VONNIS van de enkelvoudige kamer in de zaak van: de rechtspersoon
naar buitenlands recht CMA CGM S.A., gevestigd te Marseille,
Frankrijk, eiseres in de hoofdzaak, gedaagde in het incident advocaat
mr. O.E. Meijer, - tegen - de besloten vennootschap met beperkte
aansprakelijkheid EXTRACO INTERNATIONALE EXPEDITIE B.V., gevestigd
te Ridderkerk, gedaagde in de hoofdzaak, eiseres in het incident,
advocaat mr. M. Spanjaart. Partijen worden hierna aangeduid als "CMA
CGM" respectievelijk "Extraco".
1 Het verloop van het geding
De rechtbank heeft kennisgenomen van de volgende stukken:
- dagvaarding d.d. 22 juli 2008, met 16 producties;
- akte houdende wijziging van eis, met 4 producties;
incidentele conclusie tot onbevoegdheid;
conclusie van antwoord in het bevoegdheidsincident;
antwoordakte in het bevoegdheidsincident, zijdens Extraco.
CMA CGM heeft op de genoemde “antwoordakte” niet meer gereageerd.
2 De vorderingen
in de hoofdzaak
2.1 De gewijzigde vordering luidt dat de rechtbank, bij vonnis uitvoerbaar
bij voorraad, Extraco veroordeelt om aan CMA CGM te betalen in
hoofdsom € 116.964,42, en aan rente tot aan 20 mei 2008 € 5.026,31,
te vermeerderen met wettelijke rente conform artikel 6: 119a BW over de
genoemde bedragen, althans de hoofdsom vanaf 20 mei 2008 tot aan de
dag der algehele voldoening, alsmede aan buitengerechtelijke kosten €
3.723,13, althans € 2.842,- , met veroordeling van Extraco in de kosten
van deze procedure.
2.2 CMA CGM heeft aan deze vordering de volgende stellingen ten
grondslag gelegd. CMA CGM heeft, via CMA CGM (Holland) B.V.,
in opdracht en voor rekening van Extraco in juli 2006 een drietal
containers per motorschip “[ABC]” van Rotterdam naar St. Petersburg,
Rusland, vervoerd. Deze vervoerovereenkomst is vastgelegd in een
Waybill, opgemaakt op 18 juli 2006 (hierna: Waybill). CMA CGM heeft
de containers in Sint Petersburg gelost, maar de zending is nimmer
afgehaald.
Op grond van de bepalingen van clausule 26 van de Waybill is Extraco als
‘shipper’c.q. als ‘person acting on behalf of..” (hoofdelijk) aansprakelijk
voor de ontstane en nog te maken (opslag)kosten, containerdemurrage,
transportkosten, vernietigingskosten en advocaatkosten en is zij
gehouden deze aan CMA CGM te vergoeden.
in het bevoegdheidsincident
2.3 Extraco heeft geconcludeerd tot onbevoegd verklaring van deze
rechtbank met veroordeling, voor zover mogelijk uitvoerbaar bij voorraad,
van CMA CGM in de kosten van deze procedure.
2.4 Extraco legt aan deze incidentele vordering de stelling ten grondslag
dat in de Waybill een exclusief forumkeuzebeding is opgenomen voor het
gerecht te Marseilles, Frankrijk, zodat deze rechtbank niet bevoegd is om
van de geschillen onder de vervoerovereenkomst kennis te nemen.
2.5 CMA CGM concludeert tot niet ontvankelijk verklaring van Extraco in
haar incidentele vordering, althans haar deze vordering te ontzeggen, met
veroordeling van Extraco in de kosten van het incident.
3 De beoordeling in het bevoegdheidsincident en in de hoofdzaak
3.1 Het beroep op onbevoegdheid van deze rechtbank is door Extraco in
haar eerste processtuk, derhalve tijdig gedaan.
3.2 De vraag of deze rechtbank bevoegd is om kennis te nemen van
de vordering van CMA CGM dient te worden beoordeeld aan de hand
van de verordening (EG) nr. 44/2001 van de Raad van 22 december
2000 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de
tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (hierna
EEX-Vo).
3.3 Ingevolge de hoofdregel van artikel 2 EEX-Vo is, nu Extraco in
Nederland is gevestigd, in beginsel deze rechtbank bevoegd om van de
vordering van CMA CGM kennis te nemen.
3.4 Extraco beroept zich echter op het in de Waybill - waarvan tussen
partijen niet in geschil is dat hierin de overeenkomst van vervoer is
belichaamd - opgenomen forumkeuzebeding dat luidt:
“(…)
All claims and disputes arising under or in connection with this Waybill
shall be determined by exclusive competence of the COURTS of
MARSEILLES.
(…) “.
3.5 De Waybill betreft een schriftelijke of schriftelijk bevestigde
overeenkomst zoals bedoeld in artikel 23 lid 1 sub a EEX-Vo. Nu gesteld
noch gebleken is dat de wilsovereenstemming tussen partijen niet het
forumkeuzebeding omvat, is ook aan de overige voorwaarden van artikel
23 EEX-Vo voldaan, zodat sprake is van een rechtsgeldige forumkeuze.
3.6 CMA CGM heeft als verweer tegen de toepasselijkheid van het
forumkeuzebeding aangevoerd dat het een eenzijdige door CMA CGM
opgestelde, standaard forumkeuzeclausule betreft die slechts ten behoeve
van CMA CGM is opgenomen, zodat een forumkeuze voor de buitenlandse
rechter de bevoegdheid van de Nederlandse rechter niet uitsluit.
In artikel 23 lid 1 EEX-Vo is - onder meer - bepaald dat de bevoegdheid
om een gerecht aan te wijzen exclusief is, tenzij de partijen anders
zijn overeengekomen. Het is dus mogelijk een forumkeuze te doen ten
behoeve van één van de partijen, maar dat dient wel expliciet in de
forumkeuze tot uitdrukking te komen.
Uit de tekst van het forumkeuzebeding zoals hiervoor onder 3.4.
aangehaald blijkt dat sprake is van een exclusief (“exclusive competence”)
forumkeuzebeding.
3.7 Het hiervoor overwogene leidt ertoe dat deze rechtbank zich
onbevoegd zal verklaren om van de vordering van CMA CGM kennis
te nemen en dat CMA CGM als de in het ongelijk te stellen partij in de
proceskosten zal worden veroordeeld.
4 De beslissing
De rechtbank, verklaart zich onbevoegd om van de vordering van CMA
CGM kennis te nemen; veroordeelt CMA CGM in de proceskosten tot
aan deze uitspraak aan de zijde van Extraco bepaald op € 2.765,--
aan vast recht, op nihil aan overige verschotten en op € 1.421,--
aan salaris voor de advocaat; verklaart dit vonnis voor zover het de
proceskostenveroordeling betreft uitvoerbaar bij voorraad.
Dit vonnis is gewezen door mr. W.P. Sprenger.
Uitgesproken in het openbaar.
1295/1928