Bezien wij thans allereerst de vordering tot vergoeding van interesten over de bedragen welke de Franse overheid ten onrechte heeft ingevorderd.

Volgens 's Hofs rechtspraak worden geschillen tussen burger en nationale overheid over betalingen welke door die overheid bij de haar opgedragen toepassing van het gemeenschapsrecht ten onrechte mochten zijn ingevorderd, allereerst in het bestek van het nationale recht, door de bevoegde nationale rechter, uitgewezen. Volgens het arrest van 27 januari 1976, gewezen in de zaak 46-75 (TBC t. Commissie) — dat aansluit bij dat van 25 oktober 1972, gewezen in de zaak 96-71 (Haegeman t. Commissie) — dient het verzoek om terugbetaling, ook wanneer de invordering van het ten onrechte betaalde bedrag op grond van een bepaald gemeenschapsrechtelijk voorschrift heeft plaatsgevonden, uitsluitend te worden gericht tot het gezagsorgaan dat de betaling heeft verlangd. Maar dan kan er geen sprake van zijn dat men voor de terugbetaling van bedragen welke een nationaal gezagsorgaan ten onrechte, mogelijk zelfs krachtens een onrechtmatige bepaling van gemeenschapsrecht, mocht hebben ingevorderd, bij de Gemeenschap zou kunnen aankloppen. En dit geldt te meer wanneer een nationaal gezagsorgaan, als in casu, bij de onrechtmatige invordering der geldsbedragen van een onjuiste toepassing van een rechtsgeldige communautaire bepaling is uitgegaan.

Het duidelijk onderscheid dat het Hof maakt tussen akties betreffende een beta ling waartoe een Lid-Staat krachtens het gemeenschapsrecht verplicht is en akties tot schadevergoeding als bedoeld in artikel 215 van het EEG-Verdrag (arrest van 26 november 1975 in de zaak 99-74, Grands Moulins des Antilies) mag geacht worden ook te gelden voor akties tot terugvordering van bedragen welke de Staten bij de toepassing van het gemeenschapsrecht ten onrechte mochten hebben ingevorderd. Dat de Commissie het bij de nationale overheid gerezen misverstand in de hand heeft gewerkt moge de Gemeenschap voor eventuele latere schade aansprakelijk maken, het is niet van invloed op de vraag tot welk gezagsorgaan men zich heeft te wenden tot terugbetaling van hetgeen onverschuldigd werd voldaan.

De verschuldigdheid van interesten over een ten onrechte voldane hoofdsom is naast het recht op restitutie van die hoofdsom een kwestie van zeer accessoire aard. De bepaling van het bedrag der compensatoire of monetaire interesten houdt uiteraard ten nauwste verband met de vaststelling van de ten onrechte betaalde som en het tijdsverloop tussen onverschuldigde betaling, c.q. ingebrekestelling van de ontvangende instantie, en terugbetaling. Om tot vergoeding van die interesten gerechtigd te zijn behoeft men geen bewijs van geleden nadeel bij te brengen.

Een en ander leidt tot de conclusie dat de criteria welke in 's Hofs jurisprudentie voor de terugvordering van de hoofdsom zijn uitgewerkt, ook voor de rentevordering dienen te gelden: de procedure is dezelfde waarvan men zich voor de terugvordering van de hoofdsom heeft te bedienen.

Wanneer de bevoegde nationale rechter zich dus over de juiste toepassing van het gemeenschapsrecht door de Franse administratie — en daarmede over het recht op terugbetaling der ten onrechte voldane geldsommen — heeft uit te spreken, dan geldt hetzelfde voor de accessoire verschuldigdheid der ten titel van interesten gevorderde bedragen. Mocht verzoekster er in dit geding mede hebben volstaan terugbetaling van het onverschuldigd betaalde te verlangen, dan had het Hof — in de lijn van voormelde jurisprudentie — de tegen de Commissie gerichte, als schadevergoedingsaktie aangediende, restitutievordering niet-ontvankelijk moeten verklaren. Eenzelfde oplossing is met betrekking tot de accessoire rentevordering geboden.

Het is nu eenmaal zo dat de nationale rechter verzoeksters tegen de Franse overheid gerichte eis tot vergoeding van die interesten heeft afgewezen. Verzoekster heeft bovendien vrijwillig afstand gedaan van haar recht tegen die — haars inziens in meer dan één opzicht aanvechtbare — uitspraak in beroep te komen. En wat betreft de omstandigheid waardoor verzoekster zich bij dit besluit zou hebben laten leiden — te weten dat de Franse douane de ten onrechte ingevorderde bedragen terstond in de kas van het EOGFL had gestort —: wij geloven niet dat dit feit, dat restitutie van de hoofdsom niet kon beletten, wèl per se aan betaling van interesten door de ontvangende instantie in de weg zou hebben gestaan. Of die interesten, evenals zonder enige twijfel met de hoofdsom het geval is, uiteindelijk ten laste van het EOGFL moeten worden gebracht, is een kwestie tussen de betrokken Staat en de Gemeenschap. Zij raakt niet de betrekkingen welke de onverschuldigde betaling tussen de betrokken onderneming en haar overheid heeft gevestigd en staat derhalve buiten dit geding.

Maar ook al zou de Gemeenschap in een geval als het onderhavige subsidiair aansprakelijk moeten worden geacht — zoals werd beslist in de gevoegde zaken 5, 7, 13 tot 24-66 (Firma E. Kampffmeyer e.a, Jurispr. 1967, blz. 289 e.v.) —, dan nog had verzoekster eerst alle haar naar nationaal recht openstaande middelen moeten aanwenden teneinde zich haar aktie — die naar wij zagen vooral gericht is tegen het gezagsorgaan dat tot invordering was overgegaan en dat zich ook de rentevordering heeft aan te trekken — te zien toegewezen.

De op veroordeling der Commissie tot betaling van interesten gerichte vordering is derhalve te vroeg ingesteld. Dat verzoekster naderhand ook vrijwillig afstand heeft gedaan van alle naar nationaal recht te harer beschikking staande middelen teneinde zich die interesten te doen vergoeden door het gezagsorgaan waartoe zij zich krachtens Uw jurisprudentie in de eerste plaats had te wenden, brengt mede dat zij thans niet de Gemeenschap in rechte kan betrekken.

Verzoekster moet derhalve in haar rentevordering niet-ontvankelijk worden verklaard.