2. SWOBODNY PRZEPŁYW OSÓB

Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską;

31968 L 0360: Dyrektywa Rady 68/360/EWG z dnia 15 października 1968 r. w sprawie zniesienia ograniczeń w przemieszczaniu się i pobycie pracowników Państw Członkowskich i ich rodzin we Wspólnocie (Dz.U. L 257 z 19.10.1968, str. 13) ostatnio zmieniona przez:

- 11994 N: Akt dotyczący warunków przystąpienia oraz dostosowań w Traktatach — Przystąpienie Republiki Austrii, Republiki Finlandii i Królestwa Szwecji (Dz.U. C 241 z 29.8.1994, str. 21);

31968 R 1612: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 1612/68 z dnia 15 października 1968 r. w sprawie swobodnego przepływu pracowników we Wspólnocie (Dz.U. L 257 z 19.10.1968, str. 2) ostatnio zmienione przez:

- 31992 R 2434: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2434/92 z dnia 27.7.1992 r. (Dz.U. L 245 z 26.8.1992, str. 1);

31996 L 0071: Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 1996 r. dotycząca delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (Dz.U. L 18 z 21.1.1997, str. 1).

1. Artykuł 39 oraz artykuł 49 akapit pierwszy Traktatu WE mają w pełni zastosowanie tylko w odniesieniu do swobodnego przepływu pracowników oraz swobodnego świadczenia usług w ramach czasowego przepływu pracowników, o którym mowa w artykule 1 dyrektywy 96/71/WE między Polską a Belgią, Republiką Czeską, Danią, Niemcami, Estonią, Grecją, Hiszpanią, Francją, Irlandią, Włochami, Łotwą, Litwą, Luksemburgiem, Węgrami, Niderlandami, Austrią, Portugalią, Słowenią, Słowacją, Finlandią, Szwecją oraz Zjednoczonym Królestwem, z zastrzeżeniem postanowień przejściowych określonych w ustępach 2-14.

2. W drodze odstępstwa od artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 i do końca dwuletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, obecne Państwa Członkowskie będą stosować środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych, regulujące dostęp obywateli polskich do ich rynków pracy. Obecne Państwa Członkowskie mogą nadal stosować takie środki do końca pięcioletniego okresu następującego po dniu przystąpienia.

Obywatele polscy pracujący legalnie w obecnym Państwie Członkowskim w dniu przystąpienia, którzy zostali dopuszczeni do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego na nieprzerwany okres wynoszący co najmniej 12 miesięcy będą korzystać z dostępu do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego, lecz nie będą korzystać z dostępu do rynku pracy innych Państw Członkowskich stosujących środki krajowe.

Obywatele polscy, dopuszczeni do rynku pracy obecnego Państwa Członkowskiego po dniu przystąpienia na nieprzerwany okres wynoszący co najmniej 12 miesięcy, również korzystają z tych samych praw.

Obywatele polscy, o których mowa w akapitach drugim i trzecim, tracą uprawnienia wskazane w powyższych akapitach jeżeli z własnej woli opuszczą rynek pracy określonego obecnego Państwa Członkowskiego.

Obywatele polscy pracujący legalnie w obecnym Państwie Członkowskim w dniu przystąpienia, lub w okresie, w którym stosowane są środki krajowe i którzy zostali dopuszczeni do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego na okres krótszy niż 12 miesięcy, nie korzystają z tych praw.

3. Przed końcem dwuletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, Rada dokona przeglądu, na podstawie sprawozdania przedstawionego przez Komisję, funkcjonowania środków przejściowych, o których mowa w ustępie 2.

Po zakończeniu powyższego przeglądu, i nie później niż z końcem dwuletniego okresu następującego po dniu przystąpienia, obecne Państwa Członkowskie notyfikują Komisji czy będą nadal stosować środki krajowe lub środki wynikające z umów dwustronnych, czy też od tego czasu będą stosować artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68. W przypadku braku takiej notyfikacji, stosuje się artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68.

4. Na wniosek Polski może zostać przeprowadzony jeden dodatkowy przegląd. Procedura określona w ustępie 3 ma zastosowanie i zostanie zakończona w ciągu sześciu miesięcy od daty otrzymania wniosku Polski.

5. Państwo Członkowskie, które utrzymuje stosowanie środków krajowych lub środków wynikających z umów dwustronnych pod koniec pięcioletniego okresu określonego w ustępie 2, może, w przypadku zaistnienia poważnych zakłóceń na rynku pracy lub też groźby ich wystąpienia oraz po notyfikowaniu Komisji, utrzymać stosowanie tych środków aż do końca siedmioletniego okresu następującego po dniu przystąpienia. W przypadku braku takiej notyfikacji, stosuje się artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68.

6. W ciągu siedmiu lat od daty przystąpienia, te Państwa Członkowskie, w których na mocy ustępów 3, 4 lub 5, artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 mają zastosowanie w stosunku do obywateli polskich i które wystawiają w tym okresie, dla celów monitorowania, pozwolenia na pracę dla obywateli polskich, będą czynić to automatycznie.

7. Te Państwa Członkowskie, w których na mocy ustępów 3, 4, lub 5, artykuły 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 mają zastosowanie w stosunku do obywateli polskich, mogą zastosować procedury określone w poniższych akapitach, do końca siedmioletniego okresu następującego po dniu przystąpienia Polski.

W przypadku gdy w Państwie Członkowskim, o którym mowa w pierwszym akapicie możliwe jest wystąpienie lub też występują zakłócenia na krajowym rynku pracy, które stanowią poważne zagrożenie dla poziomu życia lub poziomu zatrudnienia w danym regionie lub zawodzie, to Państwo Członkowskie poinformuje o tym Komisję i pozostałe Państwa Członkowskie oraz przekaże im wszelkie szczegółowe informacje. Na podstawie tych informacji Państwo Członkowskie może wystąpić do Komisji o stwierdzenie, iż stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 zostanie całkowicie lub częściowo zawieszone, w celu unormowania sytuacji w tym regionie lub w tym zawodzie. Komisja podejmuje decyzję o zawieszeniu, jego okresie trwania i zakresie w terminie dwóch tygodni od otrzymania takiego wniosku i notyfikuje Radzie podjęcie takiej decyzji. W ciągu dwóch tygodni od daty podjęcia decyzji przez Komisję każde Państwo Członkowskie ma prawo wystąpić do Rady o unieważnienie lub zmianę tej decyzji. Rada, w ciągu dwóch tygodni, stanowi w przedmiocie takiego wniosku większością kwalifikowaną.

Państwo Członkowskie, o którym mowa w pierwszym akapicie, może w nagłych i wyjątkowych przypadkach, zawiesić stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, po czym następuje notyfikowanie "ex post" wraz z uzasadnieniem do Komisji.

8. Tak długo jak stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 pozostanie zawieszone na mocy ustępów 2-5 oraz 7, artykuł 11 rozporządzenia będzie miał zastosowanie w Polsce w odniesieniu do obywateli obecnych Państw Członkowskich, i w obecnych Państwach Członkowskich w odniesieniu do obywateli polskich, pod następującymi warunkami:

- członkowie rodziny pracownika, o których mowa w artykule 10 ustęp 1 litera a) rozporządzenia, zamieszkujący legalnie z pracownikiem na terytorium Państwa Członkowskiego w dniu przystąpienia, mają w dniu przystąpienia, natychmiastowy dostęp do rynku pracy tego Państwa Członkowskiego. Powyższe postanowienie nie ma zastosowania do członków rodziny pracownika, który uzyskał legalny dostęp do rynku pracy Państwa Członkowskiego na okres krótszy niż 12 miesięcy,

- członkowie rodziny pracownika, o których mowa w artykule 10 ustęp 1 litera a) rozporządzenia, zamieszkujący legalnie z pracownikiem na terytorium Państwa Członkowskiego począwszy od daty późniejszej niż dzień przystąpienia, lecz w czasie stosowania środków przejściowych ustanowionych powyżej, mają dostęp do rynku pracy określonego Państwa Członkowskiego, po upływie przynajmniej osiemnastu miesięcy zamieszkania w określonym Państwie Członkowskim lub też począwszy od trzeciego roku następującego po dniu przystąpienia, cokolwiek nastąpi wcześniej.

Powyższe postanowienia pozostają bez uszczerbku dla korzystniejszych środków krajowych lub wynikających z porozumień dwustronnych.

9. W zakresie, w jakim niektóre przepisy dyrektywy 68/360/EWG nie mogą zostać oddzielone od przepisów rozporządzenia (EWG) nr 1612/68, których stosowanie jest odroczone na mocy ustępów 2-5 oraz 7 i 8, Polska oraz obecne Państwa Członkowskie mogą odstąpić od stosowania tych przepisów w zakresie niezbędnym do zastosowania ustępów 2-5 oraz 7 i 8.

10. W każdym przypadku gdy środki krajowe lub środki wynikające z porozumień dwustronnych są stosowane przez obecne Państwa Członkowskie na mocy powyżej ustanowionych postanowień przejściowych, Polska może utrzymać w mocy równoważne środki w stosunku do obywateli Państwa lub Państw Członkowskich stosujących te środki.

11. Jeżeli stosowanie artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68 jest zawieszone przez którekolwiek z obecnych Państw Członkowskich, Polska może skorzystać z procedur, o których mowa w ustępie 7 w stosunku do Republiki Czeskiej, Estonii, Łotwy, Litwy, Węgier, Słowenii lub Słowacji. W tym okresie, pozwolenia na pracę wydawane przez Polskę obywatelom Republiki Czeskiej, Estonii, Łotwy, Litwy, Węgier, Słowenii lub Słowacji, dla celów monitorowania, wydawane będą automatycznie.

12. Którekolwiek obecne Państwo Członkowskie stosujące środki krajowe zgodnie z ustępami 2-5 oraz 7-9, może wprowadzić, zgodnie z prawem krajowym, większą swobodę przemieszczania się niż istniejąca w dniu przystąpienia, włączając w to pełny dostęp do rynku pracy. Od trzeciego roku następującego po dniu przystąpienia, którekolwiek obecne Państwo Członkowskie stosujące środki krajowe może w każdym czasie zdecydować się na zastosowanie zamiast nich artykułów 1-6 rozporządzenia (EWG) nr 1612/68. Komisję informuje się o takiej decyzji.

13. Niemcy oraz Austria, w celu zmierzenia się z poważnymi zakłóceniami lub też groźbą ich wystąpienia w szczególnych wrażliwych sektorach usług na ich rynkach pracy, które to zakłócenia lub groźba ich wystąpienia mogą pojawić się w niektórych regionach w wyniku transgranicznego świadczenia usług, określonego w artykule 1 dyrektywy 96/71/WE, i tak długo jak te Państwa stosują, na mocy środków przejściowych określonych powyżej, środki krajowe lub też wynikające z porozumień dwustronnych dotyczących swobodnego przepływu pracowników polskich, mogą, po notyfikowaniu Komisji, odstąpić od artykułu 49 akapit pierwszy Traktatu WE w celu ograniczenia czasowego przemieszczania się pracowników, których prawo do podjęcia pracy w Niemczech lub w Austrii podlega środkom krajowym w stosunku do świadczenia usług przez przedsiębiorstwa mające siedzibę w Polsce.

Wykaz usług, do których może mieć zastosowanie powyżej wskazane odstępstwo, jest następujący:

— w Niemczech:

Sektor | Kod NACE [1], chyba że wskazano inaczej |

Usługi budowlane, włączając w to pokrewną działalność | 45.1 do 4; Działalność wymieniona w Załączniku do dyrektywy 96/71/WE |

Sprzątanie i czyszczenie obiektów | 74.70 Sprzątanie i czyszczenie obiektów |

Inne usługi | 74.87 Wyłącznie działalność dekoratorów wnętrz |

— w Austrii:

Sektor | Kod NACE [1], chyba że wskazano inaczej |

Usługi związane z ogrodnictwem | 01.41 |

Cięcie, rzeźbienie i wykańczanie kamienia | 26.7 |

Ręczny wyrób elementów z metalu i części tych elementów | 28.11 |

Usługi budowlane, włączając w to pokrewną działalność | 45.1 do 4; Działalność wymieniona w Załączniku do dyrektywy 96/71/WE |

Działalność związana z ochroną | 74.60 |

Sprzątanie i czyszczenie obiektów | 74.70 |

Pielęgnowanie w domu | 85.14 |

Praca społeczna i działalność świadczona bez zakwaterowania | 85.32 |

W zakresie, w jakim Niemcy lub Austria odstępują od artykułu 49 akapit pierwszy Traktatu WE zgodnie z poprzedzającymi akapitami, Polska może, po notyfikowaniu Komisji, podjąć równoważne środki.

Zastosowanie niniejszego ustępu nie spowoduje wprowadzenia warunków dotyczących czasowego przepływu pracowników w kontekście transgranicznego świadczenia usług między Niemcami lub Austrią a Polską, bardziej restrykcyjne od tych, które obowiązywały w dniu podpisania Traktatu o Przystąpieniu.

14. Zastosowanie ustępów 2-5 oraz 7-12 nie spowoduje wprowadzenia warunków dostępu obywateli polskich do rynków pracy obecnych Państw Członkowskich bardziej restrykcyjnych od tych, które obowiązywały w dniu podpisania Traktatu o Przystąpieniu.

Niezależnie od stosowania postanowień ustanowionych w ustępach 1-13, obecne Państwa Członkowskie, w jakimkolwiek okresie, kiedy stosowane są środki krajowe lub te wynikające z porozumień dwustronnych, dadzą pierwszeństwo dostępu do ich rynku pracy pracownikom będącym obywatelami Państw Członkowskich przed pracownikami będącymi obywatelami państw trzecich.

Polscy pracownicy migrujący oraz ich rodziny legalnie zamieszkujące oraz pracujące w innym Państwie Członkowskim lub też pracownicy migrujący z innych Państw Członkowskich oraz ich rodziny legalnie zamieszkujące i pracujące w Polsce nie będą traktowani w sposób bardziej restrykcyjny niż pochodzący z państw trzecich, zamieszkujący i pracujący, odpowiednio, w tym Państwie Członkowskim lub w Polsce. Ponadto zgodnie z zasadą preferencji wspólnotowej, pracownicy migrujący z państw trzecich, zamieszkujący i pracujący w Polsce, nie będą traktowani korzystniej niż obywatele Polski.

[1] NACE: patrz 31990 R 3037: Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3037/90 z dnia 9 października 1990 r. w sprawie statystycznej klasyfikacji działalności gospodarczej we Wspólnocie Europejskiej (Dz.U. L 293 z 24.10.1990, str. 1), ostatnio zmienione przez 32002 R 0029: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 29/2002 z dnia 19.12.2001 r. (Dz.U. L 6 z 10.1.2002, str. 3).

--------------------------------------------------