Op het gebied van de mededinging kan het gedrag van een dochteronderneming met name dan aan de moedermaatschappij worden toegerekend wanneer deze dochteronderneming, hoewel zij afzonderlijke rechtspersoonlijkheid heeft, haar marktgedrag niet zelfstandig bepaalt, maar in hoofdzaak de haar door de moedermaatschappij verstrekte instructies volgt, in het bijzonder gelet op de economische, organisatorische en juridische banden tussen deze twee juridische entiteiten. In een dergelijke situatie maken de moedermaatschappij en haar dochteronderneming immers deel uit van één economische eenheid en vormen zij dus één enkele onderneming in de zin van artikel 81 EG, zodat de Commissie een beschikking houdende oplegging van geldboeten aan de moedermaatschappij kan richten zonder dat hoeft te worden aangetoond dat deze laatste zelf bij de inbreuk betrokken was.

In het bijzondere geval waarin een moedermaatschappij het gehele of vrijwel het gehele kapitaal bezit van haar dochteronderneming die een inbreuk op de mededingingsregels van de Unie heeft gepleegd, bestaat er een weerlegbaar vermoeden dat die moedermaatschappij daadwerkelijk beslissende invloed uitoefent op het gedrag van haar dochteronderneming. In die omstandigheden volstaat het dat de Commissie bewijst dat het gehele of vrijwel het gehele kapitaal van een dochteronderneming in handen is van de moedermaatschappij, om te vermoeden dat deze laatste daadwerkelijk beslissende invloed uitoefent op het commerciële beleid van deze dochteronderneming. De Commissie kan de moedermaatschappij vervolgens hoofdelijk aansprakelijk stellen voor de betaling van de aan de dochteronderneming opgelegde geldboete, tenzij deze moedermaatschappij, die dat vermoeden moet weerleggen, afdoende bewijzen overlegt die aantonen dat haar dochteronderneming haar marktgedrag zelfstandig bepaalt. Om uit te maken of een dochteronderneming haar marktgedrag zelfstandig bepaalt, dient rekening te worden gehouden met alle relevante factoren betreffende de economische, organisatorische en juridische banden tussen deze dochteronderneming en haar moedermaatschappij, die in elk concreet geval anders kunnen zijn en waarvan dus geen uitputtende lijst kan worden opgesteld.

Deze oplossing berust op de premisse dat een juridische entiteit aansprakelijk kan worden gesteld voor het gedrag van een andere juridische entiteit wanneer deze laatste haar marktgedrag niet zelfstandig bepaalt. Bijgevolg is het irrelevant dat de entiteit die het gehele of vrijwel het gehele kapitaal van een andere entiteit in handen heeft of zeggenschap heeft over alle of vrijwel alle aandelen van deze andere entiteit („overkoepelende entiteit”) de rechtsvorm van een stichting en niet die van een vennootschap heeft.

Hieruit volgt dat het voor bestraffing op grond van artikel 81 EG juncto artikel 23, lid 2, van verordening nr. 1/2003 van een onderneming wegens een inbreuk op de mededingingsregels van geen belang is of elk van de juridische entiteiten die deze onderneming vormen, zelf economisch actief is en dus reeds op zich beantwoordt aan het begrip onderneming. Het enige voor het opleggen van een sanctie beslissende element is dat alle juridische entiteiten die met de entiteit waarvan de rechtstreekse betrokkenheid bij de inbreuk is aangetoond („inbreukmaker”), hoofdelijk tot betaling van dezelfde geldboete of een deel daarvan zijn gehouden, samen één enkele onderneming in de zin van artikel 81 EG vormen. Daarvoor is echter van belang dat de overkoepelende entiteit daadwerkelijk beslissende invloed heeft uitgeoefend op de inbreukmaker.

(cf. punten 38-45, 60)