Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Procedure - Maatregelen tot organisatie van procesgang - Verzoek tot overlegging van documenten - Verplichtingen van verzoeker

(Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 64, leden 3, sub d, en 4)

2. Procedure - EGKS - Dossier door instelling aan gemeenschapsrechter overgelegd krachtens artikel 23 van Statuut van Hof van Justitie - Recht van toegang - Toegang tot interne documenten - Voorwaarden

(Statuut-EGKS van het Hof van Justitie, art. 23)

3. EGKS - Beschikking waarbij geldboete of dwangsom wordt opgelegd - Administratieve procedure - Toegang tot dossier - Doel - Grenzen - Vertrouwelijke documenten

(EGKS-Verdrag, art. 36, eerste alinea)

4. EGKS - Beschikking waarbij geldboete of dwangsom wordt opgelegd - Administratieve procedure - Toegang tot dossier - Niet-toepasselijkheid van beginselen die procedure in rechte beheersen - Gevolg

(EGKS-Verdrag, art. 36, eerste alinea)

5. EGKS - Communautaire mededingingsregels - Inbreuken - Toerekening - Natuurlijke of rechtspersoon die onderneming exploiteerde ten tijde van inbreuk - Uitzondering - Restrictieve uitlegging - Gevolg

(EGKS-Verdrag, art. 36, eerste alinea, en 65)

6. EGKS - Beschikking waarbij geldboete of dwangsom wordt opgelegd - Administratieve procedure - Dispositief en motivering van beschikking - Wijziging na betekening aan adressaat - Ontoelaatbaarheid

(EGKS-Verdrag, art. 15, tweede alinea)

7. EGKS - Prijzen - Prijslijsten - Verplichte publicatie - Doel - Samenhang met beginsel van verbod van mededingingsregelingen

(EGKS-Verdrag, art. 60 en 65, lid 1)

8. Beroep tot nietigverklaring - Beroep ingesteld door onderneming in kader van EGKS-Verdrag - Middelen - Middelen van openbare orde - Ontbreken van of ontoereikende motivering - Gevolgen

(EGKS-Verdrag, art. 33, tweede alinea)

9. Handelingen van de instellingen - Motivering - Verplichting - Beoordeling - Doel - EGKS-beschikking

(EGKS-Verdrag, art. 15)

10. EGKS - Mededingingsregelingen - Aantasting van mededinging - Mededingingsverstorend doel - Vaststelling voldoende

(EGKS-Verdrag, art. 65, lid 1)

11. EGKS - Mededingingsregelingen - Verbod - Werkingssfeer - Mededingingsregelingen waarbij onderdeel van uiteindelijke prijs wordt vastgesteld - Daaronder begrepen

(EGKS-Verdrag, art. 65, lid 1)

12. EGKS - Mededingingsregelingen - Verbod - Mededingingsregelingen die effect blijven hebben na formele beëindiging ervan - Toepassing van artikel 65 EGKS-Verdrag

[EGKS-Verdrag, art. 65; EG-Verdrag, art. 85 (thans art. 81 EG)]

13. EGKS - Communautaire mededingingsregels - Inbreuken - Zwaarte - Beoordeling - Doel van gedraging belangrijker dan gevolgen - Opzet - Begrip

(EGKS-Verdrag, art. 65)

14. EGKS - Mededingingsregelingen - Geldboeten - Bedrag - Vaststelling - Criteria - Houding van onderneming tijdens administratieve procedure - Beoordeling van mate waarin elke bij mededingingsregeling betrokken onderneming medewerking heeft verleend - Eerbiediging van beginsel van gelijke behandeling - Verschillende behandeling op grond van volgorde waarin ondernemingen gelaakte feiten hebben erkend - Ontoelaatbaarheid

(EGKS-Verdrag, art. 65, lid 5)

15. EGKS - Mededingingsregelingen - Onderling samenhangende gedragingen - Begrip - Criteria coördinatie en samenwerking - Uitlegging

(EGKS-Verdrag, art. 65, lid 1)

16. EGKS - Mededingingsregelingen - Geldboeten - Bedrag - Vaststelling - Criteria - Houding van onderneming tijdens administratieve procedure - Ontbreken van uitdrukkelijke betwisting van door Commissie gesteld bestaan van onderling samenhangende gedragingen - Vergemakkelijking van vaststelling van inbreuk door Commissie - Geen

(EGKS-Verdrag, art. 65, lid 5)

Samenvatting

1. Ingevolge artikel 64, lid 3, sub d, en lid 4, van het Reglement voor de procesvoering van het Gerecht kunnen maatregelen tot organisatie van de procesgang door de partijen in elke stand van het geding worden voorgesteld en kunnen zij bestaan in het verzoeken om overlegging van documenten of stukken die betrekking hebben op de zaak. Opdat het Gerecht kan bepalen, of het gelasten van de overlegging van stukken nuttig is voor het goede verloop van de procedure, moet de partij die daarom verzoekt, evenwel de betrokken stukken identificeren en het Gerecht ten minste een minimum aan gegevens verstrekken die aannemelijk maken dat die stukken van nut zijn voor de beslechting van het geschil.

( cf. punten 30-31 )

2. Artikel 23 van het Statuut-EGKS van het Hof van Justitie, betreffende de overlegging door een van de instellingen van de Gemeenschap aan de gemeenschapsrechter van documenten betreffende een voor hem gebrachte zaak, heeft ten doel, de gemeenschapsrechter in staat te stellen de wettigheid van de bestreden beschikking te toetsen met inachtneming van de rechten van de verdediging, en niet, een onvoorwaardelijke en onbeperkte toegang van alle partijen tot het administratief dossier te verzekeren.

In het bijzonder worden in de procedure in rechte interne documenten van de Commissie alleen dan aan de verzoekende partijen ter inzage gegeven, indien dezen met serieuze aanwijzingen zijn gekomen dat de bijzondere omstandigheden van het geval zulks vereisen.

( cf. punten 33-34 )

3. In het kader van de toepassing van de mededingingsregels van het EG-Verdrag heeft de toegang tot het dossier met name tot doel, de adressaten van een mededeling van punten van bezwaar in staat te stellen kennis te nemen van het bewijsmateriaal in het dossier van de Commissie, zodat zij op grond daarvan hun standpunt over de conclusies van de Commissie in de mededeling van de punten van bezwaar nuttig kenbaar kunnen maken. Derhalve is de Commissie verplicht de adressaten van de mededeling van de punten van bezwaar toegang te verlenen tot alle stukken à charge en à décharge die zij in de loop van het onderzoek heeft verzameld, met uitzondering evenwel van vertrouwelijke documenten zoals interne documenten van de Commissie.

Dat geldt ook voor de toepassing van de mededingingsregels van het EGKS-Verdrag.

( cf. punten 45-46 )

4. Zoals de algemene beginselen van gemeenschapsrecht inzake het recht op toegang tot het dossier van de Commissie tijdens de administratieve procedure in mededingingszaken als zodanig niet van toepassing zijn op de procedure in rechte, kunnen de op deze laatste procedure toepasselijke bepalingen niet worden toegepast in de administratieve procedure voor de Commissie. De Commissie is dan ook niet verplicht interne documenten toegankelijk te maken tijdens de administratieve procedure.

( cf. punten 47-48 )

5. Voor de inbreuk op de communautaire mededingingsregels moet in beginsel de natuurlijke of rechtspersoon aansprakelijk worden gehouden die de betrokken onderneming leidde toen de inbreuk werd gepleegd, ook al wordt deze onderneming onder verantwoordelijkheid van een andere persoon geëxploiteerd op het tijdstip van goedkeuring van de beschikking waarin de inbreuk wordt vastgesteld.

Dat is echter niet het geval wanneer degene onder wiens verantwoordelijkheid de onderneming thans wordt geëxploiteerd, heeft verklaard dat hij de verantwoordelijkheid voor de aan zijn voorganger verweten feiten aanvaardt. Een dergelijke verklaring, die met name is ingegeven door economische overwegingen die eigen zijn aan concentraties van ondernemingen, impliceert dat de rechtspersoon die verantwoordelijk is geworden voor de activiteiten van een andere rechtspersoon, na de datum van de uit die activiteiten voortvloeiende inbreuk daarvoor aansprakelijk moet worden gehouden, ook al is in beginsel de natuurlijke of rechtspersoon aansprakelijk die de betrokken onderneming leidde toen de inbreuk werd gepleegd.

Voorzover een dergelijke verklaring evenwel afwijkt van het beginsel dat aan een natuurlijke of rechtspersoon slechts een sanctie kan worden opgelegd voor feiten die hem individueel ten laste worden gelegd, moet zij restrictief worden uitgelegd. In het bijzonder mag degene die een dergelijke verklaring heeft afgelegd, zonder enige blijk van het tegendeel niet worden geacht te hebben afgezien van de uitoefening van zijn rechten van de verdediging, en met name van zijn recht om te worden gehoord over de feiten die aan zijn voorganger werden verweten in de aan deze laatste betekende mededeling van de punten van bezwaar.

( cf. punten 57, 62-64 )

6. Het dispositief en de motivering van de beschikking waarbij wegens inbreuk op de mededingingsregels een geldboete wordt opgelegd, zoals zij aan de adressaat of de adressaten is betekend, moeten overeenstemmen met de door het college van leden van de Commissie goedgekeurde beschikking, afgezien van zuiver grammaticale en spellingcorrecties die nog in de tekst van een handeling mogen worden aangebracht nadat deze door het college definitief is goedgekeurd.

( cf. punt 73 )

7. De in artikel 60, lid 2, EGKS-Verdrag verplicht gestelde publicatie van de prijslijsten en verkoopvoorwaarden is bedoeld om, ten eerste, verboden praktijken zo veel mogelijk te voorkomen, ten tweede, de kopers in staat te stellen zich nauwkeurig van de prijzen op de hoogte te stellen en ook aan het tegengaan van discriminatie deel te nemen, en ten derde, de ondernemingen in staat te stellen precies te weten welke prijzen hun concurrenten berekenen, zodat zij zich daarnaar kunnen richten. De in de prijslijsten genoemde prijzen moeten evenwel door elke onderneming zelfstandig worden vastgesteld zonder enige, desnoods stilzwijgende, afspraak met anderen. In het bijzonder vormt het feit dat de bepalingen van artikel 60 tenderen naar een beperking van de mededinging, geen beletsel voor de toepassing van het kartelverbod van artikel 65, lid 1, EGKS-Verdrag.

( cf. punten 116-117 )

8. In het kader van een beroep tot nietigverklaring is een middel betreffende het ontbreken van motivering of ontoereikende motivering van een gemeenschapshandeling een middel van openbare orde dat door de gemeenschapsrechter ambtshalve moet worden behandeld, en derhalve door partijen in elke stand van het geding kan worden aangevoerd.

( cf. punt 125 )

9. De bij artikel 15 EGKS-Verdrag voorgeschreven motivering moet de betrokkene in staat stellen te vernemen waarom de maatregel is genomen, zodat hij in voorkomend geval zijn rechten kan verdedigen en kan nagaan of de beschikking gegrond is, en de gemeenschapsrechter in staat stellen zijn wettigheidstoetsing te verrichten. Het motiveringsvereiste moet worden beoordeeld met inachtneming van de omstandigheden van de zaak, in het bijzonder de inhoud van de betrokken handeling, de aard van de redengeving en de omstandigheden waarin zij is vastgesteld.

( cf. punt 129 )

10. De Commissie hoeft voor het bewijs van een inbreuk op artikel 65, lid 1, EGKS-Verdrag geen nadelig gevolg voor de mededinging aan te tonen wanneer zij het bestaan heeft aangetoond van een overeenkomst of van onderling samenhangende gedragingen die ertoe strekken de mededinging te beperken.

( cf. punt 154 )

11. Het verbod van mededingingsregelingen waarbij al dan niet rechtstreeks prijzen worden vastgesteld, geldt ook voor mededingingsregelingen waarbij een onderdeel van de uiteindelijke prijs wordt vastgesteld.

( cf. punt 157 )

12. Bij mededingingsregelingen die niet meer van kracht zijn, volstaat voor de toepasselijkheid van artikel 85 EG-Verdrag (thans artikel 81 EG) en naar analogie van artikel 65 EGKS-Verdrag dat deze mededingingsregelingen effect blijven hebben na de formele beëindiging ervan. Dit klemt te meer wanneer de gevolgen van de mededingingsregeling aanhielden tot aan de vaststelling van de beschikking waarbij de inbreuk wordt vastgesteld, zonder dat de mededingingsregeling formeel was beëindigd.

( cf. punt 181 )

13. De zwaarte van de inbreuken op de mededingingsregels moet worden vastgesteld met inachtneming van een groot aantal factoren, zoals onder meer de bijzondere omstandigheden van de zaak, de context daarvan en de preventieve werking van de geldboeten, zonder dat een dwingende of uitputtende lijst van verplicht in aanmerking te nemen criteria is opgesteld. In dit verband kunnen factoren die met de intentie en dus met het doel van een gedraging verband houden, een grotere betekenis hebben dan de gevolgen van die gedraging, in het bijzonder wanneer het gaat om naar hun aard zware inbreuken, zoals de vaststelling van prijzen. Een inbreuk op de mededingingsregels kan met name als een opzettelijke inbreuk worden beschouwd wanneer de onderneming niet onkundig kon zijn van de omstandigheid dat het gewraakte gedrag ertoe strekte de mededinging te beperken. Het is dus niet noodzakelijk dat de onderneming zich ervan bewust was dat zij inbreuk maakte op deze regels.

( cf. punten 198-200 )

14. Bij de beoordeling van de medewerking van de ondernemingen tijdens de administratieve procedure inzake de verboden mededingingsregeling mag de Commissie niet ingaan tegen het beginsel van gelijke behandeling, een algemeen beginsel van het gemeenschapsrecht dat volgens vaste rechtspraak slechts wordt geschonden wanneer vergelijkbare situaties verschillend worden behandeld of verschillende situaties gelijk worden behandeld, tenzij een dergelijke behandeling objectief gerechtvaardigd is.

In dat verband kan het feit alleen dat één van de bij de mededingingsregeling betrokken ondernemingen de gelaakte feiten heeft erkend door als eerste de vragen van de Commissie te beantwoorden, geen objectieve reden zijn om deze verschillend te behandelen. De beoordeling van de mate waarin ondernemingen medewerking hebben verleend, kan immers niet afhankelijk zijn van louter toevallige factoren, zoals de volgorde waarin zij door de Commissie zijn ondervraagd. De medewerking van de betrokken ondernemingen moet vergelijkbaar worden geacht voorzover deze ondernemingen de Commissie in dezelfde fase van de administratieve procedure en onder vergelijkbare omstandigheden soortgelijke gegevens betreffende de aan hen verweten feiten hebben verstrekt.

( cf. punten 237, 245-246 )

15. De criteria coördinatie en samenwerking, die voorwaarden zijn voor onderling samenhangende gedragingen, dienen te worden verstaan in het licht van de in de verdragsbepalingen inzake de mededinging besloten voorstelling dat iedere ondernemer zelfstandig moet bepalen welk beleid hij op de gemeenschappelijke markt zal voeren en welke condities hij zijn klanten zal bieden.

( cf. punt 264 )

16. Verlaging van het bedrag van een geldboete is slechts gerechtvaardigd indien het gedrag van de betrokken onderneming de Commissie in staat heeft gesteld een inbreuk met minder moeilijkheden vast te stellen en in voorkomend geval daaraan een einde te maken. Wanneer een onderneming niet uitdrukkelijk verklaart dat zij het door de Commissie gestelde bestaan van onderling samenhangende gedragingen niet betwist, draagt zij niet bij tot een vergemakkelijking van de taak van de Commissie om inbreuken op de communautaire mededingingsregels vast te stellen en tegen te gaan.

( cf. punt 270 )