BESCHIKKING VAN HET GERECHT (Derde kamer)

20 januari 1998

Zaak T-160/96

M. Kogler

tegen

Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen

„Ambtenaren — Pensioen — Aanpassingscoëfficiënt — Verandering van hoofdstad van lidstaat — Terugwerkende kracht”

Volledige Duitse tekst II-35

Betreft:

Beroep tot, ten eerste, nietigverklaring van het besluit van het Klachtencomité van het Hof van Justitie van 1 juli 1996, ten tweede, herberekening en definitieve vaststelling van verzoekers pensioen over de periode van 1 juli 1991 tot 30 juni 1994 met toepassing van de door de Raad jaarlijks vastgestelde aanpassingscoëfficiënt voor Berlijn, en ten derde en subsidiair, bepaling van een in de nabije toekomst gelegen datum waarop die herberekening en vaststelling moeten plaatsvinden.

Beslissing:

Niet-ontvankelijkheid.

Resumé van de beschikking

Verzoeker, een gewezen directeur van de vertaaldirectie van het Hofvan Justitie van de Europese Gemeenschappen, is sedert 1 december 1987 met pensioen. Sedertdien woont hij te Konz in Duitsland.

Ingevolge artikel 82, lid 1, van het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen (Statuut) wordt op de pensioenen van de gewezen ambtenaren een aanpassingscoëfficiënt toegepast die is vastgesteld voor het land waar de pensioengerechtigde aantoont zijn woonplaats te hebben.

In de arresten van 27 oktober 1994, Benzier/Commissie (T-536/93, JurAmbt. blz. II-777), en Chavane de Dalmassy e.a./Commissie (T-64/92, JurAmbt. blz. II-723), verklaart het Gerecht, dat artikel 6, lid 2, van enerzijds verordening (EEG, EGKS, Euratom) nr. 3834/91 van de Raad van 19 december 1991 (verordening nr. 3834/91) en anderzijds verordening (EEG, Euratom, EGKS) nr. 3761/92 van de Raad van 21 december 1992 (verordening nr. 3761/92), houdende aanpassing, met ingang van respectievelijk 1 juli 1991 en 1 juli 1992, van de bezoldigingen en de pensioenen van de ambtenaren en andere personeelsleden der Europese Gemeenschappen, alsmede van de aanpassingscoëfficiënten welke van toepassing zijn op deze bezoldigingen en pensioenen (respectievelijk PB L 361, blz. 13 en PB L 383, blz. 1), voor zover daarin voor Duitsland een voorlopige aanpassingscoëfficiënt op basis van de kosten van levensonderhoud te Bonn is vastgesteld, in strijd is met het in bijlage XI bij het Statuut geformuleerde beginsel volgens hetwelk voor elke lidstaat de aanpassingscoëfficiënt wordt vastgesteld op basis van de kosten van levensonderhoud in de hoofdstad, aangezien op 3 oktober 1990 Berlijn de hoofdstad van Duitsland is geworden.

De aanpassingscoëfficiënten, die in een voetnoot in bovengenoemde verordeningen zijn aangemerkt als „voorlopig cijfer” of waaromtrent is gezegd, dat zij zullen worden toegepast „onverminderd de besluiten die de Raad moet nemen ingevolge het voorstel van de Commissie”, zijn niet gewijzigd na bovengenoemde arresten van het Gerecht.

Op 19 december 1994 gaat de Raad over tot vaststelling van verordening (EGKS, EG, Euratom) nr. 3161/94 houdende aanpassing, met ingang van 1 juli 1994, van de bezoldigingen en de pensioenen van de ambtenaren en andere personeelsleden der Europese Gemeenschappen alsmede van de aanpassingscoëfficiënten welke van toepassing zijn op deze bezoldigingen en pensioenen (PB L 335, biz. 1). Artikel 6, lid 1, van deze verordening voorziet met ingang van 1 juli 1994 in een algemene aanpassingscoëfficiënt voor Duitsland, die voor het eerst op de kosten van levensonderhoud te Berlijn is gebaseerd, en in specifieke aanpassingscoëfficiënten voor Bonn, Karlsruhe en München.

Bij verordening (EG, Euratom, EGKS) nr. 2963/95 van de Raad van 18 december 1995 houdende aanpassing, met ingang van 1 juli 1995, van de bezoldigingen en de pensioenen van de ambtenaren en andere personeelsleden der Europese Gemeenschappen alsmede van de aanpassingscoëfficiënten welke van toepassing zijn op deze bezoldigingen en pensioenen (PB L 310, biz. 1), wordt de vaststelling van een op de kosten van levensonderhoud te Berlijn gebaseerde algemene aanpassingscoëfficiënt voor Duitsland bevestigd met terugwerkende kracht tot 1 juli 1995.

Verzoeker, die van oordeel is dat het Hof op zijn salarisafrekeningen over de periode van 1 juli 1991 tot 30 juni 1994 de op de kosten van levensonderhoud te Berlijn gebaseerde aanpassingscoëfficiënten in plaats van de op de kosten van levensonderhoud te Bonn gebaseerde aanpassingscoëfficiënten had moeten toepassen, verzoekt krachtens artikel 90, lid 1, van het Statuut, dat zijn pensioen met terugwerkende kracht opnieuw wordt vastgesteld.

Nadat de griffier van het Hof in zijn hoedanigheid van tot aanstelling bevoegd gezag het verzoek heeft afgewezen, dient verzoeker bij het Klachtencomité van het Hof (Klachtencomité) een klacht in met dezelfde strekking als het verzoek. Hij voegt er evenwel aan toe, dat hij de instelling verzoekt, een in de nabije toekomst gelegen datum te bepalen waarop de door hem gewenste herberekening zal plaatsvinden.

Deze klacht wordt afgewezen op grond dat zij te laat is ingediend en derhalve niet-ontvankelijk is. De bezwarende besluiten in de zin van artikel 90, lid 2, van het Statuut zouden in het onderhavige geval de respectieve salarisafrekeningen over de betrokken periode zijn.

De ontvankelijkheid

Het recht op bescherming van het gewettigd vertrouwen komt toe aan iedere particulier die zich bevindt in een situatie waaruit blijkt dat de gemeenschapsadministratie door precieze toezeggingen bij hem gegronde verwachtingen heeft gewekt. Een ambtenaar kan evenwel geen schending van het beginsel van het gewettigd vertrouwen inroepen wanneer de administratie hem geen precieze toezeggingen heeft gedaan (punt 34).

Referentie: Gerecht 27 februari 1996, Galtieri/Parlement, T-235/94, JurAmbt. blz. II-129, punt 63; Gerecht 5 februari 1997, Ibarra Gil/Commissie, T-207/95, JurAmbt. blz. II-31, punt 25

Niet kan worden aangenomen, dat de Raad bij verzoeker „gegronde verwachtingen” heeft gewekt of hem „precieze toezeggingen” heeft gedaan. Door de op de bezoldigingen en de pensioenen toe te passen aanpassingscoëfficiënten voor Duitsland in voetnoten van de verordeningen nrs. 3834/91 en 3761/92 als voorlopig aan te merken, of door de preciseren dat deze coëfficiënten werden toegepast „onverminderd de besluiten die de Raad moet nemen ingevolge het voorstel van de Commissie”, heeft de Raad zich immers enkel de mogelijkheid voorbehouden die coëfficiënten te wijzigen, maar heeft hij niet de verplichting opgelegd om de vaststelling daarvan met terugwerkende kracht te wijzigen. Bijgevolg kan verzoeker niet staande houden, dat de Raad bij hem een „gewettigd vertrouwen” heeft gewekt op grond waarvan hij mocht hopen, dat bovengenoemde statutaire termijnen niet op hem zouden worden toegepast (punt 38).

De maandelijkse salarisafrekeningen die verzoeker tussen 1 juli 1991 en 30 juni 1994 zijn toegestuurd, zijn overduidelijk voor hem bezwarende besluiten, aangezien daarin telkens het bedrag van zijn pensioen wordt vastgesteld (punt 39).

Referentie: Hof 27 oktober 1981, Venus en Obert/Commissie en Raad, 783/79 en 786/79, Jurispr. blz. 2445, punt 25; Benzier/Commissie, reeds aangehaald, punten 15-19

Aangezien deze salarisafrekeningen verzoeker afzonderlijk zijn toegestuurd, had deze telkens overeenkomstig artikel 90 van het Statuut binnen drie maanden daaraanvolgend een klacht moeten indienen. Hij heeft zijn klacht evenwel pas ingediend nadat de wettelijke termijn, die inging bij de ontvangst van de laatste salarisafrekening in juni 1994, bijna twee jaar was verstreken (punt 39).

De in artikel 90 van het Statuut bepaalde klachttermijn is ingesteld om de zekerheid van de juridische situaties en de rechtszekerheid te waarborgen. Hij is derhalve van openbare orde en de partijen of de rechter kunnen er niet naar believen over beschikken. Dat een instelling ten gronde antwoordt op een te laat ingediende en derhalve niet-ontvankelijke administratieve klacht kan niet tot gevolg hebben, dat wordt afgeweken van het in de artikelen 90 en 91 van het Statuut neergelegde stelsel van dwingende termijnen (punt 40).

Referentie: Gerecht 18 maart 1997, Rasmussen/Commissie, T-35/96, JurAmbt. blz. II-187, punten 29 en 30

Een ambtenaar kan niet een nieuwe termijn doen ingaan door bij het tot aanstelling bevoegd gezag een verzoek in de zin van artikel 90, lid 1, van het Statuut in te dienen. Meer bepaald, een ambtenaar die heeft nagelaten binnen de termijnen van de artikelen 90 en 91 van het Statuut een beroep tot nietigverklaring van een voor hem bezwarend besluit in te stellen, kan niet door een vordering tot vergoeding van de schade die dit besluit heeft veroorzaakt, deze nalatigheid herstellen en een nieuwe beroepstermijn doen ingaan. Dit kan enkel worden toegestaan wanneer zich een nieuw feit voordoet dat een nieuw onderzoek van de situatie rechtvaardigt (punt 41).

Referentie: Hof 4 februari 1987, Pressler-Hoeft/Rekenkamer, 302/85, Jurispr. blz. 513, punten 5 en 6; Gerecht 29 februari 1996, Lopes/Hof van Justitie, T-547/93, JurAmbt. blz. II-185, punt 60

In het onderhavige geval moet verzoekers beroep, dat zou zijn gebaseerd op een nalaten van de Raad, worden geacht erop te zijn gericht de termijnen van de artikelen 90 en 91 van het Statuut te omzeilen, doordat het enerzijds strekt tot nietigverklaring van een besluit van het Klachtencomité dat slechts een reeds bestaande niet-ontvankelijkheid bevestigt, en anderzijds, bij wege van een schadevergoedingsactie, tot verkrijging van het extra bedrag dat hij zou hebben ontvangen indien de aanpassingscoëfficiënt „Berlijn” vanaf 1991 op hem was toegepast (punt 42).

Dictum:

Het beroep wordt verworpen wegens kennelijke niet-ontvankelijkheid.