ddrg/super_eurlex huggingface dataset:
Artikel 49 VWEU, in het bijzonder het vereiste dat het beoogde doel coherent wordt nagestreefd, moet aldus worden uitgelegd dat het zich verzet tegen een wettelijke regeling van een lidstaat die als wezenlijk criterium ter beoordeling of er behoefte is aan de opening van een nieuwe apotheek, een strikte grens van „verder van geneesmiddelen te voorziene personen” oplegt, wanneer de bevoegde nationale autoriteiten niet van deze grens kunnen afwijken om rekening te houden met lokale bijzonderheden.

Het is juist dat een nationale regeling die berust op bepaalde criteria voor het verlenen van vergunningen voor de vestiging van nieuwe apotheken, in beginsel geschikt is ter bereiking van het doel, een veilige en kwalitatief hoogstaande geneesmiddelenvoorziening van de bevolking te waarborgen.

Een dergelijke regeling is echter slechts geschikt om de verwezenlijking van het beoogde doel te waarborgen, wanneer die verwezenlijking waarlijk coherent en systematisch wordt nagestreefd.

Een uniforme toepassing, op het volledige betrokken grondgebied, van de in de nationale regeling voor de opening van een nieuwe apotheek gestelde voorwaarden inzake bevolkingsdichtheid en minimale afstand tussen de apotheken, draagt in bepaalde omstandigheden het risico in zich dat in gebieden met bepaalde bijzondere demografische kenmerken geen adequate toegang tot de farmaceutische zorg wordt gewaarborgd. Betreffende meer in het bijzonder de voorwaarden inzake de bevolkingsdichtheid, kan de uniforme en onverkorte toepassing van deze voorwaarden in bepaalde plattelandsgebieden, waar de bevolking doorgaans verspreid leeft en minder talrijk is, ertoe leiden dat sommige inwoners niet binnen een redelijke afstand een apotheek vinden en dus geen adequate toegang tot de farmaceutische zorg hebben. Daaruit volgt dat de toepassing van het criterium van het aantal „verder van geneesmiddelen te voorziene personen” het risico in zich draagt dat voor bepaalde personen die wonen in landelijke en afgelegen gebieden, een gelijke en adequate toegang tot farmaceutische diensten niet is verzekerd.

(cf. punten 25, 39, 41, 42, 50, 51 en dictum)
Zaak C‑84/12

Rahmanian Koushkaki

tegen

Bundesrepublik Deutschland

(verzoek van het Verwaltungsgericht Berlin om een prejudiciële beslissing)

„Ruimte van vrijheid, veiligheid en recht — Verordening (EG) nr. 810/2009 — Artikelen 21, lid 1, 32, lid 1, en 35, lid 6 — Procedures en voorwaarden voor de afgifte van eenvormige visa — Verplichting om visum af te geven — Beoordeling van risico van illegale immigratie — Voornemen van aanvrager om grondgebied van lidstaten te verlaten vóór geldigheid van aangevraagd visum verstrijkt — Redelijke twijfel — Beoordelingsmarge van bevoegde autoriteiten”

Samenvatting – Arrest van het Hof (Grote kamer) van 19 december 2013

Grenscontroles, asiel en immigratie – Visumbeleid – Gemeenschappelijke visumcode – Verordening nr. 810/2009 – Procedures en voorwaarden voor afgifte van eenvormige visa – Verplichting om visum af te geven – Voorwaarden – Geen redelijke twijfel over voornemen van aanvrager om grondgebied van de lidstaten vóór verstrijken van geldigheid van aangevraagd visum te verlaten – Beoordeling in concreto

De artikelen 23, lid 4, 32, lid 1, en 35, lid 6, van verordening nr. 810/2009 tot vaststelling van een gemeenschappelijke visumcode moeten in die zin worden uitgelegd dat de bevoegde autoriteiten van een lidstaat, na een onderzoek van een aanvraag voor een eenvormig visum, de afgifte van een dergelijk visum aan een aanvrager alleen kunnen weigeren in de gevallen waarin aan die aanvrager een van de in die bepalingen genoemde gronden voor weigering van een visum kan worden tegengeworpen. Deze autoriteiten beschikken bij het onderzoek van die aanvraag over een ruime beoordelingsmarge met betrekking tot de toepassingsvoorwaarden van deze bepalingen en de beoordeling van de relevante feiten, om te bepalen of een van die weigeringsgronden aan de aanvrager kan worden tegengeworpen. (cf. punten 55, 63, dictum 1)

Artikel 32, lid 1, van verordening nr. 810/2009 tot vaststelling van een gemeenschappelijke visumcode, juncto artikel 21, lid 1, daarvan, moet in die zin worden uitgelegd dat de verplichting van de bevoegde autoriteiten van een lidstaat om een eenvormig visum af te geven veronderstelt dat er, in het licht van de algemene situatie in het land waarin de aanvrager woont en diens persoonlijke omstandigheden, die zijn aangetoond op basis van de door de aanvrager verstrekte informatie, geen redelijke twijfel bestaat over het voornemen van de aanvrager om het grondgebied van de lidstaten vóór het verstrijken van de geldigheid van het aangevraagde visum te verlaten. (cf. punt 73, dictum 2)
Clausule 4, punt 1, van de raamovereenkomst inzake arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, opgenomen in de bijlage bij richtlijn 1999/70 betreffende de door het EVV, de UNICE en het CEEP gesloten raamovereenkomst inzake arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, moet aldus worden uitgelegd dat zij rechtstreeks kan worden ingeroepen tegen een volledig door de staat in eigendom gehouden en gecontroleerde entiteit.

Het dienstverband, namelijk de arbeidsverhouding tussen een werknemer en zijn werkgever, vormt het beslissende criterium om te bepalen of een maatregel valt onder de „arbeidsvoorwaarden” in de zin van die clausule van de raamovereenkomst. Vaststaat dat de betrokken vergoeding aan een werknemer wordt toegekend op grond van de arbeidsverhouding die hij met zijn werkgever heeft. Aangezien deze vergoeding wordt toegekend wegens het dienstverband, valt zij onder het begrip „arbeidsvoorwaarden”.

Ofschoon de raamovereenkomst inzake arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, opgenomen in de bijlage bij richtlijn 1999/70 betreffende de door het EVV, de UNICE en het CEEP gesloten raamovereenkomst inzake arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, zich niet ertegen verzet dat de lidstaten voor werknemers in tijdelijke dienst in een gunstiger behandeling voorzien dan die welke voor hen in de raamovereenkomst is voorzien, moet clausule 4, punt 1, van deze raamovereenkomst aldus worden uitgelegd dat zij niet vereist dat de vergoeding die wordt toegekend bij een onrechtmatige beperking van de duur van een arbeidsovereenkomst, op dezelfde wijze wordt behandeld als de vergoeding die wordt toegekend bij de onrechtmatige beëindiging van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

Een van deze vergoedingen wordt immers toegekend in een situatie die wezenlijk verschilt van die waarin de andere van die vergoedingen wordt uitgekeerd. De eerste betreft werknemers met een onregelmatige arbeidsovereenkomst, terwijl de tweede vergoeding ontslagen werknemers betreft.

Uit de bewoordingen van clausule 4, lid 1, van de raamovereenkomst kan weliswaar niet worden afgeleid dat de vergoeding ter bestraffing van de onrechtmatige beperking van de duur van een arbeidsovereenkomst en die ter bestraffing van de beëindiging van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd betrekking hebben op werknemers die zich in vergelijkbare situaties bevinden, doch uit de clausules 4, punt 1, en 8, punt 1, van de raamovereenkomst, in hun onderlinge samenhang beschouwd, blijkt dat de lidstaten die dit wensen, op grond daarvan gunstiger bepalingen kunnen invoeren voor werknemers in tijdelijke dienst en dus, in bepaalde situaties, de geldelijke gevolgen van het onrechtmatig sluiten van een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd kunnen gelijkstellen met die van een onrechtmatige beëindiging van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd.

(cf. punten 44, 47, 48, dictum 3)
Voor de toepassing van artikel 110 VWEU zijn de gelijksoortige nationale producten die vergelijkbaar zijn met een tweedehands voertuig dat vóór 1 februari 2008 voor het eerst in gebruik is genomen en in 2010 in een lidstaat is ingevoerd en geregistreerd, de voertuigen die zich op de markt van die lidstaat bevinden en waarvan de kenmerken het dichtst aanleunen bij die van dat voertuig.

Artikel 110 VWEU moet aldus worden uitgelegd dat het zich verzet tegen een in 2010 geldende belasting op personenauto’s en motorrijwielen, indien en voor zover het bedrag van die belasting op ingevoerde tweedehandse voertuigen dat wordt geheven bij de registratie ervan in de lidstaat, hoger is dan het laagste restbedrag van die heffing dat is vervat in de waarde van gelijksoortige reeds in die lidstaat geregistreerde tweedehandse voertuigen.

Indien het bedrag van de registratiebelasting op ingevoerde tweedehandse voertuigen hoger is dan het restbedrag van die heffing dat is vervat in de waarde van gelijksoortige reeds op de binnenlandse markt geregistreerde tweedehandse voertuigen, zou dat immers de verkoop van nationale tweedehandse voertuigen kunnen begunstigen, waardoor de invoer van gelijksoortige tweedehandse voertuigen zou worden ontmoedigd.

Dienaangaande zijn de lidstaten niet onbeperkt bevoegd om nieuwe belastingen in te voeren of het tarief van of de maatstaf van heffing van bestaande belastingen te wijzigen. Het in artikel 110 VWEU geformuleerde verbod geldt voor alle belastingen waardoor de invoer van goederen uit andere lidstaten kan worden afgeremd ten gunste van nationale producten.

(cf. punten 32, 34, 45 en dictum)
Het feit dat de Commissie de formele onderzoeksprocedure van artikel 108, lid 2, VWEU heeft geopend, kan de nationale rechterlijke instanties niet ontheffen van hun verplichting om de rechten der justitiabelen te beschermen ten aanzien van een eventuele schending van artikel 108, lid 3, VWEU. Daarbij zij aangetekend dat de omvang van deze interventie van de nationale rechterlijke instanties kan verschillen naargelang de Commissie al dan niet de formele onderzoeksprocedure heeft ingeleid tegen de maatregel die het voorwerp van het bij de nationale rechterlijke instantie aanhangig gemaakte geding vormt.

Wanneer de Commissie de formele onderzoeksprocedure nog niet heeft ingeleid, kunnen de nationale rechterlijke instanties die zich hebben uit te spreken over een verzoek om de consequenties uit een eventuele schending van artikel 108, lid 3, VWEU te trekken, zich genoopt zien het begrip steun uit te leggen en toe te passen teneinde uit te maken of deze maatregelen bij de Commissie hadden moeten worden aangemeld.

Wanneer de Commissie de in artikel 108, lid 2, VWEU vastgestelde formele onderzoeksprocedure heeft geopend ten aanzien van een niet-aangemelde steunmaatregel die reeds ten uitvoer wordt gebracht, vereisen het nuttig effect van artikel 108, lid 3, VWEU en de verplichting tot loyale samenwerking tussen de nationale rechterlijke instanties enerzijds en de Commissie en de rechterlijke instanties van de Unie anderzijds dat een nationale rechterlijke instantie waarbij een procedure tot staking van de uitvoering van deze maatregel en tot terugvordering van de reeds gedane betalingen is ingeleid, alle noodzakelijke maatregelen neemt teneinde de consequenties te verbinden aan een eventuele niet-nakoming van de verplichting tot opschorting van de uitvoering van die maatregel. Daartoe kan de nationale rechterlijke instantie besluiten om de uitvoering van de betrokken maatregel op te schorten en terugvordering van de reeds verrichte betalingen te gelasten. Zij kan ook voorlopige maatregelen gelasten teneinde enerzijds de belangen van de betrokken partijen te beschermen en anderzijds het nuttige effect van het besluit van de Commissie tot opening van de formele onderzoeksprocedure te verzekeren.

Wanneer de nationale rechterlijke instantie twijfels heeft over de vraag of de betrokken maatregel staatssteun in de zin van artikel 107, lid 1, VWEU vormt, dan wel over de geldigheid of de uitlegging van het besluit tot opening van de formele onderzoeksprocedure, kan zij de Commissie enerzijds om verduidelijkingen verzoeken en kan of moet zij anderzijds overeenkomstig artikel 267, tweede en derde alinea, VWEU een prejudiciële vraag aan het Hof stellen.

(cf. punten 32‑34, 38, 41‑44 en dictum)
Artikel 4, lid 1, sub a, van richtlijn 87/344 tot coördinatie van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen betreffende de rechtsbijstandverzekering moet aldus worden uitgelegd dat het zich ertegen verzet dat een rechtsbijstandverzekeraar die in zijn verzekeringsovereenkomsten regelt dat rechtsbijstand in beginsel wordt verleend door zijn werknemers, tevens bedingt dat de kosten van rechtsbijstand van een door de verzekerde vrij gekozen advocaat of rechtsbijstandverlener slechts vergoed kunnen worden indien de verzekeraar van mening is dat de behandeling van de zaak aan een externe rechtshulpverlener moet worden uitbesteed.

Voor de uitlegging van artikel 4, lid 1, sub a, van richtlijn 87/344 maakt het geen verschil of rechtsbijstand voor de desbetreffende gerechtelijke of administratieve procedure naar nationaal recht verplicht is.

Het recht van de verzekerde om zijn rechtshulpverlener vrij te kiezen, heeft immers een algemene strekking en een bindend karakter. Blijkens zowel de elfde overweging van de considerans van richtlijn 87/344 als artikel 4, lid 1, ervan houdt het belang van de voor rechtsbijstand verzekerde in dat deze in het kader van gerechtelijke of administratieve procedures zelf zijn advocaat moet kunnen kiezen of elke andere persoon met kwalificaties die door het nationale recht worden erkend. Aldus vloeit uit deze bepalingen, in hun onderlinge samenhang gelezen, voort dat de vrije advocaatkeuze van de verzekeringnemer niet kan worden beperkt tot de situaties waarin de verzekeraar besluit dat een externe rechtsbijstandverlener in de arm moet worden genomen.

(cf. punten 22, 23, 25, 29, 32, dictum 1 en 2)
De artikelen 56 EG en 58 EG moeten aldus worden uitgelegd dat zij in de weg staan aan een regeling van een lidstaat inzake de berekening van de successierechten volgens welke de belastingvrije som bij vererving van een onroerend goed dat op het grondgebied van deze staat is gelegen, lager is wanneer de erflater en de verkrijger van de nalatenschap ten tijde van het openvallen van de nalatenschap in een derde land, zoals de Zwitserse Bondsstaat, woonden dan die welke zou zijn toegepast wanneer ten minste één van hen op datzelfde tijdstip in die lidstaat woonde.

Een dergelijke nationale regeling vormt immers een beperking van het vrije verkeer van kapitaal in de zin van artikel 56, lid 1, EG.

Wanneer een nationale regeling, ten behoeve van de heffing van belasting over een door vererving verkregen onroerend goed dat in de betrokken lidstaat is gelegen, de niet-ingezeten erfgenamen die dat goed hebben verkregen van een niet-ingezeten erflater enerzijds en de niet-ingezeten of ingezeten erfgenamen die een dergelijk goed hebben verkregen van een ingezeten erflater, alsook de ingezeten erfgenamen die datzelfde goed hebben verkregen van een niet-ingezeten erflater anderzijds, op voet van gelijkheid behandelt, kunnen deze erfgenamen in het kader van dezelfde belastingheffing niet verschillend worden behandeld wat de toepassing van een belastingvrije som voor dit onroerend goed betreft, zonder dat inbreuk wordt gemaakt op de eisen van het Unierecht. Door de aan deze twee categorieën van personen toevallende nalatenschappen, afgezien van de hoogte van de belastingvrije som waarop de erfgenaam aanspraak kan maken, gelijk te behandelen, heeft de nationale wetgever immers erkend dat tussen die categorieën, wat de modaliteiten en de voorwaarden voor inning van de successierechten betreft, geen enkel objectief verschil in situatie bestaat dat een verschil in behandeling kan rechtvaardigen.

Net zoals deze hoedanigheid van belastingplichtige geenszins afhangt van de woonplaats, gelet op het feit dat volgens de betrokken regeling elke verwerving van een in die lidstaat gelegen onroerend goed aan successierechten is onderworpen, ongeacht of de erflater en de erfgenaam ingezetenen dan wel niet-ingezetenen zijn, geldt de doelstelling van gedeeltelijke vrijstelling van het gezinsvermogen gelijkelijk voor alle personen die in die lidstaat aan successierechten zijn onderworpen, ongeacht of zij ingezetenen dan wel niet-ingezetenen zijn, daar deze vrijstelling het totale bedrag van de nalatenschap beoogt te verminderen.

Aangezien de hoogte van de belastingvrije som niet afhankelijk is van de hoogte van de heffingsgrondslag, maar wordt toegekend aan de erfgenaam als belastingplichtige, is de beperkte belastingplicht van de niet-ingezeten erfgenaam van een niet-ingezeten erflater in dit verband geen omstandigheid die ertoe kan leiden dat de situatie van deze erfgenaam, wat op de belastingvrije som betreft, objectief verschilt van de situatie van de niet-ingezeten erfgenaam van een ingezeten erflater dan wel van die van de ingezeten erfgenaam van een ingezeten of niet-ingezeten erflater.

(cf. punten 26, 51, 53, 55, 68 en dictum)
Artikel 74, lid 2, van verordening nr. 40/94 inzake het gemeenschapsmerk bepaalt dat het Bureau voor harmonisatie binnen de interne markt (merken, tekeningen en modellen) geen rekening hoeft te houden met feiten en bewijzen die partijen niet tijdig hebben aangevoerd. Uit de bewoordingen van deze bepaling volgt dat partijen, in de regel en behoudens andersluidende bepaling, nog feiten en bewijzen kunnen aandragen na afloop van de termijnen die daarvoor zijn bepaald in verordening nr. 40/94, en dat het het Bureau geenszins verboden is om rekening te houden met feiten of bewijzen die niet tijdig zijn aangevoerd of overgelegd. Aangezien deze bepaling preciseert dat het Bureau in een dergelijk geval geen rekening „hoeft” te houden met dergelijke feiten en bewijzen, beschikt het Bureau immers over een ruime beoordelingsvrijheid om te beslissen of het daarmee rekening houdt, op voorwaarde dat het zijn beslissing op dat punt motiveert.

De eerste alinea van regel 50, lid 1, van verordening nr. 2868/95 tot uitvoering van verordening nr. 40/94 formuleert weliswaar het beginsel dat de bepalingen die de procedure regelen bij behandeling door de instantie die de beslissing heeft genomen waartegen beroep wordt ingesteld, van overeenkomstige toepassing zijn op de beroepsprocedure, maar de derde alinea van dezelfde bepaling vormt een bijzondere regel waarbij wordt afgeweken van dat beginsel. Deze bijzondere regel is eigen aan de procedure van beroep tegen de beslissing van de oppositieafdeling en preciseert de regeling, voor de kamer van beroep, inzake de feiten en bewijzen die na het verstrijken van de in eerste instantie vastgestelde termijnen zijn aangevoerd of overgelegd. Regel 50, lid 1, derde alinea, van verordening nr. 2868/95 moet dus, wat dit specifieke aspect van de procedure van beroep tegen de beslissing van de oppositieafdeling betreft, worden toegepast in de plaats van de bepalingen betreffende de procedure voor de oppositieafdeling, waartoe regel 20, lid 1, van verordening nr. 2868/95 behoort.

Regel 50, lid 1, derde alinea, van verordening nr. 2868/95 bepaalt dat, wanneer het beroep wordt ingesteld tegen een beslissing van een oppositieafdeling, de kamer van beroep het onderzoek van het beroep beperkt tot feiten en bewijsstukken die binnen de door de oppositieafdeling vastgestelde termijnen zijn aangedragen, tenzij zij van oordeel is dat ingevolge artikel 74, lid 2, van verordening nr. 40/94 rekening moet worden gehouden met nieuwe of aanvullende feiten en bewijsstukken. Verordening nr. 2868/95 bepaalt dus uitdrukkelijk dat de kamer van beroep bij het onderzoek van een beroep tegen een beslissing van een oppositieafdeling beschikt over de beoordelingsvrijheid die voortvloeit uit regel 50, lid 1, derde alinea, van verordening nr. 2868/95 en artikel 74, lid 2, van verordening nr. 40/94 teneinde te beslissen of rekening dient te worden gehouden met nieuwe of aanvullende feiten en bewijzen die niet binnen de door de oppositieafdeling vastgestelde termijn werden aangedragen.

(cf. points 22‑24, 29, 30, 32, 33)
Artikel 35, lid 4, sub c, van verordening nr. 1291/2000 houdende gemeenschappelijke uitvoeringsbepalingen inzake het stelsel van invoer-, uitvoer- en voorfixatiecertificaten voor landbouwproducten, zoals gewijzigd bij verordening nr. 325/2003, moet aldus worden uitgelegd dat het te verbeuren bedrag in geval van te late overlegging van het bewijs van invoer voor de hoeveelheden waarvoor het bewijs niet binnen de in artikel 35, lid 4, sub a, van deze verordening gestelde termijn is overgelegd, moet worden berekend aan de hand van een zekerheidstarief dat daadwerkelijk is toegepast bij de aanvraag van het certificaat of de certificaten voor deze invoertransactie. Voor deze uitlegging komt geen betekenis toe aan de omstandigheid dat de zekerheid voor het ingevoerde product is gesteld aan de hand van een hoger tarief dan van toepassing was op andere invoertransacties van hetzelfde type product, nu het ingevoerde product was vrijgesteld van invoerrechten.

(cf. punt 33, dictum 2)
Richtlijn 2005/36 betreffende de erkenning van beroepskwalificaties moet aldus worden uitgelegd dat zij zich er niet tegen verzet dat een lidstaat een gespecialiseerde opleidingscyclus instelt, zowel in de geneeskunde als in de tandheelkunde, waarvan de benaming niet overeenstemt met de voor die lidstaat vermelde benamingen in bijlage V bij die richtlijn. Een dergelijke gespecialiseerde opleiding kan zowel openstaan voor personen die slechts een medische basisopleiding hebben voltooid als voor personen die slechts de studie in het kader van de basisopleiding tandheelkunde met goed gevolg hebben volbracht. Indien een lidstaat een gespecialiseerde opleiding instelt waarvan de benaming niet overeenstemt met een in bijlage V bij richtlijn 2005/36 vermeld specialisme en die geen recht geeft op toekenning van een in die bijlage vermelde titel, betreft het immers geen opleiding in de zin van de artikelen 25 en 35 van die richtlijn, zodat deze richtlijn de voorwaarden voor toegang en de inhoud van de aldus ingestelde opleiding niet beheerst.

Op grond van richtlijn 2005/36 leidt een dergelijke gespecialiseerde opleiding, die niet wordt vermeld in die bijlage V, echter niet tot afgifte van een opleidingstitel van arts met basisopleiding of beoefenaar der tandheelkunde met basisopleiding, voor zover zij niet beantwoordt aan de in de artikelen 24 of 34 van die richtlijn bedoelde vereisten inzake de basisopleidingen tot arts of beoefenaar der tandheelkunde. Richtlijn 2005/36 verzet er zich immers tegen dat iemand zonder titel van een medische basisopleiding het beroep van arts uitoefent, en iemand zonder titel van een basisopleiding tandheelkunde het beroep van beoefenaar der tandheelkunde uitoefent.

(cf. punten 38‑41, 44, 45, dictum 1)