ARREST VAN HET HOF VAN 9 JUNI 1993. - COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN TEGEN ITALIAANSE REPUBLIEK. - NIET-NAKOMING - RICHTLIJN 84/466/EURATOM. - ZAAK C-95/92.



Jurisprudentie 1993 bladzijde I-03119



Samenvatting

Partijen

Overwegingen van het arrest

Beslissing inzake de kosten

Dictum



Trefwoorden

++++

Handelingen van de instellingen ° Richtlijnen ° Uitvoering door Lid-Staten ° Ontoereikendheid van eenvoudige administratieve circulaire

(EGA-Verdrag, art. 161)

Samenvatting

Elke Lid-Staat moet de richtlijnen uitvoeren op een wijze die volledig voldoet aan de eisen van de rechtszekerheid, en moet de bepalingen van de richtlijnen derhalve omzetten in dwingende bepalingen van intern recht.

Een eenvoudige administratieve circulaire die nooit officieel is gepubliceerd, die naar goeddunken van de administratie kan worden gewijzigd en die uitsluitend onverbindende aanbevelingen bevat, kan derhalve niet worden geacht naar behoren uitvoering te geven aan een richtlijn.

Partijen

In zaak C-95/92,

Commissie van de Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door A. Aresu, lid van haar juridische dienst, als gemachtigde, domicilie gekozen hebbend te Luxemburg bij N. Annecchino, lid van haar juridische dienst, Centre Wagner, Kirchberg,

verzoekster,

tegen

Italiaanse Republiek, vertegenwoordigd door L. Ferrari Bravo, hoofd van de afdeling diplomatieke geschillen van het Ministerie van Buitenlandse zaken, als gemachtigde, bijgestaan door O. Fiumara, avvocato dello Stato, domicilie gekozen hebbend te Luxemburg ter Italiaanse ambassade, Rue Marie-Adélaïde 5,

verweerster,

betreffende een verzoek aan het Hof om vast te stellen dat de Italiaanse Republiek, door niet de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen welke nodig zijn om te voldoen aan de artikelen 1, 2, leden 1 en 2, en de artikelen 3 en 5 van richtlijn 84/466/Euratom van de Raad van 3 september 1984 tot vaststelling van fundamentele maatregelen met betrekking tot de stralingsbescherming van personen die medisch worden onderzocht of behandeld (PB 1984, L 265, blz. 1), de krachtens het gemeenschapsrecht op haar rustende verplichtingen niet is nagekomen,

wijst

HET HOF VAN JUSTITIE,

samengesteld als volgt: O. Due, president, M. Zuleeg en J. L. Murray, kamerpresidenten, G. F. Mancini, F. A. Schockweiler, J. C. Moitinho de Almeida, F. Grévisse, M. Diez de Velasco en P. J. G. Kapteyn, rechters,

advocaat-generaal: W. Van Gerven

griffier: D. Louterman-Hubeau, hoofdadministrateur

gezien het rapport ter terechtzitting,

gehoord de pleidooien van partijen ter terechtzitting van 30 maart 1993,

gehoord de conclusie van de advocaat-generaal ter terechtzitting van 28 april 1993,

het navolgende

Arrest

Overwegingen van het arrest

1 Bij verzoekschrift, neergelegd ter griffie van het Hof op 23 maart 1992, heeft de Commissie van de Europese Gemeenschappen krachtens artikel 141 EGA-Verdrag beroep ingesteld strekkende tot vaststelling dat de Italiaanse Republiek, door niet de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen welke nodig zijn om te voldoen aan de artikelen 1, 2, leden 1 en 2, en de artikelen 3 en 5 van richtlijn 84/466/Euratom van de Raad van 3 september 1984 tot vaststelling van fundamentele maatregelen met betrekking tot de stralingsbescherming van personen die medisch worden onderzocht of behandeld (PB 1984, L 265, blz. 1; hierna: "richtlijn"), de krachtens het EGA-Verdrag op haar rustende verplichtingen niet is nagekomen.

2 Artikel 7 van de richtlijn luidt: "De Lid-Staten treffen de maatregelen die nodig zijn om vóór 1 januari 1986 aan deze richtlijn te voldoen. De Lid-Staten stellen de Commissie in kennis van de ter uitvoering van deze richtlijn uitgevaardigde voorschriften."

3 Voor een nadere uiteenzetting van de feiten, het verloop van de procedure en de middelen en argumenten van partijen wordt verwezen naar het rapport ter terechtzitting. Deze elementen van het dossier worden hierna slechts weergegeven, voor zover dit noodzakelijk is voor de redenering van het Hof.

4 De Commissie betoogt, dat de Italiaanse Republiek krachtens artikel 161 EGA-Verdrag en artikel 7 van de richtlijn gehouden was, de voor de omzetting van de richtlijn in haar nationale wetgeving nodige maatregelen te nemen.

5 De Italiaanse Republiek erkent dat een formele omzetting nog niet heeft plaatsgevonden, maar verklaart dat deze niet nodig is. De voorschriften van de richtlijn zouden namelijk reeds nauwkeurig weerspiegeld zijn in circulaire nr. 62 van 2 augustus 1984 van het Ministerie van Gezondheid betreffende "de stralingsbescherming van de patiënt tijdens diagnostische onderzoeken en therapeutische behandelingen in de radiologie en de nucleaire geneeskunde" (hierna: "circulaire"), die aan alle bevoegde instanties en diensten is toegezonden.

6 De argumenten van de Italiaanse Republiek kunnen niet worden aanvaard.

7 In herinnering moet namelijk worden gebracht, dat volgens vaste rechtspraak elke Lid-Staat de richtlijnen ten uitvoer moet leggen op een wijze die volledig aan de eisen van de rechtszekerheid voldoet, en bijgevolg de bepalingen van de richtlijnen moet omzetten in dwingende bepalingen van intern recht (zie arrest van 2 december 1986, zaak 239/85, Commissie/België, Jurispr. 1986, blz. 3645, r.o. 7).

8 Uit de schriftelijke memories en de pleidooien van partijen blijkt, dat de eerder aangehaalde circulaire nooit voorwerp van een officiële publikatie is geweest, dat zij naar goeddunken van de Italiaanse administratie kan worden gewijzigd en dat zij uitsluitend onverbindende aanbevelingen bevat.

9 Hieruit volgt, dat de Italiaanse Republiek niet de nodige maatregelen heeft getroffen die noodzakelijk zijn voor de uitvoering van de richtlijn.

10 Onder deze omstandigheden moet de niet-nakoming bewezen worden geacht in de termen waarin zij in de conclusies van de Commissie is geformuleerd.

Beslissing inzake de kosten

Kosten

11 Ingevolge artikel 69, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering moet de in het ongelijk gestelde partij in de kosten worden verwezen. Aangezien de Italiaanse Republiek in het ongelijk is gesteld, moet zij in de kosten worden verwezen.

Dictum

HET HOF VAN JUSTITIE,

rechtdoende, verstaat:

1) Door niet de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen welke nodig zijn om te voldoen aan de artikelen 1, 2, leden 1 en 2, en de artikelen 3 en 5 van richtlijn 84/466/Euratom van de Raad van 3 september 1984 tot vaststelling van fundamentele maatregelen met betrekking tot de stralingsbescherming van personen die medisch worden onderzocht of behandeld, is de Italiaanse Republiek de krachtens het EGA-Verdrag op haar rustende verplichtingen niet nagekomen.

2) De Italiaanse Republiek wordt in de kosten verwezen.