ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) 2020/1322

z dnia 23 września 2020 r.

zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1881/2006 w odniesieniu do najwyższych dopuszczalnych poziomów 3-monochloropropanodiolu (3-MCPD), estrów 3-MCPD kwasów tłuszczowych oraz estrów glicydowych kwasów tłuszczowych w niektórych środkach spożywczych

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając rozporządzenie Rady (EWG) nr 315/93 z dnia 8 lutego 1993 r. ustanawiające procedury Wspólnoty w odniesieniu do substancji skażających w żywności (1), w szczególności jego art. 2 ust. 3,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) W rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1881/2006 (2) określono najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych. W załączniku do wspomnianego rozporządzenia ustanowiono najwyższe dopuszczalne poziomy 3-monochloropropanodiolu (3-MCPD) oraz estrów glicydowych kwasów tłuszczowych.

(2) Z powodu rozbieżności naukowej, która dotyczy ustalenia tolerowanego dziennego pobrania (TDI) w sprawozdaniu Wspólnego Komitetu Ekspertów FAO/WHO ds. Dodatków do Żywności i Zanieczyszczeń (3), w dniu 21 listopada 2017 r. panel ds. środków trujących w łańcuchu żywnościowym („panel CONTAM”) Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności przyjął opinię naukową (4) w sprawie aktualizacji oceny ryzyka dla zdrowia ludzi związanego z obecnością w żywności 3-monochloropropanodiolu (3-MCPD) oraz jego estrów kwasów tłuszczowych, opublikowanej w 2016 r. (5).

(3) Panel CONTAM ustanowił zaktualizowane grupowe TDI w wysokości 2 μg/kg masy ciała dziennie w przypadku 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych. Panel zauważył, że przedmiotowe TDI nie są przekroczone w populacji osób dorosłych. Odnotowano jednak nieznaczne przekroczenie TDI w przypadku konsumentów należących do młodszych grup wiekowych i spożywających duże ilości wspomnianych substancji z żywnością, a zwłaszcza w przypadku niemowląt karmionych wyłącznie preparatami do żywienia niemowląt.

(4) 3-MCPD i jego estry kwasów tłuszczowych są zanieczyszczeniami procesowymi, które powstają podczas rafinacji olejów roślinnych. Należy zatem ustanowić najwyższe dopuszczalne poziomy zawartości 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych w olejach i tłuszczach roślinnych wprowadzanych do obrotu z przeznaczeniem dla konsumenta końcowego lub do stosowania jako składnik żywności. Ponieważ oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia nie zawiera estrów glicydowych kwasów tłuszczowych, 3-MCPD ani jego estrów kwasów tłuszczowych, w przypadku oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia nie należy stosować ani nowych najwyższych dopuszczalnych poziomów zawartości 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych, ani obecnego najwyższego dopuszczalnego poziomu estrów glicydowych kwasów tłuszczowych.

(5) Z uwagi na ewentualne obawy dotyczące zdrowia niemowląt i małych dzieci należy jednak ustanowić bardziej restrykcyjny najwyższy dopuszczalny poziom w przypadku olejów i tłuszczów roślinnych przeznaczonych do produkcji żywności dla dzieci i produktów zbożowych przetworzonych dla niemowląt i małych dzieci.

(6) Aby wykluczyć wszelkie ewentualne obawy dotyczące zdrowia niemowląt i małych dzieci, w szczególności biorąc pod uwagę możliwe narażenie na 3-MCPD i jego estry kwasów tłuszczowych w przypadku niemowląt karmionych wyłącznie preparatami do początkowego żywienia niemowląt, należy ustalić szczegółowe rygorystyczne najwyższe dopuszczalne poziomy w przypadku preparatów do początkowego żywienia niemowląt, preparatów do dalszego żywienia niemowląt i żywności specjalnego przeznaczenia medycznego przeznaczonej dla niemowląt i małych dzieci, w zależności od tego, czy są sprzedawane w formie proszku czy płynu.

(7) Biorąc pod uwagę, że nieznaczne przekroczenie TDI zaobserwowano u konsumentów należących do młodszych grup wiekowych i spożywających duże ilości wspomnianych substancji z żywnością, a nie tylko w przypadku niemowląt karmionych wyłącznie preparatami do żywienia niemowląt, ten sam rygorystyczny poziom należy stosować w odniesieniu do preparatów do żywienia małych dzieci, ponieważ te preparaty są spożywane również przez dzieci w wieku poniżej 3 lat. Ponadto obecny najwyższy dopuszczalny poziom estrów glicydowych kwasów tłuszczowych w preparatach do początkowego żywienia niemowląt i preparatach do dalszego żywienia niemowląt należy przyjąć również dla preparatów do żywienia małych dzieci.

(8) Poza tym z otrzymanych publikacji naukowych i danych dotyczących występowania wyraźnie wynika, że również olej z ryb i oleje z innych organizmów morskich mogą zawierać wysokie poziomy estrów glicydowych kwasów tłuszczowych oraz 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych. Aby zapewnić wysoki poziom ochrony zdrowia ludzkiego, należy ustanowić najwyższy dopuszczalny poziom estrów glicydowych kwasów tłuszczowych oraz 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych w oleju z ryb i olejach z innych organizmów morskich.

(9) Podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze powinny mieć wystarczającą ilość czasu na dostosowanie swoich procesów produkcji, w związku z czym najwyższe dopuszczalne poziomy 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych oraz nowe najwyższe dopuszczalne poziomy estrów glicydowych w preparatach do żywienia małych dzieci oraz w oleju z ryb i olejach z innych organizmów morskich powinny mieć zastosowanie dopiero od dnia 1 stycznia 2021 r. Ponadto należy zezwolić, aby produkty niezgodne z najwyższymi dopuszczalnymi poziomami 3-MCPD i jego estrów kwasów tłuszczowych oraz wprowadzone do obrotu przed powyższą datą mogły pozostać w obrocie do upływu daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do użycia. Jednak z uwagi na to, że estry glicydowe kwasów tłuszczowych są genotoksycznymi czynnikami rakotwórczymi i w związku z tym ich obecność stanowi wyższe ryzyko dla zdrowia publicznego, produkty niezgodne z nowymi najwyższymi dopuszczalnymi poziomami estrów glicydowych kwasów tłuszczowych oraz wprowadzone do obrotu przed dniem 1 stycznia 2021 r. powinny móc pozostać w obrocie tylko przez ograniczony okres.

(10) Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie (WE) nr 1881/2006.

(11) Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz,

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1 W załączniku do rozporządzenia (WE) nr 1881/2006 wprowadza się zmiany zgodnie z załącznikiem do niniejszego rozporządzenia.

Artykuł 2 Oleje z ryb i oleje z innych organizmów morskich, o których mowa w pkt 4.2.1 i 4.2.2 załącznika do rozporządzenia (WE) nr 1881/2006, oraz preparaty do żywienia małych dzieci, o których mowa w pkt 4.2.3 i 4.2.4 tego załącznika, które zostały zgodnie z prawem wprowadzone do obrotu przed dniem 1 stycznia 2021 r., mogą pozostawać w obrocie do dnia 30 czerwca 2021 r. Środki spożywcze wymienione w pkt 4.3 załącznika do rozporządzenia (WE) nr 1881/2006, które zostały zgodnie z prawem wprowadzone do obrotu przed dniem 1 stycznia 2021 r., mogą pozostawać w obrocie do upływu daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do użycia.

Artykuł 3 Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich. Sporządzono w Brukseli dnia 23 września 2020 r. W imieniu Komisji Ursula VON DER LEYEN Przewodnicząca

(1) Dz.U. L 37 z 13.2.1993, s. 1.

(2) Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1881/2006 z dnia 19 grudnia 2006 r. ustalające najwyższe dopuszczalne poziomy niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych (Dz.U. L 364 z 20.12.2006, s. 5).

(3) „Safety evaluation of certain contaminants in food” (Ocena bezpieczeństwa niektórych zanieczyszczeń w żywności). WHO Food Additives Series, nr 74, 2018 r. Toxicological Monographs 19 bis of the 83rd meeting.

http://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/276868/9789241660747-eng.pdf?ua=1

(4) Panel EFSA CONTAM (panel EFSA ds. środków trujących w łańcuchu żywnościowym), 2018 r. „Scientific opinion on the update of the risk assessment on 3-monochloropropanediol and its fatty acid esters” (Opinia naukowa w sprawie aktualizacji oceny ryzyka dotyczącej 3-monochloropropanodiolu i jego estrów kwasów tłuszczowych). Dziennik EFSA 2018; 16(1):5083, 48 s. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2018.5083

(5) Panel EFSA CONTAM (panel EFSA ds. środków trujących w łańcuchu żywnościowym), 2016 r. „Scientific opinion on the risks for human health related to the presence of 3- and 2-monochloropropanediol (MCPD), and their fatty acid esters, and glycidyl fatty acid esters in food” (Opinia naukowa w sprawie ryzyka dla zdrowia ludzi związanego z obecnością 3- i 2-monochloropropanodiolu (MCPD) oraz ich estrów kwasów tłuszczowych i estrów glicydowych kwasów tłuszczowych w żywności). Dziennik EFSA 2016; 14(5):4426, 159 s. doi:10.2903/j.efsa.2016.4426.