ARREST VAN HET GERECHT (Vierde kamer)

19 maart 1998

Zaak T-74/96

G. Tzoanos

tegen

Commissie van de Europese Gemeenschappen

„Ambtenaren — Besluit houdende tuchtrechtelijk ontslag — Beroep tot nietigverklaring — Samenloop van tuchtprocedure en strafrechtelijke vervolgingen — Beoordelingsfouten — Recht van verweer — Artikelen 12, 13, 14, 21 en 86 Statuut — Evenredigheidsbeginsel — Beginsel van gelijke behandeling — Misbruik van bevoegdheid”

Volledige Franse tekst II-343

Betreft:

Beroep tot nietigverklaring van het besluit van de Commissie van 22 juni 1995 waarbij verzoeker tuchtrechtelijk is ontslagen zonder verlies van zijn recht op ouderdomspensioen, alsmede van het besluit van 19 februari 1996 houdende uitdrukkelijke afwijzing van de door verzoeker op 21 september 1995 tegen het besluit van 22 juni 1995 ingediende klacht.

Beslissing:

Verwerping.

Resumé van het arrest

Op 22 december 1994 legt het tot aanstelling bevoegd gezag aan de tuchtraad een rapport voor waarin vijf grieven worden geformuleerd jegens verzoeker, gewezen hoofd van eenheid 3 „Toerisme” van directoraat A „Verbetering van het bedrijfsklimaat” van het directoraatgeneraal Ondernemingenbeleid, handel, toerisme en sociale economie (DG XXIII) (eenheid XXIII.A.3).

Aan verzoeker wordt verweten, ten eerste dat hij „zonder machtiging nevenactiviteiten heeft uitgeoefend en nog uitoefent”, ten tweede dat hij „niet de vereiste kiesheid heeft betracht door zonder dit aan zijn meerderen mee te delen te wonen op het adres van een externe firma die regelmatig deelneemt aan projecten die door de Commissie worden gesubsidieerd of daarvoor in aanmerking komen, en door in het openbaar kritiek te hebben geleverd op een nationale toeristische dienst”, ten derde dat hij „op het gebied van zijn beroepswerkzaamheden bij de Commissie voor rekening van externe personen of organen diensten heeft verricht die afbreuk konden doen aan zijn onafhankelijkheid in de vervulling van zijn ambt van hoofd van een eenheid bij de Commissie”, ten vierde dat hij „voor externe personen of organen documenten heeft voorbereid die later bestemd waren, hetzij voor de Commissie, en in strijd waren met haar belangen, hetzij voor externe partners bij projecten waarvoor communautaire subsidie wordt toegekend”, en ten vijfde dat hij „bij de vervulling van zijn ambt van hoofd van de eenheid ‚Toerisme’ administratieve onregelmatigheden heeft begaan en fouten heeft gemaakt op het gebied van het beheer van de begroting en de financiën”.

Op 23 mei 1995 brengt de tuchtraad een met redenen omkleed advies uit, waarin hij het tot aanstelling bevoegd gezag aanbeveelt, jegens verzoeker de tuchtmaatregel bedoeld in artikel 86, lid 2, sub f, van het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen (Statuut), te weten tuchtrechtelijk ontslag zonder verlies van het recht op ouderdomspensioen, te treffen.

Op 22 juni 1995 aanvaardt het tot aanstelling bevoegd gezag de vijf aan de tuchtraad voorgelegde grieven, omdat het net als deze laatste van oordeel is, dat de aan verzoeker ten laste gelegde feiten zijn aangetoond door onomstotelijke bewijzen en door verzoeker grotendeels zijn erkend, en treft het jegens verzoeker de door de tuchtraad aanbevolen tuchtmaatregel.

Bij nota van 21 september 1995, die op 25 september 1995 op het secretariaatgeneraal van de Commissie wordt ingeschreven, dient verzoeker een klacht in krachtens artikel 90, lid 2, van het Statuut. Bij besluit van 19 februari 1996 wordt die klacht uitdrukkelijk afgewezen.

Op 17 mei 1996 legt verzoeker ter griffie van het Gerecht het verzoekschrift neer waarbij de onderhavige procedure wordt ingeleid.

Ten gronde

Het vierde middel: schending van artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut en van artikel 7, tweede alinea, van bijlage IX bij het Statuut

Aangezien tussen partijen vaststaat, dat althans in België tegen verzoeker strafrechtelijke vervolging was ingesteld op een tijdstip waarop een tuchtprocedure tegen hem was ingeleid, dient te worden onderzocht, of het bestreden besluit in overeenstemming is met artikel 7, tweede alinea, van bijlage IX bij het Statuut en met artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut (punt 31).

Volgens artikel 7, tweede alinea, van bijlage IX bij het Statuut heeft de tuchtraad de discretionaire bevoegdheid om zijn advies op te schorten in geval van strafrechtelijke vervolging van de ambtenaar (punt 32).

Artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut verleent een dergelijke discretionaire bevoegdheid evenwel niet aan het tot aanstelling bevoegd gezag dat de positie van een ambtenaar tegen wie een tuchtprocedure is ingeleid, definitief moet regelen. Deze bepaling heeft tot doel, te voorkomen dat het administratief gezag dat jegens een ambtenaar een tuchtmaatregel moet treffen, en de administratieve rechter die dat besluit op zijn wettigheid moet toetsen, uitspraak doen over feiten waarvoor bovendien op het tijdstip van de tuchtprocedure een strafrechtelijke vervolging aanhangig is, alvorens de aangezochte strafrechter definitief uitspraak heeft gedaan over het bestaan van die feiten, zodat de betrokken ambtenaar in het kader van de tegen hem ingestelde strafrechtelijke vervolging niet in een minder gunstige positie komt te verkeren dan het geval zou zijn geweest indien het administratief gezag en, in voorkomend geval, de administratieve rechter, in casu het Gerecht, geen dergelijk besluit hadden genomen. De rechtvaardiging voor deze regel is met name gelegen in de verschillende omvang van het onderzoek dat het administratieve gezag en de administratieve rechter enerzijds en de strafrechtelijke autoriteiten en de strafrechter anderzijds kunnen verrichten, daar laatstgenoemde normaliter grotere onderzoeksbevoegdheden hebben dan eerstgenoemde. Artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut beoogt te voorkomen, dat de positie van de ambtenaar tegen wie een strafrechtelijke vervolging is ingesteld voor feiten waarvoor daarnaast binnen zijn instelling een tuchtprocedure is ingeleid, nadelig wordt beïnvloed (punten 33 en 34).

Uit de structuur van artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut blijkt, dat het aan de betrokken ambtenaar staat het tot aanstelling bevoegd gezag de gegevens te verstrekken die dit gezag nodig heeft om te beoordelen, of de feiten die hem in het kader van de tuchtprocedure ten laste worden gelegd, dezelfde zijn als die waarvoor daarnaast tegen hem een strafrechtelijke vervolging is ingesteld. Om aan die verplichting te voldoen moet de betrokken ambtenaar in beginsel aantonen, dat een strafrechtelijke vervolging tegen hem is ingesteld terwijl tegelijkertijd tegen hem een tuchtprocedure aanhangig was. Het is immers enkel warmeer een dergelijke strafrechtelijke vervolging is ingesteld, dat de feiten waarop zij betrekking heeft, kunnen worden vastgesteld en vergeleken met de feiten waarvoor de tuchtprocedure was ingeleid, teneinde uit te maken of het gaat om dezelfde feiten (punt 35).

In het onderhavige geval blijkt uit de stukken waarover het Gerecht beschikt, dat op de darum van het bestreden besluit tegen verzoeker nog geen strafrechtelijke vervolging was ingesteld. Derhalve kan verzoeker de Commissie niet zonder meer verwijten, dat zij te zijnen nadele artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut heeft geschonden (punten 36 en 37).

Aangezien op dat ogenblik tegen verzoeker evenwel een onderzoek liep dat op een strafrechtelijke vervolging kon uitlopen, dient hem overeenkomstig de ratio legis van artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut te worden toegestaan, specifiek aan te tonen, dat een besluit waarbij zijn positie definitief wordt geregeld, nadelige gevolgen kon hebben voor zijn positie in eventuele latere strafrechtelijke vervolgingen waarop het ten tijde van de tuchtprocedure lopende onderzoek kon uitlopen en die betrekking zouden hebben op dezelfde feiten. Het staat in dit verband aan verzoeker, die feiten duidelijk aan te geven met vermelding van de redenen waarom een besluit van het tot aanstelling bevoegd gezag over elk van die feiten nadelige gevolgen kan hebben voor zijn positie in eventuele latere strafrechtelijke vervolgingen (punt 38).

Uit de stukken blijkt, dat verzoeker die feiten niet nauwkeurig heeft aangegeven in de tuchtprocedure die tot het omstreden besluit heeft geleid. Bij het onderzoek van het eerste en het tweede middel zal het Gerecht nagaan, of verzoeker in de onderhavige procedure nauwkeuriger aanwijzingen heeft gegeven (punten 39 en 40).

Het eerste middel: schending van de artikelen 12, 13 en 14 van het Statuut en van het algemene rechtsbeginsel, dat elke bestuurshandeling op juridisch aanvaardbare gronden moet berusten

De eerste grief

Aan verzoeker wordt allereerst verweten, dat hij zonder toestemming nevenactiviteiten heeft uitgeoefend en nog uitoefent. Het Gerecht beslist om te beginnen afwijzend op het argument, dat een aantal elementen niet tot staving van de eerste grief kunnen worden aangedragen omdat zij niet voorkomen in het aanvankelijke rapport waarbij de zaak aan de tuchtraad is voorgelegd, maar in een aanvullend rapport dat in de loop van de procedure is voorgelegd.

Bijlage IX bij het Statuut, betreffende de tuchtprocedure, eist niet, dat alle feiten die ten laste worden gelegd aan de ambtenaar tegen wie een tuchtprocedure is ingeleid, worden vermeld in het in artikel 1 van die bijlage bedoelde aanvankelijke rapport waarbij de zaak aan de tuchtraad wordt voorgelegd. Enerzijds kan immers niet worden uitgesloten, dat het tot aanstelling bevoegd gezag in de loop van de tuchtprocedure kennis krijgt van nieuwe laakbare feiten die het niet kende op het ogenblik waarop het de zaak aan de tuchtraad voorlegde. Anderzijds kan evenmin worden uitgesloten, dat het tot aanstelling bevoegd gezag pas nadat het de zaak aan de tuchtraad heeft voorgelegd, het laakbare karakter van bepaalde feiten inziet. In dergelijke gevallen moet het tot aanstelling bevoegd gezag een aanvullend rapport kunnen opstellen om de aanvankelijk aan de tuchtraad voorgelegde zaak te verruimen door deze feiten toe te voegen aan die welke in het aanvankelijke rapport waren vermeld. Voor de voorlegging van een aanvullend rapport en voor de behandeling van dat rapport in het kader van de in bijlage IX bij het Statuut bedoelde tuchtprocedure gelden dezelfde regels als voor de voorlegging en de behandeling van het aanvankelijke rapport (punt 58).

Vervolgens stelt het Gerecht vast, dat alleen al uit de gegevens waarvan verzoeker de juistheid erkend, blijkt dat hij zonder machtiging nevenactiviteiten heeft uitgeoefend in de zin van artikel 12, derde alinea, van het Statuut.

Volgens artikel 12, derde alinea, van het Statuut bestaat de verplichting om aan het tot aanstelling bevoegd gezag machtiging te vragen, vanaf het ogenblik waarop de ambtenaar voornemens is „enige nevenactiviteit, al dan niet tegen beloning, uit te oefenen of enigerlei opdracht buiten de Gemeenschappen te vervullen”. Zij geldt algemeen, zonder onderscheid naar gelang van de aard of het belang van de betrokken nevenactiviteit of de betrokken opdracht. Het staat derhalve uitsluitend aan het tot aanstelling bevoegd gezag om overeenkomstig de tweede zin van artikel 12, derde alinea, van het Statuut de kenmerken van de activiteit of van de opdracht te beoordelen op het ogenblik waarop zij de vraag om machtiging onderzoekt (punt 66).

De materiële onjuistheden die de in het kader van de eerste grief ten laste van verzoeker aangenomen feiten zijns inziens bevatten, zijn niet aangetoond en deze feiten kunnen het voorwerp vormen van een besluit waarbij zijn positie aan het einde van een tuchtprocedure definitief wordt geregeld overeenkomstig artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut (punten 67-79).

De tweede grief

In de tweede plaats wordt aan verzoeker verweten, dat hij de vereiste kiesheid niet heeft betracht door zonder dit aan zijn meerderen mee te delen te wonen op het adres van een externe firma die regelmatig deelneemt aan projecten die door de Commissie worden gesubsidieerd of daarvoor in aanmerking komen, en door in het openbaar kritiek te hebben geleverd op een nationale toeristische dienst.

De materiële onjuistheden die de in het kader van de tweede grief ten laste van verzoeker aangenomen feiten zijns inziens bevatten, zijn niet aangetoond en deze feiten kunnen het voorwerp vormen van een besluit waarbij zijn positie aan het einde van een tuchtprocedure definitief wordt geregeld overeenkomstig artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut (punten 95-109).

Het Gerecht herinnert eraan, dat volgens artikel 12, eerste alinea, van het Statuut de ambtenaar zich dient te onthouden van elke handeling, in het bijzonder van elke meningsuiting in het openbaar, welke aan de waardigheid van zijn ambt afbreuk zou kunnen doen. In dit verband kan niet a priori worden uitgesloten, dat de nakoming van de in artikel 12, eerste alinea, van het Statuut neergelegde verplichting meebrengt, dat een ambtenaar die in een of meer krantenartikelen persoonlijk wordt aangevallen, zich tot de diensten van zijn instelling die specifiek zijn belast met de betrekkingen met de pers, wendt teneinde met name de waardigheid van zijn ambt binnen de betrokken instelling te vrijwaren (punt 101).

De derde en de vierde grief

Ten slotte wordt aan verzoeker verweten, dat hij op het gebied van zijn beroepswerkzaamheden bij de Commissie voor rekening van externe personen of organen diensten heeft verricht die afbreuk konden doen aan zijn onafhankelijkheid in de vervulling van zijn ambt van hoofd van een eenheid bij de Commissie, en voor externe personen of organen documenten heeft voorbereid die later bestemd waren, hetzij voor de Commissie, en in strijd waren met haar belangen, hetzij voor externe partners bij projecten waarvoor communautaire subsidie wordt toegekend.

De materiële onjuistheden die de in het kader van de derde en de vierde grief ten laste van verzoeker aangenomen feiten zijns inziens bevatten, zijn niet aangetoond en deze feiten kunnen het voorwerp vormen van een besluit waarbij zijn positie aan het einde van een tuchtprocedure definitief wordt geregeld overeenkomstig artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut.

De Commissie mag aannemen, dat verzoeker wetens en gedurende een langere periode zonder machtiging nevenactiviteiten heeft uitgeoefend die alle garanties van zijn onafhankelijkheid teniet doen en ernstige belangenconflicten met de vervulling van zijn ambt kunnen doen ontstaan, en dat verzoeker ernstig is tekortgeschoten in de verantwoordelijkheid, onafhankelijkheid en eerbaarheid die moet worden betracht door een hoge ambtenaar die binnen de instelling een belangrijke beheersfunctie uitoefent in een specifieke en gevoelige sector. Door opzettelijk en gedurende een langere tijd na te laten de Commissie in kennis te stellen van de ware aard van zijn activiteiten en van de betrekkingen die hij had aangeknoopt met vennootschappen die actief zijn in de sector van zijn ambt bij de Commissie, is verzoeker ernstig tekortgeschoten in zijn plicht tot loyaliteit jegens de instelling en heeft hij bovendien artikel 12 van het Statuut geschonden. Deze tekortkomingen hebben het imago, de reputatie en de belangen van de Commissie ernstig geschaad (punt 178).

Het tweede middel: schending van artikel 21 van het Statuut

In het kader van dit middel maakt verzoeker bezwaar tegen, enerzijds, de algemene omschrijving van zijn functie van hoofd van eenheid XXIII.A.3 op basis waarvan de Commissie hem een aantal onregelmatigheden bij de selectie en de follow-up van verschillende projecten ten laste legt, en anderzijds, de bijzondere verwijten die in het bestreden besluit jegens hem worden geformuleerd over bepaalde projecten (punt 180).

Het eerste onderdeel: ongeschikte omschrijving van verzoekers functie

Verzoeker betwist de verantwoordelijkheid die de Commissie hem in het kader van de vijfde grief van het bestreden besluit toeschrijft. Derhalve moet worden nagegaan, of de Commissie artikel 21 van het Statuut heeft geschonden waar zij in het bestreden besluit verzoekers verantwoordelijkheden als hoofd van eenheid XXIII.A.3 heeft omschreven (punt 187).

Verzoeker kan de Commissie niet op goede gronden verwijten, dat zij artikel 21 van het Statuut heeft geschonden door hem in het kader van de vijfde grief verantwoordelijk te stellen voor het administratieve beheer van de door de Commissie in de toerismesector gesubsidieerde projecten, voor de selectie van die projecten en voor de budgettaire en financiële follow-up van die projecten, met het argument dat de taken die hem aldus algemeen zouden zijn toegewezen, niet onder zijn ambt van hoofd van eenheid XXIII.A.3 vielen (punt 207).

Bovendien kan geen enkel van de door partijen betwiste elementen betreffende de omschrijving van verzoekers verantwoordelijkheden als hoofd van eenheid XXIII. A.3 tot toepassing van artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut leiden (punt 208).

Het tweede onderdeel: vergissingen in de bijzondere verwijten die in het bestreden besluit zijn geformuleerd

Volgens het Gerecht schendt de Commissie artikel 21 van het Statuut niet door de betrokken verwijten jegens verzoeker aan te nemen.

Gelet op de in het kader van het tweede middel van dit beroep onderzochte elementen moet worden aangenomen, dat de in het bestreden besluit jegens verzoeker geformuleerde verwijten zowel rechtens als feitelijk genoegzaam aantonen dat de vijfde grief gegrond is, zodat de Commissie artikel 21 van het Statuut niet heeft geschonden door die bijzondere verwijten in het bestreden besluit aan te nemen. Derhalve moet ook het tweede onderdeel van het tweede middel worden afgewezen. Aangezien uit de beoordeling van dit tweede onderdeel van het tweede middel blijkt, dat artikel 88, vijfde alinea, van het Statuut ook niet in het kader daarvan kan worden toegepast, dient het vierde middel van het beroep definitief te worden afgewezen (punt 301).

Het derde middel: schending van het recht van verweer

Allereerst moet worden uitgemaakt, of de Commissie in verzoekers afwezigheid en zonder dat een tuchtprocedure tegen hem was ingeleid, het geheugen van verzoekers computer en zijn werkkamer binnen eenheid XXIII.A.3 kon onderzoeken en de gegevens die zij daarbij zou hebben verkregen, later kon gebruiken (punt 319).

Er kan in dit verband niet worden gesproken van enige inbraak, daar zowel verzoekers computer als zijn werkkamer binnen eenheid XXIII.A.3 hem door de Commissie uitsluitend ter beschikking zijn gesteld voor het vervullen van zijn ambt van hoofd van een eenheid. Nog afgezien van het feit dat de Commissie eigenaar blijft van dit bedrijfsmaterieel, heeft verzoeker aangetoond noch gesteld, dat de Commissie hem enig bijzonder recht op dat materieel had toegekend, behalve het recht om daar enkel over te beschikken voor het vervullen van zijn ambt. Derhalve kan niet worden aangenomen, dat de Commissie zich schuldig maakt aan inbraak wanneer zij zich toegang verschaft tot de in deze computer opgeslagen gegevens of tot verzoekers werkkamer (punt 320).

In geen enkele bepaling van het Statuut of van een andere in casu toepasselijke regeling staat, dat de Commissie enkel dan het recht heeft zich toegang te verschaffen tot de in het geheugen van de computer of in de aan de ambtenaar ter beschikking gestelde werkkamer aanwezige documenten wanneer jegens deze ambtenaar een tuchtprocedure is ingeleid of wanneer hij aanwezig is. Het eigendomsrecht van de instelling op het betrokken materieel en de verplichting voor iedere ambtenaar om het belang te dienen van de instelling waarin hij zijn ambt vervult, impliceren dat van de betrokken instelling niet kan worden geëist, dat zij een specifieke reden aangeeft om toegang te krijgen tot haar materieel. Voor controle van de inhoud van de computers en van de werkkamers is de aanwezigheid van de betrokken ambtenaar niet vereist, daar de instelling slechts haar eigen bedrijfsmiddelen onderzoekt. Bijgevolg kan de betrokken ambtenaar in die omstandigheden niet op goede gronden stellen, dat zijn recht van verweer is geschonden (punten 321 en 322).

Vervolgens dienen de argumenten van partijen over de toegang tot het dossier te worden onderzocht (punt 328).

Aangaande de eerste categorie van documenten, te weten de documenten die zijn gebruikt voor het opstellen van het auditrapport van DG XX van 16 mei 1994, maakt verzoeker enleei bezwaar tegen de documenten die niet als bijlage bij deze rapporten zijn gevoegd, en waarvan het ontbreken zijn recht van verweer in de onderhavige procedure zou hebben aangetast (punt 329).

In dit verband dienen twee opmerkingen te worden gemaakt. Allereerst heeft verzoeker ter terechtzitting niet gereageerd op de stelling van de Commissie, dat hij tijdens de tuchtprocedure toegang heeft gehad tot de stukken waarover de tuchtraad heeft beschikt om zijn advies uit te brengen, en waarover het tot aanstelling bevoegd gezag heeft beschikt om het bestreden besluit vast te stellen. Hieruit moet worden geconcludeerd, dat het in de rechtspraak geformuleerde beginsel van gelijkwaardigheid van processuele rechten (equality of arms) in het onderhavige geval in acht is genomen, en dat verzoeker voor zijn opmerkingen tijdig kennis heeft kunnen nemen van alle feitelijke gegevens waarop het besluit is gebaseerd. Daarbij komt, dat zelfs indien moet worden aangenomen dat verzoeker recht had op toegang tot andere documenten dan die welke hem in de loop van de tuchtprocedure zijn overgelegd, de uitoefening van dat recht de vaststaande feiten niet kan aantasten en derhalve geen schending van verzoekers recht van verweer kan opleveren (punt 329).

Referentie: Gerecht 29 juni 1995, Solvay/Conrmissie, T-30/91, Jurispr. blz. II-1775, punt 83; Gerecht 15 mei 1997, N./Commissie, T-273/94, JurAmbt. blz. II-289, punt 88

Ten derde moet de gestelde partijdigheid van de door het tot aanstelling bevoegd gezag met het verhoor van verzoeker belaste ambtenaar aan artikel 6 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens (EVRM) worden getoetst (punt 338).

Aangezien de procedure voor de Commissie geen gerechtelijke, maar een administratieve procedure is, kan de Commissie niet als „rechterlijke instantie” in de zin van artikel 6 van het E VRM worden aangemerkt. Derhalve gelden de eisen die dit artikel aan een „rechterlijke instantie” stelt, niet voor de Commissie wanneer deze in het kader van een tuchtprocedure de betrokken ambtenaar hoort (punt 339).

Referentie: Hof 7 juni 1983, Musique Diffusion française e.a./Commissie, 100/80, 101/80, 102/80 en 103/80, Jurispr. biz. 1825, punt 7; Gerecht 17 oktober 1991, De Compte/Parlement, T-26/89, Jurispr. blz. II-781, punt 94

Vervolgens dient erop te worden gewezen, dat het in deze fase van de tuchtprocedure op verzoek van het tot aanstelling bevoegd gezag afgenomen verhoor tot doel heeft, dit gezag in staat te stellen, uit te maken of de zaak krachtens artikel 1 van bijlage IX bij het Statuut aan de tuchtraad moet worden voorgelegd, en, in dat geval, een rapport op te stellen waarin melding wordt gemaakt van de ten laste gelegde gedragingen en, in voorkomend geval, van de omstandigheden waaronder die gedragingen hebben plaatsgevonden. De met dit onderzoek belaste persoon handelt dus in naam van het tot aanstelling bevoegd gezag. Nagegaan dient enkel te worden, of de zaak in de verdere fase van de procedure, namelijk wanneer de tuchtraad er kennis van heeft genomen, onpartijdig is behandeld, aangezien de tuchtraad, die paritair is samengesteld uit vertegenwoordigers van de instelling en van het personeel, handelt als een derde ten opzichte van de partijen bij het geschil, in het onderhavige geval verzoeker en de Commissie In die fase kunnen de moeilijkheden die verzoeker tijdens zijn verhoor voor het tot aanstelling bevoegd gezag zou hebben ondervonden, aan de tuchtraad worden voorgelegd. Opgemerkt zij in dit verband, dat artikel 87 van het Statuut enkel eist, dat de ambtenaar jegens wie een tuchtmaatregel wordt overwogen, door het tot aanstelling bevoegd gezag wordt gehoord (punt 340).

Ten vierde moet worden afgewezen verzoekers argument, dat hij zich voor de tuchtraad niet heeft kunnen verweren tegen de specifieke verwijten die in het kader van de vijfde grief jegens hem waren geformuleerd. Lezing van het rapport van 22 december 1994 waarbij de zaak aan de tuchtraad is voorgelegd, volstaat immers om vast te stellen, dat de in het kader van de vijfde grief jegens verzoeker aangenomen specifieke verwijten daarin zijn geformuleerd (punt 343).

Ten vijfde moet worden uitgemaakt, of het auditrapport van DG XX van 16 mei 1994 op tegenspraak moest worden opgesteld (punt 345).

Dienaangaande zij erop gewezen dat, gelijk de Commissie terecht opmerkt, de auditrapporten van DG XX niet op tegenspraak moeten worden opgesteld daar zij in het algemeen belang van de instelling worden opgesteld en niet in het kader van een jegens een ambtenaar ingeleide procedure op tegenspraak (punt 346).

Het vijfde middel: schending van het evenredigheidsbeginsel, van het beginsel van gelijke behandeling en van artikel 86 van het Statuut, en misbruik van bevoegdheid

Het evenredigheidsbeginsel, zoals dat in de rechtspraak is geformuleerd, vertoont twee aspecten. Enerzijds blijkt uit de rechtspraak, dat wanneer de ten laste van de ambtenaar aangenomen feiten zijn komen vast te staan, de keuze van een passende tuchtmaatregel aan het tot aanstelling bevoegd gezag staat en de gemeenschapsrechter de door het tot aanstelling bevoegd gezag verrichte keuze van een tuchtmaatregel slechts dan nietig mag verklaren wanneer deze maatregel in geen verhouding staat tot de ten laste van de ambtenaar aangenomen feiten. Anderzijds is de vaststelling van de tuchtmaatregel op een globale beoordeling door het tot aanstelling bevoegd gezag van alle concrete feiten en omstandigheden van het individuele geval gebaseerd, daar de artikelen 86 tot en met 89 van het Statuut niet voorzien in een vaste verhouding tussen de diverse inbreuken waaraan een ambtenaar zich schuldig kan maken, en evenmin preciseren, in welke mate verzwarende of verzachtende omstandigheden een rol moeten spelen bij de keuze van de tuchtmaatregel. Het onderzoek door de gemeenschapsrechter blijft derhalve beperkt tot de vraag, of het tot aanstelling bevoegd gezag bij de afweging van de verzwarende en verzachtende omstandigheden het evenredigheidsbeginsel in acht heeft genomen, met dien verstande dat de gemeenschapsrechter zich bij dit onderzoek niet in de plaats van het tot aanstelling bevoegd gezag kan stellen ter zake van de waardeoordelen die dit gezag heeft uitgebracht (punt 352).

Referentie: Hof 4 februari 1970, Van Eick/Commissie, 13/69, Jurispr. blz. 3, punten 24 en 25; Hof 30 mei 1973, De Greef/Commissie, 46/72, Jurispr. blz. 543, punten44-46; Hof 29 januari 1985, F./Commissie, 228/83, Jurispr. biz. 275, punt 34; Hof 5 februari 1987, F./Commissie, 403/85, Jurispr. biz. 645, punt 26; Hof 19 april 1988, M./Raad, 175/86 en 209/86, Jurispr. blz. 1891, punt 9; Gerecht 7 maart 1996, Williams/Rekenkamer, T-146/94, JurArnbt.blz. II-329

In het onderhavige geval heeft verzoeker niet aannemelijk gemaakt, dat het evenredigheidsbeginsel is geschonden (punt 354).

Aangaande de gestelde schending van het beginsel van gelijke behandeling en van artikel 86 van het Statuut dient erop te worden gewezen, dat om uit te maken of verzoekers gedragingen onrechtmatig of onregelmatig waren, rekening moet worden gehouden met zijn verantwoordelijkheden binnen de Commissie, inzonderheid met zijn verantwoordelijkheden als hoofd van eenheid XXIII.A.3, aangezien juist aan de hand daarvan regelmatige gedragingen van onregelmatige gedragingen kunnen worden onderscheiden (punt 355).

Bovendien kan niet op goede gronden worden gesteld, dat de zwaarte van de jegens verzoeker getroffen tuchtmaatregel voortvloeit uit zijn rang. Uit de considerans van het bestreden besluit blijkt immers, dat de zwaarte van die tuchtmaatregel overeenkomt met de ernst van de onregelmatigheden die verzoeker in het kader van zijn verantwoordelijkheden als hoofd van eenheid XXIII.A.3 heeft begaan. Verder blijkt uit de tekst van artikel 86 van het Statuut niet, dat de rang en de verantwoordelijkheden van de ambtenaar niet in aanmerking mogen worden genomen om de zwaarte van de op te leggen tuchtmaatregel te bepalen. Derhalve moet worden geconcludeerd, dat verzoeker in het onderhavige geval niet heeft aangetoond, dat het beginsel van gelijke behandeling en artikel 86 van het Statuut zijn geschonden (punt 356).

Aangaande het gestelde misbruik van bevoegdheid dient eraan te worden herinnerd, dat van misbruik van bevoegdheid sprake is watmeer een administratieve instantie van haar bevoegdheden gebruik maakt voor een ander doel dan dat waarvoor zij haar zijn gegeven. Bij een besluit is derhalve slechts sprake van misbruik van bevoegdheid wanneer er objectieve, ter zake dienende en onderling overeenstemmende aanwijzingen bestaan, dat het is genomen ter bereiking van andere doelen dan die welke de administratie stelt te hebben nagestreefd (punt 357).

Referentie: Gerecht 26 november 1991, Williaras/Rekenkamer, T-146/89, Jurispr. blz. II-1293, punten 87 en 88; Gerecht 16 december 1993, Turner/Commissie, T-80/92, Jurispr. blz. II-1465, punt 70

De verschillende door verzoeker aangedragen elementen vormen geen objectieve, ter zake dienende en onderling overeenstemmende aanwijzingen waaruit rechtens genoegzaam blijkt dat hij tuchtrechtelijk is ontslagen met een ander doel dan hem te bestraffen voor de fouten die hij bij de vervulling van zijn ambt bij de Commissie heeft gemaakt (punt 358).

Dictum:

Het beroep wordt verworpen.