Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

++++

1. Steunmaatregelen van de staten ° Voorgenomen steunmaatregelen ° Onderzoek door Commissie ° Vooronderzoek en contradictoire procedure ° Verenigbaarheid met gemeenschappelijke markt van steunmaatregel voor uitvoer van boeken, die cultureel doel dient, doch consequenties kan hebben, die indruisen tegen specifieke verdragsbepalingen, met name op gebied van mededinging ° Beoordelingsproblemen ° Verplichting van Commissie om contradictoire procedure in te leiden ° Verplichting voor concurrenten van steun ontvangende onderneming om in administratieve procedure precieze gegevens te verstrekken ° Geen

(EEG-Verdrag, art. 85 e.v., en 93, leden 2 en 3)

2. Beroep tot nietigverklaring ° Middelen ° Middelen die door klager kunnen worden aangevoerd tegen beschikking van Commissie waarbij nationale steunmaatregel na enkel vooronderzoek met gemeenschappelijke markt verenigbaar wordt verklaard ° Regel dat klacht moet overeenstemmen met verzoekschrift ° Geen

3. Steunmaatregelen van de staten ° Voorgenomen steunmaatregelen ° Geen aanmelding ° Uitvoering vóór definitieve beschikking van Commissie ° Verplichting van Commissie, gebruik te maken van bevoegdheid om opschorting van betaling en terugvordering van reeds betaalde bedragen te gelasten ° Geen

(EEG-Verdrag, art. 93, lid 3)

Samenvatting

1. De procedure van artikel 93, lid 2, van het Verdrag wordt noodzakelijk wanneer de Commissie op ernstige problemen stuit bij de beoordeling van de vraag of een steunmaatregel verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt. In geval van een positieve beslissing over een steunmaatregel voor de uitvoer van boeken, die een cultureel doel dient, mag de Commissie zich dus slechts tot het in artikel 93, lid 3, bedoelde vooronderzoek beperken, indien zij na een eerste onderzoek tot de overtuiging kan komen dat die maatregel verenigbaar is met het Verdrag. Brengt het eerste onderzoek de Commissie echter tot de tegenovergestelde conclusie of heeft zij niet alle problemen weten op te lossen die zich bij de beoordeling van de verenigbaarheid van de steunmaatregel met de gemeenschappelijke markt voordoen, dan is zij verplicht alle nodige adviezen in te winnen en hiertoe de procedure van artikel 93, lid 2, in te leiden.

Aangezien de Commissie de samenhang tussen de artikelen 92 en 93 en andere verdragsbepalingen dient te respecteren, in het bijzonder wanneer deze andere bepalingen eveneens een niet-vervalste mededinging binnen de gemeenschappelijke markt tot doel hebben, dient zij, indien zij zich tot een vooronderzoek wil beperken, op basis van een economische analyse van de situatie tot de overtuiging te komen, dat de ontvanger van de steun zich niet in een situatie bevindt die in strijd is met de artikelen 85 en 86 van het Verdrag, ook al is de vraag van een eventuele schending van de artikelen 85 en 86 van het Verdrag in de haar voorgelegde klacht niet expliciet aan de orde gesteld.

De Commissie kan niet met een beroep op de omstandigheid dat in de klacht precieze gegevens ontbreken over de marktverhoudingen, haar beslissing rechtvaardigen om ondanks de problemen bij de beoordeling van de verenigbaarheid van de gewraakte steunmaatregel met de gemeenschappelijke markt, de procedure van artikel 93, lid 2, in te leiden. Van de concurrenten van de ondernemingen die een niet-aangemelde staatssteun genieten, kan men immers niet verlangen dat zij gegevens verstrekken waartoe zij in de meeste gevallen geen toegang hebben en die zij slechts via de Commissie kunnen verkrijgen, wanneer deze tegenover de Lid-Staten gebruik maakt van haar onderzoeksbevoegdheid.

2. Wanneer de Commissie, nadat bij haar een klacht is ingediend over een door een Lid-Staat aan een onderneming toegekende steun, een beschikking geeft waarbij die steun op grond van enkel een vooronderzoek verenigbaar wordt verklaard met de gemeenschappelijke markt, dat wil zeggen zonder dat een contradictoire procedure is ingeleid en zonder dat de klager het recht is gegeven diens standpunt naar voren te brengen over alle vaststaande gegevens van het dossier, met name over de aanvullende gegevens van de betrokken regering, kan niet worden verlangd dat de klager zich in zijn beroep tot nietigverklaring van die beschikking aan de regel houdt dat de in de administratieve fase aangevoerde middelen strikt moeten overeenstemmen met die welke in het verzoekschrift zijn geformuleerd.

3. Wanneer de Commissie een nationale steunmaatregel onderzoekt die is toegekend zonder tevoren in het stadium van ontwerp bij haar te zijn aangemeld, is zij niet verplicht de betrokken Lid-Staat bij wijze van bewarende maatregel te gelasten, de betaling van de steun op te schorten, evenmin als zij is gehouden om terugvordering van de reeds betaalde steun te verlangen, nu het achterwege blijven van aanmelding op zich niet volstaat een steunmaatregel onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt te verklaren.

Deze aan de Commissie gelaten beoordelingsvrijheid botst niet met de rechtstreekse werking van het in de laatste zin van artikel 93, lid 3, van het Verdrag geformuleerde uitvoeringsverbod, krachtens hetwelk de nationale rechter, voor wie een beroep is ingesteld tegen handelingen ter uitvoering van de steunmaatregel, deze ongeldig moet verklaren. Er is immers een fundamenteel verschil tussen de centrale en exclusieve rol die de artikelen 92 en 93 voorbehouden aan de Commissie, die moet onderzoeken of de steunmaatregel verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, zelfs wanneer de Lid-Staat het verbod van artikel 93, lid 3, schendt, en de rol van de nationale rechterlijke instanties, die hangende de eindbeslissing van de Commissie, de rechten van de justitiabelen moeten beschermen tegenover een eventuele miskenning van dat verbod door de nationale autoriteiten, welke miskenning de eindbeslissing van de Commissie onverlet laat.