Wytyczne Europejskiego Banku Centralnego

z dnia 4 kwietnia 2003 r.

zmieniające wytyczne EBC/2001/3 w sprawie transeuropejskiego zautomatyzowanego błyskawicznego systemu rozrachunku brutto w czasie rzeczywistym (TARGET), zmienione dnia 27 lutego 2002 r.

(EBC/2003/6)

(2003/309/WE)

RADA PREZESÓW EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO,

uwzględniając Statut Europejskiego Systemu Banków Centralnych i Europejskiego Banku Centralnego, w szczególności jego art. 3.1, art. 12.1, art. 14.3 oraz art. 17, 18 i 22,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Artykuł 105 ust. 2 tiret czwarte Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską oraz art. 3.1 tiret czwarte Statutu upoważniają Europejski Bank Centralny (EBC) oraz krajowe banki centralne (KBC) do popierania należytego funkcjonowania systemów płatności.

(2) Zgodnie z przepisami art. 22 Statutu, EBC oraz KBC mogą przewidzieć udogodnienia do zapewnienia wydajnych i niezawodnych systemów rozliczeń i płatności we Wspólnocie oraz z innymi krajami.

(3) Rada Prezesów EBC (Rada Prezesów) zdecydowała dnia 27 listopada 2002 r., że procedura zwrotów w systemie TARGET zawarta w art. 3 lit. h) wytycznych EBC/2001/3 [1] z dnia 26 kwietnia 2001 r. w sprawie transeuropejskiego zautomatyzowanego błyskawicznego systemu rozrachunku brutto w czasie rzeczywistym (TARGET), zmieniona wytycznymi EBC/2002/1 [2] z dnia 27 lutego 2002 r. (wytyczne TARGET) powinna zostać zastąpiona nowym systemem rekompensat TARGET, który lepiej odzwierciedla istniejące praktyki rynkowe niż obecna procedura zwrotów w systemie TARGET.

Ponieważ Rada Prezesów zdecydowała, że rekompensata proponowana na mocy systemu rekompensat w systemie TARGET ma być wspólną rekompensatą proponowaną przez Europejski System Banków Centralnych w przypadku nieprawidłowego działania systemu TARGET, system rekompensat w systemie TARGET powinien zostać włączony jako wspólna reguła dla wszystkich krajowych systemów RTGS w osobnym artykule wytycznych TARGET, a nie, jak w przypadku procedury zwrotu w systemie TARGET, w artykule określającym minimum cech wspólnych krajowych systemów RTGS.

(4) Zgodnie z podstawową decyzją podjętą przez Radę Prezesów w dniu 29 sierpnia 2002 r., aby stopniowo wycofywać wykorzystywanie zabezpieczenia, które może być wykorzystane jako zabezpieczenie dla kredytu śróddziennego dla każdego KBC, który zadeklarował zamiar wykorzystania danego zabezpieczenia znajdującego się w Państwie Członkowskim, które nie przyjęło jednej waluty, art. 3 lit. g) oraz załącznik V do wytycznych TARGET muszą zostać skreślone, a art. 3 lit. f) pkt 5 wytycznych TARGET musi zostać zmieniony.

(5) Zgodnie z art. 12.1 i 14.3 Statutu, wytyczne EBC stanowią integralną część prawa wspólnotowego,

PRZYJMUJE NINIEJSZE WYTYCZNE:

Artykuł 1

W wytycznych TARGET wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 1 ust. 1, w definicji "uczestnika pośredniego" słowa w nawiasie otrzymują brzmienie: "(którego definicję przedstawiono w niniejszym artykule)";

2) w art. 1 ust. 1 skreśla się definicje "system zwrotów TARGET" lub "system zwrotów" lub "system";

3) w art. 1 ust. 1 dodaje się definicje w brzmieniu:

"— "rachunek wkładów" oznacza rachunek wkładów zorganizowany przez Eurosystem,"

"— "kredyty marginalne"; oznacza kredyty marginalne zorganizowane przez Eurosystem,";

4) definicje zawarte w art. 1 ust. 1 organizuje się w porządku alfabetycznym;

5) w art. 3 lit. f) pkt 5 wprowadza się następujące zmiany:

"5. Od kredytu śróddziennego udzielonego zgodnie z przepisami art. 3 lit. f) nie nalicza się odsetek.";

6) w art. 3 skreśla się lit. g);

7) w art. 3 skreśla się lit. h);

8) dodaje się nowy art. 8 w brzmieniu:

"Artykuł 8

System rekompensat TARGET

1. Zasady ogólne

a) W przypadku nieprawidłowego działania systemu TARGET, uczestnicy pośredni i bezpośredni (do celów niniejszego artykułu zwani dalej uczestnikami TARGET) są uprawnienie do wnoszenia o rekompensatę zgodnie z zasadami ustanowionymi w niniejszym artykule.

b) System rekompensat TARGET stosuje się do wszystkich krajowych systemów RTGS oraz do mechanizmów płatności EBC (EPM) i jest dostępny dla wszystkich uczestników TARGET (włączając uczestników TARGET z krajowych systemów RTGS uczestniczących Państw Członkowskich, które nie są stronami dla operacji polityki pieniężnej w Eurosystemie oraz uczestników TARGET krajowych systemów RTGS nieuczestniczących Państw Członkowskich) w odniesieniu do wszystkich płatności w systemie TARGET (bez rozróżnienia na płatności krajowe i transgraniczne). System rekompensat TARGET nie ma zastosowania do klientów w EPM zgodnie z Warunkami i zasadami regulującymi korzystanie z EPM, które są dostępne na stronie internetowej EBC (www.ecb.int) i są regularnie uaktualniane.

c) O ile Rada Prezesów EBC nie zdecyduje inaczej, system rekompensat TARGET nie ma zastosowania w przypadku gdy nieprawidłowe działanie systemu TARGET jest spowodowane przez:

i) zdarzenia zewnętrzne pozostające poza kontrolą ESBC; lub

ii) winę osoby trzeciej innej niż operator krajowego systemu RTGS, gdzie wystąpiło nieprawidłowe działanie.

d) Propozycje na mocy systemu rekompensat TARGET (propozycje rekompensaty) są jedyną rekompensatą proponowaną przez ESBC w przypadku nieprawidłowego działania. System rekompensat TARGET nie wyłącza możliwości uczestników TARGET do skorzystania z innych środków prawnych, mających na celu dochodzenie rekompensaty w przypadku nieprawidłowego działania systemu TARGET. Jednakże przyjęcie propozycji rekompensaty przez uczestnika TARGET stanowi jego nieodwołalną zgodę na zrzeczenie się w ten sposób wszystkich innych roszczeń (włączając roszczenia za szkody pośrednie), jakie może mieć wobec jakiegokolwiek członka ESBC, zgodnie z ustawodawstwem krajowym i innym oraz, że przyjęcie przez niego właściwej płatności wyrównawczej stanowi pełną i ostateczną ugodę dla tych wszystkich roszczeń. Uczestnik TARGET wypłaci na rzecz ESBC do wysokości kwoty otrzymanej na mocy systemu rekompensat TARGET rekompensatę od jakichkolwiek dalszych rekompensat, które może rościć jakikolwiek inny uczestnik TARGET dotyczących odnośnego polecenia zapłaty.

e) Złożenie jakiejkolwiek propozycji rekompensaty i/lub wypłaty nie stanowi uznania odpowiedzialności przez jakikolwiek KBC lub EBC względem nieprawidłowego działania.

2. Warunki rekompensaty

a) W odniesieniu do uczestnika wysyłającego TARGET, roszczenie rekompensaty zostaje uznane, jeżeli z powodu nieprawidłowego działania:

i) przetwarzanie płatności tego samego dnia nie zostało zamknięte; lub

ii) taki uczestnik TARGET może wykazać, że miał zamiar przystąpić do polecenia płatności w systemie TARGET, ale nie był w stanie tego dokonać z powodu zatrzymania przesyłu w krajowym systemie RTGS.

b) W odniesieniu do uczestnika otrzymującego TARGET, roszczenie rekompensaty zostaje uznane, jeżeli z powodu nieprawidłowego działania:

i) taki uczestnik TARGET nie otrzymał płatności w systemie TARGET, którą spodziewał się otrzymać w dniu wystąpienia nieprawidłowego działania; oraz

ii) taki uczestnik TARGET skorzystał z kredytu marginalnego lub, jeżeli uczestnik TARGET nie posiada dostępu do kredytu marginalnego, taki uczestnik TARGET osiągnął saldo debetowe lub jego kredyt śróddzienny został przekształcony w kredyt jednodniowy na jego rachunku RTGS w chwili zamknięcia operacji dziennych w systemie TARGET lub musiał pożyczyć odpowiednią kwotę od właściwego KBC; oraz

iii) KBC krajowego systemu RTGS, gdzie nastąpiło nieprawidłowe działanie (nieprawidłowo działający KBC) był KBC otrzymującym lub nieprawidłowe działanie nastąpiło tak późno w dniu pracy systemu TARGET, że technicznie niemożliwe lub niewykonalne było, aby uczestnik otrzymujący TARGET skorzystał z rynku pieniężnego.

3. Obliczanie rekompensaty

3.1. Rekompensata dla uczestników wysyłających TARGET

a) Propozycja rekompensaty na mocy systemu rekompensat TARGET składa się wyłącznie z opłaty manipulacyjnej lub z opłaty manipulacyjnej i rekompensaty odsetek.

b) Opłata manipulacyjna jest ustalona na kwotę 100 EUR za pierwsze polecenie płatności nie zakończone w dniu przetwarzania oraz, w przypadku wielokrotnego regulowania płatności, 50 EUR za każde z czterech kolejnych poleceń płatności i 25 EUR za każde następne polecenie płatności. Opłata manipulacyjna jest ustalana przez odniesienie do każdego uczestnika otrzymującego w systemie TARGET.

c) Rekompensata odsetek jest ustalana poprzez zastosowanie w ujęciu dziennym niższej ze stóp (stopy referencyjnej): jednodniowej stopy EUR EONIA (EUR overnight index average) i stopy kredytu marginalnego, do kwoty polecenia płatności nie przetworzonego z powodu nieprawidłowego działania za każdy dzień w okresie od dnia wprowadzenia lub zamiaru wprowadzenia płatności do systemu TARGET do dnia, w którym polecenie płatności zostało lub mogło być poprawnie zamknięte (okres nieprawidłowego działania). Przy obliczaniu rekompensaty odsetek, wpływy pieniężne z jakiegokolwiek wykorzystania funduszy poprzez skorzystanie z rachunku wkładów (lub, w przypadku uczestników TARGET krajowych systemów RTGS uczestniczących Państw Członkowskich, które nie są stronami dla operacji polityki pieniężnej w Eurosystemie, wynagrodzenie otrzymane z tytułu nadwyżki funduszy na rachunku rozliczeniowym, lub w przypadku uczestników TARGET krajowych systemów RTGS nieuczestniczących Państw Członkowskich, wynagrodzenie otrzymane z tytułu nadwyżkowego dodatniego salda na koniec dnia na rachunku RTGS) odlicza się od kwoty rekompensaty.

d) W przypadku umieszczenia funduszy na rynku lub wykorzystania funduszy do spełnienia wymagań dotyczących minimalnych rezerw obowiązkowych, uczestnik TARGET nie otrzymuje żadnej rekompensaty odsetek.

e) W odniesieniu do uczestników wysyłających TARGET krajowych systemów RTGS nieuczestniczących Państw Członkowskich, wszelkie ograniczenia wynagrodzenia z tytułu łącznej kwoty depozytów jednodniowych na rachunkach RTGS tych uczestników TARGET są pomijane w zakresie, w jakim wymienione kwoty mogą być przypisane nieprawidłowemu działaniu.

3.2. Rekompensata dla uczestników otrzymujących TARGET

a) Propozycja rekompensaty na mocy systemu rekompensat TARGET obejmuje wyłącznie rekompensatę odsetek.

b) Dla rekompensaty odsetek stosuje się metodę obliczeniową określoną w ppkt 3.1 lit. c) powyżej, ale rekompensata odsetek oparta jest na różnicy między stopą kredytu marginalnego a stopą referencyjną i obliczana jest od kwoty regresu do kredytu marginalnego wynikającej z nieprawidłowego działania.

c) W odniesieniu do uczestników otrzymujących TARGET i) krajowych systemów RTGS uczestniczących Państw Członkowskich nie będących stronami dla operacji polityki pieniężnej w Eurosystemie oraz ii) krajowych systemów RTGS nieuczestniczących Państw Członkowskich, w zakresie w jakim saldo debetowe lub przeniesienie z kredytu śróddziennego na kredyt jednodniowy lub potrzeba pożyczenia kwot od właściwego KBC mogą być przypisane nieprawidłowemu działaniu, ta część obowiązującej stopy odsetek karnych (jak określono dla takich przypadków w obowiązujących zasadach RTGS), która jest wyższa od stopy kredytu marginalnego, podlega zrzeczeniu się (i pominięciu w kolejnych przypadkach przeniesienia) a w przypadku uczestników TARGET krajowych systemów RTGS określonych w ii) powyżej, zostaje ona pominięta do celów uzyskania dostępu do kredytu śróddziennego i/lub dalszego uczestniczenia we właściwym krajowym systemie RTGS.

4. Zasady proceduralne

a) Każde roszczenie rekompensaty przedstawiane jest na formularzu roszczenia (którego treść i forma jest ustalana i regularnie podawana do publicznej wiadomości przez EBC) wraz z innymi istotnymi informacjami i dowodami wymaganymi w formularzu. Uczestnik wysyłający TARGET przedstawia jeden oddzielny formularz roszczenia w odniesieniu do każdego uczestnika otrzymującego TARGET. Uczestnik otrzymujący TARGET przedstawia jeden oddzielny formularz roszczenia w odniesieniu do każdego uczestnika wysyłającego TARGET. Roszczenia odnoszące się do danej płatności w systemie TARGET mogą być przedstawione tylko jeden raz, przez uczestnika bezpośredniego lub pośredniego w jego własnym imieniu lub przez uczestnika bezpośredniego w imieniu uczestnika pośredniego.

b) Uczestnicy TARGET przedstawiają swoje formularze roszczeń do KBC, w których prowadzony jest rachunek RTGS, który był lub miał być obciążony lub zasilony (macierzysty KBC) w okresie dwóch tygodni od dnia nieprawidłowego działania. Wszelkie dodatkowe informacje i dowody wymagane przez macierzysty KBC dostarczane są w ciągu dwóch tygodni od otrzymania prośby o ich przedstawienie.

c) Rada Prezesów EBC przeprowadza ocenę wszystkich otrzymanych roszczeń i decyduje o przedstawieniu propozycji rekompensaty. O ile Rada Prezesów EBC nie zdecyduje inaczej i nie poinformuje o tym uczestników TARGET, ocena ta jest przeprowadzana w okresie nie dłuższym niż dwanaście tygodni od dnia nieprawidłowego działania.

d) Nieprawidłowo działający KBC informuje właściwych uczestników TARGET o wynikach oceny określonej w lit. c) powyżej. Jeżeli ocena zawiera propozycję rekompensaty, zainteresowani uczestnicy TARGET, w terminie czterech tygodni od jej przedstawienia, odrzucą ją lub przyjmą w odniesieniu do każdego polecenia płatności zawartego w każdym roszczeniu, poprzez podpisanie standardowego listu przyjęcia (którego treść i forma jest regularnie ustalana i podawana do publicznej wiadomości przez EBC). W przypadku nieotrzymania wymienionego listu w określonym wyżej okresie czterech tygodni przez nieprawidłowo działający KBC, przyjmuje się, że zainteresowani uczestnicy TARGET odrzucili propozycję rekompensaty.

e) Wypłaty rekompensat dokonuje nieprawidłowo działający KBC po otrzymaniu listu przyjęcia od uczestnika TARGET. Wypłaty rekompensat nie podlegają żadnym zobowiązaniom z tytułu odsetek.";

9) Artykuły 8, 9 i 10 otrzymują nową numerację, odpowiednio jako art. 9, 10 i 11;

10) skreśla się załącznik V.

Artykuł 2

Przepisy końcowe

1. Niniejsze wytyczne skierowane są do krajowych banków centralnych uczestniczących Państw Członkowskich.

2. Niniejsze wytyczne wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2003 r.

3. Niniejsze wytyczne zostają opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Sporządzono we Frankfurcie nad Menem, dnia 4 kwietnia 2003 r.

W imieniu Rady Prezesów EBC

Willem F. Duisenberg

Prezes

[1] Dz.U. L 140 z 24.5.2001, str. 72.

[2] Dz.U. L 67 z 9.3.2002, str. 74.

--------------------------------------------------