Partijen

Overwegingen van het arrest

Dictum



Partijen

In zaak T-46/09,

Helleense Republiek, vertegenwoordigd door V. Kontolaimos, I. Chalkias, S. Charitaki en S. Papaïoannou als gemachtigden,

verzoekster,

tegen

Europese Commissie, vertegenwoordigd door A. Markoulli en H. Tserepa-Lacombe als gemachtigden, bijgestaan door N. Korogiannakis, advocaat,

verweerster,

betreffende een verzoek om nietigverklaring van beschikking 2008/960/EG van de Commissie van 8 december 2008 houdende onttrekking aan communautaire financiering van bepaalde uitgaven die de lidstaten hebben verricht voor het Europees Oriëntatie- en Garantiefonds voor de landbouw (EOGFL), afdeling Garantie, of voor het Europees Landbouwgarantiefonds (ELGF) (PB L 340, blz. 99), voor zover daarbij bepaalde door de Helleense Republiek gedane uitgaven van communautaire financiering zijn uitgesloten,

wijst

HET GERECHT (Tweede kamer),

samengesteld als volgt: N. J. Forwood, president, F. Dehousse (rapporteur) en J. Schwarcz, rechters,

griffier: S. Spyropoulos, administrateur,

gezien de stukken en na de terechtzitting op 5 juni 2012,

het navolgende

Arrest

Overwegingen van het arrest

Toepasselijke bepalingen

1. Algemene regelgeving betreffende de financiering van het gemeenschappelijk landbouwbeleid

1. Verordening (EEG) nr. 729/70 van de Raad van 21 april 1970 betreffende de financiering van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (PB L 94, blz. 13) bevatte de algemene regels voor de financiering van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (hierna: „GLB”). Deze verordening is ingetrokken en vervangen door verordening (EG) nr. 1258/1999 van de Raad van 17 mei 1999 betreffende de financiering van het GLB (PB L 160, blz. 103), waarin de regels voor de uitgaven zijn geformuleerd die tussen 1 januari 2000 en 16 oktober 2006 in het kader van de financiering van het GLB zijn verricht.

2. Artikel 7, lid 2, van verordening nr. 1258/1999 bepaalt dat de Commissie van de Europese Gemeenschappen een besluit neemt over de maandelijkse voorschotten op basis van de uitgaven die door de erkende betaalorganen zijn gedaan. Artikel 7, lid 3, betreft de besluiten tot goedkeuring van de rekeningen van de betaalorganen.

3. Artikel 7, lid 4, van verordening nr. 1258/1999 luidt:

„De Commissie neemt een besluit over de bedragen die van de in de artikelen 2 en 3 bedoelde communautaire financiering moeten worden uitgesloten, wanneer zij constateert dat de desbetreffende uitgaven niet overeenkomstig de communautaire voorschriften zijn verricht.

Voordat een besluit tot weigering van financiering wordt genomen, doet de Commissie schriftelijk mededeling van de resultaten van de verificaties, en de betrokken lidstaat van zijn antwoorden dienaangaande, waarna beide partijen overeenstemming proberen te bereiken over het daaraan te geven gevolg.

Indien overeenstemming uitblijft, kan de lidstaat vragen om opening van een procedure die de standpunten binnen vier maanden tot elkaar moet brengen; de resultaten daarvan worden neergelegd in een verslag dat aan de Commissie wordt toegezonden en door deze instelling wordt bestudeerd voordat een besluit tot weigering van financiering wordt genomen.

De Commissie bepaalt de van financiering uit te sluiten bedragen met name aan de hand van de mate waarin de voorschriften niet zijn uitgevoerd. De Commissie houdt daarbij rekening met de aard en de ernst van de inbreuk, alsmede met de voor de Gemeenschap ontstane financiële schade.

Financiering kan niet worden geweigerd voor:

a) in artikel 2 bedoelde uitgaven die meer dan 24 maanden voordat de Commissie de resultaten van de verificaties schriftelijk aan de betrokken lidstaat heeft meegedeeld, zijn gedaan;

[...]”

4. Artikel 8, lid 1, van verordening nr. 1258/1999 bepaalt:

„1. De lidstaten treffen, overeenkomstig de nationale wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen, de nodige maatregelen om:

a) zich ervan te vergewissen dat de door het Fonds gefinancierde maatregelen daadwerkelijk en op regelmatige wijze werden uitgevoerd,

b) onregelmatigheden te voorkomen en te vervolgen,

c) de ingevolge onregelmatigheden of nalatigheden verloren gegane bedragen terug te vorderen.

[...]”

5. Verordening nr. 1258/1999 is ingetrokken bij verordening (EG) nr. 1290/2005 van de Raad van 21 juni 2005 betreffende de financiering van het GLB (PB L 209, blz. 1), die volgens artikel 49 ervan vanaf 1 januari 2007 van toepassing is. Ditzelfde artikel bepaalt echter dat onder meer artikel 31 van verordening nr. 1290/2005, dat betrekking heeft op de conformiteitsgoedkeuring, reeds vanaf 16 oktober 2006 van toepassing is op de op of na 16 oktober 2006 verrichte uitgaven.

6. Artikel 31 van verordening nr. 1290/2005 bepaalt in wezen hetzelfde als artikel 7, lid 4, van verordening nr. 1258/1999.

7. Artikel 8 van verordening (EG) nr. 1663/95 van de Commissie van 7 juli 1995 houdende uitvoeringsbepalingen van verordening nr. 729/70 aangaande de procedure inzake de goedkeuring van de rekeningen van het EOGFL, afdeling Garantie (PB L 158, blz. 6), zoals met name gewijzigd bij verordening (EG) nr. 2245/1999 van de Commissie van 22 oktober 1999 (PB L 273, blz. 5), luidt:

„1. Indien de Commissie op grond van een onderzoek van mening is, dat bepaalde uitgaven niet overeenkomstig de communautaire voorschriften zijn gedaan, stelt zij de betrokken lidstaat in kennis van haar bevindingen en van de correctiemaatregelen die moeten worden genomen om naleving in de toekomst te garanderen.

In de kennisgeving wordt naar deze verordening verwezen. De lidstaat geeft binnen twee maanden een antwoord en de Commissie kan haar positie wijzigen. In gegronde gevallen kan de Commissie toestemming verlenen tot een verlenging van deze antwoordtermijn.

Na afloop van de antwoordtermijn stelt de Commissie een bilaterale bespreking vast en beide partijen proberen tot overeenstemming te komen omtrent de te nemen maatregelen, alsook omtrent de ernst van de overtreding en de omvang van het financiële nadeel voor de Europese Gemeenschap. Na afloop van deze bespreking en na het verstrijken van de termijn die eventueel door de Commissie, in overleg met de lidstaat, in aansluiting op de bilaterale bespreking is vastgesteld voor het verstrekken van aanvullende inlichtingen of, indien de lidstaat niet binnen een door de Commissie gestelde termijn op de uitnodiging voor een bespreking ingaat, na afloop van deze termijn, doet de Commissie haar conclusies formeel aan de lidstaat toekomen, onder verwijzing naar beschikking 94/442/EG van de Commissie [...]. Onverminderd het bepaalde in de vierde alinea van dit lid, wordt in deze kennisgeving opgave gedaan van uitgaven die de Commissie voornemens is aan de financiering te onttrekken overeenkomstig artikel 5, lid 2, sub c, van verordening [...] nr. 729/70.

De lidstaat stelt de Commissie zo spoedig mogelijk in kennis van de correctiemaatregelen die worden genomen om naleving van de communautaire voorschriften te verzekeren en van de datum waarop zij effectief zijn geworden. De Commissie neemt in voorkomend geval een of meerdere beschikkingen op grond van artikel 5, lid 2, sub c, van verordening [...] nr. 729/70 waarbij de uitgaven waarvoor de communautaire voorschriften niet zijn nageleefd, aan de financiering worden onttrokken totdat de correctiemaatregelen effectief worden.

2. De besluiten als bedoeld in artikel 5, lid 2, sub c, van verordening [...] nr. 729/70 worden genomen na onderzoek van elk overeenkomstig beschikking 94/442/EG door het bemiddelingsorgaan opgesteld rapport.”

8. Verordening (EG) nr. 885/2006 van de Commissie van 21 juni 2006 houdende uitvoeringsbepalingen van verordening [...] nr. 1290/2005 [...] met betrekking tot de erkenning van de betaalorganen en andere instanties en de goedkeuring van de rekeningen inzake het ELGF en het ELFPO (PB L 171, blz. 90) is van toepassing vanaf 16 oktober 2006. Artikel 11, leden 1 tot en met 3, ervan voorziet in wezen in dezelfde procedure als artikel 8 van verordening nr. 1663/95.

2. Richtsnoeren van de Commissie

9. De richtsnoeren voor de toepassing van financiële correcties zijn vastgelegd in document nr. VI/5330/97 van de Commissie van 23 december 1997, getiteld „Berekening van de financiële consequenties bij de voorbereiding van de beschikking inzake de goedkeuring van de rekeningen in het kader van het EOGFL – Garantie” (hierna: „document nr. VI/5330/97”).

10. Uit bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97, met de titel „Financiële consequenties van gebrekkige controle door de lidstaten voor de goedkeuring van de rekeningen in het kader van het EOGFL – Garantie”, blijkt dat de financiële correcties met name aan de hand van de draagwijdte van de niet met de voorschriften strokende uitvoering worden bepaald en dat de Commissie daarbij rekening houdt met de aard en de ernst van de overtreding, alsook met de voor de Gemeenschap ontstane financiële schade (bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97, tweede alinea).

11. Bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97 voorziet in de eerste plaats in een methode voor bepaling van de financiële correctie op basis van „fouten in individuele dossiers”. Deze methode wordt gebruikt bij alleenstaande onregelmatigheden – die in voorkomend geval worden geëxtrapoleerd – en leidt tot een gerichte correctie. In de tweede plaats voorziet deze bijlage in een methode voor bepaling van de financiële correctie op basis van het risico op financieel verlies. Deze methode wordt toegepast bij onregelmatigheden in het systeem; zij leidt tot de toepassing van een forfaitaire correctie (bijlage 2 van document nr. VI/5330/97, achtste tot en met vijfentwintigste alinea).

12. Bij laatstgenoemde methode, die toepasselijk is in het kader van de systeemcontrole, legt de Commissie, afhankelijk van de grootte van het mogelijke financiële nadeel dat voor de Gemeenschap voortvloeit uit gebrekkige controlesystemen, forfaitaire correcties op van 2 %, 5 %, 10 % of 25 % van de gedeclareerde uitgaven (bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97, achtste alinea).

13. De Commissie deelt de door de lidstaten verrichte controles in twee categorieën in (bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97, veertiende alinea).

14. Enerzijds zijn er de „essentiële controles”, waarbij het gaat om de fysieke en de administratieve controles die vereist zijn om essentiële punten te verifiëren, in het bijzonder of de aanvraag betrekking heeft op een reëel object, de hoeveelheid of het aantal en de kwalitatieve voorwaarden zoals onder meer de inachtneming van termijnen, oogstvoorwaarden, aanhoudperioden, enz. Zij worden ter plaatse uitgevoerd en vinden plaats door toetsing aan objectieve gegevens zoals een grondkadaster.

15. Anderzijds zijn er de „aanvullende controles”, waarbij het gaat om de administratieve handelingen die vereist zijn om de aanvragen correct te verwerken, zoals de controle of de aanvragen binnen de vastgestelde termijn zijn ingediend en of voor hetzelfde object niet tweemaal een aanvraag is ingediend, risicoanalyse, de toepassing van sancties en adequate controle op de inachtneming van de procedures.

16. Voor de berekening van de niet-subsidiabele uitgaven onderscheidt document nr. VI/5330/97 vier categorieën forfaitaire correcties:

– 25 % van de uitgaven wanneer een lidstaat een controlesysteem helemaal niet of slechts zeer gebrekkig toepast en er aanwijzingen zijn van onregelmatigheden op grote schaal en nalatigheid bij het bestrijden van onregelmatige of frauduleuze praktijken, waardoor het risico bestaat dat het EOGFL bijzonder grote verliezen lijdt;

– 10 % van de uitgaven wanneer een of meer essentiële controles niet zijn uitgevoerd, dan wel zo gebrekkig of sporadisch zijn uitgevoerd dat aan de hand daarvan niet kan worden nagegaan of de aanvraag in aanmerking komt, of een onregelmatigheid niet kan worden voorkomen, en redelijkerwijs kan worden aangenomen dat er een reële kans bestaat dat het EOGFL bijzonder grote verliezen lijdt;

– 5 % van de uitgaven wanneer alle essentiële controles zijn uitgevoerd, maar qua aantal, frequentie of grondigheid niet in overeenstemming waren met de voorschriften, zodat redelijkerwijs kan worden geconcludeerd dat zij niet voldoende garanties bieden inzake de rechtmatigheid van de aanvragen en dat er voor het EOGFL een aanzienlijk risico op verlies bestaat;

– 2 % van de uitgaven wanneer een lidstaat de essentiële controles adequaat heeft uitgevoerd, maar een of meer aanvullende controles volledig achterwege heeft gelaten, en het EOGFL dus een kleinere kans op benadeling loopt en de inbreuk minder ernstig is.

17. Bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97 bepaalt ten slotte dat „[h]et feit dat de lidstaat zijn controles niet verbetert, [...] als ernstiger [moet] worden aangemerkt als de Commissie de lidstaat reeds heeft meegedeeld welke verbeteringen zij essentieel acht” (bijlage 2, zestiende alinea, in fine).

18. Document AGRI/61495/2002 betreft de wijze waarop de Commissie bij de goedkeuring van de rekeningen in het kader van het EOGFL – Garantie gevallen van terugkomende onvolkomenheden in het controlesysteem behandelt. Dit document strekt ertoe het in document nr. VI/5330/97 vervatte beginsel betreffende terugkomende onvolkomenheden te preciseren. Het bepaalt:

„Ingeval

– een controlesysteem of een onderdeel daarvan ontbreekt of ontoereikend is en daarvoor reeds één of meer financiële correcties zijn vastgesteld in een beschikking in het kader van de goedkeuring van de rekeningen van het EOGFL – Garantie, en

– in een periode na de periode waarvoor reeds een correctie is toegepast, geconstateerd wordt dat dezelfde onvolkomenheden nog steeds voorkomen,

is de Commissie van oordeel, onder voorbehoud van onderzoek van de eventueel door de lidstaat genomen corrigerende of compenserende maatregelen, dat het gerechtvaardigd is om de bij de laatste gelegenheid toegepaste forfaitaire correctie te verhogen vanwege het verhoogde risico op financieel verlies voor het EOGFL.

[...]

Om ervoor te zorgen dat, zoals in document [C 3909 van 8 december 1997 (VI/5330/97)] vermeld is, forfaitaire correcties worden toegepast wanneer de onregelmatige betalingen niet nauwkeurig kunnen worden ingeschat, en het financiële nadeel voor de [Gemeenschap] bijgevolg niet kan worden berekend, worden de volgende percentages ter oriëntatie meegedeeld:

[...]

– wanneer de voorgaande correctie 5 % bedroeg, een correctie van 10 % voor de nieuwe periode;

– wanneer de voorgaande correctie 10 % bedroeg, een correctie van ten minste 15 % voor de nieuwe periode, naargelang van de ernst van het toegenomen risico.

[...]”

Voorgeschiedenis van het geding

19. Bij beschikking 2008/960/EG van 8 december 2008 houdende onttrekking aan communautaire financiering van bepaalde uitgaven die de lidstaten hebben verricht voor het EOGFL, afdeling Garantie, of voor het Europees Landbouwgarantiefonds (ELGF) (PB L 340, blz. 99; hierna: „bestreden beschikking”), heeft de Commissie, wat de Helleense Republiek betreft, in de sectoren „groenten en fruit”, „katoen”, „rundvlees”, „olijfolie” en „financiële audit” een bedrag van in totaal 179 140 594,66 EUR voor de begrotingsjaren 2002-2006 van communautaire financiering uitgesloten.

20. De gronden voor de door de Commissie toegepaste financiële correcties zijn samengevat in syntheserapport AGRI-63130-00-2008 van 11 september 2008 betreffende de resultaten van de door de Commissie verrichte verificaties in het kader van de conformiteitsgoedkeuring overeenkomstig artikel 7, lid 4, van verordening nr. 1258/1999 en artikel 31 van verordening nr. 1290/2005 (hierna: „syntheserapport”).

21. In de bestreden beschikking heeft de Commissie de volgende correcties toegepast:

– in de sector „groenten en fruit – verwerking van citrusvruchten” zijn twee forfaitaire correcties van 10 % opgelegd, de ene ter hoogte van 2 289 213 EUR voor begrotingsjaar 2005 en de andere ten bedrage van 385 748 EUR voor begrotingsjaar 2006, op grond dat er betalingen per cheque waren verricht en tekortkomingen in de administratieve en de boekhoudkundige controles waren vastgesteld;

– in de sector „katoen” zijn twee gerichte correcties opgelegd wegens overschrijding van de subsidiabele productie, die door Griekenland niet zijn betwist. Het ging daarbij om een correctie van 4 870 264,97 EUR voor begrotingsjaar 2003 en een correctie van 2 143 945,63 EUR voor begrotingsjaar 2004. Voorts zijn twee forfaitaire correcties van 5 % toegepast, waarmee bedragen waren gemoeid van 27 731 557,37 EUR voor begrotingsjaar 2002 en van 32 655 464,17 EUR voor begrotingsjaar 2003;

– in de sector „dierpremies – runderen” zijn forfaitaire correcties toegepast wegens tekortkomingen van de databank voor identificatie en registratie van rundvee en van de controles ter plaatse. Het betrof correcties van 10 % voor begrotingsjaar 2003, 5 % en 10 % voor begrotingsjaar 2004, 5 % en 10 % voor begrotingsjaar 2005 en 5 % en 10 % voor begrotingsjaar 2006, overeenkomende met een bedrag van in totaal 14 341 429,92 EUR;

– in de sector „olijfolie – productiesteun” zijn voor de begrotingsjaren 2003 tot en met 2006 forfaitaire correcties van 10 % en 15 % voor in totaal 83 641 370,78 EUR toegepast wegens terugkomende tekortkomingen in de controle van de olijfbomen, de oliefabrieken en de opbrengsten, en

– in de sector „financiële audit” is voor begrotingsjaar 2005 een gerichte correctie van 4 521 536,62 EUR opgelegd op grond dat de betalingstermijnen niet waren nageleefd; verder zijn gerichte correcties van 6 326 450,77 EUR voor begrotingsjaar 2004 en van 233 613,43 EUR voor begrotingsjaar 2005 toegepast wegens overschrijding van de financiële maxima.

Procesverloop en conclusies van partijen

22. Bij verzoekschrift, neergelegd ter griffie van het Gerecht op 6 februari 2009, heeft de Helleense Republiek het onderhavige beroep ingesteld.

23. Bij de wijziging van de samenstelling van de kamers van het Gerecht is de zaak op 30 september 2010 toegewezen aan de Vijfde kamer. Op 15 februari 2011 is een nieuwe rechter-rapporteur aangewezen en aangezien deze aan de Tweede kamer is toegevoegd, is de zaak aan deze kamer toegewezen.

24. Op rapport van de rechter-rapporteur heeft het Gerecht (Tweede kamer) besloten om de mondelinge behandeling te openen. In het kader van de maatregelen tot organisatie van de procesgang als bedoeld in artikel 64 van het Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, is de partijen verzocht om een aantal schriftelijke vragen te beantwoorden. Partijen hebben deze vragen binnen de gestelde termijnen beantwoord. Zij hebben ter terechtzitting van 5 juni 2012 pleidooi gehouden en geantwoord op de vragen van het Gerecht.

25. De Helleense Republiek verzoekt het Gerecht:

– de bestreden beschikking nietig te verklaren of te wijzigen overeenkomstig hetgeen zij in haar stukken heeft uiteengezet;

– de Commissie te verwijzen in de kosten.

26. De Commissie verzoekt het Gerecht:

– het beroep te verwerpen;

– de Helleense Republiek te verwijzen in de kosten.

In rechte

1. Strekking van het beroep

27. In haar verzoekschrift heeft de Helleense Republiek twaalf middelen tot nietigverklaring van de bestreden beschikking aangevoerd. De eerste twee middelen betreffen de sector „verwerking van citrusvruchten”. Het derde middel heeft betrekking op de sector „katoen”. Het vierde, het vijfde en het zesde middel zien op de sector „rundvlees”. Het zevende, het achtste en het negende middel betreffen de sector „olijfolie” en het tiende, het elfde en het twaalfde middel de sector „financiële audit”.

28. Ter terechtzitting heeft de Helleense Republiek verklaard af te zien van het vierde en het zevende middel, die betrekking hadden op de onbevoegdheid ratione temporis van de Commissie en de schending van het rechtszekerheidsbeginsel ten gevolge van de te lange duur van de procedure. Deze middelen betroffen de sector „rundvlees” respectievelijk de sector „olijfolie”.

29. Zij heeft ook het vijfde en het achtste middel ingetrokken, volgens welke de Commissie is voorbijgegaan aan de in artikel 7, lid 4, van verordening nr. 1258/1999 bepaalde termijn van 24 maanden. Deze middelen zagen op de sector „rundvlees” respectievelijk de sector „olijfolie”.

30. Met betrekking tot de sector „financiële audit” heeft zij afgezien van haar twaalfde middel, dat betrekking had op onderzoek FA/2006/137/GR, waarmee zij stelde dat geen toereikende motivering was verstrekt. Voorts heeft zij met betrekking tot het tiende middel, betreffende onderzoek FA/2005/70/GR, in verband met de correcties voor 1) de achtergestelde gebieden, 2) de herstructurering en de omschakeling van wijngaarden, en 3) de extra betalingen in de sector „rundvlees”, verklaard dit middel enkel met betrekking tot de achtergestelde gebieden te handhaven.

31. Ten slotte heeft zij te kennen gegeven dat zij afzag van haar vordering tot wijziging van de bestreden beschikking.

32. Hiervan is akte genomen in het proces-verbaal van de terechtzitting.

2. Eerste en tweede middel, betreffende de in de sector „groenten en fruit – verwerking van citrusvruchten” toegepaste correcties

Gemeenschapsrecht

33. Bij verordening (EG) nr. 2202/96 van de Raad van 28 oktober 1996 tot invoering van een steunregeling voor telers van bepaalde citrussoorten (PB L 297, blz. 49) is een financiële steunregeling voor telers ingevoerd die met name is gebaseerd op de sluiting van contracten tussen enerzijds telersverenigingen die zijn erkend of groeperingen die voorlopig als telersvereniging zijn erkend op grond van verordening (EG) nr. 2200/96 van de Raad van 28 oktober 1996 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector groenten en fruit (PB L 297, blz. 1), en anderzijds verwerkende bedrijven of wettelijk opgerichte verenigingen of groeperingen daarvan.

34. Artikel 7, lid 1, sub f, van verordening (EG) nr. 2111/2003 van de Commissie van 1 december 2003 houdende uitvoeringsbepalingen van verordening nr. 2202/96 (PB L 317, blz. 5) bepaalt dat in de contracten met name de voor het basisproduct aan de telersvereniging te betalen prijs wordt vermeld, eventueel gedifferentieerd naar variëteit en/of kwaliteit en/of leveringsperiode en uitsluitend te betalen per bank- of postgiro.

35. Volgens artikel 24, lid 1, sub d, van verordening nr. 2111/2003 nemen de lidstaten de maatregelen die nodig zijn om de in de artikelen 25 en 26 van deze verordening bedoelde registers van telersverenigingen en verwerkers te controleren en na te gaan of zij overeenstemmen met de in het nationale recht voor de telersverenigingen en de verwerkers voorgeschreven boekhouding.

36. Artikel 27 („Controles”) van verordening nr. 2111/2003 bepaalt:

„1. Voor iedere telersvereniging die zoete sinaasappelen, mandarijnen, clementines, satsuma’s, citroenen, grapefruits (pompelmoezen) en pomelo’s voor verwerking levert, dienen per product en per verkoopseizoen de volgende controles te worden verricht:

[...]

b) administratieve en boekhoudkundige controles die betrekking hebben op ten minste:

i) 5 % van de telers die onder de contracten vallen, om per teler met name na te gaan of de oppervlakten, de totale oogst, de aan de telersvereniging geleverde hoeveelheid en de voor verwerking geleverde hoeveelheid coherent zijn met de overeenkomstig artikel 23 betaalde steunbedragen en de ontvangen bedragen,

[...]

c) administratieve en boekhoudkundige controles om na te gaan of de totale hoeveelheden die aan de telersvereniging zijn geleverd door de in artikel 15, leden 1 en 2, bedoelde telers, de totale voor verwerking geleverde hoeveelheden, de totale in artikel 17, lid 2, bedoelde leveringscertificaten en de totale in de steunaanvraag vermelde hoeveelheden enerzijds, coherent zijn met de overeenkomstig artikel 23 betaalde steunbedragen en van de verwerker ontvangen bedragen anderzijds;

2. Voor verwerkers van zoete sinaasappelen, mandarijnen, clementines, satsuma’s, citroenen, grapefruits (pompelmoezen) en pomelo’s dienen per verwerkingseenheid, per product en per verkoopseizoen de volgende controles te worden verricht:

a) administratieve en boekhoudkundige controles die betrekking hebben op ten minste:

i) 5 % van de in het kader van elk van beide contracttypes (kortetermijn- en meerjarencontract) ontvangen partijen ter controle van het betrokken contract, de in artikel 17, lid 2, bedoelde leveringscertificaten, de precieze identificatiegegevens van het gebruikte vervoermiddel en de inachtneming van de in bijlage I vastgestelde minimumeisen;

[...]

c) administratieve en boekhoudkundige controles om aan de hand van de verzonden en ontvangen facturen en de boekhouding na te gaan of de hoeveelheden eindproduct verkregen uit de ontvangen hoeveelheden basisproduct en de aangekochte hoeveelheden eindproduct coherent zijn met de verkochte hoeveelheden eindproduct;

[...]”

37. Bijlage 16 bij document nr. 17933/2000 van de Commissie omschrijft de essentiële controles en de aanvullende controles voor de sector „citrusvruchten”. Meer bepaald omschrijft deze bijlage zes essentiële controles, waaronder met name de controles of de registers naar behoren zijn bijgehouden en of deze overeenstemmen met de boekhouding die door de telersverenigingen en de verwerkende bedrijven naar nationaal recht moet worden gevoerd.

Syntheserapport

38. In het kader van onderzoek FV/2006/315/GR hebben de diensten van de Commissie van 3 tot en met 7 april 2006 verificaties verricht in Griekenland. Na te hebben gecorrespondeerd, hebben de Commissie en de Griekse autoriteiten op 27 februari 2007 een bilaterale bijeenkomst gehouden. Bij brief van 10 januari 2008 heeft de Commissie haar bevindingen aan de Griekse autoriteiten meegedeeld. Nadat het bemiddelingsorgaan op 19 juni 2008 zijn advies had uitgebracht, heeft de Commissie bij brief van 21 augustus 2008 haar definitieve standpunt meegedeeld.

39. Het syntheserapport brengt bepaalde onvolkomenheden in de administratieve en boekhoudkundige controles als bedoeld in artikel 27, lid 1, sub b-i en c, en lid 2, sub a-i en c, van verordening nr. 2111/2003 aan het licht. Voorts vermeldt het dat de in artikel 24, lid 1, sub d, van deze verordening bedoelde controles ten minste één keer niet volgens de regels van het gemeenschapsrecht zijn verricht. Verder is vastgesteld dat de documenten waaruit moest blijken dat deze controles wel degelijk waren uitgevoerd, vaak ontbraken. Deze onvolkomenheden werden hoofdzakelijk veroorzaakt door het gebrek aan duidelijke richtsnoeren en de beperkte boekhoudkundige kennis van de betrokken inspecteurs. De diensten van de Commissie waren van mening dat deze onvolkomenheden substantiële aspecten van het controlesysteem betroffen en dat de niet-uitvoering van deze controles of de gebrekkige uitvoering ervan een aanzienlijk risico voor het EOGFL inhield. De Commissie heeft vastgesteld dat met name bij een in 2003 gevoerd onderzoek naar de verwerking van citrusvruchten soortgelijke onvolkomenheden waren ontdekt.

40. Bovendien blijkt uit de door de diensten van de Commissie verrichte vaststellingen dat een verwerkend bedrijf één van zijn betalingen aan een telersvereniging had gedaan per cheque, terwijl dit soort betaling per bank- of postgiro moet plaatsvinden, en dat de Commissie hierover in het verleden reeds opmerkingen had gemaakt. Uit het syntheserapport volgt ook dat de met de controles belaste inspecteurs niet op de hoogte waren van de ter zake geldende communautaire en nationale vereisten.

41. De Commissie heeft overeenkomstig de richtsnoeren van document nr. VI/5330/97 het standpunt ingenomen dat de verrichte essentiële controles qua aantal en grondigheid niet in overeenstemming waren met de toepasselijke voorschriften, en dat het hierbij bovendien om een terugkomende onvolkomenheid ging. Zij heeft vastgesteld dat de vorige correctie 5 % bedroeg en heeft in casu een forfaitaire correctie van 10 % toegepast voor de begrotingsjaren 2005 en 2006, gelet op het feit dat de betrokken periode liep van 30 augustus 2004 tot het eind van verkoopseizoen 2004/2005.

Beoordeling door het Gerecht

42. Met haar eerste middel voert de Helleense Republiek aan dat de in de documenten nr. VI/5330/97 en nr. 17933/2000 geformuleerde richtsnoeren van de Commissie onjuist zijn uitgelegd en toegepast. Met haar tweede middel stelt zij dat de feiten onjuist zijn beoordeeld en dat de toegepaste correcties onevenredig zijn.

Eerste middel: onjuiste uitlegging en toepassing van de documenten nr. VI/5330/97 en nr. 17933/2000

43. In de eerste plaats betoogt de Helleense Republiek dat de essentiële controles wel degelijk zijn uitgevoerd. Van alle vastgestelde onvolkomenheden betreffen volgens haar enkel de tekortkomingen van de controle of de dossiers naar behoren zijn bijgehouden en of deze overeenstemmen met de boekhoudkundige controle, een essentiële controle. De correctie had bijgevolg ten hoogste 2 % mogen bedragen.

44. Het Gerecht stelt vast dat de Commissie de betrokken financiële correcties in casu met name heeft toegepast op grond van het feit dat de in de artikelen 24 en 27 van verordening nr. 2111/2003 bedoelde administratieve en boekhoudkundige controles onvolkomenheden vertoonden.

45. Ten eerste blijkt namelijk uit het syntheserapport dat deze onvolkomenheden in het bijzonder zijn vastgesteld met betrekking tot de controles als bedoeld in artikel 24, lid 1, sub d, van verordening nr. 2111/2003, dat ziet op de door de telersverenigingen en de verwerkers bij te houden registers en de overeenstemming daarvan met de in het nationale recht voorgeschreven boekhouding. Opgemerkt zij dat dit type controle in bijlage 16 bij document nr. 17933/2000 wordt omschreven als een essentiële controle, wat de Helleense Republiek overigens niet betwist.

46. Ten tweede zijn de forfaitaire correcties tevens opgelegd omdat de administratieve en boekhoudkundige controles als bedoeld in artikel 27 van verordening nr. 2111/2003 gebreken vertoonden. Ook hierbij gaat het om essentiële controles. Met deze controles moet immers inzonderheid worden nagegaan of de voor verwerking geleverde hoeveelheden producten overeenstemmen met de betaalde steunbedragen, en aan de hand van de verzonden en de ontvangen facturen en de boekhouding worden geverifieerd of de verkregen of aangekochte hoeveelheden eindproducten overeenstemmen met de verkochte hoeveelheden eindproducten. Het betreft dus controles die noodzakelijk zijn om na te gaan of aan de wezenlijke overeenstemmingsvereisten is voldaan.

47. De Commissie heeft in het licht van bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97 en bijlage 16 bij document nr. 17933/2000 dus terecht geconcludeerd dat de in casu ontdekte onvolkomenheden essentiële controles betroffen.

48. Wat het percentage van de toegepaste correctie betreft, heeft de Commissie opgemerkt dat voor de vastgestelde tekortkomingen van de essentiële controles eerder al een correctie van 5 % was toegepast. Gelet op het feit dat deze onvolkomenheden een terugkomend probleem vormden, heeft zij de forfaitaire correcties verhoogd naar 10 %.

49. In dit verband zij eraan herinnerd dat de Commissie volgens de richtsnoeren van document nr. VI/5330/97 een forfaitaire correctie kan overwegen wanneer het onmogelijk is het door de Gemeenschap geleden verlies nauwkeurig te ramen (arrest Hof van 24 april 2008, België/Commissie, C-418/06 P, Jurispr. blz. I-3047, punt 136).

50. Voor de berekening van de niet-subsidiabele uitgaven voorziet document nr. VI/5330/97 in een forfaitaire correctie van 5 % van de uitgaven wanneer alle essentiële controles zijn uitgevoerd, maar deze controles qua aantal, frequentie of grondigheid niet in overeenstemming waren met de voorschriften, zodat redelijkerwijs kan worden geconcludeerd dat zij niet voldoende garanties bieden inzake de rechtmatigheid van de aanvragen en dat er voor het EOGFL een aanzienlijk risico op verlies bestaat (zie de punten 14 en 16 hierboven).

51. Dit is in casu wel degelijk het geval, aangezien de vastgestelde onvolkomenheden essentiële controles betreffen die niet zijn verricht met de voorgeschreven grondigheid, en er niet slechts aanvullende controles achterwege zijn gebleven.

52. De Helleense Republiek stelt dus ten onrechte dat in casu een correctie van 2 % had moeten worden toegepast. De grief dat de in de documenten nr. VI/5330/97 en nr. 17933/2000 vastgestelde richtsnoeren van de Commissie onjuist zijn uitgelegd en toegepast kan in dit opzicht dus niet slagen.

53. In de tweede plaats betoogt de Helleense Republiek dat de verdubbeling van het correctiepercentage rechtsgrondslag mist en ontkent zij dat het bij de vastgestelde tekortkomingen om een terugkomend probleem ging.

54. Ten eerste stelt de Helleense Republiek dat het begrip „terugkomende onvolkomenheden” in geen enkele bepaling voorkomt. Dit begrip is volgens haar voor het eerst ingevoerd in document AGRI/60637/2006, dat niet van toepassing is op de begrotingsjaren 2005 en 2006.

55. Dit betoog kan niet worden gevolgd.

56. In herinnering zij namelijk gebracht dat de Commissie volgens artikel 7, lid 4, vierde alinea, van verordening nr. 1258/1999 en artikel 31, lid 2, van verordening nr. 1290/2005 (zie de punten 3 en 6 hierboven) bij de bepaling van het bedrag dat wegens vastgestelde onregelmatigheden van financiering moet worden uitgesloten, rekening moet houden met de ernst van de inbreuk.

57. In dit kader kan het feit dat de betrokken onregelmatigheden zich nogmaals voordoen, dus worden beschouwd als een verzwarende factor, die een verhoging van de opgelegde financiële correctie kan rechtvaardigen. De betrokken verhoging kan in dit opzicht worden beschouwd als een handeling in het kader van de vaststelling van het totale percentage van de ten aanzien van de Helleense Republiek toe te passen correctie (zie in die zin arrest Hof van 21 januari 1999, Duitsland/Commissie, C-54/95, Jurispr. blz. I-35, punt 13).

58. Bijgevolg moet de grief dat rekening is gehouden met het feit dat de vastgestelde onvolkomenheden een terugkomend probleem vormden, zonder dat daarvoor een passende rechtsgrondslag in de toepasselijke bepalingen kan worden gevonden, worden afgewezen.

59. Voorts vormen de regels die de Commissie in haar richtsnoeren, namelijk in de documenten nr. VI/5330/97, AGRI/61495/2002 en AGRI/60637/2006, heeft vastgesteld, een kader voor de gevolgen die moeten worden verbonden aan de vaststelling dat het bij de geconstateerde onregelmatigheden om een terugkomend probleem gaat.

60. De bewering van de Helleense Republiek dat de „terugkomende onvolkomenheden” als verzwarende omstandigheid voor het eerst zijn opgenomen in document AGRI/60637/2006, is onjuist. Bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97 vermeldt namelijk dat „[h]et feit dat de lidstaat zijn controles niet verbetert, [...] als ernstiger [moet] worden aangemerkt als de Commissie de lidstaat reeds heeft meegedeeld welke verbeteringen zij essentieel acht”. Voorts betreft document AGRI/61495/2002, waarnaar de Helleense Republiek in haar verzoekschrift verwijst, de wijze waarop de Commissie bij de goedkeuring van de rekeningen in het kader van het EOGFL – Garantie gevallen van terugkomende onvolkomenheden in het controlesysteem behandelt, en wordt hierin het in document nr. VI/5330/97 vervatte beginsel betreffende terugkomende onvolkomenheden nader toegelicht. Het bepaalt in wezen dat het gerechtvaardigd is om de bij de laatste gelegenheid toegepaste forfaitaire correctie te verhogen indien dezelfde onvolkomenheden nog steeds voorkomen, en dat wanneer de voorgaande correctie 5 % bedroeg, een correctie van 10 % voor de nieuwe periode kan worden toegepast (zie punt 18 hierboven).

61. Bijgevolg moet de grief dat de rechtsgrondslag ontbreekt om de correctie te verhogen in het geval dat dezelfde onvolkomenheden zich opnieuw voordoen, worden afgewezen.

62. Ten tweede stelt de Helleense Republiek dat er pas sprake kan zijn van een terugkomende onvolkomenheid, wanneer precies dezelfde tekortkoming als in het verleden wordt vastgesteld. Volgens haar is dat in casu niet het geval, aangezien het systeem in zijn geheel beschouwd is verbeterd en een correctie niet naar boven kan worden herzien indien bepaalde redenen voor die correctie zijn weggevallen.

63. In dit verband zij erop gewezen dat de Commissie haar conclusie dat de vastgestelde tekortkomingen zich bij herhaling voordeden, met name heeft gebaseerd op onderzoek FV/302/2003 betreffende de regeling voor de verwerking van citrusvruchten (bijlage 4 bij het verzoekschrift), dat heeft geleid tot het arrest van het Gerecht van 11 juni 2009 (Griekenland/Commissie, T-33/07, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punten 56-58). Bij onderzoek FV/302/2003 waren met name onvolkomenheden vastgesteld in de administratieve en boekhoudkundige controles, in het bijzonder met betrekking tot de controle of de gegevens in de registers van de telersverenigingen en de verwerkers overeenstemden met de in het nationale recht voorgeschreven boekhouding. Die onvolkomenheden werden inzonderheid veroorzaakt door het feit dat Opekepe (Grieks betaal- en controleorgaan voor de communautaire oriëntatie- en garantiesteun) geen of te weinig instructies aan de prefecturen (nomos) had gegeven en dat het personeel dat de controles diende uit te voeren, niet of te weinig ervaren was (zie document van de Commissie van 4 maart 2003 betreffende de conclusies van onderzoek FV/302/2003, met name punt 8, en arrest Griekenland/Commissie, aangehaald, punt 58).

64. Zoals blijkt uit het syntheserapport (zie punt 39 hierboven) en zoals door het bemiddelingsorgaan is vastgesteld, komen de in het kader van onderzoek FV/302/2003 vastgestelde onvolkomenheden en die welke in het onderhavige geval aan het licht zijn gekomen, overeen.

65. Voorts hebben de diensten van de Commissie vastgesteld dat de onvolkomenheden die zijn ontdekt in de administratieve en boekhoudkundige controles substantiële aspecten van het controlesysteem betroffen en dat de niet-uitvoering van deze controles of de gebrekkige uitvoering ervan een aanzienlijk risico voor het EOGFL meebracht (zie punt 39 hierboven). Deze onvolkomenheden waren dus beslissend voor de toepassing van het verhoogde correctiepercentage (zie in die zin arrest Gerecht van 28 september 2011, Griekenland/Commissie, T-352/05, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punt 327).

66. De onvolkomenheden zijn bijgevolg identiek, betreffen dezelfde sector (citrusvruchten), zijn toerekenbaar aan dezelfde lidstaat en waren beslissend voor de toepassing van het verhoogde correctiepercentage. De Commissie heeft zich dus niet vergist voor zover zij heeft vastgesteld dat deze onvolkomenheden een terugkomend probleem vormden.

67. Voor zover de Helleense Republiek zich ter betwisting van het feit dat het ging om terugkomende tekortkomingen, baseert op de resultaten van onderzoek FV/2004/312 betreffende de steunregeling voor de verwerking van tomaten, zij erop gewezen dat de vaststelling dat er sprake was van „recidive” niet is gebaseerd op de resultaten van dat onderzoek, maar op die van onderzoek FV/302/2003 betreffende de verwerking van citrusvruchten, zoals de Commissie benadrukt en zoals blijkt uit het syntheserapport dat een samenvatting bevat van het standpunt van de Commissie vóór de bemiddelingsprocedure.

68. Mitsdien moet het argument van de Helleense Republiek dat er geen sprake was van herhaalde onvolkomenheden in het onderhavige geval worden afgewezen.

69. Voorts moet ook het argument dat de aangebrachte verbeteringen in de weg staan aan de vaststelling dat er sprake was van terugkomende tekortkomingen, worden afgewezen. De Helleense Republiek stelt namelijk algemeen dat het systeem is verbeterd, zonder aan te tonen dat de betrokken verbeteringen precies de doorslaggevende onvolkomenheden verhielpen die in het onderhavige geval aan de orde zijn. Verder citeert zij de conclusies waartoe de diensten van de Commissie zijn gekomen in het kader van onderzoek FV/2004/312 betreffende de verwerking van tomaten, dat in casu niet relevant is (zie punt 67 hierboven).

70. Bijgevolg moet het betoog dat de financiële correcties in het onderhavige geval niet konden worden verhoogd, worden afgewezen.

71. Ten derde betoogt de Helleense Republiek dat de correctie niet automatisch kan worden verhoogd en moet worden gemotiveerd, wat in casu niet is gebeurd.

72. Met betrekking tot de ontvankelijkheid van dit argument wijst het Gerecht erop dat dit in punt 18 van het verzoekschrift is aangevoerd en dus ontvankelijk is, anders dan de Commissie in dupliek betoogt.

73. Met betrekking tot de gegrondheid van dit argument zij eraan herinnerd dat in de bijzondere context waarin beschikkingen inzake de goedkeuring van rekeningen tot stand komen, de motivering van een beschikking volgens vaste rechtspraak als voldoende moet worden beschouwd wanneer de staat waaraan deze beschikking is geadresseerd, nauw betrokken is geweest bij de voorbereiding van die beschikking en bekend was met de redenen waarom de Commissie meende het litigieuze bedrag niet ten laste van het EOGFL te moeten brengen (zie met name arresten Hof van 20 september 2001, België/Commissie, C-263/98, Jurispr. blz. I-6063, punt 98, en 9 september 2004, Griekenland/Commissie, C-332/01, Jurispr. blz. I-7699, punt 67; arrest Gerecht van 30 september 2009, Nederland/Commissie, T-55/07, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punt 125).

74. In het onderhavige geval blijkt uit de stukken in het dossier dat de Helleense Republiek betrokken is geweest bij de voorbereiding van de bestreden beschikking en dat het probleem dat de betrokken onvolkomenheden opnieuw voorkwamen ter sprake is gekomen in de bemiddelingsprocedure, in het bijzonder in de brief van de Commissie van 10 januari 2008, het proces-verbaal van de bijeenkomst van 4 april 2007, het advies van het bemiddelingsorgaan en het syntheserapport. Uit de stukken blijkt dus dat de Helleense Republiek bekend was met de factoren die aanleiding hebben gegeven tot de betrokken verhoging, met name de onregelmatigheden waarvoor de correcties zijn toegepast, de eerdere beschikking waarbij financiële correcties waren opgelegd, het eerder gehanteerde correctiepercentage en de toegepaste verhoging alsook het bestaan van een verhoogd risico op financieel verlies voor het EOGFL.

75. Het argument dat de verhoging van de correcties niet is gemotiveerd moet dus eveneens worden afgewezen. Bijgevolg moet het eerste middel in zijn geheel worden afgewezen.

Tweede middel: onjuiste beoordeling van de feiten en onevenredigheid van de opgelegde correcties

76. De Helleense Republiek stelt ten eerste dat een hoger percentage aan administratieve en boekhoudkundige controles in de zin van de artikelen 24 en 27 van verordening nr. 2111/2003 is uitgevoerd dan bij deze bepalingen wordt opgelegd, maar dat deze controles niet traceerbaar zijn.

77. Het Gerecht brengt in herinnering dat het EOGFL alleen interventies financiert die volgens de communautaire regels in het kader van de gemeenschappelijke ordening der landbouwmarkten plaatsvinden (arresten Hof van 6 maart 2001, Nederland/Commissie, C-278/98, Jurispr. blz. I-1501, punt 38, en 24 februari 2005, Griekenland/Commissie, C-300/02, Jurispr. blz. I-1341, punt 32; arrest Gerecht van 14 februari 2008, Spanje/Commissie, T-266/04, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punt 97).

78. Wat voorts de bewijslastregels op het gebied van de goedkeuring van de rekeningen betreft, wijst het Gerecht erop dat de Commissie ten bewijze van een schending van de regels van de gemeenschappelijke ordening der landbouwmarkten de ontoereikendheid van de door de nationale besturen verrichte controles of de onregelmatigheid van de door hen verstrekte cijfers niet volledig behoeft aan te tonen, maar enkel een bewijs dient te leveren voor de ernstige en redelijke twijfel die zij omtrent die controles en cijfers koestert. Deze verlichting van de bewijslast voor de Commissie is te verklaren door het feit dat de lidstaat zelf het best in staat is de voor de goedkeuring van de EOGFL-rekeningen benodigde gegevens te verzamelen en te verifiëren, zodat dus de lidstaat zeer gedetailleerd en volledig dient te bewijzen dat controles zijn verricht en dat zijn cijfers juist zijn en, in voorkomend geval, dat de beweringen van de Commissie onjuist zijn (arresten Hof van 11 januari 2001, Griekenland/Commissie, C-247/98, Jurispr. blz. I-1, punten 7-9, en 19 juni 2003, Spanje/Commissie, C-329/00, Jurispr. blz. I-6103, punt 68).

79. In het onderhavige geval blijkt uit de processtukken, in het bijzonder uit het proces-verbaal van de bilaterale bijeenkomst, dat de vastgestelde tekortkomingen in de administratieve en boekhoudkundige controles niet zijn weerlegd met bewijzen die de argumenten van de Helleense Republiek kunnen staven.

80. Uit het advies van het bemiddelingsorgaan blijkt ook dat de door de Helleense Republiek gegeven verklaring dat deze controles wel degelijk zijn uitgevoerd, maar dat hiervan nauwelijks documenten zijn opgemaakt, niet met concreet bewijs wordt gestaafd. De Helleense Republiek geeft zelf toe dat de controles niet onmiddellijk traceerbaar zijn. Zij erkent tevens dat zij is tekortgeschoten in haar verplichting om de boekhoudkundige controles te toetsen.

81. Voorts benadrukt de Helleense Republiek dat zij in 2006 nieuwe richtsnoeren heeft goedgekeurd teneinde de geconstateerde tekortkomingen te verhelpen.

82. Evenwel kan worden volstaan met de vaststelling dat een dergelijk argument niets verandert aan de constatering dat de controles met betrekking tot de in casu aan de orde zijnde eerdere verkoopseizoenen ontoereikend waren.

83. Bijgevolg is niet aangetoond dat de vaststellingen van de Commissie met betrekking tot de tekortkomingen die zijn ontdekt op het gebied van de administratieve en boekhoudkundige controles onjuist zijn en dat de toegepaste correcties in dit opzicht ongerechtvaardigd zijn.

84. Ten tweede stelt de Helleense Republiek dat de betaling per cheque een alleenstaand geval vormt en dat de forfaitaire correctie van 10 % onevenredig is.

85. Gelet op de hierboven onderzochte vaststellingen met betrekking tot de administratieve en boekhoudkundige controles, kan in het onderhavige geval worden volstaan met de opmerking dat de constatering dat er een betaling per cheque heeft plaatsgevonden niet de enige grond vormde voor de toegepaste correcties.

86. Bijgevolg moeten de argumenten van de Helleense Republiek ten bewijze dat de wegens betaling per cheque opgelegde correctie onevenredig is, worden afgewezen.

87. Het tweede middel moet dus in zijn geheel worden afgewezen.

88. Uit een en ander volgt dat de Helleense Republiek geen argumenten heeft aangevoerd die afbreuk doen aan de rechtmatigheid van de bestreden beschikking, voor zover daarbij in de sector „verwerking van citrusvruchten” forfaitaire correcties van 10 % zijn opgelegd.

3. Derde middel, betreffende de in de sector „katoen” toegepaste correcties

Gemeenschapsrecht

89. De steun voor de katoenproductie wordt onder andere geregeld in verordening (EG) nr. 1051/2001 van de Raad van 22 mei 2001 betreffende de steun voor de katoenproductie (PB L 148, blz. 3), waarbij verordening (EG) nr. 1554/95 van de Raad van 29 juni 1995 tot vaststelling van de algemene voorschriften van de steunregeling voor katoen en tot intrekking van verordening (EEG) nr. 2169/81 (PB L 148, blz. 48) wordt ingetrokken. Verordening nr. 1051/2001 treedt volgens artikel 23 ervan in werking op de dag van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen , dat wil zeggen op 1 juni 2001, en is van toepassing vanaf 1 september 2001.

90. Volgens artikel 1, lid 3, van verordening nr. 1051/2001 loopt het verkoopseizoen van 1 september tot en met 31 augustus.

91. Artikel 11, sub d, en artikel 12, lid 1, sub d, van verordening nr. 1051/2001 bepalen dat de egreneringsbedrijven slechts voor steun voor de katoenproductie in aanmerking komen indien zij het bewijs leveren dat de in artikel 16, lid 2, van deze verordening bedoelde oppervlakteaangifte voor het katoen is ingediend.

92. Artikel 16, lid 2, van verordening nr. 1051/2001 bepaalt dat de producerende lidstaten een regeling inzake de aangifte van de ingezaaide oppervlakte moeten invoeren, met name met het oog op de toetsing van de oorsprong van het in de steunaanvraag vermelde katoen.

93. Om rekening te houden met de doelstellingen betreffende het milieu, moeten de lidstaten ten aanzien van het gebruik van landbouwgrond voor katoenteelt de door hen passend geachte milieumaatregelen vaststellen en toepassen (punt 13 van de considerans van verordening nr. 1051/2001). Aldus luidt artikel 17 van verordening nr. 1051/2001:

„1. De lidstaten stellen voor de katoensector de volgende maatregelen vast:

– maatregelen voor de verbetering van het milieu, en met name teeltmethoden die minder schadelijk zijn voor het milieu,

– onderzoeksprogramma’s met het oog op milieuvriendelijker teeltmethodes,

– manieren om de producenten op de hoogte te brengen van de resultaten van dit onderzoek en van de voordelen van de onderzochte teeltmethoden.

2. De lidstaten nemen op milieugebied de maatregelen die zij passend achten, rekening houdend met de specifieke situatie van de landbouwpercelen die voor de katoenteelt worden gebruikt. Bovendien nemen de lidstaten de nodige maatregelen om de producenten te herinneren aan het belang van een correcte naleving van de milieuwetgeving.

3. De lidstaten beperken eventueel het voor productiesteun voor niet-geëgreneerde katoen in aanmerking komende areaal op grond van objectieve criteria met betrekking tot:

– de landbouweconomie van de regio’s waarvoor de katoenproductie van belang is,

– de bodemgesteldheid van dat areaal qua temperatuur en vochtigheid,

– het irrigatiewaterbeheer,

– milieuvriendelijke vruchtwisselings- en teeltmethoden.

4. Vóór 31 december 2004 dienen de Republiek Griekenland en het Koninkrijk Spanje bij de Commissie een verslag in over de toestand van het milieu in de katoensector en het effect van de overeenkomstig de leden 1, 2 en 3 getroffen nationale maatregelen.”

94. Verordening (EEG) nr. 1201/89 van de Commissie van 3 mei 1989 houdende uitvoeringsbepalingen van de steunregeling voor katoen (PB L 123, blz. 23), is ingetrokken bij verordening (EG) nr. 1591/2001 van de Commissie van 2 augustus 2001 houdende uitvoeringsbepalingen van de steunregeling voor katoen (PB L 210, blz. 10), die volgens artikel 19 ervan van toepassing is met ingang van 1 september 2001.

95. Artikel 9 („Aangifte van de ingezaaide oppervlakte”), lid 1, van verordening nr. 1591/2001 bepaalt:

„Elke katoenproducent uit de Gemeenschap moet vóór de door de lidstaat vastgestelde uiterste datum de steunaanvraag ‚oppervlakten’ in het kader van het geïntegreerde beheers- en controlesysteem indienen, welke aanvraag geldt als aangifte van de ingezaaide oppervlakte voor het volgende verkoopseizoen. Het betrokken landbouwperceel of de betrokken landbouwpercelen worden geïdentificeerd overeenkomstig het in het geïntegreerde beheers- en controlesysteem opgenomen systeem voor de identificatie van de landbouwpercelen. In voorkomend geval dient de producent op de door de lidstaat vastgestelde datum en uiterlijk op 31 mei voorafgaand aan het betrokken verkoopseizoen een gecorrigeerde verklaring in om rekening te houden met de werkelijk ingezaaide oppervlakten.”

96. Volgens artikel 17 van verordening nr. 1591/2001 worden de in artikel 8 van verordening nr. 1201/89 bedoelde oppervlakteaangiften die vóór 1 september 2001 zijn ingediend, voor verkoopseizoen 2001/2002 beschouwd als gelijkwaardig aan de in artikel 9 van verordening nr. 1591/2001 bedoelde oppervlakteaangiften.

97. Artikel 13 („Controles”) van verordening nr. 1591/2001 luidt in de versie die van toepassing was van 1 september 2001 tot 23 augustus 2002:

„1. De door de producerende lidstaat aangewezen instantie verifieert:

a) door middel van een controle ter plaatse van ten minste 5 % van de aangiften van het katoenareaal, of deze juist zijn;

[...]

f) door middel van kruiscontroles, of de in de contracten genoemde landbouwpercelen overeenkomen met die welke door de producenten in hun aangiften van de oppervlakten katoen zijn opgegeven.

2. Bij onregelmatigheden in de in artikel 9 bedoelde oppervlakteaangiften wordt de steun, onverminderd de in artikel 14, lid 1, bedoelde sancties, toegekend voor de hoeveelheid katoen waarvoor aan alle andere voorwaarden is voldaan.

3. Wanneer voor de controleregeling verschillende instanties bevoegd zijn, stelt de lidstaat een regeling voor coördinatie in.”

98. Artikel 13, lid 1, sub a, van verordening nr. 1591/2001 is bij verordening (EG) nr. 1486/2002 van de Commissie van 19 augustus 2002 tot wijziging van verordening (EG) nr. 1591/2001 (PB L 223, blz. 3), die van toepassing is met ingang van 23 augustus 2002, gewijzigd als volgt:

„door middel van een uiterlijk op 15 november van het betrokken verkoopseizoen uit te voeren controle ter plaatse van ten minste 5 % van de aangiften van het katoenareaal, of deze juist zijn”.

Syntheserapport

99. In het kader van de onderzoeken OT/2003/01/GR en OT/2003/03/GR heeft de Commissie van 31 maart tot en met 4 april 2003 en van 20 oktober tot en met 24 oktober 2003 in Griekenland verificaties verricht die betrekking hadden op de steun voor de katoenproductie voor de verkoopseizoenen 2001/2002 en 2002/2003. Na te hebben gecorrespondeerd, hebben de Commissie en de Griekse autoriteiten op 8 december 2005 een bilaterale bijeenkomst gehouden. Bij brief van 3 juli 2007 heeft de Commissie haar bevindingen aan de Griekse autoriteiten meegedeeld. Nadat het bemiddelingsorgaan op 21 januari 2008 zijn advies had uitgebracht, heeft de Commissie bij brief van 6 augustus 2008 haar definitieve standpunt meegedeeld.

100. De diensten van de Commissie gaven aan te hebben vastgesteld dat de subsidiabele productie was overschreden, alsook dat bepaalde controles tekortkomingen vertoonden, die in het syntheserapport worden samengevat.

101. Aangaande in de eerste plaats het geïntegreerde beheers- en controlesysteem (hierna: „GBCS”) hebben de diensten van de Commissie het standpunt ingenomen dat de aangiften van de met katoen ingezaaide percelen weliswaar in de GBCS-oppervlakteaangifte waren opgenomen, maar dat de verenigbaarheid van de twee systemen niet voldoende werd gewaarborgd, wat ook voor de verkoopseizoenen 1997/1998 tot en met 2000/2001 al was vastgesteld. In het bijzonder:

– zijn incoherenties tussen de diverse documenten (contracten tussen landbouwers en egreneringsbedrijven, GBCS-aangiften van het katoenareaal) aan het licht gebracht die de Griekse autoriteiten kennelijk niet hadden opgemerkt en die twijfel deden rijzen over de doeltreffendheid van de kruiscontroles, en dus over de betrouwbaarheid van de gegevens die de egreneringsbedrijven hadden gebruikt om te controleren of voor het geleverde katoen een oppervlakteaangifte was ingediend;

– liet de communicatie tussen de diensten die verantwoordelijk zijn voor de GBCS-databank en die welke verantwoordelijk zijn voor de steun voor de katoenproductie veel te wensen over; de diensten van Opekepe beschikten namelijk slechts over de gegevens met betrekking tot het katoen die in de oppervlakteaangiften waren opgenomen, waardoor niet kon worden uitgesloten dat te weinig met katoen ingezaaide percelen werden gedeclareerd; eveneens hebben de GBCS-diensten in 2001/2002 en 2002/2003 geen onregelmatigheden aan de katoendiensten gesignaleerd, terwijl met teledetectie verschillende niet of niet naar behoren gedeclareerde percelen werden gespot.

102. Wat in de tweede plaats de controle van de milieumaatregelen betreft, benadrukt het syntheserapport dat de aard van de milieumaatregelen die zijn ingevoerd naar aanleiding van de hervorming van de steunregeling voor de katoenproductie, die in 2001 heeft plaatsgevonden, alsook de controle- en sanctieregeling met betrekking tot deze maatregelen door de lidstaat moesten worden vastgesteld. Geconstateerd is dat de Helleense Republiek bij wijze van milieumaatregelen onder meer de teeltoppervlakte heeft beperkt, een maximumopbrengst heeft vastgesteld en de naleving van een code van goede praktijken, zoals verplichte vruchtwisseling, heeft opgelegd.

103. De diensten van de Commissie hebben kritiek geformuleerd op het feit dat er geen regeling voor de controle van deze milieumaatregelen was ingevoerd en dat de sanctiemaatregelen niet werden toegepast. In het bijzonder luidde hun conclusie dat de administratieve controle of de per teler vastgestelde maximumopbrengst niet werd overschreden, ontoereikend was. Ook hadden de controles ter plaatse van de percelen – die na de laatste oogst en dus te laat waren uitgevoerd om na te gaan of de gedeclareerde opbrengst plausibel was – moeten zijn gericht op de opsporing van niet-gedeclareerde katoenoppervlakten en op de controle op de naleving van de code van goede praktijken. Zo werden bijvoorbeeld alleen de percelen gecontroleerd waarvan was opgegeven dat zij met katoen waren bebouwd, waardoor de percelen waarvan was gedeclareerd dat zij met tarwe of een ander gewas waren bebouwd, terwijl zij in werkelijkheid met katoen waren ingezaaid, niet konden worden opgespoord. Ten slotte is erop gewezen dat geen toezicht op de naleving van de code van goede praktijken was gehouden.

104. In het kader van zijn advies van 21 januari 2008 heeft het bemiddelingsorgaan de Commissie verzocht zich ervan te vergewissen dat de verenigbaarheid met de milieuvoorwaarden van deze steunregeling, gelet op de datum van inwerkingtreding van deze voorwaarden, kon worden aangevoerd als een juridisch bindend criterium voor het verlenen van gemeenschapssteun voor in verkoopseizoen 2001/2002 geteelde katoen.

105. Bij schrijven van 6 augustus 2008 hebben de diensten van de Commissie hun definitieve standpunt meegedeeld, waarbij de voorgestelde correctie werd gehandhaafd. Zij benadrukten dat het verkoopseizoen weliswaar op 1 september begon, maar dat dit niet betekende dat de maatregelen inzake controles van de arealen (en in het bijzonder van de milieubeperkingen) het eerste jaar facultatief waren; integendeel moest vóór het begin van de verkoop worden geverifieerd of was voldaan aan alle subsidiabiliteitscriteria voor de daaraan voorafgaande fasen. Zij beklemtoonden tevens dat de inhoud van de besprekingen over de hervorming van de katoensector vóór 1 juni 2001 bekend was en dat de Griekse autoriteiten bewust ervoor hadden gekozen artikel 17, lid 3, van verordening nr. 1051/2001 vanaf het eerste verkoopseizoen toe te passen, aangezien zij in februari 2001 een ministerieel besluit hadden vastgesteld dat onder meer voorziet in verplichte vruchtwisseling en de beperking van het aantal met katoen ingezaaide percelen, wat niet tot controles bij de landbouwers heeft geleid.

106. Wat in de derde plaats de controles ter plaatse van de percelen betreft, stelden de diensten van de Commissie ten eerste dat de selectie van de bedrijven die in het kader van de steun voor de katoenproductie-verkoopseizoen 2001/2002 moesten worden gecontroleerd, niet berustte op enige risicoanalyse en dat de methode van willekeurige selectie geen adequate methode was, gelet op de risico’s die kenmerkend waren voor dat verkoopseizoen (opsporing van niet-gedeclareerde katoenoppervlakten, opsporing van inbreuken op de goede landbouwpraktijken). De selectieprocedure is weliswaar kennelijk gewijzigd voor verkoopseizoen 2002/2003, maar deze procedure werd ontoereikend geacht, aangezien daarbij risico’s in aanmerking werden genomen die geen verband hielden met de katoensector (GBCS-selectie) en onvoldoende rekening kon worden gehouden met de atypische opbrengsten die in de loop van het verkoopseizoen werden vastgesteld. Bijgevolg waren de diensten van de Commissie van mening dat de aan de selectie aangebrachte wijzigingen de regeling niet dermate hebben kunnen verbeteren dat het risico dat te weinig percelen werden aangegeven, kon worden ondervangen.

107. Ten tweede waren de diensten van de Commissie van oordeel dat de controles ter plaatse te laat waren uitgevoerd en dat het niet mogelijk was aan de hand daarvan de grenzen van de talrijke kleine katoenvelden te bepalen, die vaak enkel worden gevormd door de overgang tussen diverse katoenrassen die onderling kunnen worden onderscheiden op basis van het voorkomen van het blad en de vrucht. De in het kader van het GBCS vastgestelde regels bepalen dan ook dat de bebouwde oppervlakte slechts met voldoende nauwkeurigheid kan worden opgemeten wanneer het gewas nog op het veld staat. Voorts hebben de Griekse autoriteiten pas op 22 januari 2008 – nadat zij door het bemiddelingsorgaan hierom waren verzocht – inlichtingen verstrekt over de data waarop de controles ter plaatse waren verricht. Deze inlichtingen bevatten volgens de diensten van de Commissie geen enkele betrouwbare indicatie over het aantal tardief verrichte controles, daar een groot aantal data (in ten minste 16 gevallen) ongeloofwaardig was. Afgezien van deze incoherenties, lijkt verder te zijn bevestigd dat in 2001/2002 in vijf prefecturen en in 2002 in zeven prefecturen tardieve controles (na januari) hebben plaatsgevonden.

108. Ten derde is vastgesteld dat de instructies voor de controleurs in 2001/2002 geen regels bevatten voor het verrichten van de metingen en evenmin vermeldden wat de aanvaardbare technische toleranties waren, en dat deze situatie er nauwelijks op was vooruitgegaan in 2002/2003, toen Opekepe de controles ter plaatse begon uit te voeren.

Beoordeling door het Gerecht

109. Met betrekking tot de katoensector stelt de Helleense Republiek dat de voor de begrotingsjaren 2002 en 2003 toegepaste forfaitaire correctie van 5 % ongerechtvaardigd en onevenredig is en dat de feiten onjuist zijn beoordeeld.

110. Dit middel bestaat uit vijf onderdelen. Het eerste en het tweede onderdeel betreffen de onevenredigheid van de financiële correctie; het derde, het vierde en het vijfde onderdeel hebben betrekking op de onjuistheid van de vaststellingen van de Commissie inzake de tekortkomingen van het GBCS, de milieumaatregelen en de controle ter plaatse van de percelen.

111. Het Gerecht onderzoekt eerst het derde, het vierde en het vijfde onderdeel en gaat vervolgens in op de eerste twee onderdelen van het onderhavige middel.

Derde onderdeel: de vaststellingen van de Commissie inzake de tekortkomingen van het GBCS zijn onjuist

112. De Helleense Republiek bestrijdt de vaststellingen van de Commissie met betrekking tot de tekortkomingen van het GBCS en betoogt dat de verrichte kruiscontroles doeltreffend waren. Zij beschrijft de procedure volgens welke de telers bij het GBCS aangifte doen van de bebouwde oppervlakten en benadrukt dat de steun voor katoen niet gekoppeld is aan de oppervlakte, maar aan de hoeveelheid katoen die door de telers aan het egreneringsbedrijf wordt geleverd en dat deze hoeveelheid wordt gecontroleerd. Voorts stelt zij dat het feit dat het GBCS enkele gebreken vertoonde, waarvoor zij de Commissie bij brief van 26 november 2004 een verklaring heeft gegeven, niet van invloed was op de rechtmatigheid van de betalingen aan de begunstigden.

113. Het Gerecht herinnert eraan dat verordening nr. 1201/89, zoals gewijzigd bij verordening (EG) nr. 1740/97 van de Commissie van 5 september 1997 (PB L 244, blz. 1), de steunregeling voor de katoenproductie en het GBCS heeft geharmoniseerd, teneinde het beheer en de controle van de steunregeling voor katoen te versterken en het risico te voorkomen dat voor dezelfde oppervlakten twee keer steun wordt betaald. Punt 9 van de considerans van verordening nr. 1591/2001, waarbij verordening nr. 1201/89 is ingetrokken, vermeldt ook dat om voldoende zekerheid te krijgen over de oorsprong van het katoen waarvoor steun wordt aangevraagd, de met katoen ingezaaide percelen moeten kunnen worden geïdentificeerd aan de hand van het systeem voor de identificatie van landbouwpercelen waarin is voorzien bij verordening (EEG) nr. 3508/92 van de Raad van 27 november 1992 tot instelling van een GBCS voor bepaalde communautaire steunregelingen (PB L 355, blz. 1). Dit impliceert dat de twee systemen aan elkaar zijn gekoppeld en dat met name door middel van de in artikel 13, lid 1, sub f, van verordening nr. 1591/2001 bedoelde kruiscontroles gegevens kunnen worden uitgewisseld (zie punt 97 hierboven).

114. Volgens de rechtspraak kan de lidstaat ten aanzien waarvan de Commissie haar beschikking heeft gerechtvaardigd, waarbij zij heeft geconstateerd dat in het kader van de toepassing van de regels inzake de werkwijze van het EOGFL, afdeling Garantie, geen dan wel gebrekkige controles zijn verricht, de bevindingen van de Commissie niet ontkrachten zonder zijn argumenten te staven met bewijzen waaruit blijkt dat een betrouwbaar en operationeel controlesysteem bestaat. Slaagt de lidstaat niet in het bewijs dat de bevindingen van de Commissie onjuist zijn, dan mag op grond van die bevindingen ernstig worden betwijfeld dat een afdoend en doeltreffend stelsel van toezicht en controle is ingevoerd (arrest Hof van 13 juli 2000, Griekenland/Commissie, C-46/97, Jurispr. blz. I-5719, punt 58).

115. In het onderhavige geval betwist de Helleense Republiek de in het betrokken controlesysteem vastgestelde gebreken niet uitvoerig. Zij verklaart louter dat de onvolkomenheden van het GBCS niet van invloed waren op de rechtmatigheid van de betalingen aan de begunstigden en dat de door haar verrichte controles toereikend waren, aangezien deze betrekking hadden op de hoeveelheden katoen die door de telers aan het egreneringsbedrijf werden geleverd en op de opbrengsten.

116. Het feit dat dergelijke controles zijn verricht volstaat echter niet om de in het syntheserapport genoemde onvolkomenheden (zie punt 101 hierboven) ongedaan te maken. Dienaangaande zij eraan herinnerd dat de lidstaten de bij verordening vastgestelde specifieke controlemaatregelen dienen toe te passen, zonder dat behoeft te worden onderzocht of zij terecht stellen dat een ander controlesysteem doeltreffender zou zijn (arrest Hof van 21 maart 2002, Spanje/Commissie, C-130/99, Jurispr. blz. I-3005, punt 87).

117. Wat voorts de in de controle van de percelen vastgestelde gebreken betreft, verwijst de Helleense Republiek naar de op 26 november 2004 aan de Commissie gestuurde brief. In deze brief zet zij met name uiteen dat deze gebreken hun verklaring vinden in fouten die zijn gemaakt bij het overtikken van de percelen in het kader van de invoer van de resultaten van de controles ter plaatse in het overzichtsbestand van de controles, dat vervolgens wordt gebruikt om het computerbe stand met de controles ter plaatse te updaten (punt 27 van de brief van 26 november 2004).

118. Bijgevolg zij vastgesteld dat de Helleense Republiek aldus de redenen voor de vastgestelde fouten uiteenzet, maar niet aantoont dat de vaststellingen van de Commissie onjuist zijn en er niet in slaagt de twijfel over de doeltreffendheid van het controlesysteem weg te nemen.

119. Ten slotte stelt de Helleense Republiek dat de „nauwkeurigheid van de oppervlakteaangifte” een subsidiabiliteitsvoorwaarde is geworden vanaf de inwerkingtreding van verordening nr. 1486/2002, die van toepassing is vanaf verkoopseizoen 2002/2003, en voor het onderhavige geval dus niet geldt.

120. Dienaangaande wijst het Gerecht erop dat artikel 9 van verordening nr. 1591/2001 reeds in de aangifte van de katoenoppervlakten voorzag (zie punt 95 hierboven) voordat deze verordening bij verordening nr. 1486/2002 werd gewijzigd en dat overigens ook artikel 8 van verordening nr. 1201/89, zoals gewijzigd bij verordening nr. 1740/97, al in deze aangifte voorzag (zie punt 96 hierboven). Evenzo bepaalde artikel 13 van verordening nr. 1591/2001 dat de juistheid van de aangiften van de katoenoppervlakten moest worden geverifieerd door middel van een controle ter plaatse van ten minste 5 % van de aangiften (zie punt 97 hierboven), nog voordat deze verordening bij verordening nr. 1486/2002 werd gewijzigd. Voordien was deze verplichting ook al opgenomen in artikel 12 van verordening nr. 1201/89. Met de hieraan bij verordening nr. 1486/2002 aangebrachte wijziging wordt enkel gepreciseerd dat deze controle ter plaatse ten laatste op 15 november van het betrokken verkoopseizoen moet worden uitgevoerd (zie punt 98 hierboven).

121. Bijgevolg is dit argument ongegrond.

122. Mitsdien moet het derde onderdeel van het onderhavige middel worden afgewezen.

Vierde onderdeel: de vaststellingen van de Commissie inzake de milieumaatregelen zijn onjuist

123. In herinnering zij gebracht dat in het kader van de hervorming van de steunregeling voor de katoenproductie, die heeft plaatsgevonden in 2001, bij artikel 17 van verordening nr. 1051/2001 voor de lidstaten de verplichting is ingevoerd om de door hen passend geachte milieumaatregelen toe te passen (zie punt 93 hierboven). Bij wijze van milieumaatregelen heeft de Helleense Republiek onder meer de teeltoppervlakte beperkt, een maximumopbrengst vastgesteld en de naleving van een code van goede praktijken, zoals verplichte vruchtwisseling, opgelegd. Deze maatregelen zijn ingevoerd bij ypourgikes apofaseis (ministeriële besluiten) van 28 februari 2001 en 4 en 10 mei 2001, die zijn goedgekeurd na een brede dialoog met de telers, zoals de Helleense Republiek benadrukt.

124. Om te beginnen stelt de Helleense Republiek dat de resultaten van de controles niet onmiddellijk zichtbaar waren, aangezien de milieumaatregelen zijn vastgesteld in 2001.

125. In casu wijst het Gerecht erop dat de Commissie, voor zover zij een forfaitaire correctie van 5 % wegens gebrekkige controles van de milieuvoorwaarden oplegt, niet de doeltreffendheid of de gegrondheid van de vastgestelde milieumaatregelen in twijfel trekt, maar het feit laakt dat geen toezicht is gehouden op de naleving ervan vanaf het ogenblik waarop zij zijn vastgesteld. Bijgevolg is het betoog van de Helleense Republiek dat de doeltreffendheid van de getroffen milieumaatregelen pas na verloop van tijd blijkt, in casu irrelevant.

126. Voorts stelt de Helleense Republiek dat de controle op de naleving van de milieumaatregelen naar behoren is uitgevoerd.

127. Het Gerecht wijst echter erop dat deze bewering geen steun vindt in de processtukken.

128. Wat in de eerste plaats de controle van de opbrengsten betreft, heeft de Helleense Republiek te kennen gegeven dat zij in de gebieden waar overschrijding van de opbrengsten was vastgesteld, controles door middel van teledetectie heeft uitgevoerd. Uit het syntheserapport blijkt echter dat voor verkoopseizoen 2001/2002 geen gegevens zijn verstrekt en dat de gegevens die voor verkoopseizoen 2002/2003 zijn verschaft aantonen dat slechts 7,5 % van de gevallen waarin atypische opbrengsten waren vastgesteld, zijn gecontroleerd. Verder heeft de Helleense Republiek aangevoerd dat zij de methode van de gemiddelde opbrengsten over de drie voorafgaande jaren heeft toegepast en de opbrengsten per morgen (oude landmaat) heeft gecontroleerd. Deze argumenten tonen echter niet aan dat aan de hand van de verrichte controles kon worden nagegaan of elke begunstigde afzonderlijk de hem bij bovengenoemde maatregelen opgelegde verplichtingen was nagekomen. Zoals de Commissie onderstreept, is het dus mogelijk dat steun is verleend aan telers die de milieumaatregelen niet noodzakelijkerwijs hebben nageleefd.

129. Wat in de tweede plaats het betoog van de Helleense Republiek betreft dat zij het aantal met katoen bebouwde percelen heeft beperkt, zij opgemerkt dat daarmee evenmin wordt aangetoond dat individuele controles hebben plaatsgevonden.

130. Wat in de derde plaats de controle van de goede praktijken betreft, heeft de Helleense Republiek tijdens de bemiddelingsprocedure zelf te kennen gegeven dat het moeilijk en zelfs onmogelijk was rechtstreeks te controleren of de betrokkenen zich daaraan hielden. Zij stelt dat zij met het oog op een volledige controle ter beperking van het gebruik van pesticiden en meststoffen bepaalde indicatoren heeft ingevoerd, zoals de meting van de „indicatieve productie per plant” (indicatieve toegestane productie). Hierbij gaat het echter om algemene maatregelen ter verbetering van de milieu-indicatoren die niet aantonen dat per teler werd geverifieerd of de ingevoerde maatregelen werden toegepast.

131. Het argument van de Helleense Republiek dat de controle op de naleving van de milieumaatregelen naar behoren is verricht, moet dus worden afgewezen.

132. Voorts wijst de Helleense Republiek in repliek op het voorbehoud dat door het bemiddelingsorgaan is gemaakt bij de mogelijkheid om de milieumaatregelen die zijn ingevoerd bij artikel 17 van verordening nr. 1051/2001, die van toepassing is vanaf 1 september 2001, toe te passen op reeds ingezaaid katoen.

133. Het Gerecht brengt in herinnering dat het bemiddelingsorgaan in het kader van zijn advies van 21 januari 2008 de Commissie heeft verzocht zich ervan te vergewissen dat de verenigbaarheid van deze steunregeling met de milieuvoorwaarden, gelet op de datum van inwerkingtreding van deze voorwaarden, kon worden aangevoerd als een juridisch bindend criterium voor het verlenen van gemeenschapssteun voor in verkoopseizoen 2001/2002 geteelde katoen.

134. In haar definitieve standpunt is de Commissie bij haar mening gebleven dat artikel 17 van verordening nr. 1051/2001 van toepassing is op de milieumaatregelen die door de Helleense Republiek zijn vastgesteld voor verkoopseizoen 2001/2002. Volgens de Commissie gaat het verkoopseizoen voor katoen dat in 2001 is ingezaaid en in het najaar van 2001 in de handel wordt gebracht, in wezen van start op 1 september 2001, maar neemt dit niet weg dat vóór die datum moet zijn gecontroleerd of is voldaan aan alle subsidiabiliteitscriteria voor de aan de verhandeling voorafgaande verrichtingen, zoals het inzaaien.

135. Het Gerecht stelt vast dat de Helleense Republiek deze redenering niet betwist. In repliek maakt zij namelijk louter melding van het door het bemiddelingsorgaan gemaakte voorbehoud, zonder een onderbouwd betoog ter weerlegging van de argumentatie van de Commissie te voeren.

136. Voor zover haar argument – dat niet uit het verzoekschrift blijkt – mag worden geacht samen te hangen met de grief inzake de milieumaatregelen, en dus overeenkomstig artikel 48, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering als ontvankelijk mag worden beschouwd, zij vastgesteld dat het niet is onderbouwd.

137. Voorts moet het argument worden afgewezen dat de bij verordening nr. 1051/2001 ingevoerde specifieke maatregelen nog niet bekend waren. De Helleense Republiek heeft de milieumaatregelen immers zelf getroffen en betwist niet dat deze maatregelen onmiddellijk van toepassing waren. Zij stelt integendeel dat met betrekking tot deze maatregelen reeds voldoende controles waren verricht, wat impliceert dat zij van toepassing waren. Aangezien zij deze maatregelen heeft vastgesteld om vanaf verkoopseizoen 2001/2002 uitvoering te kunnen geven aan verordening nr. 1051/2001, diende zij dus te controleren of deze door de katoentelers werden nageleefd. Verder blijkt uit de punten van de considerans van verordening (EG) nr. 1398/2002 van de Commissie van 31 juli 2002 tot vaststelling van de werkelijke productie van niet-geëgreneerde katoen in Griekenland en van de daarop gebaseerde verlaging van de streefprijs voor het verkoopseizoen 2001/2002 en houdende afwijking, voor het verkoopseizoen 2001/2002, van bepaalde voorschriften voor het beheer en bepalingen voor de toekenning van de steun in Griekenland (PB L 203, blz. 24), dat de Griekse autoriteiten zelf de naleving van de milieumaatregelen van artikel 17, lid 3, van verordening nr. 1051/2001 als een subsidiabiliteitscriterium voor verkoopseizoen 2001/2002 beschouwden.

138. Bovendien betreft de kwestie of controles met betrekking tot de milieumaatregelen zijn uitgevoerd voor de periode vóór 1 september 2001, enkel verkoopseizoen 2001/2002 en vormt deze kwestie dus slechts een deel van de grief inzake de milieumaatregelen waarop de forfaitaire correctie is gebaseerd, die ook voor verkoopseizoen 2002/2003 is opgelegd.

139. Anders dan de Helleense Republiek stelt, zonder haar argument te onderbouwen, heeft de Commissie ten slotte terecht het standpunt ingenomen dat de controles betreffende de milieumaatregelen essentiële controles in de zin van bijlage 2 bij document nr. VI/5330/97 vormden. Dergelijke controles bestaan namelijk uit de fysieke en administratieve controles die nodig zijn om essentiële punten te verifiëren – in casu de teeltoppervlakte, de vaststelling van een maximumopbrengst en de naleving van de goede praktijken die overeenkomstig artikel 17 van verordening nr. 1051/2001 door de Helleense Republiek zijn ingevoerd.

140. Bijgevolg moet het vierde onderdeel van het onderhavige middel worden afgewezen.

Vijfde onderdeel: de vaststellingen van de Commissie met betrekking tot de controle ter plaatse van de percelen zijn onjuist

141. Ten eerste bestrijdt de Helleense Republiek dat de controles ter plaatse tardief zijn uitgevoerd. Zij stelt dat de verordeningen nr. 1051/2001 en nr. 1591/2001 geen uiterste datum bepalen waarop voor 5 % van de percelen controles ter plaatse moeten zijn uitgevoerd, maar dat pas in 2003 bij verordening nr. 1486/2002 is vastgesteld dat die controles uiterlijk 15 november moeten plaatsvinden. De controle moet uiteraard op een geschikte datum worden uitgevoerd, dat wil zeggen op een ogenblik waarop het gecontroleerde perceel zeker met katoen is ingezaaid. Die controle kan worden verricht zolang de katoenstengels op het perceel staan, dat wil zeggen in augustus, oktober of zelfs januari dan wel tot op het ogenblik waarop het perceel in de volgende lente opnieuw wordt ingezaaid. Zij voegt hieraan toe dat in de databank betreffende de controles ter plaatse geen datum was opgegeven, aangezien dat door de verordeningen niet werd verlangd. Zij benadrukt dat de processen-verbaal de datum vermelden waarop de controles zijn uitgevoerd, dat daaruit blijkt dat zij hoofdzakelijk tussen augustus en november hebben plaatsgevonden en dat daarna nog slechts weinige controles zijn verricht.

142. In dit verband zij eraan herinnerd dat volgens artikel 13, lid 1, sub a, van verordening nr. 1591/2001 door middel van een controle ter plaatse moet worden nagegaan of de aangiften van het katoenareaal juist zijn.

143. Zoals de Helleense Republiek benadrukt, bepaalt verordening nr. 1486/2002, die op 23 augustus 2002 in werking is getreden, dat de controles ter plaatse ten laatste op 15 november van het betrokken verkoopseizoen moeten worden verricht. Voordien voorzag verordening nr. 1591/2001 echter niet in een termijn voor het verrichten van deze controles. Met andere woorden geldt 15 november als uiterste datum pas vanaf verkoopseizoen 2002/2003.

144. De Helleense Republiek erkent wel dat deze controles voor verkoopseizoen 2001/2002 binnen een passende termijn moesten worden uitgevoerd (zie in die zin arrest van 11 juni 2009, Griekenland/Commissie, aangehaald in punt 63, punt 196), namelijk op een ogenblik dat met zekerheid kon worden bepaald en waarop het gecontroleerde perceel zeker met katoen was ingezaaid, dat wil zeggen vóór of tijdens de oogst.

145. Op verzoek van het bemiddelingsorgaan hebben de Griekse autoriteiten in het onderhavige geval op 22 januari 2008 gegevens verstrekt over de data waarop de controles ter plaatse werden uitgevoerd. Zoals de Commissie heeft vastgesteld, kon aan de hand van deze gegevens echter niet worden bepaald hoe de controles ter plaatse in de tijd waren gespreid en bevatten zij geen betrouwbare indicatie over het aantal tardieve controles. Voorts lieten bepaalde van de opgegeven data tegenstrijdigheden zien en was een aantal controles met betrekking tot vijf prefecturen in 2001/2002 en zeven prefecturen in 2002 erg laat uitgevoerd (na de maand januari).

146. Volgens de rechtspraak (arrest van 9 september 2004, Griekenland/Commissie, aangehaald in punt 73, punt 51) staat het aan de betrokken lidstaat zo gedetailleerd en volledig mogelijk te bewijzen dat hij daadwerkelijk controles heeft verricht en, in voorkomend geval, dat de verklaringen van de Commissie onjuist zijn.

147. De Helleense Republiek heeft echter eerst te kennen gegeven dat de databank betreffende de controles ter plaatse geen data bevatte, en vervolgens controledata opgegeven die een aantal tegenstrijdigheden lieten zien (bepaalde data bevatten het jaartal 1901 of 1902) en waaruit bleek dat een aantal controles op een datum na de maand januari van het betrokken verkoopseizoen was verricht.

148. Ook al bevestigt de aanwezigheid van katoenstengels op de percelen dat daarop wel degelijk katoen is geteeld, zoals de Helleense Republiek stelt, dan nog heeft de Commissie terecht vastgesteld dat op basis van die katoenstengels niet met zekerheid kon worden bepaald waar de grenzen van de percelen lagen noch wat de opbrengst van die percelen precies was. De uiterste datum voor het verrichten van controles ter plaatse is bij verordening nr. 1486/2002 overigens vastgesteld op 15 november van het betrokken verkoopseizoen.

149. Verder verstrekt de Helleense Republiek in bijlage 2 bij haar repliek gegevens tot staving van het feit dat het merendeel van de controles voor de twee verkoopseizoenen ten laatste in november heeft plaatsgevonden. De Commissie betoogt echter dat deze gegevens haar niet zijn meegedeeld tijdens de administratieve procedure die tot de vaststelling van de bestreden beschikking heeft geleid, hetgeen wordt bevestigd door de antwoorden van de Helleense Republiek op een maatregel tot organisatie van de procesgang en op de vragen die het Gerecht ter terechtzitting heeft gesteld. De rechtmatigheid van een beschikking van de Commissie moet worden beoordeeld aan de hand van de gegevens waarover de Commissie kon beschikken op het ogenblik waarop zij haar beschikking vaststelde (zie in die zin arresten Gerecht van 15 december 2011, Luxemburg/Commissie, T-232/08, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punten 54 en 55, en 14 februari 2012, Italië/Commissie, T-267/06, niet gepubliceerd in de Jurisprudentie, punten 46-48; zie naar analogie arrest Hof van 22 december 2008, Regie Networks, C-333/07, Jurispr. blz. I-10807, punt 81). Bij de beoordeling van de rechtmatigheid van de bestreden beschikking kan bijgevolg geen rekening worden gehouden met deze door de Helleense Republiek verschafte gegevens.

150. Hieruit volgt dat de Helleense Republiek er niet in is geslaagd aan te tonen dat de vaststellingen van de Commissie in dit verband onjuist zijn. Voorts vormt de kwestie van de tardieve controles, zoals de Commissie onderstreept, hoe dan ook slechts één van de grieven inzake de essentiële controles waarop de forfaitaire correctie is gebaseerd (zie de punten 101-108 hierboven).

151. Ten tweede stelt de Helleense Republiek dat zij wel degelijk een risicoanalyse heeft verricht en op basis daarvan de hoeveelheden katoen van onbekende oorsprong heeft kunnen uitsluiten. De verbetering van het informaticasysteem en van de real-timecontrole van de katoenleveringen aan de egreneringsbedrijven heeft bijgedragen tot de verbetering van de procedure voor selectie van de monsters en dus tot de verbetering van de risicoanalyse.

152. Dit argument ontkracht echter niet de vaststelling van de Commissie dat de risicoanalyse voor verkoopseizoen 2001/2002 berustte op een willekeurige selectie van een gestratificeerde populatie die, gelet op de risico’s die kenmerkend waren voor het betrokken verkoopseizoen, inadequaat was. Voor verkoopseizoen 2002/2003 toont de Helleense Republiek evenmin aan dat de in de punten 106 en 108 hierboven samengevatte vaststellingen van de Commissie onjuist zijn.

153. Ook het vijfde onderdeel van het onderhavige middel moet dus worden afgewezen.

154. In deze omstandigheden kan de betwiste financiële correctie van 5 % bijgevolg niet het resultaat zijn van een onjuiste beoordeling van de feiten.

Eerste en tweede onderdeel: de financiële correctie is onevenredig

155. Met het eerste onderdeel van het onderhavige middel stelt de Helleense Republiek dat de forfaitaire correctie van 5 %, die meer dan het dubbele bedraagt van de voorgaande correcties van 2 %, onevenredig is, aangezien geen rekening is gehouden met het feit dat de steunregeling voor katoen pas laat in 2001 is gewijzigd bij verordening nr. 1051/2001, die is bekendgemaakt in juni, dat wil zeggen toen het teeltseizoen in volle gang was. Zij benadrukt dat de kosten van de nieuwe methode voor berekening van de medeaansprakelijkheid niet door overgangsbepalingen werden gedrukt en dat de getroffen maatregelen hoge kosten hebben meegebracht.

156. Het Gerecht brengt in herinnering dat de Commissie alle uitgaven van financiering mag uitsluiten wanneer zij vaststelt dat er geen toereikende controlemechanismen bestaan (zie met name arrest Hof van 18 mei 2000, België/Commissie, C-242/97, Jurispr. blz. I-3421, punt 122).

157. In het onderhavige geval blijken de gebreken waarop de diensten van de Commissie de vinger hebben gelegd, betrekking te hebben op belangrijke aspecten van het controlesysteem en van de controle-uitvoering, die een fundamentele rol spelen bij de vaststelling of het om rechtmatige uitgaven gaat, zodat de Commissie redelijkerwijs tot de conclusie kon komen dat het EOGFL een aanzienlijk risico op verlies liep.

158. Bijgevolg heeft de Commissie het evenredigheidsbeginsel niet geschonden door in casu een forfaitaire correctie ter hoogte van slechts 5 % van de betrokken uitgaven toe te passen, ofschoon de door de Griekse autoriteiten uitgevoerde controles niet aan de vereisten van het gemeenschapsrecht voldeden (zie in die zin arrest Gerecht van 24 maart 2011, Griekenland/Commissie, T-184/09, niet g epubliceerd in de Jurisprudentie, punt 72 en aldaar aangehaalde rechtspraak).

159. Het argument betreffende de wijziging die is teweeggebracht door verordening nr. 1051/2001 doet aan deze vaststelling niet af. De verplichtingen in het kader van het GBCS en de controles ter plaatse van de percelen waren immers reeds in de vroegere regelgeving opgenomen (zie punt 113 hierboven). Verordening nr. 1051/2001 heeft de aspecten waarvoor in het onderhavige geval onvolkomenheden zijn vastgesteld, dus niet gewijzigd. Voorts heeft de Helleense Republiek, zoals in punt 137 hierboven reeds is uiteengezet, milieumaatregelen vastgesteld teneinde vanaf verkoopseizoen 2001/2002 aan verordening nr. 1051/2001 uitvoering te kunnen geven, zodat zij ook diende te controleren of die maatregelen door de katoentelers werden nageleefd.

160. Het argument van de Helleense Republiek inzake de wijziging van de betrokken regeling moet dus worden afgewezen.

161. Ten slotte kunnen de kosten van de maatregelen die op grond van deze nieuwe verordening zijn getroffen, de gesignaleerde onvolkomenheden niet rechtvaardigen. Zij kunnen dus niet in aanmerking worden genomen bij de beoordeling van de vraag of de betrokken financiële correctie al dan niet onevenredig is.

162. De ter onderbouwing van dit eerste onderdeel aangevoerde argumenten tonen bijgevolg niet aan dat de betrokken correctie onevenredig is.

163. Met het tweede onderdeel van het onderhavige middel betoogt de Helleense Republiek dat de Commissie zelf heeft vastgesteld dat er in de periode 2002-2003 verbeteringen waren aangebracht, zodat de correctie voor die periode lager had moeten zijn dan die welke voor de periode 2001-2002 was opgelegd.

164. Dienaangaande zij erop gewezen dat de Commissie in haar brief van 17 juli 2004 weliswaar te kennen heeft gegeven dat zij voor verkoopseizoen 2002/2003 bepaalde verbeteringen had vastgesteld, maar dat de diensten van de Commissie in diezelfde brief eveneens hebben verklaard dat de controles ter plaatse van de percelen en het GBCS onvolkomenheden vertoonden, en dat het hierbij in beginsel om zeer ernstige gebreken ging. Deze onvolkomenheden blijken ook uit het syntheserapport.

165. Op grond van het enkele feit dat verbeteringen zijn vastgesteld, kan de Helleense Republiek dus niet met succes stellen dat de correctie van 5 % naar beneden had moeten worden herzien.

166. Bijgevolg heeft de Helleense Republiek niet aangetoond dat de forfaitaire correctie van 5 % van de betrokken uitgaven onevenredig was.

167. Gelet op een en ander moet het derde middel, inzake de in de sector „katoen” toegepaste forfaitaire correctie, in zijn geheel worden afgewezen.

4. Zesde middel, betreffende de in de sector „premies voor rundvee en extensiveringsbedrag” toegepaste correcties

Gemeenschapsrecht

168. Verordening (EG) nr. 1254/1999 van de Raad van 17 mei 1999 houdende een gemeenschappelijke ordening der markten in de sector rundvlees (PB L 160, blz. 21) regelt de verlening van premies in deze sector.

Controles

169. Verordening nr. 3508/92 bepaalt dat iedere lidstaat een GBCS voor bepaalde communautaire steunregelingen moet opzetten. Volgens de zesde overweging van de considerans ervan moeten voor het beheer van de verzamelde gegevens en de verwerking ervan met het oog op de verificatie van de steunaanvragen krachtige databanken worden opgezet die met name de uitvoering van gekruiste controles mogelijk maken.

170. Artikel 1, lid 1, sub b, van deze verordening bepaalt onder meer dat elke lidstaat een GBCS moet invoeren dat van toepassing is op de regelingen inzake de premie voor producenten van rundvlees.

171. Ingevolge artikel 2 van verordening nr. 3508/92 omvat het geïntegreerd systeem verschillende onderdelen, waaronder een databank, een systeem voor de identificatie en de registratie van de dieren, steunaanvragen en een geïntegreerd controlesysteem. Artikel 3 van verordening nr. 3508/92 bepaalt met name dat in de databank voor elk landbouwbedrijf de gegevens uit de steunaanvragen moeten worden opgenomen.

172. Luidens artikel 8, leden 1 en 2, van deze verordening verricht de lidstaat een administratieve controle van de steunaanvragen, die hij aanvult met steekproefsgewijze controles ter plaatse op de landbouwbedrijven.

173. In verband met deze controles bepaalt artikel 15 van verordening (EG) nr. 2419/2001 van de Commissie van 11 december 2001 houdende uitvoeringsbepalingen inzake het bij verordening nr. 3508/92 ingestelde GBCS voor bepaalde communautaire steunregelingen (PB L 327, blz. 11):

„De administratieve controles en de controles ter plaatse worden zo uitgevoerd dat op betrouwbare wijze kan worden geverifieerd of aan de voorwaarden voor toekenning van steunbedragen is voldaan.”

174. Artikel 16 van verordening nr. 2419/2001 luidt:

„De in artikel 8, lid 1, van verordening [...] nr. 3508/92 bedoelde administratieve controle omvat met name:

a) kruiscontroles betreffende de aangegeven percelen landbouwgrond en dieren, om te voorkomen dat dezelfde steun meer dan eenmaal wordt toegekend voor hetzelfde kalenderjaar of verkoopseizoen en dat in het kader van communautaire steunregelingen waarvoor de oppervlakte moet worden aangegeven, steun ten onrechte wordt gecumuleerd;

b) kruiscontroles aan de hand van het gecomputeriseerde gegevensbestand om na te gaan of is voldaan aan de voorwaarden om voor steun in aanmerking te komen.”

175. Artikel 25 van verordening nr. 2419/2001 bepaalt:

„1. De controles ter plaatse moeten betrekking hebben op alle dieren waarvoor op grond van de te controleren steunregelingen steunaanvragen zijn ingediend en, wat de steunregelingen voor rundvee betreft, ook op runderen waarvoor geen steunaanvraag is ingediend.

2. De controles ter plaatse omvatten in het bijzonder:

a) een controle om na te gaan of het aantal op het bedrijf aanwezige dieren waarvoor steunaanvragen zijn ingediend en het aantal runderen waarvoor geen steunaanvraag is ingediend, overeenstemt met het aantal in de registers ingeschreven dieren en, voor runderen, met het aantal dieren dat aan het gecomputeriseerde gegevensbestand is gemeld;

b) met betrekking tot de steunregelingen voor rundvee:

– steekproefcontroles van bewijsstukken, zoals aankoop- en verkoopfacturen, slachtdocumenten, veterinaire certificaten en, in voorkomend geval, dierpaspoorten, voor dieren waarvoor in de laatste twaalf maanden vóór de controle ter plaatse steunaanvragen zijn ingediend, om de gegevens in het register of de meldingen aan het gecomputeriseerde gegevensbestand na te trekken;

– steekproefcontroles bij dieren waarvoor in de laatste twaalf maanden vóór de controle ter plaatse steunaanvragen zijn ingediend, om na te gaan of de gegevens van het gecomputeriseerde gegevensbestand overeenstemmen met die van het register;

– controles om na te gaan of alle op het bedrijf aanwezige dieren die moeten worden aangehouden, voor de aangevraagde steun in aanmerking komen;

– controles om na te gaan of alle op het bedrijf aanwezige runderen met oormerken en, in voorkomend geval, door middel van dierpaspoorten zijn geïdentificeerd en in het register zijn ingeschreven en juist aan het gecomputeriseerde gegevensbestand zijn gemeld[; d]eze controles worden individueel verricht bij ieder mannelijk rund dat nog verplicht wordt aangehouden en waarvoor een aanvraag voor de speciale premie is ingediend, met uitzondering van de in artikel 4, lid 6, van verordening [...] nr. 1254/1999 bedoelde aanvragen[; i]n alle overige gevallen kan de juiste inschrijving in de dierpaspoorten en het register en melding aan het gegevensbestand door middel van steekproeven worden gecontroleerd;

[...]”

Slachtpremie

176. Artikel 11, lid 1, van verordening nr. 1254/1999 bepaalt:

„Een producent die runderen op zijn bedrijf houdt, kan op zijn verzoek in aanmerking komen voor een slachtpremie. De premie wordt, binnen nader vast te stellen nationale maxima, toegekend bij het slachten van in aanmerking komende dieren of de uitvoer daarvan naar een derde land.

Voor de slachtpremie komen in aanmerking:

a) stieren, ossen, koeien en vaarzen van ten minste acht maanden;

b) kalveren van meer dan één en minder dan zeven maanden oud met een slachtgewicht van minder dan 160 kilogram,

op voorwaarde dat zij gedurende een nader te bepalen periode door de producent zijn gehouden.”

177. Artikel 26 van verordening nr. 2419/2001 luidt:

„1. Met betrekking tot de in artikel 4, lid 6, van verordening [...] nr. 1254/1999 bedoelde speciale premie voor runderen en de in artikel 11 van die verordening bedoelde slachtpremie worden ook controles in de slachthuizen uitgevoerd. De lidstaat verricht de controles ter plaatse:

a) hetzij bij ten minste 30 % van alle slachthuizen die worden geselecteerd op basis van een risicoanalyse, in welk geval de controles een steekproef betreffen van ten minste 5 % van alle runderen die in de laatste twaalf maanden vóór de controle ter plaatse in het betrokken slachthuis zijn geslacht,

b) hetzij bij ten minste 20 % van de slachthuizen die vooraf op grond van door de lidstaten vast te stellen bijzondere betrouwbaarheidscriteria zijn erkend en die op basis van een risicoanalyse worden geselecteerd, in welk geval de controles een steekproef betreffen van ten minste 2 % van alle runderen die in de laatste twaalf maanden vóór de controle ter plaatse in het betrokken slachthuis zijn geslacht.

Deze controles ter plaatse omvatten een controle achteraf van documenten, een toetsing aan de gegevens in het gecomputeriseerde gegevensbestand en controles van de overeenkomstig artikel 35, lid 3, van verordening (EG) nr. 2342/1999 aan andere lidstaten verstrekte overzichten van de slachtdocumenten of gelijkwaardige informatie.

2. De controles in de slachthuizen omvatten fysieke controles van een steekproef van de op de dag van de controle ter plaatse geslachte dieren. Zo nodig wordt nagegaan of de voor weging aangeboden geslachte dieren voor steun in aanmerking komen.”

178. Verordening (EG) nr. 2342/1999 van de Commissie van 28 oktober 1999 tot vaststelling van uitvoeringsbepalingen van verordening nr. 1254/1999, bepaalt met name in artikel 37, zoals dit bij verordening (EG) nr. 1042/2000 van de Commissie van 18 mei 2000 (PB L 118, blz. 4) is gewijzigd, dat de slachtpremie wordt betaald aan de producent die het dier heeft aangehouden gedurende een periode van ten minste twee maanden die minder dan één maand vóór de slacht of de verzending of minder dan twee maanden vóór de uitvoer van het dier eindigt, en dat de aanhoudperiode voor kalveren die worden geslacht vóór de leeftijd van drie maanden, één maand bedraagt.

Extensiveringsbedrag

179. Artikel 13, lid 1, van verordening nr. 1254/1999 luidt:

„Producenten die de speciale premie en/of de zoogkoeienpremie ontvangen, komen in aanmerking voor een extensiveringsbedrag.”

180. Artikel 13, lid 2, van deze verordening bepaalt dat het extensiveringsbedrag 100 EUR per toegekende speciale premie of zoogkoeienpremie bedraagt, mits de verbetering van het bedrijf voor het kalenderjaar in kwestie minder bedraagt dan of gelijk is aan 1,4 grootvee-eenheden (GVE) per hectare (onder voorbehoud van lagere bedragen die door de lidstaten zijn vastgesteld overeenkomstig artikel 13, lid 2, tweede alinea, van deze verordening).

181. Volgens artikel 12, lid 1, van verordening nr. 1254/1999 geeft het veebezettingsgetal de verhouding weer tussen het aantal GVE en het areaal van het bedrijf dat voor de voedering van de dieren van hetzelfde bedrijf wordt gebruikt.

182. Volgens artikel 12, lid 2, van verordening nr. 1254/1999 wordt het veebezettingsgetal van het bedrijf vastgesteld op grond van:

„[...]

a) de aantallen mannelijke runderen, zoogkoeien en vaarzen, schapen en/of geiten waarvoor premieaanvragen zijn ingediend, en het aantal melkkoeien dat nodig is voor de productie van de aan de producent toegekende totale referentiehoeveelheid melk. Voor de omrekening van het aldus verkregen aantal dieren in GVE wordt gebruikgemaakt van de omrekeningstabel in bijlage III;

b) het voederareaal: de oppervlakte van het bedrijf die gedurende het hele kalenderjaar voor de runderveehouderij en de schapen- en/of geitenhouderij beschikbaar is. Bij de berekening van dat areaal wordt geen rekening gehouden met de oppervlakte van:

– gebouwen, bossen, vijvers en wegen,

– percelen die worden gebruikt voor andere gewassen waarvoor een communautaire steunregeling geldt, of voor meerjarige teelten of tuinbouw, behalve percelen blijvend grasland waarvoor areaaluitkeringen worden toegekend overeenkomstig artikel 17 van deze verordening en artikel 19 van verordening [...] nr. 1255/1999,

– percelen waarvoor de steunregeling voor producenten van bepaalde akkerbouwgewassen geldt, percelen die in aanmerking komen voor de steunregeling voor gedroogde voedergewassen, of die onder een nationaal of communautair braakleggingsprogramma vallen.

Het voederareaal omvat ook gezamenlijk gebruikt voederareaal en percelen die voor gemengde teelten worden gebruikt.”

183. Artikel 13, lid 3, sub a, van verordening nr. 1254/1999 bepaalt:

„[I]n afwijking van artikel 12, lid 2, sub a, [wordt] bij de vaststelling van het veebezettingsgetal van het bedrijf rekening gehouden met de mannelijke runderen, koeien en vaarzen die tijdens het betrokken kalenderjaar op dat bedrijf aanwezig zijn, en met de schapen en/of de geiten waarvoor dat kalenderjaar premieaanvragen zijn ingediend. Het aantal dieren wordt in GVE omgerekend aan de hand van de omrekeningstabel in bijlage III[.]”

184. Artikel 32, lid 3, van verordening nr. 2342/1999 bepaalt dat de lidstaat, om na te gaan of het overeenkomstig het bepaalde in verordening nr. 1254/1999 berekende aantal dieren in overeenstemming is met het of de in dezelfde verordening vastgestelde veebezettingsgetal of veebezettingsgetallen, jaarlijks ten minste vijf data voor de telling van de dieren vaststelt en de Commissie daarvan mededeling doet.

185. De telling van de dieren op deze data kan, naar keuze van de lidstaat, volgens één van de twee in artikel 32, lid 3, van verordening nr. 2342/1999 genoemde methoden geschieden. Volgens de eerste methode verzoekt de lidstaat de producent vóór een door de lidstaat te bepalen datum op basis van zijn stalregister het aantal GVE of het aantal diere