Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Vrij verrichten van diensten – Beperkingen – Belastingwetgeving

[EEG-Verdrag, art. 59 (nadien art. 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, art. 49 EG) en art. 60 (nadien art. 60 EG-Verdrag, thans art. 50 EG)]

2. Vrij verrichten van diensten – Beperkingen – Belastingwetgeving

[EEG-Verdrag, art. 59 (nadien art. 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, art. 49 EG) en art. 60 (nadien art. 60 EG-Verdrag, thans art. 50 EG)]

3. Vrij verrichten van diensten – Beperkingen – Belastingwetgeving

[EEG-Verdrag, art. 59 (nadien art. 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, art. 49 EG) en art. 60 (nadien art. 60 EG-Verdrag, thans art. 50 EG)]

4. Vrij verrichten van diensten – Verdragsbepalingen – Personele werkingssfeer

[EEG-Verdrag, art. 59 (nadien art. 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, art. 49 EG)]

Samenvatting

1. De artikelen 59 EEG-Verdrag (nadien artikel 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, artikel 49 EG) en 60 EEG-Verdrag (nadien artikel 60 EG-Verdrag, thans artikel 50 EG) moeten aldus worden uitgelegd dat zij zich niet verzetten tegen een nationale wettelijke regeling waarbij een bronheffingsprocedure wordt toegepast op de vergoeding van dienstverrichters die geen ingezetene zijn van de lidstaat waar de diensten zijn verricht, terwijl geen belasting wordt ingehouden op de vergoeding die wordt betaald aan dienstverrichters die wel ingezetene van deze lidstaat zijn, en waarbij de dienstontvanger aansprakelijk wordt gesteld wanneer hij de bronheffing waartoe hij verplicht was, niet heeft verricht.

Een dergelijke wettelijke regeling kan dienstontvangers ervan weerhouden een beroep te doen op dienstverrichters die ingezetene van andere lidstaten zijn, en vormt dus een door de artikelen 59 en 60 EEG-Verdrag, in beginsel, verboden beperking van het vrij verrichten van diensten.

Zij is echter gerechtvaardigd door de noodzaak om de doeltreffendheid van de inning van de inkomstenbelasting te waarborgen. Bij gebreke van een gemeenschapsrichtlijn of een ander instrument tot regeling van de wederzijdse administratieve bijstand inzake de inning van belastingvorderingen vormen de bronheffingsprocedure en de daartoe als garantie dienende aansprakelijkheidsregeling immers een wettig en passend middel voor de fiscale behandeling van de inkomsten van een buiten de heffingsstaat gevestigde persoon en ter voorkoming dat op de betrokken inkomsten geen belasting wordt betaald in de woonstaat en evenmin in de staat waar de diensten zijn verricht. Bovendien vormen de bronheffing en de eventuele aansprakelijkheid van de dienstontvanger die een dergelijke bronheffing moet verrichten, welke aansprakelijkheid de consequentie is van deze techniek tot inning van de inkomstenbelasting doordat het mogelijk is om in voorkomend geval een sanctie te verbinden aan het niet-verrichten van de bronheffing, evenredige middelen voor de inning van de belastingvordering van de heffingsstaat.

(cf. punten 33‑39, dictum 1)

2. De artikelen 59 EEG-Verdrag (nadien artikel 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, artikel 49 EG) en 60 EEG-Verdrag (nadien artikel 60 EG-Verdrag, thans artikel 50 EG) moeten aldus worden uitgelegd dat zij zich verzetten tegen een nationale wettelijke regeling die uitsluit dat de dienstontvanger, zijnde de schuldenaar van de aan een niet-ingezeten dienstverrichter betaalde vergoeding, de beroepskosten die deze dienstverrichter hem heeft gemeld en die rechtstreeks verband houden met zijn activiteiten in de lidstaat waar de dienst is verricht, aftrekt bij de bronheffing, terwijl een dienstverrichter die wel ingezetene van deze lidstaat is, slechts wordt belast op zijn netto-inkomsten, dat wil zeggen op zijn ontvangen inkomsten na aftrek van de beroepskosten.

Dat door de teruggaafprocedure a posteriori rekening kan worden gehouden met de beroepskosten van een niet-ingezeten dienstverrichter, is in dit opzicht niet relevant. Aangezien het instellen van een dergelijke procedure bijkomende administratieve en economische lasten meebrengt en voor de dienstverrichter onvermijdelijk is, vormt de betrokken fiscale wettelijke regeling immers een door de artikelen 59 en 60 EEG-Verdrag in beginsel verboden belemmering van het vrij verrichten van diensten.

Deze bepalingen verzetten zich daarentegen niet tegen een nationale regeling waarbij alleen de beroepskosten die rechtstreeks verband houden met de activiteiten waarmee de belastbare inkomsten zijn verworven in de lidstaat waar de dienst is verricht, en die de in een andere lidstaat gevestigde dienstverrichter aan de schuldenaar van de vergoeding heeft gemeld, worden afgetrokken bij de bronheffing, en waarbij eventuele andere kosten, die niet rechtstreeks zijn verbonden met deze economische activiteit, in voorkomend geval in aanmerking kunnen worden genomen in het kader van een latere teruggaafprocedure.

(cf. punt 46‑47, 49, 52, dictum 2)

3. De artikelen 59 EEG-Verdrag (nadien artikel 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, artikel 49 EG) en 60 EEG-Verdrag (nadien artikel 60 EG-Verdrag, thans artikel 50 EG) verzetten zich er niet tegen dat in het kader van de bronheffing door de schuldenaar van de vergoeding of van een latere vrijstellings‑ of teruggaafprocedure of ook in het kader van een aansprakelijkheidsvordering tegen deze laatste slechts dan een beroep kan worden gedaan op de belastingvrijstelling die krachtens het Verdrag tot het vermijden van dubbele belasting tussen de Bondsrepubliek Duitsland en het Koninkrijk der Nederlanden wordt toegekend aan een niet-ingezeten dienstverrichter die zijn activiteit in Duitsland uitoefent, wanneer door de bevoegde belastingdienst een vrijstellingsbewijs is afgegeven waaruit blijkt dat is voldaan aan de door dat verdrag daartoe gestelde voorwaarden.

Hoewel een dergelijke maatregel een belemmering van het door de artikelen 59 en 60 EEG-Verdrag gewaarborgde vrij verrichten van diensten vormt, is hij gerechtvaardigd om de goede werking van de bronheffingsprocedure te waarborgen. Het is immers belangrijk dat de schuldenaar van de vergoeding zich slechts aan de bronheffing kan onttrekken wanneer hij de zekerheid heeft dat de dienstverrichter voldoet aan de voorwaarden voor vrijstelling. Van de schuldenaar van de vergoeding kan echter niet worden verlangd dat hij uit eigen beweging uitzoekt, of in elk specifiek geval de betrokken inkomsten vrijgesteld zijn krachtens een overeenkomst tot het vermijden van dubbele belasting. Wanneer de schuldenaar van de vergoeding wordt toegestaan, zich eenzijdig te onttrekken aan de bronheffing, kan dit ten slotte – in geval van een vergissing zijnerzijds – tot gevolg hebben dat de inning van de belasting bij de schuldeiser van de vergoeding in het gedrang komt.

(cf. punten 58‑61, dictum 2)

4. Artikel 59 EEG-Verdrag (nadien artikel 59 EG-Verdrag, thans, na wijziging, artikel 49 EG) moet aldus worden uitgelegd dat het niet kan worden toegepast ten behoeve van een dienstverrichter die onderdaan is van een derde staat.

Het EEG-Verdrag bepaalt immers dat, wanneer de Raad geen gebruik heeft gemaakt van de in de tweede alinea van artikel 59 van dat Verdrag geopende mogelijkheid, de bepalingen betreffende het vrij verrichten van diensten van toepassing zijn indien aan de volgende voorwaarden is voldaan. Ten eerste moet de dienst zijn verricht binnen de Gemeenschap. Ten tweede moet de dienstverrichter onderdaan zijn van een lidstaat en gevestigd zijn in een land van de Gemeenschap. Het EEG-Verdrag strekt bijgevolg de werking van deze bepalingen niet uit tot dienstverrichters die onderdaan zijn van een derde land, ook al zijn dezen binnen de Gemeenschap gevestigd en gaat het om een dienst die binnen de Gemeenschap wordt verricht.

(cf. punten 67‑69, dictum 3)