2000R1334 — PL — 02.01.2009 — 009.001

Dokument ten służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych i instytucje nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za jego zawartość

zmienione przez:





sprostowane przez:







(*) Akt ten nie został nigdy opublikowany w języku polskim.









▼B

ROZPORZĄDZENIE RADY (WE) NR 1334/2000

z dnia 22 czerwca 2000 r.

ustanawiające wspólnotowy system kontroli eksportu produktów i technologii podwójnego zastosowania







RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, w szczególności jego art. 133, uwzględniając wniosek Komisji ( 1 ), a także mając na uwadze, co następuje: (1) Produkty podwójnego zastosowania (włącznie z oprogramowaniem i technologią) powinny podlegać skutecznej kontroli podczas eksportu ze Wspólnoty. (2) Niezbędny jest efektywny, wspólny system kontroli eksportu produktów podwójnego zastosowania, aby zapewnić wypełnianie międzynarodowych ustaleń i zobowiązań Państw Członkowskich, w szczególności odnośnie nieproliferacji, i Unii Europejskiej. (3) Istnienie wspólnego systemu kontroli i zharmonizowanej polityki w zakresie wykonywania i monitorowania we wszystkich Państwach Członkowskich, jest warunkiem wstępnym dla ustanowienia swobodnego przepływu produktów podwójnego zastosowania wewnątrz Wspólnoty. (4) Istniejący system kontroli eksportu produktów podwójnego zastosowania, ustanowiony rozporządzeniem Rady (WE) nr 3381/94 ( 2 ) i decyzją Rady 94/942/WPZiB ( 3 ), wymaga dalszej harmonizacji w celu zagwarantowania skutecznej kontroli. (5) Podstawowymi elementami skutecznego systemu kontroli eksportu są wspólne wykazy produktów podwójnego zastosowania, miejsc przeznaczenia i wytycznych; wykazy te zostały ustanowione decyzją 94/942/WPZiB z kolejnymi zmianami, i powinny zostać włączone do niniejszego rozporządzenia. (6) Odpowiedzialność za podejmowanie decyzji w sprawach składania wniosków o zezwolenia na eksport spoczywa na władzach krajowych. Przepisy krajowe i decyzje wpływające na eksport produktów podwójnego zastosowania muszą być podejmowane w ramach wspólnej polityki handlowej, w szczególności, w oparciu o rozporządzenie Rady (EWG) nr 2603/69 z dnia 20 grudnia 1969 r. ustanawiające wspólne reguły wywozu ( 4 ). (7) Decyzje o aktualizacji wspólnych wykazów produktów podwójnego zastosowania muszą być całkowicie zgodne ze zobowiązaniami i ustaleniami, jakie każde z Państw Członkowskich przyjęło jako członek odpowiednich międzynarodowych reżimów nieproliferacyjnych i porozumień w sprawie kontroli eksportu, lub przez ratyfikowanie stosownych traktatów międzynarodowych. (8) Przekazywanie oprogramowania i technologii za pomocą mediów elektronicznych, faksu lub telefonu, do miejsc przeznaczenia poza Wspólnotą, powinno być także kontrolowane. (9) Szczególną uwagę należy zwrócić na kwestie powrotnego wywozu i końcowego zastosowania. (10) Dnia 22 września 1998 r. przedstawiciele Państw Członkowskich i Komisja Europejska podpisali protokoły dodatkowe do odpowiednich porozumień ochronnych między Państwami Członkowskimi, Europejską Wspólnotą Energii Atomowej i Międzynarodową Agencją Energii Atomowej, które oprócz innych środków, zobowiązują Państwa Członkowskie do dostarczania informacji na temat określonego sprzętu i materiałów niejądrowych. (11) Wspólnota przyjęła zespół zasad celnych, zawartych w rozporządzeniu Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającym Wspólnotowy Kodeks Celny ( 5 ), i rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 ( 6 ) wprowadzające rozporządzenie (EWG) nr 2913/92, które ustanawiają, między innymi, przepisy dotyczące wywozu i powrotnego wywozu towarów. Rozporządzenie to nie ogranicza jakichkolwiek uprawnień przyznanych na mocy i w zastosowaniu Wspólnotowego Kodeksu Celnego i jego przepisów wykonawczych. (12) Na podstawie i w ramach art. 30 Traktatu i do czasu osiągnięcia większego stopnia harmonizacji, Państwa Członkowskie utrzymają prawo przeprowadzania kontroli transferów niektórych produktów podwójnego zastosowania we Wspólnocie Europejskiej w celu ochrony porządku i bezpieczeństwa publicznego. Gdy takie kontrole wiążą się z efektywnością kontroli eksportu ze Wspólnoty, będą one okresowo przeglądane przez Radę. (13) W celu zapewnienia właściwego stosowania niniejszego rozporządzenia, każde z Państw Członkowskich powinno podjąć środki przyznające właściwym organom odpowiednie uprawnienia. (14) Każde Państwo Członkowskie powinno określić kary, jakie będą nakładane w przypadkach naruszenia przepisów niniejszego rozporządzenia. (15) Parlament Europejski wyraził swoją opinię w rezolucji z dnia 13 kwietnia 1999 r. ( 7 ) (16) W świetle niniejszego, rozporządzenie (WE) nr 3381/94 traci moc, a także mając na uwadze, co następuje: PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:







ROZDZIAŁ I

Przedmiot i definicje

Artykuł 1

Rozporządzenie ustanawia wspólnotowy system kontroli eksportu produktów podwójnego zastosowania.

Artykuł 2

Do celów niniejszego rozporządzenia:

a) „produkty podwójnego zastosowania”, oznacza produkty, włącznie z oprogramowaniem i technologią, które mogą być stosowane zarówno w celach cywilnych jak i wojskowych, oraz obejmuje wszystkie towary w zastosowaniach niewybuchowych, jak i w jakikolwiek sposób do wspomagania wytwarzania broni jądrowej lub innych urządzeń do wybuchu jądrowego;

b) „eksport” oznacza: (i) procedurę wywozu zgodnie z art. 161 Wspólnotowego Kodeksu Celnego; (ii) powrotny wywóz zgodnie z art. 182 tego Kodeksu, i (iii) przekazywanie oprogramowania lub technologii przez media elektroniczne, faks lub telefon do miejsc przeznaczenia poza Wspólnotą; stosuje się to do ustnego przekazywania technologii przez telefon tylko wtedy, gdy technologia zawarta jest w dokumencie, którego odpowiednia część jest odczytywana przez telefon, lub opisywana przez telefon w taki sposób, aby osiągnąć ten sam co do istoty rezultat;

c) „eksporter” oznacza każdą osobę fizyczną lub prawną, w imieniu której dokonywana jest deklaracja eksportowa, to znaczy, osoba, która, w czasie gdy deklaracja jest przyjmowana, ma kontrakt z odbiorcą w państwie trzecim i jest uprawniona do decydowania o wysłaniu produktu poza obszar celny Wspólnoty. Jeżeli nie została zawarta żadna umowa eksportowa lub strona umowy nie działa we własnym imieniu, uprawnienie do decydowania o wysłaniu produktu poza obszar celny Wspólnoty jest decydujące; „eksporter” oznacza także każdą osobę fizyczną lub prawną, która podejmuje decyzję o przekazaniu oprogramowania lub technologii przez media elektroniczne, faks lub telefon do miejsca przeznaczenia poza Wspólnotę; Gdy przywilej prawa dysponowania produktem podwójnego zastosowania, należy do osoby posiadającej siedzibę poza Wspólnotą, na podstawie umowy, na której opiera się eksport, za eksportera uważa się Umawiającą się Stronę mającą siedzibę we Wspólnocie.

d) „deklaracja eksportowa” oznacza dokument, za pomocą którego osoba wykazuje, w określonej formie i w określony sposób, wolę poddania produktów podwójnego zastosowania procedurze eksportu.







ROZDZIAŁ II

Zakres

Artykuł 3

1. Eksport produktów podwójnego zastosowania wymienionych w załączniku I wymaga zezwolenia.

2. Zgodnie z art. 4 lub art. 5, wymóg uzyskania zezwolenia może także odnosić się do eksportu do wszystkich lub niektórych miejsc przeznaczenia niektórych produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I.

3. Niniejsze rozporządzenie nie stosuje się do przypadków świadczenia usług lub przekazywania technologii, jeżeli to świadczenie lub przekazywanie odbywa się poprzez transgraniczny przepływ osób fizycznych.

4. Niniejsze rozporządzenie nie stosuje się do produktów podwójnego zastosowania, które tylko przechodzą przez terytorium Wspólnoty, to jest tych, którym nie nadano przeznaczenia celnego innego niż procedura tranzytu zewnętrznego, lub które jedynie zostały umieszczone w strefie wolnocłowej lub w składzie wolnocłowym i gdzie nie musi być prowadzona w określony sposób ich ewidencja towarowa.

Artykuł 4

1. W przypadku eksportu produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I wymagane jest zezwolenie, jeżeli eksporter został poinformowany przez właściwe organy Państwa Członkowskiego, w którym ma on siedzibę, że wskazane produkty są lub mogą być przeznaczone, w całości lub w części, do stosowania do celów związanych z rozwojem, wytwarzaniem, obsługą, eksploatacją, konserwacją, przechowywaniem, wykrywaniem, identyfikacją lub rozprzestrzenianiem broni chemicznej, biologicznej, lub jądrowej lub innych urządzeń do wybuchu jądrowego, lub z rozwojem, wytwarzaniem, konserwacją lub przechowywaniem pocisków zdolnych do przenoszenia takich broni.

2. Zezwolenie jest również wymagane w przypadku eksportu produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I, jeżeli kraj nabywający lub kraj przeznaczenia podlega embargu na broń ustanowionemu przez wspólne stanowisko lub wspólną akcję, przyjętą przez Radę lub decyzję OBWE, lub embargu na broń nałożonemu przez wiążącą rezolucję Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych, i jeżeli eksporter został poinformowany przez organy określone w ust. 1, że wspomniane produkty, są lub mogą być przeznaczone, w całości lub w części, do końcowego zastosowania przez wojsko. Do celów niniejszego ustępu, końcowe zastosowanie przez wojsko, znaczy:

a) włączenie do produktów wojskowych wymienionych na listach uzbrojenia Państw Członkowskich;

b) użycie sprzętu produkcyjnego, badawczego lub analitycznego i ich podzespołów do rozwoju, wytwarzania lub konserwacji produktów wojskowych wymienionych na wspomnianych wyżej listach;

c) użycie niedokończonego produktu w zakładzie do wytwarzania produktów wojskowych wymienionych na wspomnianych wyżej listach.

3. Zezwolenie jest także wymagane w przypadku eksportu produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I, jeżeli eksporter został poinformowany przez organy określone w ust. 1, że wspomniane produkty są lub mogą być przeznaczone, w całości lub w części, do wykorzystania jako części lub podzespoły w produktach wojskowych wymienionych na krajowej liście uzbrojenia, które zostały wyeksportowane z terytorium Państwa Członkowskiego bez zezwolenia lub z naruszeniem zezwolenia przewidzianego przez ustawodawstwo krajowe tego Państwa Członkowskiego.

4. Jeżeli eksporter jest świadomy tego, że produkty podwójnego zastosowania niewymienione w załączniku I, które proponuje na eksport, są przeznaczone, w całości lub w części, do jakichkolwiek zastosowań określonych w ust. 1, 2 i 3, musi on powiadomić organy określone w ust. 1, które podejmą decyzję, czy jest, czy nie jest celowe wymaganie zezwolenia dla danego eksportu.

5. Państwa Członkowskie mogą przyjąć lub utrzymać krajowe ustawodawstwo nakładające wymagania uzyskania zezwolenia dotyczące eksportu produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I, jeżeli eksporter ma podstawy do podejrzeń, że te produkty są lub mogą być przeznaczone, w całości lub w części, do jakiegokolwiek zastosowania do celów określonych w ust. 1.

6. Państwo Członkowskie, które nakłada wymóg uzyskania zezwolenia w zastosowaniu ust. 1-5 dotyczący eksportu produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I, gdy jest stosowne, poinformuje pozostałe Państwa Członkowskie i Komisję. Pozostałe Państwa Członkowskie należycie uwzględniają wszystkie informacje i poinformują, na ile to możliwe, swoje urzędy celne i inne właściwe władze krajowe.

7. Przepisy art. 9 ust. 2 i 3 stosują się do przypadków dotyczących produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I.

8. Niniejsze rozporządzenie pozostaje bez uszczerbku dla prawa Państw Członkowskich do podejmowania krajowych środków na mocy art. 11 rozporządzenia (EWG) nr 2603/69.

Artykuł 5

1. Państwo Członkowskie może, ze względów bezpieczeństwa publicznego lub ze względu na prawa człowieka, zabronić, lub wymagać zezwolenia na eksport produktów podwójnego zastosowania niewymienionych w załączniku I.

2. Państwo Członkowskie powiadamia Komisję o wszystkich środkach podjętych na podstawie ust. 1, niezwłocznie po ich podjęciu i podać wszystkie dokładne powody podjęcia środków.

3. Państwo Członkowskie powiadamia również niezwłocznie Komisję o wszelkich modyfikacjach środków podjętych na podstawie ust. 1.

4. Komisja opublikuje środki, o których została powiadomiona na podstawie ust. 2 i 3 w serii C Dziennika Urzędowego Wspólnot Europejskich.







ROZDZIAŁ III

Zezwolenie na eksport

Artykuł 6

1. Niniejsze rozporządzenie ustanawia wspólnotowe generalne zezwolenie w odniesieniu do niektórych rodzajów eksportu, określone w załączniku II.

2. W odniesieniu do wszystkich innych rodzajów eksportu, dla których na mocy niniejszego rozporządzenia wymagane jest zezwolenie, zezwolenia takie udzielane są przez właściwe organy Państwa Członkowskiego, w którym eksporter ma swoją siedzibę. Z zastrzeżeniem ograniczeń określonych w ust. 3, zezwolenia te mogą być indywidualne, globalne lub generalne.

Zezwolenia są ważne na terenie Wspólnoty.

W razie konieczności, zezwolenie może podlegać pewnym wymaganiom i warunkom, takim jak obowiązek dostarczenia oświadczenia końcowego użytkownika.

3. Produkty wymienione w części 2 załącznika II nie są objęte zezwoleniem generalnym.

4. Państwa Członkowskie wskażą w zezwoleniach generalnych, że nie będą one mogły być wykorzystane, jeśli eksporter został poinformowany przez organy, że wspomniane produkty są, lub mogą być przeznaczone, w całości lub części, do zastosowań określonych w art. 4 ust. 1, 2 lub 3, lub gdy eksporter jest świadomy, że produkty te są przeznaczone do wyżej wspomnianych zastosowań.

5. Państwa Członkowskie utrzymają lub wprowadzą w swoim odpowiednim krajowym ustawodawstwie możliwość udzielania zezwolenia globalnego dla szczególnych eksporterów z uwzględnieniem typu lub kategorii produktów podwójnego zastosowania, które może być ważne dla eksportu do jednego lub więcej określonych krajów.

6. Państwa Członkowskie dostarczają Komisji wykaz organów właściwych do udzielania zezwoleń na eksport produktów podwójnego zastosowania.

Komisja opublikuje wykaz tych organów w serii C Dziennika Urzędowego Wspólnot Europejskich.

Artykuł 7

1. Jeżeli produkty podwójnego zastosowania w odniesieniu do których został złożony wniosek o wydanie indywidualnego zezwolenia na eksport do miejsca przeznaczenia niewymienionego w załączniku II, lub do jakiegokolwiek miejsc przeznaczenia w przypadku produktów podwójnego zastosowania wymienionych w załączniku IV, są lub będą umieszczone w jednym lub kilku Państwach Członkowskich, innych niż te w których składany jest wniosek, fakt taki zostaje wykazany we wniosku. Właściwe organy Państwa Członkowskiego, do których został złożony wniosek o wydanie zezwolenia, niezwłocznie zasięgają opinii właściwych organów zainteresowanego Państwa lub Państw Członkowskich, i dostarczają stosownych informacji. Państwo lub Państwa Członkowskie, u których zasięgano opinii, w ciągu dziesięciu dni roboczych powiadamiają o jakichkolwiek zastrzeżeniach, jakie może lub mogą mieć wobec udzielania zezwolenia, które wiążą Państwo Członkowskie, w którym złożono wniosek.

Jeżeli w ciągu dziesięciu dni roboczych nie przedstawiono żadnych zastrzeżeń, Państwo lub Państwa Członkowskie, u których zasięgano opinii, są uważane za nie posiadające zastrzeżeń.

W wyjątkowych przypadkach, każde Państwo Członkowskie, u którego zasięgano opinii, może złożyć wniosek o wydłużenie terminu 10-dniowego. Jednakże, wydłużenie to nie może przekroczyć 30 dni roboczych.

2. Jeżeli eksport mógłby naruszać podstawowe interesy bezpieczeństwa, Państwo Członkowskie może prosić inne Państwo Członkowskie o nie udzielanie zezwolenia na eksport lub, jeżeli takie zezwolenie zostało udzielone, prosić o jego unieważnienie, zawieszenie, modyfikację lub odwołanie. Państwo Członkowskie, które otrzymało taką prośbę niezwłocznie podejmuje konsultacje, o charakterze niewiążącym, z Państwem Członkowskim występującym z prośbą, które mają się zakończyć w ciągu 10 dni roboczych.

Artykuł 8

Przy podejmowaniu decyzji, czy udzielić zezwolenia na eksport na mocy niniejszego rozporządzenia, Państwa Członkowskie biorą pod uwagę wszelkie istotne względy obejmujące:

a) własne zobowiązania i obowiązki, które przyjęły, jako członek międzynarodowych reżimów nieproliferacyjnych i porozumień w sprawie kontroli eksportu wrażliwych, lub w drodze ratyfikacji stosownych traktatów międzynarodowych;

b) własne zobowiązania w ramach sankcji nałożonych przez wspólne stanowisko lub wspólną akcję, przyjętą przez Radę lub decyzję OBWE lub przez wiążącą rezolucję Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych;

c) względy krajowej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, włączając dziedziny objęte Kodeksem Postępowania Unii Europejskiej w sprawie eksportu broni;

d) względy zamierzonego końcowego zastosowania i ryzyko jego zmiany.

Artykuł 9

1. Eksporterzy dostarczają właściwym organom stosowne informacje wymagane we wniosku o udzielenie zezwolenia na eksport.

2. Właściwe organy, działając zgodnie z niniejszym rozporządzeniem, mogą odmówić udzielenia zezwolenia na eksport i mogą unieważnić, zawiesić, zmodyfikować lub odwołać zezwolenie na eksport, które już zostało udzielone. Gdy odmówiły, unieważniły, zawiesiły, znacznie ograniczyły lub odwołały zezwolenie, informują właściwe organy pozostałych Państw Członkowskich i Komisję oraz wymieniają stosowne informacje z pozostałymi Państwami Członkowskimi i Komisją, stosując się do przepisów art. 15 ust. 3 dotyczącego poufności takich informacji.

3. Państwo Członkowskie, zanim udzieli zezwolenia na eksport, którego nie udzielono w innym Państwie Członkowskim lub Państwach w odniesieniu do zasadniczo identycznej transakcji, w ciągu ostatnich trzech lat, zasięga opinii Państwa lub Państw Członkowskich, które odmówiły udzielenia. Jeżeli po konsultacji, Państwo Członkowskie niemniej jednak zdecyduje się udzielić zezwolenia na eksport, informuje pozostałe Państwa Członkowskie i Komisję, oraz dostarcza stosowne informacje o powodach swojej decyzji.

Artykuł 10

1. Wszystkie indywidualne i globalne zezwolenia na eksport są wydawane w formie zgodnej z wzorem określonym w załączniku IIIa.

2. Na wniosek eksporterów, globalne zezwolenia na eksport, które zawierają limity ilościowe mogą być podzielone.

3. Generalne zezwolenia na eksport, udzielone na podstawie art. 6 ust. 2 są publikowane zgodnie z prawem krajowym i praktyką. Powinny one być wydawane zgodnie ze wskazówkami określonymi w załączniku IIIb.







ROZDZIAŁ IV

Aktualizacja wykazu produktów podwójnego zastosowania

Artykuł 11

Wykaz produktów podwójnego zastosowania określony w załączniku I i IV jest aktualizowany zgodnie z odpowiednimi zobowiązaniami i obowiązkami oraz wszystkimi ich modyfikacjami, które każde Państwo Członkowskie przyjęło jako członek odpowiednich międzynarodowych reżimów nieproliferacyjnych i porozumień w sprawie kontroli eksportu, lub w drodze ratyfikacji stosownych traktatów międzynarodowych;







ROZDZIAŁ V

Procedury celne

Artykuł 12

1. Przy dokonywaniu formalności w zakresie eksportu produktów podwójnego zastosowania w urzędzie celnym odpowiedzialnym za obsługę deklaracji esportowej, eksporter dostarcza dowód, że uzyskał konieczne zezwolenie na eksport.

2. Od eksportera może być wymagane tłumaczenie dostarczonych jako dowód dokumentów na język urzędowy Państwa Członkowskiego, w którym złożona jest deklaracja eksportowa.

3. Bez uszczerbku dla uprawnień przyznanych na mocy lub w zastosowaniu Wspólnotowego Kodeksu Celnego, Państwo Członkowskie może także na okres nie przekraczający okresów określonych w ust. 4, zawiesić eksport ze swojego terytorium, lub jeżeli to konieczne, w inny sposób zapobiec opuszczeniu terytorium Wspólnoty poprzez swoje terytorium, przez produkty podwójnego zastosowania wymienione w załączniku I, które zostały objęte ważnym zezwoleniem, jeżeli są uzasadnione podejrzenia, że:

a) przy udzielaniu zezwolenia nie zostały wzięte pod uwagę stosowne informacje; lub

b) od czasu udzielenia zezwolenia okoliczności w znaczący sposób uległy zmianie.

4. W przypadku określonym w ust. 3, należy niezwłocznie zasięgnąć opinii właściwych organów Państwa Członkowskiego, które udzieliło zezwolenia na eksport, w celu ewentualnego podjęcia działań na podstawie art. 9 ust. 2. Jeżeli takie właściwe organy podejmą decyzję o utrzymaniu zezwolenia, udzielają odpowiedzi w terminie 10 dni roboczych, który, na ich wniosek może być przedłużony do 30 dni roboczych w wyjątkowych okolicznościach. W takim przypadku, jeżeli nie udzielono odpowiedzi w ciągu 10, lub wyjątkowym przypadku jak wyżej, 30 dni roboczych, produkty podwójnego zastosowania zostają natychmiast zwolnione. Państwo Członkowskie, które udzieliło zezwolenia, poinformuje pozostałe Państwa Członkowskie i Komisję.

Artykuł 13

1. Państwo Członkowskie może ustanowić, że formalności celne w zakresie eksportu produktów podwójnego zastosowania mogą być dokonywane tylko w uprawnionych do tego celu urzędach celnych.

2. Państwo Członkowskie, korzystające z możliwości określonej w ust. 1, informuje Komisję, które urzędy celne zostały należycie upoważnione. Komisja opublikuje informacje w serii C Dziennika Urzędowego Wspólnot Europejskich.

Artykuł 14

►M3 Przepisy art. 843 i 912a—912g rozporządzenia (EWG) nr 2454/93 ◄ mają zastosowanie do ograniczeń odnoszących się do wywozu, powrotnego wywozu i opuszczania obszaru celnego przez produkty podwójnego zastosowania, w przypadku wywozu których wymagane jest zezwolenie na mocy niniejszego rozporządzenia.







ROZDZIAŁ VI

Współpraca administracyjna

Artykuł 15

1. Działając w porozumieniu z Komisją, Państwa Członkowskie podejmą odpowiednie środki w celu ustanowienia bezpośredniej współpracy i wymiany informacji między właściwymi organami, w szczególności, w celu wyeliminowania ryzyka, że możliwy brak równowagi w stosowaniu kontroli eksportu produktów podwójnego zastosowania może prowadzić do zakłóceń w handlu, co może powodować trudności dla jednego lub kilku Państw Członkowskich.

2. Państwa Członkowskie podejmą wszystkie odpowiednie środki w celu ustanowienia bezpośredniej współpracy i wymiany informacji między właściwymi organami w sprawie wrażliwych końcowych użytkowników, mając na względzie zapewnienie podobnego poziomu informacji dla eksporterów, których to rozporządzenie dotyczy.

3. Rozporządzenie Rady (WE) nr 515/97 z dnia 13 marca 1997 r. w sprawie wzajemnej pomocy między organami administracyjnymi Państw Członkowskich i współpracy między Państwami Członkowskimi a Komisją w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów prawa celnego i rolnego ( 8 ), w szczególności, przepisy dotyczące poufności informacji są stosowane mutatis mutandis, bez uszczerbku dla art. 18 niniejszego rozporządzenia.







ROZDZIAŁ VII

Środki kontroli

Artykuł 16

1. Eksporterzy przechowują szczegółowe rejestry lub zapisy transakcji eksportowych zgodnie z praktyką obowiązującą w poszczególnych Państwach Członkowskich. Takie rejestry lub zapisy obejmują w szczególności dokumenty handlowe, takie jak faktury, deklaracje oraz dokumenty transportowe i wysyłkowe zawierające wystarczające informacje umożliwiające identyfikację następujących danych:

a) opisu produktów podwójnego zastosowania,

b) ilości produktów podwójnego zastosowania,

c) nazwy i adresu eksportera i odbiorcy,

d) i jeżeli jest znane - końcowego użycia i końcowego użytkownika produktów podwójnego zastosowania.

2. Zapisy i rejestry oraz dokumenty określone w ust. 1 są przechowywane co najmniej przez trzy lata od końca roku kalendarzowego, w którym miał miejsce eksport. Są okazywane na żądanie właściwym organom Państwa Członkowskiego, w którym eksporter ma siedzibę.

Artykuł 17

W celu zapewnienia właściwego stosowania rozporządzenia, Państwa Członkowskie podejmą wszelkie niezbędne środki dla umożliwienia właściwym organom:

a) gromadzenia informacji o zamówieniach i transakcjach dotyczących produktów podwójnego zastosowania;

b) ustanowienia, aby środki kontroli eksportu były właściwie stosowane, co może obejmować w szczególności prawo do wejścia do pomieszczeń osób, które mają interes w transakcji eksportowej.







ROZDZIAŁ VIII

Przepisy ogólne i końcowe

Artykuł 18

1. Zostanie powołana Grupa Koordynacyjna pod przewodnictwem przedstawiciela Komisji. Każde Państwo Członkowskie wyznaczy do Grupy Koordynacyjnej przedstawiciela.

Grupa Koordynacyjna bada wszelkie kwestie dotyczące stosowania niniejszego rozporządzenia, które mogą być podnoszone przez przewodniczącego lub przedstawicieli Państw Członkowskich, oraz między innymi:

a) środki, jakie powinny zostać podjęte przez Państwa Członkowskie w celu poinformowania eksporterów o ich obowiązkach wynikających z niniejszego rozporządzenia;

b) informacje dotyczące formularzy zezwoleń na eksport.

2. Grupa Koordynacyjna może, jeśli uzna to za konieczne, zasięgnąć opinii organizacji reprezentujących eksporterów w sprawach dotyczących rozporządzenia.

Artykuł 19

Każde Państwo Członkowskie podejmie odpowiednie środki, aby zapewnić właściwe wykonanie wszystkich przepisów niniejszego rozporządzenia. W szczególności, ustanawia kary stosowne do naruszeń przepisów niniejszego rozporządzenia, lub przepisów przyjętych w celu jego wykonania. Kary takie muszą być skuteczne, proporcjonalne i zniechęcające.

Artykuł 20

Każde Państwo Członkowskie poinformuje Komisję o przepisach ustawowych, wykonawczych i administracyjnych przyjętych w celu wykonania niniejszego rozporządzenia, włącznie ze środkami określonymi w art. 19. Komisja prześle informacje do pozostałych Państw Członkowskich. Co trzy lata Komisja składa sprawozdanie ze stosowania niniejszego rozporządzenia Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. Państwa Członkowskie dostarczą Komisji wszystkich stosownych informacji dla przygotowania tego sprawozdania.

Artykuł 21

1. W odniesieniu do transferu wewnątrzwspólnotowego produktów podwójnego zastosowania wymienionych w załączniku IV wymagane jest zezwolenie. Produkty wymienione w części 2 załącznika IV nie zostają objęte zezwoleniem generalnym.

2.

a) Państwo Członkowskie może nałożyć wymaganie uzyskania zezwolenia w przypadku transferu innych produktów podwójnego zastosowania ze swojego terytorium do innego Państwa Członkowskiego w przypadkach gdy w czasie przesyłania: — operator wie, że końcowe miejsce przeznaczenia danych produktów jest poza Wspólnotą, — eksport tych produktów do miejsca końcowego przeznaczenia podlega wymogowi uzyskania zezwolenia na podstawie art. 3, 4 lub 5 w Państwie Członkowskim, z którego produkty mają być transferowane, a taki eksport bezpośrednio z terytorium nie jest dozwolony na podstawie zezwolenia generalnego lub globalnego, — w Państwie Członkowskim, do którego mają być transferowane dane produkty, nie bedzie wykonywana ich obróbka lub przetwarzanie określone w art. 24 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.

b) O zezwolenie na transfer należy ubiegać się w Państwie Członkowskim, z którego produkty podwójnego zastosowania mają być przesyłane.

c) W przypadkach, gdzie kolejny eksport produktów podwójnego zastosowania został już zaakceptowany podczas procedur konsultacyjnych określonych w art. 7 przez Państwo Członkowskie z którego produkty mają być transferowane, zezwolenie na transfer zostaje wydane operatorowi niezwłocznie, jeżeli okoliczności nie zmieniły się znacząco.

d) Państwo Członkowskie, które przyjmuje ustawodawstwo nakładające takie wymaganie, informuje Komisję i pozostałe Państwa Członkowskie o środkach jakie podjęto. Komisja opublikuje te informacje w serii C Dziennika Urzędowego Wspólnot Europejskich.

3. Środki przyjęte na podstawie ust. 1 i 2 nie mają na celu tworzenia wewnętrznych kontroli granicznych we Wspólnocie, ale wyłącznie kontrole, która są przeprowadzane jako część normalnych procedur kontrolnych stosowanych w sposób niedyskryminujący na terytorium Wspólnoty.

4. Stosowanie środków na podstawie art. 1 i 2 nie może w żadnym wypadku powodować tego, że transfery z jednego Państwa Członkowskiego do innego podlegały bardziej restrykcyjnym warunkom, niż te, nałożone na eksport tych samych produktów do państw trzecich.

5. Dokumenty i rejestry transferów wewnątrzwspólnotowych produktów podwójnego zastosowania wymienionych w załączniku I, należy przechowywać przez co najmniej trzy lata od końca roku kalendarzowego, w którym miało miejsce transfer i należy je okazywać na żądanie właściwym organom Państwa Członkowskiego, z którego były przesyłane.

6. Państwo Członkowskie w drodze krajowego ustawodawstwa, może wymagać aby, w przypadku transferów wewnątrzwspólnotowych z tego Państwa Członkowskiego, produktów wymienionych w kategorii 5 części 2 załącznika I, które nie są wymienione w załączniku IV, właściwym organom tego Państwa Członkowskiego dostarczone zostały dodatkowe informacje dotyczące tych produktów.

7. Stosowne dokumenty handlowe dotyczące transferów wewnątrzwspólnotowych produktów podwójnego zastosowania wymienionych w załączniku I, jasno wskazują, iż produkty podlegają kontroli w przypadku eksportu ze Wspólnoty. Stosowne dokumenty handlowe obejmują w szczególności: umowy sprzedaży, potwierdzenia zamówień, faktury lub zawiadomienia o wysyłce.

Artykuł 22

Niniejsze rozporządzenie nie narusza:

— stosowania art. 296 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską,

— stosowania Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej.

Artykuł 23

Rozporządzenie (WE) nr 3381/94 traci moc.

Jednakże, w przypadku wniosków o wydanie zezwoleń na eksport złożonych przed datą wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, mają nadal zastosowanie stosowne przepisy rozporządzenia (WE) nr 3381/94.

Artykuł 24

Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dziewięćdziesiątego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich.

Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich.

▼M10









ZAŁĄCZNIK I

Wykaz, o którym mowa w art. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 1334/2000

WYKAZ TOWARÓW I TECHNOLOGII PODWÓJNEGO ZASTOSOWANIA

Niniejszy wykaz wprowadza uzgodnioną na poziomie międzynarodowym kontrolę produktów i technologii podwójnego zastosowania, w tym przez porozumienie z Wassenaar, Reżim Kontrolny Technologii Rakietowych (MTCR), Grupę Dostawców Sprzętu Jądrowego (NSG), Grupę Australijską i Konwencję o zakazie broni chemicznej (CWC).

SPIS TREŚCI

Uwagi Definicje Akronimy i skróty Kategoria 0 Materiały, instalacje i urządzenia jądrowe Kategoria 1 Materiały, substancje chemiczne, „mikroorganizmy” i „toksyny” Kategoria 2 Przetwarzanie materiałów Kategoria 3 Elektronika Kategoria 4 Komputery Kategoria 5 Telekomunikacja i „ochrona informacji” Kategoria 6 Czujniki i lasery Kategoria 7 Nawigacja i awionika Kategoria 8 Urządzenia okrętowe Kategoria 9 Kosmonautyka, aeronautyka, napęd

UWAGI OGÓLNE DO ZAŁĄCZNIKA I:

1. W przypadku towarów, które są zaprojektowane lub zmodyfikowane do zastosowań wojskowych, należy sprawdzić także odpowiedni wykaz kontrolny uzbrojenia, publikowany w danym państwie członkowskim. Odsyłacz, który mówi „Zob. także Wykaz uzbrojenia”, odnosi się do tych wykazów.

2. Obowiązek kontroli nałożony niniejszym wykazem nie może być omijany przez eksport jakichkolwiek dóbr niepodlegających kontroli (włącznie z fabrykami) zawierających jeden lub więcej komponentów podlegających kontroli, gdy kontrolowany komponent lub komponenty są zasadniczymi elementami tych dóbr i możliwe jest ich wydzielenie i zastosowanie do innych celów. NB.: Przy rozstrzyganiu, czy kontrolowany komponent lub komponenty mają być uważane za elementy zasadnicze, konieczne jest rozważenie czynników: ilości, wartości, zawartości technologicznego know-how i innych szczególnych okoliczności, które mogą zdecydować, że kontrolowany komponent lub komponenty są zasadniczymi elementami dostarczanych dóbr.

3. Towary wymienione w niniejszym wykazie obejmują zarówno towary nowe, jak i używane.

UWAGA DO TECHNOLOGII JĄDROWEJ (UdTJ)

(Czytać łącznie z grupą E kategorii 0)

„Technologia” bezpośrednio związana z jakimikolwiek towarami wymienionymi w kategorii 0 objęta jest kontrolą zgodnie z postanowieniami kategorii 0.

„Technologia”, która jest „niezbędna” do „rozwoju”, „produkcji” lub „użytkowania” towarów objętych kontrolą, pozostaje pod taką samą kontrolą nawet wtedy, gdy może być stosowana do towarów taką kontrolą nieobjętych.

Zgoda na eksport określonych towarów upoważnia również do eksportu do tego samego użytkownika minimalnej „technologii” wymaganej dla instalacji, działania, utrzymania i naprawy tych towarów.

Kontrole transferu „technologii” nie mają zastosowania do informacji „będących własnością publiczną” lub związanych z „podstawowymi badaniami naukowymi”.

UWAGA OGÓLNA DO TECHNOLOGII (UOdT)

(Czytać łącznie z grupą E kategorii od 1 do 9)

Eksport „technologii”, która jest „niezbędna” do „rozwoju”, „produkcji” lub „użytkowania” towarów wymienionych w kategoriach od 1 do 9, podlega kontroli na warunkach podanych w każdej z tych kategorii.

„Technologia”, która jest „niezbędna” do „rozwoju”, „produkcji” lub „użytkowania” towarów objętych kontrolą, pozostaje pod taką samą kontrolą nawet wtedy, gdy może być stosowana do towarów taką kontrolą nieobjętych.

Kontrolą eksportu nie obejmuje się minimalnej „technologii” wymaganej do instalacji, działania, utrzymania i naprawy towarów niekontrolowanych lub takich, które uzyskały odrębnie zgodę na eksport.

NB.: Powyższe nie zwalnia od kontroli „technologii” wymienionych w pozycjach 1E002.e, 1E002.f, 8E002.a i 8E002.b.

Kontrola transferu „technologii” nie ma zastosowania do informacji „będących własnością publiczną”, związanych z „podstawowymi badaniami naukowymi” lub minimum informacji koniecznych przy składaniu wniosków patentowych.

UWAGA OGÓLNA DO OPROGRAMOWANIA (UOdO)

(Niniejsza uwaga jest nadrzędna w stosunku do zastrzeżeń określonych w grupie D kategorii od 0 do 9)

Nie podlega kontroli „oprogramowanie” z kategorii od 0 do 9 niniejszego wykazu, które jest:

a) ogólnie dostępne poprzez: 1) sprzedaż gotowego oprogramowania w punktach sprzedaży detalicznej bez żadnych ograniczeń w wyniku: a) bezpośrednich transakcji sprzedaży; b) transakcji realizowanych na zamówienie pocztowe; c) transakcji zawieranych drogą elektroniczną; d) transakcji realizowanych na zamówienie telefoniczne; i 2) przygotowanie do samodzielnej instalacji przez użytkownika bez konieczności dalszej pomocy sprzedawcy; NB.: Litera a) uwagi ogólnej do oprogramowania nie zwalnia od kontroli „oprogramowania” wymienionego w kategorii 5, część 2 — „Bezpieczeństwo informacji”;

b) uznawane za „będące własnością publiczną”.

PRAKTYKA REDAKCYJNA W DZIENNIKU URZĘDOWYM UNII EUROPEJSKIEJ

Zgodnie z zasadami określonymi w ust. 101 na s. 86 międzyinstytucjonalnego przewodnika stylu (wydanie z 1997 r.), w tekstach w języku polskim opublikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej:

— do oddzielenia liczby całkowitej od wartości dziesiętnych używa się przecinka,

— liczby całkowite podaje się po trzy cyfry, oddzielone od siebie spacją.

DEFINICJE TERMINÓW UŻYWANYCH W WYKAZACH

Definicje terminów w ‚cudzysłowie pojedynczym’ podano w uwadze technicznej do odpowiedniej pozycji.

Definicje terminów w „cudzysłowie podwójnym” są następujące:

NB.: Odnośniki do kategorii podano w nawiasach po zdefiniowanym terminie.

„Adaptacyjny dynamiczny wybór trasy” (5) Automatyczna zmiana trasy w ruchu na podstawie odbieranych i analizowanych informacji o bieżących warunkach w sieci. NB.: Nie dotyczy to przypadków decyzji o zmianie trasy podejmowanych na podstawie określonych wcześniej informacji.

„Algorytm asymetryczny” (5) Algorytm kryptograficzny, w którym stosuje się różne, powiązane matematycznie, klucze do szyfrowania i deszyfrowania. NB.: Powszechnym zastosowaniem „algorytmu asymetrycznego” jest zarządzanie kluczami.

„Algorytm symetryczny” (5) Algorytm kryptograficzny, w którym stosuje się identyczne klucze do szyfrowania i deszyfrowania. NB.: Powszechnym zastosowaniem „algorytmu symetrycznego” jest utajnianie danych.

„Analizatory sygnałów” (3) Urządzenia do pomiaru i pokazywania podstawowych parametrów sygnałów o jednej częstotliwości, będących składowymi sygnałów wieloczęstotliwościowych.

„Analizatory sygnałów dynamicznych” (3) „Analizatory sygnałów”, w których zastosowano techniki cyfrowego próbkowania i przekształcania w celu utworzenia obrazu widma Fouriera danej postaci fali, włącznie z informacjami o jej amplitudzie i fazie. NB.: Zob. także „Analizatory sygnałów”.

„APP” (4) — zob. „Skorygowana wydajność szczytowa”.

„Atomizacja gazowa” (1) Proces rozpylania strumienia stopionego metalu na kropelki o średnicy 500 mikrometrów lub mniejszej za pomocą strumienia gazu o wysokim ciśnieniu.

„Atomizacja próżniowa” (1) Proces rozpylania strumienia stopionego metalu na kropelki o średnicy 500 mikrometrów lub mniejszej poprzez szybkie uwolnienie rozpuszczonego gazu w warunkach podciśnienia.

„Atomizacja rotacyjna” (1) Proces rozpylania strumienia lub jeziorka stopionego metalu na kropelki o średnicy 500 mikrometrów lub mniejszej za pomocą siły odśrodkowej.

„Automatyczne śledzenie celu” (6) Technika przetwarzania umożliwiająca automatyczne określanie i podawanie na wyjściu w czasie rzeczywistym ekstrapolowanej wartości najbardziej prawdopodobnego położenia celu.

„Bezpilotowy statek powietrzny” („UAV”) (9) Każdy samolot zdolny do wzniesienia się w powietrze i kontynuowania kontrolowanego lotu i nawigacji bez obecności ludzi na pokładzie.

„Bicie promieniowe” (odchylenie od właściwego ruchu) (2) Promieniowe przemieszczenie głównego wrzeciona w ciągu jednego obrotu, mierzone w płaszczyźnie prostopadłej do osi wrzeciona w punkcie znajdującym się na zewnętrznej lub wewnętrznej badanej powierzchni obrotowej (zob. ISO 230 część 1–1986, paragraf 5.61).

„Bicie osiowe” (2) Przemieszczenie osiowe wrzeciona głównego podczas jednego obrotu, mierzone w płaszczyźnie prostopadłej do czoła wrzeciona, w punkcie sąsiadującym z obwodem czoła wrzeciona (zob. ISO 230 część 1–1986, paragraf 5.63).

„Bezpośrednie wytłaczanie hydrauliczne” (2) Technika odkształcania, w której stosowana jest napełniona płynem odkształcalna poduszka, działająca bezpośrednio na powierzchnię obrabianego przedmiotu.

„Będące własnością publiczną” (UOdT UdTJ UOdO) W odniesieniu do niniejszego dokumentu oznacza „technologię” lub „oprogramowanie” dostępne bez żadnych ograniczeń co do ich dalszego rozpowszechniania (ograniczenia wynikające z praw autorskich nie wykluczają uznania „technologii” lub „oprogramowania” za „będące własnością publiczną”).

„Całkowicie autonomiczny system cyfrowego sterowania silnikami” („FADEC”) (7, 9) Elektroniczny system sterowania turbiną gazową lub silnikami o złożonym cyklu, wykorzystujący komputer cyfrowy do kontroli parametrów niezbędnych do regulacji siły ciągu silnika lub mocy wyjściowej na wale w całym zakresie pracy silnika, od początku dozowania paliwa do odcięcia jego dopływu.

„Całkowita gęstość prądu” (3) Całkowita liczba amperozwojów w cewce (tj. suma liczby zwojów pomnożona przez maksymalne natężenie prądu przenoszone przez każdy zwój) podzielona przez całkowity przekrój poprzeczny cewki (składającej się z włókienek nadprzewodzących, matrycy metalowej, w której osadzone są włókienka nadprzewodzące, materiału stanowiącego obudowę, kanałów chłodzących itp.).

„Całkowita szybkość transmisji cyfrowej” (5) Liczba bitów, włącznie z bitami kodowymi linii, bitami nieinformacyjnymi i podobnymi, przepływających w jednostce czasu pomiędzy odpowiednimi urządzeniami w cyfrowym systemie transmisji. NB.: Zob. także „szybkość przesyłania danych cyfrowych”.

„CE” — zob. „Element obliczeniowy”.

„Chwilowa szerokość pasma” (3, 5, 7) Szerokość pasma, w którym moc wyjściowa pozostaje na stałym poziomie z dokładnością do 3 dB bez regulacji innych parametrów roboczych.

„Cyrkulacyjne układy równoważenia momentu lub cyrkulacyjne układy sterowania kierunkiem” (7) Układy, w których przepływ powietrza wokół powierzchni aerodynamicznych jest wykorzystywany do zwiększenia powstających na nich sił albo do kierowania nimi.

„Cywilny statek powietrzny” (1, 7, 9) Wyłącznie „statki powietrzne” mające świadectwa zdatności do lotu opublikowane i wydane przez zarządy lotnictwa cywilnego, zezwalające na ich używanie do celów cywilnych na liniach wewnętrznych i zewnętrznych lub zezwalające na ich stosowanie do celów cywilnych, prywatnych lub związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. NB.: Zob. również „statek powietrzny”.

„Czas przełączania częstotliwości” (3, 5) Maksymalny czas (tj. opóźnienie), jakiego potrzebuje sygnał przy przełączaniu się z jednej wybranej częstotliwości wyjściowej na inną, żeby osiągnąć: częstotliwość różniącą się o 100 Hz od częstotliwości końcowej, lub poziom wyjściowy różniący się o 1 dB od końcowego poziomu wyjściowego.

„Czas trwania impulsu” (6) Czas trwania impulsu „lasera” mierzony na poziomie połowy natężenia pełnej szerokości (FWHI).

„Czas trwania emisji lasera” (6) Czas, w którym „laser” emituje promieniowanie „lasera”, który dla „laserów impulsowych” oznacza czas emitowania pojedynczego impulsu lub serii kolejnych impulsów.

„Czas ustalania” (3) Podczas przełączania przetwornika z jednego poziomu na drugi czas potrzebny do otrzymania na wyjściu wartości różniącej się o połowę bitu od wartości końcowej.

„Dokładność” (2, 6) Zazwyczaj określana w kategoriach niedokładności; jest to maksymalne odchylenie, dodatnie albo ujemne, danej wartości od uznanej wartości standardowej lub prawdziwej.

„Element obliczeniowy” („CE”) (4) Najmniejsza jednostka obliczeniowa, której działanie daje wynik arytmetyczny lub logiczny.

„Element o podstawowym znaczeniu” (4) W odniesieniu do kategorii 4 dany element jest „elementem o podstawowym znaczeniu”, jeżeli wartość jego wymiany stanowi ponad 35 % całkowitej wartości systemu, w którego skład wchodzi. Wartość elementu jest ceną płaconą za element przez producenta systemu lub przez firmę montującą system. Wartość całkowita jest zwykłą ceną sprzedaży osobom postronnym w miejscu produkcji lub w miejscu przygotowywania wysyłek towarów.

„FADEC” — zob. „Całkowicie autonomiczny system cyfrowego sterowania silnikami”.

„Formowanie ekstrakcyjne z fazy stopionej” (1) Technika „gwałtownego krzepnięcia” i ekstrahowania wyrobu stopowego podobnego do taśmy, polegająca na wkładaniu krótkiego segmentu wirującego ochłodzonego bloku do wanny stopionego stopu metalowego. NB.: „Gwałtowne krzepnięcie”: krzepnięcie stopionego materiału podczas chłodzenia z szybkością powyżej 1 000 K/s.

„Formowanie rotacyjne z fazy stopionej” (1) Technika „gwałtownego krzepnięcia” polegająca na uderzaniu strumienia stopionego metalu w wirujący ochłodzony blok, wskutek czego powstaje wyrób w postaci płatków, wstęgi lub pręcików. NB.: „Gwałtowne krzepnięcie”: krzepnięcie roztopionego materiału podczas chłodzenia z szybkością powyżej 1 000 K/s.

„Formowanie w stanie nadplastycznym” (1, 2) Technika odkształcania termicznego metali, których wydłużenie całkowite do zerwania, mierzone w temperaturze pokojowej tradycyjnymi technikami badania wytrzymałości na rozciąganie, w normalnych warunkach, jest bardzo małe (poniżej 20 %); jej celem jest co najmniej dwukrotne powiększenie tych wartości podczas obróbki.

„Gęstość zastępcza” (6) Masa elementu optycznego na jednostkę pola powierzchni optycznej rzutowanej na powierzchnię optyczną.

„Gram efektywny” (0, 1) „Gram efektywny”„specjalnego materiału rozszczepialnego” oznacza: dla izotopów plutonu i uranu-233 — masę izotopu w gramach, dla uranu wzbogaconego do poziomu 1 % lub więcej izotopu uranu-235 — masę pierwiastka w gramach pomnożoną przez kwadrat jego wzbogacenia wyrażonego w postaci ułamka dziesiętnego udziału wagowego izotopu U-235, dla uranu wzbogaconego w izotop uranu-235 do poziomu poniżej 1 procenta — masę pierwiastka w gramach pomnożoną przez 0,0001.

„Hybrydowy układ scalony” (3) Dowolna kombinacja układu(-ów) scalonego(-nych) lub układu scalonego z „elementami układu” albo „składnikami dyskretnymi” połączonymi ze sobą w celu realizacji określonej(-nych) funkcji, mająca wszystkie wymienione poniżej cechy: — posiada co najmniej jedno urządzenie nieobudowane, — zastosowano w niej typowe metody łączenia stosowane podczas produkcji układów scalonych, — można ją wymieniać tylko w całości, oraz — w normalnych warunkach nie można jej rozmontować na elementy składowe. — NB.1: „Element układu”: pojedyncza czynna lub bierna funkcjonalna część układu elektronicznego, na przykład jedna dioda, jeden tranzystor, jeden rezystor, jeden kondensator itp. NB.2: „Składnik dyskretny”: „element układu” w oddzielnej obudowie z własnymi końcówkami wyjściowymi.

„Immunotoksyna” (1) Koniugat jednokomórkowego przeciwciała monoklonalnego i „toksyny” lub „podjednostki toksyny”, który wpływa selektywnie na komórki chorobowo zmienione.

„Instalacje do naprowadzania” (7) Systemy scalające proces pomiaru i obliczania położenia pojazdu i jego prędkości (tj. nawigację) z obliczeniami i wysyłaniem poleceń do systemów sterowania lotem pojazdu w celu skorygowania jego toru lotu.

„Instalacje produkcyjne” (7, 9) Sprzęt i specjalnie do niego opracowane oprogramowanie, scalone w instalacje w celu „rozwoju” albo do jednej lub więcej faz „produkcji”.

„Inteligentna karta osobista” (5) Karta inteligentna zaopatrzona w mikroukład, zaprogramowana do konkretnego zastosowania, bez możliwości przeprogramowania przez użytkownika do jakichkolwiek innych zastosowań.

„Izolacja” (9) Pojęcie stosowane do podzespołów silnika rakietowego, tj. osłony, dyszy, wlotów, zamknięć osłon, obejmujące utrwalone lub półutrwalone maty kauczukowe zawierające materiał ogniotrwały lub izolacyjny. Można je również stosować na klatki lub klapy odprężające.

„Izolowane żywe kultury” (1) Żywe kultury w postaci uśpionej i suchych preparatów.

„Izostatyczne zagęszczanie na gorąco” (2) Technika ciśnieniowania odlewu w temperaturach powyżej 375 K (102 °C) w zamkniętej formie za pomocą różnych czynników (gaz, ciecz, cząstki stałe itp.), której celem jest wytworzenie jednakowej siły we wszystkich kierunkach w celu zmniejszenia albo eliminacji jam wewnętrznych w odlewie.

„Kable” (1) Wiązki „włókien elementarnych”, zazwyczaj w przybliżeniu równoległe.

„Kąt błądzenia losowego” (7) Narastanie błędu kątowego w czasie, spowodowane białym szumem w ruchu obrotowym (IEEE STD 528–2001).

„Klasy kosmicznej” (3, 6) Odnosi się do produktów projektowanych, wytwarzanych i testowanych w taki sposób, żeby spełniały specjalne wymagania elektryczne, mechaniczne lub środowiskowe, związane z ich stosowaniem podczas wystrzeliwania i wykorzystywania satelitów lub urządzeń latających na dużych wysokościach, od 100 km wzwyż.

„Kod wynikowy” (9) Sprzętowo wykonywalna postać dogodnego wyrażenia jednego lub więcej procesów („kod źródłowy” (język źródłowy)), które zostały przetworzone przez system programowania.

„Kod źródłowy (albo język źródłowy)” (4, 6, 7, 9) Wygodny sposób wyrażenia jednego lub kilku procesów, który może być przekształcony przez system programowania w postać dającą się wykonać na urządzeniu („kod wynikowy” (lub język wynikowy)).

„Kompleksowe sterowanie lotem” (7) Automatyczne sterowanie zmiennymi stanu „statku powietrznego” i toru lotu dla zrealizowania zadania bojowego odpowiednio do zmian w czasie rzeczywistym danych dotyczących celu, zagrożeń lub innego „statku powietrznego”.

Kompresja impulsów (6) Kodowanie i przetwarzanie długiego impulsowego sygnału radarowego na krótki, przy zachowaniu korzyści wynikających z wysokiej energii impulsu.

„Komputer cyfrowy” (4, 5) Urządzenie zdolne do wykonywania, w postaci jednej albo kilku zmiennych dyskretnych, wszystkich poniższych funkcji: przyjmowanie danych, zapamiętywanie danych albo instrukcji na trwałych lub nietrwałych (zapis wymazywalny) urządzeniach pamięciowych, przetwarzanie danych za pomocą zapamiętanej sekwencji instrukcji, którą można modyfikować, oraz wyprowadzanie danych na wyjście. NB.: Modyfikacje zapamiętanej sekwencji instrukcji dotyczą wymiany trwałych urządzeń pamięciowych, ale nie fizycznych zmian przewodów lub połączeń.

„Komputer hybrydowy” (4) Urządzenie zdolne do wykonywania wszystkich poniższych czynności: przyjmowanie danych, przetwarzanie danych, zarówno w postaci analogowej, jak i cyfrowej, oraz wyprowadzanie danych wyjściowych.

„Komputer neuronowy” (4) Urządzenie obliczeniowe przeznaczone albo zmodyfikowane z przeznaczeniem do naśladowania działalności neuronu lub zbioru neuronów, tj. urządzenie obliczeniowe wyróżniające się możliwością sprzętowego modulowania znaczenia i liczby połączeń pomiędzy wieloma elementami obliczeniowymi w oparciu o poprzednie dane.

„Komputer optyczny” (4) Komputer zaprojektowany lub zmodyfikowany z przeznaczeniem do używania światła jako nośnika danych oraz taki, którego elementy obliczeniowo-logiczne działają bezpośrednio na sprzężonych urządzeniach optycznych.

„Komputer z dynamiczną modyfikacją tablic” (4) Komputer, w którym przepływ i modyfikacja danych są dynamicznie sterowane przez użytkownika na poziomie bramek logicznych.

„Komutacja optyczna” (5) Przekazywanie lub komutacja sygnałów w postaci optycznej bez przetwarzania na sygnały elektryczne.

„Krąg Równego Prawdopodobieństwa” (CEP) (7) Jest to miara dokładności wyrażana jako promień okręgu ze środkiem w miejscu znajdowania się celu, w który wpada 50 % ładunków użytecznych, przy określonym zasięgu.

„Kryptografia” (5) Dziedzina wiedzy zajmująca się zasadami, narzędziami i metodami przekształcania danych w celu ukrycia zawartych w nich informacji, zapobiegania możliwości tajnego ich modyfikowania lub eliminacji dostępu do nich osobom niepowołanym. „Kryptografia” ogranicza się do przekształcania informacji za pomocą jednego lub większej liczby ‚tajnych parametrów’ (np. szyfrów) lub związanego z tym zarządzania kluczami. NB.: „Tajny parametr”: wartość stała albo klucz trzymany w tajemnicy przed osobami postronnymi albo znany wyłącznie pewnej grupie osób.

„Kryptografia kwantowa” (5) Grupa technik pozwalających uzyskiwać wspólny klucz do celów „kryptografii” poprzez pomiar własności kwantowych układu fizycznego (w tym własności fizycznych jawnie zależnych od praw optyki kwantowej, kwantowej teorii pola lub elektrodynamiki kwantowej).

„Laser” (0, 2, 3, 5, 6, 7, 8, 9) Zespół elementów wytwarzający wiązkę światła spójnego zarówno w przestrzeni, jak i w czasie, wzmocnioną za pomocą stymulowanej emisji promieniowania. NB.: Zob. również „laser chemiczny”, „laser modulowany dobrocią”, „laser o superwysokiej mocy”, „laser z przekazaniem energii”.

„Laser chemiczny” (6) „Laser”, w którym wzbudzanie czynnika następuje za pomocą energii pochodzącej z reakcji chemicznej.

„Laser impulsowy” (6) „Laser”, w którym „czas trwania impulsu” jest równy lub mniejszy niż 0,25 s.

„Laser modulowany dobrocią” (6) „Laser”, którego energia, gromadzona w postaci odwrócenia obsadzeń, jest emitowana w postaci impulsu wskutek szybkiej zmiany dobroci rezonatora optycznego.

„Laser o fali ciągłej” (6) „Laser” dający nominalnie stałą energię wyjściową w czasie dłuższym niż 0,25 s.

„Laser o superwysokiej mocy” („SUPL.”) (6) „Laser”, który może dostarczyć energię wyjściową (całkowitą lub częściową) powyżej 1 kJ w ciągu 50 ms albo taki, którego moc przeciętna lub moc w przypadku fali ciągłej wynosi powyżej 20 kW.

„Laser z przekazaniem energii” (6) „Laser”, w którym czynnik emitujący promieniowanie laserowe jest wzbudzany dzięki transferowi energii wskutek zderzeń atomów lub molekuł, niebiorących udziału w akcji laserowej, z atomami lub molekułami czynnika emitującego promieniowanie laserowe.

„Liniowość” (2) „Liniowość” (zazwyczaj określana w kategoriach nieliniowości) stanowi maksymalne odchylenie parametru rzeczywistego (przeciętnej wartości górnego i dolnego odczytu na skali), w kierunku dodatnim lub ujemnym, od linii prostej poprowadzonej w taki sposób, żeby maksymalne odchylenia zostały wyrównane i zminimalizowane.

„Lokalna sieć komputerowa” (4) System przesyłania danych mający wszystkie następujące cechy charakterystyczne: umożliwiający bezpośrednie połączenie ze sobą dowolnej liczby niezależnych ‚jednostek danych’, ograniczony w sensie geograficznym do pewnego obszaru o umiarkowanym zasięgu (np. biurowiec, przedsiębiorstwo, miasteczko studenckie, magazyn). NB.: „Jednostka danych”: urządzenie mające możliwość nadawania lub odbierania sekwencji informacji cyfrowych.

„Łączność kanałowa” (5) Metoda przesyłania sygnałów, w której pojedynczy kanał pomiędzy centralami telefonicznymi przenosi, za pomocą komunikatów etykietowanych, informacje sygnałowe dotyczące wielu układów lub rozmów oraz inne informacje, np. stosowane do obsługi sieci.

„Magnetometry” (6) Przyrządy do wykrywania pól magnetycznych źródeł zewnętrznych względem przyrządu pomiarowego. Składają się z pojedynczego czujnika pola magnetycznego i odpowiedniego układu elektronicznego, na którego wyjściu jest wartość mierzonego pola magnetycznego.

„Manipulatory” (2) „Manipulatory” obejmują uchwyty, ‚aktywne jednostki oprzyrządowania’ lub wszelkie inne oprzyrządowanie zamontowane na podstawowej (bazowej) płycie kończącej ramię manipulacyjne „robota”. NB.: ‚Aktywne jednostki oprzyrządowania’: urządzenia do przyłożenia mocy napędowej, energii procesowej lub czujnika do przedmiotu obrabianego.

„Materiał kompozytowy” (1, 2, 6, 8, 9) „Matryca” oraz dodatkowa faza lub dodatkowe fazy, składające się z cząstek, włókienek, włókien lub dowolnej ich kombinacji, dodawanych w określonym celu lub celach.

„Materiały odporne na korozyjne działanie UF6” (0) Mogą nimi być miedź, stal nierdzewna, aluminium, tlenek aluminium, stopy aluminium, nikiel lub stop zawierający 60 % wagowych lub więcej niklu oraz odporne na działanie UF6 fluorowane polimery węglowodorowe, stosownie do rodzaju procesu separacji.

„Materiały włókniste lub włókienkowe” (0, 1, 2, 8) Termin „materiał włóknisty lub włókienkowy” obejmuje następujące pojęcia: „włókna elementarne” o strukturze ciągłej, „przędza” i „rowing” o strukturze ciągłej, „taśmy”, tkaniny, maty i oploty o strukturze bezładnej, włókna cięte na drobne kawałki, włókna pocięte na dłuższe odcinki oraz spójne maty z włókien, wiskery, monokrystaliczne lub polikrystaliczne, o dowolnej długości, pulpa z poliamidu aromatycznego.

„Matryca” (1, 2, 8, 9) W zasadzie faza o strukturze ciągłej wypełniająca przestrzeń pomiędzy cząstkami, wiskerami lub włóknami.

„Mechanizmy robocze” (2) Do „mechanizmów roboczych” zalicza się uchwyty, ‚aktywne zespoły narzędziowe’ oraz wszelkie inne narzędzia mocowane do płyty roboczej na końcu ramienia manipulatora „robota”. NB.: ‚Aktywne zespoły narzędziowe’: urządzenia przekazujące obrabianemu elementowi napęd, energię potrzebną do obróbki lub określające parametry obrabianego elementu.

„Mierniki gradientu magnetycznego” (6) Przyrządy do wykrywania zmian przestrzennych pól magnetycznych ze źródeł zewnętrznych w stosunku do przyrządu pomiarowego. Składają się z wielu „magnetometrów” i odpowiednich układów elektronicznych, na których wyjściu jest mierzony gradient pola magnetycznego. NB.: Zob. również „Miernik gradientu magnetycznego własnego”.

„Miernik gradientu magnetycznego własnego” (6) Pojedynczy element do pomiaru gradientu pola magnetycznego oraz związane z nim urządzenia elektroniczne, służący do pomiaru gradientu pola magnetycznego. NB.: Zob. również „Miernik gradientu magnetycznego”.

„Mieszanina chemiczna” (1) oznacza produkt stały, płynny lub gazowy zrobiony z dwóch lub więcej składników, które nie reagują ze sobą w warunkach, w których mieszanina jest przechowywana.

„Mieszanie” (1) Mieszanie włókien materiałów termoplastycznych z włóknami materiałów wzmacniających w celu wytworzenia mieszanki włókien wzmacniających z „matrycą”, mającej w całości formę włóknistą.

„Mikroorganizmy” (1, 2) Bakterie, wirusy, mikoplazmy, riketsje, chlamydie lub grzyby, naturalne, wzmocnione lub zmodyfikowane, w postaci „izolowanych żywych kultur” lub materiału zawierającego żywe organizmy, który rozmyślnie zaszczepiono lub zakażono takimi kulturami.

„Moc szczytowa” (6) Najwyższy poziom mocy osiągany w ‚czasie trwania emisji lasera’.

„Moduł właściwy” (0, 1, 9) Moduł Younga w paskalach, równoważny N/m2 podzielonym przez ciężar właściwy w N/m3, mierzony w temperaturze (296 ±2) K (23 ±2) °C i przy wilgotności względnej (50 ±5) %.

„Monolityczny układ scalony” (3) Kombinacja czynnych lub biernych, albo obu, ‚elementów obwodu’ o następujących cechach charakterystycznych: jest uformowana techniką dyfuzyjną, technikami implantacyjnymi lub technikami osadzania w pojedynczym półprzewodzącym kawałku materiału, tzw. chipie, albo na nim, można ją traktować jak element niepodzielny, oraz realizuje funkcję(-e) obwodu. NB.: ‚Element obwodu’: pojedyncza czynna lub bierna funkcjonalna część układu elektronicznego, taka jak jedna dioda, tranzystor, rezystor, kondensator itp.

„Monospektralne czujniki obrazowe” (6) Czujniki pozwalające na zbieranie danych obrazowych z pojedynczego pasma widma dyskretnego.

„Możliwość programowania przez użytkownika” (6) Możliwość wprowadzania, modyfikacji lub wymiany „programów” przez użytkownika na innej drodze niż poprzez: fizyczne zmiany przewodów lub połączeń, lub nastawianie regulatorów funkcji, w tym parametrów wejściowych.

„Nadprzewodniki” (1, 3, 6, 8) Materiały: tj. metale, stopy lub związki, które mogą całkowicie stracić swoją oporność, tj. które mogą uzyskać nieskończoną przewodność elektryczną i przewodzić prąd elektryczny o bardzo wysokich natężeniach bez wytwarzania ciepła Joule’a. NB.: „Nadprzewodzący” stan materiału jest indywidualnie scharakteryzowany „temperaturą krytyczną”, krytycznym polem magnetycznym, będącym funkcją temperatury, oraz krytyczną gęstością prądu, która jest funkcją zarówno pola magnetycznego, jak i temperatury.

„Nadstopy” (2, 9) Stopy na osnowie niklu, kobaltu lub żelaza o bardzo wysokiej wytrzymałości w porównaniu z innymi stopami serii AISI 300 w temperaturach powyżej 922 K (649 °C), w skrajnych warunkach środowiskowych i eksploatacyjnych.

„Nawigacja na bazie danych z wielu źródeł” („DBRN”) (7) Systemy oparte na danych z wielu źródeł uprzednio zmierzonych danych geograficznych zintegrowanych w celu uzyskania dokładnych informacji nawigacyjnych w warunkach dynamicznych. Do źródeł danych należą mapy batymetryczne, mapy nieba, mapy grawitacji, mapy magnetyczne lub trójwymiarowe cyfrowe mapy terenowe.

„Niepewność pomiarowa” (2) Parametr charakterystyczny określający, na poziomie ufności 95 %, w jakiej odległości od wartości prawidłowej leży zmienna pomiarowa. W jego skład wchodzą niedające się skorygować odchylenia systematyczne, niedający się skorygować luz oraz odchylenia losowe (zob. ISO 10360–2 lub VDI/VDE 2617).

„Niezbędne” (UOdT 1–9) W odniesieniu do „technologii” dotyczy tylko tej części „technologii”, która jest szczególnie odpowiedzialna za osiągnięcie lub przekroczenie wartości parametrów, właściwości lub funkcji objętych kontrolą. Taka „niezbędna”„technologia” może dotyczyć różnych produktów.

„Ochrona informacji” (4, 5) Wszystkie rodzaje sposobów i funkcji zapewniających dostęp, poufność lub nienaruszalność informacji lub komunikacji, z wyłączeniem sposobów i funkcji zabezpieczających przed wadliwym działaniem. Obejmuje „kryptografię”, „kryptoanalizę”, ochronę przed przypadkowym przekazywaniem sygnałów odnoszących się do tajnych informacji oraz zabezpieczanie komputerów. NB.: „Kryptoanaliza”: analiza systemów łączności szyfrowej albo ich wejść lub wyjść w celu uzyskania tajnych informacji lub danych, włączając w to tajne teksty.

„Odchylenie położenia kątowego” (2) Maksymalna różnica pomiędzy położeniem kątowym a rzeczywistym, bardzo dokładnie zmierzonym położeniem kątowym po obróceniu stołu montażowego od jego położenia początkowego (zob. VDI/VDE 2617, Draft „Rotary tables on coordinate measuring machines” — Stoły obrotowe współrzędnościowych maszyn pomiarowych).

„Odporność na uszkodzenia” (4) Możliwość systemu komputerowego, po dowolnym wadliwym zadziałaniu części jego sprzętu lub „oprogramowania”, do kontynuacji działalności bez interwencji człowieka, na danym poziomie usług, zapewniającym: kontynuowanie działania, zachowanie danych bez ich naruszenia oraz odzyskanie zdolności usługowych w określonym czasie.

„Opóźnienie sygnału bramki podstawowej” (3) Wartość opóźnienia sygnału odpowiadająca bramce podstawowej, używanej w „rodzinie”„monolitycznych układów scalonych”. Można ją wyznaczyć, dla danej „rodziny”, jako opóźnienie sygnału na bramkę typową w ramach danej „rodziny” albo jako typowe opóźnienie na bramkę w ramach danej „rodziny”. NB.1: Nie należy mylić „opóźnienia sygnału bramki podstawowej” z opóźnieniem wyjścia/wejścia złożonego „monolitycznego układu scalonego”. NB.2: Do „rodziny” zalicza się wszystkie układy scalone, do których metodologii produkcyjnej i danych technicznych, z wyjątkiem ich odpowiednich funkcji, stosują się wszystkie następujące kryteria: a) wspólna architektura hardware’u i software’u; b) wspólna technologia projektowania i przetwarzania; oraz c) wspólne charakterystyki podstawowe.

„Oprogramowanie” (wszystko UOdO) Zbiór jednego lub więcej „programów” lub ‚mikroprogramów’, wyrażony w dowolny zrozumiały sposób. NB.: ‚Mikroprogram’ oznacza sekwencję elementarnych instrukcji, przechowywanych w specjalnej pamięci, realizowanych po wprowadzeniu do rejestru instrukcji specjalnej dla niej instrukcji odwołania.

„Optyczny układ scalony” (3) „Monolityczny układ scalony” lub „hybrydowy układ scalony”, zaopatrzony w jedną lub więcej części przeznaczonych do działania w roli fotoczujników lub fotoemiterów albo do wykonywania funkcji optycznych lub elektrooptycznych.

„Optymalizacja toru lotu” (7) Procedura minimalizująca odchylenia od czterowymiarowej (przestrzeń i czas) planowanej trajektorii lotu, oparta na zasadzie maksymalizacji osiągów lub efektywności realizacji zadania.

„Pamięć operacyjna” (4) Podstawowa pamięć na dane lub instrukcje szybko dostępna dla jednostki centralnej. Składa się z pamięci wewnętrznej „komputera cyfrowego” oraz jednej z dodatkowych pamięci o strukturze hierarchicznej, takich jak pamięć podręczna (cache) lub pamięć dodatkowa z dostępem niesekwencyjnym.

„Państwa (nie-)będące Stronami Konwencji o zakazie broni chemicznej” (1) są to te Państwa, w których Konwencja o zakazie rozwijania, produkcji, składowania i stosowania broni chemicznej (nie) weszła w życie (zob. www.opcw.org).

„Państwo Uczestniczące” (7, 9) Każde z państw uczestniczących w porozumieniu z Wassenaar (zob. www.wassenaar.org).

„Współczynnik dryftu (żyroskopu)” (7) Składowa wyjściowa rotacji żyroskopu funkcjonalnie niezależna od rotacji wejściowej. Jest wyrażany jako prędkość kątowa (IEEE STD 528–2001).

„Matryca detektorowa płaszczyzny ogniskowej” (6) Płaska warstwa o strukturze liniowej lub dwuwymiarowej albo kombinacja takich płaskich warstw, złożonych z oddzielnych elementów detekcyjnych, z elektronicznym urządzeniem odczytującym lub bez, pracująca w płaszczyźnie ogniskowej. NB.: Nie chodzi tu o stos pojedynczych elementów detekcyjnych ani dwa, trzy lub cztery elementy detekcyjne opóźniające, ani o realizację integracji wewnątrz elementu.

„Piksel aktywny” (6, 8) Najmniejszy (pojedynczy) element sieci elementów półprzewodnikowych mający możliwość realizacji funkcji fotoelektrycznych w odpowiedzi na promieniowanie świetlne (elektromagnetyczne).

„Pociski rakietowe” (1, 3, 6, 7, 9) Kompletne systemy rakietowe i systemy bezpilotowych statków powietrznych, zdolne do przenoszenia ładunku użytecznego o masie co najmniej 500 kg na odległość co najmniej 300 km.

„Podjednostka toksyny” (1) Strukturalnie i funkcjonalnie oddzielny składnik „toksyny”.

„Podłoże” (3) Płytka materiału głównego z naniesionymi połączeniami albo bez nich, na której albo wewnątrz której można umieszczać ‚składniki dyskretne’ lub układy scalone albo oba z nich. NB.1: ‚Składnik dyskretny’: ‚element obwodu’ w oddzielnej obudowie z własnymi końcówkami wyjściowymi. NB.2: ‚Element obwodu’: pojedyncza, czynna lub bierna, funkcjonalna część układu elektronicznego, taka jak jedna dioda, jeden tranzystor, jeden rezystor, jeden kondensator itp.

„Podstawowe badania naukowe” (UOdT, UdTJ) Prace doświadczalne lub teoretyczne prowadzone głównie w celu uzyskania nowej wiedzy o podstawach danego zjawiska lub obserwowalnych jego efektach, nienakierowane bezpośrednio na konkretne cele lub zadania praktyczne.

„Podstawowe sterowanie lotem” (7) Sterowanie stabilnością i manewrowością „samolotu” za pomocą generatorów typu siła/moment, tj. za pomocą aerodynamicznych powierzchni sterujących lub sterowania wektorem ciągu.

„Pojazdy lżejsze od powietrza” (9) Balony i statki powietrzne, które są wypełniane gorącym powietrzem lub innymi gazami lżejszymi od powietrza, takimi jak hel lub wodór.

„Połączone czujniki radarowe” (6) Co najmniej dwa czujniki radarowe są ze sobą połączone, kiedy wymieniają między sobą informacje w czasie rzeczywistym.

„Powtarzalność” (7) Stopień zgodności powtarzalnych pomiarów tej samej zmiennej w tych samych warunkach operacyjnych w sytuacji, gdy pomiędzy pomiarami występują zmiany warunków lub przerwy w działaniu (zob. IEEE STD 528–2001 (odchylenie standardowe wielkości 1 sigma)).

„Poziom szumu” (6) Sygnał elektryczny rozumiany w sensie gęstości mocy widmowej. „Poziom szumów” wyrażony w wartościach całkowitych (peak-to-peak) jest określony zależnością S2 pp = 8No (f2 — f1), gdzie Spp jest wartością całkowitą (maksymalną) sygnału (np. w nanoteslach), No jest gęstością mocy widmowej (np. {nanotesle}2/Hz), a (f2 — f1) określa daną szerokość pasma.

„Półprodukt podłoży” (6) Materiał monolityczny o wymiarach umożliwiających wytworzenie z niego elementów optycznych, takich jak zwierciadła albo okienka optyczne.

„Prasy izostatyczne” (2) Urządzenia umożliwiające ciśnieniowanie zamkniętych komór za pomocą różnych czynników roboczych (gazu, cieczy, cząstek stałych, itp.) w celu wytwarzania w komorze we wszystkich kierunkach równych ciśnień na obrabiany element lub materiał.

„Preformy włókien węglowych” (1) Uporządkowany układ powlekanych lub niepowlekanych włókien przeznaczony do tworzenia struktur składowych przed użyciem „matrycy” do tworzenia „materiału kompozytowego”.

„Produkcja” (wszystkie UOdT, UdTJ) Wszystkie etapy związane z produkcją, takie jak: technologia mechaniczna, wytwarzanie, scalanie, montaż (składanie), kontrola, testowanie, zapewnienie jakości.

„Profile o zmiennej geometrii” (7) Profile, w których zastosowano klapy lub inne płaszczyzny na krawędzi spływu albo sloty lub osadzone przegubowo noski na krawędzi natarcia, którymi można sterować w locie.

„Program” (2, 6) Sekwencja instrukcji do realizacji procesu, mająca postać wykonywalną lub przekształcalną na wykonywalną, za pomocą komputera elektronicznego.

„Przestrajalność” (6) Zdolność „lasera” do wytwarzania ciągłego sygnału wyjściowego we wszystkich długościach fal w przedziale kilku przejść „laserowych”. „Laser” z selekcją liniową wytwarza dyskretne długości fal w ramach jednego przejścia „laserowego” i nie jest uważany za „przestrajalny”.

„Przetwarzanie sygnałów” (3, 4, 5, 6) Przetwarzanie sygnałów zawierających informacje, uzyskanych ze źródeł zewnętrznych, za pomocą takich algorytmów, jak kompresja czasu, filtrowanie, wyciąganie, selekcja, korelacja, splatanie lub przemieszczanie pomiędzy domenami (np. za pomocą szybkiej transformaty Fouriera lub transformaty Walsha).

„Przetwarzanie w czasie rzeczywistym” (6, 7) Przetwarzanie danych przez system komputerowy, zapewniające żądany poziom realizacji zadań w funkcji dostępnych środków, w gwarantowanym czasie odpowiedzi, bez względu na obciążenie systemu, kiedy jest on stymulowany przez wydarzenia zewnętrzne.

„Przetworniki ciśnienia” (2) Urządzenia przetwarzające wyniki pomiaru ciśnienia na sygnał elektryczny.

„Przędza” (1) Wiązka skręconych „skrętek”. NB.: „Skrętka” oznacza wiązkę „włókien elementarnych” (zazwyczaj ponad 200) uporządkowanych w przybliżeniu równolegle.

„Przydzielone przez ITU” (3, 5) oznacza przydział pasm częstotliwości zgodnie z Przepisami radiowymi ITU (International Telecommunication Union — Międzynarodowej Unii Telekomunikacyjnej) (wydanie 1998) dla służb podstawowych, dopuszczonych i pomocniczych. NB.: Nie obejmuje przydziałów dodatkowych i alternatywnych.

„Przystosowany do użycia w działaniach wojennych” (1) Dowolna modyfikacja lub dobór (np. zmieniona czystość, dopuszczalny okres magazynowania, agresywność, charakterystyki propagacji lub odporność na promieniowanie nadfioletowe) przeznaczone do wzmocnienia efektów wywoływania strat w ludności lub zwierzętach, unieszkodliwiania sprzętu lub powodujących straty w uprawach rolnych lub środowisku.

„Radar o rozproszonym widmie” (6) (Zob. „Rozproszone widmo radarowe”).

„Reaktor jądrowy” (0) Obiekty znajdujące się wewnątrz lub bezpośrednio przymocowane do zbiornika reaktora, wyposażenie sterujące poziomem mocy w rdzeniu oraz znajdujące się w nim zazwyczaj składniki wchodzą w bezpośrednią styczność z chłodziwem pierwotnym rdzenia reaktora albo sterują nim.

„Robot” (2, 8) Manipulator wykonujący ruchy w sposób ciągły albo poruszający się od punktu do punktu, mogący korzystać z „czujników” i mający wszystkie następujące cechy charakterystyczne: a) jest wielofunkcyjny; b) ma możliwość ustawiania w odpowiednim położeniu lub orientowania przestrzennego materiałów, części, narzędzi lub urządzeń specjalnych poprzez wykonywanie różnych ruchów w przestrzeni trójwymiarowej; c) jest wyposażony w trzy lub większą liczbę mechanizmów wspomagających, pracujących w obwodzie zamkniętym lub otwartym, które mogą być poruszane silnikami krokowymi; oraz d) ma możliwość „programowania dostępnego dla użytkownika” poprzez uczenie/odgrywanie lub za pomocą komputera elektronicznego, który może być programowanym sterownikiem logicznym, tj. bez ingerencji mechanicznej. NB.: Niniejsza definicja nie obejmuje następujących urządzeń: 1) mechanizmów poruszanych wyłącznie ręcznie albo zdalnie przez operatora; 2) manipulatorów o ustalonej sekwencji ruchów, będących urządzeniami zautomatyzowanymi, realizującymi zaprogramowane mechanicznie, z góry ustalone ruchy. Program jest ograniczony mechanicznie za pomocą ustalonych ograniczników, np. sworzni lub krzywek. Kolejność ruchów oraz wybór drogi albo kątów nie są zmienne ani zmienialne za pomocą środków mechanicznych, elektronicznych lub elektrycznych; 3) manipulatorów o zmiennej sekwencji ruchów, będących urządzeniami zautomatyzowanymi, realizującymi zaprogramowane mechanicznie, z góry ustalone ruchy. Program jest ograniczony mechanicznie za pomocą ustalonych ograniczników, np. sworzni lub krzywek. Kolejność ruchów oraz wybór drogi albo kątów są zmienne w ramach ustalonego schematu programowego. Zmian lub modyfikacji schematu programowego (np. zmiany kołków lub wymiany krzywek) w jednej lub kilku osiach współrzędnych dokonuje się wyłącznie na drodze działań mechanicznych; 4) manipulatorów bez sterowania ze sprzężeniem zwrotnym, o zmiennej sekwencji ruchów, będących urządzeniami zautomatyzowanymi, realizującymi zaprogramowane mechanicznie ruchy. Program jest zmienny, ale sekwencja jest realizowana wyłącznie za pomocą sygnału binarnego z elektrycznych urządzeń binarnych o ustalonym mechanicznie położeniu lub nastawnych ograniczników; 5) żurawi do stertowania, definiowanych jako manipulatory działające w kartezjańskim układzie współrzędnych, produkowanych jako integralne części pionowych zespołów do silosów, i służące do sięgania po zawartość tych silosów w celu składowania lub wyjmowania.

„Rowing” (1) Wiązka (zazwyczaj 12–120 szt.) w przybliżeniu równoległych „skrętek”. NB.: „Skrętka” oznacza wiązkę „włókien elementarnych” (zazwyczaj ponad 200) uporządkowanych w przybliżeniu równolegle.

„Rozdrabnianie” (1) Technika rozczłonkowania materiału na cząstki przez miażdżenie lub rozcieranie.

„Rozdzielczość” (2) Najmniejsza działka urządzenia pomiarowego; w przypadku instrumentu cyfrowego jest to najmniej znaczący bit (zob. ANSI B-89.1.12).

„Rozproszone widmo radarowe” (6) Dowolna technika modulacji służąca do rozpraszania energii sygnału o stosunkowo wąskim paśmie częstotliwości na dużo szersze pasmo częstotliwości, za pomocą kodowania losowego lub pseudolosowego.

„Rozrzucanie częstotliwości” (frequency hopping) (5) Forma „rozproszenia widma” polegająca na krokowo-dyskretnej zmianie częstotliwości nośnej pojedynczego kanału telekomunikacyjnego, w sposób losowy lub pseudolosowy.

„Rozrzucone geograficznie” (6) Uważa się, że czujniki są rozrzucone geograficznie w przypadku, kiedy każdy z nich znajduje się w odległości od innego większej niż 1 500 m w dowolnym kierunku. Czujniki ruchome są zawsze traktowane jako „rozrzucone geograficznie”.

„Rozwój” (wszystkie UOdT, UdTJ) Odnosi się do wszystkich etapów poprzedzających produkcję seryjną, takich jak: projektowanie, badania projektowe, analiza konstrukcyjna, koncepcja projektowania, montaż i testowanie prototypów, plany produkcji pilotowej, dane projektowe, proces przetwarzania danych projektowych w produkt, projektowanie konfiguracji, projektowanie montażu całościowego, rozplanowanie.

„Ruchliwość częstotliwości w radarach” (6) Dowolna technika zmiany, wg sekwencji pseudolosowej, częstotliwości nośnej impulsowego nadajnika radarowego pomiędzy impulsami lub pomiędzy grupami impulsów, o wartość równą lub większą od szerokości pasma impulsu.

„Skorygowana wydajność szczytowa” (4) Skorygowana największa prędkość, z jaką „komputery cyfrowe” wykonują zmiennoprzecinkowe operacje dodawania i mnożenia na liczbach 64-bitowych lub dłuższych, wyraża się w teraflopsach ważonych (WT), jednostkach wynoszących 1012 skorygowanych operacji zmiennoprzecinkowych na sekundę. NB.: Zob. kategoria 4, uwaga techniczna.

„Statek powietrzny” (1, 7, 9) Stałopłat, statek z obrotowymi skrzydłami, wiropłat (helikopter), statek ze zmiennym wirnikiem lub zmiennopłat. NB.: Zob. również „cywilny statek powietrzny”.

„SHPL” — zob. „Laser o superwysokiej mocy”.

„Specjalny materiał rozszczepialny” (0) „Specjalny materiał rozszczepialny” oznacza pluton-239, uran-233, „uran wzbogacony w izotopy 235 lub 233” oraz dowolne, zawierające je materiały.

„Stabilność” (7) Odchylenie standardowe (1 sigma) zmienności danego parametru od jego wartości wzorcowej zmierzonej w ustalonych warunkach temperaturowych. Można ją wyrażać w funkcji czasu.

„Stała czasowa” (6) Czas od chwili bodźca świetlnego do wzrostu prądu do wartości stanowiącej 1–1/e-krotną wartość wielkości końcowej (tj. 63 % wartości końcowej).

„Stapianie mechaniczne” (1) Technika wykonywania stopów polegająca na mechanicznym łączeniu, rozdrabnianiu i ponownym łączeniu sproszkowanych pierwiastków i głównego składnika stopowego. Jako składnik stopowy może występować substancja niemetaliczna dodawana w postaci odpowiedniego proszku.

„Statek kosmiczny” (7, 9) Czynne i bierne satelity i sondy kosmiczne.

„Sterowanie kształtowe” (2) Co najmniej dwa ruchy „sterowane numerycznie”, realizowane zgodnie z instrukcjami określającymi następne położenie oraz potrzebne do osiągnięcia tego położenia prędkości posuwów. Prędkości posuwów nie są jednakowe, wskutek czego powstaje wymagany kształt (zob. ISO/DIS 2806–1980).

„Sterowanie numeryczne” (2) Automatyczne sterowanie procesem wykonywane przez urządzenie korzystające z danych numerycznych zazwyczaj wprowadzanych podczas realizacji operacji (zob. ISO 2382).

„Sterowanie mocą” (7) Zmiana mocy sygnału nadawanego przez wysokościomierz w taki sposób, żeby moc odbierana w „statku powietrznym” na danej wysokości była zawsze na minimalnym poziomie niezbędnym do określenia wysokości.

„Sterowany elektronicznie układ antenowy fazowany” (5, 6) Antena kształtująca wiązkę za pomocą sprzężenia fazowego, tj. kierunek wiązki jest utrzymywany za pomocą elementów promieniujących o złożonych współczynnikach wzbudzenia, przy czym kierunek takiej wiązki (azymut i (lub) podniesienie kątowe) można zmieniać za pomocą sygnału elektrycznego zarówno dla nadawania, jak i odbioru.

„Sterownik dostępu do sieci” (4) Interfejs fizyczny do sieci rozproszonej. Używa się w nim wspólnego nośnika działającego z taką samą „szybkością przesyłania danych cyfrowych” w systemie transmisji z arbitrażem (np. w sensie znacznika lub nośnika). Niezależnie od innych wybiera on adresowane do niego pakiety z danymi lub grupami danych (np. IEEE 802). Jest to zespół, który może być zintegrowany z komputerem lub urządzeniem telekomunikacyjnym, z zadaniem zapewniania dostępu do łączy telekomunikacyjnych.

„Sterownik toru telekomunikacyjnego” (5) Interfejs fizyczny sterujący przepływem cyfrowych informacji synchronicznych lub asynchronicznych. Jest to zespół, który może stanowić podzespół komputera lub urządzenia telekomunikacyjnego zapewniającego dostęp do łączności.

„Stół obrotowo-przechylny” (2) Stół umożliwiający obracanie i przechylanie obrabianego przedmiotu względem dwóch osi nierównoległych, które mogą być równocześnie koordynowane, co umożliwia „sterowanie kształtowe”.

„Strumieniowe wieloprzetwarzanie danych” (4) Technika oparta na „mikroprogramie” lub architekturze sprzętu, umożliwiająca równoczesne przetwarzanie dwóch lub więcej sekwencji danych pod kontrolą jednej lub kilku sekwencji instrukcji za pomocą takich narzędzi, jak: zespoły o architekturze opartej na jednoinstrukcyjnym przetwarzaniu wielu danych (SIMD), np. procesory wektorowe lub tablicowe, zespoły o architekturze opartej na wielokrotnym jednoinstrukcyjnym przetwarzaniu wielu danych (MSIMD), zespoły o architekturze opartej na wieloinstrukcyjnym przetwarzaniu wielu danych (MIMD), włącznie z procesorami połączonymi bezpośrednio, połączonymi silnie lub połączonymi luźno, albo elementy przetwarzające o strukturze tablicowej, włącznie z tablicami dynamicznymi. NB.: „Mikroprogram” oznacza sekwencję elementarnych instrukcji, przechowywanych w specjalnej pamięci, realizowanych po wprowadzeniu do rejestru instrukcji specjalnej dla niej instrukcji odwołania.

„Syntetyzator częstotliwości” (3) Dowolny rodzaj źródła częstotliwości lub generatora sygnałów, bez względu na stosowaną technikę, zapewniający uzyskanie wielu równoczesnych lub alternatywnych częstotliwości wyjściowych z jednego lub kilku wyjść sterowanych lub regulowanych za pomocą mniejszej liczby częstotliwości wzorcowych (lub głównych).

„Systemy eksperckie” (4, 7) Systemy wypracowujące wyniki poprzez zastosowanie pewnych zasad do danych przechowywanych w pamięci niezależnie od „programu” i mające następujące możliwości: automatyczna modyfikacja „kodu źródłowego” wprowadzonego przez użytkownika, dostarczanie informacji związanych z klasą problemów w języku quasi-naturalnym, lub rozszerzanie wiedzy potrzebnej do własnego rozwoju (szkolenie symboliczne).

„Systemy kompensacji” (6) Wzorcowy czujnik natężenia pola, jeden lub więcej czujnik odniesienia (np. magnetometr wektorowy) wraz z oprogramowaniem zezwalającym na zmniejszenie szumu ruchu obrotowego ciała sztywnego platformy.

„Szczepionka” (1) Preparat medyczny w postaci wyrobu farmaceutycznego, wytworzony na licencji albo po próbach badań rynkowych lub klinicznych na podstawie upoważnienia przez władze kraju produkcji lub kraju stosowania, który wprowadzony do ustroju ludzkiego lub zwierzęcego ma za zadanie wytworzenie w nim ochronnej odporności immunologicznej w celu zapobiegania chorobom.

„Szerokość pasma czasu rzeczywistego” (3) W „dynamicznych analizatorach sygnałów” — największy zakres częstotliwości, jaki analizator może przesłać na wyświetlacz lub do pamięci masowej, bez jakiejkolwiek przerwy w analizowaniu danych wejściowych. W przypadku analizatorów o więcej niż jednym kanale obliczenia należy przeprowadzić dla takiej konfiguracji kanałów, która daje największą „szerokość pasma czasu rzeczywistego”.

„Szybkość przesyłania danych cyfrowych” (5) Całkowita szybkość informacji w bitach, przesyłanych bezpośrednio na dowolnym typie nośnika. NB.: Zob. także „całkowita szybkość transmisji danych cyfrowych”.

„Ścieżki systemowe” (6) Przetworzone, skorelowane (połączenie radiolokacyjnych danych o celu z położeniem lecącego samolotu) i zaktualizowane dane dotyczące położenia lecącego samolotu, przekazane kontrolerom w ośrodku kontroli ruchu powietrznego.

„Przeciętna moc wyjściowa” (6) Całkowita energia wyjściowa „lasera” wyrażona w dżulach podzielona przez „czas trwania emisji lasera” w sekundach.

„Taśma” (1) Materiał zbudowany z przeplatanych lub jednakowo ukierunkowanych „włókien elementarnych”, „skrętek”, „rowingów”, „kabli” lub „przędz” itp., zazwyczaj impregnowany żywicą. NB.: „Skrętka” oznacza wiązkę „włókien elementarnych” (zazwyczaj ponad 200) uporządkowanych w przybliżeniu równolegle.

„Technologia” (wszystkie UOdT UdTJ) Specyficzny rodzaj informacji, niezbędny do „rozwoju”, „produkcji” lub „użytkowania” danego wyrobu. Informacja ta ma postać ‚danych technologicznych’ lub ‚pomocy technicznej’. NB.1: ‚Pomoc techniczna’ może przybierać takie formy, jak: przekazanie instrukcji, umiejętności, szkolenie, przekazanie wiedzy na temat eksploatacji oraz usługi konsultacyjne i może obejmować transfer ‚danych technologicznych’. NB.2: ‚Dane technologiczne’ mogą mieć formę odbitek, planów, wykresów, modeli, wzorów, tabel, projektów technicznych i opisów, podręczników i instrukcji w formie pisemnej lub zarejestrowanej na innych nośnikach lub urządzeniach, takich jak dyski, taśmy, pamięci wyłącznie do odczytu.

„Temperatura krytyczna” (1, 3, 6) „Temperatura krytyczna” (nazywana czasami „temperaturą przemiany”) danego materiału „nadprzewodzącego” jest temperaturą, w której materiał całkowicie traci oporność dla przepływu elektrycznego prądu stałego.

„Toksyny” (1, 2) Toksyny w postaci celowo wyizolowanych preparatów lub mieszanek, bez względu na sposób produkcji, różne od toksyn istniejących jako zanieczyszczenia innych materiałów, takich jak próbki patogenne, plony, żywność lub posiewy „mikroorganizmów”.

„Układ scalony warstwowy” (3) Układ ‚elementów obwodu’ i metalowych łączników, wytworzony techniką osadzania grubej lub cienkiej warstwy na ‚podłożu’ o właściwościach izolujących. NB.: ‚Element obwodu’: pojedyncza czynna lub bierna funkcjonalna część układu elektronicznego, np. jedna dioda, jeden tranzystor, jeden rezystor, jeden kondensator itp.

„Układ mikrokomputerowy” (3) „Monolityczny układ scalony” lub „wieloukład scalony”, w którego skład wchodzi jednostka arytmetyczno-logiczna (ALU) zdolna do realizacji instrukcji ogólnych, zawartych w pamięci wewnętrznej, na danych znajdujących się w pamięci wewnętrznej. NB.: Pamięć wewnętrzna może być wspomagana przez pamięć zewnętrzną.

„Układ mikroprocesorowy” (3) „Monolityczny układ scalony” lub „wieloukład scalony”, w którego skład wchodzi jednostka arytmetyczno-logiczna (ALU) zdolna do realizacji szeregu instrukcji ogólnych zawartych w pamięci zewnętrznej. NB.1: „Układ mikroprocesorowy” zazwyczaj nie jest wyposażony w integralną pamięć dostępną dla użytkownika, ale do realizacji jego funkcji logicznych może być wykorzystywana pamięć istniejąca w mikroukładzie. NB.2: Definicja ta obejmuje zespoły układów przeznaczone do pracy razem, w celu realizacji funkcji „układu mikroprocesorowego”.

„Układy aktywnego sterowania lotem” (7) Układy zapobiegające niepożądanym ruchom lub obciążeniom konstrukcji „samolotu” lub pocisku rakietowego dzięki autonomicznemu przetwarzaniu sygnałów z wielu czujników i wydawaniu niezbędnych poleceń do realizacji sterowania automatycznego.

„Układy czujników optycznych sterowania lotem” (7) Układ czujników optycznych, wykorzystujący promień „lasera” do dostarczania w czasie rzeczywistym danych sterowania lotem w celu ich przetwarzania na pokładzie.

„Ultraszybkie chłodzenie” (1) Technika ‚gwałtownego krzepnięcia’ polegająca na uderzaniu stopionego strumienia metalu w ochłodzony blok, w wyniku czego powstaje produkt w postaci płatków. NB.: „Gwałtowne krzepnięcie”: krzepnięcie roztopionego materiału podczas chłodzenia z szybkością powyżej 1 000 K/s.

„Ułamkowa szerokość pasma” (3) oznacza „szerokość chwilową pasma” podzieloną przez częstotliwość środkową, wyrażoną w procentach.

„Uprzednio separowane” (0, 1) Oddzielone dowolną techniką wzbogacania kontrolowanego izotopu.

„Uran naturalny” (0) Uran zawierający mieszaninę izotopów występujących w naturze.

„Uran wzbogacony w izotopy 235 lub 233” (0) Uran zawierający izotopy 235 lub 233, albo oba, w takich ilościach, że stosunek łącznej zawartości tych izotopów do izotopu 238 jest większy niż stosunek zawartości izotopu 235 do izotopu 238 występujący w naturze (stosunek izotopowy 0,71 procenta).

„Uran zubożony” (0) Uran, w którym zawartość izotopu 235 obniżono do ilości mniejszej niż w warunkach naturalnych.

„Urządzenia produkcyjne” (1, 7, 9) Oprzyrządowanie, szablony, przyrządy obróbkowe, trzpienie, formy, matryce, uchwyty, mechanizmy synchronizujące, urządzenie testujące, inne maszyny i ich wyposażenie, z ograniczeniem do urządzeń specjalnie przeznaczonych lub zmodyfikowanych z przeznaczeniem do „rozwoju” lub jednej albo więcej faz „produkcji”.

„Ustalony” (5) Algorytm kodowania lub kompresji, który nie może akceptować parametrów dostarczonych z zewnątrz (np. zmiennych do szyfrowania lub kluczy) i nie może być modyfikowany przez użytkownika.

„Użytkowanie” (wszystkie UOdT UdTJ) Praca, instalowanie (włącznie z montażem na miejscu), konserwacja (kontrola), naprawa, remonty i odnawianie.

„Widmo rozproszone” (5) Dowolna technika służąca do rozpraszania energii sygnału ze stosunkowo wąskiego kanału telekomunikacyjnego na dużo szersze widmo energii.

„Wieloukład scalony” (3) Dwa lub więcej „monolityczne układy scalone”, spojone ze wspólnym „podłożem”.

„Wielospektralne analizatory obrazowe” (6) Umożliwiają równoczesne lub szeregowe odbieranie danych obrazowych z dwóch lub więcej dyskretnych pasm spektralnych. Analizatory o więcej niż dwudziestu dyskretnych pasmach spektralnych są czasami nazywane hiperspektralnymi analizatorami obrazowymi.

„Włókno elementarne” (lub — włókno) (1) Najmniejszy inkrement włókna, zazwyczaj mający średnicę kilku mikrometrów.

„Wrzeciono wahadłowe” (2) Wrzeciono na narzędzia, zmieniające podczas procesu obróbki położenie kątowe swojej osi względem dowolnej innej osi.

„Współczynnik skalowania (żyroskopu lub akcelerometru)” (7) Stosunek zmiany wartości wyjściowej do zmiany wartości wejściowej, która ma być mierzona. Współczynnik skalowania jest na ogół szacowany jako pochylenie linii prostej, którą można poprowadzić metodą najmniejszych kwadratów pomiędzy punktami określającymi parametry wejściowe/wyjściowe, uzyskanymi poprzez cykliczną zmianę parametrów wejściowych w przedziale ich wartości.

„Wszystkie dostępne kompensacje” (2) Oznacza, że w celu zminimalizowania wszystkich systematycznych błędów pozycjonowania dla określonej obrabiarki ostatecznie uwzględniane są wszystkie możliwe do wykonania środki dostępne dla producenta.

„Wychylenie wstępne akcelerometru” (7) Średnia wartość wskazywana przez akcelerometr przez określony czas, mierzona w określonych warunkach ekploatacyjnych i niewykazująca współzależności z przyspieszeniem wejściowym ani z wejściową prędkością obrotową. Wychylenie wstępne akcelerometru wyrażone jest w [m/s2, g]. (Norma IEEE 528–2001). (Mikrogram równy jest 1 × 10–6 g).

„Wychylenie wstępne żyroskopu” (7) Średnia wartość wskazywana przez żyroskop przez określony czas, mierzona w określonych warunkach eksploatacyjnych i nie wykazująca współzależności z wejściową prędkością obrotową ani z przyspieszeniem wejściowym. Wychylenie wstępne akcelerometru wyrażone jest z reguły w stopniach na godzinę (o/h). (Norma IEEE 528–2001).

„Wykładzina wewnętrzna” (9) Warstwa pośrednia pomiędzy paliwem stałym a osłoną lub warstwą izolacyjną. Zazwyczaj jest to płynna polimerowa zawiesina materiału ogniotrwałego lub izolacyjnego, np. węgiel z wypełniaczem polibutadienowym zakończonym grupami hydroksylowymi (HTPB) lub innym polimerem z dodatkiem środków utrwalających, rozpylonych lub rozsmarowanych na wewnętrznej powierzchni osłony.

„Wytrzymałość właściwa na rozciąganie” (0, 1, 9) Wytrzymałość na rozciąganie w paskalach, równoważnych N/m2, podzielona przez masę właściwą w N/m3, mierzona w temperaturze (296 ±2) K (23 ±2) °C i przy wilgotności względnej (50 ±5) %.

„Wzmacnianie obrazu” (4) Przetwarzanie obrazów zawierających informacje, uzyskanych ze źródeł zewnętrznych, za pomocą algorytmów, takich jak kompresja czasu, filtrowanie, wyciąganie, selekcja, korelacja, splatanie lub przemieszczanie pomiędzy domenami (np. za pomocą szybkiej transformacji Fouriera lub transformacji Walsha). Nie obejmuje algorytmów, w których stosowane są wyłącznie przekształcenia liniowe lub obrotowe pojedynczego obrazu, takie jak przesunięcie, ekstrahowanie jakiejś cechy, rejestracja lub fałszywe barwienie.

„Wzmocnienie optyczne” (5) W telekomunikacji optycznej technika wzmacniania polegająca na uzyskiwaniu sygnałów optycznych generowanych przez oddzielne źródło optyczne, bez ich przetwarzania na sygnały elektryczne, tj. za pomocą półprzewodnikowych wzmacniaczy optycznych lub światłowodowych wzmacniaczy luminescencyjnych.

„Zasięg przyrządowy” (6) Jednoznacznie określony zasięg radaru.

„Zespół elektroniczny” (2, 3, 4, 5) Pewna liczba elementów elektronicznych (tj. ‚układów elementarnych’, ‚elementów dyskretnych’, układów scalonych itp.) połączonych ze sobą w celu realizacji określonej(-ych) funkcji, wymienialna w całości, która zazwyczaj może być demontowana. NB.1: ‚Element obwodu’: pojedyncza czynna albo bierna funkcjonalna część układu elektronicznego, np. jedna dioda, jeden tranzystor, jeden rezystor, jeden kondensator itp. NB.2: ‚Element dyskretny’: oddzielnie obudowany ‚układ elementarny’ z własnymi końcówkami wyjściowymi.

„Ze sterowaniem zaprogramowanym w pamięci” (2, 3, 8) Sterowanie za pomocą instrukcji zaprogramowanych w pamięci elektronicznej, które procesor może realizować w celu kierowania parametrami uprzednio określonych funkcji. NB.: Urządzenie może być urządzeniem „ze sterowaniem zaprogramowanym w pamięci”, bez względu na to, czy pamięć elektroniczna jest wewnętrzna, czy też zewnętrzna względem urządzenia.

„Zgrzewanie dyfuzyjne” (1, 2, 9) Łączenie molekularne w stanie stałym co najmniej dwóch oddzielnych metali w jeden element, przy czym wytrzymałość miejsca połączenia jest równa wytrzymałości najsłabszego z materiałów.

„Związki III/V” (3): Substancje polikrystaliczne, binarne lub złożone substancje monokrystaliczne składające się z pierwiastków grupy IIIA i VA układu okresowego pierwiastków (np. arsenek galu, arsenek galu i glinu, fosforek indu).

„Zwierciadła odkształcalne” (6) (Określa się je również adaptacyjnymi zwierciadłami optycznymi). Są to zwierciadła mające: jedną ciągłą odbijającą powierzchnię optyczną, którą można dynamicznie odkształcać za pomocą pojedynczych momentów lub sił, kompensując w ten sposób zniekształcenia fal optycznych padających na zwierciadło, lub wiele odbijających elementów optycznych, które można oddzielnie i dynamicznie przemieszczać w inne położenie za pomocą działających na nie momentów lub sił, kompensując w ten sposób zniekształcenia fal optycznych padających na zwierciadło.

AKRONIMY I SKRÓTY UŻYWANE W NINIEJSZYM ZAŁĄCZNIKU

Akronimy lub skróty użyte jako zdefiniowany termin znajdują się w „Definicjach terminów użytych w niniejszym załączniku”.







Akronim lub skrót Znaczenie ABEC Komitet Inżynierów Łożysk Pierścieniowych AGMA Amerykańskie Stowarzyszenie Producentów Przekładni AHRS układy informujące o położeniu i kursie AISI Amerykański Instytut Żelaza i Stali ALU jednostka arytmetyczno-logiczna ANSI Amerykański Narodowy Instytut Normalizacji ASTM Amerykańskie Towarzystwo Materiałoznawcze ATC kontrola ruchu lotniczego AVLIS instalacje do rozdzielania izotopów za pomocą „laserów” w parach atomowych CAD projektowanie wspomagane komputerowo CAS Serwis Dokumentacji Chemicznej CCITT Międzynarodowy Komitet Konsultacyjny Telegraficzny i Telefoniczny CDU jednostka sterowania i wyświetlania CEP krąg równego prawdopodobieństwa CNTD rozkład termiczny z regulowanym zarodkowaniem CRISLA reakcja chemiczna wywołana selektywną laserową aktywacją izotopów CVD osadzanie chemiczne z pary CW wojna chemiczna (CW) (dotyczy laserów) fala ciągła (w laserach) DME radiodalmierz DS ukierunkowane krzepnięcie EB-PVD fizyczne osadzanie pary z wiązką elektronów EBU Europejska Unia Nadawców ECM elektromechaniczne techniki obróbki ECR rezonans elektronowo-cyklotronowy EDM elektroiskrowe obrabiarki EEPROMS elektronicznie wymazywalna programowana pamięć tylko do odczytu EIA Stowarzyszenie Przemysłu Elektronicznego EMC kompatybilność elektromagnetyczna ETSI Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych FFT szybka transformata Fouriera GLONASS globalny system nawigacji satelitarnej GPS globalny system lokalizacji HBT tranzystory heterobipolarne HDDR cyfrowy zapis magnetyczny z dużą gęstością HEMT tranzystory o wysokiej ruchliwości elektronów ICAO Międzynarodowa Organizacja Lotnictwa Cywilnego IEC Międzynarodowa Komisja Elektrotechniczna IEEE Instytut Inżynierów Elektryki i Elektroniki IFOV chwilowe pole widzenia ILS system lądowania na przyrządy IRIG grupa oprzyrządowania międzyzakresowego ISA międzynarodowa atmosfera wzorcowa ISAR radar z odwróconą syntezą apertury ISO Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna ITU Międzynarodowy Związek Telekomunikacyjny JIS Japońska Norma Przemysłowa JT Joule-Thomson LIDAR radar optyczny LRU liniowy element wymienny MAC kod uwierzytelniania wiadomości Mach stosunek prędkości obiektu do prędkości dźwięku (od nazwiska Ernsta Macha) MLIS instalacje do rozdzielania izotopów za pomocą „laserów” molekularnych MLS mikrofalowe systemy lądowania MOCVD osadzanie z par lotnych związków metaloorganicznych MRI tworzenie obrazów za pomocą rezonansu magnetycznego MTBF średni czas międzyawaryjny Mtops milion teoretycznych operacji na sekundę MTTF średni czas do awarii NBC jądrowy, biologiczny i chemiczny NDT badanie nieniszczące PAR urządzenia radiolokacyjne dokładnego podejścia do lądowania PIN osobisty numer identyfikacyjny ppm części na milion PSD gęstość widmowa mocy QAM modulacja kwadraturowa RF częstotliwość radiowa SACMA Stowarzyszenie Dostawców Wysokojakościowych Materiałów Kompozytowych SAR radar z syntezą apertury SC monokryształ SLAR radar pokładowy obserwacji bocznej SMPTE Stowarzyszenie Inżynierów Filmowych i Telewizyjnych SRA warsztatowy zespół wymienny SRAM statyczna pamięć o dostępie swobodnym SRM metody zalecane przez SACMA SSB pojedyncza wstęga boczna SSR radar wtórnego nadzorowania TCSEC kryteria oszacowania poufnych systemów komputerowych TIR całkowity wskazany odczyt UV nadfiolet UTS jednostkowa wytrzymałość na rozciąganie VOR radiolatarnia kierunkowa wysokiej częstotliwości YAG granat itrowo-aluminiowy

KATEGORIA 0

MATERIAŁY, INSTALACJE I URZĄDZENIA JĄDROWE

0ASystemy, urządzenia i części

0A001Następujące ‚reaktory jądrowe’ oraz specjalnie zaprojektowane lub przystosowane do użytkowania z nimi urządzenia i podzespoły:

a) ‚reaktory jądrowe’ zdolne do pracy w taki sposób, żeby mogła w nich przebiegać kontrolowana, samopodtrzymująca się reakcja łańcuchowa;

b) metalowe zbiorniki lub główne części do nich, także wykonane prototypowo w warsztatach, specjalnie zaprojektowane lub przystosowane do umieszczania w nich rdzenia ‚reaktora jądrowego’, w tym górne pokrywy zbiornika ciśnieniowego reaktora;

c) urządzenia manipulacyjne specjalnie zaprojektowane lub przystosowane do załadunku i wyładunku elementów paliwowych ‚reaktorów jądrowych’;

d) pręty regulacyjne specjalnie zaprojektowane lub przystosowane do sterowania procesem rozszczepienia w ‚reaktorze jądrowym’, odpowiednie elementy nośne lub zawieszenia, mechanizmy napędu oraz prowadnice rurowe do prętów regulacyjnych;

e) przewody ciśnieniowe reaktora specjalnie zaprojektowane lub wykonane z przeznaczeniem na elementy paliwowe i chłodziwo w ‚reaktorze jądrowym’, wytrzymałe na ciśnienia eksploatacyjne powyżej 5,1 MPa;

f) cyrkon metaliczny lub jego stopy w postaci rur lub zespołów rur specjalnie zaprojektowanych lub wykonanych z przeznaczeniem do ‚reaktorów jądrowych’, w których stosunek wagowy hafnu do cyrkonu wynosi poniżej 1:500;

g) pompy pierwotnego obiegu specjalnie zaprojektowane lub wykonane z przeznaczeniem do przetaczania chłodziwa w ‚reaktorach jądrowych’;

h) ‚zespoły wewnętrzne reaktora’ specjalnie zaprojektowane lub wykonane z przeznaczeniem do pracy w ‚reaktorze jądrowym’, w tym elementy nośne rdzenia, kanały paliwowe, osłony termiczne, przegrody, siatki dystansujące rdzenia i płyty rozpraszające; Uwaga: W pozycji 0A001.h ‚zespoły wewnętrzne reaktora’ oznaczają dowolną większą strukturę wewnątrz zbiornika reaktora wypełniającą jedną lub więcej funkcji, takich jak podtrzymywanie rdzenia, utrzymywanie osiowania elementów paliwowych, kierowanie przepływem chłodziwa w obiegu pierwotnym, zapewnienie osłon radiacyjnych zbiornika reaktora i oprzyrządowania wewnątrzrdzeniowego.

i) wymienniki ciepła (wytwornice pary) specjalnie zaprojektowane lub przystosowane do stosowania w obiegu pierwotnym ‚reaktora jądrowego’;

j) aparatura do detekcji i pomiaru promieniowania neutronowego specjalnie zaprojektowana lub przystosowana do określenia poziomu strumienia neutronów wewnątrz rdzenia ‚reaktora jądrowego’.

0BUrządzenia testujące, kontrolne i produkcyjne

0B001Następujące instalacje do separacji izotopów z „uranu naturalnego”, „uranu zubożonego” i „specjalnych materiałów rozszczepialnych” oraz urządzenia specjalnie do nich zaprojektowane lub wykonane:

a) następujące instalacje specjalnie przeznaczone do separacji izotopów „uranu naturalnego”, „uranu zubożonego” oraz „specjalnych materiałów rozszczepialnych”: 1) instalacje do rozdzielania gazów metodą wirowania; 2) instalacje do dyfuzyjnego rozdzielania gazów; 3) instalacje do rozdzielania metodami aerodynamicznymi; 4) instalacje do rozdzielania metodami wymiany chemicznej; 5) instalacje do rozdzielania techniką wymiany jonów; 6) instalacje do rozdzielania izotopów w postaci par metalu za pomocą „laserów”; 7) instalacje do rozdzielania izotopów w postaci molekularnej za pomocą „laserów”; 8) instalacje do rozdzielania metodami plazmowymi; 9) instalacje do rozdzielania metodami elektromagnetycznymi;

b) następujące wirówki gazowe oraz zespoły i urządzenia, specjalnie zaprojektowane lub wykonane do stosowania w procesach wzbogacania metodą wirowania gazów: Uwaga: W pozycji 0B001.b ‚materiał o wysokim stosunku wytrzymałości mechanicznej do gęstości’ oznacza którekolwiek z poniższych: a) stal maraging o wytrzymałości na rozciąganie równej 2 050 MPa lub większej; b) stopy aluminium o wytrzymałości na rozciąganie równej 460 MPa lub większej; lub c) „materiały włókniste lub włókienkowe” o „module właściwym” powyżej 3,18 × 106 m i „wytrzymałości właściwej na rozciąganie” powyżej 76,2 × 103 m. 1) wirówki gazowe; 2) kompletne zespoły rotorów; 3) cylindryczne zespoły rotorów o grubości 12 mm lub mniejszej, średnicy od 75 do 400 mm, wykonane z ‚materiałów o wysokim stosunku wytrzymałości mechanicznej do gęstości’; 4) pierścienie lub mieszki ze ściankami o grubości 3 mm lub mniejszej i średnicy od 75 mm do 400 mm przeznaczone do lokalnego osadzenia cylindra wirnika albo do połączenia ze sobą wielu cylindrów wirników, wykonane z ‚materiałów o wysokim stosunku wytrzymałości mechanicznej do gęstości’; 5) deflektory o średnicy od 75 mm do 400 mm przeznaczone do instalowania wewnątrz cylindra wirnika odśrodkowego, wykonane z ‚materiałów o wysokim stosunku wytrzymałości mechanicznej do gęstości’; 6) pokrywy górne lub dolne o średnicy od 75 mm do 400 mm pasujące do końców cylindra wirnika, wykonane z ‚materiałów o wysokim stosunku wytrzymałości mechanicznej do gęstości’; 7) łożyska na poduszce magnetycznej składające się z pierścieniowego magnesu zawieszonego w obudowie wykonanej z „materiałów odpornych na korozyjne działanie UF6” lub chronionej takimi materiałami, zawierającej wewnątrz czynnik tłumiący i posiadające magnes sprzężony z nabiegunnikiem lub drugim magnesem osadzonym w pokrywie górnej wirnika; 8) specjalnie wykonane łożyska składające się z zespoł