1. SWOBODNY PRZEPŁYW OSÓB

Traktat ustanawiający Konstytucję dla Europy

31968 R 1612: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1612/68 z dnia 15 października 1968 r. w sprawie swobodnego przepływu pracowników we Wspólnocie (Dz.U. L 257 z 19.10.1968, str. 2), ostatnio zmienione przez:

- 32004 L 0038: Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29.4.2004 r. (Dz.U. L 158 z 30.4.2004, str. 77);

31996 L 0071: Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r. dotycząca delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (Dz.U. L 18 z 21.1.1997, str. 1);

32004 L 0038: Dyrektywa 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii oraz członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i przebywania na terytorium Państw Członkowskich, zmieniająca rozporządzenie (EWG) nr 1612/68 oraz uchylająca dyrektywy 64/221/EWG, 68/360/EWG, 72/194/EWG, 73/148/EWG, 75/34/EWG, 75/35/EWG, 90/364/EWG, 90/365/EWG i 93/96/EWG (Dz.U. L 158 z 30.4.2004, str. 77).

1. Artykuł III-133 i akapit pierwszy artykułu III-144 Konstytucji mają w pełni zastosowanie wyłącznie w odniesieniu do swobodnego przepływu pracowników oraz swobody świadczenia usług związanych z czasowym delegowaniem pracowników, określonym w artykule 1 dyrektywy 96/71/WE, między Rumunią z jednej strony, a każdym z obecnych Państw Członkowskich z drugiej strony, wyłącznie z zastrzeżeniem postanowień przejściowych określonych w ustępach 2-14.

2. W drodze odstępstwa od artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, przez okres dwóch lat od dnia przystąpienia, obecne Państwa Członkowskie będą stosować środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych, regulujące dostęp obywateli rumuńskich do ich rynków pracy. Obecne Państwa Członkowskie mogą utrzymać takie środki przez okres pięciu lat od dnia przystąpienia.

Obywatele rumuńscy pracujący legalnie w obecnym Państwie Członkowskim w dniu przystąpienia, którzy zostali dopuszczeni do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego na nieprzerwany okres co najmniej 12 miesięcy będą korzystać z dostępu do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego, lecz nie będą korzystać z dostępu do rynku pracy innych Państw Członkowskich stosujących środki krajowe.

Obywatele rumuńscy dopuszczeni do rynku pracy obecnego Państwa Członkowskiego po dniu przystąpienia na nieprzerwany okres co najmniej 12 miesięcy również korzystają z tych samych praw.

Obywatele rumuńscy, o których mowa w akapitach drugim i trzecim, tracą uprawnienia wskazane w powyższych akapitach, jeżeli z własnej woli opuszczą rynek pracy danego obecnego Państwa Członkowskiego.

Obywatele rumuńscy pracujący legalnie w obecnym Państwie Członkowskim w dniu przystąpienia, lub w okresie, w którym stosowane są środki krajowe i którzy zostali dopuszczeni do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego na okres krótszy niż 12 miesięcy, nie korzystają z powyższych praw.

3. Przed upływem dwuletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, Rada dokona przeglądu funkcjonowania środków przejściowych, o których mowa w ustępie 2 na podstawie sprawozdania przedstawionego przez Komisję.

Po zakończeniu powyższego przeglądu, przed upływem dwuletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, obecne Państwa Członkowskie notyfikują Komisji, czy będą nadal stosować środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych, czy też od tego czasu będą stosować artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68. W przypadku braku takiej notyfikacji, stosuje się artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68.

4. Na wniosek Rumunii można przeprowadzić jeden dodatkowy przegląd. Zastosowanie znajduje procedura określona w ustępie 3, która zostanie zakończona w ciągu sześciu miesięcy od daty otrzymania wniosku Rumunii.

5. Państwo Członkowskie, które utrzymuje środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych może po upływie pięcioletniego okresu określonego w ustępie 2, w przypadku zaistnienia poważnych zakłóceń na rynku pracy lub groźby ich wystąpienia, oraz po notyfikowaniu Komisji, utrzymać te środki przez okres siedmiu lat od dnia przystąpienia. W przypadku braku takiej notyfikacji, stosuje się artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68.

6. W ciągu siedmioletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, te Państwa Członkowskie, w których na mocy ustępu 3, 4 lub 5, w stosunku do obywateli rumuńskich mają zastosowanie artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, i które wydają w tym okresie, w celu monitorowania, pozwolenia na pracę dla obywateli rumuńskich, będą czynić to automatycznie.

7. Te Państwa Członkowskie, w których na mocy ustępów 3, 4, lub 5, w stosunku do obywateli rumuńskich mają zastosowanie artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, mogą w okresie siedmiu lat od dnia przystąpienia zastosować procedury określone w poniższych akapitach.

W przypadku, gdy w Państwie Członkowskim, o którym mowa w akapicie pierwszym możliwe jest wystąpienie lub też występują zakłócenia na krajowym rynku pracy, które mogą stanowić poważne zagrożenie dla poziomu życia lub poziomu zatrudnienia w danym regionie lub zawodzie, to Państwo Członkowskie informuje o tym Komisję i pozostałe Państwa Członkowskie i przekazuje im wszelkie szczegółowe informacje. Na podstawie tych informacji, Państwo Członkowskie może wystąpić do Komisji o stwierdzenie, iż stosowanie artykułów 1- 6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 zostaje całkowicie lub częściowo zawieszone, w celu unormowania sytuacji w tym regionie lub w tym zawodzie. Komisja podejmuje decyzję w sprawie zawieszenia, jego czasu trwania i zakresu w terminie dwóch tygodni od otrzymania takiego wniosku oraz notyfikuje Radzie podjęcie takiej decyzji. W ciągu dwóch tygodni od daty podjęcia decyzji przez Komisję każde Państwo Członkowskie ma prawo wystąpić do Rady o uchylenie lub zmianę tej decyzji. Rada rozstrzyga taki wniosek w terminie dwóch tygodni stanowiąc większością kwalifikowaną.

Państwo Członkowskie, o którym mowa w akapicie pierwszym, może w nagłych i wyjątkowych przypadkach, zawiesić stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, po czym przekazuje Komisji notyfikację ex post wraz z uzasadnieniem.

8. W okresie, gdy stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 jest zawieszone na mocy ustępów 2-5 oraz 7, artykuł 23 dyrektywy 2004/38/WE ma pod następującymi warunkami zastosowanie w Rumunii w odniesieniu do obywateli obecnych Państw Członkowskich oraz w obecnych Państwach Członkowskich w odniesieniu do obywateli rumuńskich w zakresie, w jakim dotyczy prawa członków rodziny do podjęcia zatrudnienia:

- współmałżonek pracownika oraz ich zstępni poniżej 21 roku życia lub pozostający na utrzymaniu pracownika, zamieszkujący legalnie z pracownikiem na terytorium Państwa Członkowskiego w dniu przystąpienia, uzyskują po dniu przystąpienia natychmiastowy dostęp do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego. Postanowienia tego nie stosuje się wobec członków rodziny pracownika legalnie dopuszczonego do rynku pracy Państwa Członkowskiego na okres krótszy niż 12 miesięcy,

- współmałżonek pracownika oraz ich zstępni poniżej 21 roku życia lub pozostający na utrzymaniu pracownika, zamieszkujący legalnie z pracownikiem na terytorium Państwa Członkowskiego począwszy od daty późniejszej niż dzień przystąpienia, lecz w czasie stosowania postanowień przejściowych, określonych powyżej, uzyskują dostęp do rynku pracy danego Państwa Członkowskiego, po upływie przynajmniej osiemnastu miesięcy zamieszkania w tym Państwie Członkowskim lub też począwszy od trzeciego roku następującego po dniu przystąpienia, w zależności od tego, co nastąpi wcześniej.

Powyższe postanowienia pozostają bez uszczerbku dla korzystniejszych środków krajowych lub wynikających z umów dwustronnych.

9. W zakresie, w jakim przepisy dyrektywy 2004/38/WE, które przejmują przepisy dyrektywy 68/360/EWG [1] nie mogą zostać oddzielone od przepisów rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, których stosowanie jest odroczone na mocy ustępów 2-5 oraz 7 i 8, Rumunia i obecne Państwa Członkowskie mogą odstąpić od stosowania tych przepisów w zakresie niezbędnym do zastosowania ustępów 2-5 oraz 7 i 8.

10. W każdym przypadku, gdy środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych są stosowane przez obecne Państwa Członkowskie na mocy powyższych przepisów przejściowych, Rumunia może utrzymać w mocy równoważne środki w stosunku do obywateli Państwa lub Państw Członkowskich stosujących te środki.

11. Jeżeli stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 jest zawieszone przez którekolwiek z obecnych Państw Członkowskich, Rumunia może skorzystać z procedur, o których mowa w ustępie 7 w stosunku do Bułgarii. W takim okresie, wydawanie przez Rumunię obywatelom bułgarskim pozwoleń na pracę w celu monitorowania odbywa się automatycznie.

12. Każde obecne Państwo Członkowskie stosujące środki krajowe zgodnie z ustępami 2-5 oraz 7-9, może zapewnić, zgodnie z prawem krajowym, szerszy zakres swobody przemieszczania się niż istniejący w dniu przystąpienia, włączając w to pełny dostęp do rynku pracy. Od trzeciego roku następującego po dniu przystąpienia, każde obecne Państwo Członkowskie stosujące środki krajowe może w każdej chwili podjąć decyzję o stosowaniu zamiast nich artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68. O takiej decyzji informuje się Komisję.

13. Niemcy i Austria, w celu zaradzenia poważnym zakłóceniom lub groźbie ich wystąpienia w szczególnych wrażliwych sektorach usług na ich rynkach pracy, które to zakłócenia lub groźba ich wystąpienia mogą pojawić się w niektórych regionach w wyniku transgranicznego świadczenia usług, określonego w artykule 1 dyrektywy 96/71/WE, i tak długo jak te Państwa stosują, na mocy postanowień przejściowych określonych powyżej, środki krajowe lub też środki wynikające z umów dwustronnych dotyczących swobodnego przepływu pracowników rumuńskich, mogą, po notyfikowaniu Komisji, odstąpić od stosowania pierwszego ustępu artykułu III-144 Konstytucji w celu ograniczenia czasowego przepływu pracowników, których prawo do podjęcia pracy w Niemczech lub Austrii podlega środkom krajowym w związku ze świadczeniem usług przez przedsiębiorstwa mające siedzibę w Rumunii.

Wykaz usług, do których może mieć zastosowanie powyższe odstępstwo, jest następujący:

- w Niemczech:

Sektor | Kod NACE [**], chyba że wskazano inaczej |

Usługi budowlane, włączając w to działalność pokrewną | 45.1 do 4; Działalność wymieniona w załączniku do dyrektywy 96/71/WE |

Sprzątanie przemysłowe | 74.70 Sprzątanie przemysłowe |

Inne usługi | 74.87 Wyłącznie działalność dekoratorów wnętrz |

- w Austrii:

Sektor | Kod NACE [***], chyba że wskazano inaczej |

Usługi związane z ogrodnictwem | 01.41 |

Cięcie, rzeźbienie i wykańczanie kamienia | 26.7 |

Ręczny wyrób konstrukcji z metalu i części tych elementów | 28.11 |

Usługi budowlane, włączając w to działalność pokrewną | 45.1 do 4; Działalność wymieniona w załączniku do dyrektywy 96/71/WE |

Działalność związana z ochroną | 74.60 |

Sprzątanie przemysłowe | 74.70 |

Pielęgnowanie w domu | 85.14 |

Praca społeczna i działalność świadczona bez zakwaterowania | 85.32 |

W zakresie, w jakim Niemcy lub Austria odstępują od stosowania pierwszego ustępu artykułu III-144 Konstytucji zgodnie powyższymi akapitami, Rumunia może, po notyfikowaniu Komisji, podjąć równoważne środki.

Zastosowanie przepisów niniejszego ustępu nie spowoduje wprowadzenia warunków dotyczących czasowego przepływu pracowników w związku z transgranicznym świadczeniem usług między Niemcami lub Austrią a Rumunią, które byłyby bardziej restrykcyjne od tych, które obowiązywały w dniu podpisania Traktatu o Przystąpieniu.

14. Zastosowanie przepisów ustępów 2-5 oraz 7-12 nie spowoduje wprowadzenia warunków dostępu obywateli rumuńskich do rynków pracy obecnych Państw Członkowskich, które byłyby bardziej restrykcyjne od tych, które obowiązywały w dniu podpisania Traktatu o Przystąpieniu.

Niezależnie od stosowania przepisów zawartych w ustępach 1-13, obecne Państwa Członkowskie, w okresie stosowania środków krajowych lub środków wynikających z umów dwustronnych, przyznają pierwszeństwo dostępu do ich rynku pracy pracownikom będącym obywatelami Państw Członkowskich przed pracownikami będącymi obywatelami państw trzecich.

Rumuńscy pracownicy migrujący oraz członkowie ich rodzin legalnie zamieszkujący oraz pracujący w innym Państwie Członkowskim lub też pracownicy migrujący z innych Państw Członkowskich oraz członkowie ich rodzin legalnie zamieszkujący i pracujący w Rumunii nie są traktowani w sposób bardziej restrykcyjny niż osoby pochodzące z państw trzecich, zamieszkujące i pracujące, odpowiednio, w tym Państwie Członkowskim lub w Rumunii. Ponadto, zgodnie z zasadą preferencji wspólnotowej, pracownicy migrujący z państw trzecich, zamieszkujący i pracujący w Rumunii, nie są traktowani korzystniej niż obywatele Rumunii.

[1] Dyrektywa Rady 68/360/EWG z dnia 15 października 1968 r. w sprawie zniesienia ograniczeń w przemieszczaniu się i pobycie pracowników Państw Członkowskich i ich rodzin we Wspólnocie (Dz.U. L 257 z 19.10.1968, str. 13), dyrektywa ostatnio zmieniona przez Akt Przystąpienia z 2003 r. (Dz.U. L 236 z 23.9.2003, str. 33) oraz uchylona ze skutkiem od dnia 30 kwietnia 2006 r. przez dyrektywę 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 158 z 30.4.2004, str. 77).

[**] NACE: patrz 31990 R 3037: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 z dnia 9 października 1990 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej we Wspólnocie Europejskiej (Dz.U. L 293 z 24.10.1990, str. 1). Rozporządzenie ostatnio zmienione przez 32003 R 1882: Rozporządzenie (WE) nr 1882/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29.9.2003 r. (Dz.U. L 284 z 31.10.2003, str. 1).

[***] NACE: patrz 31990 R 3037: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 z dnia 9 października 1990 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej we Wspólnocie Europejskiej (Dz.U. L 293 z 24.10.1990, str. 1). Rozporządzenie ostatnio zmienione przez 32003 R 1882: Rozporządzenie (WE) nr 1882/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29.9.2003 r. (Dz.U. L 284 z 31.10.2003, str. 1).

--------------------------------------------------