CONCLUSIE VAN ADVOCAAT-GENERAAL

M. BOBEK

van 2 september 2021 ( 1 )

Zaak C‑338/20

Prokuratura Rejonowa Łódź-Bałuty

[verzoek van de Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi (rechter in eerste aanleg Łódź-Śródmieście Łódź, Polen) om een prejudiciële beslissing]

„Prejudiciële verwijzing – Ruimte van vrijheid, veiligheid en recht – Justitiële samenwerking in strafzaken – Wederzijdse erkenning – Geldelijke sancties – Kaderbesluit 2005/214/JBZ – Gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging – Geen vertaling van de ten uitvoer te leggen beslissing – Taalrechten – Recht op een eerlijk proces”

I. Inleiding

1. In 2019 is een autobestuurder die zijn vaste verblijfplaats in Polen heeft, in Nederland door de plaatselijke politie aangehouden. Met behulp van een Poolstalige tolk, die per telefoon was ingeschakeld, heeft de politie de bestuurder meegedeeld dat hij de wegenverkeerswet had overtreden en dat hem een boete zou worden opgelegd.

2. Later hebben de bevoegde Nederlandse autoriteiten de beslissing om de geldboete op te leggen vastgesteld en die beslissing per post aan de bestuurder betekend. Hoewel die beslissing in het Nederlands was gesteld, werden sommige gegevens van die beslissing ook summier in het Frans, het Engels en het Duits verstrekt met daarbij een verwijzing naar een website voor informatie in andere talen, waaronder het Pools. Aangezien tegen deze beslissing geen beroep is ingesteld, is zij onherroepelijk geworden.

3. In het hoofdgeding moet de ter zake bevoegde Poolse rechter zich uitspreken over een verzoek van de Nederlandse autoriteiten tot de tenuitvoerlegging van de sanctiebeslissing. De bestuurder verzet zich hiertegen omdat hij van die beslissing geen vertaling in het Pools heeft ontvangen.

4. Is de Poolse rechter – op grond van de bepalingen van kaderbesluit 2005/214/JBZ van de Raad van 24 februari 2005 inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op geldelijke sancties ( 2 ) – in dergelijke omstandigheden gehouden die beslissing te erkennen en de tenuitvoerlegging ervan te gelasten? Of moet die rechter zich tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van die beslissing verzetten wegens schending van het recht van de bestuurder op een eerlijk proces? Dat is in wezen de vraag die in de onderhavige procedure aan het Hof wordt voorgelegd.

II. Toepasselijke bepalingen

A. Unierecht

5. Overwegingen 2 en 4 van kaderbesluit 2005/214 luiden: „(2) Het beginsel van wederzijdse erkenning moet worden toegepast op geldelijke sancties die door rechterlijke of bestuurlijke autoriteiten zijn opgelegd, zodat dergelijke sancties in een andere lidstaat dan die waar zij worden opgelegd, gemakkelijker ten uitvoer kunnen worden gelegd. […] (4) Dit kaderbesluit dient zich uit te strekken tot geldelijke sancties die ten aanzien van inbreuken op de verkeerswetgeving worden opgelegd.”

6. Artikel 1, met als opschrift „Definities”, bepaalt dat in dit kaderbesluit wordt verstaan onder: „a) beslissing: een onherroepelijke beslissing waarbij een geldelijke sanctie wordt opgelegd aan een natuurlijke persoon of een rechtspersoon, indien de beslissing is gegeven door: […] ii) een andere autoriteit van de beslissingsstaat dan een rechter, ten aanzien van een naar het recht van de beslissingsstaat strafbaar feit, mits de betrokkene de gelegenheid heeft gehad de zaak te doen behandelen door een met name in strafzaken bevoegde rechter; […] b) geldelijke sanctie: de verplichting tot betaling van i) een geldsom die in geval van veroordeling wegens een strafbaar feit bij beslissing is opgelegd; […]”

7. In artikel 5, lid 1, van kaderbesluit 2005/214 is het toepassingsgebied afgebakend en is het volgende opgenomen: „Tot erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen kunnen leiden, overeenkomstig dit kaderbesluit en zonder toetsing van de dubbele strafbaarheid, de navolgende in de beslissingsstaat strafbare feiten, zoals omschreven in het recht van die staat: […] – gedragingen in strijd met de verkeersregels, met inbegrip van overtredingen van de rij- en rusttijdenwetgeving en van de wetgeving inzake gevaarlijke goederen, […]”

8. In artikel 6 van kaderbesluit 2005/214 staat vermeld dat „[d]e bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat […] de overeenkomstig artikel 4 toegezonden beslissing [erkent] zonder verdere formaliteiten en […] onverwijld alle nodige maatregelen tot tenuitvoerlegging ervan [neemt], tenzij zij beslist zich te beroepen op een van de in artikel 7 genoemde gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging.”

9. Artikel 7, lid 3, van dit kaderbesluit, dat de gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging betreft, bepaalt het volgende: „In de gevallen bedoeld in lid 1 en in lid 2, onder c), g), i) en j), raadpleegt de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat, voordat zij besluit een beslissing geheel of gedeeltelijk niet te erkennen of niet ten uitvoer te leggen, de bevoegde autoriteit van de beslissingsstaat, indien nodig met het verzoek onverwijld alle noodzakelijke gegevens te verstrekken.”

10. In artikel 20, lid 3, van dit kaderbesluit is geregeld dat „iedere lidstaat […] zich [kan] verzetten tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een beslissing, indien het in artikel 4 bedoelde certificaat doet vermoeden dat de grondrechten of de fundamentele rechtsbeginselen, zoals neergelegd in artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, niet zijn geëerbiedigd. De in artikel 7, lid 3, bedoelde procedure is dan van toepassing”.

B. Pools recht

11. Overeenkomstig artikel 611fg, lid 1, punt 9, van de Kodeks Postępowania Karnego (Pools wetboek van strafvordering) kan een Poolse rechterlijke instantie de tenuitvoerlegging van een onherroepelijke rechterlijke beslissing inzake geldelijke sancties weigeren, indien de persoon op wie die beslissing betrekking heeft blijkens het toegezonden certificaat niet naar behoren in kennis is gesteld van de mogelijkheid en het recht om daartegen beroep in te stellen.

C. Nederlands recht

12. Het Centraal Justitieel Incassobureau (hierna: „CJIB”) is een centraal bestuursrechtelijk orgaan dat bevoegd is voor de inning en incasso van geldboeten voor strafbare feiten die zijn gepleegd op Nederlands grondgebied. Tegen geldboeten die zijn opgelegd door het CJIB kan binnen 6 weken beroep worden ingesteld bij de officier van justitie.

III. Feiten, nationale procedure en prejudiciële vraag

13. Op 11 juli 2019 is D.P. – Pools onderdaan en ingezetene – in Nederland door de plaatselijke politie aangehouden. Met behulp van een Poolstalige tolk, die per telefoon was ingeschakeld (tolkentelefoon), heeft de politie de bestuurder in het Pools meegedeeld dat hij de wegenverkeerswet had overtreden omdat hij reed in een voertuig waarvan twee banden niet voldeden aan de eisen voor het bandenprofiel. De politie heeft de bestuurder ook meegedeeld dat hem een geldboete van 210 EUR zou worden opgelegd, dat hij het recht had om te zwijgen, dat hij recht had op informatie en op een vertaling en ten slotte welke mogelijkheden er waren om de boete aan te vechten.

14. Op 22 juli 2019 heeft het CJIB de beslissing waarbij de geldboete werd opgelegd (hierna: „bestreden beslissing”) vastgesteld en per post aan de bestuurder betekend. Die beslissing was in het Nederlands opgesteld, maar ging vergezeld van i) een vertaling van de belangrijkste onderdelen ervan in het Frans, het Engels en het Duits, en ii) een verwijzing in die talen naar de website van het CJIB, waar ook in het Pools informatie staat over onder meer de beschikbare mogelijkheden om die beslissing aan te vechten of om meer informatie op te vragen bij het CJIB.

15. De bestreden beslissing is in september 2019 onherroepelijk geworden omdat daartegen geen beroep was ingesteld.

16. Op 21 januari 2020 is bij de Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi (rechter in eerste aanleg Łódź-Śródmieście, Łódź, Polen) een verzoek van het CJIB tot tenuitvoerlegging van de aan D.P. opgelegde geldelijke sanctie ingekomen.

17. Die rechter heeft het CJIB verzocht aan te geven of de bestreden beslissing aan D.P. is betekend met een bijgevoegde vertaling ervan in het Pools. Het CJIB heeft deze vraag ontkennend beantwoord. Bij de verwijzende rechter heeft D.P. bevestigd dat hij in november/december 2019 een brief uit Nederland heeft ontvangen. De bestuurder heeft evenwel aangevoerd dat hij de inhoud van de brief niet kon begrijpen omdat deze geen informatie in het Pools bevatte.

18. Omdat de Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi twijfelde aan de juiste uitlegging van de relevante bepalingen van kaderbesluit 2005/214, heeft hij op 7 juli 2020 de behandeling van de zaak geschorst en het Hof verzocht om een prejudiciële beslissing over de volgende vraag: „Mag de autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat op grond van de bepalingen ter uitvoering van artikel 20, lid 3, van [kaderbesluit 2005/214] de tenuitvoerlegging van een beslissing waarbij een geldelijke sanctie is opgelegd weigeren wegens schending van het recht op een eerlijk proces, wanneer deze beslissing aan de bestrafte persoon is betekend zonder bijgevoegde vertaling in een taal die hij begrijpt?”

19. Schriftelijke opmerkingen zijn ingediend door de Prokuratura Rejonowa Łódź-Bałuty (districtsbureau van het openbaar ministerie Łódź, Polen), de Nederlandse en de Poolse regering en de Europese Commissie. Deze partijen hebben ook schriftelijk op de vragen van het Hof geantwoord.

IV. Analyse

20. Met zijn vraag wenst de verwijzende rechter in wezen te vernemen of de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 (en in het bijzonder artikel 20, lid 3, ervan) aldus moeten worden uitgelegd dat zij er niet aan in de weg staan dat een nationale rechterlijke instantie van de tenuitvoerleggingsstaat zich verzet tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een onherroepelijke beslissing van de beslissingsstaat waarbij aan een persoon een geldelijke sanctie wordt opgelegd (hierna: „sanctiebeslissing”), wanneer aan die persoon geen vertaling van die beslissing is betekend in een taal die hij begrijpt.

21. Na enkele inleidende opmerkingen om de toepasselijke bepalingen van het Unierecht te verduidelijken (A), ga ik in deze conclusie in op de in de prejudiciële vraag aan de orde gestelde problematiek: heeft een persoon op grond van kaderbesluit 2005/214 recht op een vertaling van een beslissing waarvan om tenuitvoerlegging wordt verzocht? (B).

A. Inleidende opmerkingen: relevante toepasselijke bepalingen

22. Om te beginnen kan het dienstig zijn om de op het hoofdgeding toepasselijke bepalingen te verduidelijken.

23. Volgens de door de Nederlandse regering verstrekte informatie was de bestreden beslissing overeenkomstig het nationale recht het resultaat van een uit twee fasen bestaande procedure: een „mondelinge” fase, met behulp van een tolk, tijdens de verkeerscontrole van de politie, en een „schriftelijke” fase, die enkele weken later voor het CJIB plaatsvond. De beslissing, waarvan in casu om tenuitvoerlegging wordt gevraagd, is dus de per post aan de bestuurder gezonden beslissing, die in het Nederlands is opgesteld, maar wel een in het Frans, Engels en Duits opgestelde samenvatting van de informatie bevat, alsook gegevens van de website van het CJIB, waar nadere informatie, ook in het Pools, kan worden gevonden.

24. Een dergelijke (gemengde) procedure verschilt nogal van de procedurevorm die mondeling en geheel direct ten overstaan van de politie wordt uitgevoerd. Om een voorbeeld te geven van die directe vorm, zou men kunnen denken aan een bestuurder die onmiddellijk na het begaan van een verkeersovertreding (bijvoorbeeld te hard rijden of door het rode licht rijden) wordt aangehouden, de door de politie geconstateerde overtreding aanvaardt en een termijn krijgt om de opgelegde boete te betalen. In dit geval vindt de procedure volledig in aanwezigheid van de bestuurder plaats en wordt de sanctiebeslissing – dat wil zeggen de eventueel ten uitvoer te leggen beslissing – ter plekke door de politie vastgesteld.

25. Dat is in het hoofdgeding niet het geval. In casu begrijp ik dat de administratieve procedure naar nationaal recht pas met de onherroepelijke schriftelijke beslissing van het CJIB wordt afgesloten.

26. Welke bepalingen van het Unierecht zijn tegen die achtergrond in casu van toepassing en relevant?

27. Met zijn vraag verzoekt de verwijzende rechter het Hof om uitlegging van de bepalingen van kaderbesluit 2005/214. Die wetgeving is in casu immers van toepassing.

28. De verwijzende rechter is verzocht een krachtens artikel 4 van kaderbesluit 2005/214 toegezonden beslissing te erkennen en ten uitvoer te leggen. De ten uitvoer te leggen beslissing is volgens artikel 1, onder a), punt ii), van kaderbesluit 2005/214 „een onherroepelijke beslissing waarbij een geldelijke sanctie wordt opgelegd aan een natuurlijke persoon of een rechtspersoon” die is gegeven door „een andere autoriteit van de beslissingsstaat dan een rechter, ten aanzien van een naar het recht van de beslissingsstaat strafbaar feit, mits de betrokkene de gelegenheid heeft gehad de zaak te doen behandelen door een met name in strafzaken bevoegde rechter”. Verder vallen volgens artikel 5 van kaderbesluit 2005/214 „gedragingen in strijd met de verkeersregels” onder de strafbare feiten die, wanneer aan de toepasselijke voorwaarden is voldaan, moeten leiden tot erkenning en tenuitvoerlegging.

29. Daarentegen is noch richtlijn (EU) 2015/413 ( 3 ), noch richtlijn 2010/64/EU ( 4 ) – die zowel door de verwijzende rechter als door een aantal partijen als „inspiratiebron” voor de uitlegging van kaderbesluit 2005/214 zijn aangemerkt – ratione materiae van toepassing op de onderhavige zaak.

30. Richtlijn 2015/413 ter facilitering van de grensoverschrijdende uitwisseling van informatie over verkeersveiligheidsgerelateerde verkeersovertredingen, is alleen van toepassing ten aanzien van de in artikel 2 ervan bedoelde specifieke overtredingen. Algemeen wordt erkend dat deze lijst uitputtend is. ( 5 ) Schending van de voorschriften aangaande het bandenprofiel komt daarin niet voor. Zoals blijkt uit met name artikel 1, artikel 4, lid 1, en de overwegingen 2 en 8, van richtlijn 2015/413, is het doel van dit instrument bovendien om de doeltreffendheid van het onderzoek van verkeersveiligheidsgerelateerde verkeersovertredingen te waarborgen, zodat de verantwoordelijke vervolgens een sanctie kan worden opgelegd. Richtlijn 2015/413 heeft geen betrekking op de tenuitvoerlegging van deze sancties.

31. Wat richtlijn 2010/64 betreffende het recht op vertolking en vertaling in strafprocedures betreft, wordt voorts in artikel 1, lid 3, ervan vermeld dat „[a]ls de wet van een lidstaat erin voorziet dat voor lichte strafbare feiten een sanctie wordt opgelegd door een andere autoriteit dan een in strafzaken bevoegde rechtbank en tegen het opleggen van deze sanctie beroep bij deze rechtbank kan worden ingesteld, […] deze richtlijn alleen van toepassing [is] op de procedure voor deze rechtbank als gevolg van dit beroep”. ( 6 ) In overweging 16 wordt duidelijk vermeld dat „lichte strafbare feiten”„verkeersovertredingen” kunnen zijn „die op grote schaal worden begaan en die kunnen worden vastgesteld naar aanleiding van een verkeerscontrole”. In deze overweging wordt ook gepreciseerd dat de Uniewetgever van mening was dat „het in dergelijke situaties […] onredelijk [zou] zijn de bevoegde autoriteit te verplichten alle rechten te waarborgen waarin [richtlijn 2010/64] voorziet”. ( 7 )

32. In casu heeft de persoon tegen wie de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing is gevraagd, geen gebruik gemaakt van zijn recht om tegen die beslissing beroep in te stellen bij de bevoegde Nederlandse rechter. Er is dus geen gerechtelijke procedure ingeleid waarbinnen richtlijn 2010/64 van toepassing zou kunnen zijn. Zelfs indien dat het geval zou zijn geweest, zouden de bepalingen van richtlijn 2010/64 van toepassing zijn geweest in het kader van die procedure en niet in het kader van de thans bij de verwijzende rechter aanhangige procedure.

33. Derhalve moet worden vastgesteld dat op het onderhavige geval, wat de regelgeving van de Unie betreft, uitsluitend de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 van toepassing zijn. Als dit kaderbesluit van toepassing is, zijn de bepalingen van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie (hierna: „Handvest”) uiteraard ook van toepassing. In het onderhavige geval lijkt met name het in artikel 47, tweede alinea, van het Handvest verankerde recht op een eerlijk proces relevant.

34. Tegen de achtergrond van het voorgaande richt ik mij thans op het hoofdprobleem dat in de onderhavige procedure aan de orde is gesteld.

B. Recht op vertaling van de ten uitvoer te leggen beslissing op grond van kaderbesluit 2005/214?

35. In wezen wordt in de prejudiciële vraag aan de orde gesteld of de bestreden beslissing, waarvan de tenuitvoerlegging wordt gevraagd, krachtens kaderbesluit 2005/214 in beginsel vergezeld moet gaan van een vertaling ervan, wanneer die beslissing is gesteld in een andere taal dan de officiële taal van de tenuitvoerleggingslidstaat.

36. Naar mijn mening moet die vraag ontkennend worden beantwoord.

37. Ten eerste bevatten de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 geen uitdrukkelijke of impliciete verplichting om een vertaling te verstrekken van de oorspronkelijke beslissing waarvan de tenuitvoerlegging wordt gevraagd (1). Ten tweede vloeit uit de algemene rechtsbeginselen of de grondrechten waarnaar artikel 20, lid 3, van kaderbesluit 2005/214 verwijst, volgens mij geen algemene verplichting voort tot het verstrekken van een vertaling (2 en 3).

38. Voor de duidelijkheid: het voorgaande sluit niet uit dat in het kader van de procedure die in de beslissingsstaat heeft plaatsgevonden het ontbreken van een vertaling van een sanctiebeslissing in bepaalde gevallen een schending van het recht op een eerlijk proces van de adressaat zou kunnen opleveren, hetgeen ertoe zou kunnen leiden dat de tenuitvoerleggingsstaat de erkenning en tenuitvoerlegging van die beslissing terecht weigert. Het betekent enkel dat het ontbreken van een vertaling niet automatisch leidt tot schending van het recht op een eerlijk proces. Voor de vaststelling van een schending van het recht van de geadresseerde op een eerlijk proces is immers een beoordeling van alle relevante omstandigheden van dat specifieke geval nodig. In dat verband zal ik in het laatste deel van deze conclusie trachten de verwijzende rechter enig advies te geven over de wijze waarop die beoordeling in het onderhavige geval moet worden verricht (4).

1. Tekst en doel van kaderbesluit 2005/214

39. In artikel 6 van kaderbesluit 2005/214 staat vermeld dat „[d]e bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat […] de overeenkomstig artikel 4 toegezonden beslissing zonder verdere formaliteiten [erkent] en […] onverwijld alle nodige maatregelen [neemt] tot tenuitvoerlegging ervan, tenzij zij beslist zich te beroepen op een van de in artikel 7 genoemde gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging”. ( 8 )

40. De bewoordingen van die bepaling zijn vrij duidelijk: wanneer de verzoekende autoriteiten voldoen aan de in dit kaderbesluit voorgeschreven formaliteiten, moeten de autoriteiten van de tenuitvoerleggingsstaat een beslissing in beginsel erkennen en alle maatregelen treffen die nodig zijn voor de tenuitvoerlegging ervan. De tenuitvoerleggingsautoriteiten kunnen van de verzoekende autoriteiten geen„andere formaliteit” verlangen en kunnen de erkenning en tenuitvoerlegging niet weigeren, tenzij een van de daarin genoemde gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging aan de orde is. Die gronden zijn opgesomd in artikel 7 van kaderbesluit 2005/214 en conform de rechtspraak van het Hof kan erkenning ook worden geweigerd op grond van artikel 20, lid 3, van dit besluit. ( 9 )

41. Tegen deze achtergrond stel ik ten eerste vast dat in geen enkele bepaling van kaderbesluit 2005/214 wordt vereist dat de verzoekende autoriteiten – naast de andere formaliteiten waaraan zij moeten voldoen om te kunnen verzoeken om erkenning en tenuitvoerlegging van een beslissing waarbij aan een persoon een geldelijke sanctie wordt opgelegd – van die beslissing een vertaling verstrekken. ( 10 )

42. Ten tweede behoort het ontbreken van een vertaling van de ten uitvoer te leggen beslissing niet tot de in artikel 7 van kaderbesluit 2005/214 genoemde gronden tot weigering van de erkenning en tenuitvoerlegging. Dit is met name van belang omdat lid 2 van deze bepaling gebreken omvat die – zoals het gestelde gebrek in het onderhavige geding – de uitoefening door de adressaat van zijn recht van verdediging kunnen aantasten. Onder de uitdrukkelijk genoemde gebreken vallen met name het niet verstrekken van voldoende informatie over de beschikbare rechtsmiddelen aan de betrokkene [artikel 7, lid 2, onder g)], het niet naar behoren dagvaarden van de betrokkene voor de bevoegde rechter [artikel 7, lid 2, onder i), punt i)] en het niet correct betekenen van de beslissing aan de betrokkene [artikel 7, lid 2, onder i), punt iii)].

43. Bovendien pleit de doelstelling van kaderbesluit 2005/214 mijns inziens voor een strikte lezing van de artikelen 6 en 7 van dat besluit.

44. Zoals het Hof heeft benadrukt, heeft kaderbesluit 2005/214 tot doel „een doeltreffend mechanisme tot stand te brengen voor de grensoverschrijdende erkenning en tenuitvoerlegging van onherroepelijke beslissingen waarbij een geldelijke sanctie wordt opgelegd aan een natuurlijke persoon of rechtspersoon”. ( 11 ) Daarnaast heeft het Hof ook gepreciseerd dat „het aan de opzet van het kaderbesluit ten grondslag liggende beginsel van wederzijdse erkenning” inhoudt dat „de gronden tot weigering van de erkenning of tenuitvoerlegging [van een op grond van artikel 4 toegezonden beslissing] strikt [moeten] worden uitgelegd”. ( 12 )

45. Dergelijke bevindingen zijn in overeenstemming met het doel van dit instrument: ten behoeve van de tenuitvoerlegging wordt de onderliggende beslissing (figuurlijk) „geabsorbeerd” door het document waarin zij kort en schematisch wordt samengevat en toegelicht, dat wil zeggen in het in artikel 4 van kaderbesluit 2005/214 bedoelde certificaat, waarvoor gebruik moet worden gemaakt van het bij de beslissing gevoegde modelformulier. Overeenkomstig het beginsel van wederzijds vertrouwen dient de tenuitvoerleggingsstaat vertrouwen te hebben in de inhoud van het certificaat zolang het tegendeel niet is bewezen. Daarom worden in artikel 16 van kaderbesluit 2005/214 de taalvereisten van het certificaat geregeld en niet van de onderliggende beslissing. ( 13 )

46. In dat verband lijkt artikel 16, lid 2, van betekenis. Het luidt: „[d]e tenuitvoerlegging van de beslissing kan worden opgeschort gedurende de tijd die nodig is om voor rekening van de tenuitvoerleggingsstaat de vertaling van de beslissing te verkrijgen.” In deze bepaling wordt bevestigd dat op grond van kaderbesluit 2005/241: i) in de fase van de tenuitvoerlegging de taal van het certificaat van belang is, en ii) een vertaling van de oorspronkelijke beslissing niet automatisch vereist is.

47. Ik ben dan ook van mening dat uit de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 geen uitdrukkelijke of stilzwijgende verplichting kan worden afgeleid om aan een persoon tegen wie de tenuitvoerlegging van een sanctiebeslissing wordt gevraagd, een volledige vertaling van die beslissing in een bepaalde taal te verstrekken.

48. Desalniettemin verwijst de verwijzende rechter in casu naar artikel 20, lid 3, van dat kaderbesluit waarin staat dat „iedere lidstaat […] zich [kan] verzetten tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een beslissing, indien het in artikel 4 bedoelde certificaat doet vermoeden dat de grondrechten of de fundamentele rechtsbeginselen, zoals neergelegd in artikel 6 van het Verdrag betreffende de Europese Unie, niet zijn geëerbiedigd”. ( 14 )

49. Volgens de verwijzende rechter kan het feit dat de adressaat geen vertaling van de bestreden beslissing wordt verstrekt, tot gevolg hebben dat een algemeen beginsel betreffende de vertaling van voor een persoon nadelige documenten wordt geschonden en daarnaast dat het recht op een eerlijk proces wordt geschonden.

50. In het volgende onderzoek ik deze onderwerpen.

2. Recht op vertaling als fundamenteel rechtsbeginsel van Unierecht?

51. Om te beginnen voert de verwijzende rechter aan dat het ontbreken in kaderbesluit 2005/214 van een specifieke bepaling inzake het taalgebruik met betrekking tot de ten uitvoer te leggen beslissing, te wijten is aan het feit dat de vaststelling van dit besluit betrekkelijk lang geleden heeft plaatsgevonden. De verwijzende rechter betoogt dat de (huidige) wil van de Uniewetgever voor deze kwestie kan worden afgeleid uit bepalingen inzake taalvereisten die zijn opgenomen in recentere rechtsinstrumenten op het gebied van vrijheid, veiligheid en recht. In het bijzonder wijst de verwijzende rechter op de bepalingen van richtlijn 2010/64 en richtlijn 2015/413, waarin voor de autoriteiten van de lidstaten bepaalde verplichtingen zijn opgenomen om van beslissingen waarvan de tenuitvoerlegging wordt gevraagd, een vertaling te verstrekken.

52. De verwijzende rechter suggereert in wezen om uit andere Unierechtelijke instrumenten een algemeen beginsel af te leiden dat de autoriteiten verplicht om in situaties als de onderhavige voor elke beslissing die voor een persoon nadelige gevolgen heeft een vertaling te verstrekken in zijn moedertaal (of eventueel in een andere taal die hij begrijpt).

53. Deze redenering kan mij niet overtuigen.

54. In de eerste plaats heb ik in de zaak BV de gelegenheid gehad toe te lichten waarom ik vind dat de rechterlijke instanties van de Unie niet veel aandacht moeten besteden aan de vermeende bedoeling van de wetgever, wanneer die bedoeling in de vastgestelde en geldige wetgeving nergens duidelijk tot uiting komt. Waar het volgens mij om gaat bij de uitlegging van Uniewetgeving, zijn de in de tekst opgenomen elementen, alsmede de in de overwegingen tot uitdrukking gebrachte bedoeling van de wetgever. Omgekeerd zouden de bedoelingen en ideeën die tijdens de wetgevingsprocedure daadwerkelijk of beweerdelijk zijn verwoord, maar die nergens in de tekst van de betrokken regeling voorkomen, niet van belang moeten zijn. ( 15 )

55. Dit moet zeker het geval zijn wanneer het gaat om een vermeende bedoeling van de Uniewetgever die niet moet worden afgeleid uit de bij de wetgevingsprocedure behorende stukken, maar uit andere wetgevingshandelingen van de Unie die na de vaststelling van de betrokken handeling, zijn vastgesteld en die bovendien geen verband houden met die handeling.

56. In de tweede plaats ben ik er hoe dan ook niet van overtuigd dat de vermeende bedoeling van de Uniewetgever om specifiek te voorzien in een vertaling van beslissingen die voor personen nadelige gevolgen hebben, kan worden afgeleid uit andere Uniehandelingen. Uit een korte analyse van de relevante bepalingen in diverse rechtsinstrumenten blijkt dat de Uniewetgever voor deze kwestie in feite verschillende benaderingen heeft gehanteerd.

57. Het is bijvoorbeeld begrijpelijk dat in de richtlijnen van de Unie op het gebied van strafvordering aan personen tegen wie een strafprocedure loopt, een hoger beschermingsniveau wordt geboden. Die Unierichtlijnen kennen echter geen eenvormig patroon. Richtlijn 2010/64 vereist een vertaling van de „essentiële processtukken”„in de moedertaal van de verdachte of beklaagde of in een andere taal die hij spreekt of verstaat”. ( 16 ) Richtlijn 2012/13/EU betreffende het recht op informatie in strafprocedures ( 17 ) verplicht de lidstaten erop toe te zien „dat verdachten of beklaagden die zijn aangehouden of gedetineerd, onverwijld in het bezit worden gesteld van een schriftelijke verklaring van rechten”. Die verklaring is gesteld in „eenvoudige en toegankelijke bewoordingen”, „in een taal die zij begrijpen”. ( 18 )

58. Buiten de werkingssfeer van de Uniebepalingen inzake strafprocedures kunnen personen doorgaans geen persoonlijke taalrechten ontlenen aan de wetgevingsinstrumenten van de Unie op de diverse gebieden van Unieregelgeving. Als er in wetgevingsinstrumenten al taalkwesties aan de orde komen, gebeurt dat meestal met als doel de wederzijdse bijstand tussen de lidstaten te vergemakkelijken. Zelfs indien rekening wordt gehouden met de positie van de adressaat, biedt dat geen enkele garantie dat hij het stuk waar het om gaat begrijpt, aangezien dat stuk bijvoorbeeld aan hem kan worden verstrekt in de officiële taal van de lidstaat waar hij zijn woonplaats heeft ( 19 ), of in de taal van de lidstaat waar het bij een verkeersovertreding betrokken voertuig staat ingeschreven ( 20 ).

59. In de Europese Unie bestaat er thans dus geen speciale benadering voor de te gebruiken taal voor grensoverschrijdend betekende stukken. Afhankelijk van het specifieke voorwerp van de betrokken Unieregeling kan de verplichting voor de autoriteiten van de verzoekende lidstaat om stukken en/of informatie te verstrekken in de taal van de adressaat van de handeling, zwaarder of minder zwaar wegen. Ik geloof dan ook niet dat de bepalingen van richtlijn 2010/64 en richtlijn 2015/413 (of enig ander instrument) kunnen worden gelezen als uiting van een feitelijke of algemene bedoeling van de Uniewetgever, die steeds dezelfde zou zijn ongeacht het betrokken rechtsinstrument, zelfs indien zou worden aangenomen dat die bedoeling hermeneutisch relevant is (quod non).

60. Het tegenovergestelde is misschien wel het geval. In het licht van de duidelijke bepalingen van richtlijn 2015/413 en richtlijn 2010/64, lijkt de door de verwijzende rechter voorgestelde uitlegging van kaderbesluit 2005/214 niet bepaald te stroken met de bedoeling van de Uniewetgever.

61. Aan de ene kant komt uitbreiding van het vertaalvereiste tot alle beslissingen inzake de tenuitvoerlegging van sancties die zijn opgelegd voor om het even welke verkeersovertreding, neer op een uitlegging van artikel 2 van richtlijn 2015/413 buiten zijn wetgevingscontext om. Zoals hierboven in punt 30 is vermeld, is de lijst van daarin opgenomen overtredingen immers limitatief. Dat staat nog los van het feit dat het doel van dat instrument verschilt van het doel van kaderbesluit 2005/214, wat betekent dat bij het trekken van parallellen tussen de twee instrumenten een zekere voorzichtigheid geboden is.

62. Aan de andere kant staat in overweging 16 van richtlijn 2010/64 te lezen dat de Uniewetgever van mening was dat het in geval van lichte strafbare feiten, zoals verkeersovertredingen, waar de sanctie door een administratieve autoriteit wordt opgelegd, „onredelijk [zou] zijn de bevoegde autoriteit te verplichten alle rechten [op vertolking en vertaling] te waarborgen” waarin die richtlijn voorziet. ( 21 ) Die stelling duidt er ook op dat de Uniewetgever op dit gebied een duidelijke keuze heeft gemaakt.

63. Het argument dat de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 moeten worden uitgelegd in het licht van recentere wetgevingsinstrumenten, is al helemaal onbegrijpelijk wanneer men bedenkt dat de Uniewetgever dit kaderbesluit in 2009 heeft gewijzigd ( 22 ) zonder op dit punt een specifieke bepaling op te nemen. De Uniewetgever heeft in de tien jaar na deze wijzigingen ruimschoots de gelegenheid gehad om de tekst van dit kaderbesluit opnieuw te wijzigen indien hij dat gewild zou hebben. Hij heeft er echter kennelijk voor gekozen dit niet te doen.

64. Concluderend, en los van de vermeende wil van de Uniewetgever, kan ik geen algemeen beginsel vinden dat de nationale autoriteiten verplicht om in situaties als de onderhavige voor elke beslissing die voor een persoon nadelige gevolgen heeft, een vertaling te verstrekken in zijn moedertaal (of eventueel in een andere taal die hij begrijpt).

65. In de verschillende Unieregelingen betreffende de mogelijke gevolgen die voortvloeien uit het niet in een bepaalde taal communiceren van een handeling waarvan kennis wordt gegeven of waarvan erkenning wordt gevraagd, of van de informatie met betrekking tot die handeling, zie ik in aansluiting op het bovenstaande een bevestiging, ook al is die indirect, van het ontbreken van een algemeen beginsel op dit punt. In veel instrumenten heeft de Uniewetgever immers geen enkele specifieke regel opgenomen. ( 23 ) Waar hij dit wel heeft gedaan, zijn die regels nogal divers. ( 24 )

66. Het lijkt dus nogal vergezocht dat het Hof louter uit het in artikel 47 van het Handvest gewaarborgde recht op een eerlijk proces een algemene verplichting zou kunnen afleiden voor alle administratieve autoriteiten in de lidstaten om in grensoverschrijdende situaties van elke handeling die voor een persoon nadelige gevolgen heeft een volledige vertaling te verstrekken in zijn moedertaal (of een andere taal die hij begrijpt).

67. Zelfs in richtlijn 2010/64, die in casu niet van toepassing is, zoals in de punten 29 en 32 hierboven is opgemerkt, wordt alleen een volledige vertaling van de „essentiële processtukken” vereist. ( 25 ) Dit ondanks het feit dat richtlijn 2010/64 uitdrukkelijk verder wil gaan dan de „minimumnormen” die zijn vastgesteld in het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en het Handvest. ( 26 )

68. De lasten die een dergelijke verplichting voor de nationale administratie met zich zou brengen, zijn aanzienlijk en in vele gevallen zonder meer onevenredig. Het is daarom volgens mij helemaal niet toevallig dat een dergelijke vergaande verplichting noch in het primaire, noch in het afgeleide Unierecht is terug te vinden. De opstellers van de Verdragen en de Uniewetgever hebben op het gebied van taalrechten steeds een tamelijk voorzichtige en pragmatische benadering gekozen. Afgezien van de hierboven genoemde praktische problemen zijn zowel de lidstaten als de instellingen van de Unie zich er ook van bewust dat bij het vaststellen van taalregels soms keuzen moeten worden gemaakt die politiek en/of maatschappelijk gevoelig liggen.

69. Dezelfde voorzichtigheid en hetzelfde pragmatisme ten aanzien van de taalrechten kan ook in de praktijk van de rechterlijke macht van de EU worden aangetroffen. De rechterlijke instanties van de Unie hebben, toen daarop een beroep werd gedaan ter erkenning en bevestiging van de uit het Unierecht voortvloeiende taalrechten, er bijvoorbeeld naar gestreefd te waarborgen dat het getroffen individu werd beschermd, waarbij zij de bevoegde (Unierechtelijke of nationale) autoriteiten evenwel ook enige manoeuvreerruimte hebben gelaten. ( 27 ) Belangrijker is dat er in de rechtspraak van het Hof geen aanwijzing is van een vergaande verplichting voor de nationale administratie om een vertaling te verstrekken van elk stuk dat in het buitenland ter kennis wordt gesteld of ten uitvoer wordt gelegd.

70. Gelet op het voorgaande kom ik tot de slotsom dat er bij de huidige stand van het Unierecht geen algemeen beginsel bestaat dat van alle administratieve autoriteiten van de lidstaten verlangt om van elke handeling die voor een persoon nadelige gevolgen heeft, een volledige vertaling te verstrekken in zijn moedertaal (of een andere taal die hij begrijpt).

3. Schending van het recht op een eerlijk proces in de bodemprocedure?

71. Thans moet de vraag worden onderzocht of het feit dat er geen vertaalde versie van de bestreden beslissing in het Pools (of een andere taal die de adressaat kon begrijpen) is verstrekt, in de administratieve bodemprocedure niet noodzakelijkerwijs een schending van het recht op een eerlijk proces van artikel 47 van het Handvest tot gevolg heeft, wat doorwerkt in de daaropvolgende erkenning en tenuitvoerlegging van die beslissing. ( 28 )

72. Ik denk dat dat niet het geval is.

73. Het komt mij voor dat zowel in de rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) als in die van het Hof het standpunt wordt ondersteund dat de schending van het recht van een persoon op een eerlijk proces in een zaak als de onderhavige afhangt van de specifieke omstandigheden van het geval.

74. Uit artikel 6, lid 3, VEU en artikel 52, lid 3, van het Handvest volgt dat artikel 47 van het Handvest moet worden uitgelegd en toegepast in overeenstemming met artikel 6 EVRM („recht op een eerlijk proces”). ( 29 ) Door de partijen in de onderhavige procedure wordt aanvaard dat van die laatste bepaling in casu lid 3 – dat betrekking heeft op personen „tegen wie een vervolging is ingesteld” – van toepassing is.

75. Ik ben het daarmee eens. Zoals het Hof recentelijk heeft geoordeeld ( 30 ), vormen verkeersovertredingen, waaronder lichte overtredingen, volgens de rechtspraak van het EHRM doorgaans een „strafbaar feit” in de zin van artikel 6 EVRM, ongeacht de kwalificatie ervan naar nationaal recht. ( 31 ) Bovendien heeft het Hof in Straatsburg duidelijk gemaakt dat de in artikel 6, lid 3, EVRM neergelegde rechten in alle fasen van de procedure, met inbegrip van de fase die aan het proces voorafgaat, moeten worden gewaarborgd. ( 32 )

76. Onder de „rechten” die op grond van artikel 6, lid 3, EVRM moeten worden gewaarborgd aan eenieder tegen wie een vervolging is ingesteld, valt het recht „onverwijld, in een taal die hij verstaat en in bijzonderheden, op de hoogte te worden gesteld van de aard en de reden van de tegen hem ingebrachte beschuldiging” [onder a)]. Onder de informatie die aan de betrokkene moet worden verstrekt in een taal die hij begrijpt, valt, zoals het EHRM duidelijk heeft gemaakt, niet alleen „de reden van de beschuldiging, dat wil zeggen de handelingen die hem ten laste worden gelegd en waarop de beschuldiging is gebaseerd, maar ook de juridische kwalificatie van die handelingen”. ( 33 )

77. Die informatie moet voldoende gedetailleerd zijn ( 34 ) zodat de betrokkene in staat is zijn rechten van verdediging daadwerkelijk en feitelijk uit te oefenen. De betrokkene moet met name „in staat zijn zich tot de rechter te wenden met zijn versie van de feiten”. ( 35 ) Het EHRM heeft evenwel benadrukt dat niet abstract kan worden vastgesteld of de informatie toereikend is, maar dat dat „varieert naargelang van de bijzondere omstandigheden van elk geval”. ( 36 )

78. Wat meer in het bijzonder de taal betreft waarin de informatie moet worden verstrekt, heeft het EHRM geoordeeld dat deze niet per se de moedertaal van de betrokken persoon hoeft te zijn. ( 37 ) Het kan specifiek gaan om de taal van de lidstaat waar de procedure plaatsvindt, mits de betrokkene „voldoende kennis” heeft van die taal. ( 38 ) Indien die kennis ontbreekt, moet overeenkomstig de bewoordingen van artikel 6, lid 3, EVRM de informatie worden verstrekt in een willekeurige andere taal die de betrokkene kan begrijpen. ( 39 ) Of de betrokkene de voor de mededeling gebruikte taal voldoende beheerst, moet onder meer worden beoordeeld aan de hand van de aard van het strafbare feit dat aan de verdachte ten laste wordt gelegd en de complexiteit van de door de betreffende autoriteiten aan hem gedane mededelingen. ( 40 ) De autoriteiten van de lidstaten beschikken over een ruime discretionaire bevoegdheid om voor de beoordeling daarvan de meest geëigende middelen te gebruiken. ( 41 )

79. Wat betreft de wijze waarop de verdachte in kennis moet worden gesteld van de aard en de gronden van de tegen hem ingebrachte beschuldiging, heeft het EHRM geoordeeld dat artikel 6, lid 3, EVRM ter zake geen bijzondere vorm voorschrijft. ( 42 ) De relevante informatie hoeft niet per se „schriftelijk te worden verstrekt of schriftelijk te worden vertaald”. ( 43 ) Derhalve „kan mondelinge taalkundige bijstand voldoen aan de vereisten van het Verdrag”. ( 44 ) Voor zover het vertaling van documenten betreft, gaat artikel 6, lid 3, EVRM „niet zo ver dat een schriftelijke vertaling van alle schriftelijke bewijsstukken of officiële processtukken wordt verlangd”. ( 45 )

80. Kortom, uit de reeds aangehaalde rechtspraak van het EHRM blijkt dat i) de vaststelling van een schending van het recht op een eerlijk proces een beoordeling per geval vereist, ii) de te verstrekken informatie voldoende precies moet zijn om de verdachte in staat te stellen zijn rechten van verdediging feitelijk en daadwerkelijk uit te oefenen, iii) die informatie kan worden verstrekt in elke taal die de persoon begrijpt en, in voorkomend geval, zelfs mondeling, en iv) het niet nodig is een schriftelijke vertaling van alle stukken te verstrekken.

81. Deze beginselen, die elk automatisme uitsluiten en wijzen op een bepaalde flexibiliteit, lijken bij uitstek van toepassing op gevallen als het onderhavige. Het EHRM heeft immers zelf steeds erkend dat niet alle „strafbare feiten” hetzelfde gewicht hebben en dat in situaties die niet tot de harde kern van het strafrecht behoren, de in artikel 6, lid 3, EVRM neergelegde strafrechtelijke waarborgen „niet noodzakelijkerwijs in hun volle omvang van toepassing zijn”. ( 46 ) Dat is volgens mij met name het geval bij minder ernstige verkeersovertredingen zoals de overtreding die in het hoofdgeding aan de orde is. ( 47 )

82. Wat de rechtspraak van de rechterlijke instanties van de Unie betreft, zij erop gewezen dat het Hof nog niet de gelegenheid heeft gehad om een zo uitgebreide en gedetailleerde rechtspraak inzake het recht op een eerlijk proces op te bouwen als die welke door het EHRM is ontwikkeld. In zijn tot op heden gewezen beslissingen heeft het Hof echter vaak en uitdrukkelijk verwezen naar de arresten van het EHRM over artikel 6, lid 3, EVRM en de daaruit voortvloeiende beginselen „geïntegreerd” in de rechtsorde van de Unie. ( 48 )

83. Evenzo heeft het Hof met betrekking tot het recht van verweer en het recht op een doeltreffende voorziening in rechte – die in een zaak als de onderhavige per definitie verband houden met het recht op een eerlijk proces – steeds geoordeeld dat „het bestaan van een schending van de rechten van verdediging en van het recht op effectieve rechterlijke bescherming moet worden beoordeeld aan de hand van de specifieke omstandigheden van het geval, met name de aard van de handeling in kwestie, de context van de vaststelling ervan en de rechtsregels die de betrokken materie regelen”. ( 49 )

84. Van belang is dat het Hof in de rechtspraak inzake het recht van de verdachte op het ontvangen van voldoende informatie conform kaderbesluit 2005/214 een soortgelijke benadering heeft gevolgd. In het arrest CJIB heeft het Hof geoordeeld dat de autoriteiten van de lidstaten een zekere flexibiliteit genieten voor wat betreft de manier waarop die informatie moet worden verstrekt. Het is vooral van belang dat „de kennisgeving doeltreffend is en de uitoefening van de rechten van de verdediging wordt gewaarborgd”, ( 50 ) hetgeen aan de nationale rechter staat om in het specifieke geval te verifiëren. ( 51 )

85. Gelet op het voorgaande moet ik tot de slotsom komen dat de verwijzende rechter voor een beslissing over een eventuele schending van het recht op een eerlijk proces in omstandigheden als die van het hoofdgeding alle relevante omstandigheden van de zaak moet onderzoeken teneinde vast te stellen of de betrokkene over het strafbare feit dat hem ten laste is gelegd voldoende informatie heeft kunnen verkrijgen in een taal die hij begrijpt, zodat hij zijn recht van verdediging naar behoren kan uitoefenen.

86. Mijn uitlegging van de relevante bepalingen van kaderbesluit 2005/214 lijkt ook te worden bevestigd door de bewoordingen van artikel 20, lid 3, van dat besluit, op grond waarvan de tenuitvoerlegging kan worden geweigerd „indien het in artikel 4 bedoelde certificaat doet vermoeden dat de grondrechten of de fundamentele rechtsbeginselen […] niet zijn geëerbiedigd”. ( 52 ) Uit die bepaling volgt dat een weigering niet op abstracte of algemene gronden kan worden gebaseerd, maar dat de tenuitvoerleggingsrechter de concrete omstandigheden van elk geval, zoals deze uit het dossier blijken, dient te beoordelen. ( 53 )

87. Een dergelijke uitlegging lijkt ook meer in overeenstemming te zijn met de rechtspraak van het Hof inzake de beginselen van wederzijdse erkenning en wederzijds vertrouwen. Volgens vaste rechtspraak van het Hof vereisen die beginselen van de lidstaten dat zij „met name wat de ruimte van vrijheid, veiligheid en recht betreft, […] behoudens uitzonderlijke omstandigheden, ervan [uitgaan] dat alle andere lidstaten het Unierecht en, met name, de door dat recht erkende grondrechten in acht nemen”. ( 54 ) Bij de uitvoering van het Unierecht kunnen lidstaten dus „gehouden zijn om aan te nemen dat de andere lidstaten de grondrechten eerbiedigen”. ( 55 )

88. Gelet op het voorgaande kom ik tot de conclusie dat het feit dat een beslissing zoals in het hoofdgeding niet in combinatie met een vertaling in een taal die hij kon begrijpen aan de adressaat is betekend, in de administratieve bodemprocedure niet noodzakelijkerwijs een schending van een algemeen beginsel van het Unierecht of een schending van het recht op een eerlijk proces met zich brengt.

89. Derhalve moet naar mijn mening aan de verwijzende rechter worden geantwoord dat artikel 20, lid 3, van kaderbesluit 2005/214 niet aldus kan worden uitgelegd dat een nationale rechter de erkenning en tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing mag weigeren op de enkele grond dat de bestreden beslissing niet in het Pools is vertaald.

90. Op grond van artikel 20, lid 3, van dat kaderbesluit kan een nationale rechter zich evenwel verzetten tegen de erkenning en de tenuitvoerlegging van de beslissing indien hij, op basis van een beoordeling per geval van alle omstandigheden, tot de conclusie komt dat de autoriteiten van de verzoekende lidstaat de verdachte onvoldoende informatie over de aard en de oorzaak van de overtreding hebben verstrekt in een taal die hij kon begrijpen.

91. Het staat uiteraard aan de verwijzende rechter om in casu een dergelijke beoordeling te verrichten. ( 56 ) Niettemin zal ik, om die rechter bij te staan, trachten enige richtsnoeren te geven met betrekking tot dit specifieke geval tegen de achtergrond van de aan het Hof verstrekte informatie.

4. Onderhavige zaak

92. Op basis van de gegevens in het dossier is het naar mijn mening niet duidelijk dat het recht van de bestuurder op een eerlijk proces daadwerkelijk is geschonden. Toch kan die mogelijkheid niet geheel worden uitgesloten. Een dergelijke vaststelling door de verwijzende rechter zou dus een zekere voorzichtigheid en een grondige beoordeling van de betrokken situatie vergen.

93. In haar opmerkingen heeft de Nederlandse regering verklaard dat de plaatselijke politie overeenkomstig de vaste procedures de bestuurder in het Pools, via een per telefoon ingeschakelde tolk, heeft geïnformeerd over: i) de overtreding van de wegenverkeerswet waarvan hij werd beschuldigd, ii) het bedrag van de opgelegde sanctie, iii) zijn recht om te zwijgen, iv) de mogelijkheid om de hem opgelegde sanctie aan te vechten, en v) het recht op rechtsbijstand en vertaling en vertolking.

94. Zoals in punt 24 hierboven is vermeld, is de in de onderhavige procedure ten uitvoer te leggen beslissing echter niet onmiddellijk en ter plaatse door de politie in aanwezigheid van de bestuurder (bijgestaan door de tolk) vastgesteld. Op dat moment was er enkel sprake van een aankondiging van de beslissing, die later door het CJIB is vastgesteld. De in het Nederlands opgestelde beslissing, die een toelichting in het Frans, het Engels en het Duits bevatte, alsmede een verwijzing in die talen naar de website van het CJIB met in het Pools beschikbare informatie, is vervolgens per post aan de bestuurder toegezonden.

95. Kon de bestuurder de beslissing en de gerelateerde informatie in de van de Nederlandse autoriteiten ontvangen brief dus in die omstandigheden op goede gronden naast zich neerleggen en terecht stellen dat hij geen idee had van de tenuitvoerlegging van de beslissing?

96. In dit kader deel ik de mening van de Poolse regering dat van iemand die zich in een positie als die van de bestuurder bevindt, niet kan worden verwacht dat hij actief informatie inwint die de autoriteiten hem niet hebben meegedeeld in een taal die hij kon begrijpen. ( 57 )

97. Mijns inziens kan het onderzoek in de onderhavige zaak echter niet op dit punt eindigen. Het is allereerst de verantwoordelijkheid van de betrokkenen om ter verdediging van hun belangen alle nodige zorgvuldigheid te betrachten. ( 58 ) Volgens vaste rechtspraak van het EHRM geldt daarbij in beginsel dat „noch de letter, noch de geest van artikel 6 van het Verdrag eraan in de weg staat dat een persoon uit eigen beweging, uitdrukkelijk of stilzwijgend, afstand doet van zijn recht op een eerlijk proces”. ( 59 )

98. De verwijzende rechter dient de omstandigheden in casu derhalve zorgvuldig te beoordelen, aangezien niet alle gevallen hetzelfde zijn. Ik zie met name een verschil tussen twee soorten situaties.

99. Enerzijds zijn er situaties waarin procedures zich afspelen in volledige afwezigheid van de betrokkene. In die gevallen kan deze inderdaad „uit het niets” een brief van een andere lidstaat ontvangen, in een taal die hij niet begrijpt, met betrekking tot een vermeende schending van de wetgeving van die lidstaat waarvan hij niet eerder op de hoogte was gesteld.

100. Anderzijds zijn er situaties waarin een persoon een brief van een andere lidstaat ontvangt nadat hij in die lidstaat reeds bij een procedure betrokken is geweest. Een dergelijke brief lijkt, hoewel hij is gesteld in een taal die deze persoon niet begrijpt, betrekking te hebben op een door hem als bestuurder gepleegde overtreding waarvan hij reeds op de hoogte was. In een dergelijke brief wordt in wezen de informatie die hij „ter plaatse” al heeft gekregen nog eens herhaald.

101. Het lijkt mij dat in het eerste geval een schending van het recht op een eerlijk proces veel waarschijnlijker is dan in het tweede geval. Uiteraard kan niet worden uitgesloten dat er zelfs in het tweede geval sprake kan zijn van een schending van de rechten van de adressaat. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer de betekende eindbeslissing op een belangrijk punt afwijkt van de eerder verstrekte informatie, wat ertoe kan leiden dat die verdachte zijn recht van verdediging mogelijk niet naar behoren kan uitoefenen. Wanneer er echter geen significant verschil is tussen de eindbeslissing en de belangrijkste elementen die reeds mondeling aan de adressaat zijn meegedeeld, vind ik het moeilijker om het betoog van een geadresseerde te aanvaarden dat hij de inhoud van de brief van de buitenlandse autoriteiten niet kon begrijpen of daaruit niet kon afleiden.

102. Zoals reeds is uiteengezet, staat het echter uiteindelijk aan de verwijzende rechter om zich hierover uit te spreken. De verwijzende rechter zou in wezen moeten nagaan of, ondanks het feit dat de beslissing van het CJIB was gesteld in een taal die de adressaat niet begreep, de bestuurder vooraf voldoende informatie had ontvangen van de politie over in het bijzonder het strafbare feit waarvan hij werd beschuldigd, de daaruit voortvloeiende gevolgen en de hem ter beschikking staande rechtsmiddelen om de constatering van de politie aan te vechten. Binnen die beoordeling van het recht op een eerlijk proces moet aandacht worden besteed aan de gehele procedure in de verzoekende lidstaat en aan alle informatie die tijdens die procedure aan de bestuurder is verstrekt.

103. Indien die rechter twijfelt over de toepasselijke Nederlandse wetgeving en over de relevante feiten, kan bijstand worden gevraagd van de autoriteiten van de beslissingsstaat. Uit artikel 7, lid 3, en artikel 20, lid 3, van kaderbesluit 2005/214 volgt immers dat, „de bevoegde autoriteit van de tenuitvoerleggingsstaat, voordat zij besluit een beslissing geheel of gedeeltelijk niet te erkennen of niet ten uitvoer te leggen, de bevoegde autoriteit van de beslissingsstaat [raadpleegt], indien nodig met het verzoek om onverwijld alle noodzakelijke gegevens te verstrekken”.

104. Zoals blijkt uit de manier waarop artikel 7, lid 3, van dat kaderbesluit is geformuleerd, is raadpleging verplicht en moet deze plaatsvinden voordat een beslissing wordt genomen om de gehele of gedeeltelijke tenuitvoerlegging van de sanctiebeslissing te weigeren. In die bepaling komen immers de aan kaderbesluit 2005/214 ten grondslag liggende beginselen van wederzijdse erkenning en van loyale samenwerking tot uiting.

105. Gelet op het voorgaande geef ik het Hof in overweging om op de vraag te antwoorden dat de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 eraan in de weg staan dat een nationale rechterlijke instantie zich tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een onherroepelijke beslissing van een administratieve autoriteit van de beslissingsstaat, waarbij aan een persoon een geldboete wordt opgelegd, verzet op de enkele grond dat aan die persoon van die beslissing geen vertaling is betekend in een taal die hij begrijpt.

106. De nationale rechter kan zich op grond van artikel 20, lid 3, van kaderbesluit 2005/214 wel verzetten tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een dergelijke beslissing indien hij op basis van een beoordeling per geval van alle relevante omstandigheden tot de conclusie komt dat de autoriteiten van de verzoekende lidstaat de verdachte onvoldoende informatie over de aard en de oorzaak van de overtreding hebben verstrekt in een taal die hij kon begrijpen.

V. Conclusie

107. Ik geef het Hof in overweging de prejudiciële vraag van de Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi te beantwoorden als volgt: „– De bepalingen van kaderbesluit 2005/214/JBZ van 24 februari 2005 inzake de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op geldelijke sancties staan eraan in de weg dat een nationale rechterlijke instantie zich verzet tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een onherroepelijke beslissing van een administratieve autoriteit van de beslissingsstaat waarbij aan een persoon een geldboete wordt opgelegd, op de enkele grond dat aan die persoon van die beslissing geen vertaling is betekend in een taal die hij begrijpt. – De nationale rechter kan zich op grond van artikel 20, lid 3, van kaderbesluit 2005/214 wel verzetten tegen de erkenning en tenuitvoerlegging van een dergelijke beslissing indien hij op basis van een beoordeling per geval van alle relevante omstandigheden tot de conclusie komt dat de autoriteiten van de verzoekende lidstaat de verdachte onvoldoende informatie over de aard en de oorzaak van de overtreding hebben verstrekt in een taal die hij kon begrijpen.”

( 1 ) Oorspronkelijke taal: Engels.

( 2 ) PB 2005, L 76, blz. 16.

( 3 ) Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad van 11 maart 2015 ter facilitering van de grensoverschrijdende uitwisseling van informatie over verkeersveiligheidsgerelateerde verkeersovertredingen (PB 2015, L 68, blz. 9).

( 4 ) Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad van 20 oktober 2010 betreffende het recht op vertolking en vertaling in strafprocedures (PB 2010, L 280, blz. 1).

( 5 ) Zie in dat verband onder meer de overwegingen 7 en 9 en artikel 11 van richtlijn 2015/413.

( 6 ) Cursivering van mij.

( 7 ) Cursivering van mij.

( 8 ) Cursivering van mij.

( 9 ) Zie arresten van 14 november 2013, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 28), en 5 december 2019, Centraal Justitieel Incassobureau (C‑671/18, EU:C:2019:1054, punt 30).

( 10 ) Zie met name artikel 4 van die richtlijn, de belangrijkste bepaling met betrekking tot de formaliteiten waaraan moet worden voldaan en de stukken die moeten worden toegezonden.

( 11 ) Zie arresten van 14 november 2013, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 27), en 5 december 2019, Centraal Justitieel Incassobureau (C‑671/18, EU:C:2019:1054, punt 29). Cursivering van mij. Zie ook, meer recent, de conclusie van advocaat-generaal Richard de la Tour in de zaak LU (C‑136/20, EU:C:2021:412, punten 85 en 86).

( 12 ) Zie arresten van 14 november 2013, Baláž (C‑60/12, EU:C:2013:733, punt 29), en 5 december 2019, Centraal Justitieel Incassobureau (C‑671/18, EU:C:2019:1054, punt 31). Cursivering van mij.

( 13 ) Dit is een weergave van de algemene benadering van de Uniewetgever in een aantal instrumenten dat op dit gebied is vastgesteld. Al die instrumenten maken gebruik van een gestandaardiseerd formulier of certificaat dat als bijlage bij de betrokken rechtshandeling is gevoegd en dat ten behoeve van de erkenning en tenuitvoerlegging in de praktijk, in de plaats treedt van de onderliggende beslissing. Met de keuze om die systemen te baseren op een standaarddocument waarin de belangrijkste elementen van de onderliggende beslissing zijn opgenomen, is juist beoogd problemen en complicaties die voortkomen uit de meertaligheid van de Europese Unie te voorkomen.

( 14 ) Cursivering van mij.

( 15 ) Zie mijn conclusie in de zaak BV (C‑129/19, EU:C:2020:375, punten 117‑123).

( 16 ) Overweging 22 en artikel 3 van richtlijn 2010/64.

( 17 ) Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad van 22 mei 2012 (PB 2012, L 142, blz. 1). Deze richtlijn is in casu evenmin van toepassing. Artikel 2, lid 2, bepaalt immers dat „[a]ls het recht van een lidstaat erin voorziet dat voor lichte strafbare feiten een sanctie wordt opgelegd door een andere autoriteit dan een in strafzaken bevoegde rechtbank en tegen het opleggen van deze sanctie beroep bij deze rechtbank kan worden ingesteld, is deze richtlijn alleen van toepassing op de procedure voor deze rechtbank als gevolg van dit beroep”.

( 18 ) Artikel 4 van richtlijn 2012/13.

( 19 ) Artikel 43, lid 2, van verordening (EU) nr. 1215/2012 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2012 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken (PB 2012, L 351, blz. 1).

( 20 ) Artikel 5 van richtlijn 2015/413.

( 21 ) Daarom is de uitspraak van het Hof in de zaak Sleutjes, waarnaar sommige partijen hebben verwezen, in casu irrelevant. In dat arrest heeft het Hof de bepalingen van richtlijn 2010/64 gewoon toegepast op een zaak die, anders dan de onderhavige zaak, binnen de werkingssfeer van deze richtlijn viel omdat de sanctie was opgelegd door een rechterlijke instantie. Zie arrest van 12 oktober 2017, Sleutjes (C‑278/16, EU:C:2017:757, punten 10, 25 en 27).

( 22 ) Zie kaderbesluit 2009/299/JBZ van 26 februari 2009 tot wijziging van kaderbesluit 2002/584/JBZ, kaderbesluit 2005/214/JBZ, kaderbesluit 2006/783/JBZ, kaderbesluit 2008/909/JBZ en kaderbesluit 2008/947/JBZ en tot versterking van de procedurele rechten van personen, tot bevordering van de toepassing van het beginsel van wederzijdse erkenning op beslissingen gegeven ten aanzien van personen die niet verschenen zijn tijdens het proces (PB 2009, L 81, blz. 24).

( 23 ) Er zijn bijvoorbeeld geen bepalingen inzake de gevolgen van een schending door de autoriteiten van de lidstaten van de verplichtingen die op hen rusten op grond van artikel 5 van richtlijn 2015/413, artikel 3 van richtlijn 2010/64, of de artikelen 4 en 5 van richtlijn 2012/13.

( 24 ) Vergelijk de bepalingen van kaderbesluit 2005/214 bijvoorbeeld met de artikelen 9 en 12 van verordening (EU) 2020/1784 van het Europees Parlement en de Raad van 25 november 2020 inzake de betekening en de kennisgeving in de lidstaten van gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in burgerlijke of in handelszaken (de betekening en de kennisgeving van stukken) (herschikking) (PB 2020, L 405, blz. 40), en met artikel 22 van richtlijn 2010/24/EU van de Raad van 16 maart 2010 betreffende de wederzijdse bijstand inzake de invordering van schuldvorderingen die voortvloeien uit belastingen, rechten en andere maatregelen (PB 2010, L 84, blz. 1).

( 25 ) Zie artikel 3, leden 1 en 2 van die richtlijn.

( 26 ) Zie overweging 7 van die richtlijn.

( 27 ) Zie uitvoeriger en met specifieke verwijzingen naar de rechtspraak mijn conclusie in An tAire Talmhaíochta Bia agus Mara, Éire agus an tArd-Aighne (C‑64/20, EU:C:2021:14, punten 71‑82).

( 28 ) In dit verband kan ook worden opgemerkt dat in overweging 5 van kaderbesluit 2005/214 met name wordt vermeld dat het „kaderbesluit […] de grondrechten [eerbiedigt] en voldoet aan de beginselen die worden erkend bij artikel 6 van het Verdrag en zijn weergegeven in het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, met name in hoofdstuk VI” (voetnoot verwijderd). Voorts wordt in artikel 3 van kaderbesluit 2005/214 vermeld dat het „kaderbesluit […] niet tot gevolg [heeft] dat de verplichting tot eerbiediging van de grondrechten en de fundamentele rechtsbeginselen, zoals neergelegd in artikel 6 van het Verdrag, wordt aangetast”.

( 29 ) Bovendien blijkt uit de toelichtingen bij het Handvest van de grondrechten (PB 2007, C 303, blz. 17) dat artikel 48, lid 2, van het Handvest overeenkomt met artikel 6, lid 3, EVRM en dezelfde inhoud en reikwijdte heeft als het EVRM. Zie ook arrest van 5 juni 2018, Kolev e.a. (C‑612/15, EU:C:2018:392, punt 105).

( 30 ) Arrest van 22 juni 2021, Latvijas Republikas Saeima (Strafpunten) (C‑439/19, EU:C:2021:504, punten 86‑93).

( 31 ) Zie onder meer arrest van het EHRM van 21 februari 1984, Öztürk/Duitsland (CE:ECHR:1984:0221JUD000854479, punten 46‑54), en beslissing van het EHRM van 19 oktober 2004, Falk/Nederland (CE:ECHR:2004:1019DEC006627301, blz. 7). Cursivering van mij. Zie in die zin meer recent ook arrest van het EHRM van 8 oktober 2020, Bajčić/Kroatië (CE:ECHR:2020:1008JUD006733413, punten 27 en 28).

( 32 ) Zie bijvoorbeeld arrest van het EHRM van 20 oktober 2015, Dvorski/Kroatië (CE:ECHR:2015:1020JUD0025, punt 76 en aldaar aangehaalde rechtspraak).

( 33 ) Zie EHRM, 25 maart 1999, Pélissier en Sassi/Frankrijk (CE:ECHR:1999:0325JUD002544494, punt 51).

( 34 ) Ibidem.

( 35 ) Zie arresten van het EHRM van 24 februari 2009, Protopapa/Turkije (CE:ECHR:2009:0224JUD001608490, punt 80), en 19 december 1989, Kamasinski/Oostenrijk (CE:ECHR:1989:1219JUD000978382, punt 74).

( 36 ) Zie onder meer arrest van het EHRM van 25 juli 2000, Mattoccia/Italië (CE:ECHR:2000:0725JUD002396994).

( 37 ) Zie in die zin arrest van het EHRM van 28 augustus 2018, Vizgirda/Slovenië (CE:ECHR:2018:0828JUD005986808, punt 90).

( 38 ) Zie in die zin arrest van het EHRM van 19 december 1989, Brozicek/Italië (CE:ECHR:1989:1219JUD001096484, punt 41).

( 39 ) Zie in die zin arrest van het EHRM van 18 oktober 2006, Hermi/Italië (CE:ECHR:2006:1018JUD001811402, punt 68).

( 40 ) Ibidem, punt 71.

( 41 ) Zie in die zin arrest van het EHRM van 28 augustus 2018, Vizgirda/Slovenië (CE:ECHR:2018:0828JUD005986808, punt 84).

( 42 ) Zie beslissing van het EHRM van 17 februari 2004, Tabaï/Frankrijk (CE:ECHR:2004:0217DEC007380501, blz. 4).

( 43 ) Zie arrest van het EHRM van 18 oktober 2006, Hermi/Italië (CE:ECHR:2006:1018JUD0018, punt 68).

( 44 ) Ibidem, punten 69 en 70.

( 45 ) Ibidem, punt 70.

( 46 ) Zie met name arrest van het EHRM van 23 november 2006, Jussila/Finland (CE:ECHR:2006:1123JUD007305301, punt 43).

( 47 ) De vereisten van flexibiliteit en van een individuele beoordeling van de omstandigheden van ieder geval in de fase van de beoordeling ten gronde, zijn het onvermijdelijke gevolg van een oprekking van het begrip „strafbaar feit” door de rechtspraak van het EHRM ten behoeve van de ontvankelijkheid met het oog op de toepassing van artikel 6 EVRM, die is ingezet met de bekende zaak Engel (arrest van het EHRM van 8 juni 1976, Engel e.a./Nederland, CE:ECHR:1976:0608JUD000510071, punten 80‑82). Indien zelfs onbeduidende wetsovertredingen waarvoor een vrij lichte sanctie wordt opgelegd, zoals de verkeersovertreding in casu, worden gekwalificeerd als „strafbaar feit”, volgt daaruit vanzelf dat het voor de beoordeling van een gestelde schending van de grondrechten een onderscheid moet worden gemaakt tussen strafbare feiten van verschillende aard en ernst, dat in een later stadium opnieuw aan de orde moet worden gesteld om binnen het systeem een redelijke vorm van evenwicht te herstellen. Het is duidelijk dat lidstaten mogen besluiten meer garanties te bieden aan van misdrijven zoals doodslag of terrorisme beschuldigde personen (wat voor de administratie zeer kostbaar kan zijn en hoge administratieve lasten tot gevolg kan hebben), dan aan personen die een parkeerboete krijgen of rijden met gladde banden.

( 48 ) Zie onder meer de arresten van 13 juni 2019, Moro (C‑646/17, EU:C:2019:489, punt 55), en van 15 oktober 2015, Covaci (C‑216/14, EU:C:2015:686, punt 39).

( 49 ) Zie, naast vele andere, het arrest van 26 juli 2017, Sacko (C‑348/16, EU:C:2017:591, punt 41 en aldaar aangehaalde rechtspraak). Cursivering van mij.

( 50 ) Arrest van 5 december 2019, Centraal Justitieel Incassobureau (Erkenning en tenuitvoerlegging van geldelijke sancties) (C‑671/18, EU:C:2019:1054, punt 35).

( 51 ) Ibidem, punten 42 en 50.

( 52 ) Cursivering van mij. Het standaardformulier van het certificaat wordt overeenkomstig artikel 4, lid 2, van kaderbesluit 2005/214 als bijlage verstrekt.

( 53 ) Zie over het belang van het certificaat, punt 45 hierboven.

( 54 ) Zie arrest van 25 juli 2018, Minister for Justice and Equality (Gebreken in het gerechtelijk apparaat) (C‑216/18 PPU, EU:C:2018:586, punt 36 en aldaar aangehaalde rechtspraak).

( 55 ) Ibidem, punt 37 en aldaar aangehaalde rechtspraak.

( 56 ) Zie naar analogie beschikking van 28 april 2016, Alta Realitat (C‑384/14, EU:C:2016:316, punten 57 en 58).

( 57 ) Zie in die zin arrest van 14 mei 2020, Staatsanwaltschaft Offenburg (C‑615/18, EU:C:2020:376, punten 57 en 64), en mijn conclusie in die zaak (EU:C:2020:9, punten 61 en 62).

( 58 ) Zie bijvoorbeeld beslissing van het EHRM van 4 oktober 2001, Teuschler/Duitsland (CE:ECHR:2001:1004DEC004763699). Dit is een uiting van een bekend en algemeen erkend beginsel, dat vaak onder woorden wordt gebracht met de Latijnse spreuk vigilantibus (non dormientibus) iura (succurrunt).

( 59 ) Zie arrest van het EHRM van 24 februari 2009, Protopapa/Turkije (CE:ECHR:2009:0224JUD001608490, punten 82‑86 en aldaar aangehaalde rechtspraak).