ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 199/2006

z dnia 3 lutego 2006 r.

zmieniające rozporządzenie (WE) nr 466/2001 ustalające najwyższe dopuszczalne poziomy dla niektórych zanieczyszczeń w środkach spożywczych w odniesieniu do dioksyn i dioksynopodobnych PCB

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską,

uwzględniając rozporządzenie Rady (EWG) nr 315/93 z dnia 8 lutego 1993 r. ustanawiające procedury Wspólnoty w odniesieniu do substancji skażających w żywności (1), w szczególności jego art. 2 ust. 3,

a także mając na uwadze, co następuje:

Temin „dioksyny”, przywołany w niniejszym rozporządzeniu, obejmuje grupę 75 polichlorowanych dibenzo-p-dioksyn („PCDD”) oraz grupę 135 polichlorowanych dibenzofuranów („PCDF”), z których 17 ma działanie toksyczne. Polichlorowane bifenyle („PCB”) stanowią grupę 209 różnych kongenerów, które mogą być podzielone, ze względu na swoje właściwości toksykologiczne, na dwie grupy: niewielka ich liczba wykazuje własności toksykologiczne podobne do dioksyn i dlatego są one nazywane „dioksynopodobnymi PCB”. Większość z nich nie wykazuje toksyczności „dioksynopodobnej”, lecz ma inny profil toksykologiczny.

Każdy kongener dioksyn lub dioksynopodobnych PCB prezentuje inny poziom toksyczności. Aby móc podsumować toksyczność tych różnych kongenerów, w celu ułatwienia oceny ryzyka i kontroli regulacyjnej wprowadzona została koncepcja współczynników równoważności toksycznej („TEF”). Oznacza to, że wyniki analizy odnoszące się do poszczególnych kongenerów dioksyn i dioksynopodobnych PCB są wyrażone w postaci jednej jednostki wartościującej: „Równoważnik toksyczny TCDD” („TEQ”).

Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 466/2001 Komisja miała dokonać przeglądu przepisów dotyczących dioksyn w świetle nowych danych na temat obecności dioksyn i dioksynopodobnych PCB, w szczególności w celu włączenia dioksynopodobnych PCB do poziomów, jakie mają zostać ustalone.

Wszystkie podmioty w łańcuchu żywnościowym i paszowym nadal muszą dokładać wszelkich starań i podejmować niezbędne działania w celu ograniczenia obecności dioksyn i dioksynopodobnych PCB w paszy i żywności. Rozporządzenie (WE) nr 466/2001 stanowi, odpowiednio, że najwyższe dopuszczalne poziomy powinny zostać poddane kolejnemu przeglądowi najpóźniej do dnia 31 grudnia 2006 r. w celu znacznego ich obniżenia i ewentualnego ustalenia najwyższych dopuszczalnych poziomów dla innych środków spożywczych. Biorąc pod uwagę czas niezbędny do otrzymania danych z monitorowania, wystarczających do ustalenia znacznie niższych poziomów, należy ten termin przedłużyć.

Proponuje się ustalić najwyższe dopuszczalne poziomy sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB wyrażonej w równoważnikach toksyczności Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), przy zastosowaniu WHO-TEF, gdyż jest to najbardziej odpowiednie podejście z toksykologicznego punktu widzenia. W celu zapewnienia płynnego przejścia do nowych zasad w okresie przejściowym oprócz nowo ustalonych poziomów sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB nadal powinno się stosować dotychczas obowiązujące poziomy dioksyn. Środki spożywcze wymienione w sekcji 5 załącznika I muszą w tym okresie spełniać wymagania dotyczące najwyższych dopuszczalnych poziomów dioksyn i najwyższych dopuszczalnych poziomów sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB. Do dnia 31 grudnia 2008 r. zostanie rozpatrzona kwestia zrezygnowania z odrębnego najwyższego dopuszczalnego poziomu dla dioksyn.

Finlandii i Szwecji przyznano odstępstwa zezwalające na wprowadzanie do obrotu pochodzących z rejonu Bałtyku i przeznaczonych do spożycia na terytorium tych państw ryb, zawierających poziomy dioksyn przekraczające poziomy ustalone w pkt 5.2 sekcji 5 załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 466/2001. Te Państwa Członkowskie spełniły warunki dotyczące zapewnienia konsumentom informacji o zaleceniach dietetycznych. Każdego roku informują one Komisję o wynikach prowadzonego przez siebie monitorowania poziomów dioksyn w rybach z rejonu Bałtyku i powiadamiają o środkach podjętych w celu zmniejszenia narażenia ludności na dioksyny z ryb z rejonu Bałtyku.

Z rezultatów monitorowania poziomów dioksyn i dioksynopodobnych PCB prowadzonego przez Finlandię i Szwecję wynika, że należy przedłużyć okres przejściowy, w którym obowiązują odstępstwa przyznane tym Państwom Członkowskim. Odstępstwa te należy jednak ograniczyć do niektórych gatunków ryb. Powinny one mieć zastosowanie do najwyższych dopuszczalnych poziomów dioksyn i najwyższych dopuszczalnych poziomów sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB ustalonych w pkt 5.2 sekcji 5 załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 466/2001.

Zmniejszenie wynikającego ze spożycia żywności narażenia ludności na dioksyny i dioksynopodobne PCB jest ważne i konieczne dla zapewnienia ochrony konsumentów. Ponieważ zanieczyszczenie żywności jest bezpośrednio zależne od zanieczyszczenia paszy, należy przyjąć jednolite podejście, aby zmniejszyć występowanie dioksyn i dioksynopodobnych PCB w poszczególnych ogniwach łańcucha żywnościowego, począwszy od materiałów paszowych poprzez zwierzęta służące do produkcji żywności do ludzi. Aby znacznie zmniejszyć obecność dioksyn i dioksynopodobnych PCB w paszy i żywności stosuje się proaktywne podejście, dlatego najwyższe dopuszczalne poziomy należy poddać przeglądowi w określonym terminie w celu ustalenia niższych poziomów. W związku z powyższym najpóźniej do dnia 31 grudnia 2008 r. zostanie rozpatrzona kwestia znacznego obniżenia najwyższych dopuszczalnych poziomów sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB.

Odnośnie do ustalenia najwyższych dopuszczalnych poziomów dla innych środków spożywczych do dnia 31 grudnia 2008 r., szczególną uwagę należy zwrócić na potrzebę ustalenia konkretnych, obniżonych najwyższych dopuszczalnych poziomów dioksyn i dioksynopodobnych PCB w żywności dla niemowląt i małych dzieci w świetle danych z monitorowania otrzymanych w toku realizacji programów monitorowania dioksyn i dioksynopodobnych PCB w żywności dla niemowląt i małych dzieci w latach 2005, 2006 i 2007.

PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:

Artykuł 1

W rozporządzeniu (WE) nr 466/2001 wprowadza się następujące zmiany:

Do dnia 31 marca każdego roku Finlandia i Szwecja informują Komisję o otrzymanych w ubiegłym roku wynikach prowadzonego przez nie monitorowania poziomów dioksyn i dioksynopodobnych PCB w rybach z rejonu Bałtyku oraz składają sprawozdanie o środkach podjętych w celu zmniejszenia narażenia ludności na dioksyny i dioksynopodobne PCB z ryb z rejonu Bałtyku. Finlandia i Szwecja kontynuują wdrażanie niezbędnych działań w celu zapewnienia, aby ryby i produkty rybne niespełniające wymagań pkt 5.2 sekcji 5 załącznika I nie były wprowadzane do obrotu w pozostałych Państwach Członkowskich.”;

„1a. W drodze odstępstwa od ust. 1, Finlandia i Szwecja są upoważnione, podczas okresu przejściowego przedłużonego do dnia 31 grudnia 2011 r., do wprowadzania do obrotu łososia (Salmo salar), śledzia (Clupea harengus), minoga rzecznego (Lampetra fluviatilis), pstrąga (Salmo trutta), pstrąga źródlanego (Salvelinus spp) i sielawy (Coregonus albula) pochodzących z rejonu Bałtyku, przeznaczonych do konsumpcji na terytorium tych państw, z poziomem dioksyn oraz/lub poziomem dioksynopodobnych PCB przekraczającym poziomy ustalone w pkt 5.2 sekcji 5 załącznika I, pod warunkiem że istnieje system, który zapewnia konsumentom pełną informację o zaleceniach dietetycznych dotyczących ograniczenia konsumpcji ryb z rejonu Bałtyku przez najbardziej narażone grupy ludności w celu uniknięcia potencjalnych zagrożeń dla zdrowia.

Artykuł 2

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Niniejsze rozporządzenie stosuje się od dnia 4 listopada 2006 r.

W odniesieniu do najwyższych dopuszczalnych poziomów sumy dioksyn i dioksynopodobnych PCB niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do produktów, które zostały wprowadzone do obrotu przed dniem 4 listopada 2006 r. zgodnie z obowiązującymi przepisami. Obowiązek udowodnienia, kiedy produkty zostały wprowadzone do obrotu, spoczywa na przedsiębiorstwie spożywczym.

(1) Dz.U. L 37 z 13.2.1993, str. 1. Rozporządzenie zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1882/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 284 z 31.10.2003, str. 1).

(2) Dz.U. L 77 z 16.3.2001, str. 1. Rozporządzenie ostatnio zmienione rozporządzeniem (WE) nr 1822/2005 (Dz.U. L 293 z 9.11.2005, str. 11).

(3) Opinia Komitetu Naukowego ds. Żywności w sprawie oceny ryzyka dioksyn i dioksynopodobnych PCB w żywności wydana dnia 30 maja 2001 r. – wersja zaktualizowana oparta na nowych informacjach naukowych dostępnych od czasu przyjęcia przez SCF opinii z dnia 22 listopada 2000 r. (http://europa.eu.int/comm/food/fs/sc/scf/out90_en.pdf).

(4) Dz.U. L 209 z 6.8.2002, str. 5. Dyrektywa zmieniona dyrektywą Komisji 2004/44/WE z dnia 13 kwietnia 2004 r. (Dz.U. L 113 z 20.4.2004, str. 17).

(5) Informacje na temat różnych sposobów szacowania niepewności rozszerzonej i wartości niepewności pomiaru można znaleźć w raporcie „Raport na temat relacji między wynikami analiz, niepewnością pomiaru, współczynnikami odzysku i przepisami prawodawstwa UE dotyczącego żywności i paszy” – http://europa.eu.int/comm/food/food/chemicalsafety/contaminants/report-sampling_analysis_2004_en.pdf

(6) Dz.U. L 67 z 9.3.2002, str. 69.

ZAŁĄCZNIK

Sekcja 5 załącznika I rozporządzenia (WE) nr 466/2001 otrzymuje brzmienie:

„Sekcja 5. Dioksyny [suma polichlorowanych dibenzo-p-dioksyn (PCDD) oraz polichlorowanych dibenzofuranów (PCDF), wyrażona w równoważnikach toksyczności Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) przy zastosowaniu współczynników równoważności toksycznej WHO-TEF (toxic equivalency factors, 1997), jak również suma dioksyn i dioksynopodobnych PCB (suma polichlorowanych dibenzo-p-dioksyn (PCDD), polichlorowanych dibenzofuranów (PCDF) i polichlorowanych bifenyli (PCB), wyrażona w równoważnikach toksyczności Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), przy zastosowaniu współczynników równoważności toksycznej WHO-TEF z 1997 r. (1)) Żywność Najwyższe dopuszczalne poziomy Suma dioksyn i furanów (WHO-PCDD/F-TEQ) (2) Najwyższe dopuszczalne poziomy Suma dioksyn, furanów i dioksynopodobnych PCB (WHO-PCDD/F-PCB-TEQ) (2) Metody pobierania próbek i wymagania dotyczące metod analizowania 5.1.1. Mięso i produkty mięsne (3) Dyrektywa 2002/69/WE (5) – przeżuwaczy (bydło, owce) 3,0 pg/g tłuszczu (4) 4,5 pg /g tłuszczu (4) – drobiu i dziczyzny hodowlanej 2,0 pg/g tłuszczu (4) 4,0 pg/g tłuszczu (4) – świń 1,0 pg/g tłuszczu (4) 1,5 pg/g tłuszczu (4) 5.1.2. Wątroba i produkty pochodne zwierząt lądowych 6,0 pg/g tłuszczu (4) 12,0 pg/g tłuszczu (4) 5.2. Mięso z mięśni ryb i produkty rybołówstwa i produkty z nich, z wyjątkiem węgorza (6) (7) 4,0 pg/g żywej wagi 8,0 pg/g żywej wagi Dyrektywa 2002/69/WE (5) – Mięso z mięśni węgorza (Anguilla anguilla) i produkty z niego 4,0 pg/g żywej wagi 12,0 pg/g żywej wagi 5.3. Mleko (8) i przetwory mleczne, włącznie z tłuszczem maślanym 3,0 pg/g tłuszczu (4) 6,0 pg/g tłuszczu (4) Dyrektywa 2002/69/WE (5) 5.4. Kurze jaja i produkty jajeczne (9) 3,0 pg/g tłuszczu (4) 6,0 pg/g tłuszczu (4) Dyrektywa 2002/69/WE (5) 5.5. Oleje i tłuszcze Dyrektywa 2002/69/WE (5) – tłuszcz zwierzęcy – – z przeżuwaczy 3,0 pg/g tłuszczu 4,5 pg/g tłuszczu – – z drobiu i dziczyzny hodowlanej 2,0 pg/g tłuszczu 4,0 pg/g tłuszczu – – ze świń 1,0 pg/g tłuszczu 1,5 pg/g tłuszczu – – mieszany tłuszcz zwierzęcy 2,0 pg/g tłuszczu 3,0 pg/g tłuszczu – Olej roślinny i tłuszcze 0,75 pg/g tłuszczu 1,5 pg/g tłuszczu – olej ze zwierząt morskich (olej z ryb, olej z wątróbek rybich i oleje z innych organizmów morskich przeznaczonych do spożycia przez ludzi) 2,0 pg/g tłuszczu 10,0 pg/g tłuszczu

(1) Współczynniki równoważności toksycznej (WHO-TEF) przyjęte w celu oceny ryzyka dla zdrowia ludzkiego na podstawie wniosków z posiedzenia Światowej Organizacji Zdrowia, które odbyło się w Sztokholmie, Szwecja, w dniach 15–18 czerwca 1997 r. (Van den Berg i wsp., (1998) Toxic Equivalency Factors (TEFs) for PCBs, PCDDs, PCDFs for Humans and for Wildlife. Environmental Health Perspectives, 106(12), 775).

(2) Górne granice stężeń: górne granice stężeń są obliczone przy założeniu, że wszystkie wartości różnych kongenerów poniżej granicy oznaczalności są równe granicy oznaczalności.

(3) Mięso bydła, owiec, świń, drobiu i dziczyzny hodowlanej, według definicji w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 139 z 30.4.2004. Wersja w brzmieniu poprawionym w Dz.U. L 226 z 25.6.2004, str. 22), z wykluczeniem podrobów jadalnych zgodnie z definicją w tym załączniku.

(4) Najwyższe dopuszczalne poziomy nie odnoszą się do artykułów żywnościowych zawierających < 1 % tłuszczu.

(5) Dz.U. L 209 z 6.8.2002, str. 5. Dyrektywa ostatnio zmieniona dyrektywą 2004/44/WE (Dz.U. L 113 z 20.4.2004, str. 17).

(6) Mięso z mięśni ryb i produkty rybołówstwa według definicji kategorii a), b), c), e) i f) wyszczególnionych w art. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 104/2000 (Dz.U. L 17 z 21.1.2000, str. 22. Rozporządzenie zmienione Aktem Przystąpienia z 2003 r.). Najwyższy dopuszczalny poziom odnosi się do skorupiaków, z wykluczeniem brązowego mięsa krabów oraz mięsa głowy i tułowia homarów i podobnych dużych skorupiaków (Nephropidae and Palinuridae) oraz do głowonogów bez wnętrzności.

(7) Jeśli ryba ma być spożyta w całości, najwyższy dopuszczalny poziom odnosi się do całej ryby.

(8) Mleko (surowe mleko, mleko do produkcji przetworów mlecznych oraz mleko poddane obróbce cieplnej, według definicji załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 853/2004.

(9) Jaja kurze i produkty jajeczne według definicji w załączniku I do rozporządzenia (WE) nr 853/2004.”