02013L0034 — PL — 21.12.2021 — 003.001

Dokument ten służy wyłącznie do celów informacyjnych i nie ma mocy prawnej. Unijne instytucje nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za jego treść. Autentyczne wersje odpowiednich aktów prawnych, włącznie z ich preambułami, zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej i są dostępne na stronie EUR-Lex. Bezpośredni dostęp do tekstów urzędowych można uzyskać za pośrednictwem linków zawartych w dokumencie

►B DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2013/34/UE z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie rocznych sprawozdań finansowych, skonsolidowanych sprawozdań finansowych i powiązanych sprawozdań niektórych rodzajów jednostek, zmieniająca dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/43/WE oraz uchylająca dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG (Tekst mający znaczenie dla EOG) (Dz.U. L 182 z 29.6.2013, s. 19)

zmieniona przez:









▼B

DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2013/34/UE

z dnia 26 czerwca 2013 r.

w sprawie rocznych sprawozdań finansowych, skonsolidowanych sprawozdań finansowych i powiązanych sprawozdań niektórych rodzajów jednostek, zmieniająca dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2006/43/WE oraz uchylająca dyrektywy Rady 78/660/EWG i 83/349/EWG

(Tekst mający znaczenie dla EOG)







ROZDZIAŁ 1

ZAKRES, DEFINICJE ORAZ KATEGORIE JEDNOSTEK I GRUP

Artykuł 1

Zakres

1. Środki koordynacyjne określone w niniejszej dyrektywie stosuje się do przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich w odniesieniu do rodzajów jednostek wymienionych: a) w załączniku I; b) w załączniku II, w przypadku gdy wszyscy bezpośredni lub pośredni wspólnicy w danej jednostce ponoszący zasadniczo nieograniczoną odpowiedzialność majątkową faktycznie ponoszą ograniczoną odpowiedzialność z uwagi na fakt, iż wspólnicy ci są jednostkami, które: (i) należą do rodzajów wymienionych w załączniku I, lub (ii) nie podlegają prawu państwa członkowskiego, ale mają formę prawną porównywalną do tych wymienionych w załączniku I.

▼M3

1a. Środki koordynacyjne określone w art. 48a–48e i art. 51 stosuje się również do przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych państw członkowskich odnoszących się do oddziałów utworzonych w danym państwie członkowskim przez jednostkę, która nie podlega prawu państwa członkowskiego, lecz której forma prawna jest porównywalna z rodzajami jednostek wymienionymi w załączniku I. Art. 2 stosuje się w odniesieniu do tych oddziałów w zakresie, w jakim art. 48a–48e i art. 51 mają zastosowanie do takich oddziałów.

▼B

2. Państwa członkowskie informują Komisję w rozsądnym terminie o zmianach wprowadzanych w swych przepisach krajowych w odniesieniu do rodzajów jednostek, które to zmiany mogą mieć wpływ na prawidłowość informacji zawartych w załączniku I lub w załączniku II. W takim przypadku Komisja jest uprawniona do dostosowywania, w drodze aktów delegowanych przyjmowanych zgodnie z art. 49, wykazów jednostek zawartych w załącznikach I i II.

Artykuł 2

Definicje

Do celów niniejszej dyrektywy zastosowanie mają następujące definicje:

1) „jednostki interesu publicznego” oznaczają jednostki, objęte zakresem zastosowania art. 1, które: a) są regulowane prawem państwa członkowskiego i których zbywalne papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym któregokolwiek państwa członkowskiego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 14 dyrektywy 2004/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie rynków instrumentów finansowych ( 1 ); b) są instytucjami kredytowymi zdefiniowanymi w art. 4 pkt 1 dyrektywy 2006/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie podejmowania i prowadzenia działalności przez instytucje kredytowe ( 2 ), innymi niż instytucje, o których mowa w art. 2 tej dyrektywy; c) są zakładami ubezpieczeń w rozumieniu art. 2 ust. 1 dyrektywy Rady 91/674/EWG z dnia 19 grudnia 1991 r. w sprawie rocznych i skonsolidowanych sprawozdań finansowych zakładów ubezpieczeń ( 3 ); lub d) są wyznaczone przez państwa członkowskie jako jednostki interesu publicznego, na przykład jednostki o istotnym znaczeniu publicznym ze względu na charakter prowadzonej przez nie działalności, ich wielkość lub liczbę zatrudnionych pracowników;

2) „udział kapitałowy” oznacza prawa do kapitału innych jednostek – niezależnie od tego, czy jest udokumentowane w formie świadectw – które, tworząc trwałe powiązanie z tymi jednostkami, ma przyczyniać się do działalności jednostki posiadającej takie prawa. Uznaje się, że posiadanie części kapitału innej jednostki stanowi udział kapitałowy, jeżeli przekracza wyrażony procentowo próg ustalony przez państwa członkowskie, który nie może być wyższy niż 20 %;

3) „podmiot powiązany” ma takie samo znaczenie jak w międzynarodowych standardach rachunkowości przyjętych zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości ( 4 );

4) „aktywa trwałe” oznaczają te składniki majątku, które są przeznaczone do stałego użytkowania w celu prowadzenia działalności przez daną jednostkę;

5) „przychody netto ze sprzedaży” oznaczają kwoty pochodzące ze sprzedaży produktów oraz świadczenia usług po odliczeniu rabatów i podatku od wartości dodanej oraz innych podatków bezpośrednio związanych z obrotem;

6) „cena zakupu” oznacza cenę należną i ewentualne koszty dodatkowe pomniejszone o ewentualne dodatkowe redukcje kosztu nabycia;

7) „koszt wytworzenia” oznacza cenę zakupu surowców, materiałów oraz inne koszty bezpośrednio związane z danym produktem. Państwa członkowskie zezwalają lub nakazują, aby uwzględnić rozsądną część kosztów stałych lub zmiennych kosztów pośrednich, które są pośrednio związane z danym produktem w zakresie, w jakim koszty te dotyczą danego okresu produkcji. Kosztów dystrybucji nie zalicza się do kosztu wytworzenia;

8) „korekta wartości” oznacza korekty, których celem jest uwzględnienie zmian wartości poszczególnych składników aktywów, ustalonych według stanu na dzień bilansowy, niezależnie od tego, czy dana zmiana wartości jest ostateczna, czy nie;

9) „jednostka dominująca” oznacza jednostkę, która kontroluje co najmniej jedną jednostkę zależną;

10) „jednostka zależna” oznacza jednostkę kontrolowaną przez jednostkę dominującą, w tym dowolną jednostkę zależną jednostki dominującej najwyższego szczebla;

11) „grupa” oznacza jednostkę dominującą i wszystkie jej jednostki zależne;

12) „jednostki powiązane” oznaczają co najmniej dwie dowolne jednostki w ramach grupy;

13) „jednostka stowarzyszona” oznacza jednostkę, w której inna jednostka ma udział kapitałowy i na której politykę operacyjną i finansową ta druga jednostka wywiera znaczący wpływ. Uznaje się, że jednostka wywiera znaczący wpływ na inną jednostkę, jeżeli posiada co najmniej 20 % praw głosu akcjonariuszy lub wspólników w tej innej jednostce;

14) „jednostki inwestycyjne” oznaczają: a) jednostki, których wyłącznym przedmiotem działalności jest inwestowanie posiadanych przez nie środków finansowych w różnego rodzaju papiery wartościowe, nieruchomości i inne aktywa wyłącznie w celu rozłożenia ryzyka inwestycyjnego i osiągania korzyści przez akcjonariuszy z wyników zarządzania ich majątkiem, b) jednostki powiązane z jednostkami inwestycyjnymi o stałym kapitale, jeżeli wyłącznym celem działalności takich powiązanych jednostek jest nabywanie w pełni opłaconych akcji emitowanych przez te jednostki inwestycyjne bez uszczerbku dla art. 22 ust. 1 lit. h) dyrektywy 2012/30/UE;

15) „finansowe jednostki holdingowe” oznaczają jednostki, których wyłącznym przedmiotem działalności jest nabywanie udziałów w innych jednostkach oraz zarządzanie tymi udziałami i osiąganie z nich zysków, bez angażowania się bezpośrednio lub pośrednio w zarządzanie tymi jednostkami, bez uszczerbku dla ich praw jako akcjonariuszy;

16) „istotny” oznacza status informacji, w przypadku których można słusznie oczekiwać, że ich pominięcie lub nieprawidłowość mogą wpływać na decyzje podejmowane przez użytkowników na podstawie sprawozdań finansowych danej jednostki. Istotność poszczególnych pozycji ocenia się w kontekście innych podobnych pozycji.

Artykuł 3

Kategorie jednostek i grup

1. Państwa członkowskie, stosując jedną lub więcej możliwości przewidzianych w art. 36, definiują mikrojednostki jako jednostki, które na dzień bilansowy nie przekraczają limitów w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 350 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 700 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 10.

2. Małe jednostki to jednostki, które na dzień bilansowy nie przekraczają limitów w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 4 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 8 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 50.

Państwa członkowskie mogą określić progi przekraczające progi przewidziane w lit. a) i b) akapitu pierwszego. Niemniej jednak progi nie mogą przekraczać 6 000 000 EUR dla sumy bilansowej i 12 000 000 EUR w odniesieniu do przychodów netto ze sprzedaży.

3. Średnie jednostki to jednostki, które nie są mikrojednostkami ani małymi jednostkami i które na dzień bilansowy nie przekraczają limitów w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 20 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 40 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 250.

4. Duże jednostki to jednostki, które na dzień bilansowy przekraczają co najmniej dwa z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 20 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 40 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 250.

5. Małe grupy to grupy, w których skład wchodzą jednostki dominujące i zależne, które mają być objęte konsolidacją i które – w ujęciu skonsolidowanym – na dzień bilansowy jednostki dominującej nie przekraczają limitów w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 4 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 8 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 50.

Państwa członkowskie mogą określić progi przekraczające progi przewidziane w lit. a) i b) akapitu pierwszego. Niemniej jednak progi nie mogą przekraczać 6 000 000 EUR dla sumy bilansowej i 12 000 000 EUR w odniesieniu do przychodów netto ze sprzedaży.

6. Średnie grupy to grupy niebędące małymi grupami, w których skład wchodzą jednostki dominujące i zależne, które mają być objęte konsolidacją i które – w ujęciu skonsolidowanym – na dzień bilansowy jednostki dominującej nie przekraczają limitów w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 20 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 40 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 250.

7. Duże grupy to grupy, w których skład wchodzą jednostki dominujące i zależne, które mają być objęte konsolidacją i które – w ujęciu skonsolidowanym – na dzień bilansowy jednostki dominującej przekraczają limity w przypadku co najmniej dwóch z trzech następujących kryteriów: a) suma bilansowa: 20 000 000 EUR; b) przychody netto ze sprzedaży: 40 000 000 EUR; c) średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym: 250.

8. Państwa członkowskie zezwalają, aby przy obliczaniu limitów określonych w ust. 5–7 niniejszego artykułu nie dokonywano kompensowania, o którym w art. 24 ust. 3, i żadnej eliminacji wynikającej z art. 24 ust. 7. W takich przypadkach limity dotyczące kryteriów odnoszących się do sumy bilansowej i przychodów netto ze sprzedaży zwiększa się o 20 %.

9. W przypadku państw członkowskich, które dotychczas nie przyjęły euro, kwotę w walucie krajowej równoważną kwotom określonym w ust. 1–7 oblicza się przy zastosowaniu kursu walutowego opublikowanego w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu wejścia w życie jakiejkolwiek dyrektywy ustanawiającej te kwoty.

W celu przeliczenia na waluty krajowe państw członkowskich, które dotychczas nie przyjęły euro, kwoty w euro wyszczególnione w ust. 1, 3, 4, 6 i 7 mogą być zwiększone lub zmniejszone o nie więcej niż 5 %, aby otrzymać zaokrąglone kwoty wyrażone w walutach krajowych.

10. Jeżeli na dzień bilansowy jednostka lub grupa przekracza lub przestaje przekraczać limity dwóch z trzech kryteriów wskazanych w ust. 1–7, fakt ten wpływa na zastosowanie odstępstw ustanowionych niniejszą dyrektywą wyłącznie wtedy, gdy ma to miejsce w ciągu dwóch kolejnych lat obrotowych.

11. Na sumę bilansową, o której mowa w ust. 1–7 niniejszego artykułu, składa się całkowita wartość składników aktywów wymienionych w lit. A–E po stronie aktywów we wzorze określonym w załączniku III lub składników aktywów wymienionych w lit. A–E we wzorze określonym w załączniku IV.

12. Przy obliczaniu progów w ust. 1–7 państwa członkowskie mogą wymagać uwzględnienia przychodów z innych źródeł w przypadku jednostek, których nie dotyczy pozycja „przychody netto ze sprzedaży”. Państwa członkowskie mogą wymagać, by jednostki dominujące obliczały swoje progi w ujęciu skonsolidowanym, a nie indywidualnym. Państwa członkowskie mogą również wymagać, by jednostki powiązane obliczały swoje progi w ujęciu skonsolidowanym lub zagregowanym, w przypadku gdy jednostki takie zostały ustanowione w wyłącznym celu uniknięcia prezentowania określonych informacji.

13. W celu uwzględnienia wpływu inflacji Komisja co najmniej co pięć lat dokonuje przeglądu i, w stosownym przypadku, zmienia – w drodze aktów delegowanych przyjmowanych zgodnie z art. 49 – progi, o których mowa w ust. 1–7 niniejszego artykułu, z uwzględnieniem miar inflacji publikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej .







ROZDZIAŁ 2

OGÓLNE PRZEPISY I ZASADY

Artykuł 4

Przepisy ogólne

1. Roczne sprawozdanie finansowe stanowi złożoną całość składającą się – w przypadku każdej jednostki – co najmniej z następujących elementów: bilansu, rachunku zysków i strat oraz informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

Państwa członkowskie mogą wprowadzić wymóg, aby jednostki niebędące małymi jednostkami włączały do rocznych sprawozdań finansowych także inne sprawozdania oprócz dokumentów, o których mowa w akapicie pierwszym.

2. Roczne sprawozdanie finansowe sporządza się w sposób zrozumiały i zgodny z przepisami niniejszej dyrektywy.

3. Roczne sprawozdanie finansowe przedstawia w sposób prawdziwy i rzetelny stan aktywów i pasywów jednostki, jej sytuację finansową oraz wynik finansowy. W przypadku gdy stosowanie niniejszej dyrektywy jest niewystarczające do przedstawienia w sposób prawdziwy i rzetelny stanu aktywów i pasywów jednostki, jej sytuacji finansowej oraz wyniku finansowego, wszelkie takie dalsze informacje konieczne do spełnienia tego wymogu podaje się w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

4. Jeżeli w wyjątkowych przypadkach stosowanie któregokolwiek przepisu niniejszej dyrektywy jest sprzeczne z obowiązkiem określonym w ust. 3, należy nie stosować takiego przepisu w celu prawdziwego i rzetelnego przedstawienia stanu aktywów i pasywów jednostki, jej sytuacji finansowej i wyniku finansowego. Niezastosowanie któregokolwiek z tych przepisów jest ujawniane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz ze stosownym uzasadnieniem oraz określeniem wpływu na aktywa i pasywa jednostki, jej sytuację finansową i wynik finansowy.

Państwa członkowskie mogą określić wspomniane wyjątkowe przypadki i ustanowić stosowne zasady szczególne, które mają w takich przypadkach zastosowanie.

5. Państwa członkowskie mogą wymagać, aby jednostki niebędące małymi jednostkami ujawniały w swoich rocznych sprawozdaniach finansowych bardziej szczegółowe informacje, niż te wymagane na mocy niniejszej dyrektywy.

6. Na zasadzie odstępstwa od ust. 5 państwa członkowskie mogą wymagać sporządzania, ujawniania i ogłaszania przez małe jednostki informacji zawartych w sprawozdaniach finansowych, które to informacje wykraczają poza wymogi niniejszej dyrektywy, pod warunkiem że wszelkie takie informacje są gromadzone w ramach jednego zintegrowanego systemu sprawozdawczości, a wymóg dotyczący ujawniania informacji jest zawarty w krajowych przepisach podatkowych wyłącznie do celów poboru podatków. Informacje wymagane zgodnie z niniejszym ustępem wykazuje się w stosownej części sprawozdania finansowego.

7. Państwa członkowskie przekazują Komisji wszelkie dodatkowe informacje, których wymagają na mocy ust. 6 przy transpozycji niniejszej dyrektywy i wprowadzeniu do prawa krajowego nowych wymogów na mocy ust. 6.

8. Państwa członkowskie stosujące elektroniczne rozwiązania do przedkładania i ogłaszania rocznych sprawozdań finansowych zapewniają, by na małe jednostki nie nakładano wymogu ogłaszania – zgodnie z rozdziałem 7 –dodatkowych informacji wymaganych na mocy krajowych przepisów podatkowych, zgodnie z ust. 6.

Artykuł 5

Ogólne ujawnianie informacji

W dokumencie zawierającym sprawozdanie finansowe podaje się nazwę jednostki i informacje określone w art. 5 lit. a) i b) dyrektywy 2009/101/WE.

Artykuł 6

Ogólne zasady sprawozdawczości finansowej

1. Pozycje prezentowane w rocznym i skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym są ujmowane i wyceniane zgodnie z następującymi zasadami ogólnymi: a) przyjmuje się, że jednostka będzie kontynuować działalność; b) zasady polityki rachunkowości i podstawy wyceny są stosowane konsekwentnie w kolejnych latach obrotowych; c) ujmowanie i wycena odbywają się zgodnie z zasadą ostrożnej wyceny, w szczególności: (i) ujmować można jedynie zyski wypracowane na dzień bilansowy, (ii) należy ująć wszystkie zobowiązania powstałe w trakcie danego lub poprzedniego roku obrotowego, nawet jeśli informacje o takich zobowiązaniach zostaną uzyskane dopiero w okresie między dniem bilansowym a dniem sporządzenia bilansu, oraz (iii) należy ująć wszelkie ujemne korekty wartości, niezależnie od tego, czy wynikiem finansowym roku obrotowego jest zysk, czy też strata; d) kwoty ujęte w bilansie oraz rachunku zysków i strat są obliczane zgodnie z zasadą memoriału; e) bilans otwarcia na początek każdego roku obrotowego odpowiada bilansowi zamknięcia na zakończenie poprzedniego roku obrotowego; f) składniki pozycji aktywów i pasywów są wyceniane osobno; g) zabrania się dokonywania jakichkolwiek kompensat między pozycjami aktywów i pasywów lub między pozycjami przychodów i kosztów; h) pozycje rachunku zysków i strat oraz bilansu są ujmowane i prezentowane z uwzględnieniem treści ekonomicznej danej transakcji lub umowy; i) pozycje ujęte w sprawozdaniu finansowym są wyceniane zgodnie z zasadą ceny zakupu lub kosztu wytworzenia; oraz j) wymogi określone w niniejszej dyrektywie w odniesieniu do ujmowania, wyceny, prezentacji, ujawniania i konsolidacji nie muszą być stosowane, gdy ich przestrzeganie jest nieistotne.

2. Niezależnie od przepisów ust. 1 lit. g) państwa członkowskie mogą w określonych przypadkach zezwolić lub nakazać, by jednostki dokonywały kompensat między pozycjami aktywów i pasywów lub między pozycjami przychodów i kosztów, pod warunkiem że kwoty podlegające kompensacji są w informacjach dodatkowych do sprawozdań finansowych wyrażone jako kwoty brutto.

3. Państwa członkowskie mogą zwolnić jednostki z wymogów ust. 1 lit. h).

4. Państwa członkowskie mogą ograniczyć zakres ust. 1 lit. j) do prezentacji i ujawnień.

5. Poza kwotami ujmowanymi zgodnie z ust. 1 lit. c) ppkt (ii) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby ujmowane były wszystkie dające się przewidzieć zobowiązania i potencjalne straty powstałe w trakcie danego lub poprzedniego roku obrotowego, nawet jeśli informacje o takich zobowiązaniach lub stratach zostaną uzyskane dopiero w okresie między dniem bilansowym a dniem sporządzenia bilansu.

Artykuł 7

Alternatywna podstawa wyceny aktywów trwałych według wartości zaktualizowanej

1. W drodze odstępstwa od art. 6 ust. 1 lit. i) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby w odniesieniu do wszystkich jednostek lub określonych kategorii jednostek wycena aktywów trwałych odbywała się według wartości zaktualizowanej. W przypadku gdy prawo krajowe przewiduje wycenę według wartości zaktualizowanej, definiuje także jej zakres przedmiotowy oraz granice i zasady jej stosowania.

2. W przypadku gdy stosowany jest ust. 1, kwota różnicy między wyceną według ceny zakupu lub kosztu wytworzenia a wyceną według wartości zaktualizowanej zostaje wpisana w bilansie do kapitału z aktualizacji wyceny w rubryce „Kapitał własny”.

Kapitał z aktualizacji wyceny może być kapitalizowany w całości lub części w dowolnym momencie.

Kapitał z aktualizacji wyceny jest zmniejszany, gdy przeniesione do niego kwoty nie są już potrzebne do zastosowania aktualizacji wyceny jako podstawy księgowania. Państwa członkowskie mogą ustanowić przepisy regulujące wykorzystanie kapitału z aktualizacji wyceny, z zastrzeżeniem że z kapitału z aktualizacji wyceny można dokonywać przenoszenia kwot do rachunku zysków i strat tylko wtedy, gdy przenoszone kwoty zostały uprzednio ujęte jako koszty w rachunku zysków i strat lub odzwierciedlają wzrost wartości, który został faktycznie zrealizowany. Żadna z części kapitału z aktualizacji wyceny nie podlega podziałowi, bezpośrednio ani pośrednio, chyba że część ta stanowi faktycznie zrealizowane zyski.

Z wyjątkiem sytuacji opisanych w akapitach drugim i trzecim niniejszego ustępu kapitał z aktualizacji wyceny nie może zostać zmniejszony.

3. Korekty wartości obliczane są co roku na podstawie wartości zaktualizowanej. Jednakże w drodze odstępstwa od art. 9 i 13 państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby w odpowiednich pozycjach, zgodnie z wzorami określonymi w załącznikach V i VI, wykazywana była jedynie kwota korekt wartości wynikających z zastosowania ceny zakupu lub kosztu wytworzenia jako podstawy wyceny oraz aby różnica wynikająca z wyceny według wartości zaktualizowanej zgodnie z niniejszym artykułem była wykazywana osobno w tych wzorach.

Artykuł 8

Alternatywna podstawa wyceny według wartości godziwej

1. W drodze odstępstwa od art. 6 ust. 1 lit. i) oraz z zastrzeżeniem warunków określonych w niniejszym artykule: a) państwa członkowskie zezwalają lub nakazują, aby w odniesieniu do wszystkich jednostek lub określonych kategorii jednostek wycena instrumentów finansowych, w tym pochodnych instrumentów finansowych, odbywała się według wartości godziwej; oraz b) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby w odniesieniu do wszystkich jednostek lub określonych kategorii jednostek wycena określonych kategorii aktywów innych niż instrumenty finansowe odbywała się według kwot określonych przez odniesienie do wartości godziwej.

Tego rodzaju zezwolenie lub nakaz może ograniczać się do skonsolidowanych sprawozdań finansowych.

2. Do celów niniejszej dyrektywy kontrakty towarowe dające obu umawiającym się stronom prawo do rozliczenia pieniężnego lub za pomocą określonego innego instrumentu finansowego uważa się za pochodne instrumenty finansowe, z wyjątkiem sytuacji, gdy takie kontrakty: a) zostały zawarte, aby zaspokoić spodziewane potrzeby jednostki w zakresie zakupów, sprzedaży lub użytkowania towarów, i w dalszym ciągu potrzeby te spełniają w momencie zawarcia tych kontraktów i po ich zawarciu; b) zostały wyznaczone jako kontrakty towarowe w momencie ich zawarcia; oraz c) oczekuje się ich rozliczenia poprzez dostawę towaru.

3. Ust. 1 lit. a) stosuje się jedynie do następujących składników zobowiązań: a) zobowiązań stanowiących część portfela handlowego; oraz b) pochodnych instrumentów finansowych.

4. Wyceny zgodnej z ust. 1 lit. a) nie stosuje się do: a) instrumentów finansowych niebędących instrumentami pochodnymi utrzymywanych do terminu wymagalności; b) pożyczek udzielonych przez jednostkę i jej należności nieprzeznaczonych do obrotu; oraz c) udziałów w jednostkach zależnych, jednostkach stowarzyszonych i joint venture, instrumentów kapitałowych wyemitowanych przez jednostkę, umów zapłaty warunkowej w ramach połączenia jednostek oraz innych instrumentów finansowych o specjalnych cechach sprawiających, że zgodnie z powszechnie przyjętą praktyką ujmuje się je inaczej niż inne instrumenty finansowe.

5. Na zasadzie odstępstwa od art. 6 ust. 1 lit. i) państwa członkowskie mogą w odniesieniu do dowolnych składników aktywów i zobowiązań, które można zakwalifikować jako pozycje zabezpieczone zgodnie z systemem rachunkowości zabezpieczeń według wartości godziwej, lub do określonych części takich składników aktywów lub zobowiązań zezwolić na wycenę według określonej kwoty wymaganej zgodnie z tym systemem.

6. Na zasadzie odstępstwa od ust. 3 i 4 państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać ujmowanie, wycenę i ujawnianie informacji na temat instrumentów finansowych zgodnie z międzynarodowymi standardami rachunkowości przyjętymi na mocy rozporządzenia (WE) nr 1606/2002.

7. Wartość godziwą w rozumieniu niniejszego artykułu ustala się poprzez odniesienie do jednej z następujących wartości: a) w przypadku instrumentów finansowych, dla których można z łatwością ustalić wiarygodny rynek – wartości rynkowej. W przypadku gdy wartości rynkowej instrumentu nie daje się łatwo ustalić, lecz jest możliwe ustalenie jej dla jego części składowych lub dla podobnego instrumentu, wartość rynkowa może być wyprowadzona z wartości części składowych lub podobnego instrumentu; b) w przypadku instrumentów finansowych, dla których wiarygodny rynek nie może być łatwo ustalony – wartości wynikającej z powszechnie przyjętych modeli i technik wyceny, pod warunkiem że takie modele i techniki wyceny zapewniają racjonalne przybliżenie wartości rynkowej.

Instrumenty finansowe, których nie można w sposób wiarygodny wycenić za pomocą żadnej z metod opisanych w lit. a) i b) akapitu pierwszego, wycenia się zgodnie z zasadą ceny zakupu lub kosztu wytworzenia, o ile wycena na takiej podstawie jest możliwa.

8. Niezależnie od przepisów art. 6 ust. 1 lit. c), w przypadku gdy instrument finansowy jest wyceniany według wartości godziwej, zmiana wartości jest uwzględniana w rachunku zysków i strat, z wyjątkiem poniższych przypadków, w których taka zmiana jest uwzględniana bezpośrednio w rezerwie z tytułu wartości godziwej: a) ujmowany instrument jest instrumentem zabezpieczającym zgodnie z systemem rachunkowości zabezpieczeń, dopuszczającym niewykazanie w rachunku zysków i strat niektórych lub wszystkich zmian wartości; lub b) zmiana wartości wynika z różnicy kursu walutowego dotyczącej pozycji pieniężnej, która stanowi część inwestycji netto jednostki w jednostce zagranicznej.

Państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać uwzględnienie zmiany wartości finansowego składnika aktywów dostępnego do sprzedaży, niebędącego pochodnym instrumentem finansowym, bezpośrednio w rezerwie z tytułu wartości godziwej. Taka rezerwa z tytułu wartości godziwej jest korygowana, gdy kwoty w niej wykazane nie są już potrzebne do wykonania przepisów lit. a) i b) akapitu pierwszego.

9. Niezależnie od przepisów art. 6 ust. 1 lit. c) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać w odniesieniu do wszystkich jednostek lub określonych kategorii jednostek, aby w przypadku wyceny składnika aktywów niebędącego instrumentem finansowym według wartości godziwej zmiana wartości została uwzględniona w rachunku zysków i strat.







ROZDZIAŁ 3

BILANS ORAZ RACHUNEK ZYSKÓW I STRAT

Artykuł 9

Przepisy ogólne dotyczące bilansu oraz rachunku zysków i strat

1. Wzór bilansu oraz rachunku zysków i strat nie może być zmieniany w kolejnych latach obrotowych. Odstępstwa od tej zasady są jednak dopuszczane w wyjątkowych przypadkach w celu prawdziwego i rzetelnego przedstawienia stanu aktywów i pasywów jednostki oraz jej sytuacji finansowej i wyniku finansowego. Każde takie odstępstwo wraz z uzasadnieniem ujawnia się w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. W bilansie oraz rachunku zysków i strat pozycje określone w załącznikach III do VI są wykazywane odrębnie we wskazanej kolejności. Państwa członkowskie zezwalają na bardziej szczegółowy podział tych pozycji pod warunkiem przestrzegania wskazanych wzorów. Państwa członkowskie zezwalają na dodanie sum cząstkowych oraz nowych pozycji, pod warunkiem, że ich treść nie jest uwzględniona w żadnej z pozycji w przewidzianych wzorach. Państwa członkowskie mogą wymagać takiego dodatkowego podziału, sum cząstkowych lub nowych pozycji.

3. Wzór, nazewnictwo i terminologia pozycji bilansu oraz rachunku zysków i strat poprzedzonych cyframi arabskimi są odpowiednio dostosowywane, jeżeli wymaga tego specyfika danej jednostki. Państwa członkowskie mogą nakazać tego rodzaju dostosowania w przypadku jednostek stanowiących część określonego sektora gospodarki.

Państwa członkowskie mogą zezwolić na połączenie pozycji bilansu oraz rachunku zysków i strat poprzedzonych cyframi arabskimi, lub wymagać takiego połączenia, w przypadku gdy kwota danych pozycji jest nieistotna dla potrzeb przedstawienia prawdziwego i rzetelnego obrazu aktywów, pasywów, sytuacji finansowej i wyniku finansowego jednostki lub gdy takie połączenie służy zwiększeniu klarowności, pod warunkiem że pozycje w ten sposób połączone są wykazane oddzielnie w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

4. W drodze odstępstwa od ust. 2 i 3 niniejszego artykułu państwa członkowskie mogą ograniczyć możliwości jednostki dotyczące odstępstwa od wzorów określonych w załącznikach III do VI w zakresie, w jakim jest to konieczne do celów przedkładania sprawozdań finansowych drogą elektroniczną.

5. W odniesieniu do każdej pozycji bilansu oraz rachunku zysków i strat wykazuje się kwotę dotyczącą roku obrotowego, do którego dany bilans oraz rachunek zysków i strat się odnoszą, oraz kwotę dotyczącą analogicznej pozycji z poprzedniego roku obrotowego. W przypadku gdy kwoty te nie są porównywalne, państwa członkowskie mogą wymagać skorygowania kwoty za poprzedni rok obrotowy. Każdy przypadek braku porównywalności lub wszelkie korekty kwot ujawnia się w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wraz ze stosownymi objaśnieniami.

6. Państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby wzór bilansu oraz rachunku zysków i strat został dostosowany w celu uwzględnienia podziału zysku lub ujęcia straty.

7. W odniesieniu do ujmowania udziałów kapitałowych w rocznych sprawozdaniach finansowych: a) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby udziały kapitałowe były ujmowane za pomocą metody praw własności przewidzianej w art. 27, z uwzględnieniem najważniejszych dostosowań wynikających ze szczególnego charakteru rocznego sprawozdania finansowego w porównaniu ze skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym; b) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby część wyniku finansowego przypadająca na udział kapitałowy była ujmowana w rachunku zysków i strat wyłącznie do wysokości odpowiadającej dywidendom już otrzymanym lub dywidendom, o których wypłatę można wystąpić; oraz c) jeżeli zysk przypadający na udział kapitałowy i ujęty w rachunku zysków i strat przekracza kwotę dywidend już otrzymanych lub o których wypłatę można wystąpić, to kwotę różnicy odnosi się na kapitał rezerwowy, który nie może być podzielony między akcjonariuszy.

Artykuł 10

Prezentacja bilansu

Do celów prezentacji bilansu państwa członkowskie przewidują stosowanie jednego lub obydwu wzorów określonych w załącznikach III i IV. Jeżeli państwo członkowskie przewiduje stosowanie obydwu wzorów, zapewnia jednostkom możliwość wyboru, który z przewidzianych wzorów zastosować.

Artykuł 11

Alternatywny sposób prezentacji bilansu

Państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby jednostki lub określone kategorie jednostek prezentowały pozycje bilansu z rozróżnieniem na pozycje bieżące i niebieżące zgodnie z innym wzorem niż określony w załącznikach III i IV, pod warunkiem że udzielone informacje będą co najmniej równoważne informacjom wymaganym zgodnie z załącznikami III i IV.

Artykuł 12

Przepisy szczegółowe dotyczące niektórych pozycji bilansu

1. W przypadku gdy składnik aktywów lub pasywów dotyczy więcej niż jednej pozycji wzoru, jego powiązanie z pozostałymi pozycjami zostaje ujawnione albo w pozycji, w której występuje, albo w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

2. Akcje i udziały własne oraz akcje i udziały w jednostkach powiązanych są wykazywane jedynie w pozycjach do tego przewidzianych.

3. To, czy poszczególne składniki aktywów są ujmowane, jako aktywa trwałe czy jako aktywa obrotowe, zależy od ich przeznaczenia.

4. Prawa do nieruchomości i inne podobne prawa, zgodnie z definicją zawartą w przepisach prawa krajowego, wykazuje się w pozycji „Grunty, budynki i budowle”.

5. Cenę zakupu lub koszt wytworzenia lub wartość zaktualizowaną, tam gdzie ma zastosowanie art. 7 ust. 1, aktywów trwałych o ograniczonym okresie ekonomicznej użyteczności pomniejsza się o korekty wartości naliczane w celu systematycznego odpisywania wartości takich aktywów w okresie ich ekonomicznej użyteczności.

6. Korekty wartości aktywów trwałych podlegają następującym przepisom: a) państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, by korekty wartości były dokonywane w odniesieniu do finansowych aktywów trwałych, tak aby były wyceniane według niższej wartości przypisywanej im w dniu bilansowym; b) korekt wartości dokonuje się w odniesieniu do aktywów trwałych, niezależnie od tego, czy okres ich ekonomicznej użyteczności jest ograniczony, czy też nie, tak aby były wyceniane według niższej wartości przypisywanej im w dniu bilansowym, jeżeli oczekuje się, że spadek ich wartości będzie trwały; c) korekty wartości, o których mowa w lit. a) i b), są ujmowane w rachunku zysków i strat i ujawniane odrębnie w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego, jeżeli nie zostały wykazane osobno w rachunku zysków i strat; d) wycena według niższej z wartości określonych w lit. a) i b) nie może być kontynuowana, jeżeli ustały przyczyny, dla których dokonywano korekt wartości; niniejszy przepis nie ma zastosowania do korekt wartości odnoszących się do wartości firmy.

7. Dokonuje się korekt wartości w odniesieniu do aktywów obrotowych w celu ich wykazania po niższej wartości rynkowej lub, w szczególnych okolicznościach, po innej niższej wartości przypisywanej im w dniu bilansowym.

Wycena według niższej wartości określona w akapicie pierwszym nie może być kontynuowana, jeżeli ustały przyczyny, dla których dokonywano korekt wartości.

8. Państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, by odsetki od kapitału pożyczonego w celu sfinansowania wytworzenia aktywów trwałych lub obrotowych były uwzględniane w kosztach wytworzenia, o ile odnoszą się do okresu wytworzenia. Każde zastosowanie niniejszego przepisu jest ujawniane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

9. Państwa członkowskie mogą zezwolić na obliczanie ceny zakupu lub kosztu wytworzenia zapasów towarów tego samego rodzaju oraz wszystkich towarów zamiennych, w tym inwestycji, na podstawie średnich ważonych cen, według metody „pierwsze weszło-pierwsze wyszło” (FIFO), według metody „ostatnie weszło, pierwsze wyszło” (LIFO) lub też metody, która odzwierciedla powszechnie przyjętą najlepszą praktykę.

10. Jeżeli suma podlegająca spłacie z tytułu jakiegokolwiek zadłużenia jest większa niż kwota otrzymana, państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, by różnica była ujęta po stronie aktywów. Wykazuje się ją oddzielnie w bilansie lub w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. Kwotę takiej różnicy odpisuje się co roku w rozsądnej wysokości, a jej całkowite odpisanie następuje nie później niż w terminie spłaty zadłużenia.

11. Wartości niematerialne i prawne odpisuje się w trakcie całego okresu ekonomicznej użyteczności danego składnika wartości niematerialnych i prawnych.

W wyjątkowych przypadkach, gdy okresu ekonomicznej użyteczności wartości firmy i kosztów prac rozwojowych nie można w sposób wiarygodny oszacować, takie składniki aktywów odpisuje się w ramach maksymalnego okresu ustalonego przez dane państwo członkowskie. Taki maksymalny okres nie może być krótszy niż 5 lat i dłuższy niż 10 lat. Wyjaśnienie okresu odpisywania wartości firmy przedstawia się w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

W przypadku gdy przepisy prawa krajowego zezwalają na ujęcie kosztów prac rozwojowych w pozycji „Aktywa”, a te koszty prac rozwojowych nie zostały całkowicie odpisane, państwa członkowskie zakazują podziału zysków, chyba że kwota kapitałów rezerwowych dostępnych do podziału i zysków z lat ubiegłych jest co najmniej równa kwocie kosztów nieodpisanych.

W przypadku gdy przepisy prawa krajowego zezwalają na ujęcie kosztów założenia przedsiębiorstwa w pozycji „Aktywa”, podlegają one odpisowi w ciągu co najwyżej pięciu lat. W takim przypadku państwa członkowskie nakładają wymóg, by akapit trzeci miał zastosowanie odpowiednio do kosztów założenia przedsiębiorstwa.

W wyjątkowych przypadkach państwa członkowskie mogą zezwolić na odstępstwa od akapitu trzeciego i czwartego. Takie odstępstwa oraz ich uzasadnienie ujawnia się w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

12. Rezerwy przeznacza się na pokrycie zobowiązań, których charakter jest jasno określony oraz które na dzień bilansowy prawdopodobnie lub na pewno zostaną zaciągnięte, ale nie ma pewności co do ich wysokości ani dnia, w którym powstaną.

Państwa członkowskie mogą również zezwolić na utworzenie rezerw przeznaczonych na pokrycie kosztów, których charakter jest jasno określony oraz które na dzień bilansowy prawdopodobnie lub na pewno zostaną poniesione, ale nie ma pewności co do ich wysokości ani dnia, w którym powstaną.

Na dzień bilansowy wysokość rezerwy odpowiada możliwie najdokładniejszemu oszacowaniu kosztów, które prawdopodobnie zostaną poniesione, lub – w przypadku zobowiązania – kwocie potrzebnej do jego uregulowania. Rezerwy nie mogą być wykorzystywane do korygowania wartości aktywów.

Artykuł 13

Prezentacja rachunku zysków i strat

1. Do celów prezentacji rachunku zysków i strat państwa członkowskie przewiduje zastosowanie jednego lub obu wzorów określonych w załącznikach V i VI. Jeżeli państwo członkowskie nakazuje przewiduje stosowanie obydwu wzorów, może zapewnić jednostkom możliwość wyboru który z przewidzianych wzorów zastosować.

2. W drodze odstępstwa od art. 4 ust. 1 państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, aby wszystkie jednostki lub określone kategorie jednostek przedstawiały sprawozdanie z wyników działalności zamiast przedstawiania pozycji zysków i strat zgodnie z załącznikami V i VI, pod warunkiem że podane informacje będą co najmniej równoważne z informacjami wymaganymi w załącznikach V i VI.

Artykuł 14

Uproszczenia dla małych i średnich jednostek

1. Państwa członkowskie mogą zezwolić małym jednostkom na sporządzanie skróconego bilansu zawierającego tylko te pozycje, które w załącznikach III i IV oznaczone są literą lub cyfrą rzymską, z odrębnym ujawnieniem: a) informacji wymaganych w nawiasach w pozycji D II po stronie aktywów oraz w pozycji C po stronie pasywów załącznika III, ale w każdym z tych przypadków w kwocie ogółem; lub b) informacji wymaganych w nawiasach w pozycji D II załącznika IV.

2. Państwa członkowskie mogą zezwolić małym i średnim jednostkom na sporządzanie skróconego rachunku zysków i strat w następujących granicach: a) w załączniku V pozycje 1–5 mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą „Zysk (strata) brutto”; b) w załączniku VI pozycje 1, 2, 3 i 6 mogą być połączone i wykazane w jednej pozycji pod nazwą „Zysk (strata) brutto”.







ROZDZIAŁ 4

INFORMACJA DODATKOWA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

Artykuł 15

Przepisy ogólne dotyczące informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego

W przypadku prezentacji informacji dodatkowej do bilansu oraz rachunku zysków i strat zgodnie z niniejszym rozdziałem, informacje prezentowane są zgodnie z kolejnością pozycji w bilansie i w rachunku zysków i strat.

Artykuł 16

Treść informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego w przypadku wszystkich jednostek

1. W informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego wszystkie jednostki ujawniają – oprócz informacji wymaganych pozostałymi przepisami niniejszej dyrektywy – następujące informacje: a) przyjęte zasady polityki rachunkowości; b) w przypadku gdy aktywa trwałe są wyceniane według wartości zaktualizowanej, tabelę pokazującą: (i) zmiany w kapitale z aktualizacji wyceny w ciągu roku obrotowego, wraz z wyjaśnieniem opodatkowania poszczególnych uwzględnionych pozycji, oraz (ii) wartość bilansową, która zostałaby ujęta, gdyby nie przeprowadzono aktualizacji wyceny aktywów trwałych; c) w przypadku gdy instrumenty finansowe lub składniki aktywów niebędące instrumentami finansowymi są wyceniane według wartości godziwej: (i) istotne założenia leżące u podstaw modeli i technik wyceny, w przypadku gdy wartości godziwe zostały ustalone stosownie do przepisów art. 8 ust. 7 lit. b), (ii) dla każdej kategorii instrumentu finansowego lub składnika aktywów niebędącego instrumentem finansowym – wartość godziwą, zmiany wartości uwzględnione bezpośrednio w rachunku zysków i strat oraz zmiany uwzględnione w rezerwie z tytułu wartości godziwej, (iii) dla każdej kategorii pochodnych instrumentów finansowych – informacje dotyczące zakresu i charakteru instrumentów, w tym istotnych warunków mogących wpłynąć na kwotę, termin i pewność przyszłych przepływów pieniężnych, oraz (iv) tabelę przedstawiającą zmiany w rezerwie odzwierciedlającej wartość godziwą w ciągu roku obrotowego; d) całkowitą kwotę wszelkich zobowiązań finansowych, gwarancji i poręczeń lub zobowiązań warunkowych nieuwzględnionych w bilansie, ze wskazaniem charakteru i formy wierzytelności zabezpieczonych rzeczowo; wszelkie zobowiązania dotyczące emerytur oraz jednostek powiązanych lub stowarzyszonych są ujawniane odrębnie; e) kwotę zaliczek i kredytów udzielonych członkom organów administrujących, zarządzających i nadzorujących, ze wskazaniem oprocentowania, głównych warunków oraz wszelkich kwot spłaconych, odpisanych lub umorzonych, a także zobowiązań zaciągniętych w ich imieniu tytułem gwarancji i poręczeń wszelkiego rodzaju, ze wskazaniem kwoty ogółem dla każdej kategorii; f) kwotę i charakter poszczególnych pozycji przychodów lub kosztów o wyjątkowej wielkości lub nadzwyczajnym charakterze; g) kwoty zobowiązań finansowych jednostki, które staną się wymagalne po upływie ponad pięciu lat, oraz wszystkie wierzytelności jednostki zabezpieczone rzeczowo przez jednostkę, ze wskazaniem charakteru i formy zabezpieczenia; oraz h) średnią liczbę zatrudnionych w roku obrotowym.

2. Państwa członkowskie mogą wymagać odpowiednio, by małe jednostki ujawniały informacje zgodnie z wymogami art. 17 ust. 1 lit. a), m), p), q) i r).

Do celów zastosowania akapitu pierwszego informacje wymagane w art. 17 ust. 1 lit. p) są ograniczone do charakteru i celu gospodarczego umów, o których mowa w tej literze.

Do celów zastosowania akapitu pierwszego, ujawnianie informacji wymaganych w art. 17 ust. 1 lit. r) jest ograniczone do transakcji zawieranych z podmiotami wymienionymi w akapicie czwartym tej litery.

3. Państwa członkowskie nie wymagają ujawniania przez małe jednostki informacji bardziej szczegółowych niż te, które są wymagane lub dozwolone niniejszym artykułem.

Artykuł 17

Dodatkowe informacje wymagane w przypadku średnich i dużych jednostek oraz jednostek interesu publicznego

1. W informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego średnie i duże jednostki oraz jednostki interesu publicznego ujawniają – oprócz informacji wymaganych zgodnie z art. 16 oraz wszelkimi innymi przepisami niniejszej dyrektywy – następujące informacje: a) w odniesieniu do poszczególnych pozycji aktywów trwałych: (i) cenę zakupu lub koszt wytworzenia bądź – w przypadku zastosowania alternatywnej podstawy wyceny – wartość godziwą lub kwotę z aktualizacji wyceny według stanu na początek i koniec roku obrotowego, (ii) zwiększenia, zmniejszenia i przeniesienia w ciągu roku obrotowego, (iii) skumulowane korekty wartości według stanu na początek i koniec roku obrotowego, (iv) korekty wartości naliczone w ciągu roku obrotowego, (v) zmiany skumulowanych korekt wartości związane ze zwiększeniami, zmniejszeniami i przeniesieniami w ciągu roku obrotowego, oraz (vi) w przypadku kapitalizacji odsetek zgodnie z art. 12 ust. 8 – kwotę kapitalizacji z całego roku obrotowego; b) w przypadku gdy aktywa trwałe lub obrotowe są przedmiotem korekt wartości wyłącznie do celów podatkowych, kwotę takich korekt oraz uzasadnienie ich dokonania; c) w przypadku gdy instrumenty finansowe są wyceniane według ceny zakupu lub kosztu wytworzenia: (i) dla każdej kategorii pochodnych instrumentów finansowych: — wartość godziwą instrumentów, jeśli wartość ta może zostać ustalona przy pomocy dowolnej z metod opisanych w art. 8 ust. 7 lit. a), oraz — informacje dotyczące zakresu i charakteru instrumentów; (ii) w przypadku finansowych aktywów trwałych wycenianych według kwoty przekraczającej ich wartość godziwą: — wartość księgową i wartość godziwą poszczególnych składników aktywów lub tychże składników odpowiednio pogrupowanych, oraz — uzasadnienie niezmniejszenia wartości księgowej, w tym charakter dowodu uzasadniającego założenie, że wartość księgowa zostanie odzyskana; d) kwotę uposażeń wypłaconych za dany rok obrotowy członkom organów administrujących, zarządzających i nadzorujących z tytułu pełnionych obowiązków oraz wszelkich zobowiązań wynikających z emerytur dla byłych członków tych organów lub zaciągniętych w związku z tymi emeryturami, ze wskazaniem kwoty ogółem dla każdej kategorii organu. Państwa członkowskie mogą odstąpić od wymogu ujawnienia powyższych informacji, jeżeli ich ujawnienie umożliwiałoby określenie sytuacji finansowej konkretnego członka takiego organu; e) średnią liczbę zatrudnionych w roku obrotowym z podziałem na kategorie oraz – jeżeli nie zostały one ujawnione oddzielnie w rachunku zysków i strat – koszty osobowe dotyczące roku obrotowego z podziałem na wynagrodzenia, koszty ubezpieczeń społecznych i koszty emerytur; f) w przypadku gdy rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego jest ujęta w bilansie – salda odroczonego podatku dochodowego na koniec roku obrotowego oraz ich zmiany w ciągu roku obrotowego; g) nazwę i adres siedziby statutowej każdej jednostki, w której jednostka, czy to bezpośrednio, czy też za pośrednictwem osoby działającej w imieniu własnym, ale na rzecz jednostki, posiada udział kapitałowy, z wykazaniem posiadanej części kapitału, kwoty kapitału własnego oraz wyniku finansowego za ostatni rok obrotowy danej jednostki, za który przyjęte zostało sprawozdanie finansowe; informacje dotyczące kapitału własnego oraz wyniku finansowego mogą zostać pominięte, jeżeli dana jednostka nie ogłasza bilansu i nie jest kontrolowana przez jednostkę. Państwa członkowskie mogą zezwolić, aby informacje wymagane w akapicie pierwszym niniejszej litery były ujawniane w formie oświadczenia składanego zgodnie z art. 3 ust. 1 i 3 dyrektywy 2009/101/WE; złożenie takiego oświadczenia wymaga ujawnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego. Państwa członkowskie mogą również zezwolić na pominięcie niektórych informacji, jeżeli ze względu na swój charakter informacje te mogłyby przynieść poważne szkody jednostkom, których dotyczą. Państwa członkowskie mogą zezwolić na takie pominięcia z zastrzeżeniem wcześniejszego uzyskania zezwolenia właściwego organu administracyjnego lub sądowego. Każde tego rodzaju pominięcie wymaga ujawnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego; h) liczbę i wartość nominalną, a w razie braku wartości nominalnej – księgową wartość nominalną akcji lub udziałów subskrybowanych w ciągu roku obrotowego w ramach kapitału ustawowego, bez uszczerbku, odnośnie do kwoty tego kapitału, dla art. 2 lit. e) dyrektywy 2009/101/WE lub art. 2 lit. c) i d) dyrektywy 2012/30/UE; i) w przypadku akcji lub udziałów więcej niż jednego rodzaju – liczbę i wartość nominalną, a w razie braku wartości nominalnej – księgową wartość nominalną akcji lub udziałów z podziałem na rodzaje; j) istnienie wszelkich świadectw udziałowych, zamiennych dłużnych papierów wartościowych, warrantów, opcji lub podobnych papierów wartościowych lub praw, ze wskazaniem ich liczby i praw, jakie przyznają; k) nazwę, adres siedziby zarządu lub siedziby statutowej jednostki oraz formę prawną każdej z jednostek, których dana jednostka jest wspólnikiem ponoszącym nieograniczoną odpowiedzialność majątkową; l) nazwę i adres siedziby statutowej jednostki sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej najwyższego szczebla, w której skład jednostka wchodzi jako jednostka zależna; m) nazwę i adres siedziby statutowej jednostki sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej najniższego szczebla, w której skład jednostka wchodzi jako jednostka zależna oraz która wchodzi również w skład grupy kapitałowej określonej w lit. l); n) miejsce, w którym można uzyskać egzemplarze skonsolidowanych sprawozdań finansowych, o których mowa w lit. l) i m), pod warunkiem że są one dostępne; o) proponowany sposób podziału zysku lub ujęcia straty lub, w stosownych przypadkach, podział zysku lub ujęcie straty; p) charakter i cel gospodarczy umów zawartych przez jednostkę, a nieuwzględnionych w bilansie oraz wpływ finansowy tych umów na jednostkę, pod warunkiem że ryzyko lub korzyści wynikające z tych umów są istotne i o ile ujawnienie tego ryzyka lub korzyści jest niezbędne do celów oceny sytuacji finansowej tej jednostki; q) charakter i skutki finansowe istotnych zdarzeń, które miały miejsce po dniu bilansowym i które nie zostały odzwierciedlone w rachunku zysków i strat ani w bilansie; oraz r) zawarte przez jednostkę transakcje z podmiotami powiązanymi, w tym kwotę takich transakcji, charakter związku z podmiotami powiązanymi i inne informacje dotyczące transakcji niezbędne do zrozumienia sytuacji finansowej jednostki. Informacje dotyczące pojedynczych transakcji mogą zostać pogrupowane zgodnie z ich charakterem, chyba że do zrozumienia skutków transakcji z podmiotami powiązanymi na sytuację finansową jednostki konieczne jest podanie oddzielnych informacji. Państwa członkowskie mogą zezwolić lub nakazać, by ujawniane były jedynie te transakcje z podmiotami powiązanymi, które zostały zawarte na warunkach odbiegających od zwyczajnych warunków rynkowych. Państwa członkowskie mogą zezwolić, by transakcje zawierane między co najmniej jednym członkiem grupy nie podlegały ujawnieniu, pod warunkiem że jednostki zależne, które są stroną transakcji, w całości należą do tego członka. Państwa członkowskie mogą zezwolić, by średnia jednostka ujawniała jedynie informacje o transakcjach z podmiotami powiązanymi zawieranych z: (i) właścicielami mającymi udział kapitałowy w danej jednostce, (ii) jednostkami, w których dana jednostka sama ma udział kapitałowy, oraz (iii) członkami organów administrujących, zarządzających lub nadzorczych jednostki.

2. Państwa członkowskie nie mają obowiązku stosowania ust. 1 lit. g) do jednostki będącej jednostką dominującą podlegającą przepisom prawa krajowego w następujących przypadkach: a) gdy dana jednostka, w której odnośna jednostka dominująca ma udział kapitałowy do celów ust. 1 lit. g), została objęta skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym sporządzonym przez tę jednostkę dominującą lub skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym grupy kapitałowej wyższego szczebla, o której mowa w art. 23 ust. 4; b) gdy ten udział kapitałowy został uwzględniony w rocznym sprawozdaniu finansowym tej jednostki dominującej zgodnie z art. 9 ust. 7 lub w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym sporządzonym przez tę jednostkę dominującą zgodnie z art. 27 ust. 1–8.

Artykuł 18

Dodatkowe informacje wymagane w przypadku dużych jednostek i jednostek interesu publicznego

1. W informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego duże jednostki i jednostki interesu publicznego ujawniają – oprócz informacji wymaganych na mocy art. 16 i 17 oraz wszelkich innych przepisów niniejszej dyrektywy – następujące informacje: a) przychody netto ze sprzedaży w podziale na poszczególne kategorie działalności oraz rynki geograficzne, jeżeli te kategorie i rynki znacząco się od siebie różnią, z uwzględnieniem zasad organizacji sprzedaży produktów i świadczenia usług; oraz b) całkowite wynagrodzenie za rok obrotowy pobrane przez każdego biegłego rewidenta lub firmę audytorską za ustawowe badanie rocznego sprawozdania finansowego, a także całkowite wynagrodzenie pobrane przez każdego biegłego rewidenta lub firmę audytorską za inne usługi poświadczające, usługi doradztwa podatkowego i inne usługi niebędące badaniem.

2. Państwa członkowskie mogą zezwolić na pominięcie informacji, o których mowa w ust. 1 lit. a), w przypadku gdy ujawnienie tych informacji mogłoby przynieść poważne szkody dla jednostki. Państwa członkowskie mogą zezwolić na takie pominięcie z zastrzeżeniem wcześniejszego uzyskania zezwolenia właściwego organu administracyjnego lub sądowego. Każde tego rodzaju pominięcie wymaga ujawnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

3. Państwa członkowskie mogą postanowić, że ust. 1 lit. b) nie będzie miał zastosowania do rocznego sprawozdania finansowego jednostki, jeżeli jednostka ta jest objęta skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, którego sporządzenie jest wymagane na mocy art. 22, pod warunkiem że informacja taka jest podana w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.







ROZDZIAŁ 5

SPRAWOZDANIE Z DZIAŁALNOŚCI

Artykuł 19

Treść sprawozdania z działalności

1. Sprawozdanie z działalności zawiera rzetelny przegląd rozwoju i wyników działalności jednostki oraz jej sytuacji, wraz z opisem najważniejszych zagrożeń i niepewności, które przed nią stoją, stosownie do rozmiarów i stopnia złożoności prowadzonej działalności.

Przegląd ten ma formę wyważonej i kompleksowej analizy rozwoju i wyników działalności jednostki oraz jej sytuacji, stosownie do rozmiarów i stopnia złożoności prowadzonej działalności.

Jeżeli jest to konieczne dla zrozumienia rozwoju, wyników lub sytuacji jednostki, analiza ta zawiera zarówno finansowe, jak i w stosownych przypadkach niefinansowe kluczowe wskaźniki wyników związane z konkretnym obszarem działalności, w tym informacje dotyczące kwestii środowiskowych i spraw pracowniczych. Przedstawiając analizę, sprawozdanie z działalności zawiera, w stosownych przypadkach, odniesienia do kwot wykazanych w rocznym sprawozdaniu finansowym oraz dodatkowe objaśnienia dotyczące tych kwot.

2. W sprawozdaniu z działalności przedstawiane są również: a) przewidywany rozwój jednostki w przyszłości; b) działania w zakresie badań i rozwoju; c) informacje dotyczące nabycia akcji lub udziałów własnych zgodnie z art. 24 ust. 2 dyrektywy 2012/30/UE; d) istnienie oddziałów jednostki; oraz e) w odniesieniu do wykorzystywania przez jednostkę instrumentów finansowych i gdy ma to znaczenie dla oszacowania jej aktywów, pasywów, sytuacji finansowej oraz wyniku finansowego: (i) cele i strategie jednostki w zakresie zarządzania ryzykiem finansowym, łącznie z jej strategią zabezpieczania każdego istotnego rodzaju przewidywanych transakcji, do których stosuje się rachunkowość zabezpieczeń, oraz (ii) ekspozycję jednostki na ryzyko cenowe, ryzyko kredytowe, ryzyko utraty płynności i ryzyko przepływów środków pieniężnych.

3. Państwa członkowskie mogą zwolnić małe jednostki z obowiązku sporządzania sprawozdań z działalności, o ile wymagają one, by informacje, o których mowa w art. 24 ust. 2 dyrektywy 2012/30/UE, dotyczące nabycia przez jednostkę akcji lub udziałów własnych, były podane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego.

4. Państwa członkowskie mogą zwolnić małe i średnie jednostki z obowiązku określonego w ust. 1 akapit trzeci w zakresie dotyczącym informacji niefinansowych.

▼M1

Artykuł 19a

Oświadczenie na temat informacji niefinansowych

1. Duże jednostki, które są jednostkami interesu publicznego, przekraczające na dzień bilansowy kryterium średniej liczby 500 pracowników w ciągu roku obrotowego, ujmują w sprawozdaniu z działalności oświadczenie na temat informacji niefinansowych zawierające informacje — w stopniu niezbędnym do zrozumienia rozwoju, wyników i sytuacji jednostki oraz wpływu jej działalności — dotyczące co najmniej kwestii środowiskowych, społecznych i pracowniczych, poszanowania praw człowieka, przeciwdziałania korupcji i łapownictwu, w tym: a) krótki opis modelu biznesowego jednostki; b) opis polityk stosowanych przez jednostkę w odniesieniu do tych kwestii, w tym do wdrożonych procesów należytej staranności; c) wynik tych polityk; d) główne ryzyka związane z tymi kwestiami, powiązane z operacjami jednostki, w tym — w stosownych przypadkach i na zasadzie proporcjonalności — jej stosunkami gospodarczymi, produktami lub usługami, które mogą wywierać niekorzystny wpływ w tych dziedzinach, oraz sposób zarządzania tymi ryzykami przez jednostkę; e) niefinansowe kluczowe wskaźniki wyników związane z daną działalnością.

Jeżeli jednostka nie stosuje żadnej polityki odnośnie do przynajmniej jednej z wymienionych kwestii, w oświadczeniu na temat informacji niefinansowych podaje się dokładne wyjaśnienie uzasadniające taką decyzję.

Oświadczenie na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w akapicie pierwszym, w odpowiednich przypadkach zawiera również odniesienia do kwot wykazanych w rocznych sprawozdaniach finansowych oraz dodatkowe objaśnienia z nimi związane.

Państwa członkowskie mogą pozwolić na pominięcie, w wyjątkowych przypadkach, informacji dotyczących oczekiwanych wydarzeń lub spraw będących przedmiotem toczących się negocjacji, jeżeli — zgodnie z należycie uzasadnioną opinią członków organów administrujących, zarządczych i nadzorczych, którzy działają w ramach kompetencji przypisanych im na mocy prawa krajowego i na których spoczywa wspólna odpowiedzialność za tę opinię — ujawnienie takich informacji miałoby poważnie szkodliwy wpływ na sytuację handlową jednostki, pod warunkiem że takie pominięcie nie uniemożliwia prawidłowego i obiektywnego zrozumienia rozwoju, wyników i sytuacji jednostki oraz wpływu jej działalności.

Wymagając ujawnienia informacji, o których mowa w akapicie pierwszym, państwa członkowskie przewidują, że jednostki mogą opierać się na krajowych, unijnych lub międzynarodowych zasadach ramowych, przy czym wówczas jednostki wskazują, z jakich zasad ramowych korzystały.

2. Jednostki spełniające obowiązek określony w ust. 1 uznaje się za spełniające obowiązek związany z analizą informacji niefinansowych określony w art. 19 ust. 1 akapit trzeci.

3. Jednostka będąca jednostką zależną nie podlega obowiązkowi określonemu w ust. 1, o ile jednostka ta i jej jednostki zależne objęte są skonsolidowanym sprawozdaniem z działalności lub odrębnym sprawozdaniem innej jednostki, sporządzanym zgodnie z art. 29 i z niniejszym artykułem.

4. Jeżeli jednostka sporządza odrębne sprawozdanie obejmujące ten sam rok obrotowy — niezależnie od tego, czy oparte jest ono na krajowych, unijnych lub międzynarodowych zasadach ramowych, czy też nie — i zawierające informacje wymagane do sporządzenia oświadczenia na temat informacji niefinansowych zgodnie z ust. 1, państwa członkowskie mogą zwolnić tę jednostkę z obowiązku sporządzania oświadczenia na temat informacji niefinansowych określonego w ust. 1, o ile takie odrębne sprawozdanie: a) jest publikowane wraz ze sprawozdaniem z działalności zgodnie z art. 30; lub b) jest podawane do publicznej wiadomości w rozsądnym terminie, nieprzekraczającym sześciu miesięcy po dniu bilansowym, na stronie internetowej jednostki, i odniesienie do niego znajduje się w sprawozdaniu z działalności.

Ust. 2 stosuje się odpowiednio do jednostek sporządzających odrębne sprawozdanie, o którym mowa w akapicie pierwszym niniejszego ustępu.

5. Państwa członkowskie zapewniają sprawdzenie przez biegłego rewidenta lub firmę audytorską, czy przedstawiono oświadczenie na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w ust. 1, lub odrębne sprawozdanie, o którym mowa w ust. 4.

6. Państwa członkowskie mogą wymagać, aby informacje zawarte w oświadczeniu na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w ust. 1, lub w odrębnym sprawozdaniu, o którym mowa w ust. 4, zostały zweryfikowane przez niezależny podmiot świadczący usługi atestacyjne.

▼B

Artykuł 20

Oświadczenie o stosowaniu zasad ładu korporacyjnego

1. Jednostki, o których mowa w art. 2 pkt 1 lit. a) włączają do swojego sprawozdania z działalności oświadczenie o stosowaniu zasad ładu korporacyjnego. Oświadczenie to zostaje włączone jako odrębna część sprawozdania z działalności i zawiera co najmniej następujące informacje: a) w stosownych przypadkach, odniesienie do poniższych elementów: (i) kodeksu ładu korporacyjnego, któremu jednostka podlega, (ii) kodeksu ładu korporacyjnego, na którego stosowanie jednostka dobrowolnie się zdecydowała, (iii) wszelkich właściwych informacji na temat praktyk stosowanych w zakresie ładu korporacyjnego, wykraczających poza wymogi przewidziane prawem krajowym. W przypadku odniesień do kodeksu ładu korporacyjnego, o którym mowa w ppkt (i) lub (ii), jednostka informuje także o tym, gdzie można uzyskać publiczny dostęp do odnośnych dokumentów. W przypadku odniesień do informacji, o których mowa w ppkt (iii), jednostka podaje do wiadomości publicznej szczegółowe informacje na temat stosowanych przez siebie zasad ładu korporacyjnego; b) jeżeli jednostka odstępuje, zgodnie z przepisami prawa krajowego, od postanowień kodeksu ładu korporacyjnego, o którym mowa w lit. a) ppkt (i) lub (ii) – wyjaśnienie przez jednostkę, od których części kodeksu ładu korporacyjnego odstępuje, wraz z uzasadnieniem; jeżeli jednostka zdecydowała o nieumieszczaniu odniesienia do postanowień kodeksu ładu korporacyjnego, o którym mowa w lit. a) ppkt (i) lub (ii), uzasadnia ona przyczyny takiej decyzji; c) opis głównych cech stosowanych przez jednostkę systemów kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem w kontekście sprawozdawczości finansowej; d) informacje wymagane na mocy art. 10 ust. 1 lit. c), d), f), h) oraz i) dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2004/25/WE z dnia 21 kwietnia 2004 r. w sprawie ofert przejęcia ( 5 ), w przypadku gdy jednostka podlega tej dyrektywie; e) o ile pełne informacje w tym zakresie nie wynikają wprost z przepisów prawa krajowego – sposób działania zgromadzenia akcjonariuszy i jego najważniejsze uprawnienia oraz opis praw akcjonariuszy i sposobu ich wykonywania; oraz f) skład osobowy i sposób działania organów administrujących, zarządzających i nadzorujących oraz ich komitetów; oraz ▼M1 g) opis polityki różnorodności stosowanej do organów administrujących, zarządzających i nadzorczych jednostki w odniesieniu do aspektów takich jak na przykład wiek, płeć lub wykształcenie i doświadczenie zawodowe, celów tej polityki różnorodności, sposobu jej realizacji oraz skutków w danym okresie sprawozdawczym. Jeżeli nie stosuje się takiej polityki, oświadczenie zawiera wyjaśnienie takiej decyzji. ▼B

2. Państwa członkowskie mogą zezwolić na przedstawienie informacji wymaganych zgodnie z ust. 1 niniejszego artykułu w: a) oddzielnym sprawozdaniu ogłoszonym wraz ze sprawozdaniem z działalności w sposób przewidziany w art. 30; lub b) dokumencie publicznie dostępnym na stronach internetowych jednostki, do którego to dokumentu odniesienie znajduje się w sprawozdaniu z działalności.

Takie oddzielne sprawozdanie lub taki dokument, o których mowa odpowiednio w lit. a) i b), mogą zawierać krzyżowe odniesienia do sprawozdania z działalności, gdy informacje wymagane w ust. 1 lit. d) niniejszego artykułu są dostępne w tym sprawozdaniu z działalności.

▼M1

3. Biegły rewident lub firma audytorska wydaje opinię zgodnie z art. 34 ust. 1 akapit drugi dotyczącą informacji opracowanych na mocy ust. 1 lit. c) i d) niniejszego artykułu oraz sprawdza, czy informacje, o których mowa w ust. 1 lit. a), b), e), f) i g) niniejszego artykułu, zostały przedstawione.

4. Państwa członkowskie mogą zwolnić jednostki, o których mowa w ust. 1, które wyemitowały jedynie papiery wartościowe inne niż akcje dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 14 dyrektywy 2004/39/WE, ze stosowania ust. 1 lit. a), b), e), f) i g) niniejszego artykułu, chyba że jednostki takie wyemitowały akcje będące przedmiotem obrotu w ramach wielostronnej platformy obrotu w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 15 dyrektywy 2004/39/WE.

▼M1

5. Niezależnie od art. 40, ust. 1 lit. g) nie ma zastosowania do małych i średnich jednostek.

▼B







ROZDZIAŁ 6

SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIA FINANSOWE I SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIA Z DZIAŁALNOŚCI

Artykuł 21

Zakres skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności

Do celów niniejszego rozdziału jednostka dominująca i wszystkie jej jednostki zależne są jednostkami objętymi konsolidacją, jeżeli jednostka dominująca jest jednostką, do której środki koordynacyjne przewidziane niniejszą dyrektywą mają zastosowanie na mocy art. 1 ust. 1.

Artykuł 22

Wymóg sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych

1. Państwo członkowskie wymaga, aby każda jednostka podlegająca przepisom prawa krajowego sporządzała skonsolidowane sprawozdanie finansowe i skonsolidowane sprawozdanie z działalności, jeżeli jednostka ta (jednostka dominująca): a) ma większość praw głosu akcjonariuszy lub wspólników w innej jednostce (jednostce zależnej); b) ma prawo powoływania lub odwoływania większości członków organów administrujących, zarządzających lub nadzorujących innej jednostki (jednostki zależnej), a jednocześnie jest jej akcjonariuszem lub wspólnikiem; c) ma prawo do wywierania dominującego wpływu na jednostkę (jednostkę zależną), której jest akcjonariuszem lub wspólnikiem, na mocy umowy zawartej z tą jednostką lub postanowienia statutu lub umowy spółki, jeżeli przepisy prawa, którym podlega dana jednostka zależna, zezwalają na to, by podlegała ona takim umowom lub postanowieniom. Państwo członkowskie nie musi określać, że jednostka dominująca musi być akcjonariuszem lub wspólnikiem swojej jednostki zależnej. Państwa członkowskie, których przepisy prawne nie przewidują wszystkich umów lub klauzul, nie mają obowiązku stosowania niniejszego przepisu; lub d) jest akcjonariuszem lub wspólnikiem jednostki; oraz: (i) większość członków organów administrujących, zarządzających lub nadzorujących tej jednostki (jednostki zależnej), którzy sprawowali funkcję w ciągu roku obrotowego, w ciągu poprzedniego roku obrotowego oraz do chwili sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego, została powołana wyłącznie w wyniku wykonywania jej praw głosu, lub (ii) zgodnie z umową zawartą z innymi akcjonariuszami lub wspólnikami tej jednostki (jednostki zależnej) sprawuje samodzielną kontrolę nad większością praw głosu akcjonariuszy lub wspólników tej jednostki. Państwa członkowskie mogą wprowadzać bardziej szczegółowe przepisy dotyczące formy i treści tego rodzaju umów.

Państwa członkowskie ustanawiają co najmniej te umowy, o których mowa w ppkt (ii). Mogą one uzależnić stosowanie ppkt (i) od wymogu posiadania co najmniej 20 % ogółu praw głosu.

Jednakże ppkt (i) nie ma zastosowania, gdy strona trzecia ma prawa, o których mowa w lit. a), b) lub c) w stosunku do danej jednostki.

2. Oprócz przypadków uregulowanych w ust. 1, państwa członkowskie mogą wymagać, aby każda jednostka podlegająca przepisom jego prawa krajowego sporządzała skonsolidowane sprawozdanie finansowe i skonsolidowane sprawozdanie z działalności, jeżeli: a) jednostka ta (jednostka dominująca) może wywierać lub faktycznie wywiera dominujący wpływ na inną jednostkę (jednostkę zależną) albo może sprawować kontrolę nad inną jednostką (jednostką zależną) lub faktycznie ją sprawuje; lub b) jednostka ta (jednostka dominująca) i inna jednostka (jednostka zależna) są zarządzane według jednolitych zasad przez jednostkę dominującą.

3. Do celów ust. 1 lit. a), b) i d) prawa głosu oraz prawa powoływania i odwoływania należące do dowolnej innej jednostki zależnej, a także prawa wszelkich osób działających w imieniu własnym, ale na rzecz jednostki dominującej lub innej jednostki zależnej są sumowane z prawami jednostki dominującej.

4. Do celów ust. 1 lit. a), b) i d) prawa wspomniane w ust. 3 są pomniejszane o prawa: a) związane z akcjami lub udziałami posiadanymi w imieniu osoby, która nie jest jednostką dominującą ani jej jednostką zależną; lub b) związane z akcjami lub udziałami (i) posiadanymi tytułem zabezpieczenia, o ile przedmiotowe prawa są wykonywane zgodnie z otrzymanymi instrukcjami, lub (ii) posiadanymi w związku z udzielaniem pożyczek w ramach zwykłej działalności, o ile prawa głosu są wykonywane w interesie osoby dostarczającej zabezpieczenia.

5. Do celów ust. 1 lit. a) i d) łączne prawa głosu akcjonariuszy lub wspólników jednostki zależnej są pomniejszane o prawa głosu związane z akcjami lub udziałami posiadanymi przez tę jednostkę, jednostkę zależną tej jednostki lub osobę działającą w imieniu własnym, ale na rzecz tych jednostek.

6. Bez uszczerbku dla art. 23 ust. 9, jednostka dominująca i wszystkie jej jednostki zależne są jednostkami objętymi konsolidacją niezależnie od miejsca siedziby statutowej takich jednostek zależnych.

7. Bez uszczerbku dla przepisów niniejszego artykułu oraz art. 21 i 23, państwo członkowskie może wymagać, aby każda jednostka podlegająca przepisom jego prawa krajowego sporządzała skonsolidowane sprawozdanie finansowe i skonsolidowane sprawozdanie z działalności, jeżeli: a) ta jednostka i co najmniej jedna inna jednostka, z którą nie jest ona powiązana w sposób opisany w ust. 1 lub 2, są zarządzane według jednolitych zasad, zgodnie z: (i) umową zawartą z tą jednostką, lub (ii) statutem lub umową spółki tych innych jednostek; lub b) organy administrujące, zarządzające lub nadzorujące tej jednostki i co najmniej jednej innej jednostki, z którą nie jest ona powiązana w sposób opisany w ust. 1 lub 2, w większości składają się z tych samych osób sprawujących funkcję w ciągu roku obrotowego i do chwili sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

8. W przypadku gdy państwo członkowskie stosuje wariant, o którym mowa w ust. 7, jednostki opisane w tym ustępie i wszystkie ich jednostki zależne są objęte konsolidacją, jeżeli co najmniej jedna z tych jednostek została utworzona w formie jednostki wymienionej w załączniku I lub II.

9. Do skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności, o których mowa w ust. 7 niniejszego artykułu, stosuje się ust. 6 niniejszego artykułu, art. 23 ust. 1, 2, 9 i 10 oraz art. 24–29, z zastrzeżeniem następujących zmian: a) odniesienia do jednostek dominujących uznaje się za odniesienia do wszystkich jednostek określonych w ust. 7 niniejszego artykułu; oraz b) bez uszczerbku dla art. 24 ust. 3, pozycje „kapitał”, „agio emisyjne”, „kapitał z aktualizacji wyceny”, „kapitał rezerwowy”, „zysk (strata) z lat ubiegłych”, „zysk (strata) za rok obrotowy” uwzględniane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym przedstawia się w kwotach łącznych przypisywanych każdej z jednostek określonych w ust. 7 niniejszego artykułu.

Artykuł 23

Zwolnienia z konsolidacji

1. Małe grupy są zwolnione z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności, z wyjątkiem sytuacji gdy którakolwiek z jednostek powiązanych jest jednostką interesu publicznego.

2. Państwa członkowskie mogą zwolnić średnie grupy z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności, z wyjątkiem sytuacji gdy którakolwiek z jednostek powiązanych jest jednostką interesu publicznego.

3. Niezależnie od przepisów ust. 1 i 2 niniejszego artykułu państwo członkowskie w następujących przypadkach zwalnia z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności dowolną jednostkę dominującą (jednostka zwolniona) podlegającą przepisom jego prawa krajowego, która jest również jednostką zależną, w tym jednostkę interesu publicznego, chyba że ta jednostka interesu publicznego jest objęta przepisami art. 2 pkt 1 lit. a), jeżeli jej własna jednostka dominująca podlega przepisom prawa jednego z państw członkowskich, oraz: a) jednostka dominująca jednostki zwolnionej posiada wszystkie akcje lub udziały jednostki zwolnionej. Nie są brane pod uwagę do tych celów akcje lub udziały w jednostce zwolnionej posiadane przez członków jej organów administrujących, zarządzających lub nadzorujących na mocy zobowiązania prawnego lub zobowiązania określonego w jej statucie lub umowie spółki; lub b) jednostka dominująca jednostki zwolnionej posiada co najmniej 90 % akcji lub udziałów w jednostce zwolnionej, a pozostali akcjonariusze lub wspólnicy jednostki zwolnionej zatwierdzili zwolnienie.

4. Zwolnienia, o których mowa w ust. 3, spełniają wszystkie następujące warunki: a) jednostka zwolniona oraz, bez uszczerbku dla przepisów ust. 9, wszystkie jej jednostki zależne są objęte konsolidacją w sprawozdaniu finansowym grupy kapitałowej wyższego szczebla, której jednostka dominująca podlega przepisom prawa państwa członkowskiego; b) skonsolidowane sprawozdanie finansowe, o którym mowa w lit. a), i skonsolidowane sprawozdanie z działalności grupy kapitałowej wyższego szczebla są sporządzane przez jednostkę dominującą tej grupy zgodnie z przepisami prawa państwa członkowskiego, którym podlega ta jednostka dominująca, stosownie do przepisów niniejszej dyrektywy lub międzynarodowych standardów rachunkowości przyjętych zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002; c) w odniesieniu do jednostki zwolnionej następujące dokumenty są ogłaszane na zasadach przewidzianych przepisami prawa państwa członkowskiego, którym ta jednostka zwolniona podlega, zgodnie z art. 30: (i) skonsolidowane sprawozdanie finansowe, o którym mowa w lit. a), i skonsolidowane sprawozdanie z działalności, o którym mowa w lit. b), (ii) sprawozdanie z badania, oraz (iii) w stosownych przypadkach, załącznik, o którym mowa w ust. 6. Dane państwo członkowskie może wymagać, by dokumenty, o których mowa w ppkt (i), (ii) oraz (iii), były ogłaszane w jego języku urzędowym, a ich tłumaczenie było uwierzytelnione; d) informacja dodatkowa do rocznego sprawozdania finansowego jednostki zwolnionej zawiera następujące informacje: (i) nazwę i adres siedziby statutowej jednostki dominującej sporządzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe, o którym mowa w lit. a), oraz (ii) zwolnienie z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności.

5. W przypadkach nieuwzględnionych w ust. 3 państwo członkowskie może, bez uszczerbku dla przepisów ust. 1, 2 i 3 niniejszego artykułu, zwolnić z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności dowolną jednostkę dominującą (jednostka zwolniona) podlegającą przepisom jego prawa krajowego, która jest również jednostką zależną, w tym jednostkę interesu publicznego, chyba że ta jednostka interesu publicznego jest objęta przepisami art. 2 pkt 1 lit. a), jeżeli jej własna jednostka dominująca podlega przepisom prawa jednego z państw członkowskich, o ile spełnione są wszystkie warunki określone w ust. 4, a także pod warunkiem, że: a) akcjonariusze lub wspólnicy jednostki zwolnionej, którzy posiadają minimalny udział w kapitale subskrybowanym tej jednostki, nie zażądali sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego co najmniej sześć miesięcy przed końcem roku obrotowego; b) ten minimalny udział, o którym mowa w lit. a), nie przekracza następujących limitów: (i) 10 % kapitału subskrybowanego w przypadku spółek akcyjnych i spółek komandytowych z kapitałem podstawowym, oraz (ii) 20 % kapitału subskrybowanego w przypadku innego rodzaju jednostek; c) dane państwo członkowskie nie uzależnia zwolnienia od: (i) tego, czy jednostka dominująca, która sporządziła skonsolidowane sprawozdanie finansowe określone w ust. 4 lit. a), podlega przepisom prawa krajowego państwa członkowskiego przyznającego zwolnienie, ani (ii) warunków dotyczących sporządzania i badania tych sprawozdań finansowych.

6. Państwo członkowskie może uzależnić zwolnienia przewidziane w ust. 3 i 5 od ujawnienia – zgodnie z niniejszą dyrektywą – dodatkowych informacji w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym, o którym mowa w ust. 4 lit. a), lub w załączniku do sprawozdania, jeżeli takie informacje są wymagane od jednostek, które podlegają przepisom prawa krajowego tego państwa członkowskiego i które są zobowiązane do sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych, a przy tym znajdują się w takiej samej sytuacji.

7. Przepisy ust. 3–6 stosuje się bez uszczerbku dla ustawodawstwa państwa członkowskiego dotyczącego sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych lub skonsolidowanych sprawozdań z działalności, o ile dokumenty te są wymagane: a) do informowania pracowników lub ich przedstawicieli; lub b) przez organy administracyjne lub sądowe do ich własnych celów.

8. Bez uszczerbku dla przepisów ust. 1, 2, 3 i 5 niniejszego artykułu państwo członkowskie, które przewiduje zwolnienia na mocy ust. 3 i 5 niniejszego artykułu, może również zwolnić z obowiązku sporządzania skonsolidowanych sprawozdań finansowych i skonsolidowanych sprawozdań z działalności dowolną jednostkę dominującą (jednostka zwolniona) podlegającą przepisom jego prawa krajowego będącą również jednostką zależną, w tym jednostkę interesu publicznego, chyba że ta jednostka interesu publicznego jest objęta przepisami art. 2 pkt 1 lit. a), której jednostka dominująca nie podlega przepisom prawa jednego z państw członkowskich,, jeżeli spełnione są wszystkie poniższe warunki: a) jednostka zwolniona oraz, bez uszczerbku dla przepisów ust. 9, wszystkie jej jednostki zależne są objęte konsolidacją w sprawozdaniu finansowym grupy kapitałowej wyższego szczebla; b) skonsolidowane sprawozdanie finansowe, o którym mowa w lit. a), oraz, w stosownych przypadkach, skonsolidowane sprawozdanie z działalności są sporządzane: (i) zgodnie z niniejszą dyrektywą, (ii) zgodnie z międzynarodowymi standardami rachunkowości przyjętymi zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002, (iii) w sposób równoważny ze skonsolidowanymi sprawozdaniami finansowymi i skonsolidowanymi sprawozdaniami z działalności sporządzonymi zgodnie z niniejszą dyrektywą, lub (iv) w sposób równoważny z międzynarodowymi standardami rachunkowości określonymi zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1569/2007 z dnia 21 grudnia 2007 r. ustanawiającym zgodnie z dyrektywami 2003/71/WE i 2004/109/WE Parlamentu Europejskiego i Rady mechanizm ustalenia równoważności standardów rachunkowości stosowanych przez emitentów papierów wartościowych z krajów trzecich ( 6 ); c) skonsolidowane sprawozdanie finansowe, o którym mowa w lit. a), zostało zbadane przez co najmniej jednego biegłego rewidenta lub co najmniej jedną firmę audytorską, którzy są uprawnieni do badania sprawozdań finansowych zgodnie z przepisami prawa krajowego, którym podlega jednostka sporządzająca te sprawozdania.

Zastosowanie mają ust. 4 lit. c) i d) oraz ust. 5, 6 i 7.

9. Jednostka, w tym jednostka interesu publicznego, nie musi być uwzględniana w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym, jeżeli spełniony jest co najmniej jeden z następujących warunków: a) wyjątkowo rzadkie przypadki, gdy bez ponoszenia niewspółmiernie wysokich kosztów lub bez nieuzasadnionej zwłoki nie można uzyskać informacji niezbędnych do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego zgodnie z niniejszą dyrektywą; b) akcje lub udziały tej jednostki znajdują się w posiadaniu wyłącznie w celu ich późniejszej odsprzedaży; lub c) poważne ograniczenia długoterminowe znacząco utrudniają: (i) wykonywanie przez jednostkę dominującą jej praw do aktywów tej jednostki lub sprawowanie zarządu nad tą jednostką, lub (ii) sprawowanie zarządu nad tą jednostką według jednolitych zasad, jeżeli pozostaje ona w jednym ze związków określonych w art. 22 ust. 7.

10. Bez uszczerbku dla art. 6 ust. 1 lit. b), art. 21 oraz ust. 1 i 2 niniejszego artykułu każda jednostka dominująca, w tym jednostka interesu publicznego, jest zwolniona z obowiązku nałożonego w art. 22, jeżeli: a) posiada wyłącznie jednostki zależne, które są nieistotne zarówno w ujęciu indywidualnym, jak i łącznym; lub b) wszystkie jej jednostki zależne można wyłączyć z konsolidacji na mocy ust. 9 niniejszego artykułu.

Artykuł 24

Sporządzanie skonsolidowanych sprawozdań finansowych

1. Przepisy rozdziałów 2 i 3 stosuje się do skonsolidowanych sprawozdań finansowych, z uwzględnieniem najważniejszych dostosowań wynikających ze szczególnego charakteru skonsolidowanych sprawozdań finansowych w porównaniu z rocznymi sprawozdaniami finansowymi.

2. W bilansie skonsolidowanym aktywa i pasywa jednostek objętych konsolidacją są włączane w całości.

3. Wartość księgową akcji lub udziałów w kapitale jednostek objętych konsolidacją kompensuje się w części, jaką stanowią one w kapitale własnym tych jednostek, zgodnie z następującymi warunkami: a) z wyjątkiem przypadków, gdy akcje lub udziały w kapitale jednostki dominującej posiadane przez tę jednostkę lub przez inną jednostkę objętą konsolidacją, które to akcje lub udziały są traktowane jako akcje lub udziały własne zgodnie z rozdziałem 3 – kompensaty dokonuje się na podstawie wartości księgowej według stanu na dzień, w którym jednostki te zostały po raz pierwszy objęte konsolidacją. Różnice wynikające z takiej kompensaty są w miarę możliwości kompensowane bezpośrednio z pozycjami skonsolidowanego bilansu, których wartość jest wyższa lub niższa od ich wartości księgowej; b) państwo członkowskie może zezwolić lub nakazać, aby dokonywano kompensat na podstawie wartości możliwych do określenia składników aktywów i pasywów według stanu na dzień nabycia akcji lub udziałów bądź, w przypadku ich nabycia w co najmniej dwóch etapach, według stanu na dzień, w którym dana jednostka stała się jednostką zależną; c) wszelkie różnice pozostałe po zastosowaniu lit. a) lub wynikające z zastosowania lit. b) wykazuje się w bilansie skonsolidowanym jako wartość firmy; d) metody stosowane do obliczenia wartości firmy oraz wszelkie istotne zmiany wartości w stosunku do poprzedniego roku obrotowego są wyjaśniane w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego; e) jeżeli państwo członkowskie zezwala na kompensatę dodatniej i ujemnej wartości firmy, informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego zawiera analizę wartości firmy; f) ujemna wartość firmy może zostać przeniesiona do skonsolidowanego rachunku zysków i strat, jeżeli takie ujęcie jest zgodne z zasadami określonymi w rozdziale 2.

4. W przypadku gdy akcje lub udziały w jednostkach zależnych objętych konsolidacją są w posiadaniu osób innych niż te jednostki, kwotę przypisywaną tym akcjom lub udziałom wykazuje się oddzielnie w bilansie skonsolidowanym jako udziały niedające kontroli.

5. W skonsolidowanym rachunku zysków i strat przychody i koszty jednostek objętych konsolidacją uwzględnia się w całości.

6. Kwotę ewentualnego zysku lub straty przypisywaną akcjom lub udziałom, o których mowa w ust. 4, wykazuje się oddzielnie w skonsolidowanym rachunku zysków i strat jako zysk (stratę) przypadającą na udziały niedające kontroli.

7. W skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wykazuje się aktywa, pasywa, sytuację finansową ora z wynik finansowy jednostek objętych konsolidacją, traktując je jako jedną jednostkę. W szczególności ze skonsolidowanego sprawozdania finansowego usuwa się następujące elementy: a) zobowiązania i roszczenia pomiędzy jednostkami; b) przychody i koszty związane z transakcjami między jednostkami; oraz c) zyski i straty wynikające z transakcji między jednostkami, w przypadku gdy są one uwzględnione w wartości księgowej aktywów.

8. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządza się na ten sam dzień co roczne sprawozdanie finansowe jednostki dominującej.

Państwo członkowskie może jednak zezwolić lub nakazać, aby skonsolidowane sprawozdania finansowe były sporządzane na inny dzień w celu uwzględnienia dnia bilansowego jak największej liczby jednostek objętych konsolidacją lub najważniejszych jednostek objętych konsolidacją, pod warunkiem że:

a) fakt ten ujawnia się w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego, wraz z uzasadnieniem;

b) uwzględnia się lub ujawnia istotne wydarzenia dotyczące aktywów i pasywów, sytuacji finansowej oraz wyniku finansowego jednostki objętej konsolidacją, które miały miejsce między dniem bilansowym tej jednostki a dniem bilansowym skonsolidowanego sprawozdania finansowego; oraz

c) jeżeli dzień bilansowy jednostki przypada ponad trzy miesiące przed dniem bilansowym skonsolidowanego sprawozdania finansowego lub ponad trzy miesiące po takim dniu, jednostkę tę uwzględnia się w konsolidacji na podstawie śródrocznego sprawozdania finansowego sporządzonego na dzień bilansowy skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

9. Jeżeli w ciągu roku obrotowego znacząco zmienił się skład jednostek objętych konsolidacją, skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera informacje zapewniające porównywalność kolejnych skonsolidowanych sprawozdań finansowych. Powyższy obowiązek można wypełnić, sporządzając skorygowany bilans porównawczy oraz skorygowany porównawczy rachunek zysków i strat.

10. Aktywa i pasywa uwzględniane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym wycenia się według jednolitych zasad i zgodnie z rozdziałem 2.

11. Jednostka sporządzająca skonsolidowane sprawozdanie finansowe stosuje te same podstawy wyceny jak w swoim rocznym sprawozdaniu finansowym. Państwa członkowskie mogą jednak zezwolić lub nakazać, aby w skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych stosowane były inne podstawy wyceny zgodnie z rozdziałem 2. Jeżeli stosuje się powyższe odstępstwo, fakt ten ujawnia się w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego wraz z uzasadnieniem.

12. W przypadku gdy aktywa i pasywa uwzględniane w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym zostały wycenione przez jednostki objęte konsolidacją z wykorzystaniem innych podstaw niż te, które zastosowano do celów konsolidacji, przedmiotowe aktywa i pasywa są ponownie wyceniane zgodnie z podstawami zastosowanymi do konsolidacji. W wyjątkowych przypadkach dopuszcza się odstępstwa od tego wymogu. Każde takie odstępstwo ujawnia się w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego wraz z uzasadnieniem.

13. Salda podatku odroczonego ujmuje się w konsolidacji, pod warunkiem że istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia w dającej się przewidzieć przyszłości obowiązku podatkowego w przypadku jednej z jednostek objętych konsolidacją.

14. W przypadku gdy składniki aktywów uwzględnione w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym podlegały korektom wartości dokonanym wyłącznie do celów podatkowych, włącza się je do skonsolidowanego sprawozdania finansowego dopiero po wyeliminowaniu tych korekt.

Artykuł 25

Połączenie jednostek gospodarczych w ramach grupy

1. Państwo członkowskie może zezwolić lub nakazać, by wartości księgowe akcji lub udziałów posiadanych w kapitale jednostki objętej konsolidacją były kompensowane jedynie w części, jaką stanowią one w kapitale, pod warunkiem że jednostki będące przedmiotem połączenia są ostatecznie kontrolowane przez ten sam podmiot zarówno przed połączeniem, jak i po nim, a kontrola ta nie ma charakteru przejściowego.

2. Wszelkie różnice wynikające z ust. 1 dodaje się do skonsolidowanych kapitałów rezerwowych lub odlicza od nich, w zależności od przypadku.

3. W informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego ujawnia się zastosowanie metody opisanej w ust. 1, wynikające stąd zmiany stanu kapitałów rezerwowych oraz nazwy i adresy siedzib statutowych odnośnych jednostek.

Artykuł 26

Konsolidacja metodą proporcjonalną

1. W przypadku gdy jednostka objęta konsolidacją zarządza inną jednostką wspólnie z co najmniej jedną jednostką nieobjętą tą konsolidacją, państwo członkowskie może zezwolić lub nakazać, aby taka zarządzana wspólnie jednostka została włączona do skonsolidowanego sprawozdania finansowego proporcjonalnie do wielkości udziału w kapitale posiadanego przez jednostkę objętą konsolidacją.

2. Przepisy art. 23 ust. 9 i 10 oraz art. 24 stosuje się odpowiednio do konsolidacji metodą proporcjonalną, o której mowa w ust. 1 niniejszego artykułu.

Artykuł 27

Stosowanie metody praw własności względem jednostek stowarzyszonych

1. W przypadku gdy jednostka objęta konsolidacją ma jednostkę stowarzyszoną, taką jednostkę stowarzyszoną wykazuje się w bilansie skonsolidowanym jako odrębną pozycję pod odpowiednią nazwą.

2. W przypadku gdy niniejszy artykuł jest stosowany po raz pierwszy do jednostki stowarzyszonej, taką jednostkę stowarzyszoną wykazuje się w bilansie skonsolidowanym: a) według jej wartości księgowej obliczonej zgodnie z zasadami wyceny ustanowionymi w rozdziałach 2 i 3. Różnicę między tą wartością a kwotą odpowiadającą części kapitału własnego przypadającej na udział kapitałowy w tej jednostce stowarzyszonej wykazuje się oddzielnie w bilansie skonsolidowanym lub w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Różnicę tę oblicza się na dzień zastosowania tej metody po raz pierwszy; lub b) w kwocie odpowiadającej części kapitału własnego tej jednostki stowarzyszonej przypadającej na udział kapitałowy w tej jednostce stowarzyszonej. Różnicę między tą kwotą a wartością księgową obliczoną zgodnie z zasadami wyceny ustanowionymi w rozdziałach 2 i 3 ujawnia się oddzielnie w bilansie skonsolidowanym lub w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Różnicę tę oblicza się na dzień zastosowania tej metody po raz pierwszy.

Państwo członkowskie może zalecić stosowanie jednej z metod określonych w lit. a) i b). W takim przypadku w bilansie skonsolidowanym lub w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego wskazuje się którą z metod zastosowano.

Ponadto, do celów lit. a) oraz b), państwo członkowskie może zezwolić lub nakazać, aby obliczanie tej różnicy odbywało się na dzień nabycia akcji lub udziałów bądź, jeżeli ich nabycie miało miejsce w co najmniej dwóch etapach, na dzień, w którym dana jednostka stała się jednostką stowarzyszoną.

3. W przypadku gdy aktywa lub pasywa jednostki stowarzyszonej zostały wycenione według metod innych niż metody zastosowane do konsolidacji zgodnie z art. 24 ust. 11, można – w celu obliczenia różnicy, o której mowa w ust. 2 lit. a) i b)– dokonać aktualizacji ich wyceny z wykorzystaniem metod zastosowanych do konsolidacji. Jeżeli nie dokonano takiej aktualizacji wyceny, fakt ten jest ujawniany w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Państwo członkowskie może wymagać przeprowadzenia takiej aktualizacji wyceny.

4. Wartość księgowa, o której mowa w ust. 2 lit. a), lub kwota odpowiadająca części kapitału własnego jednostki stowarzyszonej, o której mowa w ust. 2 lit. b), zostaje zwiększona lub zmniejszona o kwotę ewentualnego przyrostu lub zmniejszenia w ciągu roku obrotowego części kapitału własnego jednostki stowarzyszonej przypadającej na dany udział kapitałowy; ponadto zostaje ona zmniejszona o kwotę dywidend przypadających na ten udział kapitałowy.

5. W zakresie, w jakim dodatniej różnicy, o której mowa w ust. 2 lit. a) i b), nie da się odnieść do żadnej z kategorii aktywów lub pasywów, traktuje się ją zgodnie z zasadami mającymi zastosowanie do pozycji „wartość firmy” określonymi w art. 12 ust. 6 lit. d), art. 12 ust. 11 akapit pierwszy, art. 24 ust. 3 lit. c) oraz załączniku III i załączniku IV.

6. Część zysku lub straty jednostki stowarzyszonej przypadającą na udziały kapitałowe w takiej jednostce stowarzyszonej wykazuje się w skonsolidowanym rachunku zysków i strat jako odrębną pozycję pod odpowiednią nazwą.

7. Usunięć, o których mowa w art. 24 ust. 7, dokonuje się, o ile odpowiednie fakty są nam znane lub możliwe do ustalenia.

8. W przypadku gdy jednostka stowarzyszona sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe, ustępy 1-7 stosuje się do kapitału własnego wykazanego w takim skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym.

9. Przepisy niniejszego artykułu nie muszą być stosowane, w przypadku gdy udział kapitałowy w kapitale jednostki stowarzyszonej jest nieistotny.

Artykuł 28

Informacja dodatkowa do skonsolidowanego sprawozdania finansowego

1. Informacja dodatkowa do skonsolidowanego sprawozdania finansowego zawiera informacje wymagane przepisami art. 16, 17 i 18, a także wszystkie pozostałe informacje wymagane innymi przepisami niniejszej dyrektywy, tak aby ułatwić ocenę sytuacji finansowej jednostek objętych konsolidacją jako całości, z uwzględnieniem najważniejszych dostosowań wynikających ze szczególnego charakteru skonsolidowanego sprawozdania finansowego w porównaniu z rocznym sprawozdaniem finansowym, w tym: a) ujawniając transakcje między podmiotami powiązanymi, nie uwzględnia się transakcji między podmiotami powiązanymi objętymi konsolidacją, które są eliminowane przy konsolidacji; b) ujawniając średnią liczbę zatrudnionych w roku obrotowym, osobno wykazuje się średnią liczbę zatrudnionych w jednostkach objętych konsolidacją metodą proporcjonalną; oraz c) ujawniając kwoty uposażeń i zaliczek oraz pożyczek przyznanych członkom organów administrujących, zarządzających i nadzorujących, ujawnia się jedynie kwoty przyznane przez jednostkę dominującą i jej jednostki zależne członkom organów administrujących, zarządzających i nadzorujących jednostki dominującej.

2. Informacja dodatkowa do skonsolidowanego sprawozdania finansowego, oprócz informacji wymaganych na mocy ust. 1, zawiera także następujące informacje: a) w odniesieniu do jednostek objętych konsolidacją: (i) nazwy i adresy siedzib statutowych tych jednostek, (ii) udział w kapitale posiadany w tych jednostkach, innych niż jednostka dominująca, przez jednostki objęte konsolidacją lub osoby działające we własnym imieniu, ale na rzecz tych jednostek, oraz (iii) informacje na temat tego, który z warunków, o których mowa w art. 22 ust. 1, 2 i 7 po zastosowaniu art. 22 ust. 3, 4 i 5, był podstawą dokonania konsolidacji. Informacji tej można jednak nie ujawniać, jeżeli konsolidacja została przeprowadzona na podstawie art. 22 ust. 1 lit. a) oraz jeżeli udział w kapitale jest równy udziałowi w prawach głosu. Takie same informacje podaje się w odniesieniu do jednostek wyłączonych z konsolidacji na podstawie braku istotności na mocy art. 6 ust. 1 lit. j) i art. 23 ust. 10; ponadto podaje się uzasadnienie wyłączenia z konsolidacji jednostek, o których mowa w art. 23 ust. 9; b) nazwy i adresy siedziby statutowej jednostek stowarzyszonych objętych konsolidacją zgodnie z przepisami art. 27 ust. 1 oraz część kapitału tych jednostek będącą w posiadaniu jednostek objętych konsolidacją lub osób działających we własnym imieniu, ale na rzecz tych jednostek; c) nazwy i adresy siedziby statutowej jednostek objętych konsolidacją metodą proporcjonalną zgodnie z art. 26, czynniki będące podstawą wspólnego zarządzania tymi jednostkami, oraz część ich kapitału będąca w posiadaniu jednostek objętych konsolidacją lub osób działających we własnym imieniu, ale na rzecz tych jednostek; oraz d) w odniesieniu do każdej jednostki, innej niż jednostki, o których mowa w lit. a), b) i c), w której jednostki objęte konsolidacją, samodzielnie lub przez osoby działające we własnym imieniu, ale na rzecz tych jednostek, posiadają udział kapitałowy: (i) nazwę i adres siedziby statutowej tych jednostek, (ii) część posiadanego kapitału, (iii) kwotę kapitału własnego oraz wynik finansowy za ostatni rok obrotowy danej jednostki, za który przyjęte zostało sprawozdanie finansowe.

Informacje dotyczące kapitału własnego oraz wyniku finansowego mogą również zostać pominięte wtedy, gdy dana jednostka nie ogłasza bilansu.

3. Państwa członkowskie mogą zezwolić, aby informacje wymagane na mocy ust. 2 lit. a)–d) były ujawniane w formie oświadczenia składanego zgodnie z art. 3 ust. 3 dyrektywy 2009/101/WE. Złożenie takiego oświadczenia wymaga ujawnienia w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego. Państwa członkowskie mogą również zezwolić na pominięcie tych informacji, jeżeli ze względu na charakter tych informacji ich ujawnienie mogłoby przynieść poważne szkody dowolnej z jednostek, których dotyczą. Państwa członkowskie mogą zezwolić na takie pominięcie z zastrzeżeniem wcześniejszego uzyskania zezwolenia właściwego organu administracyjnego lub sądowego. Każde tego rodzaju pominięcie wymaga ujawnienia w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

Artykuł 29

Skonsolidowane sprawozdanie z działalności

1. Skonsolidowane sprawozdanie z działalności, oprócz pozostałych informacji wymaganych innymi przepisami niniejszej dyrektywy, zawiera co najmniej informacje wymagane na mocy art. 19 i 20, z uwzględnieniem niezbędnych dostosowań wynikających ze szczególnego charakteru skonsolidowanego sprawozdania z działalności w porównaniu ze sprawozdaniem z działalności, tak aby ułatwić ocenę sytuacji jednostek objętych konsolidacją jako całości.

2. W odniesieniu do informacji wymaganych przepisami art. 19 i 20 stosuje się następujące dostosowania: a) przedstawiając informacje o nabytych akcjach lub udziałach własnych, w skonsolidowanym sprawozdaniu z działalności podaje się liczbę i wartość nominalną lub, w przypadku braku wartości nominalnej, księgową wartość nominalną wszystkich akcji lub udziałów jednostki dominującej posiadanych przez tę jednostkę dominującą, przez jednostki zależne tej jednostki dominującej lub przez osoby działające we własnym imieniu, ale na rzecz dowolnej z tych jednostek. Państwo członkowskie może zezwolić lub nakazać, aby dane te były ujawniane w informacji dodatkowej do skonsolidowanego sprawozdania finansowego; b) przedstawiając informacje o systemach kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem, w oświadczeniu o stosowaniu zasad ładu korporacyjnego ujmuje się odniesienia do najważniejszych elementów systemów kontroli wewnętrznej i zarządzania ryzykiem we wszystkich jednostkach objętych konsolidacją jako całości.

3. Jeżeli oprócz sprawozdania z działalności wymagane jest także skonsolidowane sprawozdanie z działalności, obydwa sprawozdania mogą być przedstawione w formie jednego sprawozdania.

▼M1

Artykuł 29a

Skonsolidowane oświadczenie na temat informacji niefinansowych

1. Jednostki interesu publicznego, które są jednostkami dominującymi dużej grupy przekraczającej na dzień bilansowy, w ujęciu skonsolidowanym, kryterium średniej liczby 500 pracowników w ciągu roku obrotowego, ujmują w skonsolidowanym sprawozdaniu z działalności skonsolidowane oświadczenie na temat informacji niefinansowych zawierające informacje — w stopniu niezbędnym do zrozumienia rozwoju, wyników i sytuacji jednostki oraz wpływu jej działalności — dotyczące przynajmniej kwestii środowiskowych, społecznych i pracowniczych, poszanowania praw człowieka, przeciwdziałania korupcji i łapownictwu, w tym: a) krótki opis modelu biznesowego grupy; b) opis polityk stosowanych przez grupę odnośnie do tych kwestii, w tym do wdrożonych procesów należytej staranności; c) wynik tych polityk; d) główne ryzyka związane z tymi kwestiami, powiązane z operacjami grupy, w tym — w stosownych przypadkach i na zasadzie proporcjonalności — jej stosunkami gospodarczymi, produktami lub usługami, które mogą wywierać niekorzystny wpływ w tych dziedzinach, oraz sposób zarządzania tymi ryzykami przez grupę; e) niefinansowe kluczowe wskaźniki wyników związanych z daną działalnością.

Jeżeli grupa nie stosuje żadnej polityki odnośnie do przynajmniej jednej z wymienionych kwestii, w skonsolidowanym oświadczeniu na temat informacji niefinansowych podaje się dokładne wyjaśnienie uzasadniające taką decyzję.

Skonsolidowane oświadczenie na temat informacji niefinansowych, o którym mowa w akapicie pierwszym, w odpowiednich przypadkach zawiera również odniesienia do kwot wykazanych w skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych oraz dodatkowe obj