DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI (UE) 2020/1723

z dnia 16 listopada 2020 r.

w sprawie środków mających na celu zapobieżenie wprowadzeniu do Unii wirusa pryszczycy z Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji i Turcji

(notyfikowana jako dokument nr C(2020) 7661)

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

KOMISJA EUROPEJSKA,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,

uwzględniając dyrektywę Rady 91/496/EWG z dnia 15 lipca 1991 r. ustanawiającą zasady regulujące organizację kontroli weterynaryjnych zwierząt wprowadzanych na rynek Wspólnoty z państw trzecich i zmieniającą dyrektywy 89/662/EWG, 90/425/EWG oraz 90/675/EWG (1), w szczególności jej art. 18 ust. 6,

uwzględniając dyrektywę Rady 97/78/WE z dnia 18 grudnia 1997 r. ustanawiającą zasady regulujące organizację kontroli weterynaryjnej produktów wprowadzanych do Wspólnoty z państw trzecich (2), w szczególności jej art. 22 ust. 6,

a także mając na uwadze, co następuje:

(1) Pryszczyca jest jedną z najbardziej zakaźnych chorób bydła, owiec, kóz i świń. Wirus wywołujący chorobę może szybko się rozprzestrzeniać, w szczególności poprzez produkty uzyskane z zakażonych zwierząt i skażone przedmioty, w tym środki transportu, np. pojazdy lub statki dla zwierząt gospodarskich. Wirus może również przetrwać w skażonym otoczeniu poza organizmem zwierzęcia będącego żywicielem przez kilka tygodni, w zależności od temperatury. W związku z tym, w celu zmniejszenia ryzyka wprowadzenia wirusa pryszczycy do Unii, należy przeprowadzać kontrole weterynaryjne środków transportu po ich powrocie po takim transporcie do Unii z niektórych państw trzecich.

(2) Decyzję wykonawczą Komisji (UE) 2017/675 (3), zmienioną decyzjami wykonawczymi Komisji (UE) 2017/887 (4), (UE) 2018/489 (5) oraz (UE) 2019/242 (6), przyjęto w związku z wystąpieniem ognisk pryszczycy w Algierii, Libii, Maroku i Tunezji oraz ustanowiono w niej środki ochronne na poziomie unijnym, z uwzględnieniem możliwości przetrwania wirusa pryszczycy w środowisku i potencjalnych dróg przenoszenia tego wirusa. Środki te przewidywały odpowiednie czyszczenie i dezynfekcję pojazdów i statków dla zwierząt gospodarskich z tych państw trzecich wprowadzanych na terytorium Unii bezpośrednio albo po tranzycie przez inne państwa trzecie, ponieważ jest to najwłaściwszy sposób na zmniejszenie ryzyka szybkiego przenoszenia wirusa na duże odległości. Decyzja wykonawcza (UE) 2017/675 straciła jednak moc w dniu 31 grudnia 2019 r.

(3) Ostatnie ogniska pryszczycy w państwach trzecich, o których mowa w decyzji wykonawczej (UE) 2017/675, zostały zgłoszone Światowej Organizacji Zdrowia Zwierząt (OIE) przez Algierię w czerwcu 2019 r. i przez Libię w marcu 2020 r. Pomimo braku zgłoszonych ognisk choroby w innych państwach trzecich, o których mowa we wspomnianej decyzji wykonawczej, nie można jednak wykluczyć występowania wirusa pryszczycy na ich terytorium, ponieważ nie zakończono planowego nadzoru serologicznego.

(4) Algieria, Egipt, Izrael (7), Liban, Libia, Maroko, Palestyna (8), Syria, Tunezja i anatolijska część Turcji nie są wolne od pryszczycy, a możliwe występowanie wirusa na tym obszarze stanowi znaczne ryzyko dla populacji podatnych zwierząt gospodarskich w Unii.

(5) Państwa członkowskie dokonują wywozu znacznej liczby przesyłek żywych zwierząt do tych państw trzecich. Pojazdy i statki dla zwierząt gospodarskich wykorzystywane do transportu tych zwierząt mogą być skażone wirusem pryszczycy, i w związku z tym stwarzają ryzyko wprowadzenia tej choroby po ich powrocie do Unii.

(6) Wykazano, że najwłaściwszym sposobem na zmniejszenie ryzyka przenoszenia wirusa na duże odległości jest czyszczenie i dezynfekcja pojazdów i statków dla zwierząt gospodarskich.

(7) Należy zatem zapewnić odpowiednie czyszczenie i dezynfekcję wszystkich pojazdów i statków dla zwierząt gospodarskich powracających z tych państw trzecich do Unii. Operator lub kierowca powinni przedłożyć właściwemu organowi w miejscu wprowadzenia do Unii odpowiednie, udokumentowane oświadczenie przeprowadzenia takiego czyszczenia i dezynfekcji.

(8) W rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 576/2013 (9) ustanowiono warunki dotyczące zdrowia zwierząt mające zastosowanie do przemieszczania o charakterze niehandlowym zwierząt domowych. Ponieważ jednak przemieszczanie o charakterze niehandlowym zwierząt domowych stwarza niewielkie ryzyko rozprzestrzeniania się pryszczycy, należy je wyłączyć z zakresu niniejszej decyzji.

(9) Państwa członkowskie powinny również mieć możliwość zlecania czyszczenia i dezynfekcji na miejscu kół lub innych części pojazdów, które przewożą lub przewoziły paszę z państw trzecich, które nie są wolne od pryszczycy, i w przypadku których nie można wykluczyć znacznego ryzyka wprowadzenia tej choroby do Unii, jeśli takie działanie zostanie uznane za niezbędne, aby zmniejszyć to ryzyko.

(10) Biorąc pod uwagę sytuację związaną z pryszczycą w Algierii, Egipcie, Izraelu, Libanie, Libii, Maroku, Palestynie, Syrii, Tunezji i anatolijskiej części Turcji, w niniejszej decyzji należy ustanowić środki mające na celu zapobieżenie wprowadzeniu wirusa pryszczycy do Unii.

(11) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 (10) ustanawia przepisy dotyczące niektórych chorób wpisanych do wykazu, w tym pryszczycy. Rozporządzenie to stosuje się od dnia 21 kwietnia 2021 r. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 (11) uchyliło dyrektywy 91/496/EWG i 97/78/WE, ale jego art. 164 ust. 2 stanowi, że do daty rozpoczęcia stosowania rozporządzenia (UE) 2016/429 w odniesieniu do kwestii objętych rozporządzeniem (UE) 2016/429 nadal zastosowanie mają art. 18 ust. 6 dyrektywy 91/496/EWG oraz art. 22 ust. 6 dyrektywy 97/78/WE. W związku z tym przepisy określone w niniejszej decyzji powinny mieć zastosowanie do dnia 20 kwietnia 2021 r.

(12) Środki przewidziane w niniejszej decyzji są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:

Artykuł 1 Przedmiot i zakres stosowania W niniejszej decyzji ustanawia się przepisy dotyczące czyszczenia i dezynfekcji pojazdów i statków przewożących zwierzęta lądowe oraz pojazdów przewożących paszę dla zwierząt lądowych, gdy takie pojazdy lub statki powracają do Unii z Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji lub Turcji. Niniejsza decyzja nie ma zastosowania do przemieszczania o charakterze niehandlowym zwierząt domowych należących do gatunków wymienionych w załączniku I do rozporządzenia (UE) nr 576/2013, o których mowa w art. 5 tego rozporządzenia.

Artykuł 2 Definicje Do celów niniejszej decyzji „pojazd dla zwierząt gospodarskich” lub „statek dla zwierząt gospodarskich” oznacza dowolny pojazd lub statek, który jest lub był wykorzystywany do przewożenia zwierząt lądowych.

Artykuł 3 Informacje, które mają być przekazywane przez operatora lub kierowcę pojazdu dla zwierząt gospodarskich lub statku dla zwierząt gospodarskich w miejscu wprowadzenia do Unii 1. Państwa członkowskie zapewniają, aby operator lub kierowca pojazdu dla zwierząt gospodarskich lub statku dla zwierząt gospodarskich po przybyciu do Unii z Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji lub Turcji, bezpośrednio lub tranzytem przez inne państwo trzecie, udzielał właściwemu organowi państwa członkowskiego w miejscu wprowadzenia do Unii informacji potwierdzających, że przedział dla zwierząt lub przedział ładunkowy oraz, w stosownych przypadkach, nadwozie ciężarówki, rampa załadowcza, sprzęt, który miał kontakt ze zwierzętami, koła, kabina kierowcy oraz wszelka odzież ochronna/obuwie ochronne używane podczas wyładunku zostały oczyszczone i zdezynfekowane po ostatnim wyładunku zwierząt. 2. Informacje, o których mowa w ust. 1, są umieszczane w oświadczeniu wypełnionym zgodnie ze wzorem ustanowionym w załączniku I lub w innym równoważnym formacie, który zawiera co najmniej informacje określone w tym wzorze. 3. Oryginał oświadczenia, o którym mowa w ust. 2, jest przechowywany przez właściwy organ przez okres trzech lat po jego otrzymaniu.

Artykuł 4 Kontrole pojazdów dla zwierząt gospodarskich przeprowadzane w miejscu wprowadzenia do Unii 1. Właściwy organ państwa członkowskiego będącego miejscem wprowadzenia do Unii przeprowadza kontrole wizualne pojazdów dla zwierząt gospodarskich przybywających z Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji lub Turcji, bezpośrednio lub tranzytem przez inne państwo trzecie, w celu stwierdzenia, czy zostały one w zadowalający sposób oczyszczone i zdezynfekowane. 2. Jeżeli kontrole wizualne, o których mowa w ust. 1, wykażą, że czyszczenie i dezynfekcja pojazdu dla zwierząt gospodarskich zostały przeprowadzone w sposób zadowalający lub jeżeli właściwy organ zlecił, zorganizował i przeprowadził dodatkową dezynfekcję wcześniej oczyszczonych pojazdów dla zwierząt gospodarskich, właściwy organ potwierdza ten fakt, wydając świadectwo zgodne ze wzorem określonym w załączniku II. 3. Jeżeli kontrole wizualne, o których mowa w ust. 1, wykażą, że czyszczenie i dezynfekcja pojazdu dla zwierząt gospodarskich nie zostały przeprowadzone w sposób zadowalający, właściwy organ podejmuje jedno z następujących działań: a) zleca należyte czyszczenie i dezynfekcję pojazdu dla zwierząt gospodarskich w wyznaczonym przez właściwy organ miejscu, które musi znajdować się możliwie najbliżej miejsca wprowadzenia na terytorium danego państwa członkowskiego, a następnie wydaje świadectwo, o którym mowa w ust. 2; b) jeżeli w pobliżu miejsca wprowadzenia nie ma odpowiedniego obiektu do przeprowadzenia czyszczenia i dezynfekcji lub gdy istnieje ryzyko, że pozostałości pochodzenia zwierzęcego mogą wydostać się z nieoczyszczonego pojazdu dla zwierząt gospodarskich: (i) nie zezwala na wjazd do Unii pojazdu dla zwierząt gospodarskich; lub (ii) w oczekiwaniu na zastosowanie środków określonych w lit. a) przeprowadza na miejscu wstępną dezynfekcję pojazdu dla zwierząt gospodarskich, który nie został w zadowalający sposób oczyszczony i zdezynfekowany. 4. Oryginał świadectwa, o którym mowa w ust. 2, jest przechowywany przez operatora lub kierowcę pojazdu dla zwierząt przez okres trzech lat. Kopia tego świadectwa jest przechowywana przez właściwy organ przez okres trzech lat po jej otrzymaniu. 5. Wszelkie wydatki poniesione na podstawie ust. 1–4 są ponoszone przez odpowiedzialne podmioty.

Artykuł 5 Kontrole statków dla zwierząt gospodarskich przeprowadzane w miejscu wyprowadzenia z Unii 1. Właściwy organ państwa członkowskiego będącego miejscem wyprowadzenia statku dla zwierząt gospodarskich przeprowadza kontrole wizualne w celu sprawdzenia, czy został on w zadowalający sposób oczyszczony i zdezynfekowany, przed załadunkiem zwierząt, gdy statek ten wyrusza pierwszy raz z Unii po powrocie z Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji lub Turcji bezpośrednio lub tranzytem przez inne państwo trzecie. 2. Jeżeli kontrole wizualne, o których mowa w ust. 1, wykażą, że czyszczenie i dezynfekcja zostały przeprowadzone w sposób zadowalający, właściwy organ zezwala na załadunek zwierząt. 3. Jeżeli kontrole wizualne, o których mowa w ust. 1, wykażą, że czyszczenie i dezynfekcja statku dla zwierząt gospodarskich nie zostały przeprowadzone w zadowalający sposób, właściwy organ podejmuje jedno z następujących działań: a) zleca należyte czyszczenie i dezynfekcję statku dla zwierząt gospodarskich w miejscu wyznaczonym przez właściwy organ; b) nie zezwala na załadunek zwierząt. 4. Wszelkie wydatki poniesione na podstawie ust. 1, 2 i 3 są ponoszone przez odpowiedzialne podmioty.

Artykuł 6 Kontrole pojazdów przewożących pasze przeprowadzane w miejscu wprowadzenia do Unii Właściwy organ państwa członkowskiego będącego miejscem wprowadzenia do Unii może zlecić przeprowadzenie czyszczenia lub dezynfekcji na miejscu kół lub innych części pojazdów, które przewożą lub przewoziły paszę do Algierii, Egiptu, Izraela, Libanu, Libii, Maroka, Palestyny, Syrii, Tunezji lub Turcji i w przypadku których nie można wykluczyć znaczącego ryzyka wprowadzenia pryszczycy na terytorium Unii, jeśli takie działanie zostanie uznane za niezbędne, aby zmniejszyć to ryzyko.

Artykuł 7 Stosowanie Niniejszą decyzję stosuje się do dnia 20 kwietnia 2021 r.

Artykuł 8 Adresaci Niniejsza decyzja skierowana jest do państw członkowskich.

Sporządzono w Brukseli dnia 16 listopada 2020 r. W imieniu Komisji Stella KYRIAKIDES Członek Komisji

(1) Dz.U. L 268 z 24.9.1991, s. 56.

(2) Dz.U. L 24 z 30.1.1998, s. 9.

(3) Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2017/675 z dnia 7 kwietnia 2017 r. w sprawie środków mających na celu zapobieżenie wprowadzeniu do Unii wirusa pryszczycy z Algierii (Dz.U. L 97 z 8.4.2017, s. 31).

(4) Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2017/887 z dnia 22 maja 2017 r. w sprawie środków mających na celu zapobieżenie wprowadzeniu do Unii wirusa pryszczycy z Tunezji oraz zmiany decyzji wykonawczej (UE) 2017/675 (Dz.U. L 135 z 24.5.2017, s. 25).

(5) Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2018/489 z dnia 21 marca 2018 r. zmieniająca decyzję (UE) 2017/675 w sprawie środków mających na celu zapobieżenie wprowadzeniu do Unii wirusa pryszczycy z Algierii i Tunezji (Dz.U. L 81 z 23.3.2018, s. 20).

(6) Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2019/242 z dnia 7 lutego 2019 r. zmieniająca decyzję (UE) 2017/675 w sprawie środków mających na celu zapobieżenie wprowadzeniu do Unii wirusa pryszczycy z Algierii, Libii, Maroka i Tunezji (Dz.U. L 39 z 11.2.2019, s. 16).

(7) Rozumiany jako Państwo Izrael; określenie to nie ma zastosowania do obszarów geograficznych, które przeszły pod administrację Państwa Izrael po dniu 5 czerwca 1967 r., a mianowicie Wzgórz Golan, Strefy Gazy, Wschodniej Jerozolimy i pozostałego obszaru Zachodniego Brzegu.

(8) Użycie tej nazwy nie może być traktowane jako uznanie państwa Palestyna i pozostaje bez uszczerbku dla indywidualnych stanowisk państw członkowskich w tej kwestii.

(9) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 576/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie przemieszczania o charakterze niehandlowym zwierząt domowych oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 998/2003 (Dz.U. L 178 z 28.6.2013, s. 1).

(10) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniające i uchylające niektóre akty w dziedzinie zdrowia zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (Dz.U. L 84 z 31.3.2016, s. 1).

(11) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 z dnia 15 marca 2017 r. w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych) (Dz.U. L 95 z 7.4.2017, s. 1).