Zaak C-429/07

Inspecteur van de Belastingdienst

tegen

X BV

(verzoek van het Gerechtshof te Amsterdam om een prejudiciële beslissing)

„Mededingingsbeleid — Artikelen 81 EG en 82 EG — Artikel 15, lid 3, van verordening (EG) nr. 1/2003 — Schriftelijke opmerkingen ingediend door Commissie — Nationaal geschil over fiscale aftrekbaarheid van bij beschikking van Commissie opgelegde geldboete”

Conclusie van advocaat-generaal P. Mengozzi van 5 maart 2009 I ‐ 4836

Arrest van het Hof (Vierde kamer) van 11 juni 2009 I ‐ 4854

Samenvatting van het arrest

Mededinging – Gemeenschapsregels – Toepassing – Samenwerking tussen Commissie en nationale rechterlijke instanties – Indiening van opmerkingen door Commissie in bij nationale rechterlijke instantie aanhangige procedure

(Art. 81 EG, 82 EG en 83 EG; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 15, lid 3)

Artikel 15 van verordening nr. 1/2003 betreffende de uitvoering van de mededingingsregels van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag, met het opschrift „Samenwerking met de nationale rechterlijke instanties”, voert een stelsel van wederzijdse informatie-uitwisseling tussen de Commissie en de rechterlijke instanties van de lidstaten in, en bepaalt dat de Commissie en de mededingingsautoriteiten van de lidstaten in bepaalde omstandigheden opmerkingen kunnen indienen in bij nationale rechterlijke instanties aanhangige procedures.

Een letterlijke uitlegging van artikel 15, lid 3, eerste alinea, van verordening nr. 1/2003 leidt tot de zienswijze dat de Commissie alleen dan uit eigen beweging bij de rechterlijke instanties van de lidstaten schriftelijke opmerkingen kan indienen indien de coherente toepassing van de artikelen 81 EG of 82 EG zulks vereist. Deze voorwaarde kan zelfs worden vervuld in gevallen waarin de betrokken procedure niet onderwerpen in verband met de toepassing van de artikelen 81 EG of 82 EG betreft.

Voorts moeten de artikelen 81 EG tot en met 83 EG worden opgevat als deel van een algemeen samenstel van voorschriften waarmee wordt beoogd mededingingverstorende praktijken te verbieden en te bestraffen, nu het doel van artikel 83 EG met name is, de doeltreffendheid van de controle met betrekking tot mededingingsregelingen en tot misbruik van machtspositie te verzekeren. Zou het principiële verbod van mededingingverstorende praktijken worden losgekoppeld van de voor niet-eerbiediging hiervan voorziene sancties, dan zou de doeltreffendheid worden ontnomen aan het handelen van de autoriteiten die zijn belast met het toezicht op de naleving van dit verbod en met het opleggen van sancties voor dergelijke praktijken. De artikelen 81 EG en 82 EG zouden dus onwerkzaam zijn indien zij niet met de in artikel 83, lid 2, sub a, EG voorziene dwangmaatregelen gepaard zouden gaan. Tussen de geldboeten en de toepassing van de artikelen 81 EG en 82 EG bestaat een wezenlijk verband. De doeltreffendheid van de krachtens artikel 83, lid 2, sub a, EG door de nationale of communautaire mededingingsautoriteiten opgelegde sancties is dus een voorwaarde voor de coherente toepassing van de artikelen 81 EG en 82 EG.

De beslissing die door de rechterlijke instantie van een lidstaat moet worden genomen in een procedure die betrekking heeft op de volledige of gedeeltelijke aftrekbaarheid, van de belastbare winst, van een door de Commissie wegens schending van artikel 81 EG of artikel 82 EG opgelegde geldboete, kan raken aan de doeltreffendheid van de in artikel 83, lid 2, sub a, EG voorziene sancties op het gebied van mededingingverstorende praktijken en dreigt dus de coherente toepassing van de artikelen 81 EG of 82 EG te ondermijnen.

Artikel 15, lid 3, eerste alinea, derde zin, van verordening nr. 1/2003 moet derhalve aldus worden uitgelegd dat de Commissie op grond van deze bepaling bevoegd is, uit eigen beweging bij een rechterlijke instantie van een lidstaat schriftelijke opmerkingen in te dienen in een procedure die betrekking heeft op de volledige of gedeeltelijke aftrekbaarheid, van de belastbare winst, van een door haar wegens schending van artikel 81 EG of artikel 82 EG opgelegde geldboete.

(cf. punten 24, 30, 33-34, 36-38, 40 en dictum)