Umowa o partnerstwie i współpracy

między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi a Republiką Kazachstanu [1]

KRÓLESTWO BELGII,

KRÓLESTWO DANII,

REPUBLIKA FEDERALNA NIEMIEC,

REPUBLIKA GRECKA,

KRÓLESTWO HISZPANII,

REPUBLIKA FRANCUSKA,

IRLANDIA,

REPUBLIKA WŁOSKA,

WIELKIE KSIĘSTWO LUKSEMBURGA,

KRÓLESTWO NIDERLANDÓW,

REPUBLIKA AUSTRII,

REPUBLIKA PORTUGALSKA,

REPUBLIKA FINLANDII,

KRÓLESTWO SZWECJI,

ZJEDNOCZONE KRÓLESTWO WIELKIEJ BRYTANII I IRLANDII PÓŁNOCNEJ,

Umawiające się Strony Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Węgla i Stali oraz Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej,

zwane dalej "Państwami Członkowskimi", oraz

WSPÓLNOTA EUROPEJSKA, EUROPEJSKA WSPÓLNOTA WĘGLA I STALI ORAZ EUROPEJSKA WSPÓLNOTA ENERGII ATOMOWEJ,

zwane dalej "Wspólnotą",

z jednej strony,

ORAZ REPUBLIKA KAZACHSTANU,

z drugiej strony,

UWZGLĘDNIAJĄC więzi istniejące między Wspólnotą, jej Państwami Członkowskimi a Republiką Kazachstanu, a także wspólnie uznawane wartości,

UZNAJĄC, że wolą Wspólnoty i Republiki Kazachstanu jest zacieśnianie tych więzi i ustanowienie partnerstwa oraz współpraca, która wzmocniłaby i rozszerzyła istniejące już między nimi stosunki, w szczególności na podstawie Umowy między Europejską Wspólnotą Gospodarczą oraz Europejską Wspólnotą Energii Atomowej a Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie handlu i współpracy handlowo-gospodarczej, podpisanej dnia 18 grudnia 1989 roku,

Wspólnota i jej Państwa Członkowskie oraz Republika Kazachstanu zobowiązują się do wzmacniania swobód politycznych i gospodarczych leżących u podstaw partnerstwa,

Strony zobowiązują się do wspierania pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego oraz rozstrzygania sporów na drodze pokojowej, a także do współpracy zmierzającej do realizacji tych celów na forum Narodów Zjednoczonych oraz Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie,

Wspólnota i jej Państwa Członkowskie oraz Republika Kazachstanu zobowiązały się z całą stanowczością do pełnego wdrożenia wszystkich postanowień i wszystkich zasad zawartych w Akcie końcowym Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (KBWE), w dokumentach końcowych kolejnych konferencji, które odbyły się w Madrycie i w Wiedniu, w dokumencie Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie w Bonn w sprawie współpracy gospodarczej, w Karcie Paryskiej dla Nowej Europy oraz w Dokumencie helsińskim Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie z 1992 roku,

POTWIERDZAJĄC przyłączenie się Wspólnoty i jej Państw Członkowskich oraz Republiki Kazachstanu do Europejskiej karty energetycznej,

PRZEKONANI o nadrzędnym znaczeniu zasady państwa prawa i poszanowania praw człowieka, w szczególności praw mniejszości, wprowadzenia systemu opartego na pluralizmie oraz wolnych i demokratycznych wyborach, a także liberalizacji gospodarczej zmierzającej do ustanowienia gospodarki rynkowej,

WIERZĄC, iż pełna realizacja niniejszej Umowy o partnerstwie i współpracy będzie zarówno zależała, jak i przyczyni się do kontynuacji i dokonania reform politycznych, gospodarczych i prawnych w Republice Kazachstanu, jak również wprowadzenia czynników niezbędnych do współpracy, w szczególności w świetle postanowień końcowych Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie w Bonn,

PRAGNĄC wspierać proces współpracy regionalnej z krajami sąsiadującymi w dziedzinach objętych zakresem niniejszej Umowy w celu wsparcia koniunktury i stabilności regionu,

PRAGNĄC nawiązać i rozwijać regularny dialog polityczny w dwustronnych i międzynarodowych zagadnieniach będących przedmiotem wspólnego zainteresowania,

UWZGLĘDNIAJĄC wspólnotowe starania zmierzające do zapewnienia, w miarę potrzeb, współpracy gospodarczej i pomocy technicznej,

MAJĄC NA UWADZE różnice gospodarcze i społeczne między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu,

UZNAJĄC, że jednym z ważniejszych celów niniejszej Umowy powinno być ułatwianie zniesienia tych różnic w drodze wspólnotowej pomocy w rozwoju i restrukturyzacji gospodarki Kazachstanu,

MAJĄC NA UWADZE użyteczność Umowy w zakresie stopniowego zbliżenia z Republiką Kazachstanu i szerszej strefy współpracy w Europie i w regionach sąsiadujących, jak również stopniową integrację w otwartym systemie międzynarodowym,

Strony zobowiązały się do liberalizacji handlu w oparciu o zasady zawarte w Układzie ogólnym w sprawie taryf celnych i handlu (GATT),

ŚWIADOME konieczności poprawy warunków wpływających na działalność gospodarczą i inwestycje, jak również warunków w takich dziedzinach, jak zakładanie spółek, zatrudnienie, świadczenie usług i przepływ kapitału, oraz świadome celowości dążenia do stosowania zasady narodowego traktowania we wzajemnych stosunkach między przedsiębiorstwami,

PRZEKONANE, że niniejsza Umowa stworzy między Stronami nowy klimat w ich stosunkach gospodarczych, korzystny w szczególności dla rozwoju handlu i inwestycji, które są istotne dla restrukturyzacji gospodarczej i modernizacji technologicznej,

PRAGNĄC stworzenia ścisłej współpracy w dziedzinie ochrony środowiska, z uwzględnieniem współzależności istniejących w tej dziedzinie między Stronami,

PRAGNĄC stworzyć ścisłą współpracę w szczególności w dziedzinie energetyki i cywilnego bezpieczeństwa jądrowego,

MAJĄC NA UWADZE, że zamiarem Stron jest rozwijanie współpracy w dziedzinie badań naukowych w świetle komplementarności ich działań na tym obszarze,

PRAGNĄC stworzenia współpracy kulturalnej i poprawy przepływu informacji,

UZGODNIŁY, CO NASTĘPUJE:

Artykuł 1

Ustanawia się partnerstwo między Wspólnotą i jej Państwami Członkowskimi, z jednej strony, a Republiką Kazachstanu, z drugiej strony. Określa się następujące cele partnerstwa:

- stworzenie odpowiednich ram dla dialogu politycznego między Stronami w celu umożliwienia rozwoju stosunków politycznych,

- wspieranie handlu i inwestycji, jak również harmonijnych stosunków gospodarczych między Stronami, sprzyjających trwałemu rozwojowi gospodarczemu,

- stworzenie podstaw współpracy prawnej, gospodarczej, społecznej, finansowej, obywatelskiej, naukowej, technologicznej oraz kulturalnej,

- wspieranie kazachskich wysiłków podjętych w celu umacniania demokracji, rozwoju gospodarki i przejścia do gospodarki rynkowej.

TYTUŁ I

ZASADY OGÓLNE

Artykuł 2

Poszanowanie demokracji, zasad prawa międzynarodowego oraz praw człowieka określonych w szczególności w Karcie Narodów Zjednoczonych, Akcie końcowym z Helsinek i w Paryskiej Karcie Nowej Europy, jak również zasad gospodarki rynkowej, w tym ogłoszonych w dokumentach Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie w Bonn, stanowi podstawę polityki wewnętrznej i zagranicznej Stron oraz podstawowy element partnerstwa i niniejszej Umowy.

Artykuł 3

Strony uznają, że dla przyszłej koniunktury i stabilności regionu byłego Związku Radzieckiego istotne jest, aby nowe niepodległe państwa, powstałe w wyniku rozpadu Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich, zwane dalej "Państwami Niepodległymi", podtrzymywały i rozwijały współpracę między sobą zgodnie z zasadami zawartymi w Akcie końcowym z Helsinek i z prawem międzynarodowym, a także w duchu stosunków dobrosąsiedzkich. Strony dołożą wszelkich starań, aby wspierać ten proces.

TYTUŁ II

DIALOG POLITYCZNY

Artykuł 4

Strony nawiązują regularny dialog polityczny, który zamierzają rozwijać i zacieśniać. Dialog ten towarzyszy i sprzyja zbliżeniu między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu, wspiera zmiany polityczne oraz gospodarcze, które zachodzą obecnie w tym kraju, a także przyczynia się do powstania nowych form współpracy. Dialog polityczny:

- zacieśnia więzi między Republiką Kazachstanu a Wspólnotą i jej Państwami Członkowskimi, a tym samym z całą społecznością narodów demokratycznych Wspólnoty. Osiągnięte dzięki niniejszej Umowie zbliżenie gospodarcze doprowadzi do zintensyfikowania stosunków politycznych,

- prowadzi do dalszego zbliżenia stanowisk w zakresie zagadnień międzynarodowych leżących we wspólnym interesie Stron, wzmacniając tym samym bezpieczeństwo i stabilność.

Artykuł 5

Na szczeblu ministerialnym dialog polityczny prowadzony jest na forum Rady Współpracy, ustanowionej na mocy artykułu 76, a w innych wypadkach – w drodze umów wzajemnych.

Artykuł 6

Strony ustalają inne procedury i mechanizmy dialogu politycznego, w szczególności w następujących formach:

- regularne spotkania na szczeblu wysokich urzędników między przedstawicielami Wspólnoty i jej Państw Członkowskich, z jednej strony, a przedstawicielami Republiki Kazachstanu, z drugiej strony,

- pełne wykorzystanie kanałów dyplomatycznych między Stronami, w tym właściwych kontaktów w ramach współpracy dwustronnej lub wielostronnej, jak sesje Narodów Zjednoczonych, Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie i innych,

- wszelkie inne środki, łącznie z możliwością spotkań ekspertów, które mogłyby przyczynić się do zacieśnienia i rozwoju dialogu politycznego.

Artykuł 7

Dialog polityczny na szczeblu parlamentarnym prowadzony jest w ramach Parlamentarnego Komitetu Współpracy ustanowionego na mocy artykułu 81.

TYTUŁ III

HANDEL TOWARAMI

Artykuł 8

1. Strony przyznają sobie wzajemnie klauzulę największego uprzywilejowania w odniesieniu do:

- należności celnych i opłat stosowanych w przywozie i wywozie, w tym metod pobierania tych należności celnych i opłat,

- przepisów dotyczących odprawy celnej, tranzytu, składowania i przeładunku,

- podatków i wszelkiego rodzaju innych opłat wewnętrznych, stosowanych bezpośrednio lub pośrednio do przywożonych towarów,

- metod dokonywania płatności oraz transferu tych płatności,

- zasad dotyczących sprzedaży, zakupu, transportu, dystrybucji i wykorzystania towarów na rynku wewnętrznym.

2. Postanowienia ustępu 1 nie mają zastosowania do:

a) korzyści przyznanych w celu ustanowienia unii celnej lub strefy wolnego handlu albo na mocy ustanowienia takiej unii lub strefy;

b) korzyści przyznanych niektórym krajom zgodnie z GATT oraz innymi międzynarodowymi umowami na rzecz krajów rozwijających się;

c) korzyści przyznanych krajom sąsiadującym w celu ułatwienia handlu przygranicznego.

3. Postanowienia ustępu 1 nie znajdują zastosowania w okresie przejściowym, który upływa z dniem przystąpienia Republiki Kazachstanu do GATT lub z dniem 31 grudnia 1998 roku, w zależności od terminu wcześniejszego, w odniesieniu do korzyści określonych w załączniku I przyznanych przez Republikę Kazachstanu innym państwom, które powstały w wyniku rozpadu ZSRR.

Artykuł 9

1. Strony ustalają, że zasada swobodnego tranzytu jest zasadniczym warunkiem realizacji celów niniejszej Umowy.

W związku z tym każda ze Stron gwarantuje możliwość tranzytu bez żadnych ograniczeń przez swoje terytorium towarów pochodzących z obszaru celnego lub przeznaczonych na obszar celny drugiej ze Stron.

2. Zasady określone w artykule V ustępy 2, 3, 4, 5 GATT mają zastosowanie odpowiednio między Stronami.

3. Zasady określone w niniejszym artykule pozostają bez uszczerbku dla zasad szczególnych odnoszących się do określonych sektorów, takich jak transport lub produkty uzgodnione między Stronami.

Artykuł 10

Bez uszczerbku dla praw i obowiązków wynikających z wiążących obie Strony międzynarodowych konwencji dotyczących odprawy czasowej towarów, każda ze Stron przyznaje ponadto drugiej Stronie zwolnienie z opłat przywozowych i ceł nakładanych na czasowo odprawione produkty, w przypadkach oraz według procedur określonych w tej dziedzinie przez jakąkolwiek inną konwencję międzynarodową wiążąca Stronę, zgodnie z jej ustawodawstwem. Uwzględnia się warunki, na jakich zobowiązania wynikające z takiej konwencji zostały zaakceptowane przez daną Stronę.

Artykuł 11

1. Towary pochodzące z Republiki Kazachstanu są przywożone na teren Wspólnoty bez żadnych limitów ilościowych, bez uszczerbku dla postanowień artykułów 13, 16 i 17 niniejszej Umowy oraz postanowień artykułów 77, 81, 244, 249 i 280 Aktu przystąpienia Hiszpanii i Portugalii do Wspólnoty Europejskiej.

2. Towary pochodzące ze Wspólnoty są przywożone do Republiki Kazachstanu bez jakichkolwiek limitów ilościowych i środków o skutku równoważnym, bez uszczerbku dla postanowień artykułów 13, 16 i 17 niniejszej Umowy.

Artykuł 12

Towary są przedmiotem wymiany między Stronami po cenach rynkowych.

Artykuł 13

1. W przypadku gdy dany produkt jest przywożony na terytorium jednej ze Stron w takich zwiększonych ilościach i na takich warunkach, że powoduje to lub może spowodować szkodę dla interesów krajowych producentów produktów podobnych lub bezpośrednio konkurencyjnych, wówczas Wspólnota lub Republika Kazachstanu, zależnie od okoliczności, mogą podjąć odpowiednie środki, zgodnie z następującymi procedurami i warunkami.

2. Przed podjęciem jakichkolwiek środków lub, w przypadkach, w których ma zastosowanie ustęp 4, Wspólnota lub Republika Kazachstanu, w miarę możliwości, zależnie od okoliczności, dostarczają Radzie Współpracy wszelkich odpowiednich informacji w celu znalezienia rozwiązania odpowiadającego obu Stronom, zgodnie z tytułem IX.

3. Jeśli w wyniku konsultacji, w ciągu 30 dni od chwili, gdy zwróciły się do Rady Współpracy, Strony nie osiągną porozumienia co do działań, które należy podjąć w celu zaradzenia powstałej sytuacji, Strona, która wnioskowała o konsultacje, ma prawo ograniczyć przywóz danych produktów, w takim zakresie i na taki okres, jak jest to konieczne do zapobiegnięcia szkodzie lub jej naprawienia, albo przyjąć inne odpowiednie środki.

4. W sytuacjach krytycznych, kiedy zwłoka stwarza niebezpieczeństwo powstania szkód trudno odwracalnych, Strony mogą zastosować odpowiednie środki przed podjęciem konsultacji, pod warunkiem że konsultacje zostaną zaproponowane niezwłocznie po zastosowaniu tych środków.

5. Dobierając środki, zgodnie z niniejszym artykułem, Strony przyznają pierwszeństwo tym środkom, które w jak najmniejszym stopniu zakłócają osiąganie celów niniejszej Umowy.

6. Żadne z postanowień niniejszego artykułu nie narusza ani nie wpływa w żaden sposób na podjęcie przez jedną ze Stron środków antydumpingowych lub wyrównawczych, zgodnie z artykułem VI GATT, artykułem VI Porozumienia w sprawie wdrażania GATT, artykułem VI, XVI i XXIII Porozumienia w sprawie interpretacji i stosowania GATT lub odnośnym ustawodawstwem wewnętrznym.

Artykuł 14

Strony zobowiązują się rozważyć rozwinięcie postanowień niniejszej Umowy w sprawie obrotu towarowego między nimi, w zależności od okoliczności, w szczególności w sytuacji wynikającej z przystąpienia Republiki Kazachstanu do GATT. Rada Współpracy może formułować pod adresem Stron zalecenia dotyczące tego rozwoju, które, po zaakceptowaniu, mogą być wprowadzane w życie w drodze porozumienia między Stronami, zgodnie z ich odpowiednimi procedurami.

Artykuł 15

Niniejsza Umowa nie stanowi przeszkody dla zakazów lub ograniczeń przywozowych, wywozowych lub tranzytowych uzasadnionych względami moralności publicznej, porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego; ochrony zdrowia i życia ludzi i zwierząt lub ochrony roślin; ochrony zasobów naturalnych; ochrony narodowych dóbr kultury o wartości artystycznej, historycznej lub archeologicznej, lub ochrony własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej, lub przepisami dotyczącymi złota i srebra. Jednakże takie zakazy lub ograniczenia nie stanowią środka arbitralnej dyskryminacji ani ukrytego ograniczenia handlu między Stronami.

Artykuł 16

Niniejszy tytuł nie znajduje zastosowania do handlu wyrobami włókienniczymi, objętymi rozdziałami 50–63 Nomenklatury Scalonej. Handel tymi wyrobami podlega oddzielnej Umowie parafowanej w dniu 15 października 1993 roku i stosowanej tymczasowo od dnia 1 stycznia 1993 roku.

Artykuł 17

1. Handel produktami objętymi Traktatem ustanawiającym Europejską Wspólnotę Węgla i Stali podlega postanowieniom niniejszego tytułu, z wyłączeniem artykułu 11, oraz, z dniem jej wejścia w życie, postanowieniom Umowy w sprawie uzgodnień ilościowych dotyczących wymiany handlowej produktów stalowych EWWiS.

2. Powołuje się grupę kontaktową do spraw węgla i stali, składającą się z przedstawicieli Wspólnoty, z jednej strony, oraz z przedstawicieli Republiki Kazachstanu, z drugiej strony.

Grupa kontaktowa wymienia regularnie informacje na temat zagadnień dotyczących węgla i stali, stanowiących przedmiot zainteresowania Stron.

Artykuł 18

Handel materiałami jądrowymi podlega postanowieniom szczególnej Umowy, która zostanie zawarta między Europejską Wspólnotą Energii Atomowej a Republiką Kazachstanu.

TYTUŁ IV

POSTANOWIENIA DOTYCZĄCE DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ I INWESTYCJI

ROZDZIAŁ I

WARUNKI ZATRUDNIENIA

Artykuł 19

1. Z zastrzeżeniem przepisów ustawowych, warunków i procedur stosowanych w każdym Państwie Członkowskim, Wspólnota i Państwa Członkowskie podejmują wysiłki w celu zapewnienia obywatelom Republiki Kazachstanu, zatrudnionym legalnie na terytorium Państwa Członkowskiego, równego traktowania w zakresie warunków pracy, wynagrodzenia lub zwolnienia w porównaniu z własnymi obywatelami.

2. Z zastrzeżeniem przepisów ustawowych, warunków i procedur stosowanych w Republice Kazachstanu, Republika Kazachstanu podejmuje wysiłki w celu zapewnienia pracownikom będącym obywatelami danego Państwa Członkowskiego, zatrudnionym legalnie na terytorium Republiki Kazachstanu, równego traktowania w zakresie warunków pracy, wynagrodzenia lub zwolnienia z pracy, w porównaniu z własnymi obywatelami.

Artykuł 20

Rada Współpracy bada możliwości podjęcia wspólnych wysiłków na rzecz kontroli nielegalnej imigracji, z uwzględnieniem zasad i praktyki readmisji.

Artykuł 21

Rada Współpracy bada możliwości poprawy warunków pracy przedsiębiorców zgodnie z międzynarodowymi zobowiązaniami Stron, łącznie ze zobowiązaniami wymienionymi w dokumencie KBWE w Bonn.

Artykuł 22

Rada Współpracy formułuje zalecenia w celu wykonania postanowień artykułów 19, 20 i 21.

ROZDZIAŁ II

WARUNKI ZAKŁADANIA I DZIAŁALNOŚCI SPÓŁEK

Artykuł 23

1. a) Wspólnota i jej Państwa Członkowskie zapewniają, zgodnie ze swoim ustawodawstwem i regulacjami, warunki zakładania spółek kazachskich na swoich terytoriach nie mniej korzystne niż przyznawane spółkom jakiegokolwiek państwa trzeciego.

b) Bez uszczerbku dla zastrzeżeń wymienionych w załączniku II, Wspólnota i jej Państwa Członkowskie, zgodnie z ich ustawodawstwem i regulacjami, zapewniają, w zakresie prowadzenia działalności, spółkom zależnym spółek kazachskich założonym na ich terytorium traktowanie nie mniej korzystne niż traktowanie przyznawane jakimkolwiek spółkom wspólnotowym.

c) Wspólnota i jej Państwa Członkowskie, zgodnie ze swoim ustawodawstwem i regulacjami zapewniają, w zakresie prowadzenia działalności, oddziałom spółek kazachskich założonym na ich terytorium traktowanie nie mniej korzystne niż traktowanie przyznawane oddziałom spółek jakichkolwiek państw trzecich.

2. Bez uszczerbku dla postanowień artykułów 34 i 85, Republika Kazachstanu przyznaje spółkom wspólnotowym i ich oddziałom traktowanie nie mniej korzystne niż przyznawane spółkom Republiki Kazachstanu i ich oddziałom lub spółkom jakiegokolwiek państwa trzeciego i ich oddziałom, w zależności od tego, które jest korzystniejsze, w odniesieniu do zakładania i prowadzenia działalności tych spółek na jej terytorium, zgodnie z definicją określoną w artykule 25.

Artykuł 24

1. Postanowienia artykułu 23 nie mają zastosowania do transportu powietrznego, żeglugi śródlądowej i transportu morskiego.

2. Jednakże w odniesieniu do działalności agencji żeglugi morskiej w zakresie przepisów dotyczących usług międzynarodowego transportu morskiego, łącznie z transportem intermodalnym obejmującym częściowo drogę morską, każda ze Stron zezwoli spółkom drugiej Strony na obecność handlową na swoim terytorium w postaci spółek zależnych lub oddziałów, na warunkach zakładania i prowadzenia działalności nie mniej korzystnych niż warunki przyznawane jej własnym spółkom lub spółkom zależnym lub oddziałom spółek jakiegokolwiek państwa trzeciego, w zależności od tego, które są korzystniejsze.

Działalność ta może obejmować, ale nie ogranicza się do:

a) wprowadzenia na rynek i sprzedaży usług transportu morskiego i usług powiązanych przez bezpośredni kontakt z klientami, począwszy od oferty cenowej aż do fakturowania, bez względu na to, czy usługi te są wykonywane lub oferowane przez samego usługodawcę czy przez usługodawców, z którymi sprzedający usługi zawarł stałe umowy handlowe;

b) nabycia i korzystania, na własny rachunek lub w imieniu klientów (i w celu odsprzedaży klientom), z jakichkolwiek usług transportowych lub usług powiązanych, łącznie z wewnętrznymi usługami transportowymi, bez względu na środek transportu, w szczególności żeglugi śródlądowej, transportu drogowego lub kolejowego, niezbędnych dla dostarczania usługi kompleksowej;

c) przygotowania dokumentacji dotyczącej transportu, dokumentów celnych lub innych dokumentów odnoszących się do pochodzenia i charakteru towarów transportowanych;

d) dostarczania informacji w zakresie działalności gospodarczej wszelkimi środkami, łącznie z zastosowaniem skomputeryzowanych systemów informacyjnych oraz elektronicznej wymiany danych (z zastrzeżeniem niedyskryminacyjnych ograniczeń dotyczących telekomunikacji);

e) zawarcia porozumienia z innymi agencjami żeglugi morskiej istniejącymi na miejscu, łącznie z udziałem w kapitale zakładowym przedsiębiorstwa i powoływaniem personelu rekrutowanego na miejscu (lub, w przypadku personelu zagranicznego, z zastrzeżeniem odpowiednich postanowień niniejszej Umowy);

f) działania na rzecz przedsiębiorstw, organizowania zawinięcia statku do portu lub, w razie potrzeby, przejęcia ładunku.

Artykuł 25

Do celów niniejszej Umowy:

a) "spółka wspólnotowa" lub "spółka kazachska" oznacza odpowiednio: spółkę utworzoną zgodnie z przepisami ustawowymi danego Państwa Członkowskiego lub Republiki Kazachstanu, posiadającą siedzibę statutową lub zarząd lub główne miejsce prowadzenia działalności na terytorium odpowiednio Wspólnoty albo Republiki Kazachstanu. Jednakże za spółkę odpowiednio wspólnotową albo kazachską uważana jest spółka założona odpowiednio zgodnie z ustawodawstwem danego Państwa Członkowskiego lub Republiki Kazachstanu, jeśli jej działalność ma rzeczywisty i ciągły związek odpowiednio z gospodarką jednego z Państw Członkowskich lub Republiki Kazachstanu;

b) "spółka zależna" danej spółki oznacza spółkę faktycznie kontrolowaną przez pierwszą spółkę;

c) "oddział" spółki oznacza zakład nieposiadający osobowości prawnej, który posiada atrybuty stałości, do których należy na przykład bycie rozszerzeniem podmiotu macierzystego, który posiada zarząd, oraz jest materialnie wyposażony w celu negocjowania spraw gospodarczych ze stronami trzecimi, tak by te ostatnie, wiedząc, że – o ile to konieczne – będzie istniał związek prawny z podmiotem macierzystym, którego siedziba zarządu znajduje się za granicą, nie musiały kontaktować się bezpośrednio z podmiotem macierzystym, lecz mogły zawierać transakcje gospodarcze w zakładzie stanowiącym rozszerzenie tego podmiotu;

d) "zakładanie przedsiębiorstw" oznacza prawo spółek wspólnotowych lub kazachskich, określone w literze a), do podejmowania działalności gospodarczej w drodze tworzenia spółek zależnych oraz oddziałów odpowiednio w Republice Kazachstanu lub we Wspólnocie;

e) "działalność" oznacza wykonywanie działalności gospodarczej;

f) "działalność gospodarcza" oznacza działalność o charakterze przemysłowym, handlowym lub zawodowym, w tym usługi finansowe;

g) w odniesieniu do międzynarodowego transportu morskiego, w tym działań transportu intermodalnego częściowo drogą morską, postanowienia niniejszego rozdziału oraz rozdziału III stosuje się również do obywateli Państw Członkowskich lub Republiki Kazachstanu, których spółki mają siedziby, odpowiednio, poza Wspólnotą lub Republiką Kazachstanu, oraz przedsiębiorstw żeglugowych mających siedzibę poza Wspólnotą lub Republiką Kazachstanu i kontrolowanych przez obywateli danego Państwa Członkowskiego lub Republiki Kazachstanu, jeśli ich statki są zarejestrowane, odpowiednio, w tym Państwie Członkowskim lub w Republice Kazachstanu, zgodnie z ich właściwym ustawodawstwem.

Artykuł 26

1. Bez względu na inne postanowienia niniejszej Umowy, nic nie stoi na przeszkodzie, aby Strony podjęły środki ostrożności, obejmujące zapewnienie ochrony interesów inwestorów, deponentów, posiadaczy polis ubezpieczeniowych lub osób, do których należą prawa powiernicze od usługodawcy finansowego, lub zapewniające integralność i stabilność systemu finansowego. W wypadku gdy środki te są niezgodne z postanowieniami niniejszej Umowy, nie mogą być one zastosowane zgodnie z niniejszą Umową jako środki uchylania się od zobowiązań Strony.

2. Umowa nie może zawierać żadnych postanowień, które wymagałyby od którejkolwiek ze Stron ujawnienia informacji odnoszących się do interesów i kont indywidualnych klientów, czy też jakiejkolwiek informacji poufnej lub informacji zastrzeżonej będącej w posiadaniu instytucji publicznych.

Artykuł 27

Postanowienia niniejszej Umowy nie wyłączają stosowania przez Strony wszelkich środków niezbędnych w celu uniknięcia obchodzenia jej środków odnoszących się do dostępu państw trzecich do ich rynku, w oparciu o postanowienia niniejszej Umowy.

Artykuł 28

1. W drodze odstępstwa od postanowień rozdziału I niniejszego tytułu, spółka wspólnotowa lub spółka kazachska, założona odpowiednio na terytorium Republiki Kazachstanu lub Wspólnoty, jest uprawniona do zatrudniania w swoich spółkach zależnych lub oddziałach, zgodnie z ustawodawstwem obowiązującym w kraju przyjmującym, na terytorium odpowiednio Republiki Kazachstanu lub Wspólnoty, pracowników będących odpowiednio obywatelami Państw Członkowskich Wspólnoty lub Republiki Kazachstanu, pod warunkiem że pracownicy ci będą należeć do kluczowego personelu określonego w ustępie 2 oraz że zostaną zatrudnieni wyłącznie przez te spółki, spółki zależne lub oddziały. Pozwolenia na pobyt i pracę takich pracowników są wydawane wyłącznie na okres zatrudnienia.

2. Kluczowy personel wyżej wymienionych spółek, zwanych dalej "organizacjami", składa się z "osób przeniesionych wewnątrz przedsiębiorstwa", jak określono w literze c), i należących do określonych poniżej kategorii, pod warunkiem że organizacja posiada osobowość prawną, a osoby zainteresowane zostały zatrudnione przez tę spółkę lub były partnerami tej spółki (innymi niż udziałowcy większościowi) przez okres co najmniej jednego roku bezpośrednio poprzedzającego takie przejście:

a) osoby pracujące na wyższych stanowiskach organizacji, których główne zadanie polega na kierowaniu zakładem, pozostające pod bezpośrednią kontrolą lub ogólnym kierownictwem zarządu lub udziałowców, lub też odpowiednich organów, pełniących funkcje:

- kierowania zakładem, departamentem lub działem zakładu,

- nadzorowania i kontroli pracy innych zatrudnionych, sprawujących funkcje nadzorcze, techniczne lub kierownicze,

- w ramach posiadanych kompetencji zatrudniania lub zwalniania bądź zalecania zatrudnienia, bądź zwalniania personelu oraz podejmowania innych środków związanych z personelem;

b) osoby zatrudnione przez daną organizację, posiadające szczególne kwalifikacje w dziedzinie obsługi przedsiębiorstwa, aparatury naukowej, technologii lub zarządzania. Ocena posiadanych kwalifikacji może dotyczyć, poza wiedzą szczególnie związaną z zakładem, wysokiego poziomu kompetencji w związku z danym rodzajem pracy lub działalności wymagającej specjalistycznej wiedzy technicznej, w tym zawodów regulowanych;

c) "osoba przeniesiona wewnątrz przedsiębiorstwa" jest zdefiniowana jako osoba fizyczna pracująca dla danej organizacji na terytorium jednej ze Stron oraz czasowo przeniesiona w ramach prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium drugiej Strony; dana organizacja musi posiadać główne miejsce prowadzenia działalności na terytorium jednej ze Stron, a przeniesienia należy dokonać do przedsiębiorstwa (oddziału, spółki zależnej) tej organizacji, prowadzącego faktycznie podobną działalność gospodarczą na terytorium drugiej Strony.

Artykuł 29

1. Strony podejmują wysiłki w celu uniknięcia podejmowania środków lub działań ograniczających warunki zakładania lub funkcjonowania przedsiębiorstw na terytorium drugiej Strony w większym stopniu niż miało to miejsce przed dniem podpisania niniejszej Umowy.

2. Postanowienia niniejszego artykułu pozostają bez uszczerbku dla postanowień artykułu 37; sytuacje, których dotyczy artykuł 37, podlegają jedynie postanowieniom tego artykułu, z wyłączeniem jakichkolwiek innych postanowień.

3. Działając w duchu partnerstwa i współpracy oraz w świetle postanowień artykułu 43, Rząd Republiki Kazachstanu informuje Wspólnotę o swoim zamiarze złożenia propozycji nowych przepisów ustawowych lub przyjęcia nowych regulacji mogących ograniczyć warunki zakładania lub funkcjonowania w Republice Kazachstanu, oddziałów lub przedsiębiorstw zależnych spółek wspólnotowych w stopniu większym niż miało to miejsce przed dniem podpisania niniejszej Umowy. Wspólnota może zwrócić się do Republiki Kazachstanu o udzielenie informacji o takich projektach przepisów ustawowych lub regulacji oraz rozpocząć konsultacje dotyczące tych projektów.

4. W przypadku gdy nowe przepisy ustawowe lub regulacje przyjęte w Republice Kazachstanu stwarzałyby warunki funkcjonowania oddziałów lub spółek zależnych spółek wspólnotowych posiadających siedzibę w Republice Kazachstanu ograniczające ich działalność w większym stopniu niż miało to miejsce przed dniem podpisania niniejszej Umowy, nowe przepisy ustawowe lub regulacje nie mają zastosowania przez okres trzech lat następujących od dnia wejścia w życie odpowiedniego aktu prawnego do tych spółek zależnych lub oddziałów, które w dniu wejścia w życie tego aktu już posiadały siedzibę w Republice Kazachstanu.

ROZDZIAŁ III

TRANSGRANICZNE ŚWIADCZENIE USŁUG MIĘDZY WSPÓLNOTĄ A REPUBLIKĄ KAZACHSTANU

Artykuł 30

1. Strony zobowiązują się, zgodnie z postanowieniami niniejszego rozdziału, podjąć niezbędne kroki w celu stopniowego świadczenia usług przez spółki wspólnotowe lub kazachskie posiadające siedzibę na terytorium Strony innej niż ta Strona, na terytorium której przebywa usługobiorca, uwzględniając rozwój sektora usług na terytorium każdej ze Stron.

2. Rada Współpracy formułuje zalecenia dotyczące realizacji ustępu 1.

Artykuł 31

Strony współpracują na rzecz rozwoju sektora usług rynkowych w Republice Kazachstanu.

Artykuł 32

1. Strony zobowiązują się stosować zasadę nieograniczonego dostępu do międzynarodowego rynku i transportu morskiego, opartego na zasadach komercyjnych:

a) powyższe postanowienie pozostaje bez uszczerbku dla praw i zobowiązań wynikających z Konwencji Organizacji Narodów Zjednoczonych w sprawie Kodeksu postępowania dla konferencji liniowych, odnoszących się do jednej lub drugiej Umawiającej się Strony. Linie nieobjęte postanowieniami konferencji będą miały prawo do swobodnej konkurencji z liniami, wobec których mają zastosowanie postanowienia Konferencji, o ile będą przestrzegać zasad uczciwej konkurencji w oparciu o zasady wolnego handlu;

b) Strony potwierdzają swoje przywiązanie do warunków swobodnej konkurencji jako istotnej cechy handlu sypkimi i płynnymi towarami masowymi.

2. W zastosowaniu zasad określonych w ustępie 1 Strony:

a) nie stosują, po dniu wejścia w życie niniejszej Umowy, klauzul o podziale ładunku z umów dwustronnych między jakimkolwiek Państwem Członkowskim Wspólnoty a byłym Związkiem Radzieckim;

b) nie wprowadzają w przyszłych umowach dwustronnych z państwami trzecimi klauzul o podziale ładunku, chyba że zaistnieją wyjątkowe okoliczności, w których przedsiębiorstwa żeglugi liniowej jednej lub drugiej Strony niniejszej Umowy nie miałyby innej możliwości udziału w handlu z lub do zainteresowanego państwa trzeciego;

c) zakazują w przyszłych umowach dwustronnych wprowadzania klauzul o podziale ładunku w przypadku handlu sypkimi i płynnymi towarami masowymi;

d) znoszą z dniem wejścia w życie niniejszej Umowy wszelkie środki jednostronne, przeszkody administracyjne, techniczne i inne, które mogłyby wywierać skutek ograniczający lub dyskryminacyjny w stosunku do swobodnego świadczenia usług w międzynarodowym transporcie morskim.

Każda ze Stron przyznaje między innymi statkom będącym własnością obywateli lub spółek drugiej Strony traktowanie nie mniej korzystne niż traktowanie przyznawane własnym statkom w zakresie dostępu do portów otwartych dla handlu międzynarodowego, możliwości korzystania z infrastruktury i pomocniczych służb morskich w tych portach, jak również związane z należnościami i opłatami, ułatwieniami celnymi oraz wyznaczaniem miejsc zrzucania kotwicy.

3. Obywatele i spółki wspólnotowe zapewniające międzynarodowe usługi transportu morskiego mogą swobodnie świadczyć usługi w międzynarodowym transporcie żeglugi śródlądowej Republiki Kazachstanu i odwrotnie.

Artykuł 33

W celu zapewnienia skoordynowanego rozwoju transportu między Stronami, dostosowanego do ich potrzeb handlowych, warunki wzajemnego dostępu do rynku i świadczenia usług w transporcie drogowym, kolejowym i w żegludze śródlądowej, a także, gdy stosowne, transportem powietrznym będą stanowić przedmiot odrębnych uzgodnień negocjowanych między Stronami, po wejściu w życie niniejszej Umowy.

ROZDZIAŁ IV

POSTANOWIENIA OGÓLNE

Artykuł 34

1. Postanowienia niniejszego tytułu są stosowane z zastrzeżeniem ograniczeń uzasadnionych względami porządku publicznego, bezpieczeństwa publicznego i zdrowia publicznego.

2. Nie znajdują one zastosowania do działalności, która na terytorium każdej ze Stron związana jest, nawet tylko sporadycznie, z wykonywaniem władzy publicznej.

Artykuł 35

Do celów niniejszego tytułu żadne z postanowień niniejszej Umowy nie ogranicza zastosowania przez Strony ich praw i przepisów dotyczących wjazdu i pobytu, warunków pracy, warunków i podejmowania prowadzenia działalności gospodarczej oraz świadczenia usług, z zastrzeżeniem, że działania te nie wpływają w sposób niweczący lub szkodliwy na korzyści, które przysługują Stronom zgodnie z postanowieniami niniejszej Umowy. Powyższe postanowienia pozostają bez uszczerbku dla stosowania artykułu 34.

Artykuł 36

Spółki kontrolowane lub posiadane wyłącznie wspólnie przez spółki kazachskie lub wspólnotowe korzystają z postanowień rozdziałów II, III i IV.

Artykuł 37

Traktowanie przyznane przez każdą ze Stron drugiej Stronie na podstawie niniejszej Umowy od dnia poprzedzającego o miesiąc datę wejścia w życie odpowiednich obowiązków, wynikających z Układu ogólnego w sprawie handlu usługami (GATS), nie może być w żadnym wypadku korzystniejsze, jeśli chodzi o sektory lub środki objęte zakresem GATS, niż traktowanie przyznane przez pierwszą ze Stron zgodnie z postanowieniami GATS, bez względu na sektor, podsektor czy tryb świadczenia usługi.

Artykuł 38

Do celów rozdziałów II, III i IV nie uwzględnia się traktowania przyznawanego przez Wspólnotę, jej Państwa Członkowskie lub Republikę Kazachstanu w przedmiocie zaciągniętych zobowiązań na mocy umów o integracji gospodarczej zgodnie z zasadami artykułu V GATS.

Artykuł 39

1. Klauzula największego uprzywilejowania, przyznana zgodnie z postanowieniami niniejszego tytułu, nie ma zastosowania do ulg podatkowych, których Strony udzielają lub udzielą w przyszłości na podstawie porozumień w sprawie zapobiegania podwójnemu opodatkowaniu lub innych uzgodnień podatkowych.

2. Żadne z postanowień niniejszego tytułu nie będzie interpretowane w sposób, który by przeszkodził przyjęciu lub stosowaniu przez Strony jakiegokolwiek środka mającego na celu zapobieganie unikaniu płacenia podatków w zastosowaniu postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i innych uzgodnień dotyczących podatków, lub krajowego ustawodawstwa podatkowego.

3. Żadne z postanowień niniejszego tytułu nie będzie interpretowane w sposób, który by przeszkodził Państwom Członkowskim lub Republice Kazachstanu w rozróżnicowaniu, w drodze stosowania odpowiednich przepisów ich ustawodawstwa podatkowego podatników, którzy nie są w identycznej sytuacji, w szczególności w odniesieniu do ich miejsca zamieszkania.

Artykuł 40

Bez uszczerbku dla postanowień artykułu 28, żadne z postanowień rozdziałów II, III i IV nie będzie interpretowane jako uprawniające:

- obywateli Państw Członkowskich lub Republiki Kazachstanu, odpowiednio, do wjazdu lub pozostawania na terytorium Republiki Kazachstanu lub Wspólnoty, w jakimkolwiek charakterze, w szczególności jako akcjonariusza lub partnera w spółce lub też jej kierownika bądź pracownika, lub jako usługodawcy bądź usługobiorcy,

- wspólnotowe oddziały lub spółki zależne kazachskich spółek do zatrudnienia lub zlecenia zatrudnienia na terytorium Wspólnoty obywateli Republiki Kazachstanu,

- kazachskie oddziały lub spółki zależne spółek wspólnotowych do zatrudniania lub zlecenia zatrudnienia na terytorium Kazachstanu obywateli Państw Członkowskich,

- kazachskie spółki bądź wspólnotowe oddziały i spółki zależne spółek kazachskich do zatrudniania obywateli Kazachstanu na mocy umów zawartych na czas określony do wykonywania zleceń na rzecz i pod kontrolą innych osób,

- spółki wspólnotowe bądź kazachskie oddziały lub spółki zależne spółek wspólnotowych do zatrudniania obywateli Państw Członkowskich na mocy umów zawartych na czas określony do wykonywania zleceń na rzecz i pod kontrolą innych osób.

ROZDZIAŁ V

PŁATNOŚCI BIEŻĄCE I KAPITAŁ

Artykuł 41

1. Strony zobowiązują się wyrazić zgodę na dokonywanie, we w pełni wymienialnej walucie, wszelkich płatności na rachunku bieżącym bilansu płatniczego, między osobami zamieszkałymi we Wspólnocie i Republice Kazachstanu, które są związane z przepływem towarów, dokonanym zgodnie z postanowieniami niniejszej Umowy.

2. W odniesieniu do transakcji na rachunkach obrotów kapitałowych w bilansie płatniczym Strony zapewnią, od chwili wejścia w życie niniejszej Umowy, swobodny przepływ kapitału związanego z inwestycjami bezpośrednimi dokonywanymi w spółkach powstałych zgodnie z ustawodawstwem kraju lokalizacji inwestycji oraz inwestycji dokonywanych zgodnie z postanowieniami rozdziału II tytuł IV, jak również likwidację lub repatriację tych inwestycji oraz wszelkiego wynikającego z nich zysku.

3. Bez uszczerbku dla postanowień ustępu 2 lub 5, po wejściu w życie niniejszej Umowy żadne nowe ograniczenia dewizowe dotyczące przepływu kapitału i płatności bieżących z tym przepływem związanych, dokonywanych między rezydentami Wspólnoty lub Republiki Kazachstanu, nie będą wprowadzane, a istniejące uzgodnienia nie będą bardziej restrykcyjne.

4. Strony konsultują się wzajemnie w celu ułatwienia przepływu kapitałów w formie innej niż określona w ustępie 2, między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu, oraz dla wsparcia realizacji celów niniejszej Umowy.

5. W odniesieniu do postanowień niniejszego artykułu, dopóki nie zostanie wprowadzona całkowita wymienialność waluty kazachskiej w rozumieniu artykułu VIII Regulaminu Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW), Republika Kazachstanu może w szczególnych okolicznościach stosować ograniczenia dewizowe związane z udzieleniem lub uzyskaniem krótkoterminowych i średnioterminowych kredytów finansowych, w takim zakresie, w jakim ograniczenia te są nakładane na Republikę Kazachstanu przy udzielaniu takich kredytów i są dozwolone ze względu na status Republiki Kazachstanu w MFW. Republika Kazachstanu stosuje te ograniczenia w sposób niedyskryminacyjny. Ich stosowanie powinno w możliwie najmniejszym stopniu wpływać negatywnie na funkcjonowanie niniejszej Umowy. Republika Kazachstanu informuje niezwłocznie Radę Współpracy o podjęciu takich środków i o wszelkich wprowadzanych zmianach.

6. Bez uszczerbku dla postanowień ustępów 1 i 2, w szczególnych okolicznościach przepływy kapitału między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu powodują lub stwarzają szczególne trudności w funkcjonowaniu polityki wymiany walut lub polityki pieniężnej we Wspólnocie bądź Republice Kazachstanu, Wspólnota i Republika Kazachstanu odpowiednio mogą przedsięwziąć środki ochronne w odniesieniu do przepływów kapitału między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu w okresie nieprzekraczającym sześciu miesięcy, jeśli środki takie są ściśle niezbędne.

ROZDZIAŁ VI

OCHRONA WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ, PRZEMYSŁOWEJ I HANDLOWEJ

Artykuł 42

1. Zgodnie z postanowieniami niniejszego artykułu oraz załącznika III Republika Kazachstanu nadal poprawia ochronę praw własności intelektualnej, przemysłowej, i handlowej, tak aby w ciągu pięciu lat od chwili wejścia w życie niniejszej Umowy zapewnić poziom ochrony podobny do wspólnotowego, łącznie ze skutecznymi środkami realizacji tych praw.

2. W ciągu pięciu lat od wejścia w życie Umowy Republika Kazachstanu przystąpi do wielostronnych konwencji w sprawie praw własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej, wymienionych w ustępie 1 załącznika III, których stronami są Państwa Członkowskie Wspólnoty lub które są faktycznie stosowane przez Państwa Członkowskie zgodnie z odpowiednimi postanowieniami tych konwencji.

TYTUŁ V

WSPÓŁPRACA LEGISLACYJNA

Artykuł 43

1. Strony uznają, że ważną przesłanką wzmacniania więzi gospodarczych między Republiką Kazachstanu a Wspólnotą jest zbliżenie istniejącego i przyszłego ustawodawstwa Republiki Kazachstanu do ustawodawstwa Wspólnoty. Republika Kazachstanu podejmuje wysiłki w celu stopniowego zapewniania zgodności swego ustawodawstwa z ustawodawstwem wspólnotowym.

2. Zbliżanie ustawodawstw obejmuje w szczególności następujące dziedziny: prawo celne, prawo spółek, prawo bankowe, rachunkowość i opodatkowanie przedsiębiorstw, własność intelektualną, ochronę pracowników w miejscu pracy, usługi finansowe, zasady konkurencji, łącznie z odpowiednimi zagadnieniami i praktykami wpływającymi na handel, zamówienia publiczne, ochronę zdrowia i życia ludzi, zwierząt i roślin, środowisko, ochronę konsumentów, podatki pośrednie, przepisy i normy techniczne, przepisy prawa w zakresie atomistyki, transport.

3. Wspólnota zapewnia Republice Kazachstanu pomoc techniczną w celu realizacji tych środków, która może obejmować między innymi:

- wymiany ekspertów,

- szybkie dostarczanie informacji, szczególnie w odniesieniu do odpowiedniego ustawodawstwa,

- organizację seminariów,

- kształcenie,

- pomoc w tłumaczeniu prawodawstwa wspólnotowego w odpowiednich sektorach.

4. Strony uzgadniają, że w przypadku gdy handel między nimi zostanie naruszony, na uzgodnionych zasadach dokonają przeglądu sposobów stosowania odpowiedniego prawa konkurencji.

TYTUŁ VI

WSPÓŁPRACA GOSPODARCZA

Artykuł 44

1. Wspólnota i Republika Kazachstanu podejmują współpracę gospodarczą, która przyczyni się do realizacji procesu reform gospodarczych oraz poprawy i stałego rozwoju Republiki Kazachstanu. Współpraca ta wzmocni istniejące więzi gospodarcze, z korzyścią dla obu Stron.

2. Polityki oraz inne środki mają wspomagać reformy społeczno-gospodarcze oraz restrukturyzację systemu gospodarczego w Republice Kazachstanu i opierać się na zasadach trwałego i harmonijnego rozwoju społecznego; będą też w pełni uwzględniać ochronę środowiska naturalnego.

3. W tym celu współpraca będzie koncentrować się w szczególności na rozwoju społeczno-gospodarczym, rozwoju zasobów ludzkich, wsparciu dla przedsiębiorstw (łącznie z prywatyzacją, inwestycjami i rozwojem usług finansowych), rolnictwa i żywności, energetyki i cywilnego bezpieczeństwa jądrowego, transportu, turystyki, ochrony środowiska naturalnego i współpracy regionalnej.

4. Szczególna uwaga zostanie poświęcona środkom mogącym przyczynić się do lepszej współpracy między Niepodległymi Państwami w celu ożywienia harmonijnego rozwoju tego regionu.

5. Gdzie stosowne, współpraca gospodarcza oraz inne formy współpracy przewidziane w niniejszej Umowie mogą uzyskać wsparcie przez pomoc techniczną ze strony Wspólnoty, z uwzględnieniem odpowiedniego wspólnotowego rozporządzenia Rady, mającego zastosowanie w odniesieniu do pomocy technicznej w Niepodległych Państwach, z pierwszeństwem uzgodnień w ramach programów odnoszących się do wspólnotowej pomocy technicznej dla Republiki Kazachstanu i jej ustanowionych procedur koordynacji i wdrażania.

Artykuł 45

Współpraca przemysłowa

1. Współpraca ta ma na celu w szczególności wspieranie:

- rozwoju kontaktów gospodarczych między podmiotami gospodarczymi obu krajów,

- udziału Wspólnoty w wysiłkach podejmowanych przez Republikę Kazachstanu w celu restrukturyzacji przemysłu,

- poprawy zarządzania,

- poprawy jakości produktów przemysłowych,

- rozwoju wydajności produkcji i potencjału przetwórczego w sektorze surowców,

- rozwoju właściwych zasad i praktyk handlowych, łącznie z wprowadzaniem do obrotu produktu,

- ochrony środowiska naturalnego,

- przekształcania przemysłu obronnego.

2. Postanowienia niniejszego artykułu pozostają bez wpływu na stosowanie wspólnotowych zasad konkurencji dotyczących przedsiębiorstw.

Artykuł 46

Wspieranie i ochrona inwestycji

1. Mając na uwadze odpowiednie uprawnienia i kompetencje Wspólnoty i jej Państw Członkowskich, celem współpracy jest stworzenie korzystnego środowiska dla inwestycji prywatnych, zarówno krajowych, jak i zagranicznych, szczególnie poprzez lepsze warunki ochrony inwestycji, transferu kapitału oraz wymiany informacji w zakresie możliwości inwestycyjnych.

2. Współpraca ma w szczególności na celu:

- zawarcie, gdzie stosowne, między Państwami Członkowskimi a Republiką Kazachstanu umów o wspieraniu i ochronie inwestycji,

- zawarcie, gdzie stosowne, między Państwami Członkowskimi a Republiką Kazachstanu umów w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania,

- stworzenie korzystnych warunków dla przyciągnięcia zagranicznych inwestycji do gospodarki Kazachstanu,

- ustanowienie stabilnych i odpowiednich przepisów gospodarczych oraz warunków handlowych, a także wymiany informacji w zakresie przepisów ustawowych, regulacji i praktyk administracyjnych w dziedzinie inwestycji,

- wymianę informacji dotyczących możliwości inwestycyjnych w formie między innymi targów handlowych, wystaw, tygodni handlowych oraz innych imprez.

Artykuł 47

Zamówienia publiczne

Strony współpracują w celu rozwoju warunków dla otwartego i konkurencyjnego udzielania zamówień na towary i usługi, w szczególności w drodze zaproszenia do składania ofert.

Artykuł 48

Współpraca w dziedzinie norm i oceny zgodności

1. Współpraca między Stronami ma na celu wspieranie dostosowania do uzgodnionych na szczeblu międzynarodowym kryteriów, zasad i wytycznych w dziedzinie jakości. Wymagane działania będą ułatwiać postęp w drodze wzajemnego uznawania w dziedzinie oceny zgodności, jak również poprawę jakości wyrobów kazachskich.

2. W tym celu Strony dążą do współpracy w ramach projektów pomocy technicznej, które będą:

- wspierać właściwą współpracę z organizacjami i instytucjami wyspecjalizowanymi w tych dziedzinach,

- wspierać wykorzystanie wspólnotowych przepisów technicznych oraz stosowanie europejskich norm oraz procedur oceny zgodności,

- pozwalać na wymianę doświadczeń i informacji technicznych w dziedzinie zarządzania jakością.

Artykuł 49

Górnictwo i surowce

1. Strony zmierzają do poprawy poziomu inwestycji i handlu w górnictwie i sektorze surowcowym.

2. Współpraca koncentruje się w szczególności na następujących dziedzinach:

- wymianie informacji na temat rozwoju w sektorze górniczym i w sektorze metali nieżelaznych,

- stworzeniu ram prawnych dla współpracy,

- zagadnieniach handlowych,

- przyjęciu i wdrażaniu ustawodawstwa w dziedzinie ochrony środowiska naturalnego,

- kształcenia zawodowego,

- bezpieczeństwa w przemyśle górniczym.

Artykuł 50

Współpraca w dziedzinie nauki i technologii

1. Strony wspierają współpracę w dziedzinie cywilnych badań naukowych i rozwoju technologicznego (RTD), mając na względzie obopólne korzyści oraz uwzględniając dostępność środków, odpowiedni dostęp do ich odpowiednich programów, z zastrzeżeniem właściwego poziomu skutecznej ochrony praw własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej (IPR).

2. Współpraca naukowa i technologiczna obejmuje:

- wymianę informacji naukowych i technicznych,

- wspólne działania w zakresie badań i rozwoju technologicznego,

- działania w zakresie kształcenia oraz programy wymiany naukowców, personelu badawczego oraz techników zaangażowanych w badania i rozwój technologiczny obu Stron.

W przypadku gdy współpraca ta jest realizowana w ramach działalności związanej z edukacją i/lub kształceniem, powinna być ona prowadzona zgodnie z postanowieniami artykułu 51.

Za obopólnym porozumieniem Strony mogą inicjować inne formy współpracy naukowej i technologicznej.

W ramach takiej działalności, opartej na współpracy, szczególną uwagę należy poświęcić reorganizacji udziału naukowców, inżynierów, personelu badawczego oraz techników, którzy uczestniczą lub uczestniczyli w badaniach i/lub produkcji broni masowego rażenia.

3. Współpraca objęta zakresem niniejszego artykułu jest realizowana zgodnie z postanowieniami szczególnymi wynegocjowanymi i zawartymi według procedur przyjętych przez każdą ze Stron, w których należy określić między innymi właściwe postanowienia dotyczące praw własności intelektualnej.

Artykuł 51

Edukacja i kształcenie

1. Strony współpracują w celu podniesienia poziomu kształcenia ogólnego i kwalifikacji zawodowych w Republice Kazachstanu, zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.

2. Współpraca obejmuje w szczególności następujące dziedziny:

- podniesienie poziomu edukacji i systemu kształcenia w Republice Kazachstanu, łącznie z systemem certyfikacji instytucji szkolnictwa wyższego i dyplomów studiów wyższych,

- kształcenie kadry zarządzającej sektora publicznego i prywatnego oraz urzędników w priorytetowych obszarach, które zostaną ustalone,

- współpracę między instytucjami szkolnictwa oraz między instytucjami szkolnictwa a przedsiębiorstwami,

- wymiany profesorów, absolwentów, kadr zarządzających, młodych naukowców oraz pracowników badawczych oraz młodzieży,

- wspieranie nauczania w dziedzinie badań europejskich we właściwych instytucjach,

- nauczanie języków wspólnotowych,

- kształcenie podyplomowe tłumaczy konferencyjnych,

- kształcenie dziennikarzy,

- kształcenie wykładowców.

3. Ewentualny udział jednej ze Stron w odpowiednich programach w dziedzinie edukacji oraz kształcenia drugiej Strony może być uwzględniony, zgodnie z odpowiednimi procedurami oraz, gdzie stosowne, ramami instytucjonalnymi oraz programami współpracy, poprzez dalsze uczestnictwo Republiki Kazachstanu we wspólnotowym programie Tempus.

Artykuł 52

Rolnictwo i sektor rolno-spożywczy

Celem współpracy w tej dziedzinie jest popieranie reformy rolnej, modernizacja, prywatyzacja i restrukturyzacja rolnictwa, sektora rolno-spożywczego i sektorów usług w Republice Kazachstanu, rozwój rynków krajowych oraz rynków zagranicznych dla produktów kazachskich, w warunkach zapewniających ochronę środowiska naturalnego, z uwzględnieniem konieczności poprawy bezpieczeństwa w dziedzinie zaopatrzenia w żywność, jak również rozwoju agrobiznesu, przetwarzania i dystrybucji produktów rolnych. Strony dążą także do stopniowego zbliżenia norm kazachskich do wspólnotowych przepisów dotyczących przemysłu oraz produktów rolno-spożywczych, łącznie ze standardami sanitarnymi i fitosanitarnych.

Artykuł 53

Energia

1. Współpraca jest realizowana w ramach zasad gospodarki rynkowej i Europejskiej karty energetycznej w oparciu o stopniową integrację rynków energetycznych w Europie.

2. Współpraca obejmuje następujące obszary:

- wpływ środowiska na produkcję, dostawę i zużycie energii, w celu zapobiegania lub zminimalizowania szkód wyrządzonych środowisku naturalnemu wynikających z takiej działalności,

- poprawę jakości i bezpieczeństwa zaopatrzenia w energię, łącznie ze zróżnicowaniem źródeł zaopatrzenia, w uzasadniony gospodarczo i przyjazny dla środowiska w sposób,

- kształtowanie polityki energetycznej,

- poprawę zarządzania i rozporządzania sektorem energetycznym zgodnie z założeniami gospodarki rynkowej,

- wprowadzanie szeregu rozwiązań instytucjonalnych, prawnych, podatkowych i innych niezbędnych do zwiększenia handlu energią i inwestycji,

- wspieranie oszczędności energii oraz efektywności energetycznej,

- modernizację infrastruktury energetycznej,

- poprawę technologii zaopatrzenia energetycznego i dostarczania oraz końcowego wykorzystania w zakresie rodzajów energii,

- zarządzanie i kształcenie techniczne w sektorze energetycznym,

- bezpieczeństwo zaopatrzenia w energię, przesyłanie i tranzyt energii i materiałów energetycznych.

Artykuł 54

Środowisko naturalne

1. Mając na uwadze Europejską Kartę Energetyczną, Strony rozwijają i zacieśniają współpracę w dziedzinie ochrony środowiska naturalnego oraz zdrowia ludzkiego.

2. Celem współpracy jest walka z degradacją środowiska, w szczególności:

- skuteczny nadzór nad poziomami zanieczyszczeń oraz ocena stanu środowiska; systemu informacji na temat stanu środowiska,

- zwalczanie zanieczyszczania powietrza i wody w skali lokalnej, regionalnej i transgranicznej,

- odnowa ekologiczna,

- harmonijna, skuteczna i wydajna ekologicznie produkcja i wykorzystanie energii,

- bezpieczeństwo zakładów przemysłowych,

- klasyfikacja i bezpieczne obchodzenie się z chemikaliami,

- jakość wody,

- zmniejszanie ilości odpadów, recykling i bezpieczny zbyt, realizacja Konwencji bazylejskiej,

- wpływ rolnictwa na środowisko naturalne, erozja gleby oraz zanieczyszczenia chemiczne,

- ochrona lasów,

- ochrona różnorodności biologicznej, obszarów chronionych, oraz harmonijne wykorzystanie i zarządzanie zasobami biologicznymi,

- plan zagospodarowania przestrzennego, łącznie z budownictwem i planem zagospodarowania przestrzennego miast,

- wykorzystanie instrumentów gospodarczych i podatkowych,

- zmiany klimatyczne na świecie,

- edukacja w zakresie ochrony środowiska naturalnego i świadomości ekologicznej,

- wdrożenie Konwencji z Espoo w zakresie oceny wpływu na środowisko naturalne w kontekście transgranicznym.

3. Współpraca odbywa się w szczególności poprzez:

- przewidywanie katastrof i innych sytuacji zagrożeń,

- wymianę informacji oraz ekspertów, łącznie z informacjami oraz ekspertami zajmującymi się transferem czystych technologii oraz bezpiecznym i przyjaznym dla środowiska wykorzystaniem biotechnologii,

- wspólne badania naukowe,

- dostosowanie ustawodawstwa do norm wspólnotowych,

- współpracę na poziomie regionalnym, łącznie ze współpracą w ramach Europejskiej Agencji Ochrony Środowiska, oraz na poziomie międzynarodowym,

- rozwój strategii, w szczególności w odniesieniu do problemów globalnych i klimatycznych oraz w świetle osiągania stałego rozwoju,

- badania dotyczące wpływu na środowisko naturalne.

Artykuł 55

Transport

Strony rozwijają i zacieśniają współpracę w dziedzinie transportu.

Współpraca ta ma między innymi na celu restrukturyzację i modernizację systemów i sieci transportowych w Republice Kazachstanu oraz rozwój i zapewnianie, gdzie stosowne, dostosowania systemów transportowych w perspektywie osiągania bardziej globalnego systemu transportowego.

Współpraca obejmuje między innymi:

- modernizację zarządzania i eksploatacji transportu drogowego, kolei, portów i lotnisk,

- modernizację i rozwój infrastruktury drogowej, kolejowej, portowej, lotniczej, żeglugowej oraz infrastruktury nawigacji lotniczej, w tym modernizację największych tras komunikacyjnych będących przedmiotem wspólnego zainteresowania oraz połączeń transeuropejskich wyżej wymienionych środków transportu,

- promowanie i rozwój transportu multimodalnego,

- promowanie wspólnych programów badawczych i rozwojowych,

- przygotowanie ram legislacyjnych i instytucjonalnych dla polityki rozwoju i wdrażania, łącznie z prywatyzacją sektora transportu.

Artykuł 56

Przestrzeń kosmiczna

Uwzględniając właściwe kompetencje Wspólnoty, jej Państw Członkowskich oraz Europejskiej Agencji Kosmicznej, Strony wspierają, gdzie stosowne, długofalową współpracę w dziedzinie cywilnych badań naukowych, rozwoju i wykorzystania rynkowego. Strony przykładają szczególną uwagę do inicjatyw w pełni wykorzystujących komplementarność ich działalności w dziedzinie przestrzeni kosmicznej.

Artykuł 57

Usługi pocztowe i telekomunikacja

W granicach swoich uprawnień i kompetencji, Strony rozszerzają i wzmacniają współpracę w następujących dziedzinach:

- ustalanie założeń polityki i wytycznych dla rozwoju sektora telekomunikacji i usług pocztowych,

- rozwój zasad polityki taryfowej oraz obrotu w telekomunikacji i usługach pocztowych,

- wspieranie rozwoju projektów w dziedzinie telekomunikacji i usług pocztowych oraz przyciąganie inwestycji,

- poprawa efektywności i jakości świadczenia usług telekomunikacyjnych i usług pocztowych, między innymi poprzez liberalizację działalność podsektorów,

- nowoczesne stosowanie telekomunikacji, w szczególności w dziedzinie elektronicznego transferu środków pieniężnych,

- zarządzanie sieciami telekomunikacyjnymi i ich "optymalizacja",

- właściwe regulacje prawne dotyczące świadczenia usług telekomunikacyjnych i usług pocztowych oraz odnoszące się do wykorzystania spektrum częstotliwości radiowej.

- kształcenie w dziedzinie telekomunikacji i usług pocztowych w celu prowadzenia działalności w warunkach rynkowych.

Artykuł 58

Usługi finansowe

Współpraca ma w szczególności na celu ułatwienie włączenia Republiki Kazachstanu do powszechnie uznanych systemów wzajemnych rozliczeń. Pomoc techniczna koncentruje się na:

- rozwoju usług bankowych i finansowych, rozwoju wspólnego rynku źródeł kredytowania, włączeniu Republiki Kazachstanu do powszechnie uznanych systemów wzajemnych rozliczeń,

- rozwoju w Republice Kazachstanu systemu fiskalnego, instytucji fiskalnych oraz wymianie doświadczeń i kształceniu personelu w kwestiach podatkowych,

- rozwoju usług w dziedzinie ubezpieczeń, co stworzyłoby między innymi korzystne ramy uczestnictwa przedsiębiorstw wspólnotowych w zakładaniu wspólnych przedsiębiorstw w sektorze ubezpieczeń w Republice Kazachstanu, jak również rozwoju ubezpieczenia kredytów eksportowych.

Współpraca ta w szczególności przyczyni się do wspierania rozwoju stosunków między Republiką Kazachstanu a Państwami Członkowskimi w sektorze usług finansowych.

Artykuł 59

Pranie brudnych pieniędzy

1. Strony zgadzają się co do konieczności podejmowania wysiłków i współpracy w celu uniemożliwienia wykorzystywania ich systemów finansowych w zakresie prania dochodów pochodzących z działalności przestępczej, w szczególności z przestępstw narkotykowych.

2. Współpraca w tym obszarze obejmuje pomoc administracyjną i techniczną w celu ustanowienia właściwych przepisów w sprawie zwalczania prania brudnych pieniędzy, równoważnych przepisom przyjętym w tym obszarze przez Wspólnotę i fora międzynarodowe, włączając Grupę Roboczą do Spraw Finansowych (FATF).

Artykuł 60

Rozwój regionalny

1. Strony zacieśniają współpracę w dziedzinie rozwoju regionalnego i planowania zagospodarowania przestrzennego.

2. W tym celu Strony zachęcają władze krajowe, regionalne i lokalne do wymiany informacji na temat polityki regionalnej i zagospodarowania przestrzennego, jak również metod kształtowania polityki regionalnej dotyczącej w szczególności rozwoju obszarów słabo rozwiniętych.

Strony także wspierają bezpośrednie kontakty między odpowiednimi organizacjami regionalnymi i publicznymi, odpowiedzialnymi za planowanie rozwoju regionalnego, między innymi w celu wymiany doświadczeń na temat metod i środków wspierania rozwoju regionalnego.

Artykuł 61

Współpraca socjalna

1. W odniesieniu do zdrowia i bezpieczeństwa Strony rozwijają współpracę mającą na celu poprawę poziomu bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników.

Współpraca obejmuje głównie:

- edukację i kształcenie w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, ze szczególnym uwzględnieniem sektorów działalności wysokiego ryzyka,

- rozwój i promocję środków zapobiegawczych w zwalczaniu chorób i innych schorzeń zawodowych,

- zapobieganie poważnym wypadkom i zarządzanie toksycznymi chemikaliami,

- badania naukowe w celu poszerzania podstaw wiedzy w odniesieniu do środowiska pracy, jak również bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników.

2. W odniesieniu do zatrudnienia, współpraca obejmuje w szczególności pomoc techniczną w zakresie:

- optymalizacji rynku pracy,

- modernizacji usług związanych z pośrednictwem pracy i doradztwem,

- planowania i zarządzania programami restrukturyzacji,

- wspierania rozwoju lokalnego zatrudnienia,

- wymiany informacji na temat programów dotyczących elastycznego zatrudnienia, w szczególności programów wspierających pracę na własny rachunek oraz promujących przedsiębiorczość.

3. Strony zwracają szczególną uwagę na współpracę w sferze ochrony socjalnej, która między innymi obejmuje współpracę w zakresie planowania i wdrażania reform dotyczących ochrony socjalnej w Republice Kazachstanu.

Reformy te mają na celu rozwój w Republice Kazachstanu metod ochrony właściwych dla gospodarki rynkowej i obejmują wszelkie formy ochrony socjalnej.

Artykuł 62

Turystyka

Strony poszerzają i rozwijają współpracę dotyczącą:

- ułatwiania wymiany turystycznej,

- rozwoju przepływu informacji,

- transferu know-how,

- badań możliwości organizowania wspólnych działań,

- współpracy między organami urzędowymi do spraw turystyki,

- kształcenie w dziedzinie rozwoju turystyki.

Artykuł 63

Małe i średnie przedsiębiorstwa

1. Strony mają na celu rozwój i umacnianie małych i średnich przedsiębiorstw oraz ich zrzeszeń, jak również współpracę między małymi i średnimi przedsiębiorstwami Wspólnoty i Republiki Kazachstanu.

2. Współpraca obejmuje pomoc techniczną, w szczególności w następujących obszarach:

- rozwój ram legislacyjnych dla małych i średnich przedsiębiorstw,

- rozwój właściwej infrastruktury (agencja wspierania komunikacji małych i średnich przedsiębiorstw, pomoc w tworzeniu funduszy dla małych i średnich przedsiębiorstw),

- rozwój parków technologicznych.

Artykuł 64

Informacja i komunikacja

Strony wspierają rozwój nowoczesnych metod zarządzania w dziedzinie informacji, dotyczących w szczególności mediów, oraz popierają skuteczną wymianę informacji. Uznaje się pierwszeństwo programów mających na celu dostarczenie ogółowi społeczeństwa podstawowych informacji na temat Wspólnoty i Republiki Kazachstanu, obejmujących, w miarę możliwości, dostęp do baz danych, z poszanowaniem praw własności intelektualnej.

Artykuł 65

Ochrona konsumentów

Strony podejmą ścisłą współpracę w celu osiągnięcia zgodności swoich systemów ochrony konsumentów. Współpraca ta może objąć w szczególności wymianę informacji na temat działalności legislacyjnej i reform instytucjonalnych, organizację stałych systemów wzajemnej wymiany informacji na temat produktów niebezpiecznych, poprawę informacji przekazywanych konsumentom, szczególnie dotyczących cen, charakterystyki oferowanych produktów i usług, rozwoju wymiany między rzecznikami interesów konsumentów oraz wzrostu wzajemnej zgodności polityk ochrony konsumentów, a także organizacji seminariów i kursów dokształcających.

Artykuł 66

Cła

1. Celem współpracy jest gwarancja zgodności ze wszystkimi przepisami przyjętymi w zakresie handlu i uczciwego handlu oraz osiągnięcia zbliżenia systemu celnego Republiki Kazachstanu do systemu celnego Wspólnoty.

2. Współpraca obejmuje w szczególności:

- wymianę informacji,

- poprawę metod pracy,

- wprowadzenie Nomenklatury Scalonej i jednolitego dokumentu administracyjnego,

- wzajemne połączenie między systemami tranzytowymi Wspólnoty i Republiki Kazachstanu,

- uproszczenie kontroli i formalności dotyczących przewozu towarów,

- wspieranie wprowadzania nowoczesnych systemów informacji celnej,

- organizację seminariów i kursów dokształcających.

Pomoc techniczna jest dostarczana w miarę potrzeby.

3. Bez uszczerbku dla dalszej współpracy przewidzianej w niniejszej Umowie, w szczególności w artykule 69, pomoc wzajemna w sprawach celnych między organami administracyjnymi obu Stron odbywa się zgodnie z postanowieniami Protokołu załączonego do niniejszej Umowy.

Artykuł 67

Współpraca w dziedzinie statystyki

Współpraca w tej dziedzinie ma na celu stworzenie efektywnego systemu statystycznego, dostarczającego wiarygodnych danych statystycznych niezbędnych dla wspierania i nadzorowania procesu reform gospodarczych oraz przyczyniającego się do rozwoju prywatnej przedsiębiorczości w Republice Kazachstanu.

Strony współpracują w szczególności w następujących dziedzinach:

- dostosowania kazachskiego systemu statystycznego do międzynarodowych metod, norm i klasyfikacji,

- wymiany informacji statystycznych,

- dostarczania niezbędnych informacji makro- i mikroekonomicznych w celu wdrażania i zarządzania reformami gospodarczymi.

W tym celu Wspólnota świadczy pomoc techniczną Republice Kazachstanu.

Artykuł 68

Ekonomia

Strony ułatwiają proces reform gospodarczych i koordynacji polityk gospodarczych w drodze współpracy zmierzającej do poprawy zrozumienia podstaw ich gospodarek oraz opracowania i wdrożenia polityki gospodarczej w warunkach gospodarki rynkowej. W tym celu Strony wymieniają informacje dotyczące wyników i prognoz makroekonomicznych.

Wspólnota świadczy pomoc techniczną w celu:

- wspierania Republiki Kazachstanu w procesie realizacji reformy gospodarczej, przez organizowanie specjalistycznego doradztwa i pomocy technicznej,

- zainicjowania współpracy między ekonomistami dla przyspieszenia przekazywania know-how niezbędnego do projektowania polityk gospodarczych i zapewnienia szerokiego upowszechniania odpowiednich wyników badań.

Artykuł 69

Narkotyki

W ramach odpowiednich uprawnień i kompetencji Strony współpracują w celu zwiększenia skuteczności i efektywności polityk oraz środków skierowanych przeciwko nielegalnej produkcji, rozprowadzaniu i sprzedaży środków odurzających i substancji psychotropowych, łącznie z zapobieganiem wykorzystania prekursorów chemikaliów do produkcji narkotyków, jak również wspieraniem zapobiegania i redukcji popytu na narkotyki. Współpraca w tej dziedzinie oparta jest na wzajemnych konsultacjach i ścisłej koordynacji między Stronami w zakresie celów i środków dotyczących poszczególnych dziedzin związanych z narkotykami.

Artykuł 70

Współpraca w zapobieganiu nielegalnej działalności

Strony ustanawiają współpracę mającą na celu zapobieganie nielegalnej działalności, takiej jak:

- nielegalna imigracja i nielegalna obecność osób fizycznych posiadających obywatelstwo Stron na ich terytoriach odpowiednio, z uwzględnieniem zasady i praktyki readmisji,

- nielegalna działalność w sferze gospodarki, łącznie z korupcją,

- nielegalne transakcje obejmujące różne towary, łącznie z odpadami przemysłowymi,

- fałszerstwo,

- nielegalny obrót środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi i bronią.

Współpraca w wyżej określonych obszarach będzie się opierać na wzajemnych konsultacjach i bliskim współdziałaniu oraz świadczeniu technicznej i administracyjnej pomocy, obejmującej:

- opracowywanie projektów krajowego ustawodawstwa w sferze zapobiegania nielegalnej działalności,

- tworzenie centrów informacyjnych,

- wzrost skuteczności instytucji zaangażowanych w zapobieganie nielegalnej działalności,

- kształcenie personelu i rozwój infrastruktury badawczej,

- wypracowanie wzajemnie akceptowalnych środków mających na celu zahamowanie nielegalnej działalności.

TYTUŁ VII

WSPÓŁPRACA KULTURALNA

Artykuł 71

Strony zobowiązują się wspierać, zachęcać i ułatwiać współpracę kulturalną. Gdzie stosowne, dotychczasowe wspólnotowe programy współpracy kulturalnej lub takie programy jednego lub więcej Państw Członkowskich mogą być przedmiotem współpracy oraz rozwoju dalszych działań w zakresie wspólnego zainteresowania Stron.

TYTUŁ VIII

WSPÓŁPRACA FINANSOWA

Artykuł 72

W celu realizacji założeń niniejszej Umowy i zgodnie z artykułami 73, 74 oraz 75 Republika Kazachstanu korzysta z czasowej pomocy finansowej Wspólnoty świadczonej w drodze pomocy technicznej w formie dotacji, w celu przyspieszenia transformacji gospodarczej w Republice Kazachstanu.

Artykuł 73

Pomoc finansowa jest zapewniana w ramach programu TACIS, zgodnie z odpowiednim wspólnotowym rozporządzeniem Rady.

Artykuł 74

Cele i obszary wspólnotowej pomocy finansowej są ustalone w orientacyjnym programie odzwierciedlającym priorytety, które mają być ustalone między Stronami, z uwzględnieniem potrzeb Republiki Kazachstanu, zdolności absorpcji w poszczególnych sektorach oraz postępu reform. Strony informują o tym Radę Współpracy.

Artykuł 75

W celu umożliwienia optymalnego wykorzystania osiągalnych źródeł funduszy Strony zapewniają ścisłą koordynację pomocy technicznej ze strony Wspólnoty oraz pomocy z innych źródeł, takich jak Państwa Członkowskie, pozostałe państwa, organizacje międzynarodowe, takie jak Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju oraz Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju.

TYTUŁ IX

POSTANOWIENIA INSTYTUCJONALNE, OGÓLNE I KOŃCOWE

Artykuł 76

Powołuje się Radę Współpracy, która nadzoruje realizację niniejszej Umowy. Rada Współpracy zbiera się na szczeblu ministrów raz w roku. Rada bada wszelkie istotne zagadnienia powstałe w ramach niniejszej Umowy, jak również wszelkie inne zagadnienia o charakterze dwustronnym lub międzynarodowym, będące przedmiotem wspólnego zainteresowania, dla osiągnięcia celów niniejszej Umowy. Rada Współpracy może także za obopólną zgodą Stron formułować odpowiednie zalecenia.

Artykuł 77

1. Rada Współpracy składa się, z jednej strony, z członków Rady Unii Europejskiej i członków Komisji Wspólnot Europejskich, a z drugiej strony – z przedstawicieli rządu Republiki Kazachstanu.

2. Rada Współpracy uchwala swój regulamin wewnętrzny.

3. Urząd Przewodniczącego Rady Współpracy jest sprawowany przemiennie przez przedstawiciela Wspólnoty oraz członka rządu Republiki Kazachstanu.

Artykuł 78

1. Rada Współpracy jest wspierana w pełnieniu zadań przez Komitet Współpracy, składający się, z jednej strony, z przedstawicieli członków Rady Unii Europejskiej i członków Komisji Wspólnot Europejskich, a z drugiej strony – z przedstawicieli rządu Republiki Kazachstanu, zazwyczaj na szczeblu wyższych urzędników służby cywilnej. Urząd Przewodniczącego Komitetu Współpracy jest piastowany przemiennie przez Wspólnotę i Republikę Kazachstanu.

Rada Współpracy określa w swoim regulaminie zadania Komitetu Współpracy, które obejmują przygotowanie spotkań Rady Współpracy, jak również określa tryb działania tego Komitetu.

2. Rada Współpracy może przekazać swoje dowolne kompetencje Komitetowi Współpracy, który zapewni ciągłość między spotkaniami Rady Współpracy.

Artykuł 79

Rada Współpracy może podjąć decyzję w sprawie stworzenia jakiegokolwiek innego komitetu lub organu wspierającego ją w pełnieniu zadań i ustala jego skład, zadania i tryb funkcjonowania.

Artykuł 80

Rozpatrując zagadnienia powstałe w ramach niniejszej Umowy w odniesieniu do przepisu odsyłającego do artykułu GATT, Wspólny Komitet uwzględnia, w możliwie najszerszym zakresie, ogólnie przyjętą przez Umawiające się Strony GATT interpretację danego artykułu GATT.

Artykuł 81

Ustanawia się Parlamentarny Komitet Współpracy. Na forum Komitetu członkowie Parlamentu Republiki Kazachstanu oraz Parlamentu Europejskiego spotykają się w celu wymiany poglądów. Komitet zbiera się okresowo, przy czym sam określa kolejne terminy spotkań.

Artykuł 82

1. Parlamentarny Komitet Współpracy składa się z członków Parlamentu Europejskiego, z jednej strony, oraz z członków Parlamentu Republiki Kazachstanu, z drugiej strony.

2. Parlamentarny Komitet Współpracy uchwala swój regulamin wewnętrzny.

3. Przewodnictwo Parlamentarnego Komitetu Współpracy jest obejmowane kolejno przez Parlament Europejski i Parlament Republiki Kazachstanu zgodnie z postanowieniami, które zostaną ustanowione w jego regulaminie.

Artykuł 83

Parlamentarny Komitet Współpracy może zwrócić się do Rady Współpracy z wnioskiem o dostarczenie istotnych informacji dotyczących realizacji niniejszej Umowy. Rada Współpracy dostarcza Komitetowi wnioskowanych informacji.

Parlamentarny Komitet Współpracy jest informowany o zaleceniach Rady Współpracy.

Parlamentarny Komitet Współpracy może do Rady Współpracy kierować zalecenia.

Artykuł 84

1. W ramach niniejszej Umowy każda ze Stron zobowiązuje się zapewnić osobom fizycznym i prawnym drugiej Strony, bez żadnej dyskryminacji w porównaniu z traktowaniem własnych obywateli, dostęp do sądów właściwych i organów administracyjnych Stron, aby mogły przed nimi dochodzić swoich praw osobistych i rzeczowych, w tym praw dotyczących własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej.

2. W granicach swoich uprawnień i kompetencji, Strony:

- popierają przyjęcie arbitrażu dla regulowania sporów wynikających z transakcji handlowych i współpracy zawartych przez podmioty gospodarcze Wspólnoty i podmioty gospodarcze Republiki Kazachstanu,

- ustalają, że kiedy dany spór przedstawiony jest do arbitrażu, każda Strona sporu może, z wyjątkiem przypadku gdy procedury stosowane przez ośrodek arbitrażowy wybrany przez Strony stanowią inaczej, wybrać własnego rozjemcę, bez względu na jego obywatelstwo, oraz że przewodniczący trzeci rozjemca lub jedyny rozjemca może być obywatelem państwa trzeciego,

- zalecą swoim podmiotom gospodarczym wybór, za obopólną zgodą, prawa właściwego dla ich umów,

- popierają odwoływanie się do zasad arbitrażu opracowanych przez Komisję Narodów Zjednoczonych do spraw Międzynarodowego Prawa Handlowego (Uncitral) oraz do arbitrażu w jakimkolwiek ośrodku państw sygnatariuszy Konwencji o uznawaniu i wykonywaniu zagranicznych orzeczeń arbitrażowych, Nowy Jork, dnia 10 czerwca 1958 roku.

Artykuł 85

Żadne z postanowień niniejszej Umowy nie stanowi przeszkody dla podjęcia przez Stronę środków, które:

a) uważa za niezbędne do zapobiegnięcia ujawniania informacji, naruszających jej podstawowe interesy bezpieczeństwa;

b) dotyczą produkcji lub handlu bronią, amunicją lub materiałami wojskowymi, lub też badań, rozwoju lub produkcji niezbędnej do celów obronnych, o ile środki te nie osłabiają warunków konkurencji w zakresie produktów nieprzeznaczonych na cele ściśle wojskowe;

c) uzna za zasadnicze dla zapewnienia własnego bezpieczeństwa w przypadku poważnych niepokojów wewnętrznych, naruszających utrzymanie porządku publicznego, w czasie wojny lub poważnego napięcia na arenie międzynarodowej, grożącego wybuchem wojny, lub w celu wywiązania się z obowiązków, jakie na siebie przyjęła, aby zapewnić utrzymanie pokoju i bezpieczeństwa międzynarodowego;

d) uzna za konieczne ze względu na swoje obowiązki i zobowiązania międzynarodowe w zakresie kontroli podwójnego zastosowania towarów przemysłowych i technologii.

Artykuł 86

1. W dziedzinach objętych niniejszą Umową oraz bez uszczerbku dla zawartych w niej postanowień szczególnych:

- uregulowania stosowane przez Republikę Kazachstanu w stosunku do Wspólnoty nie mogą prowadzić do powstania jakiejkolwiek dyskryminacji między Państwami Członkowskimi, ich obywatelami, czy też spółkami lub przedsiębiorstwami,

- uregulowania stosowane przez Wspólnotę w odniesieniu do Republiki Kazachstanu nie mogą prowadzić do powstania jakiejkolwiek dyskryminacji obywateli Republiki Kazachstanu lub też jej spółek czy przedsiębiorstw.

2. Postanowienia ustępu 1 pozostają bez uszczerbku dla prawa Stron do stosowania odpowiednich przepisów ich ustawodawstwa podatkowego dotyczącego podatników, którzy nie są w identycznej sytuacji ze względu na ich miejsce zamieszkania.

Artykuł 87

1. Każda z dwóch Stron może zwracać się do Wspólnego Komitetu w sprawie jakiegokolwiek sporu dotyczącego stosowania lub interpretacji niniejszej Umowy.

2. Rada Współpracy może rozstrzygać spory w drodze zaleceń.

3. W przypadku gdy nie jest możliwe rozstrzygnięcie sporu zgodnie z ustępem 2, każda ze Stron może powiadomić drugą Stronę o wyznaczeniu rozjemcy; druga Strona jest wtedy zobowiązana do wyznaczenia drugiego rozjemcy w terminie dwóch miesięcy. Do celów stosowania tej procedury Wspólnota i Państwa Członkowskie są uznawane za jedną Stronę sporu.

Rada Współpracy wyznacza trzeciego rozjemcę.

Zalecenia rozjemcy są przyjmowane większością głosów. Zalecenia te nie są wiążące dla Stron.

Artykuł 88

Strony zgadzają się prowadzić konsultacje w trybie pilnym właściwymi kanałami, na wniosek jednej z nich, aby rozpatrzyć wszelkie kwestie związane z interpretacją lub wdrażaniem niniejszej Umowy oraz innymi istotnymi aspektami ich wzajemnych stosunków.

Postanowienia niniejszego artykułu nie wpływają w żaden sposób oraz pozostają bez uszczerbku dla postanowień artykułów 13, 87 i 93.

Artykuł 89

Traktowanie przyznane niniejszym Republice Kazachstanu nie jest w żadnym razie korzystniejsze od traktowania, jakie Państwa Członkowskie przyznały sobie wzajemnie.

Artykuł 90

Do celów niniejszej Umowy termin "Strony" oznacza Republikę Kazachstanu, z jednej strony, a Wspólnotę, albo Państwa Członkowskie, albo Wspólnotę i Państwa Członkowskie, z drugiej strony, zgodnie z ich odpowiednimi uprawnieniami.

Artykuł 91

W zakresie, w jakim dziedziny podlegające niniejszej Umowie są objęte Traktatem Karty Energetycznej i jego protokołami, Traktat ten i protokoły stosuje się w odniesieniu do tych dziedzin od chwili wejścia w życie, lecz jedynie w takim zakresie, w jakim stosowanie to jest w nich przewidziane.

Artykuł 92

Niniejsza Umowa jest zawarta na wstępny okres 10 lat. Jest ona przedłużana automatycznie co roku, pod warunkiem że żadna ze Stron nie dokona jej wypowiedzenia w drodze pisemnego zawiadomienia dostarczonego drugiej Stronie na sześć miesięcy przed jej wygaśnięciem.

Artykuł 93

1. Strony podejmują wszelkie środki o charakterze ogólnym lub szczególnym wymagane do wypełnienia swoich zobowiązań wynikających z niniejszej Umowy. Zapewnią one, że cele wymienione w Umowie zostaną osiągnięte.

2. Jeśli jedna ze Stron uzna, iż druga Strona nie wywiązuje się ze zobowiązań zgodnie z niniejszą Umową, może ona podjąć odpowiednie środki. Przedtem jednak, z wyjątkiem szczególnie nagłych przypadków, dostarcza ona Radzie Współpracy wszelkich informacji wymaganych dla dokładnego zbadania sytuacji celem znalezienia rozwiązania zadowalającego obie Strony.

Przy wyborze środków należy nadać pierwszeństwo tym, które w najmniejszym stopniu zakłócają funkcjonowanie niniejszej Umowy. Na wniosek drugiej Strony środki takie są bezzwłocznie notyfikowane Radzie Współpracy.

Artykuł 94

Załączniki I, II i III, jak również Protokół stanowią integralną część niniejszej Umowy.

Artykuł 95

Niniejsza Umowa, zanim równoważne prawa nie zostaną przyznane osobom i podmiotom gospodarczym na jej mocy, pozostaje bez wpływu na prawa gwarantowane tym osobom postanowieniami istniejących umów wiążących jedno lub kilka Państw Członkowskich, z jednej strony, a Republikę Kazachstanu, z drugiej strony, z wyjątkiem dziedzin należących do kompetencji Wspólnoty i bez uszczerbku dla zobowiązań Państw Członkowskich wynikających z niniejszej Umowy w dziedzinach należących do ich kompetencji.

Artykuł 96

Niniejsza Umowa ma zastosowanie, z jednej strony, w odniesieniu do terytoriów, na których obowiązują Traktaty ustanawiające Wspólnotę Europejską, Europejską Wspólnotę Węgla i Stali oraz Europejską Wspólnotę Energii Atomowej, zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach, a z drugiej strony – do terytorium Republiki Kazachstanu.

Artykuł 97

Depozytariuszem niniejszej Umowy jest Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej.

Artykuł 98

Oryginał niniejszej Umowy został sporządzony w językach: angielskim, duńskim, fińskim, francuskim, greckim, hiszpańskim, niderlandzkim, niemieckim, portugalskim, szwedzkim, włoskim i kazachskim, przy czym wszystkie te teksty są na równi autentyczne. Zostaje on złożony do depozytu u Sekretarza Generalnego Rady Unii Europejskiej.

Artykuł 99

Niniejsza Umowa podlega przyjęciu przez Strony zgodnie z ich wewnętrznymi procedurami.

Niniejsza Umowa wchodzi w życie pierwszego dnia drugiego miesiąca następującego po dniu, w którym Strony powiadamiają Sekretarza Generalnego Rady Unii Europejskiej, że zakończono procedury określone w akapicie pierwszym.

Od chwili wejścia jej w życie i w takim zakresie, w jakim dotyczy stosunków między Republiką Kazachstanu a Wspólnotą, niniejsza Umowa zastępuje Umowę między Europejską Wspólnotą Gospodarczą, Europejską Wspólnotą Energii Atomowej a Związkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich w sprawie handlu i współpracy handlowo-gospodarczej, podpisaną w Brukseli dnia 18 grudnia 1989 roku.

Artykuł 100

W przypadku gdy przed zakończeniem procedur niezbędnych do wejścia w życie niniejszej Umowy postanowienia niektórych jej części zostaną wprowadzone w życie w 1994 roku na mocy Umowy przejściowej między Wspólnotą a Republiką Kazachstanu, Umawiające się Strony uzgadniają, iż w tych okolicznościach przez "datę wejścia w życie niniejszej Umowy" rozumie się dzień wejścia w życie Umowy przejściowej.

+++++ TIFF +++++

Hecho en Bruselas, el veintitrés de enero de mil novecientos noventa y cinco.Udfærdiget i Bruxelles, den treogtyvende januar nitten hundrede og femoghalvfems.Geschehen zu Brüssel am dreiundzwanzigsten Januar neunzehnhundertfünfundneunzig.Έγινε στις Βρυξέλλες, στις είκοσι τρεις Ιανουαρίου χίλια εννιακόσια ενενήντα πέντε.Done at Brussels, on the twenty-third day of January in the year one thousand nine hundred and ninety-five.Fait à Bruxelles, le vingt-trois janvier mil neuf cent quatre-vingt-quinze.Fatto a Bruxelles, addì ventitré gennaio millenovecentonovantacinque.Gedaan te Brussel, de drieëntwintigste januari negentienhonderd vijfennegentig.Feito em Bruxelas, em vinte e três de Janeiro de mil novecentos e noventa e cinco.Tehty Brysselissä kahdentenakymmenentenäkolmantena päivänä tammikuuta vuonna tuhatyhdeksänsataayhdeksänkymmentäviisi.Som skedde i Bryssel den tjugotredje januari år ettusenniohundranittiofem.

Pour le Royaume de BelgiqueVoor het Koninkrijk BelgiëFür das Königreich Belgien

+++++ TIFF +++++

På Kongeriget Danmarks vegne

+++++ TIFF +++++

Für die Bundesrepublik Deutschland

+++++ TIFF +++++

Για την Ελληνική Δημοκρατία

+++++ TIFF +++++

Por el Reino de España

+++++ TIFF +++++

Pour la République française

+++++ TIFF +++++

Thar cheann Na hÉireannFor Ireland

+++++ TIFF +++++

Per la Repubblica italiana

+++++ TIFF +++++

Pour le Grand-Duché de Luxembourg

+++++ TIFF +++++

Voor het Koninkrijk der Nederlanden

+++++ TIFF +++++

Für die Republik Österreich

+++++ TIFF +++++

Pela República Portuguesa

+++++ TIFF +++++

Suomen tasavallan puolesta

+++++ TIFF +++++

För Konungariket Sverige

+++++ TIFF +++++

For the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland

+++++ TIFF +++++

Por las Comunidades Europeas

For De Europæiske Fællesskaber

Für die Europäischen Gemeinschaften

Για τις Ευρωπαϊκές Κοινότητες

For the European Communities

Pour les Communautés européennes

Per le Comunità europee

Voor de Europese Gemeenschappen

Pelas Comunidades Europeias

Euroopan yhteisöjen puolesta

På Europeiska gemenskapernas vägnar

+++++ TIFF +++++

+++++ TIFF +++++

+++++ TIFF +++++

[1] Umowa sporządzona w jedenastu językach urzędowych Unii Europejskiej (hiszpańskim, duńskim, niemieckim, greckim, angielskim, francuskim, włoskim, niderlandzkim, portugalskim, fińskim i szwedzkim) została opublikowana w Dz.U. L 196 z 28.7.1999, str. 3.Wersje w językach: czeskim, estońskim, łotewskim, litewskim, węgierskim, maltańskim, polskim, słowackim i słoweńskim są opublikowane w niniejszym tomie wydania specjalnego 2004.

--------------------------------------------------

WYKAZ ZAŁĄCZONYCH DOKUMENTÓW

Załącznik I | Indykatywny wykaz korzyści przyznanych przez Republikę Kazachstanu Niepodległym Państwom zgodnie z artykułem 8 ustęp 3 |

Załącznik II | Zastrzeżenia wspólnotowe zgodnie z artykułem 23 ustęp 1 litera b) |

Załącznik III | Konwencje w sprawie własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej, określone w artykule 42 |

Protokół w sprawie wzajemnej pomocy w sprawach celnych między organami administracyjnymi. |

--------------------------------------------------

ZAŁĄCZNIK I

INDYKATYWNY WYKAZ KORZYŚCI PRZYZNANYCH PRZEZ REPUBLIKĘ KAZACHSTANU NIEPODLEGŁYM PAŃSTWOM NA MOCY ARTYKUŁU 8 USTĘP 3

1. Armenia, Białoruś, Estonia, Gruzja, Litwa, Mołdawia, Ukraina, Turkmenistan, Rosja:

Nie wprowadza się żadnych należności celnych przywozowych.

Nie wprowadza się żadnych należności celnych wywozowych w odniesieniu do towarów dostarczanych na mocy clearingowych umów międzypaństwowych, w granicach ilości określonych w tych umowach.

Nie stosuje się podatku VAT w odniesieniu do wywozu i przywozu. W wywozie nie znajduje zastosowania podatek akcyzowy.

Wszystkie Niepodległe Państwa:

Kontyngenty wywozowe na dostawy produktów w ramach rocznych umów międzypaństwowych o handlu i współpracy są otwierane w taki sam sposób, jak w przypadku dostaw na potrzeby państwa.

2. Armenia, Białoruś, Estonia, Gruzja, Litwa, Mołdawia, Ukraina, Turkmenistan:

Płatności mogą być dokonywane w rublach.

Rosja:

Płatności mogły być dokonywane w rublach lub tengach.

Wszystkie Niepodległe Państwa:

Specjalny system dla działań o charakterze niehandlowym, w tym płatności wynikające z tych działań.

3. Wszystkie Niepodległe Państwa:

Specjalny system dla płatności bieżących.

4. Wszystkie Niepodległe Państwa:

Specjalny system cen w handlu niektórymi surowcami i półfabrykatami.

5. Wszystkie Niepodległe Państwa:

Specjalne warunki tranzytu.

6. Wszystkie Niepodległe Państwa:

Specjalne warunki procedur celnych.

--------------------------------------------------

ZAŁĄCZNIK II

ZASTRZEŻENIA WSPÓLNOTY ZGODNIE Z ARTYKUŁEM 23 USTĘP 1 LITERA b)

Górnictwo

W niektórych Państwach Członkowskich wydobycie zasobów naturalnych i prawa do minerałów spółek pozostających poza kontrolą WE może podlegać obowiązkowi uzyskania koncesji.

Rybołówstwo

Dostęp zasobów biologicznych i łowisk znajdujących się na wodach morskich podlegających suwerenności albo jurysdykcji Państw Członkowskich Wspólnoty, jak również ich eksploatacja, są zastrzeżone dla statków rybackich pływających pod banderą Państwa Członkowskiego Wspólnoty i zarejestrowanych na terytorium Wspólnoty, chyba że postanowienia odrębne stanowią inaczej.

Nabywanie nieruchomości

W niektórych Państwach Członkowskich nabywanie nieruchomości przez przedsiębiorstwa niepochodzące ze Wspólnoty jest przedmiotem ograniczeń.

Usługi audiowizualne, w tym radiowe

Traktowanie narodowe dotyczące produkcji i dystrybucji, w tym nadawania i innych form transmisji publicznych, może być zastrzeżone dla dzieł audiowizualnych spełniających niektóre kryteria pochodzenia.

Usługi telekomunikacyjne, w tym usługi telefonii komórkowej i satelitarnej

Usługi zastrzeżone

W niektórych Państwach Członkowskich dostęp do rynku usług komplementarnych i infrastruktury jest ograniczony.

Usługi profesjonalne

Usługi zastrzeżone dla osób fizycznych będących obywatelami Państw Członkowskich. Osoby te mogą zakładać przedsiębiorstwa na określonych warunkach.

Rolnictwo

W niektórych Państwach Członkowskich traktowanie narodowe nie znajduje zastosowania do spółek pozostających poza kontrolą WE, które pragną założyć przedsiębiorstwo rolne. Nabywanie winnic przez spółki pozostające poza kontrolą WE jest przedmiotem notyfikacji lub, w razie konieczności, zezwolenia.

Usługi agencji informacyjnych

W niektórych Państwach Członkowskich udział zagraniczny w wydawnictwach lub spółkach telewizyjnych albo radiowych jest limitowany.

--------------------------------------------------

ZAŁĄCZNIK III

KONWENCJE W SPRAWIE WŁASNOŚCI INTELEKTUALNEJ, PRZEMYSŁOWEJ I HANDLOWEJ, OKREŚLONE W ARTYKULE 42

1. Artykuł 42 ustęp 2 dotyczy następujących konwencji wielostronnych:

- Konwencji berneńskiej w sprawie ochrony dzieł literackich i artystycznych (Akt paryski z 1971 roku),

- Międzynarodowej konwencji dotyczącej ochrony wykonawców, producentów fonogramów i organizacji rozgłośni radiowych (Rzym, 1961 rok),

- Protokołu odnoszącego się do Porozumienia madryckiego dotyczącego międzynarodowej rejestracji znaków towarowych (Madryt, 1989 rok),

- Porozumienia nicejskiego dotyczącego międzynarodowej klasyfikacji dóbr i usług do celów rejestracji znaków towarowych (Genewa, 1977 rok, zmiene w 1979 roku),

- Traktatu budapeszteńskiego w sprawie międzynarodowego uznawania depozytów mikroorganizmów do celów postępowania patentowego (1977 rok, zmieniony w 1980 roku),

- Międzynarodowej konwencji w sprawie ochrony nowych odmian roślin (UPOV) (Akt genewski z 1991 roku).

2. Rada Współpracy może zalecić, aby artykuł 42 ustęp 2 był również stosowany do innych konwencji wielostronnych. W razie wystąpienia przeszkód w dziedzinie własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej, wpływających na warunki handlowe, na wniosek jednej ze Stron bezzwłocznie przeprowadzane są konsultacje w celu osiągnięcia rozwiązań satysfakcjonujących obie Strony.

3. Strony potwierdzają znaczenie, jakie przywiązują do zobowiązań wynikających z następujących konwencji wielostronnych:

- Konwencji paryskiej o ochronie własności przemysłowej (Akt sztokholmski z 1967 roku, zmieniony w 1979 roku),

- Porozumienia madryckiego dotyczącego międzynarodowej rejestracji znaków towarowych (Akt sztokholmski, 1967 rok, zmieniony w 1979 roku),

- Traktatu o współpracy patentowej (Waszyngton, 1970 rok, znowelizowany w 1979 roku i zmieniony w 1984 roku).

4. Od dnia wejścia w życie niniejszej Umowy Republika Kazachstanu przyznaje w dziedzinie uznawania i ochrony własności intelektualnej, przemysłowej i handlowej spółkom i obywatelom Wspólnoty traktowanie nie mniej korzystne niż traktowanie, jakie zastrzega dla jakiegokolwiek państwa trzeciego w ramach umów dwustronnych.

5. Postanowienia ustępu 4 nie mają zastosowania do korzyści przyznanych przez Republikę Kazachstanu jakiemukolwiek państwu trzeciemu na zasadzie faktycznej wzajemności ani do korzyści przyznanych przez Republikę Kazachstanu innemu państwu byłego ZSRR.

--------------------------------------------------

PROTOKÓŁ

w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi w sprawach celnych

Artykuł 1

Definicje

Do celów niniejszego Protokołu:

a) "ustawodawstwo celne" oznacza przepisy stosowane na terytorium każdej ze Stron, regulujące przywóz, wywóz, tranzyt towarów i objęcie ich dowolną procedurą celną, włączając w to środki zakazu, ograniczeń i kontroli przyjęte przez te Strony;

b) "należności celne" oznaczają wszystkie cła, podatki, należności lub inne opłaty nakładane i pobierane na terytorium Stron z zastosowaniem ustawodawstwa celnego, z wyłączeniem należności i opłat, których wysokość jest ograniczona do przybliżonych kosztów świadczonych usług;

c) "organy wnioskujące" oznaczają właściwe organy administracyjne, które zostały w tym celu wyznaczone przez jedną ze Stron oraz które występują z wnioskiem o udzielenie pomocy w sprawach celnych;

d) "organy, do których kierowany jest wniosek" oznaczają właściwe organy administracyjne, które zostały w tym celu wyznaczone przez jedną ze Stron oraz które przyjmują wniosek o pomoc w sprawach celnych;

e) "naruszenie" oznacza każde naruszenie ustawodawstwa celnego, a także każdą próbę naruszenia tego ustawodawstwa.

Artykuł 2

Zakres

1. Strony udzielają sobie wzajemnie pomocy, w granicach ich kompetencji, w sposób i na warunkach określonych w niniejszym Protokole, dla zapewnienia właściwego stosowania ustawodawstwa celnego, w szczególności w zakresie zapobiegania, wykrywania i dochodzenia naruszeń tego ustawodawstwa.

2. Pomoc w sprawach celnych, stosownie do niniejszego Protokołu, odnosi się do każdego organu administracyjnego Stron, który jest właściwy w zakresie stosowania niniejszego Protokołu. Nie narusza to zasad regulujących wzajemną pomoc w sprawach karnych. Nie obejmuje to również informacji uzyskanych w wyniku uprawnionych działań przeprowadzonych na wniosek organów sądowych, chyba że organy te wyrażą na to zgodę.

Artykuł 3

Pomoc na wniosek

1. Na prośbę organu wnioskującego organ, do którego kierowany jest wniosek, dostarcza wszystkich stosownych informacji umożliwiających właściwe stosowanie ustawodawstwa celnego, łącznie z informacjami dotyczącymi ujawnionych lub planowanych działań, które naruszają lub naruszyłyby to ustawodawstwo.

2. Na prośbę organów wnioskujących organy, do których kierowany jest wniosek, informują je, czy towary wywiezione z terytorium jednej ze Stron zostały odpowiednio przywiezione na terytorium drugiej Strony, wyszczególniając, w razie potrzeby, procedury celne zastosowane wobec tych towarów.

3. Na prośbę organu wnioskującego organ, do którego kierowany jest wniosek, podejmuje niezbędne środki w celu zapewnienia nadzoru nad:

a) osobami fizycznym lub prawnymi, wobec których istnieją uzasadnione powody, by sądzić, że naruszają lub naruszyły ustawodawstwo celne;

b) miejscami składowania towarów, wobec których istnieją uzasadnione powody, by przypuszczać, że są one przeznaczone dla działań sprzecznych z ustawodawstwem drugiej Strony;

c) przepływem towarów, uznanych za mogące spowodować poważne naruszenie ustawodawstwa celnego;

d) środkami transportu, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie, że były, są lub mogą być wykorzystane do naruszenia ustawodawstwa celnego.

Artykuł 4

Dobrowolna pomoc

Z poszanowaniem swoich praw, norm oraz innych instrumentów prawnych, Strony udzielają sobie, bez uprzedniego wniosku, pomocy, jeżeli uznają, że jest to konieczne dla właściwego stosowania ustawodawstwa celnego, w szczególności gdy otrzymają informacje dotyczące:

- działań, które naruszyły, naruszają lub mogłyby naruszyć to ustawodawstwo i mogą być przedmiotem zainteresowania innych Stron,

- nowych środków lub metod służących realizacji takich działań,

- towarów, o których wiadomo, że są przedmiotem poważnego naruszenia ustawodawstwa celnego.

Artykuł 5

Dostarczanie/powiadamianie

Na prośbę organów wnioskujących organy, do których kierowany jest wniosek, zgodnie ze swoim ustawodawstwem, podejmują wszelkie niezbędne środki w celu:

- dostarczenia wszystkich dokumentów,

- powiadomienia o wszystkich decyzjach,

wchodzących w zakres niniejszego Protokołu, skierowanych do adresata zamieszkującego lub mającego swoją siedzibę na ich terytorium. W takim przypadku stosuje się artykuł 6 ustęp 3.

Artykuł 6

Forma i treść wniosków o udzielenie pomocy

1. Wnioski, stosownie do niniejszego Protokołu, sporządzane są w formie pisemnej. Do wniosków dołączane są dokumenty niezbędne do ich realizacji. Jeżeli wymagać tego będzie nagła sytuacja, mogą być przyjęte wnioski w formie ustnej, lecz muszą być one bezzwłocznie potwierdzone w formie pisemnej.

2. Wnioski zgodnie z ustępem 1 niniejszego artykułu zawierają następujące informacje:

a) organy wnioskujące występujące z wnioskiem;

b) wnioskowane środki;

c) przedmiot i uzasadnienie wniosku;

d) ustawy, postanowienia i inne związane z tym instrumenty prawne;

e) możliwie najbardziej dokładne i pełne wskazówki na temat osób fizycznych lub prawnych będących celem dochodzenia;

f) podsumowanie odpowiednich faktów oraz czynności już wykonanych, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w artykule 5.

3. Wnioski są przedkładane w języku urzędowym organów, do których kierowany jest wniosek, lub w języku akceptowanym przez te organy.

4. Jeśli wniosek nie spełnia wymogów formalnych, można zażądać jego poprawienia lub uzupełnienia. Jednakże mogą być podjęte środki zabezpieczające.

Artykuł 7

Rozpatrywanie wniosków

1. W celu zrealizowania wniosku o pomoc organy, do których kierowany jest wniosek, lub, gdy nie mogą one działać samodzielnie, służby administracyjne, do których organy te skierowały wniosek, działają w granicach swoich kompetencji i możliwości, tak jakby działały we własnym imieniu lub na prośbę innych organów tej samej Strony, przez udzielanie już posiadanych informacji, przeprowadzając właściwe dochodzenia lub zlecając ich przeprowadzenie.

2. Wnioski o pomoc realizowane są zgodnie z przepisami ustawowymi, zasadami i innymi instrumentami prawnymi Strony, do której zostały skierowane.

3. Należycie upoważnieni urzędnicy Strony mogą, za zgodą drugiej Strony i na warunkach przez nią ustanowionych, uzyskać od urzędów organów, do których kierowany jest wniosek, lub innych organów odpowiedzialnych przed organami, do których kierowany jest wniosek, informacje dotyczące naruszeń ustawodawstwa celnego, których organy wnioskujące potrzebują do celów niniejszego Protokołu.

4. Urzędnicy jednej Strony mogą, za zgodą drugiej Strony i na określonych przez nią warunkach, uczestniczyć w dochodzeniach prowadzonych na terytorium tej Strony.

Artykuł 8

Forma przekazywanych informacji

1. Organ, do którego kierowany jest wniosek, przekazuje wyniki dochodzenia organowi wnioskującemu w formie dokumentów, uwierzytelnionych kopii dokumentów, sprawozdań i temu podobnych.

2. Dokumenty wymienione w ustępie 1 mogą być zastąpione informacjami komputerowymi wykonanymi w jakikolwiek sposób w tym samym celu.

Artykuł 9

Wyjątki od obowiązku udzielania pomocy

1. Strony mogą odmówić udzielenia pomocy w zakresie niniejszego Protokołu, jeśli mogłoby to:

a) naruszyć ich suwerenność, porządek publiczny, bezpieczeństwo lub inne podstawowe interesy; lub

b) dotyczyć przepisów walutowych lub podatkowych innych niż przepisy dotyczące należności celnych; lub

c) naruszyć tajemnice przemysłowe, handlowe lub zawodowe.

2. Jeśli organ wnioskujący wnioskuje o pomoc, której sam nie byłby w stanie udzielić, gdyby został o to poproszony, powinien zwrócić na ten fakt uwagę w swoim wniosku. Decyzja w sprawie takiego wniosku należy do organu, do którego kierowany jest wniosek.

3. Jeśli pomoc jest wstrzymana lub odmawia się jej udzielenia, decyzja ta i jej powody muszą być przekazane bezzwłocznie organowi wnioskującemu.

Artykuł 10

Zobowiązanie do przestrzegania poufności

1. Każda informacja przekazana w jakiejkolwiek formie, stosowanie do niniejszego Protokołu, posiada charakter poufny. Jest ona objęta obowiązkiem zachowania tajemnicy zawodowej i korzysta z ochrony, rozszerzonej na podobne informacje na podstawie odpowiednich przepisów ustawowych Strony, która ją otrzymała, oraz odpowiednich przepisów mających zastosowanie w stosunku do władz wspólnotowych.

2. Określone dane nie są przekazywane, jeśli istnieją racjonalne powody, by sądzić, że przekazanie danych, lub ich wykorzystanie, może być sprzeczne z podstawowymi zasadami prawa jednej ze Stron i, w szczególności, jeżeli podstawowe prawa zainteresowanej osoby mogłyby zostać naruszone. Na wniosek, Strona, która otrzymuje informacje, powiadamia Stronę, która ich dostarczyła, o sposobie wykorzystania dostarczonych informacji oraz o uzyskanych wynikach.

3. Określone dane mogą być przekazywane jedynie organom celnym i, jeżeli są potrzebne do celów dochodzenia sądowego, prokuraturze lub organom sądowym. Każda inna osoba lub organ może uzyskać takie informacje jedynie po uprzednim uzyskaniu pozwolenia organu, który je przekazał.

4. Strona przekazująca informację sprawdza jej prawidłowość. Jeżeli okaże się, że dostarczona informacja jest nieprawidłowa lub powinna być zniszczona, Strona, która ją otrzymała, zostaje o tym bezzwłocznie powiadomiona. Jest ona zobowiązania do poprawienia lub zniszczenia informacji.

5. Bez uszczerbku dla interesu publicznego, osoba zainteresowana może uzyskać na wniosek informacje na temat przechowywanych danych i celu takiego przechowywania.

Artykuł 11

Wykorzystanie informacji

1. Uzyskane informacje są wykorzystywane jedynie do celów niniejszego Protokołu i mogą być wykorzystywane przez każdą ze Stron do innych celów jedynie po uprzednim uzyskaniu pisemnej zgody organu administracyjnego, który ich dostarczył, oraz podlegają ograniczeniom określonym przez ten organ.

2. Ustęp 1 nie stanowi przeszkody do wykorzystania informacji w postępowaniu sądowym lub administracyjnym, wszczętym w wyniku nieprzestrzegania ustawodawstwa celnego.

3. Strony mogą przedstawiać jako dowód w swoich rejestrach, sprawozdaniach i zeznaniach oraz w postępowaniach i sprawach sądowych otrzymane informacje i dokumenty do wglądu zgodnie z postanowieniami niniejszego Protokołu.

Artykuł 12

Eksperci i świadkowie

Urzędnik organu, do którego kierowany jest