Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

++++

1. Beroep wegens niet-nakoming ° Niet-nakoming van beschikking van Commissie inzake steunmaatregel van staat ° Beschikking waartegen geen beroep tot nietigverklaring is ingesteld ° Verweermiddelen ° Betwisting van wettigheid van beschikking ° Niet-ontvankelijkheid ° Volstrekte onmogelijkheid van uitvoering ° Ontvankelijkheid

(EEG-Verdrag, art. 93, lid 2, eerste en tweede alinea, en 173, derde alinea)

2. Steunmaatregelen van de staten ° Terugvordering van onwettige steun ° Steun verleend in vorm van belastingvrijstelling ° Mogelijkheid van andere wijze van terugvordering dan retroactieve belastingheffing die in strijd is met algemene beginselen van gemeenschapsrecht ° Volstrekte onmogelijkheid van uitvoering ° Geen

(EEG-Verdrag, art. 93, lid 2, eerste alinea)

3. Steunmaatregelen van de staten ° Terugvordering van onwettige steun ° Steun verleend in strijd met procedureregels van artikel 93 van Verdrag ° Eventueel gewettigd vertrouwen van steunontvangers ° Bescherming ° Voorwaarden en grenzen

(EEG-Verdrag, art. 92 en 93, lid 2, eerste alinea)

4. Steunmaatregelen van de staten ° Beschikking van Commissie waarin zij vaststelt dat steunmaatregel onverenigbaar is met gemeenschappelijke markt ° Moeilijkheden bij uitvoering ° Verplichting van Commissie en Lid-Staat tot samenwerking bij zoeken naar oplossing die Verdrag eerbiedigt

(EEG-Verdrag, art. 5 en 93, lid 2, eerste alinea)

Samenvatting

1. Na het verstrijken van de in artikel 173, derde alinea, EEG-Verdrag bedoelde termijn kan een Lid-Staat tot wie een krachtens artikel 93, lid 2, eerste alinea, EEG-Verdrag gegeven beschikking is gericht, de geldigheid ervan niet meer betwisten bij gelegenheid van het in de tweede alinea van artikel 93, lid 2, bedoelde beroep.

Onder deze omstandigheden kan de Lid-Staat nog als enig verweermiddel tegen het beroep wegens niet-nakoming aanvoeren, de volstrekte onmogelijkheid om de beschikking correct uit te voeren.

2. De verplichting tot terugvordering van onwettig verklaarde staatssteun is het logische gevolg van de vaststelling van de onwettigheid ervan door de Commissie en als zodanig kan zij niet afhankelijk zijn van de vorm waarin de steun is verleend.

Wanneer de steun is verleend in de vorm van een belastingvrijstelling en de onwettigheid ervan naar behoren is vastgesteld, kan de Lid-Staat die deze steun moet terugvorderen, niet stellen dat die terugvordering enkel de vorm zou kunnen aannemen van een belastingheffing met terugwerkende kracht en daarmee volstrekt onmogelijk, want in strijd met de algemene beginselen van gemeenschapsrecht zou zijn. Hij is immers slechts verplicht maatregelen te treffen die de ondernemingen die de steun hebben ontvangen, gelasten een bedrag te betalen overeenkomend met het bedrag van de hen onwettig toegekende belastingvrijstelling.

3. Weliswaar valt niet uit te sluiten, dat de ontvanger van onwettig toegekende steun zich tegenover de terugvordering daarvan kan beroepen op uitzonderlijke omstandigheden die zijn vertrouwen in de rechtmatigheid van die steun konden wettigen. Een Lid-Staat daarentegen, wiens instanties een steun in strijd met de procedureregels van artikel 93 hebben toegekend, kan zich niet op het gewettigd vertrouwen van de ontvangers van de steun beroepen om zich te onttrekken aan zijn verplichting, de nodige maatregelen te treffen voor de uitvoering van een beschikking waarbij de Commissie hem gelast de steun terug te vorderen. Een dergelijke mogelijkheid zou er namelijk op neerkomen, dat de artikelen 92 en 93 van het Verdrag elk nuttig effect verliezen, aangezien de nationale instanties zich dan op hun eigen onwettig gedrag zouden kunnen beroepen om door de Commissie op grond van deze verdragsartikelen gegeven beschikkingen elke werking te ontnemen.

4. Een Lid-Staat die bij de uitvoering van een beschikking houdende vaststelling van de onverenigbaarheid van een steunmaatregel met het gemeenschapsrecht op niet voorziene of voorzienbare moeilijkheden stuit, of zich bewust wordt van gevolgen die de Commissie niet voor ogen heeft gehad, kan deze problemen aan laatstgenoemde voorleggen en daarbij passende wijzigingen van de betrokken beschikking voorstellen. Op grond van het met name in artikel 5 EEG-Verdrag tot uitdrukking gebrachte beginsel, dat de Lid-Staten en de gemeenschapsinstellingen over en weer tot loyale samenwerking verplicht zijn, moeten in een dergelijk geval de Commissie en de Lid-Staat te goeder trouw samenwerken om met volledige inachtneming van de verdragsbepalingen, inzonderheid die betreffende de steunmaatregelen, de moeilijkheden op te lossen.