6.

Met zijn zesde middel verwijt verzoeker aan het tot aanstelling bevoegd gezag schending van het evenredigheidsbeginsel. Verzoekers terugzetting in rang, die tevens verlaging in loopbaan zou impliceren en gepaard zou gaan met plaatsing in een lagere salaristrap, zou onevenredig zijn aan de vastgestelde feiten, te weten de omstandigheid dat hij sinds 1977 geen machtiging heeft gevraagd voor het uitoefenen van een nevenactiviteit. De Commissie brengt hiertegen in, dat de aan verzoeker opgelegde tuchtmaatregel betrekking heeft op twee onderscheiden tekortkomingen. Bij de oplegging van deze tuchtmaatregel zou de Commissie haar ruime beoordelingsbevoegdheid niet hebben overschreden. In de eerste plaats zij erop gewezen, dat met de betrokken tuchtmaatregel een sanctie is opgelegd voor twee reeksen feiten: enerzijds het doorgeven van de documenten, anderzijds de uitoefening zonder machtiging van een nevenactiviteit, waarbij weer moet worden onderscheiden tussen de periode 1972-1977 en de periode daarna; in eerstgenoemd tijdvak was de voorgenomen nevenactiviteit als minder belangrijk omschreven dan zij in werkelijkheid was, terwijl in het tweede tijdvak in het geheel geen machtiging voor het uitoefenen van een nevenactiviteit was gevraagd. Zo bezien komt de omvang van de vastgestelde tekortkoming in een enigszins ander daglicht te staan. Voorts zou ik willen verwijzen naar de rechtspraak van het Hof, die het tot aanstelling bevoegd gezag daadwerkelijk een ruime beoordelingsbevoegdheid toekent bij de oplegging van tuchtmaatregelen. Aldus heeft het Hof in het arrest van 4 februari 1970 (zaak 13/69, van Eick, Jurispr. 1970, blz. 3) beslist, dat de vraag van de ernst van het door de tuchtraad ten laste van de ambtenaar vastgestelde verzuim alsmede de keuze van de straf die, gelet op de tekortkoming, passend voorkomt, ter beoordeling staan van het tot aanstelling bevoegd gezag. Het Hof was in zaak 13/69 van oordeel, dat de verzoeker rechtens noch feitelijk enig gegeven had verschaft waaruit bleek, dat deze waardering onvoldoende verband hield met het vastgestelde verzuim of dat de opgelegde tuchtmaatregel niet evenredig was aan de hem ten laste gelegde feiten. Bijgevolg wees het Hof het desbetreffende middel als ongegrond af. In het arrest van 30 mei 1973 (zaak 46/72, De Greef, Jurispr. 1973, blz. 543) overwoog het Hof: „... nu de ten laste van verzoeker aangenomen feiten zijn komen vast te staan, (staat) de keuze van een passende tuchtmaatregel aan het te dier zake bevoegde gezagsorgaan; ... het geding (is) niet van geldelijke aard, zodat het Hof zijn beoordeling niet voor die van bedoeld gezagsorgaan in de plaats mag stellen, tenzij er sprake zou zijn van kennelijke overschrijding van rechtsmacht of van détournement de pouvoir.” Mijns inziens is in casu geen sprake van onevenredigheid tussen verzuim en tuchtmaatregel, noch van kennelijke overschrijding van rechtsmacht of van détournement de pouvoir. Verzoeker heeft een nevenactiviteit uitgeoefend waarvan de omvang het tot aanstelling bevoegd gezag onbekend was. Hij heeft voor een onderneming of een groep van ondernemingen gewerkt die bedrijvig was in de suikersector, welke sector wegens zijn produktie- en afzetmoeilijkheden aan een zeer ingrijpende gemeenschapsregeling is onderworpen. Voorts werd door het doorgeven van beweerdelijk vertrouwelijke documenten van de Commissie de indruk gewekt, dat sommige ambtenaren van de Gemeenschap omkoopbaar zijn. Verzoeker heeft aan deze documentenhandel op zijn minst meegewerkt en daardoor ernstig afbreuk gedaan aan de waardigheid van het ambtenarencorps van de Gemeenschap. Om deze redenen acht ik de door de rechtspraak vereiste onevenredigheid niet aanwezig; ik ben integendeel van oordeel, dat het tot aanstelling bevoegd gezag bij de oplegging van de betrokken tuchtmaatregel de grenzen van het toelaatbare niet heeft overschreden. Blijft de vraag, of de vaststelling van de salaristrap als een afzonderlijke santie moet worden beschouwd. Op het eerste gezicht zou dit zo kunnen voorkomen, omdat de plaatsing in een lagere salaristrap in artikel 86, lid 2, sub d, Ambtenarenstatuut als een afzonderlijke tuchtmaatregel is vermeld. Waar de tuchtraad in zijn advies slechts de plaatsing van verzoeker in een lagere rang heeft voorgesteld en het tot aanstelling bevoegd gezag verzoeker, die de rang A 5, salaristrap 6, bekleedde, in de rang A 6, salaristrap 4, heeft ingedeeld, zou het besluit van het tot aanstelling bevoegde gezag inderdaad kunnen worden geacht twee onderscheiden tuchtmaatregelen te omvatten. Zulks zou dan tot gevolg hebben, dat het besluit waarbij de nieuwe salaristrap is vastgesteld, nietig moet worden verklaard en de Commissie om een nieuw besluit ter zake moet worden verzocht. Zulks volgt uit de rechtspraak van het Hof, dat in het arrest van 29 januari 1985 (zaak 228/83, F./Commissie, Jurispr. 1985, blz. 290, r.o. 34 e.v.) heeft verklaard, dat het Hof zijn beoordeling niet voor die van het ter zake van de oplegging van tuchtmaatregelen bevoegde orgaan in de plaats mag stellen, tenzij sprake zou zijn van een kennelijke fout of van détournement de pouvoir. Het Hof overwoog evenwel voorts dat, wil het deze controle kunnen verrichten, in de motivering van het besluit de concrete feiten welke ten laste van de ambtenaar zijn vastgesteld, alsook de overwegingen welke het tot aanstelling bevoegd gezag tot de keuze van de sanctie hebben gebracht, nauwkeurig dienen te zijn omschreven. Wanneer de door het tot aanstelling bevoegd gezag opgelegde sanctie zwaarder is dan die welke in het advies van de tuchtraad is voorgesteld, moet volgens het Hof de motivering ook de redenen voor deze verzwaring vermelden. In casu ontbreekt een dergelijke motivering. Mijns inziens kan de vaststelling van de nieuwe salaristrap evenwel niet als een afzonderlijke tuchtmaatregel worden beschouwd. Dit blijkt uit de voorschriften van het Ambtenarenstatuut betreffende de salaristrap. Met name uit de regeling betreffende de bevordering in artikel 46 Ambtenarenstatuut volgt, dat de salaristrap geen constante is die één keer, namelijk bij de indiensttreding van de ambtenaar, wordt vastgesteld en vervolgens nog slechts met de tijd verandert. Dit geldt in ieder geval voor het grote merendeel van de ambtenaren, die tijdens hun loopbaan ooit worden bevorderd. Bij bevordering blijft de salaristrap immers niet behouden, doch wordt hij volgens de berekeningsmethode van artikel 46 van het Statuut opnieuw vastgesteld, hetgeen vrijwel steeds tot gevolg heeft, dat in de hogere rang een lagere salaristrap wordt toegekend dan die welke de betrokkene voordien genoot. Wijziging van rang leidt dus onvermijdelijk tot wijziging van salaristrap; met betrekking tot de bevordering is zulks geregeld in artikel 46 van het Statuut, doch voor de terugzetting in rang bevat het Statuut geen regeling ter zake. Mijns inziens volgt hieruit, dat de vaststelling van de salaristrap ter beoordeling van het tot aanstelling bevoegd gezag staat en dat dit laatste zijn beoordelingsbevoegdheid niet overschrijdt, wanneer het bij de plaatsing van een ambtenaar in een lagere rang ook een nieuwe — lagere — salaristrap vaststelt, temeer wanneer men bedenkt, dat plaatsing in een lagere rang niet per se plaatsing in de onmiddellijk lagere rang betekent. Mitsdien acht ik ook het zesde middel ongegrond.