4. UNIA CELNA

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską: część trzecia, tytuł I, swobodny przepływ towarów, rozdział 1, unia celna

31992 R 2913: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. L 302 z 19.10.1992, str. 1), ostatnio zmienione przez:

- 12003 T: Akt dotyczący warunków przystąpienia oraz dostosowań w Traktatach - Przystąpienie Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej (Dz.U. L 236 z 23.9.2003, str. 33);

31993 R 2454: Rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. L 253 z 11.10.1993, str. 1), ostatnio zmienione przez:

- 32003 R 2286: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2286/2003 z dnia 18.12.2003 r. (Dz.U. L 343 z 31.12.2003, str. 1)

Rozporządzenie (EWG) nr 2913/92 i rozporządzenie (EWG) nr 2454/93 stosuje się do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

DOWÓD WSPÓLNOTOWEGO STATUSU TOWARÓW (HANDEL W RAMACH ROZSZERZONEJ WSPÓLNOTY)

1. Bez względu na przepisy artykułu 20 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, towary, które w dniu przystąpienia są czasowo składowane lub też mają przeznaczenie celne lub są objęte jedną z procedur celnych, o których mowa w artykule 4 ustęp 15 litera b) i ustęp 16 litery b)-g) rozporządzenia w rozszerzonej Wspólnocie, lub też które są w trakcie transportu w rozszerzonej Wspólnocie po dokonaniu formalności eksportowych, są zwolnione z ceł i innych środków celnych przy zgłaszaniu do dopuszczenia ich do swobodnego obrotu w rozszerzonej Wspólnocie, pod warunkiem przedłożenia jednego z następujących dokumentów:

a) dowód preferencyjnego pochodzenia, prawidłowo wystawiony lub sporządzony przed dniem przystąpienia, zgodnie z postanowieniami jednego z układów europejskich wymienionych poniżej lub też jednej z równoważnych umów preferencyjnych zawartych między nowymi Państwami Członkowskimi, który to dokument zawiera zakaz zwrotu lub też zwolnienia z opłat celnych w stosunku do materiałów niepochodzących, użytych do wytworzenia produktów, dla których wystawiony lub sporządzony został dowód pochodzenia (zasada zakazu zwrotu);

Układy europejskie:

- 21994 A 1231 (24) Bułgaria: Układ Europejski ustanawiający stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z jednej strony a Republiką Bułgarii, z drugiej strony - Protokół 4 dotyczący definicji pojęcia "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej [6];

- 21994 A 1231 (20) Rumunia: Układ Europejski ustanawiający stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z jednej strony a Rumunią, z drugiej strony - Protokół 4 dotyczący definicji pojęcia "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej [7];

b) dowolny dowód potwierdzający status wspólnotowy, o którym mowa w artykule 314c rozporządzenia (EWG) nr 2454/93;

c) karnet ATA wydany przed dniem przystąpienia w obecnym Państwie Członkowskim lub w nowym Państwie Członkowskim.

2. Do celów wystawiania dowodów, o których mowa w ustępie 1 litera b) powyżej w odniesieniu do sytuacji w dniu przystąpienia oraz uzupełniając przepisy artykułu 4 ustęp 7 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, pojęcie "towary wspólnotowe" oznacza towary:

- całkowicie uzyskane na obszarze jednego z nowych Państw Członkowskich na identycznych warunkach, jak przewidziane w artykule 23 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 i nie zawierające towarów przywiezionych z innych państw lub terytoriów; lub

- przywiezione z innych państw i terytoriów niż dane państwo oraz dopuszczone do swobodnego obrotu w tym państwie; lub

- uzyskane lub wyprodukowane w danym państwie z towarów, o których mowa tylko w drugim tiret niniejszego ustępu albo z towarów, o których mowa w pierwszym i drugim tiret niniejszego ustępu.

3. W celu weryfikacji dowodów, o których mowa w ustępie 1 litera a) powyżej, zastosowanie mają postanowienia dotyczące definicji terminu "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej zawarte w odpowiednich układach europejskich lub równoważnych umowach preferencyjnych zawartych między nowymi Państwami Członkowskimi. Wnioski o późniejszą weryfikację tych dowodów są przyjmowane przez właściwe organy celne obecnych Państw Członkowskich i nowych Państw Członkowskich przez okres trzech lat od daty wydania danego dowodu pochodzenia i mogą być składane przez te organy przez okres trzech lat licząc od daty przyjęcia dowodu pochodzenia dołączonego do zgłoszenia do swobodnego obrotu.

DOWÓD PREFERENCYJNEGO POCHODZENIA (HANDEL Z PAŃSTWAMI TRZECIMI, WŁĄCZAJĄC TURCJĘ W RAMACH UMÓW PREFERENCYJNYCH DOTYCZĄCYCH ROLNICTWA, WĘGLA I WYROBÓW STALOWYCH)

4. Bez uszczerbku dla możliwości zastosowania jakiegokolwiek środka wynikającego ze wspólnej polityki handlowej, dowód pochodzenia prawidłowo wystawiony przez państwa trzecie lub sporządzony w ramach umów preferencyjnych zawartych przez nowe Państwa Członkowskie z tymi państwami, lub też wystawiony lub sporządzony w ramach jednostronnego ustawodawstwa krajowego nowych Państw Członkowskich, jest przyjmowany w odpowiednich nowych Państwach Członkowskich, pod warunkiem że:

a) uzyskanie takiego pochodzenia uprawnia do preferencyjnego traktowania taryfowego na podstawie preferencyjnych środków taryfowych zawartych w umowach lub uzgodnieniach, które Wspólnota zawarła lub przyjęła w odniesieniu do państw trzecich lub grup państw, zgodnie z przepisami artykułu 20 ustęp 3 litery d) i e) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92; oraz

b) dowód pochodzenia oraz dokumenty przewozowe zostały wystawione lub sporządzone najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przystąpienia; oraz

c) dowód pochodzenia zostanie przedstawiony organom celnym w terminie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

W przypadku gdy towary zostały zgłoszone do dopuszczenia do swobodnego obrotu w nowym Państwie Członkowskim przed dniem przystąpienia, dowód pochodzenia wystawiony lub sporządzony z mocą wsteczną na podstawie uzgodnień lub umów preferencyjnych obowiązujących w tym nowym Państwie Członkowskim w dniu dopuszczenia do swobodnego obrotu, może być przyjęty w danym nowym Państwie Członkowskim, pod warunkiem że został przedstawiony organom celnym w terminie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

5. Bułgaria i Rumunia są upoważnione do utrzymania w mocy upoważnień nadających status "upoważnionego eksportera" udzielonych w ramach umów zawartych z państwami trzecimi, pod warunkiem że:

a) takie postanowienie jest również przewidziane w umowach zawartych przed dniem przystąpienia przez te państwa trzecie ze Wspólnotą; oraz

b) upoważnieni eksporterzy stosują reguły pochodzenia przewidziane w tych umowach.

Nie później niż rok po dniu przystąpienia nowe Państwa Członkowskie zastąpią te upoważnienia nowymi, wystawionymi na warunkach określonych w przepisach wspólnotowych.

6. W celu weryfikacji dowodów, o których mowa w ustępie 4, zastosowanie mają postanowienia dotyczące definicji terminu "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej zawarte w odpowiednich umowach i uzgodnieniach. Wnioski o późniejszą weryfikację tych dowodów są przyjmowane przed właściwe organy celne obecnych Państw Członkowskich i nowych Państw Członkowskich przez okres trzech lat od daty wydania danego dowodu pochodzenia i mogą być składane przez te organy przez okres trzech lat licząc od daty przyjęcia dowodu pochodzenia dołączonego do zgłoszenia do swobodnego obrotu.

7. Nie naruszając możliwości zastosowania jakiegokolwiek środka wynikającego ze wspólnej polityki handlowej, dowód pochodzenia wystawiony z mocą wsteczną przez państwa trzecie w ramach umów preferencyjnych zawartych przez Wspólnotę z tymi państwami, jest przyjmowany w nowych Państwach Członkowskich w celu dopuszczenia do swobodnego obrotu towarów, które w dniu przystąpienia są w trakcie transportu lub czasowo składowane w składzie celnym lub w wolnym obszarze celnym w jednym z tych państw trzecich lub w tym nowym Państwie Członkowskim, pod warunkiem że nowe Państwo Członkowskie, w którym ma miejsce dopuszczenie do swobodnego obrotu nie zawarło umowy o wolnym handlu z państwem trzecim w odniesieniu do przedmiotowych produktów, która obowiązywała w chwili wystawiania dokumentów przewozowych, oraz pod warunkiem, że

a) uzyskanie takiego pochodzenia uprawnia do preferencyjnego traktowania taryfowego na podstawie preferencyjnych środków taryfowych zawartych w umowach lub uzgodnieniach, które Wspólnota zawarła lub przyjęła w odniesieniu do państw trzecich lub grup państw, zgodnie z przepisami artykułu 20 ustęp 3 litery d) i e) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92; oraz

b) dokumenty przewozowe zostały wystawione najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przystąpienia; oraz

c) dowód pochodzenia wystawiony z mocą wsteczną zostanie przedstawiony organom celnym w okresie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

8. W celu weryfikacji dowodów, o których mowa w ustępie 7, zastosowanie mają postanowienia dotyczące definicji terminu "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej zawarte w odpowiednich umowach i uzgodnieniach.

DOWÓD STATUSU TOWARÓW NA PODSTAWIE PRZEPISÓW DOTYCZĄCYCH SWOBODNEGO OBROTU PRODUKTAMI PRZEMYSŁOWYMI W RAMACH UNII CELNEJ WE Z TURCJĄ

9. Dowody pochodzenia prawidłowo wystawione przez Turcję lub nowe Państwo Członkowskie w ramach umów preferencyjnych stosowanych między tymi państwami i pozwalających na kumulację pochodzenia ze Wspólnotą na podstawie identycznych reguł pochodzenia oraz zakazujących wszelkich zwrotów lub zawieszenia opłat celnych w odniesieniu do danych produktów, są przyjmowane w odpowiednich państwach jako potwierdzenie statusu towaru na podstawie przepisów dotyczących swobodnego obrotu produktami przemysłowymi, określonych w decyzji nr 1/95 Rady Stowarzyszenia WE-Turcja [8], pod warunkiem że:

a) dowód pochodzenia oraz dokumenty przewozowe zostały wystawione najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przystąpienia; oraz

b) dowód pochodzenia zostanie przedstawiony organom celnym w okresie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

W przypadku gdy towary zostały zgłoszone do dopuszczenia do swobodnego obrotu w Turcji lub nowym Państwie Członkowskim przed dniem przystąpienia w ramach wspomnianych wcześniej umów preferencyjnych, dowód pochodzenia wystawiony z mocą wsteczną na podstawie tych umów może także być przyjęty, pod warunkiem że został przedstawiony organom celnym w terminie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

10. W celu weryfikacji dowodów, o których mowa w ustępie 9, zastosowanie mają postanowienia dotyczące definicji terminu "produkty pochodzące" oraz metod współpracy administracyjnej zawarte w odpowiednich umowach preferencyjnych. Wnioski o późniejszą weryfikację tych dowodów są przyjmowane przez właściwe organy celne obecnych Państw Członkowskich i nowych Państw Członkowskich przez okres trzech lat od daty wydania danego dowodu pochodzenia i mogą być składane przez te organy przez okres trzech lat licząc od daty przyjęcia dowodu pochodzenia dołączonego do zgłoszenia do swobodnego obrotu.

11. Bez uszczerbku dla możliwości zastosowania środków wynikających ze wspólnej polityki handlowej, świadectwo przewozowe A.TR wystawione na podstawie przepisów dotyczących swobodnego obrotu produktami przemysłowymi, określonych w decyzji nr 1/95 Rady Stowarzyszenia WE-Turcja z dnia 22 grudnia 1995 r., jest przyjmowane w nowych Państwach Członkowskich w celu dopuszczenia do swobodnego obrotu towarów, które w dniu przystąpienia są w trakcie transportu po dokonaniu formalności eksportowych na terenie Wspólnoty lub Turcji lub są czasowo składowane lub też poddane są jednej z procedur celnych określonych w artykule 4 ustęp 16 litery b)-h) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 w Turcji lub w danym Państwie Członkowskim, pod warunkiem że:

a) w odniesieniu do danych towarów nie przedstawiono żadnego dowodu pochodzenia, określonego w ustępie 9; oraz

b) towary spełniają warunki stosowania przepisów dotyczących swobodnego obrotu produktami przemysłowymi; oraz

c) dokumenty przewozowe zostały wystawione najpóźniej w dniu poprzedzającym dzień przystąpienia; oraz

d) świadectwo przewozowe A.TR zostanie przedstawione organom celnym w okresie czterech miesięcy od dnia przystąpienia.

12. Do celu weryfikacji świadectw przewozowych A.TR, o których mowa w ustępie 11, zastosowanie mają przepisy dotyczące wystawiania świadectw przewozowych A.TR oraz metod współpracy administracyjnej zgodnie z decyzją nr 1/2001 Komitetu Współpracy Celnej WE - Turcja [9].

PROCEDURY CELNE

13. Czasowe składowanie i procedury celne, o których mowa w artykule 4 ustęp 16 litery b)-h) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, które rozpoczęto przed przystąpieniem zostają zakończone lub zamknięte na warunkach określonych w przepisach wspólnotowych.

W przypadku gdy zakończenie lub zamknięcie powoduje powstanie długu celnego, kwota należności przywozowych do zapłacenia oznacza kwotę obowiązującą w chwili, gdy powstał dług celny zgodnie ze Wspólną Taryfą Celną, a zapłaconą kwotę uznaje się za środki własne Wspólnoty.

14. Procedury dotyczące składów celnych, o których mowa w artykułach 84-90 oraz artykułach 98-113 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz artykułach 496-535 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- jeżeli wysokość długu celnego jest ustalona w oparciu o właściwości przywożonych towarów, wartość celną oraz ilość przywożonych towarów w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego poddającego towary procedurze składu celnego, a zgłoszenie zostało przyjęte przed dniem przystąpienia, wówczas wymienione elementy wynikać będą z przepisów obowiązujących w danym nowym Państwie Członkowskim przed dniem przystąpienia.

15. Procedury dotyczące uszlachetniania czynnego wymienione w artykułach 84-90 oraz artykułach 114-129 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz artykułach 496-523 oraz artykułach 536-550 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- jeżeli wysokość długu celnego jest ustalona w oparciu o właściwości przywożonych towarów, ich klasyfikację taryfową, ilość, wartość celną oraz pochodzenie przywożonych towarów w chwili poddania ich procedurze, a zgłoszenie o poddaniu ich procedurze zostało przyjęte przed dniem przystąpienia, wówczas wymienione elementy wynikać będą z przepisów obowiązujących przed dniem przystąpienia w danym nowym Państwie Członkowskim;

- w przypadku gdy zakończenie tej procedury powoduje powstanie długu celnego, w celu zachowania równości pomiędzy posiadaczami pozwoleń mającymi siedzibę w obecnych Państwach Członkowskich a tymi w nowych Państwach Członkowskich, od należności przywozowych należnych zgodnie z warunkami przepisów wspólnotowych są płacone odsetki wyrównawcze począwszy od dnia przystąpienia;

- jeżeli zgłoszenie o objęciu procedurą uszlachetniania czynnego zostało przyjęte w ramach systemu ceł zwrotnych, zwrot cła zostanie dokonany na warunkach określonych w przepisach wspólnotowych, przez nowe Państwo Członkowskie i na jego koszt, w przypadku gdy dług celny, w odniesieniu do którego wnioskowany jest zwrot, powstał przed dniem przystąpienia.

16. Procedury dotyczące odprawy czasowej określone w artykułach 84-90 i 137-144 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz w artykułach 496-523 i 553-584 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- jeżeli wysokość długu celnego jest ustalona w oparciu o właściwości przywożonych towarów, ich klasyfikację taryfową, ilość, wartość celną oraz pochodzenie przywożonych towarów w chwili poddania ich procedurze, a zgłoszenie o poddaniu ich procedurze zostało przyjęte przed dniem przystąpienia, wówczas elementy te wynikają z przepisów obowiązujących przed dniem przystąpienia w danym nowym Państwie Członkowskim;

- w przypadku gdy zakończenie tej procedury powoduje powstanie długu celnego, w celu utrzymania zasady równości pomiędzy posiadaczami pozwoleń mającymi siedzibę w obecnych Państwach Członkowskich a tymi w nowych Państwach Członkowskich, od należności przywozowych należnych zgodnie z warunkami wynikającymi z przepisów wspólnotowych są płacone odsetki wyrównawcze począwszy od dnia przystąpienia.

17. Procedury dotyczące uszlachetniania biernego określone w artykułach 84-90 i 145-160 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz w artykułach 496-523 i 585-592 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- Artykuł 591 ustęp 2 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 stosuje się odpowiednio do czasowego wywozu towarów, które zostały czasowo wywiezione przed dniem przystąpienia z nowych Państw Członkowskich.

POZOSTAŁE POSTANOWIENIA

18. Pozwolenia na stosowanie procedur celnych, o których mowa w artykule 4 ustęp 16 litery d), e) i g) rozporządzenia (EWG) nr 2913/92, które zostały udzielone przed dniem przystąpienia, obowiązują do upływu terminu ich ważności ale nie dłużej niż rok od dnia przystąpienia.

19. Procedury dotyczące powstania długu celnego, księgowania oraz pokrycia należności wynikających z kontroli, o których mowa w artykułach 201-232 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz artykułach 859-876a rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- egzekucja należności jest prowadzona na warunkach określonych w przepisach wspólnotowych. Jednakże w przypadku gdy dług celny powstał przed dniem przystąpienia, egzekucja należności jest prowadzona zgodnie z warunkami obowiązującymi w nowym Państwie Członkowskim przed przystąpieniem, przez to państwo oraz na jego rzecz.

20. Procedury dotyczące zwrotu i umorzenia należności, o których mowa w artykułach 235-242 rozporządzenia (EWG) nr 2913/92 oraz artykułach 877-912 rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 mają zastosowanie do nowych Państw Członkowskich z zastrzeżeniem poniższych postanowień szczególnych:

- zwrot i umorzenie należności celnych jest dokonywane na warunkach określonych w przepisach wspólnotowych. Jednakże w przypadku gdy należności celne, których dotyczy wniosek o zwrot lub umorzenie, odnoszą się do długu celnego, który powstał przed dniem przystąpienia, zwrot i umorzenie należności następuje zgodnie z warunkami obowiązującymi w nowym Państwie Członkowskim przed przystąpieniem, przez to państwo oraz na jego koszt.

[6] Dz.U. L 358 z 31.12.1994, str. 3. Protokół ostatnio zmieniony decyzją nr 1/2003 Rady Stowarzyszenia UE - Bułgaria z dnia 4.6.2003 r. (Dz.U. L 191 z 30.7.2003, str. 1).

[7] Dz.U. L 357 z 31.12.1994, str. 2. Protokół ostatnio zmieniony decyzją nr 2/2003 Rady Stowarzyszenia UE - Bułgaria z dnia 25.9.2003 r. (dotychczas nieopublikowana w Dzienniku Urzędowym).

[8] Decyzja nr 1/95 Rady Stowarzyszenia WE - Turcja z dnia 22 grudnia 1995 r. w sprawie wprowadzania w życie ostatniego etapu unii celnej (Dz.U. L 35 z 13.2.1996, str. 1). Decyzja ostatnio zmieniona decyzją nr 2/99 Rady Stowarzyszenia WE - Turcja (Dz.Dz. U. L 72 z 18.3.1999, str. 36).

[9] Decyzja nr 1/2001 Komitetu Współpracy Celnej WE - Turcja z dnia 28.2.2001 r. zmieniająca decyzję nr 1/96 określającą szczegółowe zasady stosowania decyzji nr 1/95 Rady Stowarzyszenia WE-Turcja (Dz.U. L 98 z 7.4.2001, str. 31). Decyzja ostatnio zmieniona decyzją nr 1/2003 Komitetu Współpracy Celnej WE - Turcja (Dz.U. L 28 z 4.2.2003, str. 51).

--------------------------------------------------