Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Steunmaatregelen van de staten - Onderzoek door Commissie - Steun van geringe omvang - Mededeling van Commissie inzake de-minimissteun - Verplichting tot voorafgaande aanmelding - Geen - Verplichting om in geval van twijfel over verenigbaarheid alle gegevens te verstrekken die beroep op de-minimisregel kunnen rechtvaardigen - Omvang

[EG-Verdrag art. 5 en 93 (thans art. 10 EG en 88 EG) en art. 92 (thans, na wijziging, art. 87 EG); mededeling 96/C 68/96 van de Commissie]

2. Steunmaatregelen van de staten - Steunverkrijgers die niet degenen zijn die subsidie ontvangen - Subsidie uitgekeerd aan tankstations die door clausules inzake prijsbeheer aan oliemaatschappijen zijn gebonden - Steun toegekend aan aardoliemaatschappijen

[EG-Verdrag art. 92, lid 1 (thans, na wijziging, art. 87, lid 1, EG)]

3. Steunmaatregelen van de staten - Beschikking van Commissie waarin zij vaststelt dat steun onverenigbaar is met gemeenschappelijke markt, en intrekking gelast - Draagwijdte - Herstel van vroegere toestand

[EG-Verdrag art. 93, lid 2, eerste alinea (thans art. 88, lid 2, eerste alinea, EG)]

4. Steunmaatregelen van de staten - Terugvordering van onwettige steun - Toepassing van nationaal recht - Voorwaarden en grenzen

[EG-Verdrag art. 93, lid 2, eerste alinea (thans art. 88, lid 2, eerste alinea, EG)]

5. Steunmaatregelen van de staten - Terugvordering van onwettige steun - Berekening van terug te vorderen bedrag en vaststelling van degenen aan wie bevel tot terugbetaling moet worden gericht - Moeilijkheden ondervonden door staat - Verplichte samenwerking van Commissie en lidstaat - Omvang

[EG-Verdrag art. 5 en 93, lid 2 (thans art. 10 EG en 88, lid 2, EG)]

Samenvatting

1. De lidstaten mogen weliswaar volgens mededeling 96/C 68/06 van de Commissie inzake de-minimissteun onder bepaalde voorwaarden steun van geringe omvang - als zodanig geïdentificeerd volgens objectieve criteria - verlenen zonder zich aan de verplichting van voorafgaande aanmelding te onderwerpen, doch de lidstaat die voornemens is dergelijke steun te verlenen, moet de Commissie alle gegevens verstrekken die het beroep op de de-minimisregel kunnen rechtvaardigen, juist voor het geval dat de Commissie twijfels heeft over de verenigbaarheid van de steun met de gemeenschappelijke markt en dus over de eerbiediging van de in de mededeling gestelde voorwaarden. Deze plicht tot het verstrekken van informatie vloeit voort uit de in artikel 5 van het Verdrag (thans artikel 10 EG) neergelegde algemene verplichting van de lidstaten tot loyale samenwerking met de Commissie.

Als een lidstaat de Commissie niet de verlangde gegevens verstrekt of haar slechts gedeeltelijke gegevens verstrekt, moet de wettigheid van de door de Commissie gegeven beschikking, met name gelet op de motiveringsplicht, dan ook worden beoordeeld aan de hand van de gegevens waarover de Commissie beschikte op het ogenblik waarop zij haar beschikking gaf.

Bijgevolg kan een lidstaat de wettigheid van een dergelijke beschikking niet betwisten met een beroep op gegevens waarvan hij de Commissie niet gedurende de administratieve procedure in kennis heeft gesteld. Dit geldt a fortiori wanneer een lidstaat heeft geweigerd te antwoorden op een uitdrukkelijk verzoek van de Commissie om inlichtingen.

( cf. punten 48-49, 76 )

2. Ingevolge artikel 92, lid 1, van het Verdrag (thans, na wijziging, artikel 87, lid 1, EG) worden onder meer als steunmaatregelen beschouwd maatregelen die, in verschillende vormen, de lasten verlichten die normaliter op het budget van een onderneming drukken en daardoor - zonder subsidies in de strikte zin van het woord te zijn - van gelijke aard zijn en identieke gevolgen hebben. Deze bepaling maakt in dit opzicht geen onderscheid naar de redenen of doeleinden van de maatregelen van de staten, doch ziet naar de gevolgen ervan.

De steun die door een lidstaat wordt uitgekeerd aan tankstations teneinde het economisch verlies te verminderen dat deze naar aanleiding van een verhoging van de accijnzen op olieproducten te dragen hebben, vormt steun aan de oliemaatschappijen indien de tankstations aan die maatschappijen zijn gebonden door clausules inzake prijsbeheer die erop gericht zijn te vermijden dat zij vanwege de verhoging van de brandstofprijs na de accijnsverhoging, hun omzet zien dalen. De aan deze tankstations uitgekeerde steun heeft immers tot gevolg, dat de lasten worden verlicht die normaliter zouden hebben gedrukt op de begroting van de oliemaatschappijen die zich erom bekommeren hun concurrentiepositie ten aanzien van de nationale of internationale marktontwikkeling te handhaven. Dergelijke steun heeft dus economische consequenties voor de betrokken maatschappijen omdat hij in ieder geval tot gevolg heeft dat die oliemaatschappijen worden vrijgesteld van hun verplichting geheel of ten dele de kosten te dragen van de prijsverlaging aan de pomp die door hun distributeur was toegepast om verlies van een marktaandeel te voorkomen.

( cf. punten 60-63, 66 )

3. Artikel 93, lid 2, eerste alinea, van het Verdrag (thans artikel 87, lid 2, eerste alinea, EG) bepaalt dat wanneer de Commissie vaststelt dat een steunmaatregel door een staat of met staatsmiddelen bekostigd niet verenigbaar is met de gemeenschappelijke markt, zij bepaalt dat de betrokken staat die steunmaatregel moet opheffen of wijzigen binnen de door haar vast te stellen termijn. De verplichting voor een lidstaat tot opheffing van een steunmaatregel die de Commissie onverenigbaar acht met de gemeenschappelijke markt, beoogt het herstel in de vroegere toestand.

( cf. punt 89 )

4. Bij ontbreken van gemeenschappelijke bepalingen op dit gebied, dient terugvordering van steun die onverenigbaar met de gemeenschappelijke markt is verklaard, te geschieden volgens de modaliteiten van nationaal recht, voorzover hierdoor de door het gemeenschapsrecht verlangde terugvordering niet in de praktijk onmogelijk wordt gemaakt en geen inbreuk wordt gemaakt op het gelijkwaardigheidsbeginsel ten opzichte van procedures ter beslissing van soortgelijke, doch zuiver nationale geschillen.

( cf. punt 90 )

5. Wanneer met betrekking tot staatssteun een lidstaat bij de uitvoering van een bevel tot terugvordering op onverwachte problemen stuit, kan hij deze aan het oordeel van de Commissie voorleggen. Ingevolge de verplichting tot loyale samenwerking moeten de Commissie en de betrokken lidstaat in een dergelijk geval te goeder trouw samenwerken om met volledige inachtneming van de verdragsbepalingen, inzonderheid die betreffende steunmaatregelen, de moeilijkheden te overwinnen.

In het bijzonder past de verplichting van een lidstaat om het precieze bedrag van de terug te vorderen steun te berekenen, met name wanneer deze berekening afhankelijk is van gegevens die niet door die lidstaat aan de Commissie zijn meegedeeld, in het ruimere kader van de verplichting tot loyale samenwerking die de Commissie en de lidstaten wederzijds bindt bij de uitvoering van de verdragsbepalingen inzake staatssteun.

Evenzo kan een lidstaat, indien hij twijfels heeft over de identiteit van degenen tot wie de bevelen tot terugbetaling moeten worden gericht, die problemen aan het oordeel van de Commissie voorleggen.

( cf. punten 50, 91-92 )