Bezien wij om te beginnen de eerste grief. — In mijn conclusie van 13 juli 1971 heb ik al uiteengezet, dat in artikel 2 van verordening nr. 769/68 alleen een machtiging tot het toekennen van compensatie aan suikerfabrieken werd verleend, indien de op een bepaalde wijze te berekenen nationale prijs van witte suiker op 30 juni 1968 hoger was dan de vanaf 1 juli 1968 geldende richtprijs voor witte suiker. Althans voor het gebied van de Bondsrepubliek kan dit globaal zo worden gesteld. Volgens verzoekster had men echter niet moeten uitgaan van de richtprijs maar van de interventieprijs.

Reeds dadelijk zij opgemerkt dat deze grief geen steun kan vinden in artikel 37 van verordening nr. 1009/67, waar immers alleen wordt gezegd: „Voor de op 1 juli 1968 in voorraad zijnde hoeveelheden suiker stelt de Raad op voorstel van de Commissie volgens de stemprocedure van artikel 43, lid 2, van het Verdrag bepalingen vast met betrekking tot de maatregelen die nodig zijn om het verschil tussen de nationale suikerprijzen en de met ingang van 1 juli 1968 geldende prijzen te overbruggen.” Er is dus zeer in het algemeen sprake van de „nodige maatregelen”, hetgeen welbeschouwd op een discretionaire bevoegdheid van de wetgever wijst. Ook de prijzen zijn niet nader aangegeven; niet gezegd wordt, welke van de verschillende prijzen die binnen het prijssysteem van de marktordening gelden (richtprijzen, interventieprijzen, afgeleide interventieprijzen, enzovoort), in aanmerking komen. Dit is ook logisch, omdat de prijzen voor het op 1 juli 1968 begonnen verkoopseizoen bij afkondiging van verordening nr. 1009/67 (op 18 december 1967) nog geenszins waren vastgelegd. Dit is pas later gebeurd, en wel op 9 april 1968 bij verordeningen nrs. 430 en 432 (PB nr. L 89, blz. 2 en 4) en op 18 juni 1968 bij verordening nr. 767 (PB nr. L 143, blz. 11). Derhalve kan aan artikel 37 van verordening nr. 1009/67 geen enkele steun voor verzoeksters opvatting worden ontleend.

Evenmin — en daarmee kom ik op een tweede punt — kan mijns inziens worden gezegd dat verordening nr. 769/68 zelf een dwingende aanduiding bevat om van de interventieprijzen uit te gaan, waar artikel 2, lid 2, dier verordening van de interventieprijs spreekt in verband met de berekening van het compensatiebedrag. Immers, hiertegenover staat ten eerste de duidelijke tekst van lid 1 van artikel 2, waarin onderscheid wordt gemaakt tussen de nationale prij[texte_colle] zen en de richtprijzen. Ten tweede mag men niet over het hoofd zien dat in lid 2, van artikel 2 alleen wordt gezegd: „Het bedrag van deze compensatie … wordt berekend op basis van het verschil…”. Er wordt niet gezegd dat het bedrag der compensatie gelijk is aan dit verschil. Zo gezien, ligt het meer voor de hand dat — zoals ook de Raad zegt — dit lid ten doel heeft de wijze van berekening van de interventieprijs, dus van een der in lid 1 genoemde elementen, vast te leggen. Ook stuit men niet op vaste grond in het betoog van verzoekster over de verhouding tussen de minimumprijs voor suikerbieten en de suikerprijs. Volgens verzoekster was er vroeger — in de nationale regeling — een bepaalde verhouding tussen deze minimumprijs, die aan de bietenproducenten werd gegarandeerd, en de vaste prijs van witte suiker, welke laatste prijs zo werd berekend dat de minimumbietenprijs daaruit kon worden betaald. Thans zou de interventieprijs deze rol vervullen en zou blijkens verschillende gemeenschapsverordeningen de minimumbietenprijs in een bepaalde verhouding staan tot de interventieprijs; in het kader van een compensatiestelsel zou derhalve logischerwijs de vroegere nationale prijs moeten worden vergeleken met de interventieprijs van de gemeenschappelijke marktordening. — Tegen dit, op het eerste gezicht overtuigende betoog heeft de Raad echter aangevoerd dat de interventieprijs in feite niet dezelfde functie heeft als eertijds de Duitse vaste prijs, alleen al omdat de interventieprijs de benedengrens is van een prijskader, waarbinnen de suikerprijs op de markt tot stand moet komen (op dit punt zullen wij in ander verband nog terugkomen). Bovendien is de bietenprijs slechts een van de vele kostenfactoren. Als inderdaad een compensatie met betrekking tot de uiteenlopende bietenprijzen was bedoeld, zouden de bepalingen stellig dienovereenkomstig zijn geformuleerd. — Mijns inziens kan nauwelijks worden getwijfeld aan de juistheid van deze tegenwerpingen; hiermee vervalt tevens dit argument van verzoekster.

Ten slotte levert ook verzoeksters verwijzing naar het — in een beschikking der Commissie van 4 december 1969 neergelegde en in hoofdzaak naar de interventieprijs gerichte — systeem van compensatie voor herwaarderingsverliezen niets op. Zoals de Raad terecht opmerkt, gaat het hier om een ander soort regeling voor een geheel ander probleem. Bovendien was het ook zeer wel mogelijk geweest deze compensatie — met een ander percentage — aan de richtprijs te relateren, juist omdat deze in een vaste verhouding tot de interventieprijs staat.

Bovendien moet tegenover de stelling van verzoekster (compensatie op grond van de interventieprijs) de nadruk worden gelegd op de kenmerken van de gemeenschappelijke ordening van de suikermarkt. Hiertoe behoort het reeds genoemde feit dat deze ordening niet met vaste prijzen werkt, maar binnen een bepaald kader van richtprijzen en interventieprijzen de gewone marktwetten wil laten spelen, dus inzover een vrije marktprijsvorming mogelijk wil maken. Inderdaad schijnen de prijzen zich na de inwerkingtreding van de marktordening voor suiker in deze zin te hebben ontwikkeld. Dit blijkt uit de verklaringen van de Raad, volgens welke de werkelijke prijzen voor witte suiker in de Bondsrepubliek in de maanden na de inwerkingtreding van verordening nr. 1009/67 zelfs nog boven de vroegere vaste prijs lagen. Ook de verklaringen van verzoekster luiden in deze zin, al merkt zij op dat de lichte gemiddelde prijsstijging voor witte suiker zich in de maanden juli-november 1968 niet heeft voorgedaan in Noord-Duitsland, waar de prijzen van juli tot en met oktober 1968 lager waren dan de vroegere vaste prijs. Deze prijzen waren in feite maar heel weinig gedaald (21 pfennig per 100 kg ( 2 ) ). Zou in deze omstandigheden compensatie op grond van de interventieprijs zijn toegekend — wat volgens verzoekster had moeten gebeuren —, dan zou aan de begunstigden een extra voordeel zijn verschaft (en wel het verschil tussen de werkelijke prijzen en de interventieprijs). Daar dit zeker niet de bedoeling kan zijn van de onderhavige compensatiemaatregelen, is de interventieprijs kennelijk niet het juiste uitgangspunt.

Ten slotte is het volgens mij eveneens duidelijk dat ook een compensatie op grond van de werkelijk gerealiseerde prijzen niet in aanmerking komt. Hiertoe is reeds veelzeggend dat in artikel 37 van verordening nr. 1009/67 sprake is van de geldende, dus de wettelijk vastgestelde prijzen. Bovendien zouden de betrokken suikerproducenten bij een dergelijke regeling waarschijnlijk niets hebben gedaan om hun oude voorraden tegen meer dan de interventieprijzen te lozen. De prijzen zouden dan ook, in strijd met de grondbeginselen van de marktordening in de suikersector, niet overeenkomstig de marktwetten boven de interventieprijzen zijn komen te liggen, zulks ten nadele van de overheid, dat wil zeggen van de belastingbetaler die de compensatie uiteindelijk moest opbrengen.

Gezien de bedoeling van de marktorganisatie, kom ik dan ook tot de enige mogelijke gevolgtrekking dat het alleszins gerechtvaardigd was een eventuele compensatie bij de landen met hoge prijzen te baseren op de richtprijzen, dus op de bovengrens van het communautaire prijzenstelsel, hetgeen in de bestreden verordening ook is gebeurd. In ieder geval is er geen enkele aanwijzing dat de invoering van dit systeem of het niet-in-voeren van het door verzoekster bepleite systeem in het licht van basisverordening nr. 1009/67 wederrechtelijk zou zijn.

Volledigheidshalve zij in dit verband overigens opgemerkt dat alleen een compensatie van aanzienlijke prijsverschillen was beoogd. Dit blijkt uit de considerans van verordening nr. 769/68; er is ook niets tegen in te brengen, daar het in economisch opzicht logisch is en beantwoordt aan de beginselen van een rechtsstaat. Bij een vergelijking van de bedragen is het echter zeer twijfelachtig of men zelfs van een aanzienlijk verschil tussen de oude prijs van witte suiker en de interventieprijs zou kunnen spreken. De interventieprijs voor ruwe suiker (herleid naar de waarde van witte suiker) was namelijk 20,11 rekeneenheden, tegenover een vroegere nationale prijs van 20,76 (volgens de berekening van verzoekster) respectievelijk 20,55 (volgens de berekening van de Raad). Zo gezien, is het niet zo onredelijk om te stellen, dat het door verzoekster gewenste resultaat zelfs nog niet noodzakelijkerwijs zou zijn ingetreden, wanneer de interventieprijs als referentiebasis voor de compensatie was genomen. Ik wil echter opmerken dat dit slechts een bijkomende en geen beslissende overweging is bij de beoordeling van het onderhavig geval.