyższe odstępstwo, spółki muszą wykazać w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wpływ obciążeń podatkowych na wynik finansowy działalności gospodarczej oraz "Zysk lub stratę nadzwyczajną".

SEKCJA 7

Zasady wyceny

Artykuł 31

1. Państwa Członkowskie zapewnią, że pozycje przedstawiane w rocznych sprawozdaniach finansowych będą wyceniane zgodnie z następującymi zasadami ogólnymi:

a) przyjmuje się, że spółka będzie kontynuować działalność w dającej się przewidzieć przyszłości;

b) metody wyceny muszą być stosowane konsekwentnie w kolejnych latach obrotowych;

c) wycena musi odbywać się zgodnie z zasadą ostrożnej wyceny, w szczególności:

aa) można uwzględniać jedynie zyski zrealizowane do dnia bilansowego;

bb) należy uwzględnić wszystkie przewidywalne zobowiązania i potencjalne straty powstające w trakcie danego roku obrotowego lub roku poprzedniego, nawet jeżeli takie zobowiązania czy straty pojawiły się między datą bilansu a dniem, na który został on sporządzony;

cc) należy uwzględnić wszelkie odpisy amortyzacyjne, niezależnie od tego, czy wynikiem finansowym roku obrotowego jest strata, czy też zysk;

d) należy uwzględnić przychody i koszty dotyczące danego roku obrotowego, niezależnie od daty płatności takiego przychodu lub poniesienia kosztu;

e) składniki pozycji aktywów i pasywów muszą być wyceniane odrębnie;

f) bilans otwarcia na początek każdego roku obrotowego musi odpowiadać bilansowi zamknięcia na zakończenie poprzedniego roku obrotowego.

2. Odstępstwa od powyższych zasad ogólnych są dopuszczalne w wyjątkowych przypadkach. Każde tego rodzaju odstępstwo musi być podane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz z jego uzasadnieniem oraz oceną wpływu na stan aktywów i pasywów, sytuacji finansowej oraz wyniku finansowego.

Artykuł 32

Pozycje przedstawione w rocznych sprawozdaniach finansowych należy wyceniać zgodnie z art. 34–42, które opierają się na metodzie ceny nabycia bądź kosztu wytworzenia.

Artykuł 33

1. Państwa Członkowskie mogą oświadczyć Komisji, że w drodze odstępstwa od stosowania przepisów art. 32, do czasu kolejnej koordynacji, zastrzegają sobie prawo do zezwolenia lub nałożenia wymogu wobec wszystkich spółek bądź spółek określonego rodzaju:

a) wyceny według metody wartości odtworzeniowej w przypadku rzeczowego majątku trwałego o ograniczonym okresie użytkowania oraz zapasów;

b) wyceny według metod innych niż metoda przewidziana w lit. a), które uwzględniają wpływ inflacji na pozycje przedstawiane w rocznych sprawozdaniach finansowych, łącznie z kapitałami i kapitałami rezerwowymi

c) aktualizacji wyceny rzeczowych środków trwałych i finansowych środków trwałych.

Jeżeli prawo krajowe przewiduje metody wyceny wymienione w lit. a), b) i c), musi określić ich treść i ograniczenia oraz zasady ich stosowania.

Stosowanie jakiejkolwiek z tych metod, poszczególne pozycje bilansu oraz rachunku zysków i strat, jak również metoda, zgodnie z którą wyliczono prezentowane wartości, muszą być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. a) Jeżeli stosuje się ust. 1, kwotę różnicy między wyceną według zastosowanej metody a wyceną zgodnie z zasadą ogólną określoną w art. 32 odnosi się na kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny po stronie pasywów. Sposób potraktowania tej pozycji do celów podatkowych musi być podany w bilansie albo w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

Do celów stosowania ostatniego akapitu ust. 1 każdorazowo przy zmianie wielkości kapitału z aktualizacji wyceny w ciągu roku obrotowego spółki winny zamieścić w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego między innymi tabelę przedstawiającą:

- wielkość kapitału rezerwowego z aktualizacji wyceny na początku roku obrotowego,

- różnice z aktualizacji wyceny przeniesione w ciągu roku obrotowego na kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny,

- kwoty skapitalizowane lub w inny sposób przeniesione z kapitału rezerwowego z aktualizacji wyceny w ciągu roku obrotowego, ze wskazaniem charakteru każdego takiego przeniesienia,

- wielkość kapitału rezerwowego z aktualizacji wyceny na koniec roku obrotowego.

b) Kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny może być kapitalizowany w całości lub części w dowolnym terminie.

c) Kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny musi być obniżony w zakresie, w jakim kwoty przeniesione do tego kapitału nie są już niezbędne do stosowania danej metody wyceny oraz osiągnięcia jej celu.

Państwa Członkowskie mogą ustanowić zasady regulujące wykorzystanie kapitału rezerwowego z aktualizacji wyceny, pod warunkiem że sumy przenoszone do rachunku zysków i strat pochodzące z kapitału rezerwowego z aktualizacji wyceny nie mogą przekroczyć kwoty, w jakiej zostały uprzednio ujęte jako koszty w rachunku zysków i strat lub odzwierciedlają wzrost wartości, który został faktycznie zrealizowany. Kwoty te muszą być odrębnie wykazane w rachunku zysków i strat. Kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny nie może być dzielony w żadnej części, bezpośrednio czy też pośrednio, chyba że część ta stanowi faktycznie zrealizowane zyski.

d) Z zastrzeżeniem przepisów lit. b) i c) kapitał rezerwowy z aktualizacji wyceny nie może być zmniejszany.

3. Korekty wartości należy obliczać każdego roku na podstawie wartości przyjętej dla danego roku obrotowego. Jednakże w drodze odstępstwa od przepisów art. 4 i 22 Państwa Członkowskie mogą zezwolić lub wymagać, by jedynie kwota korekt wartości powstała w wyniku stosowania zasady ogólnej ustanowionej w art. 32 była wykazywana w ramach odpowiednich pozycji w układach przedstawionych w art. 23–26, a różnica powstała w wyniku zastosowania metody wyceny przyjętej zgodnie z niniejszym artykułem była wyodrębniona w układzie. Ponadto, mutatis mutandis, stosuje się art. 34–42.

4. Jeżeli ma zastosowanie ust. 1, w bilansie lub w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego, odrębnie dla każdej pozycji bilansu przewidzianej w układach określonych w art. 9 i 10, z wyjątkiem zapasów, należy ująć:

a) wartość wyceny przeprowadzonej zgodnie z zasadą ogólną ustanowioną w art. 32 oraz kwotę korekt wartości w ujęciu narastającym według stanu na dzień bilansowy; lub

b) wartość różnicy między wyceną przeprowadzoną zgodnie z niniejszym artykułem a wyceną wynikającą z zastosowania przepisów art. 32 oraz, odpowiednio, sumę dodatkowych korekt wartości według stanu na dzień bilansowy.

5. Bez uszczerbku dla art. 52, na wniosek Komisji, w ciągu siedmiu lat od ogłoszenia niniejszej dyrektywy, Rada zbada, a w razie konieczności zmieni niniejszy artykuł w świetle trendów ekonomicznych i monetarnych we Wspólnocie.

Artykuł 34

1. a) Jeżeli prawo krajowe zezwala na ujęcie kosztów organizacji po stronie aktywów, muszą być one odpisane w ciągu co najwyżej pięciu lat.

b) O ile koszty organizacji nie zostały całkowicie odpisane, nie może wystąpić żaden podział zysków, chyba że kwota kapitałów rezerwowych przysługujących do podziału oraz zysków z lat ubiegłych jest co najmniej równa kwocie nieodpisanych kosztów organizacji.

2. Objaśnienie kwot zaksięgowanych jako "Koszty organizacji" należy zamieścić w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

Artykuł 35

1. a) Środki trwałe muszą być wyceniane według ceny nabycia lub kosztów wytworzenia, bez uszczerbku dla lit. b) i c) poniżej.

b) Cenę nabycia lub koszt wytworzenia środków trwałych o ograniczonym okresie użytkowania należy zmniejszać o korekty wartości naliczane w celu systematycznego spisywania wartości takich środków trwałych w trakcie okresu ich użytkowania.

c) aa) Korekty wartości można dokonywać w odniesieniu do finansowych środków trwałych, aby były wyceniane według niższej wartości przypisywanej im w dniu bilansowym.

bb) Korekt wartości należy dokonywać w odniesieniu do środków trwałych, niezależnie od tego, czy okres ich użytkowania jest ograniczony, czy też nie, aby były wyceniane według niższej wartości przypisanej im w dniu bilansowym, jeżeli oczekuje się, że spadek ich wartości będzie trwały.

cc) Korekty wartości określone w ppkt aa) i bb) muszą być wykazane odrębnie w rachunku zysków i strat i opisane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego, jeżeli nie zostały wyodrębnione w rachunku zysków i strat.

dd) Wycena według niższej z wartości określonych w ppkt aa) i bb) nie musi być kontynuowana, jeżeli ustały przyczyny, dla których dokonywano korekt wartości.

d) Jeżeli środki trwałe podlegają wyjątkowym korektom wartości dokonywanym wyłącznie do celów podatkowych, w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego należy wskazać kwotę korekt oraz przyczyny ich dokonania.

2. Cenę nabycia należy obliczać dodając do ceny zapłaconej koszty dodatkowe związane z nabyciem.

3. a) Koszty wytworzenia należy obliczyć dodając do ceny nabycia surowców i materiałów koszty dające się bezpośrednio przypisać do danego produktu.

b) Uzasadniona część kosztów, które jedynie pośrednio są związane z danym produktem, może być dodana do kosztów wytworzenia jedynie w takim zakresie, w jakim dotyczy okresu wytworzenia.

4. Odsetki od kapitału pożyczonego w celu sfinansowania wytworzenia środków trwałych mogą być uwzględniane w kosztach wytworzenia w stopniu, w jakim odnoszą się do okresu wytworzenia. W takiej sytuacji ujęcie tego rodzaju odsetek po stronie aktywów wymaga wyjaśnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

Artykuł 36

W drodze odstępstwa od przepisów art. 35 ust. 1 lit. c) ppkt cc), Państwa Członkowskie mogą zezwolić funduszom inwestycyjnym, w rozumieniu art. 5 ust. 2, na potrącenie korekt wartości inwestycji bezpośrednio z pozycji "Kapitał własny i kapitały rezerwowe". Kwoty te muszą być jednak wykazane oddzielnie po stronie "pasywów" w bilansie.

Artykuł 37

1. Przepisy art. 34 stosuje się do pozycji "Koszty badań i rozwoju". W wyjątkowych przypadkach Państwa Członkowskie mogą zezwolić na odstępstwo od przepisów art. 34 ust. 1 lit. a). W takim przypadku mogą także przewidzieć odstępstwo od przepisów art. 34 ust. 1 lit. b). Takie odstępstwa oraz ich uzasadnienie należy wykazać w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. Przepisy art. 34 ust. 1 lit. a) stosuje się do pozycji "Wartość firmy". Państwa Członkowskie mogą jednakże zezwolić spółkom na systematyczne odpisywanie wartości firmy w ograniczonym okresie przekraczającym pięć lat, pod warunkiem że okres ten nie przekracza okresu użytkowania składnika majątku i jest podany w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego z podaniem przyczyn uzasadniających jego przyjęcie.

Artykuł 38

Rzeczowego środki trwałe, surowce i materiały, które są stale odtwarzane, a których łączna wartość ma drugorzędne znaczenie dla danego przedsiębiorstwa, mogą być wykazane po stronie aktywów w stałej ilości i wartości, jeżeli ich wartość i skład nie zmieniają się w istotnym stopniu.

Artykuł 39

1. a) Środki obrotowe należy wyceniać według ceny nabycia lub kosztów wytworzenia, bez uszczerbku dla lit. b) i c) poniżej.

b) Należy dokonywać korekt wartości w odniesieniu do środków obrotowych o w celu ich wykazania po niższej z dwóch wartości: rynkowej lub, w szczególnych okolicznościach, innej niższej wartości przypisywanej im w dniu bilansowym.

c) Państwa Członkowskie mogą zezwolić na wyjątkowe korekty wartości, jeżeli według uzasadnionej oceny ekonomicznej są one niezbędne, aby wycena danych pozycji nie podlegała w niedalekiej przyszłości zmianom spowodowanym wahaniami wartości. Kwota takich korekt wartości musi być wyodrębniona w rachunku zysków i strat lub przedstawiona w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

d) Wycena według niższej wartości przewidziana w lit. b) i c) nie może być kontynuowana, jeżeli ustały przyczyny będące podstawą dokonania korekt wartości.

e) Jeżeli składniki majątku obrotowego podlegają wyjątkowym korektom wartości dokonywanym wyłącznie do celów podatkowych, w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego należy wskazać kwotę korekt oraz przyczyny ich dokonania.

2. Stosuje się definicje ceny nabycia i kosztów wytworzenia zamieszczone w art. 35 ust. 2 i 3. Państwa Członkowskie mogą także stosować przepisy art. 35 ust. 4. Koszty sprzedaży nie mogą być zaliczane do kosztów wytworzenia.

Artykuł 40

1. Państwa Członkowskie mogą zezwolić na obliczanie ceny nabycia lub kosztów wytworzenia zapasów towarów tego samego rodzaju oraz wszystkich rzeczy ruchomych oznaczonych co do rodzaju, włączając inwestycje, albo na podstawie średnich ważonych cen, albo według metody "pierwszy do, pierwszy z" (FIFO) lub metody "ostatni do, pierwszy z" (LIFO) bądź według innej podobnej metody.

2. Jeżeli na dzień bilansowy wartość wykazana w bilansie zgodnie z zastosowaniem metody obliczania wymienionej w ust. 1 różni się istotnie od wartości wyliczonej na podstawie ostatniej ze znanych przed dniem bilansowym wartości rynkowych, to kwota tej różnicy musi być przedstawiona w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego w ujęciu sumarycznym i w podziale na kategorie.

Artykuł 41

1. Jeżeli suma podlegająca spłacie z tytułu jakiegokolwiek zadłużenia jest większa niż kwota otrzymana, różnica może być ujęta po stronie aktywów. Musi być ona wyodrębniona w bilansie lub w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. Kwota takiej różnicy musi być odpisywana przez coroczne dokonywanie odpisów w uzasadnionej kwocie i całkowicie odpisana nie później niż w terminie spłaty zadłużenia.

Artykuł 42

Rezerwy na zobowiązania i koszty nie mogą przekroczyć kwotowo sum, które są niezbędne.

Rezerwy wykazane w bilansie jako "Pozostałe rezerwy" muszą być przedstawione w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego, jeżeli są istotne.

SEKCJA 8

Treść informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego

Artykuł 43

1. W uzupełnieniu informacji wymaganych na mocy innych przepisów niniejszej dyrektywy informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego musi zawierać przynajmniej informacje odnoszące się do następujących spraw:

1) metod wyceny stosowanych w odniesieniu do różnych pozycji rocznych sprawozdań finansowych oraz metod przyjętych przy obliczaniu korekt wartości. Odnośnie do pozycji zawartych w sprawozdaniach finansowych, które są lub były pierwotnie wyrażone w obcej walucie, należy określić jakie podstawy przeliczenia zostały przyjęte do wyrażenia ich w walucie krajowej;

2) nazwy i statutowe siedziby każdego przedsiębiorstwa, w którym spółka, czy to bezpośrednio, czy też za pośrednictwem osoby działającej w imieniu własnym, ale na rzecz spółki, posiada określony procentowo udział w kapitale ustalany przez Państwa Członkowskie w wysokości nie wyższej niż 20 %, wraz z wykazaniem posiadanej części kapitału, kwoty kapitału podstawowego i kapitałów rezerwowych oraz wyniku finansowego za ostatni rok obrotowy danego przedsiębiorstwa uwzględnionego w sprawozdaniach finansowych. Informacje te można pominąć, jeżeli ze względu na cele art. 2 ust. 3 są one informacjami mniejszej wagi. Informacje dotyczące kapitału oraz wyniku finansowego również można pominąć, jeżeli dane przedsiębiorstwo nie ogłasza swojego bilansu, a spółka posiada (bezpośrednio bądź pośrednio) udział kapitałowy w tym przedsiębiorstwie wynoszący poniżej 50 %;

3) liczby i wartości nominalnej, a w razie braku wartości nominalnej – księgowej wartości nominalnej akcji lub udziałów objętych w ciągu roku obrotowego w ramach kapitału podstawowego, z zastrzeżeniem, odnośnie do kwoty tego kapitału, art. 2 ust. 1 lit. e) dyrektywy 68/151/EWG lub art. 2 lit. c) dyrektywy 77/91/EWG;

4) w przypadku posiadania akcji lub udziałów więcej niż jednego rodzaju, należy podać liczbę i wartość nominalną, a w razie braku wartości nominalnej – księgową wartość nominalną akcji lub udziałów z podziałem na rodzaje;

5) posiadania świadectw udziałowych, zamiennych dłużnych papierów wartościowych bądź podobnych papierów wartościowych lub praw ze wskazaniem ich liczby i praw jakie przyznają;

6) zobowiązań finansowych spółki, które staną się wymagalne po upływie przeszło pięciu lat, oraz wszystkich zadłużeń spółki zabezpieczonych poręczeniem o charakterze majątkowym udzielonym przez spółkę ze wskazaniem charakteru i formy tego poręczenia. Informacja ta musi być przedstawiona odrębnie dla każdej pozycji zobowiązań zgodnie z układem określonym w art. 9 i 10;

7) łącznej kwoty wszelkich zobowiązań finansowych, które nie są uwzględnione w bilansie, o ile taka informacja jest przydatna w ocenie sytuacji finansowej. Wszelkie zobowiązania dotyczące emerytur i przedsiębiorstw afiliowanych, muszą być wykazane odrębnie;

8) obrotów netto w rozumieniu art. 28, podzielonych według rodzajów działalności i rynków geograficznych, o ile, biorąc pod uwagę sposób prowadzenia sprzedaży produktów i świadczenia usług w ramach zwykłej działalności spółki, te rodzaje i rynki znacznie różnią się od siebie;

9) przeciętnego zatrudnienia w roku obrotowym z podziałem na kategorie oraz kosztów osobowych dotyczących roku obrotowego z podziałem określonym w art. 23 ust. 6, jeżeli nie zostały wykazane oddzielnie w rachunku zysków i strat;

10) zakresu, w jakim na obliczenie wyniku finansowego za rok obrotowy wpłynęła wycena pozycji, która w drodze odstępstwa od zasad określonych w art. 31 oraz 34–42 została dokonana w celu uzyskania ulgi podatkowej w danym roku obrotowym lub wcześniejszym roku obrotowym. Jeżeli wpływ takiej wyceny na przyszłe obciążenia podatkowe jest istotny, należy przedstawić szczegółowe informacje;

11) różnicy między obciążeniem podatkowym za rok obrotowy oraz za wcześniejsze lata obrotowe a kwotą należnego podatku w odniesieniu do tych lat, pod warunkiem że ta różnica jest istotna do celów przyszłego opodatkowania. Kwota ta może być także wykazana sumarycznie w bilansie jako odrębna pozycja pod właściwą nazwą;

12) kwoty uposażeń wypłaconych za dany rok obrotowy członkom organów administracyjnych, zarządczych i nadzorczych z tytułu ich obowiązków oraz wszelkich zobowiązań wynikających lub zaciągniętych z tytułu emerytur dla byłych członków tych organów, ze wskazaniem sumy dla każdej kategorii;

13) kwoty zaliczek i kredytów udzielonych członkom organów administracyjnych, zarządczych i nadzorczych, ze wskazaniem oprocentowania, głównych warunków oraz wszelkich spłaconych sum, a także zobowiązań zaciągniętych na ich rzecz tytułem gwarancji i poręczeń wszelkiego rodzaju, ze wskazaniem sumy dla każdej kategorii.

2. Do czasu kolejnej koordynacji Państwa Członkowskie nie muszą stosować ust. 1 pkt 2 do finansowych spółek holdingowych w rozumieniu art. 5 ust. 3.

Artykuł 44

Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom określonym w art. 11 na sporządzanie skróconej informacji dodatkowej do ich sprawozdania finansowego bez podawania danych wymaganych w art. 43 ust. 1 pkt 5–12. Jednakże w informacji dodatkowej należy przedstawić dane określone w art. 43 ust. 1 pkt 6 w kwocie łącznej dla wszystkich odnośnych pozycji.

Artykuł 12 stosuje się.

Artykuł 45

1. Państwa Członkowskie mogą zezwolić, aby informacje wymagane zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 2:

a) miały formę oświadczenia składanego zgodnie z art. 3 ust. 1 i 2 dyrektywy 68/151/EWG; fakt ten należy zaznaczyć w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego;

b) zostały pominięte, jeżeli ich charakter byłby w istotnym stopniu szkodliwy dla któregokolwiek z przedsiębiorstw, do których odnosi się art. 43 ust. 1 lit. 2. Państwa Członkowskie mogą dokonywać takich pominięć z zastrzeżeniem wcześniejszego uzyskania zezwolenia właściwego organu administracyjnego lub sądowego. Każde tego rodzaju pominięcie należy zaznaczyć w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. Ustęp 1 lit. b) stosuje się również do informacji określonych w art. 43 ust. 1 pkt 8.

Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom, określonym w art. 27, na nieujawnianie informacji określonych w art. 43 ust. 1 pkt 8. Stosuje się przepisy art. 12.

SEKCJA 9

Treść rocznego sprawozdania z działalności

Artykuł 46

1. Roczne sprawozdanie z działalności musi zawierać co najmniej rzetelny obraz rozwoju działalności spółki i jej sytuacji.

2. W sprawozdaniu należy także przedstawić:

a) wszelkie istotne wydarzenia, które wystąpiły po zakończeniu roku obrotowego;

b) prawdopodobny dalszy rozwój spółki;

c) działania w zakresie badań i rozwoju;

d) informacje dotyczące nabycia akcji lub udziałów własnych zgodnie z art. 22 ust. 2 dyrektywy 77/91/EWG.

SEKCJA 10

Ogłaszanie sprawozdań

Artykuł 47

1. Zatwierdzone zgodnie z wymaganiami roczne sprawozdanie finansowe oraz roczne sprawozdanie z działalności, wraz z opinią przedstawioną przez osobę odpowiedzialną za badanie sprawozdania finansowego, należy ogłosić zgodnie z ustawodawstwem każdego Państwa Członkowskiego zgodnie z art. 3 dyrektywy 68/151/EWG.

Ustawodawstwo danego Państwa Członkowskiego może jednakże zezwalać na nieogłaszanie sprawozdania rocznego, o którym mowa powyżej. W takim przypadku należy je udostępnić wszystkim zainteresowanym w statutowej siedzibie spółki w Państwie Członkowskim. Należy zapewnić możliwość uzyskania na życzenie bezpłatnej kopii całości lub części takiego sprawozdania.

2. W drodze odstępstwa od ust. 1 Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom określonym w art. 11 na ogłaszanie:

a) skróconych bilansów zawierających jedynie te pozycje, które zostały poprzedzone literą i cyfrą rzymską w art. 9 i 10, z odrębnym wykazaniem wymaganych informacji umieszczonych w nawiasach w pozycji D II po stronie aktywów i C po stronie pasywów w art. 9 oraz w art. 10 D II, ale w kwocie ogółem dla wszystkich odnośnych pozycji; oraz

b) skróconej informacji dodatkowej do ich sprawozdań finansowych bez wyjaśnień wymaganych art. 43 ust. 1 pkt 5–12. W załączniku należy jednak umieścić informacje określone w art. 43 ust. 1 pkt 6 w kwocie ogółem dla wszystkich odnośnych pozycji.

Artykuł 12 stosuje się.

Ponadto Państwa Członkowskie mogą zwolnić takie spółki z obowiązku ogłaszania rachunków zysków i strat, rocznych sprawozdań z działalności oraz opinii osób odpowiedzialnych za badanie sprawozdań finansowych.

3. Państwa Członkowskie mogą zezwolić spółkom wymienionym w art. 27 na ogłaszanie:

a) skróconych bilansów zawierających jedynie te pozycje, które zostały poprzedzone literą i cyfrą rzymską w art. 9 i 10, z odrębnym wykazaniem w bilansie lub informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego:

- pozycji C I 3, C II 1, 2, 3 i 4, C III 1, 2, 3, 4 i 7, D II 2, 3 i 6, D III 1 i 2, po stronie aktywów oraz C 1, 2, 6, 7 i 9 po stronie pasywów w art. 9,

- pozycji C I 3, C II 1, 2, 3 i 4, C III 1, 2, 3, 4 i 7, D II 2, 3 i 6, D III 1 i 2, F 1, 2, 6, 7 i 9 oraz I 1, 2, 6, 7 i 9 w art. 10,

- wymaganych informacji umieszczonych w nawiasach w pozycji D II po stronie aktywów i C po stronie pasywów w art. 9 w kwocie ogółem dla wszystkich odnośnych pozycji, a odrębnie dla pozycji D II 2 i 3 po stronie aktywów oraz dla pozycji C 1, 2, 6, 7 i 9 po stronie pasywów,

- wymaganych informacji umieszczonych w nawiasach w art. 10 D II, w kwocie ogółem dla wszystkich odnośnych pozycji, a odrębnie dla pozycji D II 2 i 3;

b) skróconej informacji dodatkowej do ich sprawozdań finansowych bez informacji wymaganych w art. 43 ust. 1 pkt 5, 6, 8, 10 i 11. Jednakże w tej informacji należy umieścić informacje określone w art. 43 ust. 1 pkt 6 w kwocie ogółem dla wszystkich odnośnych pozycji.

Niniejszy ustęp stosuje się z zastrzeżeniem ust. 1, o ile dotyczy rachunku zysków i strat, rocznego sprawozdania z działalności i opinii osoby odpowiedzialnej za badanie sprawozdania finansowego.

Artykuł 12 stosuje się.

Artykuł 48

W każdym przypadku ogłaszania pełnej wersji rocznego sprawozdania finansowego i rocznego sprawozdania z działalności, muszą być one przedstawione w tej samej formie i treści, która stanowiła podstawę do sformułowania opinii przez osobę odpowiedzialną za badanie sprawozdania finansowego. Musi im towarzyszyć pełna wersja tekstu raportu tej osoby. Jeżeli osoba odpowiedzialna za badanie sprawozdania finansowego wyraziła jakiekolwiek zastrzeżenia lub odmówiła sporządzenia raportu o sprawozdaniu, należy zaznaczyć ten fakt wraz z podaniem przyczyn.

Artykuł 49

Jeżeli roczne sprawozdania finansowe nie są ogłaszane w pełnej wersji, należy poinformować, że ogłoszona wersja jest skrócona oraz wskazać organ prowadzący rejestr, w którym zostały złożone zgodnie z art. 47 ust. 1. Jeżeli takie złożenie jeszcze nie nastąpiło, fakt ten musi być ujawniony. Przy ogłaszaniu sprawozdań finansowych w ten sposób nie musi im towarzyszyć raport sporządzony przez osobę odpowiedzialną za badanie sprawozdania finansowego, ale należy wskazać, czy raport został sporządzony z zastrzeżeniami, czy bez zastrzeżeń, czy też w ogóle odmówiono sporządzenia raportu.

Artykuł 50

Wraz z rocznymi sprawozdaniami finansowymi należy ogłosić w podobny sposób:

- proponowany sposób podziału zysku lub pokrycia straty,

- podział zysku lub pokrycie straty,

jeżeli te pozycje nie zostały wykazane w rocznym sprawozdaniu finansowym.

SEKCJA 11

Badanie sprawozdań finansowych

Artykuł 51

1. a) Roczne sprawozdania finansowe spółek muszą być poddane badaniu przez jedną lub więcej osób uprawnionych do badania sprawozdań finansowych zgodnie z przepisami prawa krajowego.

b) Osoba lub osoby odpowiedzialne za badanie sprawozdań finansowych muszą także ustalić, czy roczne sprawozdanie z działalności jest zgodne z rocznym sprawozdaniem finansowym za ten sam rok obrotowy.

2. Państwa Członkowskie mogą zwolnić spółki, określone w art. 11, z obowiązku nałożonego przepisami ust. 1.

Artykuł 12 stosuje się.

3. Jeżeli zwolnienie przewidziane w ust. 2 jest przyznane, Państwa Członkowskie wprowadzą odpowiednie sankcje prawne dotyczące przypadków, w których roczne sprawozdania finansowe lub roczne sprawozdania z działalności takich spółek nie są sporządzane zgodnie z wymogami niniejszej dyrektywy.

SEKCJA 12

Postanowienia końcowe

Artykuł 52

1. Pod patronatem Komisji zostaje powołany Komitet Kontaktowy. Jego zadaniem jest:

a) ułatwianie, z zastrzeżeniem art. 169 i 170 Traktatu, harmonijnego stosowania niniejszej dyrektywy poprzez odbywanie regularnych posiedzeń dotyczących w szczególności praktycznych problemów pojawiających się w związku z jej stosowaniem;

b) doradzanie Komisji, w razie potrzeby, w sprawie uzupełnień lub poprawek do niniejszej dyrektywy.

2. Komitet Kontaktowy składa się z przedstawicieli Państw Członkowskich oraz przedstawicieli Komisji. Przewodniczącym jest przedstawiciel Komisji. Komisja zapewnia sekretariat.

3. Zebrania Komitetu będą zwoływane przez przewodniczącego z jego inicjatywy albo na wniosek jednego z członków Komitetu.

Artykuł 53

1. Do celów niniejszej dyrektywy europejską jednostką rozrachunkową jest jednostka określona decyzją Komisji nr 3289/75/EWWiS z dnia 18 grudnia 1975 r. [5]. Równowartość w walucie krajowej początkowo przelicza się według kursu ustalonego w dniu przyjęcia niniejszej dyrektywy.

2. Co pięć lat Rada, działając na podstawie wniosku Komisji, bada, a w razie potrzeby zmienia kwoty wyrażone w europejskich jednostkach rozrachunkowych w niniejszej dyrektywie, w świetle trendów ekonomicznych i monetarnych we Wspólnocie.

Artykuł 54

Niniejsza dyrektywa nie wpływa na prawo obowiązujące w Państwach Członkowskich, zgodnie z którym roczne sprawozdania finansowe spółek nie podlegających ich jurysdykcji mają być składane w rejestrze, w którym ewidencjonowane są oddziały takich spółek.

Artykuł 55

1. Państwa Członkowskie wprowadzą w życie przepisy ustawowe, wykonawcze i administracyjne konieczne do wdrożenia niniejszej dyrektywy w ciągu dwóch lat od jej ogłoszenia i niezwłocznie powiadomią o tym Komisję.

2. Państwa Członkowskie mogą przewidzieć, że przepisy, o których mowa w ust. 1, nie mają zastosowania do 18 miesięcy po zakończeniu okresu przewidzianego w wymienionym ustępie.

Wspomniany okres osiemnastu miesięcy może być jednakże przedłużony do pięciu lat.

a) w przypadku niezarejestrowanych spółek w Zjednoczonym Królestwie i Irlandii;

b) do celów stosowania art. 9 i 10 oraz art. 23–26 dotyczących układów bilansu oraz rachunku zysków i strat, jeżeli Państwo Członkowskie wprowadziło w życie inne układy tych dokumentów nie później niż trzy lata przed ogłoszeniem niniejszej dyrektywy;

c) do celów stosowania niniejszej dyrektywy odnośnie do kalkulacji i wykazywania w bilansach amortyzacji składników majątku ujętych po stronie aktywów w pozycjach wymienionych w art. 9 C II 2 i 3 oraz art. 10 C II 2 i 3;

d) do celów stosowania art. 47 ust. 1 niniejszej dyrektywy, z wyjątkiem spółek podlegających już obowiązkowi ogłoszenia na mocy art. 2 ust. 1 lit. f) dyrektywy 68/151/EWG. W tym przypadku do rocznego sprawozdania finansowego oraz opinii osoby odpowiedzialnej za badanie sprawozdania finansowego stosuje się art. 47 ust. 1 akapit drugi niniejszej dyrektywy;

e) do celów stosowania art. 51 ust. 1 niniejszej dyrektywy.

Ponadto wspomniany okres osiemnastu miesięcy może być przedłużony do ośmiu lat w przypadku spółek, których głównym przedmiotem działalności są przewozy morskie i które powstały przed dniem wejścia w życie przepisów określonych w ust. 1.

3. Państwa Członkowskie zapewniają, że przekażą Komisji teksty podstawowych przepisów prawa krajowego przyjętych na podstawie niniejszej dyrektywy.

Artykuł 56

Obowiązek wykazywania w rocznych sprawozdaniach finansowych pozycji określonych w art. 9, 10 oraz art. 23–26, które dotyczą przedsiębiorstw afiliowanych, oraz obowiązek przedstawiania informacji dotyczących tych przedsiębiorstw zgodnie z art. 13 ust. 2, art. 14 lub art. 43 ust. 1 pkt 7 wchodzą w życie w tym samym czasie co dyrektywa Rady w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych.

Artykuł 57

1. Do czasu wejścia w życie dyrektywy Rady w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych oraz z zastrzeżeniem dyrektyw 68/151/EWG i 77/91/EWG Państwa Członkowskie nie muszą stosować w odniesieniu do przedsiębiorstw zależnych dowolnej grupy kapitałowej podlegających ich prawu krajowemu przepisów niniejszej dyrektywy dotyczących treści, badania i ogłaszania rocznych sprawozdań finansowych takich przedsiębiorstw zależnych, jeżeli zostaną spełnione następujące warunki:

a) przedsiębiorstwo dominujące podlega prawu Państwa Członkowskiego;

b) wszyscy akcjonariusze lub udziałowcy przedsiębiorstwa zależnego wyrażą uprzednią zgodę na zwolnienie z takiego obowiązku; zgoda taka musi być udzielona w formie oświadczenia w odniesieniu do każdego roku obrotowego;

c) przedsiębiorstwo dominujące powinno złożyć oświadczenie, że gwarantuje realizację zobowiązań zaciągniętych przez przedsiębiorstwo zależne;

d) oświadczenia, określone w lit. b) i c), muszą być ogłoszone przez przedsiębiorstwo zależne zgodnie z art. 47 ust. 1 akapit pierwszy;

e) roczne sprawozdanie finansowe przedsiębiorstwa zależnego musi być włączone do rocznego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej;

f) w informacji dodatkowej do rocznego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej musi być zaznaczone, że przedsiębiorstwo zależne jest zwolnione z obowiązku sporządzenia, badania i ogłaszania swoich rocznych sprawozdań finansowych.

2. Artykuł 47 i 51 stosuje się do rocznych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej.

3. O ile to możliwe, art. 2–46 stosuje się do rocznych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej.

Artykuł 58

1. Do czasu wejścia w życie dyrektywy Rady w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych oraz nie naruszając przepisów dyrektywy 77/91/EWG, Państwa Członkowskie nie muszą stosować w odniesieniu do przedsiębiorstw dominujących grup kapitałowych podlegających ich prawu krajowemu przepisów niniejszej dyrektywy dotyczących badania i ogłaszania rachunku zysków i strat przedsiębiorstw dominujących, jeżeli zostaną spełnione następujące warunki:

a) wspomniane zwolnienie zostanie ogłoszone przez przedsiębiorstwo dominujące zgodnie z art. 47 ust. 1;

b) roczne sprawozdanie finansowe przedsiębiorstwa dominującego zostanie włączone do rocznego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej;

c) w informacji dodatkowej do rocznego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej należy zaznaczyć, że przedsiębiorstwo dominujące jest zwolnione z obowiązku badania i ogłoszenia swojego rachunku zysków i strat;

d) wynik finansowy przedsiębiorstwa dominującego, określony zgodnie z zasadami określonymi niniejszą dyrektywą, musi być wykazany w bilansie przedsiębiorstwa dominującego.

2. Artykuł 47 i 51 stosuje się do rocznych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej.

3. O ile to możliwe, art. 2–46 stosuje się do rocznych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej.

Artykuł 59

Do czasu kolejnej koordynacji Państwa Członkowskie mogą zezwolić na wycenę pakietów akcji/udziałów w przedsiębiorstwach afiliowanych zgodnie z metodą praw własności, o ile zostały spełnione następujące warunki:

a) zastosowanie tej metody wyceny należy podać w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego spółki posiadającej takie udziały;

b) kwota wszelkich różnic istniejących w chwili nabycia takich udziałów między ich ceną nabycia a reprezentowanym przez nie procentowym udziale w kapitale przedsiębiorstwa, włączając kapitały rezerwowe przedsiębiorstwa afiliowanego, jego wynik finansowy oraz wyniki finansowe z lat ubiegłych, musi być wyodrębniona w bilansie lub przedstawiona w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego spółki posiadającej takie udziały;

c) cenę nabycia tych pakietów akcji/udziałów należy zwiększyć lub zmniejszyć w bilansie spółki posiadającej takie pakiety o zyski lub straty zrealizowane przez przedsiębiorstwo afiliowane zgodnie z procentowym udziałem w jego kapitale;

d) kwoty określone w lit. c) należy wykazywać corocznie w rachunku zysków i strat spółki posiadającej takie udziały jako odrębną pozycję pod właściwą nazwą;

e) jeżeli przedsiębiorstwo afiliowane wypłaca dywidendę spółce posiadającej takie pakiety akcji/udziały, ich wartość księgową należy odpowiednio zredukować;

f) jeżeli kwoty wykazane w rachunku zysków i strat zgodnie z akapitem d) przekraczają kwotę już otrzymanych lub prawnie należnych dywidend, kwota różnic musi być uwzględniona w kapitale rezerwowym, który nie może być dzielony między akcjonariuszy lub udziałowców.

Artykuł 60

Do czasu kolejnej koordynacji Państwa Członkowskie mogą postanowić, że inwestycje, w których ulokowały swoje środki fundusze inwestycyjne w rozumieniu art. 5 ust. 2 wycenia się na podstawie ich wartości rynkowej.

W takim przypadku Państwa Członkowskie mogą także odstąpić od obowiązku nałożonego na fundusze inwestycyjne o zmiennym kapitale dotyczącego odrębnego przedstawiania korekt wartości, określonych w art. 36.

Artykuł 61

Do czasu wejścia w życie dyrektywy Rady w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych Państwa Członkowskie nie muszą stosować wobec przedsiębiorstw dominujących grup kapitałowych podlegających ich prawu krajowemu przepisów art. 43 ust. 1 lit. 2 dotyczących kwoty kapitału podstawowego i kapitałów rezerwowych oraz wyników finansowych danych przedsiębiorstw, jeżeli roczne sprawozdania finansowe takich przedsiębiorstw zostały włączone do rocznego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej lub jeżeli udziały w tych przedsiębiorstwach wycenia się według metody praw własności.

Artykuł 62

Niniejsza dyrektywa skierowana jest do Państw Członkowskich.

Sporządzono w Brukseli, dnia 25 lipca 1978 r.

W imieniu Rady

K. von Dohnanyi

Przewodniczący

[1] Dz.U. C 129 z 11.12.1972, str. 38.

[2] Dz.U. C 39 z 7.6.1973, str. 31.

[3] Dz.U. L 65 z 14.3.1968, str. 8.

[4] Dz.U. L 26 z 31.1.1977, str. 1.

[5] Dz.U. L 327 z 19.12.1975, str. 4.

--------------------------------------------------