Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Fiscale bepalingen – Harmonisatie van wetgevingen – Omzetbelasting – Gemeenschappelijk stelsel van belasting over toegevoegde waarde – Overgangsregeling voor belastingheffing in handelsverkeer tussen lidstaten

(Richtlijn 77/388 van de Raad, art. 28 quater, A, sub a, eerste alinea)

2. Fiscale bepalingen – Harmonisatie van wetgevingen – Omzetbelasting – Gemeenschappelijk stelsel van belasting over toegevoegde waarde – Overgangsregeling voor belastingheffing in handelsverkeer tussen lidstaten

(Richtlijn 77/388 van de Raad, art. 28 quater, A, sub a, eerste alinea)

Samenvatting

1. Artikel 28 quater, A, sub a, eerste alinea, van de Zesde richtlijn (77/388) betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting, zoals gewijzigd bij richtlijn 91/680, moet aldus worden uitgelegd dat het eraan in de weg staat dat de belastingdienst van een lidstaat weigert om een intracommunautaire levering die daadwerkelijk heeft plaatsgevonden vrij te stellen van belasting over de toegevoegde waarde, alleen omdat het bewijs van een dergelijke levering niet tijdig is geleverd.

Een nationale maatregel die het recht op vrijstelling van een intracommunautaire levering in wezen afhankelijk stelt van de naleving van formele verplichtingen, zonder rekening te houden met de materiële vereisten en, met name, zonder na te gaan of aan deze vereisten is voldaan, gaat verder gaat dan noodzakelijk is ter waarborging van de juiste heffing van de belasting. De handelingen moeten namelijk worden belast met inachtneming van hun objectieve karakter. Met betrekking tot de vaststelling van het intracommunautaire karakter van een levering moet evenwel worden vastgesteld dat over een levering die voldoet aan de voorwaarden van artikel 28 quater, A, sub a, eerste alinea, van de Zesde richtlijn, geen belasting over de toegevoegde waarde is verschuldigd. Bijgevolg vereist het beginsel van fiscale neutraliteit, wanneer blijkt dat onmiskenbaar een intracommunautaire levering is verricht, dat wanneer aan de materiële voorwaarden is voldaan, vrijstelling van de belasting wordt verleend, zelfs wanneer de belastingplichtigen niet voldoen aan bepaalde formele vereisten. Dit zou slechts anders zijn wanneer de schending van dergelijke formele vereisten het leveren van het zekere bewijs dat aan de materiële voorwaarden is voldaan, zou hebben verhinderd.

Daarnaast zij opgemerkt dat het vereiste dat de nodige opnamen in de boeken onmiddellijk na de uitvoering van de betrokken handeling worden verricht, zonder dat daartoe is voorzien in een specifieke termijn, een schending oplevert van het rechtszekerheidsbeginsel. Van belang is namelijk, dat in de boekhouding van belastingplichtigen rekening kan worden gehouden met na de verrichting van deze handeling aangebrachte wijzigingen van de kwalificatie van een levering als intracommunautaire levering. Bijgevolg moet het intracommunautaire karakter van een levering bij een latere herziening van de boekhouding kunnen worden erkend, mits is voldaan aan de objectieve criteria waarop de begrippen die deze handeling definiëren, zijn gegrond.

(cf. punten 29‑33, 41 en dictum)

2. Bij het onderzoek van het recht op vrijstelling van de belasting over de toegevoegde waarde over een intracommunautaire levering, hoeft de verwijzende rechter het feit dat de belastingplichtige een intracommunautaire levering die heeft plaatsgevonden, aanvankelijk volledig bewust heeft achtergehouden, slechts in aanmerking te nemen wanneer er gevaar bestaat voor verlies van belastinginkomsten en de belastingplichtige dit gevaar niet volledig heeft geëlimineerd.

Ter waarborging van de neutraliteit van de belasting over de toegevoegde waarde in hun nationale recht staat het namelijk aan de lidstaten om in hun nationale rechtsorde de mogelijkheid op te nemen om, wanneer de opsteller van de factuur het bewijs van zijn goede trouw levert, alle ten onrechte gefactureerde belasting te herzien. Wanneer de opsteller van de factuur het gevaar voor verlies van belastinginkomsten evenwel tijdig en volledig heeft uitgeschakeld, verlangt het beginsel van de neutraliteit van de belasting over de toegevoegde waarde dat de ten onrechte gefactureerde belasting kan worden herzien, zonder dat deze herziening afhankelijk kan worden gesteld van de goede trouw van deze opsteller. Dezelfde regels zijn ook van toepassing op een herziening van de boekhouding om vrijstelling voor een intracommunautaire levering te kunnen krijgen.

Ten slotte staat het gemeenschapsrecht niet eraan in de weg dat de lidstaten onder bepaalde voorwaarden het achterhouden van het bestaan van een intracommunautaire levering als een poging tot belastingfraude beschouwen, en in een dergelijk geval de naar nationaal recht geldende geldboeten of geldstraffen toepassen. Dergelijke straffen dienen evenwel evenredig te zijn aan de ernst van het misbruik.

(cf. punten 35, 40 en dictum)