ddrg/super_eurlex huggingface dataset:
Conclusie van advocaat-generaal Mischo van 1 juli 1999. - Commissie van de Europese Gemeenschappen tegen Italiaanse Republiek. - Niet-nakoming - Niet-uitvoering van richtlijn 93/103/EG. - Zaak C-362/98.



Jurisprudentie 1999 bladzijde I-06299



Conclusie van de advocaat generaal

1 Met haar op 9 oktober 1999 ingesteld beroep tegen de Italiaanse Republiek wegens niet-nakoming van verdragsverplichtingen verzoekt de Commissie het Hof vast te stellen, dat die lidstaat, door niet de nodige wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen om te voldoen aan richtlijn 93/103/EG van de Raad van 23 november 1993 betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid bij het werk aan boord van vissersvaartuigen (dertiende bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van richtlijn 89/391/EEG) (PB L 307, blz. 1; hierna: "richtlijn"), en/of die maatregelen niet aan de Commissie mee te delen, de krachtens het EG-Verdrag op haar rustende verplichtingen niet is nagekomen. Voorts verzoekt zij, de Italiaanse Republiek te verwijzen in de kosten van de procedure.

2 In haar verzoekschrift geeft de Commissie de verschillende etappes weer die de in artikel 169 EG-Verdrag (thans artikel 226 EG) geregelde precontentieuze procedure heeft doorlopen. Wat de gegrondheid van het beroep betreft, stelt zij dat de Italiaanse Republiek, door niet de noodzakelijke implementatiemaatregelen te treffen, artikel 13, lid 1, van de betrokken richtlijn heeft geschonden volgens hetwelk de implementatietermijn op 23 november 1995 verstreek, alsook artikel 189 EG-Verdrag (thans artikel 249 EG), derde alinea, en artikel 5 EG-Verdrag (thans artikel 10 EG).

3 In haar op 29 januari 1999 neergelegd verweerschrift betwist de Italiaanse Republiek noch het regelmatig verloop van de precontentieuze procedure, noch de niet-nakoming zelf.

4 Haar verweer beperkt zich tot de mededeling, dat zij pas in mei 1998, na de inwerkingtreding van de communautaire wet 1995/1997, de procedure tot implementatie van de richtlijn heeft kunnen inleiden en dat die procedure thans loopt.

5 De Commissie heeft het niet nodig geoordeeld van repliek te dienen, en beide partijen zijn akkoord gegaan met het doen vervallen van de terechtzitting.

6 In deze omstandigheden kan ik alleen maar voorstellen het beroep van de Commissie volledig toe te wijzen, met het voorbehoud dat kan worden volstaan met de vaststelling, dat artikel 13 van de richtlijn is geschonden.

7 Mitsdien geef ik het Hof in overweging:

1) vast te stellen dat de Italiaanse Republiek, door niet de nodige wettelijke of bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen om te voldoen aan richtlijn 93/103/EG van de Raad van 23 november 1993 betreffende de minimumvoorschriften inzake veiligheid en gezondheid bij het werk aan boord van vissersvaartuigen (dertiende bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van richtlijn 89/391/EEG), en/of die maatregelen niet aan de Commissie mee te delen, de krachtens het EG-Verdrag op haar rustende verplichtingen niet is nagekomen;

2) de Italiaanse Republiek in de kosten te verwijzen.
Conclusie van advocaat-generaal Alber van 25 juni 1998. - Commissie van de Europese Gemeenschappen tegen Ierland. - Niet-nakoming - Richtlijn 94/26/EG - Geen uitvoering binnen gestelde termijn. - Zaak C-26/98.



Jurisprudentie 1998 bladzijde I-06393



Conclusie van de advocaat generaal

1 In deze niet-nakomingszaak verzoekt de Commissie het Hof:

- vast te stellen dat Ierland, door niet binnen de gestelde termijn de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen, of daarvan mededeling te doen, die nodig zijn om te voldoen aan richtlijn 94/26/EG(1) van de Commissie van 15 juni 1994 tot aanpassing aan de stand van de techniek van richtlijn 79/196/EEG(2) van de Raad inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten betreffende elektrisch materieel bestemd voor gebruik in "explosieve omgeving", dat aan bepaalde beveiligingswijzen voldoet, niet aan de krachtens die richtlijn op hem rustende verplichtingen heeft voldaan; en

- Ierland te verwijzen in de kosten.

2 Richtlijn 94/26, die op 15 juni 1994 is vastgesteld om richtlijn 79/196 aan de laatste stand van de techniek aan te passen, trad overeenkomstig artikel 3 20 dagen na haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen op 24 juni 1994 in werking. Artikel 2, lid 1, van de richtlijn bepaalt, dat de lidstaten de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking moesten doen treden om uiterlijk op 31 maart 1995 aan de richtlijn te voldoen.

3 Deze verplichting is Ierland ondanks de aanmaningsbrief van de Commissie van 2 augustus 1995 en het met redenen omkleed advies van 30 september 1996 binnen de daarin bepaalde termijn van 2 maanden niet nagekomen.

4 In haar verweerschrift wijst de Ierse regering erop, dat de implementatieprocedure loopt en eventueel voor de mondelinge behandeling in deze zaak zal worden afgesloten. Beide partijen hebben echter afgezien van een mondelinge behandeling, zodat het Hof heeft besloten, zonder mondelinge behandeling uitspraak te doen.

Conclusie

5 De aan Ierland verweten niet-nakoming is zonder meer duidelijk. Ik geef het Hof daarom in overweging, Ierland conform het verzoek in de kosten te verwijzen.

(1) - PB L 157, blz. 33.

(2) - Richtlijn van 6 februari 1979 (PB L 43, blz. 20).
39.

Wat de vraag betreft, of de Commissie haar onderzoek had moeten voortzetten, overwoog het Gerecht (r. o. 68), dat „de rechten van een klager niet kunnen worden geacht afdoende te worden beschermd voor de nationale rechter, wanneer die rechter, gelet op de ingewikkeldheid van de zaak, redelijkerwijs niet in staat is zich de feitelijke elementen te verschaffen die nodig zijn om uit te maken, of de in de klacht gehekelde praktijken een inbreuk op artikel 85 en/of artikel 86 van het Verdrag opleveren”. Het Gerecht heeft evenwel vastgesteld, dat in de onderhavige zaak het rapport van de Commissie voldoende gegevens bevatte betreffende de hoogte van de tarieven en de vraag van de discriminatie tussen discotheken. Wat voorts de bewering betreft, dat SACEM weigerde Franse discotheken toe te laten uitsluitend het buitenlandse repertoire te gebruiken, komt het Gerecht tot de conclusie dat de verzoekers geen specifieke argumenten hebben aangevoerd ten betoge dat de Franse rechtbanken niet bevoegd waren om de feitelijke informatie te verzamelen die nodig is om uit te maken of die handelwijze van SACEM (een Franse vereniging, gevestigd op Frans grondgebied) een schending van artikel 86 van het Verdrag vormde. In verband met deze twee conclusies, moet worden aangetekend dat requiranten blijkbaar niet betwisten dat de beschikbare informatie toereikend is. Mijns inziens heeft het Gerecht dus met de hierboven uiteengezette redenering niet gedwaald ten aanzien van het recht. Ik ben het er wel mee eens, dat de weigering van de Commissie om een klacht te onderzoeken alleen gerechtvaardigd kan zijn wanneer de nationale rechter (of de nationale instanties) bevoegd zijn om zelf over de zaak te beslissen. Zijn de nationale rechtbanken bevoegd, dan kan van belang zijn te weten welke rechtbank of welke overheidsinstantie in de beste positie verkeert om het onderzoek te verrichten, doch de omstandigheid dat het voor de Commissie gemakkelijker is om zich daarmee te belasten dan voor andere instanties, kan op zich voor de Commissie geen verplichting in die zin meebrengen. Mijns inziens reiken de implicaties van het communautair belang verder dan de vraag welke rechtbank of welke instantie in de beste positie verkeert om de zaak te behandelen. Zoals het Gerecht in de zaak Automec II heeft verklaard, kunnen andere factoren een rol spelen, zoals het belang van de gestelde inbreuk voor de werking van de gemeenschappelijke markt.
In de rechtspraak die in deze zaak in het geding is, worden voor de rechtmatigheid van het besluit van de algemene vergadering waarbij het voorkeursrecht van de aandeelhouders bij een kapitaalverhoging wordt opgeheven, bijkomende vereisten gesteld naast die van de Tweede richtlijn.

Het Bundesgerichtshof heeft in het bijzonder in een arrest van 13 maart 1978 ( 7 ) — dat betrekking had op een kapitaalverhoging tegen inbreng in natura — geoordeeld, dat het voorkeursrecht slechts kan worden opgeheven indien dit, gelet op de gevolgen voor de uitgesloten aandeelhouders, om objectieve redenen in het belang van de vennootschap gerechtvaardigd is, en dat bij de toetsing van deze vereisten de belangen van de aandeelhouders en van de vennootschap tegen elkaar moeten worden afgewogen en de evenredigheid van middel en doel moet worden beoordeeld.

In een later arrest van 19 april 1982 ( 8 ) heeft het Bundesgerichtshof deze rechtspraak bevestigd en bovendien verklaard, dat indien de algemene vergadering het besluit tot opheffing van het voorkeursrecht neemt in het besluit waarbij zij het bestuur machtigt tot kapitaalverhoging, bedoelde vereiste omstandigheden reeds op dat tijdstip voldoende concreet moeten vaststaan en bekend zijn gemaakt, zodat de algemene vergadering zich hierover een oordeel kan vormen.
40.

Een regeling als de in gedingzijnde heeft derhalve in een aantal gevallen tot gevolg, dat een parallel ingevoerd voertuig niet onder vermelding van hetzelfde modeljaar kan worden verhandeld als een voertuig dat in Frankrijk wordt verkocht via het door de fabrikant en de importeur opgezette distributiesysteem. Er is in mijn ogen dan ook sprake van een maatregel van gelijke werking in de zin van artikel 30, die verboden is, tenzij de regeling kan worden geacht gerechtvaardigd te zijn uit hoofde van de in artikel 36 van het Verdrag en in 's Hofs rechtspraak geformuleerde legitieme belangen. De door de Franse regering ingeroepen noodzaak om te verzekeren, dat de consument op juiste wijze wordt geïnformeerd, is volgens die rechtspraak een legitiem belang. ( 9 ) Volgens 's Hofs rechtspraak ( 10 ) moet de maatregel evenwel geschikt zijn om het nagestreefde doel te bereiken en moet de ingreep in het handelsverkeer evenredig zijn, wat wil zeggen dat die ingreep niet verder mag gaan dan ter bereiking van het nagestreefde doel noodzakelijk is en dat het niet zo mag zijn, dat het betrokken belang even doeltreffend kan worden beschermd door maatregelen die het handelsverkeer minder beperken.
24.

Hocwel het ovcrenigbaar kan lijken met wat advocaat-generaal Jacobs in de zaak Commissie/Luxemburg „de beginselen van proceseconomie en goede rechtsbedeling” noemde ( 20 ), dat een Lid-Staat een behoorlijk onderzoek van de verenigbaarheid van zijn wetgeving door de Commissie en het Hof kan vertragen door zijn toevlucht te nemen tot taktieken zoals de hier aangewende, moet niettemin voor ogen worden gehouden, dat „de ontvankelijkheid van een beroep krachtens artikel 169 EEG-Verdrag uitsluitend afhankelijk is van de objectieve vaststelling van de niet-nakoming” en niet wordt beïnvloed door „enig stilzitten of verzet van de betrokken Lid-Staat”. ( 21 ) Advocaat-generaal Roemer merkte in zijn conclusie in de zaak Commissie/Frankrijk op, dat het bij „de procedure van artikel 169 EEG-Verdrag (...) niet om schuld en moraal gaat, maar eenvoudig om de opheldering van de rechtstoestand”. ( 22 ) In casu heeft de Commissie in geen enkel stadium een analyse gegeven van de verplichtingen van Italië uit hoofde van de richtlijnen in het licht van decreet 320/54, en het komt mij voor dat het Hof in deze omstandigheden, om de redenen vermeld in de zaak Commissie/Luxemburg ( 23 ), niet in staat is de rechtstoestand op te helderen.
3.

Dienaangaande kan worden volstaan met op te merken, dat de Duitse regering de haar verweten inbreuk niet betwist. In haar opmerkingen heeft zij zich ertoe beperkt erop te wijzen, dat verordeningen tot omzetting van voornoemde richtlijn in voorbereiding zijn, en dat zij de aanbestedende diensten van de Bond en de bevoegde ministeries van de Länder tijdig ervan op de hoogte heeft gebracht, dat de betrokken richtlijn met ingang van 1 juli 1993 rechtstreeks toepasselijk was. Volgens de rechtspraak van het Hof ( 2 ) volstaat dit echter niet om de niet-nakoming te rechtvaardigen.
Over de verhouding tussen artikel 4, sub d, EGKS-Verdrag en de artikelen 65 en 66, lid 7, EGKS-Verdrag verklaarde het Hof in het arrest Banks het volgende: „(...) artikel 4 [vindt] alleen autonoom toepassing (...) bij gebreke van meer specifieke bepalingen; wanneer die voorschriften elders in het Verdrag nader zijn uitgewerkt of geregeld, moeten de teksten welke op een bepaald voorschrift betrekking hebben als een geheel worden beschouwd en in onderling verband worden toegepast”. ( 21 )

Dit geldt evenzeer voor de verhouding tussen artikel 4, sub b, EGKS-Verdrag en artikel 63, lid 1. Dit laatste artikel bevat specifieke regels ten aanzien van de in artikel 4, sub b, veroordeelde discriminerende maatregelen en praktijken. Zij moeten daarom samen worden gelezen, waardoor de argumenten om de toepassing van artikel 63, lid 1, tot kopers voor doorverkoop of tot gewone prijsdiscriminaties te beperken, verder worden ondermijnd.
63.

Dit argument moet worden verworpen. Het gaat ervan uit, dat enkel in grensgebieden gelegen projecten eventuele hinder voor andere —per definitie de aangrenzende — Lid-Staten kunnen veroorzaken en dat geen enkele belangrijke industrie in het betrokken gebied wordt gevestigd. Er is evenwel aangetoond — zij het enkel in de huidige stand —, dat het wegens het overwegend stedelijke karakter van dit gebied niet is uitgesloten, dat er industriële installaties worden gevestigd die grensoverschrijdende milieueffecten kunnen hebben. Ter terechtzitting heeft de gemachtigde van de Commissie immers opgemerkt, dat in het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest chemische en petrochemische installaties van Solvay, Chevron, BP en Petrofina werden gevestigd. Derhalve verdragen de definitie van „milieu”, zoals die door de gemeenschapswetgever is gegeven ( 35 ), en het door hem nagestreefde doel ( 36 ) zich moeilijk met een dergelijke uitlegging. Er moet worden vastgesteld, dat de door het Koninkrijk België aangevoerde argumenten getuigen van een achterhaalde kijk op milieuhinder, die in het bijzonder niet alle vormen van vervuiling, met name lucht- en watervervuiling, omvat. Ook op dit punt moet de grief van de Commissie worden aanvaard.
Dat blijkt ook uit de richtlijn. Zoals gezegd, staat de richtlijn onder bepaalde omstandigheden toe, dat in het kader van de regeling actieve veredeling ingevoerde goederen of daaruit door een veredelingshandeling verkregen produkten, in het vrije verkeer worden gebracht. De richtlijn voorziet in het in het vrije verkeer brengen „wanneer de omstandigheden zulks rechtvaardigen”, maar stelt geen criteria of grenzen vast. In het Speciaal Verslag van de Rekenkamer over de EG-regeling voor het actieve veredelingsverkeer wordt gesteld, dat naar de geest van de richtlijn deze goederen of produkten slechts bij uitzondering bedoeld zijn om op de markt van de Gemeenschap te worden gebracht, namelijk slechts dan wanneer een inmiddels veranderde marktsituatie zulks rechtvaardigt. ( 31 ) In het Verslag heet het:

„Het is echter nauwelijks denkbaar dat het de bedoeling van de opstellers van de richtlijn is geweest houders van een vergunning actieve veredeling, die produkten, verkregen uit goederen waarop deze vergunning betrekking heeft, op de EG-markt afzetten, te bevoordelen door hun op kosten van de Gemeenschap voor de betaling van de invoerbelastingen enkele maanden uitstel te verlenen. Om te voorkomen dat de regeling een dergelijk neveneffect heeft, is het zaak hetzij de geldende voorschriften zodanig aan te scherpen dat afwijkingen van de bestemming tot een minimum beperkt blijven, hetzij als alternatief hiervoor een renteclausule (...) in te voeren.” ( 32 )
De Commissie vordert verwijzing van de Italiaanse Republiek in de kosten, daaronder begrepen de op het onderdeel van het beroep betreffende de omzetting van richtlijn 91/688 gevallen kosten.

Ingevolge artikel 69, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering moet de in het ongelijk gestelde partij in de kosten worden verwezen, voor zover dit is gevorderd. Volgens artikel 69, lid 5, wordt de partij die afstand doet van instantie, in de kosten verwezen, doch kan op verzoek van de partij die afstand doet, de wederpartij in de kosten worden veroordeeld, indien dit op grond van de houding van deze partij gerechtvaardigd is.

Daar de Italiaanse regering had nagelaten, de Commissie onverwijld in kennis te stellen van de omzetting van richtlijn 91/688 in Italiaans recht, in juli 1994, had het verzoekschrift van de Commissie van 16 september 1994 mede betrekking op deze richtlijn. Eerst in haar verweerschrift heeft de Italiaanse regering meegedeeld, dat de richtlijn reeds was omgezet, waarna de Commissie van dit onderdeel van het beroep afstand heeft gedaan. Dat de Commissie een procedure heeft ingeleid wegens de niet-omzetting van richtlijn 91/688 en vervolgens op dit punt afstand heeft gedaan van instantie, is derhalve enkel en alleen aan de houding van de Italiaanse regering te wijten. Ik ben het derhalve met de Commissie eens, dat de Italiaanse Republiek ook in de op dit onderdeel van het beroep gevallen kosten moet worden verwezen.
Vóór alles wil ik onderstrepen, dat de wijze waarop Naruschawicus de vraagstelling wil herformuleren, de door het Hof te onderzoeken problematiek niet correct zou weergeven. Die herformulering gaat immers uit van de veronderstelling, dat de bepalingen inzake werkloosheid —dus de bepalingen van hoofdstuk 6 — bedoeld zijn om zelfstandig te fungeren ten opzichte van de andere bepalingen van de verordening, zodat zij los zouden komen te staan van de in titel II genoemde algemene criteria, welke criteria de nationale wetgeving aanwijzen die, al naar gelang de categorie van werknemers waartoe betrokkene behoort, moet worden toegepast. Zo ligt de zaak echter niet. Artikel 71 ziet niet op de vraag, welke wetgeving als de toepasselijke moet worden aangewezen. Het antwoord op die vraag moet worden gezocht in artikel 13, lid 2. Artikel 71 vooronderstelt immers, dat de bevoegdheidsvraag reeds op basis van die andere bepalingen van de verordening is komen vast te staan, en stelt enkel de voorwaarden vast die concreet moeten zijn vervuld voordat de bevoegde Lid-Staat aan de betrokkene een werkloosheidsuitkering kan uitbetalen. Deze conclusie wordt in de rechtspraak van het Hof uitdrukkelijk bevestigd. In het arrest Cochet, gewezen in een zaak waarin het ging om de bevoegdheid op het gebied van werkloosheidsuitkeringen ten behoeve van een grensarbeider, verklaarde het Hof —een duidelijk standpunt waarmee volgens mij ook in deze zaak rekening te houden valt — het volgende:

„(...) moet de term ‚bevoegde staat’ worden gedefinieerd overeenkomstig de algemene regels die zijn vervat in titel II van verordening nr. 1408/71, inzake de ‚vaststelling van de toe te passen wetgeving’, en met name in artikel 13”. ( 7 )
In het geval dat ons thans bezighoudt, ligt de situatie mijns inziens geheel anders.

In de eerste plaats is er mijns inziens geen sprake van solidariteit in de tijd in de zin van de rechtspraak van het Hof. Bij een op het kapitalisatiebeginsel gebaseerd stelsel bestaat er in de eerste plaats immers een rechtstreeks verband tussen het bedrag van de bijdragen en dat van de uitkeringen; in de tweede plaats kan het gebeuren, dat de uitkeringen, wegens het met het investeringsbeleid van het beheersorgaan verbonden risico, niet langer evenredig zijn aan de betaalde bijdragen.

Anders gezegd, de verzekerde betaalt bijdragen aan het orgaan, waarvan hij later een uitkering ontvangt die evenredig is aan de betaalde bijdragen, maar die in elk geval afhankelijk is van de financiële opbrengsten van de investeringen; indien de financiële opbrengsten negatief zijn, kan hij ook een in evenredigheid verlaagde uitkering ontvangen. Het stelsel is dus gebaseerd op een logica die duidelijk verschilt van die welke ten grondslag ligt aan een stelsel waarbij de actieve bevolking de uitkeringen aan de met-actieve bevolking moet financieren.
Op 12 februari 1993 stelde Werner bij liet Verwaltungsgericht Frankfurt am Main beroep in tegen de weigeringsbeslissing. Over en weer werden argumenten uitgewisseld betreffende de artikelen 36, 113 en 223 van het Verdrag en de uitvoerverordening. Het Verwaltungsgericht bracht ook de artikelen 224 en 228 A van het Verdrag ter sprake, hoewel artikel 228 A is ingevoegd bij het Verdrag betreffende de Europese Unie en op het relevante tijdstip niet van kracht was. De nationale rechter twijfelt, of de Duitse regeling verenigbaar is met het gemeenschapsrecht en legt het Hof de navolgende vraag voor:

„Staat artikel 113 EG-Verdrag in de weg aan nationale bepalingen op het gebied van de buitenlandse handel, die voor de uitvoer van een vacuüminductieoven naar Libië een vergunning verlangen, welke vergunning in casu is geweigerd op grond dat dit ter bescherming van de openbare veiligheid van de Lid-Staat noodzakelijk was, daar anders een verstoring van diens buitenlandse betrekkingen dreigde?”
Blijkens het dossier stelde de Commissie zich in haar aanmaningsbrief aan de Italiaanse regering van 17 januari 1991 op het standpunt, dat waar het provinciaal bestuur van Ascoli Piceno de uitvoering van de elfde en twaalfde aanvullende studie ondershands had aanbesteed zonder een bericht van openbare aanbesteding in het Publikatieblad van de Europese Gemeenschappen te publiceren, de Italiaanse Republiek haar verplichtingen uit hoofde van richtlijn 71/305 niet was nagekomen, en verzocht zij de Italiaanse regering om binnen de in die brief genoemde termijn haar opmerkingen ter zake kenbaar te maken. Aangezien de Italiaanse regering de aanmaningsbrief niet binnen de gestelde termijn beantwoordde, bracht de Commissie haar standpunt opnieuw naar voren in een met redenen omkleed advies. In beide missiven gaf de Commissie als haar mening te kennen, dat de wijze van aanbesteding niet kon worden geacht te zijn gerechtvaardigd wegens dringende spoed in de zin van artikel 9, sub d.

In een brief waarin zij zowel reageerde op de aanmaningsbrief als op het met redenen omkleed advies van de Commissie, verklaarde de Italiaanse regering het met de Commissie eens te zijn dat artikel 9, sub d, in casu geen toepassing kon vinden. In plaats daarvan stelde zij, dat het project werd gedekt door artikel 9, sub b.

Dat de Commissie in de precontentieuze fase anticipeerde op een mogelijk beroep op artikel 9, sub d, als rechtvaardiging voor het afwijken van de in richtlijn 71/305 voorgeschreven aanbestedingsprocedure, is te verklaren doordat de Italiaanse regering niet tijdig op de aanmaningsbrief had gereageerd en de Commissie eerst na het antwoord van de Italiaanse regering op het met redenen omkleed advies ervoer, dat genoemde regering zich op artikel 9, sub b, wenste te beroepen en niet, zoals zij had gedacht, op artikel 9, sub d. Voor de Commissie was het dus eerst na het antwoord op het met redenen omkleed advies duidelijk, op welke bepaling van de richtlijn de Italiaanse regering zich precies beriep, en zij kon haar argumenten dus eerst vanaf dat moment toespitsen op de kwestie van de toepassing van artikel 9, sub b.

Dat de Italiaanse regering de aanmaningsbrief van de Commissie onbeantwoord heeft gelaten en dus niet van meet af aan duidelijk heeft gemaakt, op welke bepaling zij zich beriep, mag haar geen voordeliger positie verschaffen dan wanneer zij wel tijdig zou hebben gereageerd. In zoverre kan het formele verweer van de Italiaanse regering niet slagen.