De artikelen 11, eerste alinea, en 14 van het Statuut leggen de ambtenaar in zijn betrekkingen met zijn instelling een algemene verplichting tot onafhankelijkheid en integriteit op. Dit is een van de pijlers van de plichtenleer van het Europese openbare ambt.

Gelet op het kapitale belang van de onafhankelijkheid en de integriteit van de ambtenaren voor zowel de interne werking als het beeld naar buiten toe van de gemeenschapsinstellingen, en op de algemene bewoordingen van artikel 11, eerste alinea, van het Statuut, moet de door deze bepaling voorgeschreven gedragsregel aldus worden begrepen dat hij verder gaat dan het verbod voor de ambtenaar om instructies van een regering, een instantie, een organisatie of wie dan ook buiten de instelling te vragen of te aanvaarden. De ambtenaar moet in alle omstandigheden bij het bepalen van zijn gedrag uitsluitend de belangen van de Gemeenschappen voor ogen houden. Deze gedragsregel verbiedt dus algemeen elk gedrag, al dan niet in verband met een schending van een bijzondere regeling, waaruit, gelet op de omstandigheden van de zaak, blijkt dat de betrokken ambtenaar een particulier belang heeft laten voorgaan boven het communautair algemeen belang. In deze context is voor de vaststelling van een schending van artikel 11, eerste alinea, van het Statuut bij niet-inachtneming van een bepaalde regeling vereist dat wordt aangetoond, althans dat redelijkerwijs kan worden aangenomen, gelet op de feiten van de zaak, dat die niet-inachtneming is ingegeven door het nastreven van een ander belang dan het gemeenschapsbelang.

Volgens artikel 14 van het Statuut dient de ambtenaar het tot aanstelling bevoegd gezag op de hoogte te stellen van elk persoonlijk belang dat van dien aard is dat het afbreuk zou kunnen doen aan zijn onafhankelijkheid bij de behandeling of de oplossing van een aangelegenheid waarover hij een oordeel moet uitspreken. Gelet op het feit dat de door deze bepaling nagestreefde onafhankelijkheid en integriteit fundamentele doelstellingen zijn en dat de desbetreffende verplichting voor de betrokken ambtenaar erin bestaat, het tot aanstelling bevoegd gezag vooraf op de hoogte te stellen, zodat dit gezag de maatregelen kan treffen die in de context van de zaak vereist zijn, en niet, meteen af te zien van de behandeling of de oplossing van die zaak dan wel voor de behandeling of de oplossing daarvan, de elementen waar een persoonlijk belang zou kunnen spelen, opzij te zetten, heeft artikel 14 van het Statuut een ruime werkingssfeer, die elke omstandigheid dekt waarvan de ambtenaar, gelet op zijn functie en de specifieke omstandigheden van de zaak, redelijkerwijze moet begrijpen dat zij van dien aard is dat zij bij derden de indruk kan wekken dat zijn onafhankelijkheid in het gedrang kan komen.

De verplichtingen van de artikelen 11 en 14 van het Statuut gelden objectief in die zin dat voor de vaststelling van de niet-nakoming van deze verplichtingen niet is vereist dat de betrokken ambtenaar van die niet-nakoming heeft geprofiteerd of dat de niet-nakoming de instelling schade heeft berokkend, of dat iemand die meent door de houding van de ambtenaar te zijn geschaad, een klacht heeft ingediend.

(cf. punten 37-40)

Referentie: Gerecht 19 mei 1999, Connolly/Commissie, T-34/96 en T-163/96, JurAmbt. blz. I-A-87en II-463, punt 111 ; Gerecht 3 juli 2001, E/Commissie, T-24/98en T-241/99, JurAmbt. blz. I-A-149 en II-681, punt 76