Zaak C‑508/14

Český telekomunikační úřad

tegen

T-Mobile Czech Republic a.s.

en

Vodafone Czech Republic a.s.

(verzoek om een prejudiciële beslissing, ingediend door de Nejvyšší správní soud)

„Prejudiciële verwijzing — Richtlijn 2002/22/EG (Universeledienstrichtlijn) — Berekening van de kosten van de universeledienstverplichtingen — Inaanmerkingneming van het rendement op eigen kapitaal — Rechtstreekse werking — Toepassing ratione temporis”

Samenvatting – Arrest van het Hof (Vijfde kamer) van 6 oktober 2015

Harmonisatie van de wetgevingen — Elektronischecommunicatienetwerken en ‑diensten — Universele dienst en gebruikersrechten — Richtlijn 2002/22 — Berekening van de kosten en financiering van de universeledienstverplichtingen — Toepasselijkheid in de nieuwe lidstaten — Toetredingsakte van 2003 bevat geen bijzondere bepalingen over de toepassing van de artikelen van die richtlijn — Toepasselijkheid in de die lidstaten vanaf de toetredingsdatum

Aangezien het volgens artikel 267 VWEU aan de nationale rechter en niet aan de partijen in het hoofdgeding staat om zich tot het Hof te wenden, komt de bevoegdheid om de aan het Hof voor te leggen vragen te bepalen alleen aan de nationale rechter toe en kunnen partijen de inhoud daarvan niet wijzigen. Bovendien zou ingegaan op verzoeken van partijen in het hoofdgeding om de vragen te wijzigen onverenigbaar zijn met de rol die het Hof bij artikel 267 VWEU is toebedeeld, alsook met diens verplichting om de regeringen van de lidstaten en de andere belanghebbende partijen in staat te stellen opmerkingen in te dienen overeenkomstig artikel 23 van het Statuut van het Hof van Justitie, aangezien ingevolge deze bepaling alleen de verwijzingsbeslissingen ter kennis van de belanghebbende partijen worden gebracht. (cf. punten 28, 29)

De artikelen 12 en 13 van richtlijn 2002/22 inzake de universele dienst en gebruikersrechten met betrekking tot elektronischecommunicatienetwerken en -diensten (Universeledienstrichtlijn) moeten aldus worden uitgelegd dat zij er niet aan in de weg staan dat de nettokosten van de universeledienstverplichting de „redelijke winst” van de aanbieder van die dienst omvatten, die bestaat uit het rendement op eigen kapitaal dat zou worden verlangd door een met de aanbieder van de universele dienst vergelijkbare onderneming die afweegt of het, rekening houdende met de omvang van het risico, opportuun is de dienst van algemeen economisch belang te verrichten gedurende de hele periode waarvoor de opdracht geldt. De omvang van het risico hangt af van de sector, het soort dienst en de kenmerken van het compensatiemechanisme. Onder „rendement op kapitaal” wordt verstaan de interne opbrengstvoet die de onderneming gedurende de periode waarvoor zij met het beheer van de betrokken dienst is belast, op haar geïnvesteerde kapitaal behaalt. Dit rendement kan worden bepaald aan de hand van een vergelijking met vergelijkbare ondernemingen. (cf. punten 43‑45, dictum 1)

Zie de tekst van de beslissing. (cf. punten 47, 48)

De artikelen 12 en 13 van richtlijn 2002/22 inzake de universele dienst en gebruikersrechten met betrekking tot elektronischecommunicatienetwerken en ‑diensten (Universeledienstrichtlijn) moeten aldus worden uitgelegd dat zij rechtstreekse werking hebben en dat particulieren zich daarop bij een nationale rechterlijke instantie rechtstreeks kunnen beroepen om op te komen tegen een besluit van een nationale regelgevende instantie. Genoemde bepalingen blijken inhoudelijk gezien immers onvoorwaardelijk en voldoende nauwkeurig te zijn nu daarin duidelijk wordt uiteengezet dat een eventuele financiering van universeledienstverplichtingen moet gebeuren op basis van een berekening van de nettokosten, waarbij onder nettokosten mede de „redelijke winst” in de vorm van rendement op vermogen dient te worden verstaan, en nu deze verplichting niet aan enige voorwaarde is gebonden. Ook al laat richtlijn 2002/22 de nationale regelgevende instanties bij de tenuitvoerlegging van die bepalingen een zekere beoordelingsmarge, dit neemt niet weg dat de uit genoemde bepalingen voortvloeiende verplichting nauwkeurig en onvoorwaardelijk is. (cf. punten 52‑54, dictum 2)