Daarmede zijn wij toegekomen aan de bespreking van de specifieke kwesties dat het beroep aan de orde stelt. Dient het er in de omstandigheden welke ik in het begin van mijn conclusie uiteenzette, voor te worden gehouden, dat de Commissie verplicht was een onderzoek in te stellen? En heeft het onderhavig onderzoek beantwoord aan de in artikel 24 onderschreven verplichtingen?

Er kan, wat het eerste punt betreft, enige twijfel rijzen: het twistgesprek betrof in hoofdzaak niet de dienst, doch — blijkens de ingewonnen getuigenverklaringen — kwesties van persoonlijke aard. Man bedenke evenwel dat het gesprek in een echte worsteling is ontaard, waarbij één der twee betrokkenen (mevrouw V.) naar aanstonds door de geneeskundige dienst werd vastgesteld, letsel opliep. Ik ben dan ook van mening dat de administratie verplicht was naar een en ander te rechercheren.

Blijft punt twee. Blijkens de stukken heeft de enquête der Commissie in etappes plaatsgevonden. Mevrouw Delfausse, hoofdassistente op de afdeling Individuele Rechten, heeft mevrouw V. terstond na het incident gehoord en haar uitgenodigd zich aanstonds aan een geneeskundig onderzoek te onderwerpen en daarna haar bevindingen schriftelijk vast te leggen. Verzoekster werd door de in dienst der Commissie werkzame arts onderzocht en deze stelde lichte kwetsuren vast. Wij zagen dat ook de heer T. terstond na het incident de hoofdafdeling Personeelszaken een schriftelijke verklaring deed toekomen. De administratie had in zoverre de beschikking over drie voor een reconstructie der feiten belangrijke stukken: de verklaringen van de beide betrokken partijen en de geneeskundige verklaring.

Toen ze over deze gegevens kon beschikken, nam de administratie twee verdere stappen: enerzijds belastte zij haar eigen veiligheidsdiensten met bepaalde verificaties (de Commissie heeft het gesteld en de wederpartij heeft het niet weersproken), anderzijds had zij ontmoetingen met vertegenwoordigers van de vakbonden — met het oog op het onderzoek van de feiten en een bespreking van eventuele maatregelen — (vgl. te dien aanzien de vertrouwelijke nota van 18 november 1976 van het Directoraat-generaal Personeelszaken, ondertekend door de heer Delauche). Besprekingen met de vertegenwoordigers van de vakbonden waren in casu bijzonder zinvol, omdat het incident zich binnen het personeelscomité had voorgedaan, terwijl de secretaris van dat comité en een krachtens detachering bij het comité werkzame employé erbij betrokken waren. De administratie achtte het vervolgens onnodig jegens de beide direct betrokken ambtenaren disciplinaire of andere maatregelen te nemen: de directeur-generaal Baichière verklaarde in zijn brief van 21 april 1977 dat een nauwkeurige conclusie met betrekking tot de verantwoordelijkheid van beide betrokkenen voor het voorgevallene onmogelijk was gebleken.

Nadat er in maart 1978 beroep was ingesteld, heeft de administratie vervolgens de verklaringen ingewonnen van twee getuigen, de dames Nicaise en Joundy, die gedeeltelijk bij de incidenten aanwezig waren geweest. De raadsman der Commissie stelt dat beide getuigen ten tijde der feiten reeds vanwege de veiligheidsdiensten der Commissie waren gehoord. Het staat te lezen in de memorie van de verweerster de dato 21 augustus 1978 (blz. 2), maar het bewijs is niet geleverd; mocht het evenwel waar zijn dat de beide getuigen terstond na het incident zijn gehoord, dan acht ik het te betreuren dat hun verklaringen niet aanstonds zijn vastgelegd; al even betreurenswaardig is trouwens dat de resultaten van het onderzoek der veiligheidsdiensten niet bekendgemaakt zijn.

Nochtans geloof ik niet dat zulke verzuimen schending van artikel 24 inhouden. De Commissie heeft willen vaststellen hoe de feiten zich hebben toegedragen, en als haar pogingen daarin een beter inzicht te krijgen en vast te stellen in hoeverre de beide hoofdpersonen ten deze verantwoordelijk kunnen worden gesteld hebben gefaald, is dat niet het gevolg van het feit dat de Commissie met bepaalde vaststellingen — of met het verlenen van bijstand aan de beide betrokken ambtenaren — in gebreke zou zijn gebleven. Juist uit de beide alsnog ingewonnen getuigenverklaringen blijkt hoe moeilijk de op ieder der betrokken ambtenaren rustende schuld kan worden bepaald, hetgeen bewijst dat de administratie veeleer redelijk heeft gehandeld door na de enquête een afwachtende houding aan te nemen.

De situatie zou een andere zijn, indien de Commissie een maatregel mocht hebben genomen die met verzoeksters statutaire rechten in strijd komt. Het komt mij evenwel voor dat verzoekster door de gedragslijn der administratie geen enkel nadeel heeft geleden; zij heeft in haar loopbaan geen belemmeringen ondervonden, zij kon bij de Commissie blijven werken en haar overplaatsing naar een ander bureau droeg — zoals ik aanstonds zal uiteenzetten — niet het karakter van een sanctiemaatregel. Anderzijds kan, naar ik meen, aan de administratie niet worden verweten met de in casu geboden maatregelen in gebreke te zijn gebleven: moeilijk is in te zien welke andere maatregelen de administratie ook bij een degelijker onderzoek had kunnen of moeten nemen. De gesignaleerde leemten acht ik dan ook van marginale aard; schending van de bijstandsplicht ligt er mijns inziens niet in besloten.