2000L0012 — PL — 29.03.2006 — 006.001

Dokument ten służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych i instytucje nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za jego zawartość

►B DYREKTYWA 2000/12/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY z dnia 20 marca 2000 r. odnosząca się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe (Dz.U. L 126, 26.5.2000, p.1)

zmienione przez:





zmienione przez:









▼B

DYREKTYWA 2000/12/WE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

z dnia 20 marca 2000 r.

odnosząca się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe







PARLAMENT EUROPEJSKI I RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 47 ust. 2 zdania pierwsze i trzecie, uwzględniając wniosek Komisji, uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego ( 1 ), stanowiąc zgodnie z procedurą określoną w art. 251 Traktatu ( 2 ), a także mając na uwadze, co następuje: (1) Dyrektywa Rady 73/183/EWG z dnia 28 czerwca 1973 r. w sprawie zniesienia ograniczeń w swobodzie przedsiębiorczości i swobodzie świadczenia usług w zakresie działalności na własny rachunek banków i innych instytucji finansowych ( 3 ), pierwsza dyrektywa Rady 77/780/EWG z dnia 12 grudnia 1977 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe ( 4 ), dyrektywa Rady 89/299/EWG z dnia 17 kwietnia 1989 r. w sprawie funduszy własnych instytucji kredytowych ( 5 ), druga dyrektywa Rady 89/646/EWG z dnia 15 grudnia 1989 r. w sprawie koordynacji przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do podejmowania oraz prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe, zmieniająca dyrektywę 77/780/EWG ( 6 ), dyrektywa Rady 89/647/EWG z dnia 18 grudnia 1989 r. w sprawie wskaźnika wypłacalności instytucji kredytowych ( 7 ), dyrektywa Rady 92/30/EWG z dnia 6 kwietnia 1992 r. w sprawie nadzoru skonsolidowanego nad instytucjami kredytowymi ( 8 ) oraz dyrektywa Rady 92/121/EWG z dnia 21 grudnia 1992 r. w sprawie nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka ponoszonego przez instytucje kredytowe ( 9 ) były kilka razy zmieniane w istotny sposób. Aby zapewnić przejrzystość i spójność wspomnianych dyrektyw, powinny one zostać skodyfikowane i połączone w jeden tekst. (2) Na mocy Traktatu zabroniona jest wszelka dyskryminacja w odniesieniu do przedsiębiorczości i świadczenia usług, oparta albo na przynależności państwowej, albo na fakcie, że przedsiębiorstwo nie ma siedziby w Państwie Członkowskim świadczenia usług. (3) W celu ułatwienia podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe zachodzi potrzeba usunięcia stwarzających największe przeszkody różnic w ustawodawstwach Państw Członkowskich dotyczących zasad, którym podlegają te instytucje. (4) W sektorze instytucji kredytowych, z punktu widzenia zarówno swobody przedsiębiorczości, jak i swobody świadczenia usług finansowych, niniejsza dyrektywa stanowi zasadniczy instrument dla urzeczywistnienia rynku wewnętrznego — który to kierunek działania został ustalony w Jednolitym Akcie Europejskim i został określony w formie harmonogramu w Białej Księdze Komisji. (5) Do celów zarówno ochrony oszczędności, jak i stworzenia równych warunków konkurencji między instytucjami kredytowymi, środki służące koordynacji działalności tych instytucji muszą mieć zastosowanie do nich wszystkich. Należy jednak odpowiednio uwzględnić, tam gdzie ma to zastosowanie, obiektywne różnice w statutach tych instytucji i w odpowiednich celach tych instytucji, przewidzianych w ustawodawstwach krajowych. (6) Dlatego też zakres wspomnianych środków powinien być jak najszerszy, obejmując wszystkie instytucje, których działalność polega na przyjmowaniu od ludności środków podlegających zwrotowi zarówno w postaci depozytów, jak i w innej postaci, na przykład poprzez ciągłą emisję obligacji i innych porównywalnych papierów wartościowych, oraz udzielaniu kredytów na własny rachunek. Należy uwzględnić konieczność stosowania wyjątków w przypadku niektórych instytucji kredytowych, do których przepisy niniejszej dyrektywy nie mogą mieć zastosowania. Przepisy niniejszej dyrektywy nie naruszają możliwości stosowania ustawodwawstw krajowych, które wymagają od instytucji kredytowych specjalnych zezwoleń dodatkowych na prowadzenie określonych rodzajów działalności czy też na podejmowanie określonych czynności. (7) Przyjęte podejście zakłada dokonanie jedynie zasadniczej harmonizacji w zakresie niezbędnym i dostatecznym, aby zapewnić wzajemne uznawanie zezwoleń i systemów nadzoru ostrożnościowego, co umożliwia udzielenie jednolitego zezwolenia uznawanego w całej Wspólnocie oraz stosowanie zasady, iż nadzór ostrożnościowy sprawowany jest przez Państwo Członkowskie pochodzenia. Dlatego też wymóg opracowania programu działalności należy rozumieć jedynie jako czynnik umożliwiający właściwym władzom podjęcie decyzji na podstawie informacji bardziej precyzyjnych, przy zastosowaniu kryteriów obiektywnych. Jednakże dopuszcza się pewien stopień elastyczności w odniesieniu do wymogów dotyczących formy prawnej instytucji kredytowych i ochrony nazw związanych z bankowością. (8) Zachodzi konieczność wprowadzenia równoważnych wymogów finansowych dla instytucji kredytowych w celu zapewnienia podobnej ochrony dla oszczędzających i sprawiedliwych warunków konkurencji między porównywalnymi grupami instytucji kredytowych. Do czasu dalszej koordynacji powinny być sformułowane odpowiednie wskaźniki bilansowe umożliwiające śledzenie, w ramach współpracy między władzami krajowymi i zgodnie z metodami standardowymi, sytuacji instytucji kredytowych porównywalnego rodzaju. Takie postępowanie powinno spowodować stopniowe zbliżenie systemów współczynników ustalonych i stosowanych przez Państwa Członkowskie. Należy jednak odróżnić współczynniki mające zapewnić bezpieczne zarządzanie instytucjami kredytowymi od tych, które zostały ustalone do celów polityki gospodarczej i pieniężnej. (9) Zasady wzajemnego uznawania i nadzoru w rodzimym Państwie Członkowskim wymagają, aby właściwe władze Państwa Członkowskiego odmówiły udzielenia zezwolenia lub cofnęły zezwolenie w przypadku, gdy takie czynniki jak treść programu działalności, rozmieszczenie geograficzne lub faktycznie prowadzona działalność wyraźnie wskazują, że instytucja kredytowa wybrała system prawny danego Państwa Członkowskiego w celu uniknięcia bardziej wymagających norm obowiązujących w innym Państwie Członkowskim, w którym instytucja ta zamierza prowadzić lub już prowadzi większą część swojej działalności. Instytucja kredytowa będąca osobą prawną musi uzyskać zezwolenie w Państwie Członkowskim, w którym ma ona swoją siedzibę statutową. Instytucja kredytowa niebędąca osobą prawną musi uzyskać zezwolenie w tym Państwie Członkowskim, w którym ma ona siedzibę zarządu. Ponadto Państwa Członkowskie muszą wymagać, aby siedziba zarządu instytucji kredytowej zawsze znajdowała się w jej rodzimym Państwie Członkowskim i faktycznie tam działała. (10) Właściwe władze nie powinny udzielić zezwolenia lub przedłużyć zezwolenia instytucji kredytowej wówczas, gdy skuteczne wykonywanie ich funkcji nadzorczych może zostać uniemożliwione przez bliskie powiązania, które istnieją między tą instytucją i innymi osobami fizycznymi lub prawnymi. Instytucje kredytowe posiadające już zezwolenia muszą również spełnić wymogi właściwych władz w tym zakresie. Definicja „bliskich powiązań” zawarta w niniejszej dyrektywie ustanawia kryteria minimalne. Nie stanowi to przeszkody dla Państw Członkowskich w stosowaniu tej definicji również w sytuacjach innych niż te, które definicja ta przewiduje. Sam fakt nabycia znacznego udziału w kapitale spółki nie stanowi o powstaniu udziału kapitałowego w rozumieniu „bliskich powiązań”, jeśli ten pakiet akcji został nabyty wyłącznie jako lokata tymczasowa, która nie pozwala wywierać wpływu na strukturę lub politykę finansową danej instytucji. (11) Powyższa wzmianka o skutecznym wykonywaniu funkcji nadzorczych przez władze nadzorcze obejmuje również nadzór skonsolidowany, który musi być sprawowany nad instytucją kredytową w przypadkach przewidzianych przepisami prawa wspólnotowego. W takich przypadkach władze, do których wpływa wniosek o udzielenie zezwolenia, muszą być w stanie wskazać władze właściwe w zakresie sprawowania nadzoru skonsolidowanego nad daną instytucją kredytową. (12) Państwo Członkowskie pochodzenia może również wprowadzać przepisy surowsze od przepisów ustanowionych w art. 5 ust. 1 akapit pierwszy i ust. 2 oraz art. 7, 16, 30, 51 i 65 dla instytucji, które uzyskały zezwolenie od właściwych władz tego państwa. (13) Zniesienie wymogu uzyskania zezwolenia w odniesieniu do oddziałów wspólnotowych instytucji kredytowych pociąga za sobą konieczność zniesienia wymogu posiadania przez oddział wydzielonego kapitału. (14) Wybrane podejście, dzięki zasadzie wzajemnego uznawania, umożliwia instytucjom kredytowym posiadającym zezwolenie udzielone w rodzimym Państwie Członkowskim prowadzenie w całej Wspólnocie któregokolwiek lub wszystkich rodzajów działalności wymienionych w załączniku I, przez zakładanie oddziałów lub świadczenie usług. Prowadzenie innych rodzajów działalności, niewymienionych w załączniku I, objęte jest prawem przedsiębiorczości i swobodą świadczenia usług na mocy przepisów ogólnych Traktatu. (15) Właściwe jest jednakże rozszerzanie zakresu zasady wzajemnego uznawania na rodzaje działalności wymienione w załączniku I, gdy są one prowadzone przez instytucje finansowe będące przedsiębiorstwami zależnymi instytucji kredytowych, pod warunkiem jednak, że owe przedsiębiorstwa zależne objęte są skonsolidowanym nadzorem przedsiębiorstw dominujących i spełniają pewne ściśle określone warunki. (16) W związku z realizacją prawa przedsiębiorczości i swobody świadczenia usług przyjmujące Państwo Członkowskie może wymagać zgodności ze szczególnymi przepisami krajowych ustaw lub rozporządzeń od instytucji nieposiadających zezwolenia na prowadzenie działalności instytucji kredytowej w swoich rodzimych Państwach Członkowskich i w odniesieniu do rodzajów działalności nie wymienionych w załączniku I, pod warunkiem że, z jednej strony, takie przepisy są zgodne z prawem wspólnotowym, a celem ich jest ochrona dobra publicznego, a z drugiej strony takie instytucje lub rodzaje działalności nie podlegają równoważnym przepisom w ramach ustaw lub rozporządzeń w ich rodzimych Państwach Członkowskich. (17) Państwa Członkowskie muszą zapewnić, iż nie ma żadnych przeszkód w prowadzeniu działalności objętej wzajemnym uznawaniem w taki sam sposób, jak w rodzimym Państwie Członkowskim, o ile działalność ta nie narusza przepisów prawnych chroniących dobro publiczne w przyjmującym Państwie Członkowskim. (18) Istnieje konieczny związek między przedmiotem niniejszej dyrektywy i liberalizacją przepływu kapitału, wprowadzaną przez inne przepisy legislacji wspólnotowej. W każdym przypadku posunięcia dotyczące liberalizacji usług bankowych muszą być zharmonizowane z posunięciami liberalizującymi przepływ kapitału. (19) Zasady określające status i działanie oddziałów instytucji kredytowych mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą powinny być analogiczne we wszystkich Państwach Członkowskich. Jest obecnie rzeczą ważną, aby określić, że takie zasady nie mogą być bardziej korzystne od tych, które są ustalone dla oddziałów instytucji z innego Państwa Członkowskiego. Należy ustalić, że Wspólnota może zawierać umowy z państwami trzecimi, przewidujące stosowanie zasad, które zapewniają takim oddziałom takie samo traktowanie na całym obszarze Wspólnoty, z uwzględnieniem zasady wzajemności. Oddziały instytucji kredytowych posiadających zezwolenie uzyskane w państwach trzecich nie korzystają ze swobody świadczenia usług zgodnie z art. 49 ust. 2 Traktatu, ani też ze swobody przedsiębiorczości w Państwach Członkowskich poza tymi, w których jednostki takie już założyły. Jednak wnioski o udzielenie zezwolenia przedsiębiorstwom zależnym lub wnioski o zgodę na nabywanie pakietów akcji składane przez przedsiębiorstwo podlegające prawom państw trzecich podlegają procedurze mającej zapewnić, że wspólnotowe instytucje kredytowe są traktowane w tych państwach trzecich na zasadzie wzajemności. (20) Zezwolenia przyznane instytucjom kredytowym przez właściwe władze na mocy niniejszej dyrektywy mają zastosowanie w całej Wspólnocie, a nie tylko, jak dotąd, w poszczególnych państwach. Istniejące klauzule o wzajemności traktowania nie mają zatem żadnego skutku. W związku z tym potrzebna jest elastyczna procedura umożliwiająca ocenę wzajemności traktowania w skali całej Wspólnoty. Celem takiej procedury nie jest zamykanie dostępu do rynków finansowych Wspólnoty, lecz, przeciwnie, zwiększenie liberalizacji globalnych rynków finansowych w innych państwach trzecich, gdyż Wspólnota zamierza pozostawić swoje rynki finansowe otwarte dla reszty świata. W tym celu niniejsza dyrektywa ustanawia zasady prowadzenia negocjacji z państwami trzecimi, a także wprowadza możliwość, w ostateczności, podejmowania środków powodujących zawieszenie przyjmowania nowych wniosków o udzielenie zezwolenia lub ograniczenie zakresu nowych zezwoleń. (21) Pożądane jest osiągnięcie porozumienia, na zasadzie wzajemności, między Wspólnotą i państwami trzecimi w sprawie umożliwienia w praktyce wykonywania skonsolidowanego nadzoru na możliwie najszerszym obszarze geograficznym. (22) Obowiązek nadzorowania stabilności finansowej instytucji kredytowej, w szczególności jej wypłacalności, ciąży na właściwych władzach Państwa Członkowskiego pochodzenia. Właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego zachowają obowiązek nadzorowania płynności i polityki pieniężnej. Nadzór nad ryzykiem rynkowym musi być przedmiotem bliskiej współpracy między właściwymi władzami przyjmujących Państw Członkowskich oraz rodzimych Państw Członkowskich. (23) Sprawne działanie wewnętrznego rynku bankowego wymaga nie tylko odpowiednich przepisów prawnych, ale również ścisłej i regularnej współpracy między właściwymi władzami Państw Członkowskich. Najbardziej właściwym forum do rozpatrywania problemów dotyczących poszczególnych instytucji kredytowych pozostaje „groupe de contact” (grupa kontaktowa), składająca się z przedstawicieli poszczególnych władz nadzoru bankowego. Grupa ta jest odpowiednim organem do wzajemnej wymiany informacji określonej w art. 28 niniejszej dyrektywy. (24) Procedura wzajemnego przekazywania informacji w żadnym wypadku nie zastępuje współpracy dwustronnej ustanowionej w art. 28. Właściwe władze przyjmujących Państw Członkowskich, nie tracąc swoich uprawnień do sprawowania właściwej kontroli, mogą w dalszym ciągu prowadzić, z własnej inicjatywy w sytuacjach nagłej potrzeby albo z inicjatywy właściwych władz rodzimych Państw Członkowskich — weryfikację działalności instytucji kredytowych założonych na ich terytoriach w zakresie przestrzegania przez te instytucje odpowiednich ustaw oraz zasad zdrowych procedur administracyjnych i rachunkowości, jak również stosowania adekwatnych mechanizmów kontroli wewnętrznej. (25) Właściwym jest, aby umożliwić wymianę informacji między właściwymi władzami i innymi władzami lub organa mi, które z racji swojej funkcji przyczyniają się do wzmacniania stabilności systemu finansowego. W celuzachowania poufnego charakteru przekazywanych informacji lista adresatów musi pozostawać ściśle ograniczona. (26) Niektóre zachowania, takie jak nadużycia finansowe oraz przestępstwa popełnione w związku z wykorzystaniem informacji poufnych, mogą wpłynąć na stabilność systemu finansowego, w tym również na rzetelność jego funkcjonowania, nawet wówczas, gdy zachowania te dotyczą instytucji innych niż kredytowe. (27) Konieczne jest określenie warunków, na jakich wyżej wspomniana wymiana informacji będzie dozwolona. (28) Gdy zostało ustalone, że informacje mogą być ujawnione wyłącznie za wyraźną zgodą właściwych władz, mogą one w stosownych przypadkach uzależnić swoją zgodę od spełnienia rygorystycznych warunków. (29) Należy również zezwolić na wymianę informacji między, z jednej strony, właściwymi władzami i, z drugiej strony, bankami centralnymi i innymi organami pełniącymi podobną funkcję w zakresie ich uprawnień jako władz monetarnych, jak również, gdy jest to stosowne, innymi władzami publicznymi odpowiedzialnymi za nadzór nad systemami płatniczymi. (30) W celu wzmocnienia nadzoru nad instytucjami kredytowymi oraz ochrony klientów instytucji kredytowych należy postanowić, że biegły rewident musi być zobowiązany do niezwłocznego powiadomienia właściwych władz w każdym przypadku przewidzianym niniejszą dyrektywą, gdy w trakcie wykonywania swoich zadań wejdzie w posiadanie informacji o niektórych stanach faktycznych, które mogą mieć poważne konsekwencje dla sytuacji finansowej instytucji kredytowej lub dla funkcjonowania służb administracji i rachunkowości takiej instytucji. Uwzględniając powyższy cel, jest rzeczą pożądaną, aby Państwa Członkowskie określiły, że taki obowiązek dotyczy również wszystkich okoliczności, w których biegły rewident stwierdza takie stany faktyczne podczas wykonywania swoich zadań w jednostce blisko powiązanej z instytucją kredytową. Sam obowiązek biegłych rewidentów, aby w stosownych przypadkach powiadomić właściwe władze o niektórych stanach faktycznych i decyzjach dotyczących instytucji kredytowej, stwierdzonych podczas wykonywania zadań w podmiocie niefinansowym, nie zmienia charakteru ich zadań w takim podmiocie ani też wymaganego sposobu wykonywania tych zadań. (31) Wspólne normy podstawowe w zakresie funduszy własnych instytucji kredytowych stanowią kluczowy czynnik w tworzeniu wewnętrznego rynku bankowego, gdyż fundusze własne służą zapewnieniu ciągłości działania instytucji kredytowych oraz ochronie oszczędności. Harmonizacja norm w tej dziedzinie wzmacnia nadzór nad instytucjami kredytowymi i przyczynia się do dalszej koordynacji w sektorze bankowym. (32) Takie normy muszą stosować się do wszystkich instytucji kredytowych, które uzyskały zezwolenie we Wspólnocie. (33) Fundusze własne instytucji kredytowych mogą służyć do pokrycia strat, które nie są wyrównane dostateczną kwotą zysku. Fundusze własne służą właściwym władzom również jako istotny miernik, w szczególności przy ocenie wypłacalności instytucji kredytowych, a także dla innych celów ostrożnościowych. (34) Instytucje kredytowe działające na wewnętrznym rynku bankowym konkurują bezpośrednio ze sobą, a zatem definicje i normy dotyczące ich funduszy własnych muszą być równoważne. W tym celu kryteria stosowane przy ustaleniu składników funduszy własnych nie mogą być określone tylko przez Państwa Członkowskie. Przyjęcie wspólnych norm podstawowych w tym zakresie służyć będzie najlepszym interesom Wspólnoty, gdyż zapobiegnie zniekształceniu konkurencji i wzmocni wspólnotowy system bankowy. (35) Definicja funduszy własnych ustanowiona w niniejszej dyrektywie określa maksymalny zakres składników tych funduszy i maksymalne kwoty pewnych pozycji zaliczonych do tych funduszy, natomiast uznaniu każdego Państwa Członkowskiego pozostawia się prawo stosowania wszystkich bądź niektórych tylko z tych pozycji, jak też stosowania niższych górnych granic tych kwot. (36) Niniejsza dyrektywa określa kryteria zakwalifikowania niektórych pozycji do funduszy własnych, jednak Państwa Członkowskie zachowują prawo do stosowania przepisów bardziej wymagających. (37) Na etapie wstępnym przyjęto szerokie definicje wspólnych norm podstawowych, aby objąć wszystkie pozycje, które wchodzą w skład funduszy własnych w poszczególnych Państwach Członkowskich. (38) W zależności od charakteru pozycji wchodzących w skład funduszy własnych, niniejsza dyrektywa rozróżnia, z jednej strony, pozycje funduszy własnych podstawowych, a z drugiej strony pozycje stanowiące fundusze własne uzupełniające. (39) W celu odzwierciedlenia faktu, że pozycje stanowiące fundusze własne uzupełniające mają inny charakter od pozycji stanowiących fundusze własne podstawowe, kwota funduszy uzupełniających zaliczona do funduszy własnych nie może przewyższać kwoty funduszy podstawowych. Ponadto kwota niektórych pozycji zakwalifikowanych do funduszy własnych uzupełniających nie może przewyższać połowy funduszy własnych podstawowych. (40) Aby zapobiec zniekształceniu konkurencji, publiczne instytucje kredytowe nie mogą zaliczać do swoich funduszy własnych gwarancji otrzymanych od Państw Członkowskich lub władz lokalnych. (41) W każdym przypadku, gdy w trakcie sprawowania nadzoru zaistnieje konieczność wyliczenia skonsolidowanych funduszy własnych grupy instytucji kredytowych, takie wyliczenie zostanie przeprowadzone zgodnie z przepisami niniejszej dyrektywy. (42) Szczegółowe techniki rachunkowości stosowane przy wyliczaniu funduszy własnych i współczynnika wypłacalności oraz przy ocenie wysokiego ryzyka muszą uwzględniać przepisy dyrektywy Rady 86/635/EWG z dnia 8 grudnia 1986 r. w sprawie rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych banków i innych instytucji finansowych ( 10 ), która zawiera pewne modyfikacje przepisów dyrektywy Rady 83/349/EWG z dnia 13 czerwca 1983 r., wydanej na podstawie art. 44 ust. 2 lit. g) Traktatu, w sprawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych ( 11 ). (43) Przepisy dotyczące funduszy własnych stanowią część szerszych wysiłków międzynarodowych zmierzających do zbliżenia, w państwach o istotnym znaczeniu, obowiązujących przepisów w zakresie adekwatności funduszy własnych. (44) Komisja sporządza odpowiednie sprawozdanie oraz okresowo bada przepisy dotyczące funduszy własnych, celem ich uściślenia, aby w ten sposób doprowadzić do większej zbieżności w zakresie wspólnej definicji funduszy własnych. Taka zbieżność pozwoli dostosować do siebie fundusze własne wspólnotowych instytucji kredytowych. (45) Przepisy dotyczące współczynników wypłacalności są wynikiem prac prowadzonych przez Komitet Doradczy ds. Bankowości, któremu powierzono obowiązek przygotowania dla Komisji propozycji zmierzających do koordynacji współczynników stosowanych w Państwach Członkowskich. (46) Ustanowienie odpowiedniego współczynnika wypłacalności odgrywa kluczową rolę w nadzorowaniu instytucji kredytowych. (47) Współczynnik, który przypisuje aktywom i pozycjom pozabilansowym wagi według stopnia ryzyka kredytowego, stanowi szczególnie przydatny miernik wypłacalności. (48) Opracowanie wspólnych norm w zakresie funduszy własnych w stosunku do aktywów i pozycji pozabilansowych narażonych na ryzyko kredytowe stanowi zatem zasadniczy aspekt harmonizacji niezbędnej do urzeczywistnienia zasady wzajemnego uznawania rozwiązań nadzorczych a zatem do zakończenia procesu tworzenia wewnętrznego rynku bankowego. (49) W tym kontekście przepisy w sprawie współczynnika wypłacalności należy rozpatrywać w połączeniu z innymi właściwymi instrumentami także służącymi harmonizacji podstawowych rozwiązań w zakresie nadzoru nad instytucjami kredytowymi. (50) Na wewnętrznym rynku bankowym instytucje muszą bezpośrednio konkurować ze sobą, a przyjęcie wspólnych norm wypłacalności w postaci minimalnej wysokości wymaganego współczynnika zapobiega zniekształceniu konkurencji i wzmacnia wspólnotowy system bankowy. (51) Niniejsza dyrektywa przewiduje nadanie zróżnicowanych wag ryzyka gwarancjom udzielonym przez różne instytucje finansowe. Komisja zobowiązuje się zatem zbadać, czy dyrektywa w całości powoduje znaczące zniekształcenie konkurencji między instytucjami kredytowymi i zakładami ubezpieczeń, a w świetle wyników tych badań rozważy zasadność podjęcia środków naprawczych. (52) Załącznik III określa sposób traktowania pozycji pozabilansowych dla wyliczenia wymogów kapitałowych instytucji kredytowych. W celu zapewnienia sprawnego funkcjonowania rynku wewnętrznego, w szczególności w celu zapewnienia jednakowych warunków działania dla wszystkich przedsiębiorstw, Państwa Członkowskie mają obowiązek dążenia do jednolitej oceny umów kompensowania przez właściwe władze. Załącznik III uwzględnia wyniki prac międzynarodowego forum nadzorców bankowych nad nadzorczym uznawaniem kompensowania dwustronnego, w tym w szczególności nad możliwością wyliczania wymogów w zakresie funduszy własnych dla określonych transakcji w stosunku do kwoty netto, a nie brutto, pod warunkiem istnienia prawnie obowiązujących umów zapewniających ograniczenie ryzyka kredytowego do kwoty netto. Dla instytucji kredytowych prowadzących działalność międzynarodową oraz grup instytucji kredytowych w szerokim kręgu państw trzecich, które konkurują ze wspólnotowymi instytucjami kredytowymi, zasady przyjęte na szerszym forum międzynarodowym przyniosą udoskonalone podejście nadzorcze do pozagiełdowych instrumentów pochodnych. W wyniku tego udoskonalenia obowiązkowe wymogi kapitałowe stają się bardziej stosowne, gdyż uwzględniają efekt umów kompensowania uznanych przez władze nadzorcze w postaci ograniczenia potencjalnego ryzyka kredytowego w przyszłości. Rozliczanie pozagiełdowych instrumentów pochodnych przez izby rozliczeniowe pełniące funkcję centralnego kontrahenta odgrywa istotną rolę w niektórych Państwach Członkowskich. Jest rzeczą właściwą, aby w ostrożnym traktowaniu ryzyka kredytowego uznać korzyści płynące z takiego mechanizmu rozliczeń w postaci ograniczenia ryzyka kredytowego i związanego z nim ryzyka systemowego. Niezbędne jest pełne zabezpieczenie obecnych i przyszłych potencjalnych zaangażowań powstających z rozliczonych umów o pozagiełdowych instrumentach pochodnych oraz wyeliminowanie ryzyka wzrostu zaangażowań izby rozliczeniowej ponad wartość rynkową zaksięgowanych zabezpieczeń w celu zapewnienia na okres przejściowy rozliczonym pozagiełdowym instrumentom pochodnym traktowania ostrożnościowego takiego samego jak w przypadku giełdowych instrumentów pochodnych. Właściwe władze muszą upewnić się co do odpowiedniej wysokości wymaganych depozytów gwarancyjnych wstępnych i uzupełniających, a także co do adekwatnej jakości i poziomu ochrony wynikającej z przyjętych zabezpieczeń. W przypadku instytucji kredytowych zarejestrowanych w Państwach Członkowskich załącznik III stwarza podobną możliwość uznawania umów kompensowania dwustronnego przez właściwe władze, tym samym zapewniając tym instytucjom równe warunki konkurencji. Zasady te są dobrze wyważone i właściwe pod względem dalszego wzmocnienia środków nadzorczych stosowanych wobec instytucji kredytowych. Właściwe władze Państw Członkowskich powinny zapewnić, że dodatkowe obciążenia kapitałowe wyliczane są na podstawie kwot referencyjnych efektywnych, a nie pozornych. (53) Minimalny poziom współczynnika przewidziany niniejszą dyrektywą umacnia kapitał instytucji kredytowych Wspólnoty. Poziom 8 % został przyjęty w wyniku statystycznych badań wymogów kapitałowych obowiązujących na początku 1988 r. (54) Należy zharmonizować najważniejsze przepisy dotyczące nadzoru instytucji kredytowych. Państwa Członkowskie powinny jednak nadal mieć możliwość przyjęcia przepisów bardziej rygorystycznych niż te, które są przewidziane niniejszą dyrektywą. (55) Monitorowanie i kontrola kredytów instytucji kredytowej stanowią integralną część nadzoru sprawowanego nad tą instytucją. Nadmierna koncentracja zaangażowań wobec pojedynczego klienta lub grupy powiązanych ze sobą klientów może zrodzić niedopuszczalne ryzyko poniesienia straty. Taką sytuację można uznać za zagrażającą wypłacalności instytucji kredytowej. (56) Instytucje kredytowe działające na wewnętrznym rynku bankowym konkurują bezpośrednio ze sobą, a zatem wymogi w zakresie monitorowania muszą być równoważne w całej Wspólnocie. W tym celu kryteria stosowane dla określenia wysokiego ryzyka muszą być ujęte w prawnie wiążących przepisach na poziomie wspólnotowym i nie mogą być pozostawione całkowicie uznaniu Państw Członkowskich. Przyjęcie wspólnych przepisów w tym zakresie będzie zatem najlepiej służyć interesom Wspólnoty, ponieważ zapobiegnie różnicom w warunkach konkurencji, wzmacniając jednocześnie system bankowy Wspólnoty. (57) Przepisy w sprawie współczynnika wypłacalności obejmują wykaz ryzyka kredytowego, jakim mogą być obciążone instytucje kredytowe. Wykaz ten należy wykorzystać również dla zdefiniowania ryzyka w celu stosowania ograniczeń wysokiego ryzyka. Z zasady nie jest jednakże właściwe odniesienie się w tym kontekście do wagi lub stopni ryzyka ustalonych we wspomnianych przepisach. Wspomniane wagi i stopnie ryzyka zostały przygotowane, aby określić ogólny wymóg dotyczący wypłacalności w celu pokrycia ryzyka kredytowego poniesionego przez instytucje kredytowe. W kontekście regulacji w zakresie wysokiego ryzyka celem jest ograniczenie maksymalnej straty, na jaką instytucja kredytowa jest narażona z tytułu współpracy z pojedynczym klientem bądź też z grupą powiązanych ze sobą klientów. Właściwe jest zatem przyjęcie rozsądnego podejścia, według którego ogólną zasadą jest uwzględnienie nominalnej wartości ryzyka, bez stosowania żadnych wag lub stopni ryzyka. (58) Gdy instytucja kredytowa ponosi ryzyko wobec przedsiębiorstwa dominującego bądź też wobec innych instytucji, będących przedsiębiorstwami zależnymi tego przedsiębiorstwa dominującego, należy zachować szczególną ostrożność. Zarządzanie ryzykiem wynikającym z zaangażowań instytucji kredytowych musi być prowadzone w sposób w pełni autonomiczny, zgodnie z zasadami bezpiecznej praktyki bankowej, nie kierując się żadnymi innymi względami poza tymi zasadami. Przepisy niniejszej dyrektywy wprowadzają wymóg, że w przypadkach, gdy istnieje prawdopodobieństwo, że osoby posiadające bezpośrednio lub pośrednio udział kapitałowy w kapitale instytucji kredytowej wywierają niekorzystny wpływ na stabilne i ostrożne zarządzanie tą instytucją, właściwe władze zastosują właściwe środki celem położenia kresu takiej sytuacji. W odniesieniu do wysokiego ryzyka należy ustanowić także oddzielne normy dotyczące zaangażowań instytucji kredytowej wobec własnej grupy kapitałowej, przy czym w takich przypadkach uzasadnione są ograniczenia bardziej rygorystyczne aniżeli w przypadku innych zaangażowań. Nie ma jednak konieczności stosowania ograniczeń bardziej rygorystycznych, jeśli przedsiębiorstwo dominujące jest finansową spółką holdingową lub instytucją kredytową, lub wówczas, gdy inne przedsiębiorstwa zależne są instytucjami kredytowymi lub finansowymi, lub przedsiębiorstwami świadczącymi pomocnicze usługi bankowe, pod warunkiem że wszystkie te jednostki są objęte skonsolidowanym nadzorem nad instytucją kredytową. W takich przypadkach monitorowanie grupy przedsiębiorstw w ujęciu skonsolidowanym pozwala na odpowiedni poziom nadzoru, a nakładanie bardziej surowych norm limitów zaangażowań nie jest wymagane. Przy takim podejściu grupy bankowe otrzymają również zachętę do kształtowania swoich struktur organizacyjnych w sposób pozwalający na monitorowanie w ujęciu skonsolidowanym, co jest rzeczą pożądaną, gdyż umożliwia to bardziej wyczerpujący zakres monitorowania. (59) Aby był skuteczny, nadzór skonsolidowany musi obejmować wszystkie grupy bankowe, w tym również te, w których przedsiębiorstwo dominujące nie jest instytucją kredytową. Właściwe władze muszą dysponować instrumentami prawnymi niezbędnymi do wykonywania takiego nadzoru. (60) W przypadku spółek holdingowych o profilu mieszanym, w których przedsiębiorstwo dominujące kontroluje przynajmniej jedno przedsiębiorstwo zależne będące instytucją kredytową, właściwe władze muszą mieć możliwość oceny sytuacji finansowej instytucji kredytowej wchodzącej w skład takiej grupy. Do czasu dalszej koordynacji Państwa Członkowskie mogą ustalić odpowiednie metody konsolidacji do osiągnięcia celów niniejszej dyrektywy. Właściwe władze muszą przynajmniej dysponować możliwościami uzyskania od wszystkich przedsiębiorstw grupy informacji niezbędnych do wykonywania swoich funkcji. W przypadku grup kapitałowych składających się z przedsiębiorstw prowadzących różne rodzaje działalności finansowej musi zostać ustanowiona współpraca między władzami odpowiedzialnymi za nadzór nad różnymi sektorami rynku finansowego. (61) Ponadto Państwa Członkowskie mogą odmówić udzielenia zezwolenia lub cofnąć udzielone zezwolenie bankowe w przypadku pewnych struktur grupowych uznanych za nieodpowiednie do celów prowadzenia działalności bankowej, w szczególności wówczas, gdy nie ma możliwości skutecznego nadzoru nad takimi strukturami. Właściwe władze posiadają w tym zakresie uprawnienia określone w art. 7 ust. 1 akapit pierwszy, art. 7 ust. 2, art. 14 ust. 1 lit. c) oraz art. 16 niniejszej dyrektywy, za pomocą których mogą zapewnić stabilne i ostrożne zarządzanie instytucjami kredytowymi. (62) Państwa Członkowskie mogą również stosować właściwe techniki nadzorcze wobec grup o strukturze nieobjętej niniejszą dyrektywą. Jeśli struktury takie staną się zjawiskiem powszechnym, niniejsza dyrektywa powinna być rozszerzona, aby objąć również i takie struktury. (63) Skonsolidowany nadzór musi obejmować wszystkie rodzaje działalności wymienione w załączniku I. Należy zatem objąć skonsolidowanym nadzorem wszystkie przedsiębiorstwa, które przede wszystkim prowadzą te rodzaje działalności. Stąd istnieje konieczność rozszerzenia definicji instytucji finansowych, aby objęła ona te rodzaje działalności. (64) Dyrektywa 86/635/EWG wraz z dyrektywą 83/349/EWG ustanowiły zasady konsolidacji mające zastosowanie do skonsolidowanych sprawozdań finansowych ogłaszanych przez instytucje kredytowe. W związku z tym możliwe jest bardziej precyzyjne określenie metod nadzoru ostrożnościowego stosowanych na zasadzie skonsolidowanej. (65) Skonsolidowany nadzór nad instytucjami kredytowymi musi być ukierunkowany w szczególności na ochronę interesów deponentów tych instytucji oraz na zapewnienie stabilności systemu finansowego. (66) Badanie problemów związanych z zagadnieniami objętymi niniejszą dyrektywą oraz innymi dyrektywami w zakresie działalności instytucji kredytowych wymaga współpracy między właściwymi władzami i Komisją w ramach Komitetu Doradczego ds. Bankowości, w szczególności w celu zacieśniania koordynacji. Komitet Doradczy ds. Bankowości właściwych władz Państw Członkowskich nie wyklucza innych form współpracy między władzami nadzorującymi podejmowanie i wykonywanie działalności instytucji kredytowych, w szczególności współpracy w ramach „groupe de contact” (grupy kontaktowej), składającej się z przedstawicieli władz nadzoru bankowego. (67) Od czasu do czasu może być konieczne wprowadzenie modyfikacji technicznych do szczegółowych zasad niniejszej dyrektywy celem uwzględnienia nowych rozwiązań w sektorze bankowym. Komisja wprowadza odpowiednio niezbędne modyfikacje po zasięgnięciu opinii Komitetu Doradczego ds. Bankowości w granicach uprawnień wykonawczych nadanych Komisji przez Traktat. Środki niezbędne dla wykonania niniejszej dyrektywy powinny być przyjmowane zgodnie z decyzją Rady 1999/468/WE z dnia 28 czerwca 1999 r., ustanawiającą warunki wykonywania uprawnień wykonawczych przyznanych Komisji ( 12 ). (68) Artykuł 36 ust. 1 niniejszej dyrektywy zezwala na traktowanie zobowiązań solidarnych kredytobiorców instytucji kredytowych zorganizowanych w formie spółdzielni lub funduszy jako pozycji funduszy własnych na mocy art. 34 ust. 2 pkt 7. Rząd duński wyraził duże zainteresowanie przekształceniem w spółki akcyjne kilku tamtejszych hipotecznych instytucji kredytowych utworzonych w formie spółdzielni lub funduszy. W celu ułatwienia lub umożliwienia takiego przekształcenia wymagane jest tymczasowe odstępstwo, zezwalające tym instytucjom na zaliczanie części otrzymanych zobowiązań solidarnych do funduszy własnych. To tymczasowe odstępstwo nie powinno wpłynąć ujemnie na konkurencję między instytucjami kredytowymi. (69) Nadanie wagi 20 % posiadanym przez instytucje kredytowe obligacjom hipotecznym może zachwiać krajowym rynkiem finansowym, na którym takie instrumenty odgrywają rolę pierwszoplanową. W tej sytuacji wprowadzono tymczasowy przepis dotyczący zastosowania wagi ryzyka 10 %. Rynek zabezpieczeń rozwija się dynamicznie. Dlatego też pożądane jest, aby Komisja razem z Państwami Członkowskimi zbadała podejście ostrożnościowe do papierów wartościowych zabezpieczonych wierzytelnościami i przedłożyła do dnia 22 czerwca 1999 r. propozycje mające na celu dostosowanie obowiązujących ustawodawstw celem sprecyzowania właściwego podejścia ostrożnościowego do papierów wartościowych zabezpieczonych wierzytelnościami. Właściwe władze mogą zezwolić na stosowanie do dnia 31 grudnia 2006 r. wagi ryzyka w wysokości 50 % w stosunku do należności zabezpieczonych hipotekami ustanowionymi na budynkach biurowych lub wielofunkcyjnych nieruchomościach handlowo-usługowych. Nieruchomość obciążona hipoteką musi podlegać rygorystycznym kryteriom oceny i regularnym wycenom, aby uwzględnić zmiany zachodzące na rynku nieruchomości. Nieruchomości powinny być użytkowane przez właściciela bądź też przez niego wynajmowane. Kredyty developerskie są wyłączone z tej wagi ryzyka w wysokości 50 %. (70) W celu zapewnienia zharmonizowanego stosowania przepisów dotyczących wysokiego ryzyka należy umożliwić Państwom Członkowskim zachowanie dwuetapowego procesu stosowania nowych limitów. W przypadku mniejszych instytucji kredytowych uzasadniony może być dłuższy okres przejściowy, gdyż zbyt szybkie wprowadzenie normy w wysokości 25 % mogłoby zbyt gwałtownie ograniczyć ich działalność kredytową. (71) Ponadto harmonizacja dokonuje się również w zakresie warunków reorganizacji i likwidacji instytucji kredytowych. (72) Harmonizacji muszą podlegać także rozwiązania niezbędne do nadzorowania ryzyka płynności. (73) Niniejsza dyrektywa nie może zmieniać zobowiązań Państw Członkowskich dotyczących terminów transpozycji określonych w części B załącznika V, a także mając na uwadze, co następuje: PRZYJMUJĄ NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ:







SPIS TREŚCI TYTUŁ I DEFINICJE I ZAKRES Artykuł 1 Definicje Artykuł 2 Zakres Artykuł 3 Zakaz prowadzenia przez przedsiębiorstwó inne niż instytucje kredytowe działalności polegającej na przyjmowaniu od ludności depozytów i innych srodków podlegających zwrotowi TYTUŁ II WARUNKI PODEJMOWANIA I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI PRZEZ INSTYTUCJE KREDYTOWE Artykuł 4 Uzyskanie zezwolenia Artykuł 5 Kapitał założycielski Artykuł 6 Zarząd, umiejscowienie siedziby zarządu instytucji kredytowej Artykuł 7 Akcjonariusze i udziałowcy Artykuł 8 Program działalności i struktura organizacyjna Artykuł 9 Potrzeby gospodarcze Artykuł 10 Odmowa udzielenia zezwolenia Artykuł 11 Powiadomienie Komisji o udzieleniu zezwolenia Artykuł 12 Uprzednie konsultacje z właściwymi władzami innych Państw Członkowskich Artykuł 13 Oddziały instytucji kredytowych posiadające zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim Artykuł 14 Cofnięcie zezwolenia Artykuł 15 Nazwa Artykuł 16 Znaczny pakiet akcji instytucji kredytowej Artykuł 17 Procedury i mechanizmy kontroli wewnętrznej TYTUŁ III PRZEPISY DOTYCZĄCE SWOBODY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I SWOBODY ŚWIADCZENIA USŁUG Artykuł 18 Instytucje kredytowe Artykuł 19 Instytucje finansowe Artykuł 20 Wykonywanie prawa przedsiębiorczości Artykuł 21 Korzystanie ze swobody świadczenia usług Artykuł 22 Uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego TYTUŁ IV STOSUNKI Z PAŃSTWAMI TRZECIMI Artykuł 23 Powiadomienie w sprawie przedsiębiorstw zależnych przedsiębiorstw z państw trzecich, warunki dostępu do rynków tych państw Artykuł 24 Oddziały instytucji kredytowych państw trzecich mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą Artykuł 25 Współpraca z właściwymi władzami państw trzecich w wykonywaniu nadzoru skonsolidowanego TYTUŁ V ZASADY I INSTRUMENTY TECHNICZNE NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO Rozdział 1 Zasady nadzoru ostrożnościowego Artykuł 26 Uprawnienia kontrolne Państwa Członkowskiego pochodzenia Artykuł 27 Uprawnienia przyjmującego Państwa Członkowskiego Artykuł 28 Współpraca w sprawowaniu nadzoru Artykuł 29 Weryfikacje na miejscu oddziałów ustanowionych w innym Państwie Członkowskim Artykuł30 Wymiana informacji i tajemnica zawodowa Artykuł 31 Obowiązki osób odpowiedzialnych za przeprowadzanie ustawowego badania rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych Artykuł 32 Właściwych władz do nakładania sankcji Artykuł 33 Prawo zaskarżania do sądu Rozdział 2 Instrumenty techniczne nadzoru ostrożnościowego Sekcja 1 Fundusze własne Artykuł 34 Zasady ogólne Artykuł 35 Inne pozycje Artykuł 36 Inne przepisy dotyczące funduszy własnych Artykuł 37 Wyliczanie funduszy własnych w ujęciu skonsolidowanym Artykuł 38 Odliczenia i limity Artykuł 39 Przedkładanie dowodu właściwym władzom Sekcja 2 Współczynnik wypłacalności Artykuł 40 Zasady ogólne Artykuł 41 Licznik: fundusze własne Artykuł 42 Mianownik: aktywów i pozycje pozabilansowe ważone ryzykiem Artykuł 43 Wagi ryzyka Artykuł 44 Wagi ryzyka dla wierzytelności wobec władz regionalnych lub lokalnych Państw Członkowskich Artykuł 45 Pozostałe wagi ryzyka Artykuł 46 Organy administracyj i podmioty nieprowadzące działalności gospodarczej Artykuł 47 Wysokość współczynnika wypłacalności Sekcja 3 Wysokie ryzyko Artykuł 48 Sprawozdawczość w zakresie wysokiego ryzyka Artykuł 49 Limity wysokiego ryzyka Artykuł 50 Nadzór skonsolidowany lub nieskonsolidowany nad wysokim ryzykiem Sekcja 4 Znaczne pakiety akcji poza sektorem finansowym Artykuł 51 Limity dotyczące znacznych pakietów akcji przedsiębiorstw niefinansowych Rozdział 3 Nadzór skonsolidowany Artykuł 52 Nadzór skonsolidowany nad instytucjami kredytowymi Artykuł 53 Właściwe władze odpowiedzialne za wykonywanie nadzoru skonsolidowanego Artykuł 54 Forma i zakres konsolidacji. Artykuł 55 Informacje przedkładane przez spółki holdingowe o profilu mieszanym oraz przedsiębiorstwa zależne tych spółek Artykuł 56 Środki ułatwiające stosowanie nadzoru skonsolidowanego TYTUŁ VI KOMITET DORADCZY DS. BANKOWOŚCI Artykuł 57 Skład i zadania Komitetu Doradczego ds. Bankowości Artykuł 58 Badanie wymogów w zakresie uzyskania zezwolenia Artykuł 59 Wskaźniki obserwacyjne TYTUŁ VII UPRAWNIENIA WYKONAWCZE Artykuł 60 Dostosowania techniczne TYTUŁ VIII PRZEPISY PRZEJŚCIOWE I KOŃCOWE Rozdział 1 Przepisy przejściowe Artykuł 61 Przepisy przejściowe dotyczące art. 36 Artykuł 62 Przepisy przejściowe dotyczące art. 43 Artykuł 63 Przepisy przejściowe dotyczące art. 47 Artykuł 64 Przepisy przejściowe dotyczące art. 49 Artykuł 65 Przepisy przejściowe dotyczące art. 51 Rozdział 2 Przepisy końcowe Artykuł 66 Powiadamianie Komisji Artykuł 67 Dyrektywy uchylone Artykuł 68 Wejście w życie Artykuł 69 Adresaci ZAŁĄCZNIK I Wykaz rodzajów działalności podlegających wzajemnemu uznawaniu ZAŁĄCZNIK II Klasyfikacja pozycji pozabilansowych ZAŁĄCZNIK III Traktowanie pozycji pozabilansowych ZAŁĄCZNIK IV Rodzaje pozycji pozabilansowych ZAŁĄCZNIK V Część A Dyrektywy uchylone wraz z ich późniejszymi zmianami (określone w art. 67 ) ZAŁĄCZNIK V Część B Terminy wykonania (określone w art. 67) ZAŁĄCZNIK VI Tabela zgodności







TYTUŁ I

DEFINICJE I ZAKRES

Artykuł 1

Definicje

Do celów niniejszej dyrektywy:

1. „instytucja kredytowa” oznacza: a) przedsiębiorstwo, którego działalność polega na przyjmowaniu depozytów lub innych funduszy podlegających zwrotowi od ludności oraz na przyznawaniu kredytów na swój własny rachunek; lub b) instytucja pieniądza elektronicznego w rozumieniu dyrektywy 2000/46/WE Parlamentu Europejskiego oraz Rady z dnia 18 września 2000 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje pieniądza elektronicznego oraz nadzoru ostrożnościowego nad ich działalnością ( 13 ). Do celów sprawowania skonsolidowanego nadzoru „instytucja kredytowa” oznacza instytucję określoną w akapicie pierwszym oraz każde inne przedsiębiorstwo prywatne lub państwowe, które odpowiada definicji akapitu pierwszego i posiada zezwolenie udzielone w państwie trzecim. Do celów nadzorowania i kontroli wysokiego ryzyka „instytucja kredytowa” oznacza instytucję określoną w akapicie pierwszym, łącznie z oddziałami w państwach trzecich, jak też każde inne przedsiębiorstwo prywatne lub państwowe, łącznie z jego oddziałami, które odpowiada definicji akapitu pierwszego i posiada zezwolenie przyznane w państwie trzecim;

2. „zezwolenie”oznacza wydany w jakiejkolwiek formie przez władze akt, na mocy którego zezwolono na prowadzenie działalności instytucji kredytowej;

3. „oddział”oznacza miejsce prowadzenia działalności, które prawnie stanowi zależną część instytucji kredytowej i które realizuje bezpośrednio wszystkie bądź niektóre spośród transakcji nieodłącznie związanych z działalnością instytucji kredytowych; jako jeden oddział będzie traktowana dowolna liczba miejsc prowadzenia działalności ustanowionych w tym samym Państwie Członkowskim przez daną instytucję kredytową z siedzibą zarządu w innym Państwie Członkowskim;

4. „właściwe władze”oznaczają władze krajowe, które z mocy ustawy lub rozporządzeń są uprawnione do nadzorowania instytucji kredytowych;

5. „instytucja finansowa”oznacza przedsiębiorstwo inne niż instytucja kredytowa, którego podstawową działalnością jest nabywanie pakietów akcji lub wykonywanie jednego lub więcej spośród rodzajów działalności wymienionych w pkt 2–12 załącznika I;

6. „Państwo Członkowskie pochodzenia”oznacza Państwo Członkowskie, w którym dana instytucja kredytowa uzyskała zezwolenie zgodnie z art. 4–11;

7. „przyjmujące Państwo Członkowskie”oznacza Państwo Członkowskie, w którym dana instytucja kredytowa posiada oddział lub świadczy usługi;

8. „kontrola”oznacza związek zachodzący między przedsiębiorstwem dominującym i jego przedsiębiorstwem zależnym, zgodnie z definicją określoną w art. 1 dyrektywy 83/349/EWG, bądź też podobny związek między jakąkolwiek osobą fizyczną lub prawną i przedsiębiorstwem;

▼M2

9. „udział kapitałowy” oznacza, do celów skonsolidowanego nadzoru oraz do celów art. 34 ust. 2 pkt 15 i 16, udział kapitałowy w rozumieniu art. 17 zdanie pierwsze dyrektywy 78/660/EWG lub posiadany bezpośrednio lub pośrednio udział dający prawo do ponad 20 % głosów lub kapitału przedsiębiorstwa;

▼B

10. „znaczny pakiet akcji”oznacza każdy posiadany bezpośrednio lub pośrednio pakiet akcji lub udział w przedsiębiorstwie stanowiący 10 % lub więcej kapitału bądź dający prawo do 10 % lub więcej głosów, bądź też taki, który umożliwia wywieranie znacznego wpływu na zarządzanie tym przedsiębiorstwem;

11. „kapitał założycielski”oznacza kapitał w rozumieniu definicji określonej w art. 34 ust. 2 pkt 1 i 2;

12. „przedsiębiorstwo dominujące”oznacza jednostkę dominującą w rozumieniu definicji określonej w art. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG. Do celów skonsolidowanego nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka „przedsiębiorstwo dominujące” oznacza jednostkę dominującą w rozumieniu art. 1 ust. 1 dyrektywy 83/349/EWG oraz wszelkie przedsiębiorstwa, które, w opinii właściwych władz, skutecznie wywierają dominujący wpływ na inne przedsiębiorstwo;

13. „przedsiębiorstwo zależne” oznacza jednostkę zależną w rozumieniu definicji określonej w art. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG. Do celów skonsolidowanego nadzoru i kontroli wysokiego ryzyka „przedsiębiorstwo zależne” oznacza jednostkę zależną w rozumieniu art. 1 ust. 1 dyrektywy 83/349/EWG oraz wszelkie przedsiębiorstwo, na które, w opinii właściwych władz, dominujący wpływ skutecznie wywiera przedsiębiorstwo dominujące. Wszystkie przedsiębiorstwa zależne danego przedsiębiorstwa zależnego będą również uważane za przedsiębiorstwo zależne przedsiębiorstwa dominującego najwyższego szczebla;

14. „Strefa A”obejmuje wszystkie Państwa Członkowskie, państwa będące pełnoprawnymi członkami Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) oraz te państwa, które zawarły specjalne porozumienia w sprawie udzielania kredytów z Międzynarodowym Funduszem Walutowym (MFW) w związku z Ogólnym Porozumieniem o Zaciąganiu Kredytów MFW (GAB). Jednak państwo, które dokonało zmiany terminów spłaty swojego zadłużenia zewnętrznego, zostaje wyłączone ze strefy A na okres lat pięciu;

15. „Strefa B”obejmuje wszystkie państwa nie objęte Strefą A;

16. „instytucje kredytowe Strefy A”oznaczają wszystkie instytucje kredytowe posiadające zezwolenie udzielone w Państwie Członkowskim, zgodnie z art. 4, łącznie z oddziałami takich instytucji w państwach trzecich oraz wszystkie przedsiębiorstwa prywatne i publiczne objęte definicją zawartą w ust. 1 akapit pierwszy, a posiadające zezwolenie udzielone w innym państwie Strefy A, łącznie z oddziałami tych przedsiębiorstw;

17. „instytucje kredytowe Strefy B”oznaczają wszystkie przedsiębiorstwa prywatne i publiczne posiadające zezwolenie udzielone poza Strefą A, a objęte definicją określoną w ust. 1 akapit pierwszy, łącznie z oddziałami tych przedsiębiorstw we Wspólnocie;

18. „sektor pozabankowy”oznacza wszystkich kredytobiorców, z wyjątkiem instytucji kredytowych według definicji określonej w pkt 16 i 17, rządów centralnych i banków centralnych, władz regionalnych i lokalnych, Wspólnot Europejskich, Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz banków rozwoju wielostronnego w rozumieniu definicji określonej w pkt 19;

▼M3

19. „wielostronne banki rozwoju” oznaczają Międzynarodowy Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzynarodową Korporację Finansową, Międzyamerykański Bank Rozwoju, Azjatycki Bank Rozwoju, Afrykański Bank Rozwoju, Fundusz Przesiedleńczy Rady Europy, Nordycki Bank Inwestycyjny, Karaibski Bank Rozwoju, Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju, Międzyamerykańską Korporację Inwestycyjną i Agencję Gwarancji Inwestycji Wielostronnych;

▼B

20. „pozycje pozabilansowe „pełnego ryzyka”, „średniego ryzyka”, „umiarkowanego ryzyka” oraz „niskiego ryzyka””oznaczają pozycje określone w art. 43 ust. 2 i wymienione w załączniku II;

▼M2

21. „finansowa spółka holdingowa” oznacza instytucję finansową, której przedsiębiorstwa zależne są wyłącznie lub głównie instytucjami kredytowymi lub instytucjami finansowymi, przy czym co najmniej jedno z tych przedsiębiorstw zależnych jest instytucją kredytową, oraz która nie jest finansową spółką holdingową o działalności mieszanej w rozumieniu dyrektywy 2002/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie dodatkowego nadzoru nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń oraz przedsiębiorstwami inwestycyjnymi konglomeratu finansowego i zmieniająca dyrektywy Rady 73/239/EWG, 79/267/EWG, 92/49/EWG, 92/96/EWG, 93/6/EWG i 93/22/EWG oraz dyrektywy 98/78/WE i 2000/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady ( 14 );

22. „spółka holdingowa o działalności mieszanej” oznacza przedsiębiorstwo dominujące inne niż holdingowa spółka finansowa lub instytucja kredytowa lub finansowa spółka holdingowa o działalności mieszanej w rozumieniu dyrektywy 2002/87/WE, wśród których przedsiębiorstw zależnych jest co najmniej jedna instytucja kredytowa;

▼B

23. „przedsiębiorstwo pomocniczych usług bankowych”oznacza przedsiębiorstwo, którego podstawowa działalność polega na posiadaniu majątku lub zarządzaniu nim, zarządzaniu usługami w zakresie przetwarzania danych lub podobnej działalności o charakterze pomocniczym w stosunku do podstawowej działalności jednej lub więcej instytucji kredytowych;

24. „ryzyko” oznaczaja, do celów stosowania art. 48, 49 i 50,pozycjeaktywów i pozycje pozabilansowe określone w art. 43 i załącznikach II i IV, bez stosowania wag lub stopni ryzyka tam określonych; rodzaje ryzyka określone w załączniku IV muszą być wyliczane według jednej z metod określonych w załączniku III, bez stosowania wag dla ryzyka kontrahenta; za zgodą właściwych władz wszystkie pozycje w całości pokryte funduszami własnymi mogą być wyłączone z definicji zaangażowań, pod warunkiem że takie fundusze własne nie są uwzględnione przy wyliczaniu współczynnika wypłacalności czy też innych wskaźników analitycznych przewidzianych niniejszą dyrektywą i innymi wspólnotowymi aktami prawnymi; ryzyka nie obejmują: — w przypadku transakcji walutowych: ryzyka powstałego w normalnym toku rozliczeń w terminie do 48 godzin po dokonaniu płatności, lub — w przypadku transakcji kupna lub sprzedaży papierów wartościowych: ryzyka powstałego w normalnym toku rozliczeń w terminie do pięciu dni roboczych po dokonaniu płatności lub dostawie papierów, w zależności od tego, co nastąpi wcześniej;

25. „grupa powiązanych klientów”oznacza: — dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne, które, jeśli nie wykazano inaczej, stanowią jedno ryzyko, ponieważ jedna z nich sprawuje bezpośrednio lub pośrednio kontrolę nad inną lub innymi, bądź też — dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne, między którymi nie zachodzi stosunek kontroli w rozumieniu definicji określonej w tiret pierwszym, lecz które należy uznać za stanowiące jedno ryzyko, gdyż są one na tyle wzajemnie ze sobą powiązane, iż powstanie problemów finansowych u jednej z nich prawdopodobnie oznaczałoby, że inna osoba lub wszystkie inne osoby napotkałyby trudności ze spłatą swoich zobowiązań;

26. „bliskie powiązania”oznaczają sytuację, w której dwie lub więcej osoby fizyczne lub prawne są ze sobą związane przez: a) udział kapitałowy, który oznacza posiadany bezpośrednio lub poprzez stosunek kontroli udział dający prawo do ponad 20 % głosów lub kapitału przedsiębiorstwu; lub b) kontrolę, która oznacza związek zachodzący między przedsiębiorstwem dominującym i jego przedsiębiorstwem zależnym we wszystkich przypadkach określonych w art. 1 ust. 1 i 2 dyrektywy 83/349/EWG, bądź też podobny związek między jakąkolwiek osobą fizyczną lub prawną i przedsiębiorstwem; wszelkie przedsiębiorstwa zależne danego przedsiębiorstwa zależnego będą również uważane za przedsiębiorstwa zależne przedsiębiorstwa dominującego najwyższego szczebla. Sytuacja, w której dwie lub więcej osób fizycznych lub prawnych jest trwale związanych z jedną i tą samą osobą przez stosunek kontroli, będzie również uważana za bliskie powiązanie tych osób;

27. „uznane giełdy”oznaczają giełdy uznane przez właściwe władze, które: i) funkcjonują regularnie; ii) posiadają regulamin wydany lub zatwierdzony przez właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia giełdy, który określa warunki działania giełdy, warunki dostępu do giełdy, jak również warunki, które muszą być spełnione przez umowę, zanim zostanie ona dopuszczony do faktycznego obrotu na giełdzie; iii) dysponują mechanizmem rozliczeniowym, który przewiduje, że umowy wymienione w załączniku IV podlegają dziennym wymogom w zakresie depozytów gwarancyjnych, które to wymogi, w opinii właściwych władz, stanowią odpowiednie zabezpieczenie tych umów.

Artykuł 2

Zakres

1. Niniejsza dyrektywa dotyczy podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe. Dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich instytucji kredytowych.

2. Przepisy art. 25 i 52-56 mają zastosowanie również do finansowych spółek holdingowych i spółek holdingowych o profilu mieszanym, które mają swoją siedzibę zarządu na terytorium Wspólnoty.

Instytucje trwale wyłączone na mocy ust. 3, z wyjątkiem jednak banków centralnych Państw Członkowskich, będą uważane za instytucje finansowe do celów art. 25 i 52-56.

3. Niniejsza dyrektywa nie ma zastosowania do:

— banków centralnych Państw Członkowskich,

— instytucji świadczących żyro pocztowe,

— w Belgii: „Institut de Réescompte et de Garantie/Herdiscon tering- en Waarboginstituut”,

▼M6

— w Danii „Dansk Eksportfinansieringsfond”, „Danmarks Skibskreditfond”, „Dansk Landbrugs Realkreditfond” oraz „KommuneKredit”,

▼B

— w Niemczech: „Kreditanstalt für Wiederaufbau”, przedsiębiorstwo uznane na podstawie „Wohnungsgemeinnützigkeitsgesetz” za instytucje realizujące politykę mieszkaniową państwa, których główną działalnością nie są czynności bankowe, oraz inne przedsiębiorstwo uznane w tej ustawie za przedsiębiorstwa mieszkaniowe nieprowadzące działalności zarobkowej,

▼M6

— w Grecji „Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων” (Tamio Parakatathikon kai Danion),

▼B

— w Hiszpanii: „Instituto de Crédito Oficial”,

— we Francji: „Caisse des dépôts et consignations”,

— w Irlandii: „credit unions” i „friendly societies”,

— we Włoszech: „Cassa depositi e prestiti”,

— w Niderlandach: „Nederlandse Investeringsbank voor Ontwikkelingslanden NV”, „NV Noordelijke Ontwikkelingsmaatschappij”, „NV Industriebank Limburgs Instituut voor Ontwikkeling en Financiering” oraz „Overijsselse Ontwikkelingsmaatschappij NV”,

— w Austrii: przedsiębiorstwa uznane za towarzystwa mieszkaniowe działające w interesie publicznym oraz „Österreichische Kontrollbank AG”,

— w Portugalii: „Caixas Eonómicas” istniejące w dniu 1 stycznia 1986 r., z wyjątkiem tych przedsiębiorstw założonych jako spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i z wyjątkiem „Caixas Económica Montepio Geral”,

▼M6

— w Finlandii „Teollisen yhteistyön rahasto Oy/Fonden för industriellt samarbete AB” oraz „Finnvera Oyj/Finnvera Abp”,

▼B

— w Szwecji: „Svenska Skeppshypotekskassan”,

— w Wielkiej Brytanii: „National Savings Bank”, „Commonwealth Development Finance Company Ltd”, „Agricultural Mortgage Corporation Ltd”, „Scottish Agricultural Securities Corporation Ltd”, „the Crown Agents for overseas governments and administrations”, „credit unions” oraz „municipal banks”,

▼A1

— in Latvia, the „krajaizdevu sabiedribas”, undertakings that are recognised under the „Krajaizdevu sabiedribu likums” as cooperative undertakings rendering financial services solely to their members,

— in Lithuania, the „kredito unijos” other than the „Centrine kredito unija”,

— in Hungary, the „Magyar Fejlesztési Bank Rt.” and the „Magyar Export-Import Bank Rt.”,

— in Poland, the „Spóldzielcze Kasy Oszczednosciowo — Kredytowe” and the „Bank Gospodarstwa Krajowego”.

▼M5

4. Komisja, na podstawie procedury określonej w art. 60 ust. 2, podejmuje decyzje w sprawie zmian w wykazie przedstawionym w ust. 3.

▼B

5. Instytucje kredytowe, mające siedzibę w tym samym Państwie Członkowskim i stale powiązane w dniu 15 grudnia 1977 r. z organem centralnym sprawującym nad nimi nadzór i ustanowionym w tym samym Państwie Członkowskim, mogą być zwolnione z wymogów wymienionych w art. 6 ust. 1 oraz art. 8 i 59, jeśli, w terminie do 15 grudnia 1979 r., prawo krajowe stanowi, że:

— zobowiązania organu centralnego i instytucji powiązanych są zobowiązaniami solidarnymi, bądź też zobowiązania instytucji powiązanych są całkowicie gwarantowane przez organ centralny,

— wypłacalność i płynność organu centralnego oraz wszystkich instytucji powiązanych są monitorowane jako całość na podstawie skonsolidowanych sprawozdań finansowych,

— zarząd organu centralnego jest uprawniony do wydawania poleceń zarządom instytucji powiązanych.

Instytucje kredytowe działające na szczeblu lokalnym, które po dniu 15 grudnia 1977 r. stały się jednostkami powiązanymi organu centralnego w rozumieniu akapitu pierwszego, mogą skorzystać z warunków ustanowionych w tym akapicie, jeśli stanowią one normalne uzupełnienia sieci danego organu centralnego.

▼M5

W przypadku instytucji kredytowych innych niż te, które zostały założone na terenach niedawno odzyskanych z morza lub te, które powstały w wyniku podziału lub połączenia istniejących instytucji zależnych od organu centralnego, lub podporządkowanych temu organowi, Komisja, na podstawie procedury określonej w art. 60 ust. 2, może ustanowić dodatkowe przepisy dotyczące stosowania akapitu drugiego, w tym przepisy uchylające wyłączenia ustanowione w akapicie pierwszym, jeśli uważa, że zrzeszanie nowych instytucji korzystających z zasad ustanowionych w akapicie drugim mogłoby niekorzystnie wpłynąć na warunki konkurencji.

▼B

6. Instytucja kredytowa, która zgodnie z definicją określoną w ust. 5 akapit pierwszy powiązana jest z centralnym organem w tym samym Państwie Członkowskim, może być zwolniona z przepisów art. 5, a także art. 40-51 oraz 65, pod warunkiem że całość, na którą składają się organ centralny wraz z instytucjami powiązanymi, podlega wyżej wymienionym przepisom w ujęciu skonsolidowanym, bez uszczerbku dla stosowania tych przepisów do organu centralnego.

W przypadku takiego zwolnienia art. 13, 18, 19, 20 ust. 1–6, art. 21 i 22 stosują się do całości, na którą składają się organ centralny wraz z instytucjami powiązanymi.

Artykuł 3

Zakaz prowadzenia przez przedsiębiorstwo inne niż instytucje kredytowe działalności polegającej na przyjmowaniu od ludności depozytów i innych środków podlegających zwrotowi

Państwa Członkowskie wprowadzają zakaz dla osób lub przedsiębiorstw gospodarczych niebędących instytucjami kredytowymi prowadzenia działalności polegającej na przyjmowaniu od ludności depozytów i innych środków podlegających zwrotowi. Zakaz ten nie dotyczy przyjmowania depozytów i innych środków podlegających zwrotowi przez Państwo Członkowskie lub władze regionalne bądź lokalne Państwa Członkowskiego, czy też przez organy międzynarodowe o charakterze publicznym, których członkami są jedno lub więcej Państw Członkowskich, jak również przypadków wyraźnie objętych legislacją krajową i wspólnotową, pod warunkiem jednak, że działalność ta podlega regulacjom i mechanizmom kontroli mającym na celu ochronę deponentów i inwestorów oraz mającym zastosowanie w takich przypadkach.







TYTUŁ II

WARUNKI PODEJMOWANIA I PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI PRZEZ INSTYTUCJE KREDYTOWE

▼M5

Artykuł 4

Zezwolenie

Państwa Członkowskie wymagają od instytucji kredytowych uzyskania zezwolenia przed rozpoczęciem działalności. Państwa te określają wymogi w zakresie uzyskania takich zezwoleń, z zachowaniem przepisów art. 5 — 9, i powiadamiają o nich Komisję.

▼B

Artykuł 5

Kapitał założycielski

1. Bez uszczerbku dla innych ogólnych warunków przewidzianych w prawie krajowym, właściwe władze nie udzielają zezwolenia, gdy instytucja kredytowa nie posiada wydzielonych funduszy własnych oraz w przypadkach, gdy kapitał założycielski danej instytucji wynosi mniej niż 5 milionów EUR.

Państwa Członkowskie mogą postanowić, że instytucje kredytowe niespełniające wymogu wydzielonych funduszy własnych, które już istniały w dniu 15 grudnia 1979 r., mogą nadal prowadzić swoją działalność. Państwa Członkowskie mogą wyłączyć takie instytucje kredytowe z obowiązku stosowania się do wymogów określonych w art. 6 ust. 1 akapit pierwszy.

2. Państwa Członkowskie zachowują jednak możliwość udzielania zezwolenia poszczególnym kategoriom instytucji kredytowych, których kapitał założycielski wynosi mniej aniżeli określono w ust. 1. W takich przypadkach:

a) kapitał założycielski nie może wynosić mniej niż 1 milion EUR;

b) zainteresowane Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o powodach, którymi się kierują przy korzystaniu z możliwości przewidzianej w niniejszym ustępie;

c) gdy zostaje opublikowany wykaz wymieniony w art. 11, dokonuje się odpowiedniej adnotacji przy nazwie każdej instytucji kredytowej, która nie spełnia minimalnych wymogów kapitałowych określonych w ust. 1.

3. Wysokość funduszy własnych instytucji kredytowej nie może w chwili udzielenia zezwolenia obniżyć się poniżej poziomu kapitału założycielskiego wymaganego na podstawie ust. 1 i 2.

4. Państwa Członkowskie mogą postanowić, że instytucje kredytowe już istniejące w dniu 1 stycznia 1993 r., których fundusze własne nie osiągają poziomu kapitału założycielskiego określonego w ust. 1 i 2, mogą w dalszym ciągu prowadzić swoją działalność. W takim jednak razie fundusze własne tych instytucji nie mogą obniżyć się poniżej najwyższego poziomu osiągniętego po dniu 22 grudnia 1989 r.

5. Jeśli kontrolę nad instytucją kredytową kwalifikującą się do kategorii określonej w ust. 4 przejmie inna osoba fizyczna lub prawna niż osoba, która wcześniej kontrolowała tę instytucję, fundusze własne tej instytucji muszą być podwyższone co najmniej do poziomu kapitału założycielskiego określonego w ust. 1 i 2.

6. Jednakże, w określonych szczególnych okolicznościach i za zgodą właściwych władz, gdy następuje połączenie dwóch lub więcej instytucji kredytowych kwalifikujących się do kategorii określonej w ust. 4, fundusze własne instytucji powstałej w wyniku tego połączenia, o ile nie został osiągnięty odpowiedni poziom zgodnie z ust. 1 i 2, nie mogą obniżyć się poniżej sumy funduszy własnych łączących się ze sobą instytucji w chwili połączenia.

7. Jednakże, jeśli w przypadkach określonych w ust. 3, 4 i 6 fundusze własne ulegną zmniejszeniu, właściwe władze mogą w uzasadnionych okolicznościach wyznaczyć instytucji ograniczony okres czasu, w którym musi ona poprawić swoją sytuację lub zaprzestać działalności.

Artykuł 6

Zarząd, umiejscowienie siedziby zarządu instytucji kredytowej

1. Właściwe władze udzielają zezwolenia instytucji kredytowej jedynie wtedy, gdy przynajmniej dwie osoby będą faktycznie kierować działalnością tej instytucji.

Ponadto odpowiednie władze nie udzielą zezwolenia, jeśli osoby te nie mają dostatecznie nieposzlakowanej opinii lub nie posiadają one należytego doświadczenia do wykonywania takich obowiązków.

2. Każde Państwo Członkowskie wymaga, aby:

— każda instytucja kredytowa będąca osobą prawną i posiadająca na mocy prawa krajowego statutową siedzibę, miała siedzibę zarządu w tym samym Państwie Członkowskim, w którym posiada statutową siedzibę,

— każda inna instytucja kredytowa miała swoją siedzibę zarządu w Państwie Członkowskim, które wydało jej zezwolenie i w którym faktycznie prowadzi swoją działalność.

Artykuł 7

Akcjonariusze i udziałowcy

1. Właściwe władze nie udzielają zezwolenia na podjęcie działalności instytucji kredytowej, zanim nie zostaną poinformowane o tożsamości bezpośrednich lub pośrednich akcjonariuszy lub udziałowców tych instytucji, będących osobami fizycznymi lub prawnymi, posiadających znaczne pakiety akcji, oraz o wielkości takich pakietów.

Do celów definicji znacznego pakietu akcji w rozumieniu niniejszego artykułu uwzględnia się prawa głosu określone w art. 7 dyrektywy 88/627/EWG ( 15 ).

2. Właściwe władze odmawiają udzielenia zezwolenia, jeśli mając na uwadze potrzebę zapewnienia należytego i ostrożnego zarządzania instytucją kredytową, nie są przekonane co do odpowiedniego charakteru wyżej wspomnianych akcjonariuszy lub udziałowców.

3. W przypadku bliskich powiązań między instytucją kredytową i inną osobą prawną lub fizyczną właściwe władze udzielają zezwolenia tylko wówczas, gdy powiązania te nie stanowią przeszkody w skutecznym wykonywaniu funkcji nadzorczych.

Właściwe władze odmawiają również udzielenia zezwolenia, jeśli skuteczne wykonywanie funkcji nadzorczych nie jest możliwe z powodu przepisów ustawowych, wykonawczych lub administracyjnych państwa trzeciego mających zastosowanie do jednej lub więcej osób fizycznych lub prawnych, z którymi instytucja kredytowa posiada bliskie powiązania, bądź też z powodu trudności w stosowaniu takich przepisów.

Właściwe władze wymagają od instytucji kredytowych przedkładania informacji potrzebnych do stałego monitorowania przestrzegania warunków określonych w niniejszym ustępie.

Artykuł 8

Program działalności i struktura organizacyjna

Państwa Członkowskie wymagają, aby do wniosków o udzielenie zezwolenia dołączony był program działalności określający między innymi przewidziane rodzaje działalności oraz strukturę organizacyjną instytucji.

Artykuł 9

Potrzeby gospodarcze

Państwa Członkowskie nie mogą wymagać, aby wniosek o udzielenie zezwolenia został rozpatrzony pod względem potrzeb gospodarczych rynku.

Artykuł 10

Odmowa udzielenia zezwolenia

W każdym przypadku odmowy udzielenia zezwolenia podaje się powody tej odmowy, a wnioskodawca jest o nich powiadomiony w terminie sześciu miesięcy od daty otrzymania wniosku lub, jeśli wniosek był niekompletny, w terminie sześciu miesięcy od dnia nadesłania informacji potrzebnych do podjęcia decyzji. W każdym przypadku decyzję podejmuje się w terminie 12 miesięcy od daty otrzymania wniosku.

Artykuł 11

Powiadomienie Komisji o udzieleniu zezwolenia

Komisja powiadamiana jest o każdym udzielonym zezwoleniu. Każdą instytucję kredytową umieszcza się w wykazie, który Komisja ogłasza w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich i który Komisja stale aktualizuje.

Artykuł 12

Uprzednie konsultacje z właściwymi władzami innych Państw Członkowskich

Udzielenie zezwolenia instytucji kredytowej wymaga uprzedniej konsultacji z właściwymi władzami innego Państwa Członkowskiego, którego sprawa ta dotyczy, gdy instytucja ta jest:

— przedsiębiorstwem zależnym instytucji kredytowej posiadającym zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, lub

— przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego innej instytucji kredytowej posiadającej zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim, lub

— kontrolowana przez te same osoby fizyczne lub prawne, które kontrolują instytucję kredytową posiadającą zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim.

▼M2

Z właściwym organem Państwa Członkowskiego, którego sprawa ta dotyczy, odpowiedzialnym za nadzór nad zakładami ubezpieczeń lub przedsiębiorstwami inwestycyjnymi, są prowadzone konsultacje przed udzieleniem zezwolenia instytucji kredytowej, która jest:

a) przedsiębiorstwem zależnym zakładu ubezpieczeń lub przedsiębiorstwa inwestycyjnego posiadającego zezwolenie we Wspólnocie; lub

b) przedsiębiorstwem zależnym przedsiębiorstwa dominującego zakładu ubezpieczeń lub przedsiębiorstwa inwestycyjnego posiadającego zezwolenie we Wspólnocie; lub

c) kontrolowana przez tę samą osobę fizyczną lub prawną, która kontroluje zakład ubezpieczeń lub przedsiębiorstwo inwestycyjne posiadające zezwolenie we Wspólnocie.

Odpowiednie właściwe organy określone w akapicie pierwszym i drugim konsultują się wzajemnie w szczególności podczas dokonywania oceny stosowności akcjonariuszy oraz reputacji i doświadczenia członków zarządu uczestniczących w zarządzaniu innym podmiotem należącym do tej samej grupy. Przekazują sobie wzajemnie wszelkie informacje odnoszące się do stosowności akcjonariuszy oraz reputacji i doświadczenia członków zarządu, istotne dla innych właściwych władz uczestniczących w udzielaniu zezwoleń, a także prowadzeniu oceny zgodności z warunkami działalności.

▼B

Artykuł 13

Oddziały instytucji kredytowych posiadające zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim

Przyjmujące Państwa Członkowskie nie mogą wymagać zezwolenia od oddziałów instytucji kredytowych posiadających zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim oraz nie mogą wymagać wyposażenia tych oddziałów w wydzielony kapitał założycielski. Zakładanie i nadzorowanie takich oddziałów odbywa się zgodnie z przepisami art. 17, 20 ust. 1–6 oraz art. 22–26.

Artykuł 14

Cofnięcie zezwolenia

1. Właściwe władze mogą cofnąć zezwolenie udzielone instytucji kredytowej jedynie wówczas, gdy taka instytucja:

a) nie wykorzysta zezwolenia w ciągu 12 miesięcy, wyraźnie zrzeknie się zezwolenia lub nie prowadzi działalności od ponad sześciu miesięcy, o ile zainteresowane Państwo Członkowskie nie wprowadziło przepisu, że w takich przypadkach zezwolenie wygasa;

b) uzyskała zezwolenie wskutek przedłożenia fałszywych informacji czy też w jakikolwiek inny nieprawidłowy sposób;

c) nie spełnia już warunków, na podstawie których udzielono zezwolenia;

d) nie posiada już dostatecznych funduszy własnych lub utraciła wiarygodność w zakresie wykonywania swoich zobowiązań w stosunku do wierzycieli, w szczególności nie zapewnia już bezpieczeństwa powierzonym aktywom;

e) spełnia inne warunki cofnięcia zezwolenia, przewidziane przepisami prawa krajowego.

2. Należy podać powody cofnięcia zezwolenia i poinformować o nich wszystkich zainteresowanych; o cofnięciu zezwolenia powiadamia się Komisję.

Artykuł 15

Nazwa

Do celów wykonywania swojej działalności instytucje kredytowe mogą używać na całym obszarze Wspólnoty tej samej nazwy, jakiej używają w Państwie Członkowskim, w którym posiadają siedzibę zarządu, bez względu na jakiekolwiek przepisy obowiązujących w przyjmującym Państwie Członkowskim w zakresie używania wyrazów „bank”, „bank oszczędnościowy” lub innych nazw dotyczących bankowości. W przypadku gdy istnieje możliwość mylenia nazw, przyjmujące Państwo Członkowskie może wymagać, aby nazwie instytucji towarzyszyły pewne wyjaśniające informacje.

Artykuł 16

Znaczny pakiet akcji instytucji kredytowej

1. Państwa Członkowskie wymagają od każdej osoby fizycznej lub prawnej, która zgłasza zamiar bezpośredniego lub pośredniego nabycia znacznego pakietu akcji w instytucji kredytowej, uprzedniego powiadomienia o tym właściwych władz, z określeniem wielkości pakietu, który zamierzają nabyć. Osoba taka musi odpowiednio powiadomić właściwe władze, jeśli zamierza zwiększyć posiadany już znaczny pakiet akcji w taki sposób, że udział praw głosu lub posiadanego przez nią kapitału osiągnąłby wówczas lub przekroczył poziom 20 %, 33 % bądź 50 % lub też sprawiłby, że instytucja kredytowa stanie się przedsiębiorstwem od niej zależnym.

Bez uszczerbku dla przepisów ust. 2, właściwe władze mają nie więcej niż trzy miesiące od daty powiadomienia określonej w akapicie pierwszym na sprzeciwienie się takiemu planowi, jeśli mając na uwadze potrzebę zapewnienia należytego i ostrożnego zarządzania instytucją kredytową, nie są one przekonane co do odpowiedniego charakteru osoby określonej w akapicie pierwszym. Jeśli władze te nie sprzeciwiają się planowi określonemu w akapicie pierwszym, mogą wyznaczyć maksymalny termin jego realizacji.

▼M2

2. Jeżeli nabywcą pakietu akcji określonego w ust. 1 jest instytucja kredytowa, zakład ubezpieczeń lub przedsiębiorstwo inwestycyjne posiadające zezwolenie w innym Państwie Członkowskim lub przedsiębiorstwo dominujące instytucji kredytowej, zakładu ubezpieczeń lub przedsiębiorstwa inwestycyjnego posiadającego zezwolenie w innym Państwie Członkowskim, lub osoba fizyczna lub prawna kontrolująca instytucję kredytową, zakład ubezpieczeń lub przedsiębiorstwo inwestycyjne posiadające zezwolenie w innym Państwie Członkowskim, oraz jeżeli w wyniku takiego nabycia instytucja, w której nabywca zamierzający posiadać pakiet akcji, stałaby się przedsiębiorstwem zależnym nabywcy lub podlegającym jego kontroli, ocena nabycia musi podlegać uprzednim konsultacjom przewidzianym w art. 12.

▼B

3. Państwa Członkowskie wymagają od osoby fizycznej lub prawnej, która zamierza bezpośrednio lub pośrednio zbyć znaczny pakiet akcji w instytucji kredytowej, aby osoba ta uprzednio powiadomiła właściwe władze o wielkości pakietu akcji, który zamierza posiadać. Osoba taka musi również powiadomić właściwe władze, jeśli zamierza zmniejszyć posiadany znaczny pakiet akcji w taki sposób, że udział praw głosu lub posiadanego przez nią kapitału spadłby wówczas poniżej poziomu 20 %, 33 % bądź 50 % lub sprawiłby, że instytucja kredytowa przestanie być przedsiębiorstwem od niej zależnym.

4. Instytucje kredytowe powiadamiają właściwe władze, gdy tylko otrzymają odpowiednią wiadomość, o wszelkich przypadkach nabycia lub zbycia pakietów ich akcji, jeśli takie akty nabycia lub zbycia sprawią, że pakiety akcji przekroczą jeden z progów określonych w ust. 1 i 3 bądź spadną poniżej niego.

Ponadto, przynajmniej raz do roku, instytucje kredytowe przekazują nazwiska akcjonariuszy i udziałowców posiadających znaczne pakiety akcji i wielkość tych pakietów, na przykład zgodnie z informacjami otrzymanymi na walnym zgromadzeniu akcjonariuszy lub w wyniku wykonania przepisów dotyczących spółek giełdowych.

5. Gdy wpływ wywierany przez osoby określone w ust. 1 może okazać się niekorzystny dla ostrożnego i rozsądnego zarządzania instytucją, Państwa Członkowskie wymagają, aby właściwe władze podjęły odpowiednie środki w celu doprowadzenia do ustania tej sytuacji. Do środków takich mogą należeć na przykład: nakazy sądowe, sankcje wobec członków władz i kierownictwa instytucji lub zawieszenie prawa głosu z akcji bądź udziałów posiadanych przez danych akcjonariuszy lub udziałowców.

Podobne środki stosuje się do osób fizycznych i prawnych, które nie spełniają obowiązku uprzedniego powiadomienia właściwych władz w sytuacjach określonych w ust. 1. Jeśli mimo sprzeciwu właściwych władz dochodzi do nabycia pakietu akcji, Państwa Członkowskie, niezależnie od zastosowania innych sankcji, zarządzają zawieszenie danych praw głosu lub unieważnienie głosów oddanych, bądź też wprowadzają możliwość ich unieważnienia.

6. Do celów definicji znacznego pakietu akcji oraz w odniesieniu do innych wielkości pakietów akcji określonych w niniejszym artykule uwzględniane są prawa głosu określone w art. 7 dyrektywy 88/627/EWG.

Artykuł 17

Procedury i mechanizmy kontroli wewnętrznej

Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia wymagają, aby każda instytucja kredytowa posiadała bezpieczne procedury administracyjne i rachunkowości oraz odpowiednie mechanizmy kontroli wewnętrznej.







TYTUŁ III

PRZEPISY DOTYCZĄCE SWOBODY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I SWOBODY ŚWIADCZENIA USŁUG

Artykuł 18

Instytucje kredytowe

Państwa Członkowskie zapewniają, że każda instytucja kredytowa posiadająca zezwolenie udzielone przez właściwe władze innego Państwa Członkowskiego i nadzorowana przez te władze może prowadzić na ich terytoriach rodzaje działalności wymienione w załączniku I, zgodnie z art. 20 ust. 1–6, art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 22 przez założenie oddziału lub poprzez świadczenie usług, pod warunkiem że taka działalność jest objęta wyżej wymienionym zezwoleniem.

Artykuł 19

Instytucje finansowe

Państwa Członkowskie zapewniają również, że każda instytucja finansowa z innego Państwa Członkowskiego może prowadzić na ich terytoriach rodzaje działalności wymienione w załączniku I, zgodnie z art. 20 ust. 1–6, art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 22 przez założenie oddziału lub poprzez świadczenie usług, niezależnie od tego, czy stanowi ona przedsiębiorstwo zależne instytucji kredytowej, czy przedsiębiorstwo zależne będące wspólną własnością dwóch lub więcej instytucji kredytowych, o ile akt założycielski i umowa spółki tej instytucji zezwalają na prowadzenie tej działalności, a instytucja spełnia wszystkie następujące warunki:

— przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwa dominujące muszą posiadać zezwolenie jako instytucje kredytowe w Państwie Członkowskim, którego ustawodawstwu podlega przedsiębiorstwo zależne,

— określona działalność musi być faktycznie prowadzona na terytorium tego samego Państwa Członkowskiego,

— przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwo dominujące musi dysponować prawem 90 % lub więcej głosów z akcji w kapitale przedsiębiorstwa zależnego,

— przedsiębiorstwo lub przedsiębiorstwa dominujące muszą spełniać wymogi właściwych władz, dotyczące ostrożnego zarządzania przedsiębiorstwem zależnym, oraz muszą oświadczyć, za zgodą właściwych władz odpowiedniego Państwa Członkowskiego pochodzenia, że odpowiadają solidarnie za zobowiązania zaciągnięte przez przedsiębiorstwo zależne,

— przedsiębiorstwo zależne musi być efektywnie objęte, w szczególności w zakresie danej działalności, skonsolidowanym nadzorem nad przedsiębiorstwem dominującym lub nad każdym spośród przedsiębiorstw dominujących, zgodnie z art. 52–56, w szczególności w zakresie wyliczania współczynnika wypłacalności, kontroli wysokiego ryzyka oraz limitów dotyczących wielkości pakietów akcji określonych w art. 51.

Zgodność z tymi warunkami musi zostać zweryfikowana przez właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, które na tej podstawie muszą wystawić przedsiębiorstwu zależnemu odpowiednie zaświadczenie zgodności stanowiące część powiadomienia określonego w art. 20 ust. 1–6 oraz art. 21 ust. 1 i 2.

Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia zapewniają nadzór nad przedsiębiorstwem zależnym zgodnie z art. 5 ust. 3, oraz art. 16, 17, 26, 28, 29, 30 i 32.

Przepisy wymienione w niniejszym artykule stosuje się odpowiednio do przedsiębiorstw zależnych, z niezbędnymi zmianami. W szczególności wyrazy „instytucja kredytowa” oznaczają „instytucja finansowa spełniająca warunki określone w art. 19”, a wyraz „zezwolenie” oznacza „akt założycielski i umowa spółki”.

Artykuł 20 ust. 3 akapit drugi otrzymuje brzmienie:

„Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przekazują także informacje o kwocie funduszy własnych zależnej instytucji finansowej i o wysokości skonsolidowanego współczynnika wypłacalności dominującej wobec niej instytucji kredytowej”.

Jeśli instytucja finansowa kwalifikująca się w ramach niniejszego artykułu przestaje spełniać jakikolwiek z nałożonych na nią warunków, Państwo Członkowskie pochodzenia powiadamia o tym właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego, a działalność prowadzona przez tę instytucję w przyjmującym Państwie Członkowskim podlega odtąd ustawodawstwu tego Państwa Członkowskiego.

Artykuł 20

Wykonywanie prawa przedsiębiorczości

1. Instytucja kredytowa pragnąca założyć oddział na terytorium innego Państwa Członkowskiego powiadamia o tym właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia.

2. Państwo Członkowskie wymaga, aby każda instytucja kredytowa pragnąca założyć oddział na terytorium innego Państwa Członkowskiego przekazała następujące informacje w powiadomieniu określonym w ust. 1:

a) Państwo Członkowskie, na terytorium którego planuje założyć oddział;

b) program działalności, określający, między innymi, przewidziany zakres działalności i strukturę organizacyjną oddziału;

c) adres w przyjmującym Państwie Członkowskim, pod którym można otrzymać dokumenty;

d) nazwiska osób wyznaczonych do kierowania oddziałem.

3. O ile właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, uwzględniając przewidziany zakres działalności oddziału, nie mają powodu kwestionować adekwatności struktury administracyjnej lub kondycji finansowej instytucji kredytowej, to w ciągu trzech miesięcy od otrzymania informacji określonych w ust. 2 przekazują te informacje właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego i odpowiednio zawiadamiają zainteresowaną instytucję.

Właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przedstawiają również informacje o kwocie funduszy własnych i o współczynniku wypłacalności instytucji kredytowej.

W przypadku gdy właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia odmawiają przekazania informacji określonych w ust. 2 właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego, przedstawiają one zainteresowanej instytucji uzasadnienie tej decyzji odmownej w terminie trzech miesięcy od otrzymania wszystkich informacji. Decyzja odmowna lub brak odpowiedzi podlegają zaskarżeniu do sądu Państwa Członkowskiego pochodzenia.

4. Przed rozpoczęciem działalności przez oddział instytucji kredytowej, w ciągu dwóch miesięcy od uzyskania informacji określonych w ust. 3, właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego przygotowują się do nadzoru nad instytucją kredytową, zgodnie z art. 22, a jeśli jest to konieczne, wskazują także warunki, których w interesie dobra ogólnego należy przestrzegać przy prowadzeniu danych rodzajów działalności w przyjmującym Państwie Członkowskim.

5. W chwili otrzymania zawiadomienia od właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego lub w przypadku, gdy okres przewidziany w ust. 4 wygasa bez otrzymania żadnego zawiadomienia od tych władz, oddział może zostać założony i rozpocząć działalność.

6. W przypadku zmiany jakichkolwiek danych szczegółowych przekazanych zgodnie z ust. 2 lit. b), c) lub d) instytucja kredytowa powiadamia o tej zmianie na piśmie właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia i przyjmującego Państwa Członkowskiego najpóźniej na miesiąc przed dokonaniem zmiany, aby umożliwić właściwym władzom Państwa Członkowskiego pochodzenia podjęcie decyzji zgodnie z ust. 3 oraz umożliwić właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego podjęcie decyzji w sprawie tej zmiany zgodnie z ust. 4.

7. Domniemywa się, że oddziały, które rozpoczęły swoją działalność zgodnie z przepisami obowiązującymi w przyjmujących Państwach Członkowskich przed dniem 1 stycznia 1993 r., poddane zostały procedurom określonym w ust. 1-5. Od wyżej wymienionej daty oddziały te podlegają ust. 6 oraz art. 18, 19, 22 i 29.

Artykuł 21

Korzystanie ze swobody świadczenia usług

1. Instytucja kredytowa, pragnąca po raz pierwszy korzystać ze swobody świadczenia usług przez prowadzenie działalności na terytorium innego Państwa Członkowskiego, powiadamia właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia o tych rodzajach działalności, wymienionych w załączniku I, które zamierza prowadzić.

2. W ciągu miesiąca od otrzymania powiadomienia określonego w ust. 1 właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia przesyłają to powiadomienie właściwym władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego.

3. Niniejszy artykuł nie ma wpływu na prawa nabyte przez instytucje kredytowe świadczące usługi przed dniem 1 stycznia 1993 r.

Artykuł 22

Uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego

1. Przyjmujące Państwa Członkowskie mogą do celów statystycznych wymagać, aby wszystkie instytucje kredytowe posiadające oddziały na ich terytoriach przekazywały okresowo sprawozdania dotyczące prowadzonej przez siebie działalności w tych przyjmujących Państwach Członkowskich właściwym władzom tych państw.

Wypełniając obowiązki nałożone na nie w art. 27, przyjmujące Państwa Członkowskie mogą wymagać, aby oddziały instytucji kredytowych z innych Państw Członkowskich przedstawiały te same informacje, jakie wymagane są w tym celu od krajowych instytucji kredytowych.

2. Gdy właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego stwierdzają, że instytucja posiadająca oddział lub świadcząca usługi na terytorium tego państwa nie przestrzega przepisów prawnych przyjętych w tym państwie na mocy tych zapisów niniejszej dyrektywy, które dotyczą uprawnień właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego, władze te wymagają, aby instytucja ta usunęła stwierdzoną nieprawidłowość.

3. Jeśli dana instytucja nie podejmuje niezbędnych kroków, właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego powiadamiają odpowiednio właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia. Właściwe władze rodzimego Państwa Członkowskiego niezwłocznie podejmują wszelkie właściwe środki celem zapewnienia, że zainteresowana instytucja usunie stwierdzoną nieprawidłowość. O charakterze tych środków zostaną powiadomione właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego.

4. Jeśli mimo podjęcia środków przez Państwo Członkowskie pochodzenia, a także w sytuacji, gdy środki te okazują się nieadekwatne lub nie ma możliwości ich zastosowania w danym Państwie Członkowskim, dana instytucja w dalszym ciągu narusza obowiązujące w przyjmującym Państwie Członkowskim przepisy prawne określone w ust. 2, wówczas państwo to, po zawiadomieniu właściwych władz Państwa Członkowskiego pochodzenia, może podjąć odpowiednie środki celem zapobieżenia dalszym nieprawidłowościom lub wymierzenia za nie kary, jak również, o ile będzie to konieczne, celem uniemożliwienia danej instytucji inicjowania dalszych transakcji na jej terytorium. Państwa Członkowskie podejmują stosowne działania w celu zapewnienia, że na ich terytoriach istnieje możliwość podjęcia odpowiednich działań prawnych niezbędnych do zastosowania takich środków wobec instytucji kredytowych.

5. Przepisy ust. 1–4 nie mają wpływu na uprawnienia przyjmujących Państw Członkowskich do podejmowania właściwych środków celem zapobiegania nieprawidłowościom popełnianym na ich terytoriach, które pozostają w sprzeczności z przepisami prawnymi przyjętymi w interesie dobra ogólnego, lub wymierzania kar za owe nieprawidłowości. Do uprawnień takich należy, między innymi, możliwość zakazywania instytucjom naruszającym przepisy inicjowania wszelkich dalszych transakcji na terytoriach tych państw.

6. Wszelkie środki podjęte na mocy ust. 3, 4 i 5, a wiążące się ze stosowaniem kar lub ograniczaniem możliwości korzystania ze swobody świadczenia usług, muszą być odpowiednio uzasadnione i podane do wiadomości zainteresowanej instytucji. Przysługuje prawo zaskarżenia każdego tego rodzaju środka do sądu Państwa Członkowskiego, którego władze ten środek zastosowały.

7. W nagłych przypadkach właściwe władze przyjmujących Państw Członkowskich mogą przed zastosowaniem procedur przewidzianych w ust. 2, 3 i 4 podjąć wszelkie środki ostrożności niezbędne do ochrony interesów deponentów, inwestorów i innych osób, na rzecz których świadczone są usługi. Komisja i właściwe władze innych zainteresowanych Państw Członkowskich muszą zostać niezwłocznie powiadomione o takich środkach.

Po konsultacji z właściwymi władzami zainteresowanych Państw Członkowskich Komisja może zobowiązać dane Państwo Członkowskie do zmiany lub uchylenia takich środków.

8. Przyjmujące Państwa Członkowskie mogą korzystać z uprawnień powierzonych im przez niniejszą dyrektywę przez podejmowanie właściwych środków celem zapobiegania lub karania za nieprawidłowości popełniane na ich terytoriach. Do uprawnień takich należy, między innymi, możliwość zakazywania instytucjom inicjowania dalszych transakcji na terytoriach tych państw.

9. W przypadku cofnięcia zezwolenia powiadamia się o tym właściwe władze przyjmującego Państwa Członkowskiego, po czym władze te podejmują odpowiednie środki uniemożliwiające danej instytucji inicjowanie dalszych transakcji na terytorium tego państwa oraz zabezpieczające interesy deponentów. ►M5 ————— ◄

10. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o liczbie i charakterze spraw, w których miała miejsce odmowa na podstawie art. 20 ust. 1–6 lub w których podjęte zostały środki zgodnie z ust. 4 niniejszego artykułu. ►M5 ————— ◄

11. Żaden z przepisów niniejszego artykułu nie stanowi przeszkody dla reklamowania swoich usług przez instytucje kredytowe, których siedziby zarządu znajdują się w innych Państwach Członkowskich, wszelkimi dostępnymi środkami przekazu w przyjmujących Państwach Członkowskich, z zastrzeżeniem wszelkich przepisów dotyczących formy i treści tego rodzaju reklam przyjętych w interesie dobra ogólnego.







TYTUŁ IV

STOSUNKI Z PAŃSTWAMI TRZECIMI

Artykuł 23

Powiadomienie w sprawie przedsiębiorstw zależnych przedsiębiorstw z państw trzecich, warunki dostępu do rynków tych państw

▼M5

1. Właściwe organy Państw Członkowskich powiadamiają Komisję oraz właściwe organy innych Państw Członkowskich:

a) o wszelkich przypadkach udzielania zezwolenia przedsiębiorstwom bezpośrednio lub pośrednio zależnym od jednej lub więcej jednostek dominujących, podlegających prawu państw trzecich;

b) w każdym przypadku, gdy taka jednostka dominująca nabywa pakiet akcji we wspólnotowej instytucji kredytowej, który sprawia, że instytucja ta staje się jednostką od niego zależną. Jeśli zezwolenie zostało przyznane jednostce bezpośrednio lub pośrednio zależnej od jednej lub większej liczby jednostek dominujących, podlegających prawu państw trzecich, strukturę grupy opisuje się w powiadomieniu, które właściwe władze przekazują Komisji zgodnie z art. 11.

▼B

2. Państwa Członkowskie powiadamiają Komisję o wszelkich ogólnych przeszkodach napotykanych przez instytucje kredytowe przy zakładaniu oddziałów lub prowadzeniu działalności bankowej w państwach trzecich.

3. Komisja opracowuje okresowe sprawozdania, na warunkach określonych w ust. 4 i 5, badające sposób traktowania wspólnotowych instytucji kredytowych w państwach trzecich w zakresie zakładania jednostek i prowadzenia działalności bankowej oraz nabywania pakietów akcji w instytucjach kredytowych tych państw. Komisja przekazuje sprawozdania Radzie wraz z właściwymi propozycjami.

4. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, na podstawie sprawozdań określonych w ust. 3 lub na podstawie innych informacji, że państwo trzecie nie przyznaje wspólnotowym instytucjom kredytowym efektywnego dostępu do rynku, porównywalnego z dostępem przyznanym przez Wspólnotę instytucjom kredytowym z tego państwa trzeciego, Komisja może wystąpić z wnioskiem do Rady w sprawie uzyskania odpowiedniego upoważnienia do podjęcia negocjacji, celem uzyskania porównywalnych możliwości konkurowania dla wspólnotowych instytucji kredytowych. Rada stanowi kwalifikowaną większością głosów.

5. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, na podstawie sprawozdań określonych w ust. 3 lub na podstawie innych informacji, że wspólnotowe instytucje kredytowe w państwie trzecim nie podlegają traktowaniu narodowemu zapewniającemu im te same możliwości konkurowania, jakie są dostępne dla krajowych instytucji kredytowych, i nie są spełnione warunki efektywnego dostępu do rynku, Komisja może zainicjować negocjacje zmierzające do poprawy sytuacji.

W okolicznościach opisanych w akapicie pierwszym można w dowolnym czasie postanowić, niezależnie od inicjowania negocjacji w trybie określonym w art. 60 ust. 2, że właściwe władze Państw Członkowskich mają obowiązek ograniczyć lub zawiesić decyzje dotyczące aktualnie rozpatrywanych lub przyszłych wniosków o udzielenie zezwolenia bądź nabycie pakietów akcji przez bezpośrednie lub pośrednie przedsiębiorstwo dominujące podlegające ustawodawstwu danego państwa trzeciego. Czas trwania określonych środków nie może przekraczać trzech miesięcy.

Przed upływem takiego okresu trzymiesięcznego, w świetle wyników negocjacji, Rada może na wniosek Komisji podjąć kwalifikowaną większością głosów decyzję w sprawie kontynuowania tych środków.

Takie ograniczenia lub zawieszenie nie mogą stosować się do tworzenia przedsiębiorstw zależnych przez instytucje kredytowe lub ich przedsiębiorstwo zależne posiadające właściwe zezwolenie we Wspólnocie, ani do nabywania pakietów akcji we wspólnotowych instytucjach kredytowych przez takie instytucje lub przedsiębiorstwa zależne.

6. W każdym przypadku, gdy Komisja uzna, że występuje jedna z sytuacji opisanych w ust. 4 i 5, Państwa Członkowskie przedkładają na jej wniosek informacje:

a) o wszelkich wnioskach o udzielenie zezwolenia złożonych przez bezpośrednie lub pośrednie przedsiębiorstwo zależne jednego lub więcej przedsiębiorstw dominujących, podlegających prawu danego państwa trzeciego;

b) w każdym przypadku, gdy są powiadamiane zgodnie z art. 16, że przedsiębiorstwo takie zamierza nabyć pakiet akcji we wspólnotowej instytucji kredytowej, który to pakiet sprawi, iż instytucja ta stanie się przedsiębiorstwem od niego zależnym.

Ten obowiązek przekazywania informacji wygasa w każdym przypadku gdy tylko zostanie osiągnięte porozumienie z państwem trzecim określonym w ust. 4 lub 5, lub gdy stracą zastosowanie środki określone w ust. 5 akapit drugi i trzeci.

7. Środki podejmowane na mocy niniejszego artykułu pozostają w zgodzie ze zobowiązaniami Wspólnoty wynikającymi z wszelkich umów międzynarodowych, dwustronnych i wielostronnych, dotyczących podejmowania i prowadzenia działalności instytucji kredytowych.

Artykuł 24

Oddziały instytucji kredytowych państw trzecich mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą

1. Państwa Członkowskie nie stosują wobec oddziałów instytucji kredytowych mających siedzibę zarządu poza Wspólnotą rozpoczynających lub prowadzących działalność, przepisów powodujących ich bardziej korzystne traktowanie w porównaniu z oddziałami instytucji kredytowych mających swoją siedzibę zarządu we Wspólnocie.

2. Właściwe władze powiadamiają ►M5 Europejski Komitet ds. Bankowości ◄ o wszystkich zezwoleniach udzielonych oddziałom instytucji kredytowych mających swoją siedzibę zarządu poza Wspólnotą.

3. Bez uszczerbku dla ust. 1, Wspólnota może zgodzić się, na mocy porozumień zawartych zgodnie z Traktatem z jednym lub więcej państwami trzecimi, na stosowanie przepisów, które na podstawie zasady wzajemności zapewniają oddziałom instytucji kredytowej, mającej siedzibę zarządu poza Wspólnotą, identyczne traktowanie na terytorium Wspólnoty.

Artykuł 25

Współpraca z właściwymi władzami państw trzecich w wykonywaniu nadzoru skonsolidowanego

1. Komisja, na wniosek Państwa Członkowskiego lub działając z własnej inicjatywy, może przedkładać Radzie propozycje negocjacji porozumień z jednym lub więcej państwami trzecimi, dotyczących sposobów wykonywania nadzoru skonsolidowanego nad:

— instytucjami kredytowymi, których przedsiębiorstwo dominujące posiada siedzibę w państwie trzecim, oraz

— instytucjami kredytowymi mającymi siedziby w państwach trzecich, których przedsiębiorstwo dominujące, będące instytucją kredytową lub finansową spółką holdingową, posiada siedzibę zarządu we Wspólnocie.

2. Porozumienia określone w ust. 1 dążą w szczególności do zapewnienia zarówno:

— możliwości uzyskania przez właściwe władze Państw Członkowskich informacji, opartych na danych o skonsolidowanej sytuacji finansowej, koniecznych do sprawowania nadzoru nad instytucjami kredytowymi i finansowymi spółkami holdingowymi mającymi siedziby we Wspólnocie, które posiadają zależne od siebie instytucje kredytowe lub instytucje finansowe umiejscowione poza Wspólnotą, bądź też posiadają udziały kapitałowe w takich instytucjach, jak i

— możliwości uzyskania przez właściwe władze państw trzecich informacji koniecznych do sprawowania nadzoru nad przedsiębiorstwami dominującymi, których siedziby zarządu umiejscowione są na ich terytorium i które posiadają zależne od siebie instytucje kredytowe lub instytucje finansowe umiejscowione w jednym lub więcej Państwach Członkowskich, lub posiadają udziały kapitałowe w takich instytucjach.

▼M5

3. Bez uszczerbku dla art. 300 ust.1 i 2 Traktatu, Komisja, wspierana przez Europejski Komitet ds. Bankowości, bada wyniki negocjacji, o których mowa w ust. 1, a także wynikającą z nich sytuację.

▼B







TYTUŁ V

ZASADY I INSTRUMENTY TECHNICZNE NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO







ROZDZIAŁ 1

ZASADY NADZORU OSTROŻNOŚCIOWEGO

Artykuł 26

Uprawnienia kontrolne Państwa Członkowskiego pochodzenia

1. Za ostrożnościowy nadzór nad instytucją kredytową, w tym nad działalnością prowadzoną przez tę instytucję zgodnie z art. 18 i 19, odpowiedzialne są właściwe władze Państwa Członkowskiego pochodzenia, bez uszczerbku dla przepisów niniejszej dyrektywy, które powierzają taki obowiązek władzom przyjmującego Państwa Członkowskiego.

2. Ustęp 1 nie stanowi przeszkody dla nadzoru skonsolidowanego na mocy niniejszej dyrektywy.

Artykuł 27

Uprawnienia przyjmującego Państwa Członkowskiego

Do czasu dalszej koordynacji przepisów przyjmujące Państwa Członkowskie zachowują obowiązek nadzorowania płynności oddziałów instytucji kredytowych we współpracy z właściwymi władzami rodzimych Państw Członkowskich. Bez uszczerbku dla środków niezbędnych dla wzmocnienia Europejskiego Systemu Walutowego przyjmujące Państwa Członkowskie pozostają w pełni odpowiedzialne za działania wynikające z realizacji ich polityki pieniężnej. Działania te nie mogą pociągać za sobą dyskryminacyjnego lub restrykcyjnego traktowania instytucji kredytowej w następstwie faktu, że udzielono jej zezwolenia w innym Państwie Członkowskim.

Artykuł 28

Współpraca dotycząca nadzoru

Właściwe władze zainteresowanych Państw Członkowskich współpracują ściśle ze sobą w celu nadzorowania działalności instytucji kredytowych prowadzonej w jednym lub więcej Państwie Członkowskim innym niż te, w którym posiadają one siedzibę zarządu, w szczególności działalności prowadzonej za pośrednictwem założonych w tych państwach oddziałów. Władze te wzajemnie przekazują sobie wszelkie informacje dotyczące zarządzania i własności takich instytucji kredytowych mogące ułatwiać nadzór nad nimi i badanie warunków udzielania im zezwolenia, jak też wszelkie informacje mogące pomóc w monitorowaniu tych instytucji, w tym w szczególności w odniesieniu do ich płynności i wypłacalności, gwarancji depozytów, ograniczania dużych zaangażowań, procedur administracyjnych i rachunkowości oraz mechanizmów kontroli wewnętrznej.

Artykuł 29

Weryfikacja na miejscu oddziałów ustanowionych w innym Państwie Członkowskim

1. W przypadku gdy instytucja kredytowa posiadająca zezwolenie udzielone w innym Państwie Członkowskim prowadzi działalność za pośrednictwem oddziału, przyjmujące Państwo Członkowskie zapewnia właściwym władzom Państwa Członkowskiego pochodzenia możliwość, po uprzednim zawiadomieniu właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego, przeprowadzania na miejscu weryfikacji informacji określonych w art. 28 we własnym zakresie lub za pośrednictwem osób wyznaczonych do tego celu.

2. Właściwe władze rodzimych Państw Członkowskich mogą również korzystać z innych procedur, ustanowionych w art. 56 ust. 7 w celu weryfikacji oddziałów.

3. Niniejszy artykuł nie ma wpływu na uprawnienia właściwych władz przyjmującego Państwa Członkowskiego do przeprowadzania, w ramach obowiązków wynikających z niniejszej dyrektywy, weryfikacji na miejscu wszystkich oddziałów założonych na jego terytorium.

Artykuł 30

Wymiana infor