Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

++++

1. Steunmaatregelen van de staten ° Verbod ° Afwijkingen ° Beschikking van Commissie waarbij goedkeuring van uitbetaling van steun afhankelijk wordt gesteld van voorwaarde dat onderneming eerst eerder ontvangen, onrechtmatige steun terugbetaalt ° Voorwaarde om te voorkomen dat handelsvoorwaarden door cumulatie van steun zodanig worden veranderd dat gemeenschappelijk belang wordt geschaad ° Beschikking die onder bevoegdheden van Commissie valt

(EEG-Verdrag, art. 92, lid 3, sub c, 93, lid 2, en 169)

2. Steunmaatregelen van de staten ° Respectieve bevoegdheden van Gemeenschap en Lid-Staten ° Bevoegdheid van Commissie beschikking te geven waarbij uitbetaling van steun afhankelijk wordt gesteld van voorwaarde dat eerst onrechtmatige steun wordt terugbetaald, hoewel betrokken onderneming bestaan van verplichting tot terugbetaling betwist, in verband met in nationaal recht gewaarborgde bescherming van gewettigd vertrouwen en nationale administratiefrechtelijke regels

(EEG-Verdrag, art. 92, lid 3, sub c, en 93, lid 2)

3. Steunmaatregelen van de staten ° Verbod ° Afwijkingen ° Steun die als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kan worden beschouwd ° Beoordelingsbevoegdheid van Commissie ° Rechterlijke toetsing ° Grenzen

(EEG-Verdrag, art. 92, lid 3)

4. Exceptie van onwettigheid ° Inroeping tegen handeling waartegen verzoeker niet tijdig beroep tot nietigverklaring heeft ingesteld ° Niet-ontvankelijkheid

(EEG-Verdrag, art. 173 en 184)

Samenvatting

1. De Commissie blijft binnen de grenzen van haar bevoegdheid wanneer zij, nadat een Lid-Staat een voorgenomen steunmaatregel bij haar heeft aangemeld, een beschikking geeft waarbij deze steun wordt goedgekeurd uit hoofde van artikel 92, lid 3, sub c, van het Verdrag, maar de betaling ervan wordt verboden zolang de onderneming eerder ontvangen steun, die de Commissie bij een definitief geworden beschikking zowel wegens niet-voorafgaande aanmelding als wegens onverenigbaarheid met de gemeenschappelijke markt onrechtmatig heeft verklaard, niet heeft terugbetaald.

In de eerste plaats houdt de door de Commissie aan artikel 93, lid 2, van het Verdrag ontleende bevoegdheid om te beslissen dat een steunmaatregel moet worden gewijzigd, namelijk noodzakelijkerwijs in, dat aan een beschikking waarbij steun uit hoofde van artikel 92, lid 3, sub c, wordt goedgekeurd, voorwaarden kunnen worden verbonden om te verzekeren, dat de handelsvoorwaarden niet zodanig worden veranderd, dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad. In de tweede plaats moet het risico van een dergelijke verandering worden beoordeeld met inachtneming van alle relevante gegevens waaronder het eventuele cumulerende effect van de eerdere en de nieuwe steun en de niet-terugbetaling van de eerdere onrechtmatige steun. Ten slotte kan niet ervan worden uitgegaan, dat de Commissie, door een dergelijke voorwaarde te stellen, een niet in het Verdrag voorziene procedure ter verkrijging van daadwerkelijke terugbetaling van de eerdere onrechtmatige steun heeft gevolgd, terwijl zij de niet-nakomingsprocedures van artikel 93, lid 2, en 169, van het Verdrag ter beschikking had, want, zoals uit de overwegingen van de considerans van de beschikking blijkt, heeft zij bij haar beslissing over een voorgenomen steun niet de schending van een eerdere beschikking willen vaststellen, maar, zoals zij verplicht was, ervoor willen zorgen, dat de voorgenomen steun geen gevolgen heeft waardoor die onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt wordt.

2. Door een beschikking te geven waarbij, teneinde te voorkomen dat de handelsvoorwaarden zodanig worden veranderd dat het gemeenschappelijk belang wordt geschaad, de uitbetaling van steun aan een onderneming afhankelijk wordt gesteld van de voorwaarde dat door deze onderneming eerst de steun wordt terugbetaald, die de Commissie bij een definitief geworden beschikking zowel wegens niet-voorafgaande aanmelding als wegens onverenigbaarheid met de gemeenschappelijke markt onrechtmatig heeft verklaard, heeft zij de bevoegdheidsverdeling tussen de Gemeenschap en de Lid-Staten niet miskend, ondanks het feit dat het nationale recht dat in casu de terugbetaling beheerst, een beginsel van bescherming van het gewettigd vertrouwen kent waarop de onderneming zich voor de nationale rechter beroept, alsmede een nationale administratiefrechtelijke regel waarbij voor de intrekking van bestuurshandelingen een termijn is gesteld die in casu is verstreken.

In de eerste plaats kan een op nationaal niveau bestaand geschil waarvan het onaanvaardbaar is dat het tot gevolg zou hebben, dat de Commissie de uitbetaling van steun moet goedkeuren die gecumuleerd met niet-terugbetaalde onrechtmatige steun, onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt zou zijn, niet beletten dat de Commissie haar bevoegdheden uitoefent. In de tweede plaats kunnen bepalingen van nationaal recht, zowel die welke het vertrouwen beschermen, als die waarbij voor de intrekking van bestuurshandelingen die rechten doen ontstaan, een termijn wordt gesteld, niet aldus worden toegepast, dat de door het gemeenschapsrecht verlangde terugvordering praktisch onmogelijk wordt. Op grond van het gemeenschapsrecht kan de onderneming, ingeval van onrechtmatige steun wegens niet-voorafgaande aanmelding slechts in uitzonderlijke gevallen in de zin van het gemeenschapsrecht aanspraak maken op bescherming van het gewettigd vertrouwen.

3. Artikel 92, lid 3, van het Verdrag verleent de Commissie een discretionaire bevoegdheid om te beslissen of steun als verenigbaar met de gemeenschappelijke markt kan worden beschouwd en de uitoefening van deze bevoegdheid vereist een ingewikkelde economische en sociale beoordeling in een communautair kader. Bij de toetsing van een dergelijke beoordeling dient het Gerecht zich dus te beperken tot de vraag of de procedureregels zijn nageleefd, de motivering voldoende is, de feiten materieel juist zijn en er geen sprake is van een kennelijke beoordelingsfout en misbruik van bevoegdheid.

4. De in artikel 184 van het Verdrag bedoelde exceptie van onwettigheid kan door een natuurlijke of rechtspersoon niet worden aangevoerd tegen een handeling waartegen hij een beroep tot nietigverklaring krachtens artikel 173, tweede alinea, van het Verdrag had kunnen instellen, maar dit niet binnen de daarin gestelde termijn heeft gedaan.