ARREST VAN HET HOF (TWEEDE KAMER) VAN 24 JUNI 1987. - MEVROUW BORRIE CLARKE TEGEN CHIEF ADJUDICATION OFFICER. - VERZOEK OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING, INGEDIEND DOOR DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER. - GELIJKE BEHANDELING OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID - ARTIKEL 4, LID 1, VAN RICHTLIJN NR. 79/7/EEG. - ZAAK 384/85.



Jurisprudentie 1987 bladzijde 02865



Samenvatting

Partijen

Overwegingen van het arrest

Beslissing inzake de kosten

Dictum



Trefwoorden

++++

SOCIALE POLITIEK - GELIJKE BEHANDELING VAN MANNEN EN VROUWEN OP GEBIED VAN SOCIALE ZEKERHEID - RICHTLIJN 79/7 - ARTIKEL*4, LID*1 - RECHTSTREEKSE WERKING - DRAAGWIJDTE

( RICHTLIJN 79/7 VAN DE RAAD, ARTIKEL*4, LID*1 )

Samenvatting

ARTIKEL*4, LID*1, VAN RICHTLIJN 79/7 VAN DE RAAD BETREFFENDE HET VERBOD VAN IEDERE DISCRIMINATIE OP GROND VAN GESLACHT OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID KON VANAF 23*DECEMBER*1984 WORDEN INGEROEPEN OM TE VERHINDEREN DAT EEN OUDERE, MET ARTIKEL*4, LID*1, STRIJDIGE NATIONALE BEPALING OOK NA DIE DATUM HAAR WERKING BEHIELD .

BIJ ONTBREKEN VAN PASSENDE MAATREGELEN TER UITVOERING VAN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN, HEBBEN VROUWEN RECHT OP DEZELFDE BEHANDELING EN OP TOEPASSING VAN DEZELFDE REGELING ALS MANNEN DIE IN EEN GELIJKE SITUATIE VERKEREN, WAARBIJ DIE REGELING, ZOLANG AAN GENOEMDE RICHTLIJN GEEN UITVOERING IS GEGEVEN, HET ENIG BRUIKBARE REFERENTIEKADER BLIJFT .

Partijen

IN ZAAK 384/85,

BETREFFENDE EEN VERZOEK AAN HET HOF KRACHTENS ARTIKEL 177 EEG-VERDRAG VAN DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER TE LONDEN, IN HET ALDAAR AANHANGIG GEDING TUSSEN

J . BORRIE CLARKE

EN

CHIEF ADJUDICATION OFFICER,

OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING OVER DE UITLEGGING VAN RICHTLIJN*79/7/EEG VAN DE RAAD VAN 19*DECEMBER*1978 BETREFFENDE DE GELEIDELIJKE TENUITVOERLEGGING VAN HET BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING VAN MANNEN EN VROUWEN OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID ( PB*1979, L*6, BLZ.*24 ),

WIJST

HET HOF VAN JUSTITIE ( TWEEDE KAMER ),

ADVOCAAT-GENERAAL : J.*L . DA CRUZ VILACA

GRIFFIER : H.*A . RUEHL, HOOFDADMINISTRATEUR

GELET OP DE OPMERKINGEN INGEDIEND DOOR :

- J.*BORRIE CLARKE, VERZOEKSTER IN HET HOOFDGEDING, VERTEGENWOORDIGD DOOR C.*STANBROOK EN L.*HAWKES, ADVOCATEN,

- HET VERENIGD KONINKRIJK, VERTEGENWOORDIGD DOOR F.*JACOBS, QC,

- DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN, VERTEGENWOORDIGD DOOR J.*CURRALL, LID VAN HAAR JURIDISCHE DIENST, ALS GEMACHTIGDE,

GEZIEN HET RAPPORT TER TERECHTZITTING EN TEN VERVOLGE OP DE MONDELINGE BEHANDELING VAN 19*MAART*1987,

GEHOORD DE CONCLUSIE VAN DE ADVOCAAT-GENERAAL TER TERECHTZITTING VAN 4*JUNI*1987,

HET NAVOLGENDE

ARREST

Overwegingen van het arrest

1 BIJ BESCHIKKING VAN 25 NOVEMBER 1985, INGEKOMEN TEN HOVE OP 29*NOVEMBER DAARAANVOLGEND, HEEFT DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER TE LONDEN KRACHTENS ARTIKEL*177 EEG-VERDRAG EEN PREJUDICIELE VRAAG GESTELD OVER DE UITLEGGING VAN ARTIKEL*4 VAN RICHTLIJN*79/7 VAN DE RAAD VAN 19*DECEMBER 1978 BETREFFENDE DE GELEIDELIJKE TENUITVOERLEGGING VAN HET BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING VAN MANNEN EN VROUWEN OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID ( PB*1979, L*6, BLZ.*24 ), TEN EINDE TE VERNEMEN OF DEZE BEPALING MOET WORDEN GEACHT IN HET VERENIGD KONINKRIJK RECHTSTREEKSE WERKING TE HEBBEN VANAF 22*DECEMBER 1984, DE DATUM WAAROP DE LID-STATEN DE TER UITVOERING VAN DE RICHTLIJN NOODZAKELIJKE MAATREGELEN HADDEN MOETEN TREFFEN .

2 DE VRAAG IS GEREZEN IN EEN GESCHIL IN HOGER BEROEP TUSSEN J.*BORRIE CLARKE EN DE CHIEF ADJUDICATION OFFICER, MET BETREKKING TOT DE VRAAG OF ARTIKEL*4, LID*1, VAN VOORNOEMDE RICHTLIJN ERAAN IN DE WEG STAAT DAT EEN DISCRIMINEREND VOORSCHRIFT, DAT IS INGETROKKEN VOOR 22*DECEMBER 1984 - DE DATUM WAAROP DE TERMIJN VERSTREEK WAARBINNEN DE LID-STATEN ZICH NAAR DE RICHTLIJN HADDEN MOETEN VOEGEN - NA DIE DATUM HAAR WERKING BEHOUDT OP GROND VAN NATIONALE OVERGANGSBEPALINGEN DIE WERDEN VASTGESTELD BIJ DE INVOERING VAN EEN NIEUWE INVALIDITEITSUITKERING .

3 BLIJKENS HET DOSSIER WERD AAN BORRIE CLARKE IN APRIL*1983 DE TOEKENNING VAN EEN NIET OP PREMIEBETALING BERUSTEND INVALIDITEITSPENSIOEN ( NON-CONTRIBUTORY INVALIDITY PENSION, HIERNA : NCIP ) GEWEIGERD OP GROND VAN EEN VOORWAARDE MET BETREKKING TOT HAAR GESCHIKTHEID VOOR HET VERRICHTEN VAN NORMALE HUISHOUDELIJKE WERKZAAMHEDEN; DEZE VOORWAARDE GOLD NIET VOOR PERSONEN VAN HET ANDERE GESLACHT . HET NCIP WERD MET INGANG VAN 29*NOVEMBER 1984 AFGESCHAFT . ER WERD EEN NIEUWE INVALIDITEITSUITKERING ( SEVERE DISABLEMENT ALLOWANCE ) INGEVOERD, WAARVOOR MANNEN EN VROUWEN ONDER GELIJKE VOORWAARDEN IN AANMERKING KOMEN . DE INVOERING VAN DEZE UITKERING WEGENS ERNSTIGE INVALIDITEIT WAS NORMALITER VOORZIEN VOOR 29*NOVEMBER 1985 . OP GROND VAN ARTIKEL*20, LID*1, VAN DE SOCIAL SECURITY ( SEVERE DISABLEMENT ALLOWANCE ) REGULATIONS 1984 ( HIERNA : DE OVERGANGSBEPALINGEN ) KWAMEN DEGENEN DIE RECHT HADDEN OP HET OUDE NCIP VANAF 29*NOVEMBER 1984 EVENWEL AUTOMATISCH IN AANMERKING VOOR DE NIEUWE INVALIDITEITSUITKERING, ZONDER DAT ZIJ HOEFDEN AAN TE TONEN DAT ZIJ AAN DE NIEUWE VOORWAARDEN VOLDEDEN . VOOR HET AUTOMATISCHE RECHT OP DE NIEUWE UITKERING UIT HOOFDE VAN DEZE OVERGANGSBEPALINGEN GOLDEN DERHALVE DEZELFDE CRITERIA ALS VOOR HET RECHT OP HET OUDE NCIP .

4 VOLGENS BORRIE CLARKE LEIDEN VOORNOEMDE OVERGANGSBEPALINGEN ERTOE, DAT DE DISCRIMINERENDE GRONDSLAG VAN HET RECHT OP HET OUDE NCIP BEHOUDEN BLIJFT VOOR HET AUTOMATISCHE RECHT OP DE NIEUWE INVALIDITEITSUITKERING . ZIJ STELT DAT ZIJ OP GROND VAN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN SINDS 22*DECEMBER 1984 RECHT HEEFT OP DE UITKERING WEGENS ERNSTIGE INVALIDITEIT, ZONDER TE BEHOEVEN AAN TE TONEN DAT ZIJ VOLDOET AAN DE AANVULLENDE VOORWAARDE BETREFFENDE HAAR GESCHIKTHEID VOOR HET VERRICHTEN VAN NORMALE HUISHOUDELIJKE WERKZAAMHEDEN, DIE UITSLUITEND GELDT VOOR GEHUWDE VROUWEN DIE BIJ HUN ECHTGENOOT WONEN . VOLGENS DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK DAARENTEGEN HADDEN DE OVERGANGSBEPALINGEN TOT DOEL, PERSONEN DIE IN AANMERKING KWAMEN VOOR HET OUDE NCIP, RECHT TE GEVEN OP DE NIEUWE UITKERING ZONDER DAT ZIJ AAN DE NIEUWE VOORWAARDEN BEHOEFDEN TE VOLDOEN, TEN EINDE GEEN AFBREUK TE DOEN AAN HET GEWETTIGD VERTROUWEN VAN DEZE PERSONEN, DAT ZIJ DOOR DE NIEUWE REGELING HUN UITKERING NIET ZOUDEN VERLIEZEN .

5 BLIJKENS HET DOSSIER WORDT NIET BETWIST DAT DE BETROKKEN BEPALINGEN, WAARONDER OOK DE OVERGANGSBEPALINGEN BETREFFENDE DE UITKERING WEGENS ERNSTIGE INVALIDITEIT, IN STRIJD ZIJN MET HET IN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN NEERGELEGDE BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING .

6 DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER, OORDELENDE DAT DE STREKKING VAN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN OP DIT PUNT ONDUIDELIJK IS, HEEFT BESLOTEN DE BEHANDELING VAN DE ZAAK TE SCHORSEN EN HET HOF TE VERZOEKEN OM EEN PREJUDICIELE BESLISSING OVER DE VOLGENDE VRAAG :

"HEEFT ARTIKEL*4, LID*1, VAN RICHTLIJN 79/7/EEG VAN DE RAAD RECHTSTREEKSE WERKING IN DIE ZIN, DAT EEN VROUW SINDS 22*DECEMBER 1984 AANSPRAAK KAN MAKEN OP EEN INVALIDITEITSUITKERING, OP GROND DAT ZIJ VOOR DIE DATUM VOLDEED AAN DE VOORWAARDEN WAARONDER EEN MAN AANSPRAAK KON MAKEN OP DIE UITKERING, OOK AL VOLDEED ZIJ VOOR DIE DATUM NIET TEVENS AAN EEN AANVULLENDE VOORWAARDE, DIE KRACHTENS DE NATIONALE WETTELIJKE REGELING ALLEEN GOLD VOOR EEN CATEGORIE VROUWEN WAARTOE ZIJ BEHOORDE ?"

7 VOOR EEN NADERE UITEENZETTING VAN DE IN GEDING ZIJNDE NATIONALE BEPALINGEN EN DE BIJ HET HOF INGEDIENDE OPMERKINGEN WORDT VERWEZEN NAAR HET RAPPORT TER TERECHTZITTING . DEZE ELEMENTEN VAN HET DOSSIER WORDEN HIERNA SLECHTS WEERGEGEVEN, VOOR ZOVER DIT VOOR DE REDENERING VAN HET HOF NOODZAKELIJK IS .

8 MET DE GESTELDE VRAAG WENST DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER IN HOOFDZAAK TE VERNEMEN, OF PARTICULIEREN ZICH IN EEN LID-STAAT KUNNEN BEROEPEN OP ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN, TEN EINDE TE VERHINDEREN DAT EEN MET ARTIKEL*4, LID*1, STRIJDIGE NATIONALE BEPALING VAN VOOR 22*DECEMBER 1984 - DE DATUM WAAROP DE DOOR DE RICHTLIJN VOORGESCHREVEN TERMIJN VERSTREEK - OOK NA DIE DATUM HAAR WERKING BEHOUDT, EN, ZO JA, OF DE BETROKKEN VROUWEN VANAF DIE DATUM ONDER DEZELFDE VOORWAARDEN ALS MANNEN AANSPRAAK KUNNEN MAKEN OP EEN UITKERING .

9 GELIJK HET HOF OORDEELDE IN ZIJN ARRESTEN VAN 4*DECEMBER 1986 ( ZAAK 71/85, FNV, JURISPR.*1986, BLZ.*0000 ) EN 24*MAART 1987 ( ZAAK 286/85, MC*DERMOTT EN COTTER, JURISPR.*1987, BLZ.*0000 ), IS ARTIKEL*4, LID*1, ZOWEL OP ZICHZELF BESCHOUWD ALS GEZIEN IN VERBAND MET HET DOEL EN DE INHOUD VAN DE RICHTLIJN, VOLDOENDE NAUWKEURIG OM DOOR EEN JUSTITIABELE TE KUNNEN WORDEN INGEROEPEN EN DOOR DE RECHTER TE KUNNEN WORDEN TOEGEPAST . BOVENDIEN LAAT ARTIKEL*5 VAN DE RICHTLIJN DE LID-STATEN WELISWAAR EEN ZEKERE BEOORDELINGSVRIJHEID TEN AANZIEN VAN DE MIDDELEN, MAAR IS HET WEL VERBINDEND TEN AANZIEN VAN HET RESULTAAT DAT MET DEZE MIDDELEN MOET WORDEN BEREIKT, TE WETEN DE INTREKKING VAN ALLE MET HET BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING STRIJDIGE BEPALINGEN .

10 BOVENDIEN MOET EROP WORDEN GEWEZEN, DAT DE RICHTLIJN NIET VOORZIET IN UITZONDERINGEN OP HET IN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN NEERGELEGDE BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING, OP GROND WAARVAN OUDERE NATIONALE BEPALINGEN HUN DISCRIMINERENDE WERKING ZOUDEN MOGEN BEHOUDEN . BIJGEVOLG MAG EEN LID-STAAT NA 23*DECEMBER 1984 GEEN ONGELIJKE BEHANDELINGEN LATEN VOORTDUREN DIE TE WIJTEN ZIJN AAN DE OMSTANDIGHEID, DAT DE AAN HET ONTSTAAN VAN HET RECHT OP UITKERING VERBONDEN VOORWAARDEN REEDS VOOR DIE DATUM GOLDEN . DE OMSTANDIGHEID DAT DIE ONGELIJKE BEHANDELINGEN VOORTVLOEIEN UIT OVERGANGSBEPALINGEN DIE WERDEN VASTGESTELD BIJ DE INVOERING VAN EEN NIEUWE UITKERING, LEIDT NIET TOT EEN ANDERE BEOORDELING .

11 HIERUIT VOLGT DAT ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN DE LID-STATEN GEENSZINS DE BEVOEGDHEID GEEFT OM DE TOEPASSING VAN HET BEGINSEL VAN GELIJKE BEHANDELING BINNEN ZIJN EIGEN WERKINGSSFEER AAN VOORWAARDEN OF BEPERKINGEN TE BINDEN, EN DAT DEZE BEPALING VOLDOENDE NAUWKEURIG EN ONVOORWAARDELIJK IS OM, OOK ZONDER PASSENDE UITVOERINGSMAATREGELEN, VANAF 23*DECEMBER 1984 DOOR PARTICULIEREN VOOR DE NATIONALE RECHTER TE KUNNEN WORDEN INGEROEPEN TEN EINDE DE TOEPASSING VAN IEDERE MET DAT ARTIKEL STRIJDIGE NATIONALE BEPALING TE BELETTEN .

12 UIT VOORNOEMDE ARRESTEN VAN 4*DECEMBER 1986 EN 24*MAART 1987 BLIJKT VOORTS, DAT VROUWEN OP GROND VAN ARTIKEL*4, LID*1, VAN DE RICHTLIJN VANAF 23*DECEMBER 1984 RECHT HEBBEN OP DEZELFDE BEHANDELING EN OP TOEPASSING VAN DEZELFDE REGELING ALS MANNEN DIE IN EEN GELIJKE SITUATIE VERKEREN, WAARBIJ DIE REGELING, ZOLANG AAN DE RICHTLIJN GEEN JUISTE UITVOERING IS GEGEVEN, HET ENIG BRUIKBARE REFERENTIEKADER BLIJFT . IN CASU BETEKENT DIT, DAT INDIEN EEN MAN DIE IN EEN GELIJKE SITUATIE VERKEERDE ALS EEN VROUW, OP GROND VAN VOORNOEMDE OVERGANGSBEPALINGEN VANAF 23*DECEMBER 1984 AUTOMATISCH RECHT HAD OP DE NIEUWE INVALIDITEITSUITKERING, ZONDER DAT HIJ ZIJN RECHTEN OPNIEUW BEHOEFDE AAN TE TONEN, DE VROUW EVENEENS RECHT HAD OP DIE UITKERING, ZONDER DAT ZIJ BEHOEFDE TE VOLDOEN AAN EEN AANVULLENDE VOORWAARDE DIE VOOR DIE DATUM UITSLUITEND VOOR GEHUWDE VROUWEN GOLD .

13 MITSDIEN MOET OP DE GESTELDE VRAAG WORDEN GEANTWOORD DAT ARTIKEL*4, LID*1, VAN RICHTLIJN 79/7 VAN DE RAAD VAN 19*DECEMBER 1978, DAT IEDERE DISCRIMINATIE OP GROND VAN GESLACHT OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID VERBIEDT, VANAF 23*DECEMBER 1984 KON WORDEN INGEROEPEN OM TE VERHINDEREN DAT EEN OUDERE, MET ARTIKEL*4, LID*1, STRIJDIGE NATIONALE BEPALING OOK NA DIE DATUM HAAR WERKING BEHIELD . BIJ ONTBREKEN VAN PASSENDE MAATREGELEN TER UITVOERING VAN GENOEMD ARTIKEL HEBBEN VROUWEN RECHT OP DEZELFDE BEHANDELING EN OP TOEPASSING VAN DEZELFDE REGELING ALS MANNEN DIE IN EEN GELIJKE SITUATIE VERKEREN, WAARBIJ DIE REGELING, ZOLANG AAN GENOEMDE RICHTLIJN GEEN UITVOERING IS GEGEVEN, HET ENIG BRUIKBARE REFERENTIEKADER BLIJFT .

Beslissing inzake de kosten

KOSTEN

14 DE KOSTEN DOOR DE REGERING VAN HET VERENIGD KONINKRIJK EN DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN WEGENS INDIENING HUNNER OPMERKINGEN BIJ HET HOF GEMAAKT, KUNNEN NIET VOOR VERGOEDING IN AANMERKING KOMEN . TEN AANZIEN VAN DE PARTIJEN IN HET HOOFDGEDING IS DE PROCEDURE ALS EEN ALDAAR GEREZEN INCIDENT TE BESCHOUWEN, ZODAT DE NATIONALE RECHTERLIJKE INSTANTIE OVER DE KOSTEN HEEFT TE BESLISSEN .

Dictum

HET HOF VAN JUSTITIE ( TWEEDE KAMER ),

UITSPRAAK DOENDE OP DE DOOR DE SOCIAL SECURITY COMMISSIONER TE LONDEN BIJ BESCHIKKING VAN 25*NOVEMBER 1985 GESTELDE VRAAG, VERKLAART VOOR RECHT :

ARTIKEL*4, LID*1, VAN RICHTLIJN*79/7 VAN DE RAAD VAN 19*DECEMBER 1978, DAT IEDERE DISCRIMINATIE OP GROND VAN GESLACHT OP HET GEBIED VAN DE SOCIALE ZEKERHEID VERBIEDT, KON VANAF 23*DECEMBER 1984 WORDEN INGEROEPEN OM TE VERHINDEREN DAT EEN OUDERE, MET ARTIKEL*4, LID*1, STRIJDIGE NATIONALE BEPALING OOK NA DIE DATUM HAAR WERKING BEHIELD . BIJ ONTBREKEN VAN PASSENDE MAATREGELEN TER UITVOERING VAN GENOEMD ARTIKEL HEBBEN VROUWEN RECHT OP DEZELFDE BEHANDELING EN OP TOEPASSING VAN DEZELFDE REGELING ALS MANNEN DIE IN EEN GELIJKE SITUATIE VERKEREN, WAARBIJ DIE REGELING, ZOLANG AAN GENOEMDE RICHTLIJN GEEN UITVOERING IS GEGEVEN, HET ENIG BRUIKBARE REFERENTIEKADER BLIJFT .