Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1 Beroep tot nietigverklaring - Termijnen - Aanvang - Datum van kennisneming van handeling - Subsidiair - Datum van bekendmaking (EG-Verdrag, art. 93, lid 2, en 173, vijfde alinea) 2 Beroep tot nietigverklaring - Natuurlijke of rechtspersonen - Handelingen die hen rechtstreeks en individueel raken - Beschikking van Commissie, waarbij wordt vastgesteld dat steunmaatregel verenigbaar is met gemeenschappelijke markt - Concurrerende onderneming die niet heeft deelgenomen aan procedure voor Commissie - Recht van beroep (EG-Verdrag, art. 93, lid 2, en 173, vierde alinea) 3 Beroep tot nietigverklaring - Natuurlijke of rechtspersonen - Handelingen die hen rechtstreeks en individueel raken - Beschikking van Commissie, waarbij overheidsmaatregel als steunmaatregel wordt aangemerkt of steunmaatregel verenigbaar met gemeenschappelijke markt wordt verklaard - Niet-inleiding van contradictoire procedure - Concurrerende onderneming - Recht van beroep (EG-Verdrag, art. 93, leden 2 en 3, en 173, vierde alinea) 4 Steunmaatregelen van de staten - Onderzoek door Commissie van kapitaalinbreng - Vooronderzoek en contradictoire procedure - Aanmerking van overheidsmaatregel als steunmaatregel - Beoordelingsmoeilijkheden - Verplichting van Commissie om contradictoire procedure in te leiden (EG-Verdrag, art. 93, leden 2 en 3)

Samenvatting

1 Uit de formulering van artikel 173, vijfde alinea, van het Verdrag, betreffende de termijn voor het instellen van een beroep tot nietigverklaring, blijkt, dat de datum waarop van de handeling kennis is genomen, als criterium voor het ingaan van de beroepstermijn subsidiair is ten opzichte van de criteria van bekendmaking of kennisgeving van de handeling. Wanneer het bestreden besluit is gepubliceerd, gaat de beroepstermijn in op de datum van publicatie. Daar het vaste praktijk is dat besluiten van de Commissie om een onderzoeksprocedure inzake steunmaatregelen krachtens artikel 93, lid 2, van het Verdrag te beëindigen, worden bekendgemaakt in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen, kan een particulier die de nietigverklaring van een besluit tot beëindiging van een dergelijke procedure vordert en die vóór de publicatie kennis had van dat besluit, redelijkerwijs verwachten, dat het besluit wordt bekendgemaakt in het Publicatieblad. 2 Ofschoon zij tot de betrokken lidstaat is gericht, raakt een beschikking waarbij de Commissie een nationale steunmaatregel verenigbaar met de gemeenschappelijke markt verklaart, de ondernemingen die de klacht hebben ingediend naar aanleiding waarvan de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag is ingeleid, en die zijn gehoord in hun opmerkingen die in aanzienlijke mate bepalend zijn geweest voor het verloop van de procedure, rechtstreeks en individueel in de zin van artikel 173, vierde alinea, van het Verdrag, mits hun marktpositie wezenlijk is aangetast door de steunmaatregel waarop de beschikking betrekking heeft. Wanneer een onderneming daarentegen geen gebruik heeft gemaakt van haar recht om in het kader van de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag opmerkingen in te dienen, moet zij in het kader van een beroep tot nietigverklaring van het besluit van de Commissie tot beëindiging van de procedure aantonen, dat zij door de bestreden handeling individueel wordt geraakt in de zin van artikel 173, vierde alinea. De enkele omstandigheid, dat een handeling de mededingingsverhoudingen op de betrokken markt kan beïnvloeden, brengt niet mee dat elke marktdeelnemer die op enigerlei wijze in een concurrentieverhouding staat tot degene tot wie de handeling is gericht, kan worden geacht door die handeling rechtstreeks en individueel te worden geraakt. De verzoekende onderneming moet derhalve aantonen, dat zij zich in een specifieke en bijzondere mededingingssituatie bevond die haar inzake de betrokken handeling ten opzichte van iedere andere marktdeelnemer karakteriseert. 3 Wanneer de Commissie, zonder de procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag in te leiden, krachtens lid 3 van dat artikel vaststelt dat een steunmaatregel verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, of dat van steun in het geheel geen sprake is, moeten de belanghebbenden in de zin van lid 2 van dat artikel, die door de procedurele waarborgen daarvan worden beschermd, worden geacht door de betrokken beschikking individueel te worden geraakt in de zin van artikel 173, vierde alinea, van het Verdrag. 4 De procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag is volstrekt noodzakelijk wanneer de Commissie op ernstige problemen stuit bij de beoordeling van de vraag of een steunmaatregel verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt. In geval van een positieve beslissing over een steunmaatregel mag de Commissie zich slechts tot het in artikel 93, lid 3, bedoelde vooronderzoek beperken, indien zij na een eerste onderzoek tot de overtuiging kan komen dat die maatregel verenigbaar is met het Verdrag. Komt de Commissie bij het eerste onderzoek echter tot een tegengestelde conclusie of heeft zij niet alle problemen weten op te lossen die zich bij de beoordeling van de verenigbaarheid van de steunmaatregel met de gemeenschappelijke markt voordoen, dan is zij verplicht alle nodige adviezen in te winnen en hiertoe de procedure van artikel 93, lid 2, in te leiden. De Commissie kan ook verplicht zijn de procedure van artikel 93, lid 2, in te leiden, wanneer zij bij een eerste onderzoek niet alle problemen heeft weten op te lossen die zich voordoen bij de vraag of een maatregel een steunmaatregel is, tenzij wanneer zij ervan overtuigd is geraakt dat de betrokken maatregel hoe dan ook verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, zelfs indien hij een steunmaatregel was. Het loutere feit dat een overheidsonderneming in een dochtermaatschappij reeds kapitaal heeft ingebracht dat als steun is aangemerkt, sluit niet a priori uit, dat een latere kapitaalinjectie kan worden beschouwd als een investering die voldoet aan het criterium van de particuliere investeerder in een markteconomie. Wanneer dezelfde investeerder in twee jaar tijd drie kapitaalinjecties heeft verricht, waarvan de eerste twee geen enkel rendement opleverden, moet de Commissie evenwel nagaan, of de derde kapitaalinjectie redelijkerwijs los van de eerste twee kan worden beschouwd, en in de context van het criterium van de particuliere investeerder als een aparte investering kan worden aangemerkt. Daarbij moet worden gelet op de chronologie van de betrokken kapitaalinjecties, hun doel, en de situatie van de dochteronderneming ten tijde van de vaststelling van de besluiten om de betrokken kapitaalinjecties te verrichten. Het feit dat de Commissie tijdens de procedure tegenstrijdige berekeningen heeft overgelegd, doch niet de berekeningen kan overleggen die zij destijds heeft gemaakt over het rendement van de betrokken kapitaalinjectie, wettigt in casu ernstige twijfel over de vraag of die kapitaalinjectie niet een steunmaatregel van de staat was.