Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het beginsel van toegang tot documenten – Weigering op grond van verschillende uitzonderingen – Toelaatbaarheid

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4)

2. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Bescherming van de doelstellingen van inspecties, onderzoeken en audits – Bescherming van de commerciële belangen – Verplichting om de betrokken belangen af te wegen

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, lid 2, eerste en derde streepje)

3. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Verplichting om gedeeltelijke toegang te verlenen tot gegevens die niet onder de uitzonderingen vallen – Toepassing op documenten van een categorie waarvoor een algemeen vermoeden van weigering van toegang geldt – Daarvan uitgesloten

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, lid 6)

4. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Bescherming van de doelstellingen van inspecties, onderzoeken en audits – Bescherming van de commerciële belangen

(Art. 101 VWEU; verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, lid 2, eerste en derde streepje; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 27, lid 2, en 28; verordening nr. 773/2004 van de Commissie, art. 6, 8, 15 en 16)

5. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Bescherming van de doelstellingen van inspecties, onderzoeken en audits – Bescherming van de commerciële belangen – Hoger openbaar belang dat openbaarmaking van documenten gebiedt – Begrip – Belang om de activiteiten van de Commissie op het gebied van de mededinging te kennen – Daaronder begrepen – Grenzen – Belang dat kan worden gediend door de mededeling van een niet‑vertrouwelijke versie van haar beschikking

(Art. 101 VWEU; verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, lid 2, eerste en derde streepje; verordening nr. 1/2003 van de Raad, art. 7 en 30, leden 1 en 2)

6. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Draagwijdte – Toepassing op de administratieve dossiers van procedures van toezicht op de naleving van de mededingingsregels – Mededeling aan een persoon die een eventueel beroep tot schadevergoeding wegens een vermeende schending van artikel 101 VWEU overweegt – Verplichting van de verzoeker om de noodzaak van toegang tot de betrokken documenten aan te tonen – Draagwijdte

(Art. 101 VWEU; verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, lid 2)

7. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Uitzonderingen op het recht van toegang tot documenten – Verplichting om gedeeltelijke toegang te verlenen tot gegevens die niet onder de uitzonderingen vallen – Draagwijdte

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4, leden 2 en 6)

8. Instellingen van de Europese Unie – Recht van toegang van het publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Termijn om op een verzoek om toegang te antwoorden – Verlenging – Voorwaarden – Verzoek om toegang tot documenten die vertrouwelijk worden behandeld in een administratieve mededingingsprocedure – Verplichting van de betrokken instelling om binnen een redelijke termijn op het verzoek te antwoorden – Beoordelingscriteria

(Art. 101 VWEU en 339 VWEU; verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 8, leden 1 en 2; verordening nr. 1/2003 van de Raad)

Samenvatting

1. Zie de tekst van de beslissing.

(cf. punt 39)

2. Zie de tekst van de beslissing.

(cf. punten 44, 74, 75)

3. In het kader van een beschikking houdende weigering van toegang tot documenten mag de betrokken instelling zich baseren op algemene aannames die gelden voor bepaalde categorieën documenten, daar vergelijkbare overwegingen van algemene aard kunnen gelden voor verzoeken om openbaarmaking met betrekking tot documenten van gelijke aard. Wanneer een document onder een algemeen vermoeden valt en geen hoger openbaar belang openbaarmaking ervan gebiedt, geldt in dit verband voor dat document geen verplichting tot gehele of gedeeltelijke openbaarmaking van de inhoud ervan.

(cf. punten 47, 108)

4. Verordening nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie en verordening nr. 1/2003 bevatten geen bepaling waarin uitdrukkelijk staat dat de ene verordening voorrang heeft boven de andere. Derhalve dient elk van deze verordeningen te worden toegepast op een wijze die verenigbaar is met de andere en aldus een coherente toepassing mogelijk maakt. Voor de uitlegging van de in artikel 4, lid 2, eerste en derde streepje, van verordening nr. 1049/2001 neergelegde uitzonderingen moet bijgevolg worden uitgegaan van een algemeen vermoeden dat de openbaarmaking van de documenten die de Commissie in het kader van een procedure inzake toepassing van artikel 101 VWEU heeft vergaard, in beginsel leidt tot ondermijning van zowel de bescherming van het doel van inspecties, onderzoeken en audits van de instellingen van de Unie als de bescherming van de commerciële belangen van de bij een dergelijke procedure betrokken ondernemingen. Dat geldt los van de vraag of het verzoek om toegang een procedure betreft die reeds is afgesloten of een procedure die nog hangende is.

De artikelen 27, lid 2, en 28 van verordening nr. 1/2003 alsook de artikelen 6, 8, 15 en 16 van verordening nr. 773/2004 betreffende procedures van de Commissie op grond van de artikelen 81 en 82 van het Verdrag regelen immers op restrictieve wijze het gebruik van de documenten uit het dossier van een procedure op grond van artikel 101 VWEU, door alleen de betrokken partijen en de klagers wier klacht de Commissie voornemens is af te wijzen, toegang te geven tot het dossier, met dien verstande dat de zakengeheimen en andere vertrouwelijke informatie van de ondernemingen en de interne documenten van de Commissie en mededingingsautoriteiten van de lidstaten niet openbaar worden gemaakt en dat de documenten waarvan inzage wordt gegeven, slechts mogen worden gebruikt voor gerechtelijke of administratieve procedures op grond van artikel 101 VWEU. Hieruit volgt niet alleen dat de partijen bij een procedure op grond van artikel 101 VWEU geen onbeperkt recht van toegang tot de documenten van het dossier van de Commissie hebben, maar ook dat derden, met uitzondering van de klagers, in een dergelijke procedure geen recht van toegang tot de documenten van het dossier van de Commissie hebben.

Bijgevolg kan een op verordening nr. 1049/2001 gebaseerde veralgemeende toegang tot de documenten die in een procedure op grond van artikel 101 VWEU zijn uitgewisseld tussen de Commissie en de bij die procedure betrokken partijen of derden het evenwicht in gevaar brengen dat de wetgever van de Unie in de verordeningen nrs. 1/2003 en 773/2004 heeft willen verzekeren tussen de verplichting van de betrokken ondernemingen om de Commissie mogelijkerwijs gevoelige commerciële informatie mee te delen en het waarborgen van een grotere bescherming van de aldus aan de Commissie verstrekte informatie op grond van het beroepsgeheim en het zakengeheim.

Aangaande de informatie die de Commissie in het kader van de procedures op grond van artikel 101 VWEU krachtens haar mededelingen betreffende immuniteit tegen geldboeten en vermindering van geldboeten in kartelzaken heeft vergaard, zou de openbaarmaking van die informatie potentiële aanvragers van clementie voorts kunnen doen besluiten geen verklaringen krachtens die mededelingen af te leggen. Zij zouden zich immers in een minder gunstige positie kunnen bevinden dan andere ondernemingen die aan de mededingingsregeling hebben deelgenomen en die niet of in mindere mate aan het onderzoek hebben meegewerkt.

(cf. punten 50, 52, 53, 55‑58, 83)

5. Het publiek moet de activiteiten van de Commissie op het gebied van de mededinging kunnen kennen, zodat het voldoende precies kan bepalen door welke gedragingen marktdeelnemers zich kunnen blootstellen aan sancties en het voorts de beschikkingspraktijk van de Commissie kan begrijpen, die van fundamenteel belang is voor de werking van de interne markt, die alle burgers van de Unie als marktdeelnemer of als consument betreft. Er bestaat dus een hoger openbaar belang dat het publiek bepaalde essentiële onderdelen van de activiteiten van de Commissie op dat gebied kan kennen. Het bestaan van dat openbaar belang verplicht de Commissie er echter niet toe een op verordening nr. 1049/2001 gebaseerde veralgemeende toegang te verlenen tot alle in een procedure op grond van artikel 101 VWEU verzamelde informatie.

Een dergelijke veralgemeende toegang kan immers het evenwicht in gevaar brengen dat de wetgever van de Unie in verordening nr. 1/2003 heeft willen verzekeren tussen de verplichting van de betrokken ondernemingen om de Commissie mogelijkerwijs gevoelige commerciële informatie mee te delen en het waarborgen van een grotere bescherming van de aldus aan de Commissie verstrekte informatie op grond van het beroepsgeheim en het zakengeheim. Voorts is het openbaar belang bij de mededeling van een document op grond van het transparantiebeginsel niet even groot wanneer het gaat om een document van een administratieve procedure dan wel om een document van een procedure waarin de instelling van de Unie als wetgever optreedt.

Het openbaar belang om de activiteiten van de Commissie op het gebied van de mededinging te kennen gebiedt als zodanig niet de openbaarmaking van het onderzoeksdossier of van de volledige versie van de gegeven beschikking, aangezien die documenten niet noodzakelijk zijn om de essentiële onderdelen van de activiteiten van de Commissie te begrijpen, zoals de uitkomst van de procedure en de aan haar activiteiten ten grondslag liggende redenen. De Commissie kan er immers voor zorgen dat die uitkomst en die redenen voldoende worden begrepen, door middel van met name de bekendmaking van een niet-vertrouwelijke versie van de betrokken beschikking.

Om vast te stellen welke informatie in dit verband noodzakelijk is, moet ervan worden uitgegaan dat de Commissie ingevolge artikel 30, leden 1 en 2, van verordening nr. 1/2003, rekening houdend met het rechtmatige belang van de ondernemingen dat hun zakengeheimen niet aan de openbaarheid worden prijsgegeven, de beschikkingen die zij overeenkomstig artikel 7 van die verordening geeft, bekend moet maken, waarbij de namen van de partijen en de belangrijkste punten van de beschikking, waaronder de opgelegde sancties, worden vermeld. Het hoger openbaar belang bij de openbaarmaking kan derhalve niet worden gediend door alleen een perscommuniqué te publiceren waarin de vaststelling van de betrokken beschikking wordt meegedeeld, ook niet wanneer in dat communiqué de vastgestelde inbreuk beknopt wordt beschreven, de ondernemingen worden genoemd die aansprakelijk worden gehouden voor die inbreuk en het bedrag van de aan elk van hen opgelegde geldboete wordt vermeld, aangezien een dergelijk communiqué niet de belangrijkste punten van de op grond van artikel 7 van verordening nr. 1/2003 gegeven beschikkingen weergeeft. Dat hoger openbaar belang vereist dat een niet‑vertrouwelijke versie van die beschikkingen wordt gepubliceerd.

(cf. punten 80‑85, 115, 116)

6. Eenieder heeft weliswaar het recht om vergoeding te vorderen van de schade die hem door een schending van artikel 101 VWEU zou zijn berokkend, maar om dat recht doeltreffend te beschermen is het niet nodig dat elk document van een procedure op grond van artikel 101 VWEU aan die verzoeker wordt meegedeeld op grond dat deze voornemens is een vordering tot schadevergoeding in te stellen, daar het weinig waarschijnlijk is dat de schadevordering moet worden gebaseerd op alle gegevens van het dossier van deze procedure.

Eenieder die vergoeding wil verkrijgen van de schade die hij door een schending van artikel 101 VWEU heeft geleden, dient dus aan te tonen dat hij een of ander document van het dossier van de Commissie nodig heeft, zodat deze laatste per geval de belangen die mededeling van die documenten rechtvaardigen, kan afwegen tegen de belangen die bescherming van die documenten rechtvaardigen, daarbij rekening houdend met alle relevante gegevens van de zaak. Indien die documenten niet nodig zijn, kan het belang om vergoeding van de door schending van artikel 101 VWEU geleden schade te krijgen, geen hoger openbaar belang in de zin van artikel 4, lid 2, van verordening nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie vormen.

(cf. punten 92, 94‑96)

7. De mogelijkheid om gedeeltelijke toegang te verlenen tot een document van de instellingen van de Unie moet aan het evenredigheidsbeginsel worden getoetst. Dienaangaande volgt uit artikel 4, lid 6, van verordening nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie dat een instelling moet nagaan of gedeeltelijke toegang tot de in een verzoek om toegang bedoelde documenten kan worden verleend door een eventuele weigering te beperken tot de gegevens die onder de in die bepaling genoemde uitzonderingen vallen. De instelling moet een dergelijke gedeeltelijke toegang verlenen wanneer het doel dat zij nastreeft door toegang tot het document te weigeren, ook kan worden bereikt indien zij zich zou beperken tot het onleesbaar maken van de passages die schade kunnen toebrengen aan het beschermde openbaar belang. Ingevolge artikel 4, lid 6, van verordening nr. 1049/2001 juncto artikel 4, lid 2, laatste zinsdeel, van die verordening moet de instelling van de Unie waaraan het verzoek om toegang is gericht, wanneer het in deze laatste bepaling bedoelde hoger openbaar belang openbaarmaking van een deel van een document gebiedt, toegang tot dat deel verlenen.

(cf. punten 111‑113)

8. Verordening nr. 1049/2001 biedt de Commissie niet de mogelijkheid om op een confirmatief verzoek te antwoorden dat op een later, onbepaald tijdstip toegang tot het betrokken document zal worden verleend. Wanneer een onderneming aanvoert dat een document dat op haar betrekking heeft, zakengeheimen of andere vertrouwelijke informatie bevat, moet de Commissie echter eerst verschillende stappen doorlopen alvorens dat document mee te delen. Allereerst moet de Commissie de betrokken onderneming in de gelegenheid stellen om haar standpunt kenbaar te maken. Vervolgens moet zij ter zake een naar behoren gemotiveerde beschikking geven. Ten slotte moet de Commissie alvorens haar beschikking ten uitvoer te leggen, de onderneming de mogelijkheid bieden om zich tot de rechter van de Unie te wenden om de mededeling te verhinderen.

Derhalve moet worden aangenomen dat het opstellen van een niet‑vertrouwelijke versie van een beschikking van de Commissie inzake mededinging, in strijd met de in artikel 8, leden 1 en 2, van verordening nr. 1049/2001 vastgestelde termijnen voor de beantwoording van confirmatieve verzoeken, enige tijd in beslag kan nemen. De Commissie moet proberen die stappen zo spoedig mogelijk te doorlopen en in ieder geval binnen een redelijke termijn die moet worden vastgesteld naargelang van de specifieke omstandigheden van elke zaak. In dit verband moet rekening worden gehouden met het aantal verzoeken om vertrouwelijke behandeling en de technische en juridische complexiteit ervan.

(cf. punten 126, 128‑130)