1985L0374 — PL — 04.06.1999 — 001.001

Dokument ten służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych i instytucje nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za jego zawartość

zmienione przez:

No

▼B

DYREKTYWA RADY

z dnia 25 lipca 1985 r.

w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich dotyczących odpowiedzialności za produkty wadliwe

(85/374/EWG)

RADA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH,

uwzględniając Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą, w szczególności jego art. 100,

uwzględniając wniosek Komisji ( 1 ),

uwzględniając opinię Parlamentu Europejskiego ( 2 ),

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego ( 3 ),

a także mając na uwadze, co następuje:

zbliżanie ustawodawstw Państw Członkowskich dotyczących odpowiedzialności producenta za szkody wyrządzone wadliwością jego produktów jest niezbędna, ponieważ istniejące rozbieżności mogą zakłócać konkurencję i wpływać na przepływ towarów wewnątrz wspólnego rynku oraz pociągać za sobą zróżnicowanie poziomu ochrony konsumenta przed szkodą na jego zdrowiu lub mieniu wyrządzoną przez produkt wadliwy;

niezależna od winy odpowiedzialność ze strony producenta jest jedynym właściwym środkiem rozwiązania tego problemu, charakterystycznego dla obecnych czasów rosnącej technicyzacji, poprzez sprawiedliwe rozłożenia ryzyka tkwiącego w nowoczesnej technologicznie produkcji;

odpowiedzialność niezależna od winy powinna mieć zastosowanie jedynie do rzeczy ruchomych pochodzących z produkcji przemysłowej; w rezultacie właściwym jest wyłączenie odpowiedzialności za produkty rolne i produkty łowiectwa, z wyjątkiem przypadku, gdy zostały one poddane obróbce o charakterze przemysłowym która mogłaby spowodować powstanie wady w tych produktach; odpowiedzialność przewidziana niniejszą dyrektywą powinna również odnosić się do rzeczy ruchomych które są używane w budownictwie lub są instalowane w nieruchomościach;

ochrona konsumenta wymaga, żeby wszyscy producenci zaangażowani w proces produkcji ponosili odpowiedzialność w zakresie, w jakim ich produkt gotowy, część składowa lub jakikolwiek surowiec dostarczone przez nich były wadliwe; z tego samego powodu odpowiedzialność powinna obejmować importerów produktu do Wspólnoty oraz osoby, które przedstawiają się jako producenci przez umieszczenie nazwy, znaku handlowego lub innej wyróżniającej cechy na produkcie, lub osoby dostarczające produkt, którego producenta nie można ustalić;

w sytuacjach gdy kilka osób jest odpowiedzialnych za tę samą szkodę, ochrona konsumenta wymaga, aby osoba pokrzywdzona mogła dochodzić pełnej kompensaty za wyrządzone szkody od którejkolwiek z tych osób;

w celu ochrony dobrego samopoczucia fizycznego i mienia konsumenta, należy ustalać wadliwość produktu przez odwoływanie się nie do jego przydatności do użytku lecz do braku bezpieczeństwa, którego ogół społeczeństwa ma prawo oczekiwać; bezpieczeństwo produktu ocenia się poprzez wyłączenie każdego niewłaściwego użycia produktu w danych okolicznościach;

sprawiedliwy podział ryzyka między osobę poszkodowaną a producentem zakłada możliwość uwolnienia się producenta od odpowiedzialności, jeżeli przedstawi on dowody stwierdzające istnienie określonych okoliczności oczyszczających z zarzutów;

ochrona konsumenta wymaga aby odpowiedzialność producenta pozostała nienaruszona przez działania lub zaniechania osób trzecich przyczyniających się do powstania szkody; jednakże zaniedbanie wspólne osoby pokrzywdzonej może być wzięte pod uwagę w celu ograniczenia lub odrzucenia takiej odpowiedzialności;

ochrona konsumenta wymaga zadośćuczynienia za śmierć i uszkodzenie ciała, jak również za szkody majątkowe; niemniej jednak to ostatnie powinno być ograniczone do towarów do użytku prywatnego lub konsumpcji i podlegać niższemu progowi odliczenia od ustalonej kwoty w celu uniknięcia sporów w nadmiernej liczbie postępowań sądowych; niniejsza dyrektywa nie powinna naruszać prawa do zadośćuczynienia za doznany ból i cierpienie oraz inne szkody niemajątkowe podlegające zapłacie, gdzie stosowne, na mocy przepisów właściwych w danej sprawie;

jednolity termin okresu przedawnienia dla wystąpienia z powództwem o odszkodowanie jest w interesie zarówno osoby poszkodowanej, jak i producenta;

produkty starzeją się z upływem czasu, rozwijane są wyższe normy bezpieczeństwa i dokonuje się postęp w nauce i technice; dlatego nie byłoby rozsądne obarczenie producenta odpowiedzialnością za wadliwość jego produktu na czas nieograniczony; dlatego odpowiedzialność powinna wygasać po upływie rozsądnego okresu czasu, bez uszczerbku dla roszczeń toczących się zgodnie z prawem;

w celu osiągnięcia skutecznego poziomu ochrony konsumentów nie powinno zezwalać się na umowne uchylenie odpowiedzialności producenta w odniesieniu do osoby poszkodowanej;

w ramach systemów prawnych Państw Członkowskich stronie poszkodowanej może przysługiwać roszczenie o odszkodowanie z tytułu odpowiedzialności kontraktowej lub odpowiedzialności pozaumownej innej niż ta przewidziana w niniejszej dyrektywie; w zakresie w jakim przepisy te również służą także osiągnięciu celu, jakim jest skuteczna ochrona konsumentów, powinny one pozostać nienaruszone niniejszą dyrektywą; w zakresie w jakim skuteczna ochrona konsumentów w sektorze artykułów farmaceutycznych została już osiągnięta w Państwie Członkowskim poprzez specjalny system odpowiedzialności, roszczenia oparte na tym systemie powinny podobnie pozostać możliwe;

w zakresie, w jakim odpowiedzialność za szkody jądrowe jest już objęta odpowiednimi przepisami szczególnymi we wszystkich Państwach Członkowskich, możliwym stało się wyłączenie tego typu szkód z zakresu zastosowania niniejszej dyrektywy;

ponieważ wyłączenie surowców rolnych i produktów łowiectwa z zakresu zastosowania niniejszej dyrektywy może być odczuwane w niektórych Państwach Członkowskich, mając na uwadze to czego oczekuje się po ochronie konsumentów, jako nienależyte ograniczanie takiej ochrony, należy umożliwić Państwu Członkowskiemu rozszerzenie odpowiedzialności na takie produkty;

z podobnych przyczyn możliwość uwolnienia się producenta od odpowiedzialności, jeżeli udowodni on, że stan wiedzy naukowej i technicznej w chwili wprowadzenia produktu do obrotu nie pozwalał na wykrycie istnienia wady, może być odczuwana w niektórych Państwach Członkowskich jako nienależyte ograniczenie ochrony konsumenta; dlatego należy umożliwić Państwu Członkowskiemu pozostawienie w swoim ustawodawstwie lub wydanie nowych przepisów, na mocy których taka okoliczność oczyszczająca z zarzutów nie jest dopuszczalna; w przypadku wprowadzenia nowych przepisów korzystanie z tego odstępstwa powinno jednakże podlegać wspólnotowej procedurze „stand-still”, w celu podwyższenia, jeżeli to możliwe, poziomu ochrony w sposób jednolity w całej Wspólnocie;

biorąc pod uwagę tradycje ustawodawcze w większości Państw Członkowskich, w przypadku odpowiedzialności producenta niezależnej od jego winy nie jest właściwe określenie jakiejkolwiek górnej granicy finansowej takiej odpowiedzialności; jednakże w zakresie w jakim istnieją odrębne tradycje, wydaje się możliwe dopuszczenie aby Państwo Członkowskie mogło odstąpić od zasady nieograniczonej odpowiedzialności poprzez określenie granicy całkowitej odpowiedzialności producenta za szkodę wynikającą ze śmierci lub uszkodzenia ciała i spowodowaną przez identyczne produkty z taką samą wadą, pod warunkiem że ograniczenie to jest ustalone na poziomie dostatecznie wysokim aby gwarantować właściwą ochronę konsumenta i prawidłowe funkcjonowanie wspólnego rynku;

harmonizacja wynikająca z tego nie może być całkowita na obecnym etapie, ale otwiera drogę w kierunku większej harmonizacji; dlatego konieczne jest, aby Rada otrzymywała od Komisji w regularnych odstępach czasu sprawozdania na temat stosowania niniejszej dyrektywy, z dołączonymi w razie potrzeby właściwymi wnioskami;

w tym kontekście szczególnie ważne jest dokonywanie powtórnego zbadania przeglądu tych części dyrektywy, które dotyczą odstępstw dopuszczalnych dla Państw Członkowskich po upływie okresu wystarczająco długiego w celu zdobycia praktycznego doświadczenia na temat wpływu tych odstępstw na ochronę konsumentów i na funkcjonowanie wspólnego rynku,

PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DYREKTYWĘ: