ID 1992-429
NIPR 1992 429
INST Rb. Amsterdam
DD 1992/03/11
ROL rolno. H 90.1695
FEIT
De Gemeente A. vordert bij dagvaarding van 17 mei 1990 betaling
van een som geld van de Belgische vennootschap B. & Co. Zij stelt
daartoe het navolgende. De gemeentepolitie van A. maakt bij de
opsporing van strafbare feiten gebruik van informanten en treedt op
als tussenpersoon bij de uitbetaling van tipgelden door benadeelden
c.q. verzekeringsmaatschappijen aan informanten. Hierbij geldt het
voorschrift dat de politie geen rechtstreeks contact tot stand mag brengen
tussen informant en degene die het tipgeld uitlooft en de politie daarom
zelf zorg draagt voor doorbetaling aan de informant. Per fax van 13
maart 1989 bericht B. de gemeentepolitie A. dat zij zich namens een
Japanse verzekeringsmaatschappij onder een aantal voorwaarden bereid
verklaart om voor het terugvinden van in Antwerpen gestolen goederen
tipgeld te betalen 10% van de waarde van de goederen. Middels een
informant heeft de gemeentepolitie de goederen teruggevonden. De
verzekeringsmaatschappij zou echter weigeren het tipgeld te betalen,
aanvoerend dat zij in deze door B. onbevoegd is vertegenwoordigd.
Nu B. haar last niet kan waarmaken, aldus de gemeente, pleegt zij
wanprestatie, althans handelt zij onrechtmatig jegens de gemeente,
waardoor deze schade lijdt voor het bedrag van het toegezegde tipgeld. B.
vordert incidenteel dat de Rb. zich onbevoegd verklaart.
OVERW
"3.1. De Gemeente baseert de bevoegdheid van de Rb. primair op art.
5 sub 1 van het Europees Jurisdictie- en Executieverdrag 1968 (hierna
het EEX) stellende dat de overeenkomst waarop voormeld telefaxbericht
betrekking heeft, is of moet worden uitgevoerd in Nederland: de
bereidheid tot betalen van het tipgeld richt zich tot de politie te A., de
daders zijn aangehouden en de gestolen goederen zijn teruggevonden in
Nederland en het tipgeld moet worden betaald aan de politie te A.
3.2. Subsidiair baseert de Gemeente de bevoegdheid van de Rb. op
art. 5 sub 3 EEX, stellende dat het schadetoebrengende feit zich heeft
voorgedaan in A., de plaats waar voormeld faxbericht is ontvangen, terwijl
ook de schade is ingetreden te A., alwaar de politie is gevestigd.
4. B. bestrijdt dat de Rb. bevoegd is van de vordering kennis te nemen,
aanvoerend dat zij als een op het grondgebied van een verdragsluitende
staat gevestigde vennootschap had moeten worden opgeroepen voor de
rechter te Antwerpen (België). Noch art. 5 onder 1, noch art. 5 onder 3
EEX zijn, aldus B., van toepassing.
5. Gelet op de vestigingsplaats van partijen alsmede de aard van de door
de Gemeente gestelde rechtsverhouding tussen hen, is het EEX op de
verhouding tussen partijen van toepassing.
6. Gelet op de hiervoor onder 3.1 genoemde omstandigheden, is de
Rb. met partijen van oordeel dat op de rechtsverhouding tussen hen
Nederlands recht van toepassing is.
7. De Gemeente baseert de aansprakelijkheid van B. op het niet waar
kunnen maken van haar last, op grond waarvan zij aan de politie de
hiervoor onder 3 weergegeven toezegging heeft gedaan. Anders dan
de Gemeente meent, levert dit onder het voor 1 januari 1992 geldende
recht niet op een verbintenis uit overeenkomst, doch een verbintenis uit
de wet, zodat niet art. 5 sub 1 EEX, doch art. 5 sub 3 EEX in deze van
toepassing is. Onder het in dit artikel genoemde begrip 'verbintenissen
uit onrechtmatige daad' valt immers elke rechtsvordering die beoogt
aansprakelijkheid van een verweerder in het geding te brengen en die
geen verband houdt met een verbintenis uit overeenkomst in de zin van
art. 5 sub 1 EEX.
8. Op grond van art. 5 sub 3 EEX is bevoegd het gerecht van de plaats
waar het schadebrengende feit zich heeft voorgedaan. Hieronder moet
tevens worden verstaan de plaats waar de schade is ingetreden of zal
intreden. Nu de Gemeente stelt dat de politie op grond van de door B. aan
haar gedane toezegging op haar beurt aan de informant toezeggingen
heeft gedaan, die zij moet nakomen, en de politie, en dus de Gemeente
in haar visie daardoor een schade lijdt, althans zal lijden, gelijk aan het
toegezegde tipgeld, is daarmee het voor toepassing van art. 5 sub 3
vereiste van een direct verband tussen de daad en de schade gegeven,
zodat deze Rb. bevoegd is van de vordering van de Gemeente kennis te
nemen. In de hoofdzaak zal moeten worden beoordeeld of de Gemeente
daadwerkelijk schade heeft geleden en zo ja, tot welk bedrag."
Volgt in het incident afwijzing van de vordering van B.