Arrest van het Gerecht (Zevende kamer) van 30 september 2009 — Arkema / Commissie

(Zaak T-168/05)

„Mededinging — Mededingingsregelingen — Monochloorazijnzuurmarkt — Beschikking houdende vaststelling van inbreuk op artikel 81 EG — Marktverdeling en vaststelling van prijzen — Toerekenbaarheid van inbreukmakende gedraging — Beginsel van persoonlijk karakter van straffen en sancties — Motiveringsplicht — Geldboeten — Evenredigheid — Zwaarte en duur van inbreuk — Afschrikkende werking — Concrete werking op markt — Verzachtende omstandigheden — Meeloper — Verzwarende omstandigheden — Recidive”

1. Mededinging — Mededingingsregelingen — Onderneming — Begrip — Economische eenheid — Toerekening van inbreuken — Moedervennootschap en dochtervennootschappen — Hoofdelijke en gezamenlijke aansprakelijkheid van betrokken vennootschappen — Schending van beginsel van persoonlijk karakter van sancties — Geen (Art. 81, lid 1, EG) (cf. punten 65-66, 80, 97-99, 105-108, 129)

2. Mededinging — Gemeenschapsregels — Inbreuken — Toerekening — Moedermaatschappij en dochterondernemingen — Economische eenheid — Beoordelingscriteria — Vermoeden van beslissende invloed van moedervennootschap op haar volle dochtervennootschappen — Verplichting voor moedermaatschappij tot weerlegging van vermoeden metterdaad zeggenschap in dochtermaatschappij te hebben uitgeoefend — Toepasselijkheid van vermoeden ingeval moedervennootschap nagenoeg volledig kapitaal van dochtervennootschap bezit (Art. 81 EG en 82 EG) (cf. punten 67-70, 74-77, 81-82, 100)

3. Mededinging — Gemeenschapsregels — Inbreuken — Toerekening — Moedermaatschappij en dochterondernemingen — Economische eenheid — Beoordelingscriteria — Vermoeden van beslissende invloed van moedervennootschap op haar volle of nagenoeg volle dochtervennootschappen (Art. 81 EG en 82 EG) (cf. punten 89-92, 115)

4. Handelingen van de instellingen — Motivering — Verplichting — Omvang — Beschikking houdende toepassing van mededingingsregels (Art. 81 EG, 82 EG en 253 EG) (cf. punten 121, 127)

5. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Zwaarte van inbreuk — Verzachtende omstandigheden — Onderneming die louter passieve rol vervulde of slechts meeloopster was (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 3) (cf. punten 148-149, 153)

6. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Concrete weerslag op markt — Beoordelingscriteria (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 2, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 A, eerste alinea) (cf. punten 162-165)

7. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Afschrikkende werking — Inaanmerkingneming van omvang en totale middelen van bestrafte onderneming — Relevantie — Toepassing van vermenigvuldigingsfactor op basisbedrag — Schending van evenredigheidsbeginsel — Geen (Verordeningen nrs. 17, art. 15, en 1/2003, art. 23, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 A) (cf. punten 178-183, 206-207)

8. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Duur van inbreuk — Verhoging van uitgangsbedrag van geldboete — Inaanmerkingneming van verschillen in intensiteit van inbreuk — Daarvan uitgesloten (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 B) (cf. punten 187-189)

9. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Zwaarte van inbreuk — Verzwarende omstandigheden — Recidive — Wijziging in zeggenschap over recidiverende vennootschap tussen twee inbreuken — Verhoging van bedrag van geldboete wegens recidive alleen voor dochtervennootschap en niet voor vennootschap die daarover zeggenschap had op tijdstip van vaststelling van beschikking door Commissie — Toelaatbaarheid (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie) (cf. punten 200-205)

Voorwerp

Primair verzoek tot nietigverklaring van artikel 1, sub d, artikel 2, sub c, en artikel 4, lid 9, van beschikking C (2004) 4876 def. van de Commissie van 19 januari 2005 betreffende een procedure krachtens artikel 81 [EG] en artikel 53 van de EER-Overeenkomst (zaak COMP/E-1/37.773 — MCAA) en subsidiair verzoek tot herziening van artikel 2, sub c en d, van die beschikking

Dictum

1) Het beroep wordt verworpen.

2) Arkema SA wordt verwezen in de kosten.

Arrest van het Gerecht (Zevende kamer) van 30 september 2009 — Arkema / Commissie

(Zaak T-168/05)

„Mededinging — Mededingingsregelingen — Monochloorazijnzuurmarkt — Beschikking houdende vaststelling van inbreuk op artikel 81 EG — Marktverdeling en vaststelling van prijzen — Toerekenbaarheid van inbreukmakende gedraging — Beginsel van persoonlijk karakter van straffen en sancties — Motiveringsplicht — Geldboeten — Evenredigheid — Zwaarte en duur van inbreuk — Afschrikkende werking — Concrete werking op markt — Verzachtende omstandigheden — Meeloper — Verzwarende omstandigheden — Recidive”

1. Mededinging — Mededingingsregelingen — Onderneming — Begrip — Economische eenheid — Toerekening van inbreuken — Moedervennootschap en dochtervennootschappen — Hoofdelijke en gezamenlijke aansprakelijkheid van betrokken vennootschappen — Schending van beginsel van persoonlijk karakter van sancties — Geen (Art. 81, lid 1, EG) (cf. punten 65-66, 80, 97-99, 105-108, 129)

2. Mededinging — Gemeenschapsregels — Inbreuken — Toerekening — Moedermaatschappij en dochterondernemingen — Economische eenheid — Beoordelingscriteria — Vermoeden van beslissende invloed van moedervennootschap op haar volle dochtervennootschappen — Verplichting voor moedermaatschappij tot weerlegging van vermoeden metterdaad zeggenschap in dochtermaatschappij te hebben uitgeoefend — Toepasselijkheid van vermoeden ingeval moedervennootschap nagenoeg volledig kapitaal van dochtervennootschap bezit (Art. 81 EG en 82 EG) (cf. punten 67-70, 74-77, 81-82, 100)

3. Mededinging — Gemeenschapsregels — Inbreuken — Toerekening — Moedermaatschappij en dochterondernemingen — Economische eenheid — Beoordelingscriteria — Vermoeden van beslissende invloed van moedervennootschap op haar volle of nagenoeg volle dochtervennootschappen (Art. 81 EG en 82 EG) (cf. punten 89-92, 115)

4. Handelingen van de instellingen — Motivering — Verplichting — Omvang — Beschikking houdende toepassing van mededingingsregels (Art. 81 EG, 82 EG en 253 EG) (cf. punten 121, 127)

5. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Zwaarte van inbreuk — Verzachtende omstandigheden — Onderneming die louter passieve rol vervulde of slechts meeloopster was (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 3) (cf. punten 148-149, 153)

6. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Concrete weerslag op markt — Beoordelingscriteria (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 2, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 A, eerste alinea) (cf. punten 162-165)

7. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Afschrikkende werking — Inaanmerkingneming van omvang en totale middelen van bestrafte onderneming — Relevantie — Toepassing van vermenigvuldigingsfactor op basisbedrag — Schending van evenredigheidsbeginsel — Geen (Verordeningen nrs. 17, art. 15, en 1/2003, art. 23, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 A) (cf. punten 178-183, 206-207)

8. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Duur van inbreuk — Verhoging van uitgangsbedrag van geldboete — Inaanmerkingneming van verschillen in intensiteit van inbreuk — Daarvan uitgesloten (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie, punt 1 B) (cf. punten 187-189)

9. Mededinging — Geldboeten — Bedrag — Vaststelling — Criteria — Zwaarte van inbreuk — Verzwarende omstandigheden — Recidive — Wijziging in zeggenschap over recidiverende vennootschap tussen twee inbreuken — Verhoging van bedrag van geldboete wegens recidive alleen voor dochtervennootschap en niet voor vennootschap die daarover zeggenschap had op tijdstip van vaststelling van beschikking door Commissie — Toelaatbaarheid (Verordeningen nrs. 17, art. 15, lid 2, en 1/2003, art. 23, lid 3, van de Raad; mededeling 98/C 9/03 van de Commissie) (cf. punten 200-205)

Voorwerp

Primair verzoek tot nietigverklaring van artikel 1, sub d, artikel 2, sub c, en artikel 4, lid 9, van beschikking C (2004) 4876 def. van de Commissie van 19 januari 2005 betreffende een procedure krachtens artikel 81 [EG] en artikel 53 van de EER-Overeenkomst (zaak COMP/E-1/37.773 — MCAA) en subsidiair verzoek tot herziening van artikel 2, sub c en d, van die beschikking

Dictum

1) Het beroep wordt verworpen.