Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

++++

Gemeenschapsrecht ° Rechtstreekse werking ° Individuele rechten ° Bescherming door nationale rechter ° Rechtsvorderingen ° Nationale regels van procesrecht ° Toepassingsvoorwaarden ° Nationale regeling die inleiding van prejudiciële procedure verhindert ° Ontoelaatbaarheid ° Nationale regeling die nationale rechter verbiedt, aan schending van gemeenschapsrecht ontleend bezwaar dat niet binnen bepaalde termijn door justitiabele is opgeworpen, ambtshalve te beoordelen ° Ontoelaatbaarheid, gelet op concreet geval

(EEG-Verdrag, art. 5 en 177)

Samenvatting

De rechterlijke instanties van de Lid-Staten dienen ingevolge het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde samenwerkingsbeginsel de rechtsbescherming te verzekeren die voor de justitiabelen voortvloeit uit de rechtstreekse werking van het gemeenschapsrecht. Bij ontbreken van een desbetreffende gemeenschapsregeling is het een aangelegenheid van de interne rechtsorde van elke Lid-Staat om de bevoegde rechter aan te wijzen en de procesregels te geven voor rechtsvorderingen die ertoe strekken, de rechten te beschermen die de justitiabelen aan de rechtstreekse werking van het gemeenschapsrecht ontlenen. Deze regels mogen echter niet ongunstiger zijn dan die welke voor soortgelijke nationale vorderingen gelden, en de uitoefening van de door de communautaire rechtsorde verleende rechten niet nagenoeg onmogelijk of uiterst moeilijk maken. Een regel van nationaal recht, die de inleiding van de in artikel 177 van het Verdrag voorziene procedure verhindert, moet buiten toepassing worden gelaten.

Ieder geval waarin de vraag rijst of een nationale procesregel de toepassing van het gemeenschapsrecht onmogelijk of uiterst moeilijk maakt, moet worden onderzocht met inaanmerkingneming van de plaats van die bepaling in de gehele procedure, en van het verloop en de bijzondere kenmerken ervan, voor de verschillende nationale instanties. In voorkomend geval moet rekening worden gehouden met de beginselen die aan het nationale stelsel van rechtspraak ten grondslag liggen, zoals de bescherming van de rechten van de verdediging, het rechtszekerheidsbeginsel en het goede verloop van de procedure.

Ook al geeft een aan de justitiabele gestelde termijn van zestig dagen om een aan schending van het gemeenschapsrecht ontleend nieuw bezwaar op te werpen, op zich geen aanleiding tot kritiek, het gemeenschapsrecht verzet zich tegen de toepassing van een nationale procesregel die de in het kader van zijn bevoegdheid geadieerde nationale rechter verbiedt ambtshalve de verenigbaarheid te onderzoeken van een handeling van nationaal recht met een gemeenschapsbepaling, wanneer niet binnen een bepaalde termijn door de justitiabele een beroep op laatstbedoelde bepaling is gedaan in een geval waarin de nationale rechterlijke instantie waarbij het hoofdgeding aanhangig is, de eerste is die een prejudiciële vraag kan stellen, de betrokken termijn was verstreken op het moment dat de terechtzitting voor die rechterlijke instantie plaatsvond, zodat deze laatste niet meer de mogelijkheid had de beoordeling van die verenigbaarheid ambtshalve te verrichten, niet blijkt dat een andere nationale rechterlijke instantie tijdens een verdere procedure ambtshalve de verenigbaarheid van een nationale handeling met het gemeenschapsrecht kan beoordelen en de onmogelijkheid om ambtshalve aan het gemeenschapsrecht ontleende middelen op te werpen, geen redelijke rechtvaardiging kan vinden in beginselen als dat van de rechtszekerheid of het goede verloop van de procedure.