Zaak C‑248/16

Austria Asphalt GmbH & Co OG

tegen

Bundeskartellanwalt

(verzoek om een prejudiciële beslissing, ingediend door het Oberste Gerichtshof)

„Prejudiciële verwijzing – Mededinging – Concentratie van ondernemingen – Verordening (EG) nr. 139/2004 – Artikel 3, lid 1, onder b), en lid 4 – Werkingssfeer – Begrip ‚concentratie’ – Wijziging van de aard van de zeggenschap over een bestaande onderneming van uitsluitend naar gezamenlijk – Oprichting van een gemeenschappelijke onderneming die duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervult”

Samenvatting – Arrest van het Hof (Vijfde kamer) van 7 september 2017

Concentraties van ondernemingen – Begrip – Omvorming van een onderneming met uitsluitende zeggenschap in een gemeenschappelijke onderneming – Daaronder begrepen – Voorwaarden – Gemeenschappelijke onderneming die duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervult

(Verordening nr. 139/2004 van de Raad, art. 3)

Wat de doelstellingen betreft die worden nagestreefd met verordening nr. 139/2004, blijkt uit de overwegingen 5, 6 en 8 dat deze beoogt ervoor te zorgen dat herstructureringen van ondernemingen de mededinging niet blijvend schaden. Zoals blijkt uit overweging 20 van die verordening, moet het begrip „concentratie” derhalve aldus worden gedefinieerd dat het betrekking heeft op transacties die een blijvende wijziging in de zeggenschap over de betrokken ondernemingen en derhalve in de structuur van de markt teweegbrengen. Gemeenschappelijke ondernemingen moeten dan ook binnen het werkingssfeer van die verordening vallen als zij duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervullen.

Zoals de advocaat-generaal heeft opgemerkt in punt 28 van haar conclusie, wordt in dit verband in de overwegingen van verordening nr. 139/2004 geen onderscheid gemaakt naargelang de onderneming in casu nieuw is opgericht als gevolg van de betrokken transactie, dan wel al bestond en tot dan toe onder de uitsluitende zeggenschap van een groep stond en nu onder gezamenlijke zeggenschap van meerdere ondernemingen komt te vallen. Dat hier geen onderscheid wordt gemaakt, wordt geheel en al gerechtvaardigd door het feit dat, hoewel de Commissie toezicht moet houden op de oprichting van een gemeenschappelijke onderneming met het oog op de gevolgen ervan voor de structuur van de markt, het ontstaan van dergelijke gevolgen afhangt van het daadwerkelijk betreden van de markt door een dergelijke gemeenschappelijke onderneming, dat wil zeggen van een onderneming die duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervult. Artikel 3 van deze verordening ziet dus slechts op gemeenschappelijke ondernemingen voor zover de oprichting ervan een duurzaam effect op de structuur van de markt met zich meebrengt.

Gelet op het voorgaande dient op de vraag te worden geantwoord dat artikel 3 van verordening nr. 139/2004 aldus moet worden uitgelegd dat een concentratie slechts tot stand komt na de wijziging van de aard van de zeggenschap die wordt uitgeoefend over een bestaande onderneming van een uitsluitende in een gezamenlijke zeggenschap, indien de gemeenschappelijke onderneming die uit een dergelijke concentratie voortkomt, duurzaam alle functies van een zelfstandige economische eenheid vervult.

(zie punten 21‑25, 35)