Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Milieu – Behoud van vogelstand – Richtlijn 79/409 – Keuze en afbakening van specialebeschermingszones

(Richtlijn 79/409 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, art. 4, leden 1 en 2)

2. Milieu – Behoud van vogelstand – Richtlijn 79/409 – Aanwijzing als specialebeschermingszone

(Richtlijn 79/409 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, art. 4)

3. Milieu – Behoud van vogelstand – Richtlijn 79/409 – Specialebeschermingsmaatregelen

(Richtlijn 79/409 van de Raad, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, art. 4, leden 1 en 2)

4. Milieu – Behoud van vogelstand – Richtlijn 79/409 – Verzuim van aanwijzing als specialebeschermingszone

(Richtlijnen van de Raad 79/409, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, art. 4, lid 4, en 92/43, art. 6, leden 2 tot en met 4, en art. 7)

5. Milieu – Instandhouding van natuurlijke habitats en van wilde flora en fauna – Richtlijn 92/43 – Specialebeschermingszones

(Richtlijn 92/43 van de Raad, art. 6, lid 3)

Samenvatting

1. Voor de keuze van de gebieden die het meest geschikt zijn om overeenkomstig artikel 4, leden 1 en 2, van richtlijn 79/409 inzake het behoud van de vogelstand, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, als specialebeschermingszone (SBZ) te worden aangewezen, beschikken de lidstaten over een zekere beoordelingsmarge, die wordt begrensd door het feit dat voor de aanwijzing van deze zones uitsluitend de in die richtlijn aangegeven ornithologische criteria gelden. Bij de keuze en de afbakening van een SBZ mag dus geen rekening worden gehouden met de in artikel 2 van die richtlijn genoemde economische eisen.

Bijgevolg kan de aanwijzing als SBZ niet voortvloeien uit een afzonderlijk onderzoek naar de ornithologische waarde van elk van de aan de orde zijnde oppervlakten, maar zij moet plaatsvinden met inachtneming van de natuurlijke grenzen van het waterecosysteem. Bovendien moeten de ornithologische criteria, waarop de aanwijzing uitsluitend moet berusten, wetenschappelijk gefundeerd zijn. Het gebruik van vermeend ornithologische, gebrekkige criteria zou immers kunnen leiden tot een onjuiste afbakening van de SBZ’s.

(cf. punten 39, 141-142)

2. Artikel 4 van richtlijn 79/409 inzake het behoud van de vogelstand, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, voorziet in een specifiek op de in bijlage I vermelde soorten en op de trekvogels gerichte en versterkte regeling, die haar rechtvaardiging vindt in het feit dat het gaat om, respectievelijk, de meest bedreigde soorten en de soorten die tot het gemeenschappelijke erfgoed van de Gemeenschap behoren. Uit de negende overweging van de considerans van die richtlijn volgt overigens dat de bescherming, de instandhouding of het herstel van voldoende gediversifieerde en qua oppervlakte toereikende verblijfplaatsen onmisbaar is voor de instandhouding van alle vogelsoorten. De lidstaten zijn dus verplicht om de nodige maatregelen voor de instandhouding van die soorten te nemen.

Daartoe is bijwerking van de wetenschappelijke gegevens noodzakelijk teneinde de toestand van de meest bedreigde soorten en die van de soorten die tot het gemeenschappelijke erfgoed van de Gemeenschap behoren, te bepalen en zo de meest geschikte gebieden als specialebeschermingszones aan te wijzen. Om uit te maken of de richtlijn niet is nagekomen, moeten bijgevolg de meest actuele wetenschappelijke gegevens worden gebruikt die aan het einde van de in het met redenen omklede advies gestelde termijn beschikbaar waren. In dit verband vormt, bij ontstentenis van wetenschappelijke studies die de resultaten van de „Inventory of Important Bird Areas in the European Community” (Inventaris van belangrijke vogelgebieden in de Europese Gemeenschap) (IBA 2000) tegenspreken, die inventaris de meest actuele en de meest nauwkeurige maatstaf voor de identificatie van de gebieden die naar aantal en oppervlakte het meest geschikt zijn voor de instandhouding van de in bijlage I vermelde soorten en van de niet in die bijlage genoemde geregeld voorkomende trekvogels.

(cf. punten 46‑47, 66-67)

3. De lidstaten moeten op grond van artikel 4, leden 1 en 2, van richtlijn 79/409 inzake het behoud van de vogelstand, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, de specialebeschermingszones (SBZ’s) een juridische beschermingsstatus verlenen, die in het bijzonder het voortbestaan en de voortplanting van de in bijlage I vermelde vogelsoorten alsmede de voortplanting, de rui en de overwintering van de niet in bijlage I genoemde en geregeld voorkomende trekvogels kan veiligstellen. De bescherming van de SBZ’s mag niet beperkt blijven tot maatregelen om door de mens veroorzaakte externe aantastingen en storingen te vermijden, maar dient al naar gelang van de situatie ook positieve maatregelen voor de instandhouding en de verbetering van de staat van het gebied te omvatten.

(cf. punten 153‑154)

4. De door richtlijn 79/409 inzake het behoud van de vogelstand, zoals gewijzigd bij richtlijn 97/49, geformuleerde beschermingsdoelstellingen, zoals deze in de negende overweging van de considerans ervan zijn uiteengezet, zouden niet kunnen worden bereikt indien de lidstaten de uit artikel 4, lid 4, van die richtlijn voortvloeiende verplichtingen alleen zouden moeten nakomen wanneer eerst een specialebeschermingszone (SBZ) is aangewezen. Artikel 7 van richtlijn 92/43 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna preciseert dat artikel 6, leden 2 tot en met 4, van deze laatste richtlijn in de plaats komt van artikel 4, lid 4, eerste volzin, van richtlijn 79/409 vanaf de datum van toepassing van richtlijn 92/43, dan wel vanaf de datum van aanwijzing door een lidstaat overeenkomstig richtlijn 79/409 indien deze datum later valt. De ten onrechte niet als SBZ aangewezen zones blijven onder het specifieke stelsel van artikel 4, lid 4, eerste volzin, van richtlijn 79/409 vallen.

(cf. punten 84, 120, 172-173)

5. Artikel 6, lid 3, van richtlijn 92/43 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna, stelt voor het vereiste van een passende beoordeling van de gevolgen van een plan of project dat niet direct verband houdt met of nodig is voor het beheer van een gebied als specialebeschermingzone, als voorwaarde dat de waarschijnlijkheid of het risico bestaat dat dit plan of project significante gevolgen heeft voor het betrokken gebied. In het bijzonder gelet op het voorzorgsbeginsel bestaat dit risico wanneer op grond van objectieve gegevens niet kan worden uitgesloten dat het plan of project significante gevolgen heeft voor het betrokken gebied. Bijgevolg vereist deze richtlijn dat voor elk plan of project een passende beoordeling wordt gemaakt van de gevolgen ervan wanneer op grond van objectieve gegevens niet kan worden uitgesloten dat het plan of project significante gevolgen heeft voor het betrokken gebied. Een dergelijke beoordeling brengt mee dat, voordat voor het plan of project toestemming wordt verleend, op basis van de beste wetenschappelijke kennis ter zake alle aspecten daarvan die op zichzelf of in combinatie met andere plannen of projecten de instandhoudingsdoelstellingen van dat gebied in gevaar kunnen brengen, moeten worden geïdentificeerd.

De bevoegde nationale autoriteiten geven slechts toestemming voor een activiteit in het beschermde gebied wanneer zij de zekerheid hebben verkregen dat deze geen schadelijke gevolgen heeft voor de natuurlijke kenmerken van dat gebied. Dit is het geval wanneer er wetenschappelijk gezien redelijkerwijs geen twijfel bestaat dat er geen dergelijke gevolgen zijn.

(cf. punten 226‑227, 243)