Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Milieu – Afvalstoffen – Richtlijn 75/442 – Begrip – Stof waarvan men zich ontdoet – Dierlijke mest – Daarvan uitgesloten – Voorwaarden – Kadavers van fokdieren die op bedrijf zijn gestorven – Daaronder begrepen

(Richtlijn 75/442 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 91/156, art. 1, sub a)

2. Milieu – Afvalstoffen – Richtlijn 75/442 – „Ander voorschrift” in zin van artikel 2, lid 1, sub b – Communautaire of nationale voorschriften – Voorwaarden

(Richtlijn 75/442 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 91/156, art. 2, lid 1, sub b)

3. Milieu – Milieueffectbeoordeling van bepaalde projecten – Richtlijn 85/337 – Onderwerping aan beoordeling van projecten die tot in bijlage II genoemde categorieën behoren – Beoordelingsvrijheid van lidstaten – Omvang en grenzen

(Richtlijn 85/337 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/11, art. 2, lid 1, 4, lid 2, en bijlage II)

4. Milieu – Bescherming van water tegen verontreiniging door nitraten uit agrarische bronnen – Richtlijn 91/676 – Werkingssfeer – Dierlijke mest – Daaronder begrepen – Gebruik van dierlijke mest als landbouwmeststof – Uitsluiting van beschermingsregeling voor grondwater, die is ingevoerd bij richtlijn 80/68

(Richtlijnen van de Raad 80/68, art. 5, en 91/676)

Samenvatting

1. De werkingssfeer van het begrip „afvalstof” in de zin van richtlijn 75/442 betreffende afvalstoffen, zoals gewijzigd bij richtlijn 91/156, hangt af van de betekenis van de term „zich ontdoen” als bedoeld in artikel 1, sub a, eerste alinea, van deze richtlijn.

In bepaalde situaties vormen goederen, materialen of grondstoffen die worden verkregen door delving of bij een productieproces zonder dat die handelingen in de eerste plaats op de winning daarvan zijn gericht, mogelijk niet een residu, doch wel een bijproduct waarvan de onderneming zich niet wil „ontdoen” in de zin van deze bepaling, maar dat zij in een later stadium, in voor haar gunstige omstandigheden, wil exploiteren of op de markt brengen zonder voorafgaande bewerking. In dat geval worden de bepalingen van deze richtlijn, die zijn bedoeld ter verzekering van de verwijdering of nuttige toepassing van afvalstoffen, niet toegepast op goederen, materialen of grondstoffen die, los van enige bewerking, economisch gezien de waarde van producten hebben en als zodanig zijn onderworpen aan de wettelijke regeling die op deze producten van toepassing is, mits hun hergebruik niet slechts mogelijk maar zeker is, zonder voorafgaande bewerking en als voortzetting van het productieproces.

Derhalve is in dezelfde omstandigheden dierlijke mest niet als afvalstof aan te merken indien hij als bodemmeststof rechtmatig op of in naar behoren geïdentificeerde gronden wordt gebracht en de opslag ervan tot de voor deze bemestingsactiviteiten vereiste hoeveelheid wordt beperkt. Dat deze mest niet wordt gebruikt op de gronden van het landbouwbedrijf dat hem heeft voortgebracht, maar voor de behoeften van andere marktdeelnemers, doet daaraan niet af.

Kadavers van fokdieren die op het bedrijf zijn gestorven, zonder voor menselijke consumptie te zijn geslacht, kunnen echter in geen geval worden gebruikt onder zodanige voorwaarden dat de definitie van afvalstoffen in de zin van deze richtlijn daarop niet van toepassing zou zijn. De houder van deze kadavers is wel degelijk verplicht zich ervan te ontdoen, zodat deze materialen als afvalstoffen zijn aan te merken.

(cf. punten 57‑58, 60-62, 64)

2. Het begrip „ander voorschrift” in artikel 2, lid 1, sub b, van richtlijn 75/442 betreffende afvalstoffen, zoals gewijzigd bij richtlijn 91/156, kan zowel betrekking hebben op communautaire als op nationale voorschriften die een in deze bepaling genoemde categorie afvalstoffen betreffen, mits deze communautaire dan wel nationale voorschriften het beheer van die afvalstoffen als zodanig regelen en ten minste een niveau van milieubescherming opleveren dat gelijkwaardig is aan dat van deze richtlijn.

(cf. punt 69)

3. Artikel 4, lid 2, van richtlijn 85/337 betreffende de milieueffectbeoordeling van bepaalde openbare en particuliere projecten, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/11, bepaalt dat de lidstaten door middel van een onderzoek per geval of aan de hand van door hen vastgestelde drempelwaarden of criteria, bepalen of de in bijlage II bij deze richtlijn genoemde projecten aan een milieueffectbeoordeling moeten worden onderworpen. Deze bepaling heeft in wezen dezelfde strekking als artikel 4, lid 2, van richtlijn 85/337, in de oorspronkelijke versie ervan. Zij wijzigt niet de algemene regel van artikel 2, lid 1, van deze richtlijn, dat de projecten die een aanzienlijk milieueffect kunnen hebben, met name gezien hun aard, omvang of ligging, worden onderworpen aan een beoordeling van die effecten.

(cf. punten 91‑92)

4. Het stelsel inzake bescherming van water tegen verontreiniging door dierlijke mest berust op gemeenschapsniveau niet op richtlijn 80/68 betreffende de bescherming van het grondwater tegen verontreiniging veroorzaakt door de lozing van bepaalde gevaarlijke stoffen, maar op richtlijn 91/676 inzake de bescherming van water tegen verontreiniging door nitraten uit agrarische bronnen. Laatstgenoemde richtlijn ziet immers specifiek op de strijd tegen waterverontreiniging die het gevolg is van het opbrengen of lozen van dierlijke mest en van een buitensporig gebruik van meststoffen. Het beschermingsstelsel waarin zij voorziet, omvat nauwkeurige beheersmaatregelen die de lidstaten aan de landbouwers moeten opleggen en die rekening houden met de meer of minder kwetsbare aard van de omgeving waarin de mest terechtkomt. Werd artikel 5 van richtlijn 80/68 evenwel aldus uitgelegd dat de lidstaten elk gebruik van dierlijke mest als landbouwmeststof aan een voorafgaand onderzoek – met inbegrip van met name een hydrogeologische studie – moeten onderwerpen, dan zou de beschermingsregeling van richtlijn 80/68 gedeeltelijk in de plaats komen van de specifiek bij richtlijn 91/676 ingevoerde regeling.

(cf. punten 101‑102)