B.

Dodaje się załącznik XIII w brzmieniu: „ZAŁĄCZNIK XIII Wytyczne szczegółowe dotyczące określania emisji podtlenku azotu (N2O) z produkcji kwasu azotowego, kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego 1. ZAKRES I KOMPLETNOŚĆ Wytyczne szczegółowe określone w niniejszym załączniku mają zastosowanie do monitorowania emisji N2O z produkcji kwasu azotowego, kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego w stosownych instalacjach włączonych zgodnie z art. 24 dyrektywy 2003/87/WE. Dla każdej kategorii działalności prowadzącej do emisji N2O zakres niniejszego załącznika obejmuje wszystkie źródła emitujące N2O w procesach produkcyjnych, w tym przypadki, gdzie emisje N2O z produkcji są kierowane przez sprzęt służący obniżeniu emisji. Między innymi: — produkcja kwasu azotowego – emisje N2O z utleniania katalitycznego amoniaku i/lub z urządzeń do obniżania emisji NOx/N2O, — produkcja kwasu adypinowego – emisje N2O, w tym emisje z reakcji utlenienia, wentylacji wszelkich bezpośrednich procesów i/lub sprzętu kontrolującego emisje, — produkcja glioksalu i kwasu glioksalowego – emisje N2O, w tym emisje z reakcji procesowych, wentylacji wszelkich bezpośrednich procesów i/lub sprzętu kontrolującego emisje, — produkcja kaprolaktamu – emisje N2O, w tym emisje z reakcji procesowych, wentylacji wszelkich bezpośrednich procesów i/lub sprzętu kontrolującego emisje. Zasad tych nie stosuje się w przypadku emisji N2O ze spalania paliw. Wszelkie stosowne emisje CO2 związane bezpośrednio z procesem produkcji (które nie są już objęte ETS UE), ujęte w pozwoleniu na emisje gazu cieplarnianego danej instalacji, są monitorowane i zgłaszane zgodnie z niniejszymi wytycznymi. Sekcja 16 załącznika I nie ma zastosowania do monitorowania emisji N2O. 2. OKREŚLANIE EMISJI CO2(e) i N2O 2.1. ROCZNE EMISJE N2O Emisje N2O z produkcji kwasu azotowego są mierzone za pomocą ciągłych pomiarów wielkości emisji (z wyłączeniem źródeł de minimis – sekcja 6.3). Emisje N2O z produkcji kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego są monitorowane za pomocą ciągłych pomiarów wielkości emisji dla emisji obniżonych oraz za pomocą metody obliczeniowej (w oparciu o metodę bilansu masy (sekcja 2.6)) dla tymczasowych emisji nieobniżonych. Całkowita roczna wielkość emisji N2O z instalacji jest sumą rocznych emisji N2O ze wszystkich źródeł emisji. Dla każdego źródła emisji, dla którego stosuje się ciągłe pomiary wielkości emisji, całkowita roczna wielkość emisji jest sumą wszystkich godzinowych wielkości emisji, przy zastosowaniu następującego wzoru: gdzie: emisje N2Oroczne = całkowita roczna wielkość emisji N2O ze źródeł emisji w tonach N2O; N2O stężgodz = godzinowe stężenie N2O w mg/Nm3 w przepływie gazów odlotowych mierzone podczas działania; przepływ gazów odlotowych = przepływ gazów odlotowych obliczony poniżej w Nm3/h dla każdego stężenia godzinowego. 2.2. GODZINOWE EMISJE N2O Roczną średnią godzinową emisji N2O dla każdego źródła, dla którego stosuje się ciągłe pomiary wielkości emisji, oblicza się przy zastosowaniu następującego wzoru: gdzie: emisje N2O śr godz = roczna średnia godzinowa emisji N2O w kg/h ze źródła; N2O stężgodz = godzinowe stężenie N2O w mg/Nm3 w przepływie gazów odlotowych mierzone podczas działania; przepływ gazów odlotowych = przepływ gazów odlotowych obliczony poniżej w Nm3/h dla każdego stężenia godzinowego. Łączna niepewność w odniesieniu do rocznej średniej godzinowej emisji dla każdego źródła emisji nie może przekroczyć wartości poziomów dokładności określonych poniżej. Operatorzy stosują metodę najwyższego poziomu dokładności. Poziom niższy można zastosować wyłącznie w przypadku, gdy w sposób przekonywający wykaże się właściwym organom, że zastosowanie najwyższego poziomu jest z przyczyn technicznych niewykonalne lub doprowadzi do poniesienia nieracjonalnie wysokich kosztów. W okresie sprawozdawczym 2008–2012 należy stosować co najmniej poziom 2, chyba że jest to niewykonalne z przyczyn technicznych. W przypadku gdy zastosowanie przynajmniej poziomu 1 dla każdego źródła emisji (z wyłączeniem źródeł de minimis) jest niewykonalne z przyczyn technicznych lub doprowadziłoby do poniesienia nieracjonalnie wysokich kosztów, operator stosuje odpowiedni poziom dokładności dla całkowitych rocznych emisji ze źródła emisji podany w sekcji 2 załącznika XII oraz wykazuje spełnienie tego wymogu. Dla okresu sprawozdawczego 2008–2012 minimalnym poziomem jest poziom 2, chyba że jest to niewykonalne z przyczyn technicznych. Państwa członkowskie zobowiązane są notyfikować Komisji instalacje stosujące tę metodę zgodnie z art. 21 dyrektywy 2003/87/WE. Poziom 1: Dla każdego źródła emisji łączna niepewność w odniesieniu do rocznej średniej godzinowej emisji wynosi poniżej ± 10 %. Poziom 2: Dla każdego źródła emisji łączna niepewność w odniesieniu do rocznej średniej godzinowej emisji wynosi poniżej ± 7,5 %. Poziom 3: Dla każdego źródła emisji łączna niepewność w odniesieniu do rocznej średniej godzinowej emisji wynosi poniżej ± 5 %. 2.3. GODZINOWE STĘŻENIA N2O Godzinowe stężenia N2O [mg/Nm3] w przepływie gazów odlotowych z każdego źródła emisji określa się poprzez ciągły pomiar w reprezentatywnym punkcie umieszczonym za sprzętem służącym do obniżenia emisji NOx/N2O (jeżeli jest on stosowany). Stosowne techniki pomiarowe obejmują spektroskopię w podczerwieni lub inne metody zgodnie z sekcją 6.1 ust. 2 załącznika I, pod warunkiem że osiągają wymagany poziom niepewności dla emisji N2O. Stosowane techniki muszą być zdolne do pomiaru stężenia N2O we wszystkich źródłach emisji w warunkach obniżonych i nieobniżonych emisji (np. jeżeli sprzęt służący do obniżenia emisji przestanie działać i stężenie wzrośnie). Jeżeli w takim okresie wzrośnie niepewność, należy to uwzględnić w ocenie niepewności. Wszystkie pomiary należy dostosować do wartości bazowej gazu suchego i zgłaszać regularnie. 2.4. OKREŚLENIE PRZEPŁYWU GAZÓW ODLOTOWYCH Do pomiaru przepływu gazów odlotowych dla celów monitorowania emisji N2O stosuje się metody monitorowania przepływu gazów odlotowych określone w załączniku XII. Dla produkcji kwasu azotowego stosuje się metodę A, chyba że jest to niewykonalne z przyczyn technicznych. W takim przypadku można zastosować alternatywną metodę, np. metodę bilansu masy opartą na znaczących parametrach (takich jak nakład amoniaku) lub określenie przepływu poprzez ciągły pomiar wielkości emisji, pod warunkiem że metoda ta zostanie zatwierdzona przez właściwy organ w ramach oceny planu monitorowania i metodyki monitorowania. Dla innych kategorii działalności można zastosować inne metody monitorowania przepływu gazów odlotowych określone w załączniku XII, pod warunkiem że zostaną zatwierdzone przez właściwy organ w ramach oceny planu monitorowania i metodyki monitorowania. Metoda A – produkcja kwasu azotowego Przepływ gazów odlotowych oblicza się za pomocą następującego wzoru: gdzie: Vpowietrze = całkowity wpływ powietrza w Nm3/h w warunkach standardowych; O2 powietrze = stężenie objętościowe O2 w suchym powietrzu [= 0,2095]; O2 gaz odlotowy = stężenie objętościowe O2 w gazie odlotowym. Vpowietrze oblicza się jako sumę całkowitego wpływu powietrza do jednostki produkcyjnej kwasu azotowego. Instalacja stosuje następujący wzór, chyba że w planie monitorowania stwierdzono inaczej: Vpowietrze = Vpierw + Vwtórny + Voddz gdzie: Vpierw = pierwotny wpływ powietrza w Nm3/h w warunkach standardowych; Vwtórny = wtórny wpływ powietrza w Nm3/h w warunkach standardowych; Voddz = oddzielający wpływ powietrza w Nm3/h w warunkach standardowych; Vpierw określa się za pomocą ciągłego pomiaru przepływu przed wymieszaniem z amoniakiem. Vwtórny określa się za pomocą ciągłego pomiaru przepływu, np. w punkcie umieszczonym przed urządzeniem do odzysku ciepła. Voddz to przepływ oczyszczonego powietrza w procesie produkcji kwasu azotowego (w stosownych przypadkach). W przypadku wpływających strumieni powietrza odpowiadających łącznie za mniej niż 2,5 % całkowitego przepływu powietrza właściwy organ może przyjąć szacunkową metodę określania tempa przepływu powietrza zaproponowaną przez operatora w oparciu o najlepsze praktyki branżowe. W oparciu o pomiar w warunkach normalnego działania operator przedstawia dowód na to, że mierzony przepływ gazów odlotowych jest wystarczająco jednolity, aby zezwolić na zastosowanie zaproponowanej metody pomiarowej. Jeżeli w wyniku pomiarów zostanie stwierdzone, że przepływ jest niejednolity, należy to uwzględnić przy określaniu stosownych metod monitorowania i przy obliczaniu niepewności dotyczącej emisji N2O. Wszystkie pomiary należy dostosować do wartości bazowej gazu suchego i zgłaszać regularnie. 2.5. TLEN (O2) Stężenie tlenu w przepływie gazów odlotowych jest obliczane, jeżeli jest to konieczne dla obliczenia przepływu gazów odlotowych zgodnie z sekcją 2.4. Stosuje się wymagania określone w sekcji 6 załącznika I dla pomiarów stężenia. Stosowne techniki pomiarowe obejmują: paramagnetyczne ciśnienie zmienne, magnetyczną wagę torsyjną lub sondę z dwutlenku cyrkonu. Niepewność dotycząca pomiarów stężenia O2 jest uwzględniana przy określaniu niepewności dotyczącej emisji N2O. Wszystkie pomiary należy dostosować do wartości bazowej gazu suchego i zgłaszać regularnie. 2.6. OBLICZENIE EMISJI N2O W przypadku określonych okresowo nieobniżonych emisji N2O z produkcji kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego (takich jak nieobniżone emisje z wentylacji ze względów bezpieczeństwa i/lub emisje w przypadku zatrzymania działania sprzętu służącego do obniżenia emisji), jeżeli ciągłe monitorowanie emisji N2O jest niewykonalne z przyczyn technicznych, można obliczyć emisje N2O przy użyciu metody bilansu masy. Metoda obliczeniowa opiera się na maksymalnym potencjalnym tempie emisji N2O z reakcji chemicznej odbywającej się w czasie emisji. Dana metoda obliczeniowa jest zatwierdzana przez właściwy organ w ramach oceny planu monitorowania i metodyki monitorowania. Niepewność w obliczonej wielkości emisji dla danego źródła emisji jest uwzględniana przy określaniu rocznej średniej godzinowej niepewności dla źródła emisji. W przypadku emisji obliczonych, lub gdy dla określenia emisji N2O stosuje się połączenie metody obliczeniowej oraz ciągłego pomiaru, stosuje się te same poziomy dokładności, co w przypadku emisji mierzonych wyłącznie za pomocą metody ciągłego pomiaru. 3. OBLICZENIE ROCZNYCH EKWIWALENTÓW CO2 (CO2(e)) Łączna roczna wielkość emisji N2O ze wszystkich źródeł emisji (mierzona w tonach do trzech miejsc po przecinku) jest przekształcana na roczne emisje CO2(e) (w tonach po zaokrągleniu) przy zastosowaniu następującego wzoru: W przypadku emisji w okresie 2008–2012 stosuje się współczynnik ocieplenia globalnego WOGN2O = 310 t CO2(e)/t N2O, czyli wartość określoną w drugim sprawozdaniu z oceny Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu (wartość WOG IPCC z 1995 r.). Łączną roczną wielkość CO2(e) ze wszystkich źródeł emisji oraz wszelkie bezpośrednie emisje CO2 z innych źródeł emisji (objęte zezwoleniem na emisję gazów cieplarnianych) dodaje się do łącznej rocznej wielkości emisji CO2 z instalacji oraz stosuje się je dla celów sprawozdawczości i umorzenia uprawnień. 4. OKREŚLANIE TEMPA PRODUKCJI DLA DANEJ DZIAŁALNOŚCI Tempo produkcji jest obliczane na podstawie dziennych raportów z produkcji oraz godzin działania. 5. PLAN MONITOROWANIA Poza wymaganiami określonymi w sekcji 4.3 lit. a), b), c), d), j), k), m) i n) załącznika I plany monitorowania dla instalacji objętych niniejszym załącznikiem zawierają następujące informacje: a) wszelkie stosowne punkty emisji podczas normalnego działania oraz podczas fazy ograniczonego funkcjonowania i przejściowej (np. awarie lub uruchomienie) znajdujące się na schemacie procesu; b) metodę i parametry stosowane przy określaniu ilości materiałów (np. amoniaku) użytych w procesie produkcji oraz maksymalnej ilości materiałów użytych przy pełnej zdolności produkcyjnej; c) metodę i parametry stosowane przy określaniu ilości produktu wytworzonego na godzinę, wyrażonego odpowiednio jako kwas azotowy (100 %), kwas adypinowy (100 %), glioksal i kwas glioksalowy oraz kaprolaktam na godzinę; d) metodę i parametry stosowane przy określaniu stężenia N2O w gazach odlotowych z każdego źródła emisji, jej zakres pomiarowy, niepewność oraz szczegółowe informacje dotyczące wszelkich metod alternatywnych stosowanych w przypadku wystąpienia stężenia przekraczającego zakres pomiarowy, jak również sytuacje, kiedy może to mieć miejsce; e) metodę stosowaną do określenia całkowitego tempa przepływu gazów odlotowych (wyrażonego w Nm3 na godzinę) z każdego źródła emisji, jej zakresu pomiarowego i jej niepewności. Jeżeli wartość ta jest uzyskana za pomocą obliczenia, należy podać szczegółowe informacje dla każdego monitorowanego strumienia gazów odlotowych; f) metodę obliczeniową stosowaną do określenia wielkości emisji N2O z okresowych nieobniżonych źródeł w produkcji kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego; g) sposób stosowania zmiennych nakładów w instalacji oraz stopień, w jakim są one stosowane, a także sposób zarządzania operacyjnego; h) metodę i wszelkie wzory stosowane przy określaniu rocznej wielkości emisji N2O z każdego źródła emisji; i) warunki procesu odbiegające od warunków normalnego działania, wskazanie potencjalnej częstotliwości i czasu trwania takich warunków, wskazanie poziomu emisji N2O w takich warunkach (jak np. awaria sprzętu służącego do obniżania emisji); j) ocenę stosowaną do wykazania, że spełniono wymogi dotyczące niepewności poziomu dokładności określone w sekcji 2 niniejszego załącznika oraz że osiągnięto poziom dokładności; k) wartość wyrażoną w kg/N2O na godzinę, określoną zgodnie z sekcją 6.3 lit. a) i b) załącznika I stosowaną w przypadku awarii sprzętu pomiarowego lub jego nieprawidłowego działania; l) szczegółowe informacje dotyczące wszelkich odchyleń od ogólnych norm, takich jak EN14181 czy ISO 14956:2002. Poza wymaganiami określonymi w sekcji 4.3 załącznika I znaczące zmiany w metodyce monitorowania stanowiącej część planu monitorowania podlegają zatwierdzeniu przez właściwe organy, jeżeli dotyczą one: — znaczących zmian w funkcjonowaniu instalacji mających wpływ na łączną wielkość emisji N2O, stężenia N2O, tempo przepływu lub inne parametry gazów odlotowych, w szczególności jeżeli zainstalowano lub wymieniono urządzenie do obniżenia emisji N2O, — zmiany metod stosowanych do określania emisji N2O, w tym zmiany w ciągłych pomiarach stężenia, stężenia tlenu i przepływu gazów odlotowych, lub zmiany w metodzie obliczeniowej mające znaczący wpływ na łączną niepewność dotyczącą emisji, — zmiany parametrów stosowanych do określenia rocznych emisji i/lub produkcji kwasu azotowego, kwasu adypinowego, kaprolaktamu, glioksalu i kwasu glioksalowego, — zmiany w ocenie niepewności. 6. UWAGI OGÓLNE 6.1. CZĘSTOTLIWOŚĆ POBIERANIA PRÓBEK Prawidłowe średnie godzinowe oblicza się zgodnie z sekcją 6.3 lit. a) załącznika I dla: — stężenia N2O w gazach odlotowych, — całkowitego przepływu gazów odlotowych tam, gdzie jest on mierzony bezpośrednio i gdzie jest to wymagane, — wszystkich przepływów gazów i stężeń tlenu niezbędnych do określenia całkowitego przepływu gazów odlotowych w sposób pośredni. 6.2. BRAKUJĄCE DANE Kwestię brakujących danych rozwiązuje się zgodnie z sekcją 6.3 lit. a) i b) załącznika I. Jeżeli brakuje danych dla okresu awarii sprzętu służącego do obniżania emisji, przyjmuje się, że poziom emisji w danej godzinie nie został obniżony i odpowiednio oblicza się wartości zastępcze. Operator podejmuje wszelkie praktyczne kroki w celu dopilnowania, aby czas w ciągu roku kalendarzowego, kiedy sprzęt służący do ciągłych pomiarów emisji nie działa, wynosił nie więcej niż jeden tydzień. Jeżeli okres ten zostanie przekroczony, operator natychmiast informuje właściwe organy. 6.3. ŹRÓDŁA DE MINIMIS N2O »Strumienie źródłowe de minimis« dla źródeł emisji N2O oznaczają jeden lub większą liczbę strumieni źródłowych wybraną przez operatora, emitującą łącznie 1 000 ton lub mniejszą ilość CO2(e) rocznie, lub emitującą rocznie mniej niż 20 000 ton CO2(e) i stanowiącą mniej niż 2 % łącznych emisji rocznych CO2(e) z danej instalacji. Pod warunkiem zatwierdzenia przez właściwy organ operator może stosować metody monitorowania i sprawozdawczości wykorzystujące jego własne szacunki strumieni źródłowych de minimis N2O bez poziomów dokładności. 6.4. POTWIERDZENIE OBLICZENIA EMISJI Do potwierdzenia zgłoszonych wielkości emisji N2O (określonych na podstawie ciągłych pomiarów wielkości emisji i obliczeń), dokonanego za pomocą danych z produkcji, wytycznych IPCC z 2006 r. i metody określonej w sekcji 10.3.3 »Metoda horyzontalna« załącznika I, stosuje się sekcję 6.3 lit. c) załącznika I. 7. OCENA NIEPEWNOŚCI Ocenę niepewności wymaganą w celu wykazania osiągnięcia stosownych poziomów dokładności określonych w sekcji 2 przeprowadza się na podstawie obliczenia propagacji błędów z uwzględnieniem niepewności wszystkich stosownych elementów obliczenia emisji. Dla pomiarów ciągłych ocenia się następujące źródła niepewności zgodnie z normami EN 14181 i ISO 14956:2002: — określoną niepewność sprzętu do prowadzenia ciągłego pomiaru, w tym pobieranie próbek, — niepewność związaną z kalibracją urządzeń, oraz — dodatkową niepewność związaną z praktycznym stosowaniem urządzeń monitorujących. Do obliczenia łącznej niepewności do celów sekcji 2.2 stosuje się godzinowe stężenia N2O określone zgodnie z sekcją 2.3. Tylko do celów obliczenia niepewności godzinowe stężenie N2O wynoszące poniżej 20 mg/Nm3 zastępuje się wartością domyślną wynoszącą 20 mg/Nm3. Operator, poprzez proces zapewniania jakości i kontroli jakości, zarządza pozostałą niepewnością i obniża ją w danych o emisji przedstawianych w sprawozdaniu na temat wielkości emisji. W trakcie procesu weryfikacji weryfikator sprawdza prawidłowość stosowania zatwierdzonej metodyki monitorowania, ocenia zarządzanie pozostałą niepewnością i jej zmniejszanie za pomocą użytych przez operatora procedur zapewniania jakości i kontroli jakości. 8. KONTROLA I WERYFIKACJA 8.1. KONTROLA Poza wymaganiami sekcji 10.1, 10.2 i 10.3 załącznika I stosuje się następujące procedury zapewniania jakości: — zapewnienie jakości ciągłych pomiarów stężenia N2O i tlenu odbywa się zgodnie z normą EN 14181, — zainstalowany sprzęt pomiarowy kalibruje się za pomocą pomiarów równoległych raz na trzy lata, — w przypadku gdy podstawą do kalibracji urządzeń stale monitorujących emisje są dopuszczalne wartości emisji, zaś nie zostały one ustalone dla N2O lub O2, zamiast nich stosuje się średnie roczne stężenie godzinowe, — QAL 2 przeprowadza się z zastosowaniem stosownych wartości referencyjnych gazów poza próbką reprezentatywną gazu w celu zapewnienia oceny wystarczająco szerokiego zakresu kalibracji, — sprzęt do pomiaru wielkości przepływu gazów odlotowych kalibruje się raz do roku lub w momencie konserwacji zakładu, w zależności od tego, co odbywa się wcześniej. Zapewnienie jakości dla wielkości przepływu gazów odlotowych nie musi spełniać wymagań normy EN 14181, — jeżeli audyt wewnętrzny wykaże brak zgodności z normą EN 14181 lub potrzebę dokonania ponownej kalibracji, należy to jak najszybciej zgłosić właściwym organom. 8.2. WERYFIKACJA Poza wymaganiami dotyczącymi weryfikacji określonymi w sekcji 10.4 sprawdza się: — prawidłowe zastosowanie wymagań norm określonych w sekcji 7 i 8.1 niniejszego załącznika, — metody obliczeniowe i wyniki uzyskane w przypadku podstawienia wartości obliczonych za brakujące dane, — wiarygodność obliczonych wartości zastępczych i zmierzonych, — wszelkie oceny porównawcze potwierdzające wyniki dotyczące wielkości emisji i metody obliczeniowe oraz sprawozdawczość na temat danych dotyczących działalności, współczynników emisji itd. 9. SPRAWOZDAWCZOŚĆ Całkowite roczne emisje N2O zgłasza się w tonach do trzech miejsc po przecinku oraz jako CO2(e) w tonach po zaokrągleniu. Poza wymaganiami dotyczącymi sprawozdawczości określonymi w sekcji 8 załącznika I operatorzy instalacji objętych zakresem niniejszego załącznika zgłaszają następujące informacje dotyczące instalacji: a) roczny czas działania jednostki produkcyjnej i całkowity czas działania zakładu, b) dane dotyczące produkcji dla każdej jednostki i metody stosowane do określenia ilości produktu, c) kryteria pomiarowe stosowane w określeniu ilościowym każdego parametru, d) niepewność dotyczącą każdego mierzonego i obliczonego parametru (w tym stężenia gazów, przepływ gazów odlotowych, obliczone wielkości emisji) oraz obliczoną łączną niepewność nakładu na godzinę i/lub roczną wielkość emisji, e) szczegółowe informacje dotyczące wszelkich awarii sprzętu mających wpływ na wielkość emisji i na pomiary i obliczenia emisji lub przepływu gazów odlotowych, w tym ilość wystąpień, godziny, czas trwania i daty awarii, f) szczegółowe informacje dotyczące konieczności zastosowania sekcji 6.2 niniejszego załącznika, w tym ilość wystąpień, godziny, obliczenia i wartości zastępcze, g) dane wejściowe stosowane we wszelkich ocenach potwierdzających zgodnie z sekcją 6.3 lit. c) i 4.3 załącznika I mających na celu sprawdzenie rocznych emisji N2O.”