Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Mededinging - Administratieve procedure - Onderzoek van klachten - Vaststelling van prioriteiten door Commissie - Inaanmerkingneming van communautair belang bij onderzoek van zaak - Beoordelingsvrijheid van Commissie - Verplichting tot motivering van besluit om klacht ad acta te leggen - Rechterlijke toetsing

[EG-Verdrag, art. 190 (thans art. 253 EG); verordening nr. 17 van de Raad, art. 3]

2. Mededinging - Mededingingsregelingen - Verbod - Groepsvrijstelling - Verordening nr. 123/85 - Intrekking van vrijstelling - Uitsluitende bevoegdheid van Commissie - Omvang - Intrekking met terugwerkende kracht van vrijstelling - Daarvan uitgesloten

(Verordening nr. 17 van de Raad, art. 8; verordeningen van de Commissie nrs. 123/85, art. 10, en 1475/95, art. 8)

3. Mededinging - Administratieve procedure - Onderzoek van klachten - Beoordeling van communautair belang bij onderzoek van zaak - Inaanmerkingneming van beëindiging van gelaakte praktijken - Voorwaarden

(Verordening nr. 17 van de Raad, art. 3)

4. Mededinging - Administratieve procedure - Onderzoek van klachten - Beoordeling van communautair belang bij onderzoek van zaak - Inaanmerkingneming van bestaan van vele klachten betreffende soortgelijke gedragingen - Beoordeling van alle bewijzen - Voeging van administratieve procedures - Beoordelingsvrijheid van Commissie

(Verordening nr. 17 van de Raad, art. 3)

5. Procedure - Voordragen van nieuwe middelen in loop van geding - Voorwaarden - Aanvulling van aangevoerd middel - Grenzen

(Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 48, lid 2)

6. Mededinging - Administratieve procedure - Onderzoek van klachten - Verplichtingen van Commissie - Inachtneming van redelijke termijn - Schending - Gevolgen - Nietigverklaring van afwijzingsbeschikking - Daarvan uitgesloten

(Verordening nr. 17 van de Raad, art. 3)

Samenvatting

1. Wanneer de Commissie besluit aan de krachtens artikel 3 van verordening nr. 17 bij haar ingediende klachten verschillende prioriteit toe te kennen, mag zij niet alleen de volgorde bepalen waarin de klachten zullen worden onderzocht, doch mag zij eveneens een klacht afwijzen wegens het ontbreken van voldoende communautair belang om het onderzoek van de zaak voort te zetten, tenzij het voorwerp van de klacht tot haar uitsluitende bevoegdheden behoort.

De discretionaire bevoegdheid waarover de Commissie daartoe beschikt, is echter niet onbeperkt. Wanneer de Commissie besluit het onderzoek van een klacht niet voort te zetten, dient zij dit besluit te motiveren, waarbij deze motivering voldoende nauwkeurig en gedetailleerd moet zijn om het Gerecht in staat te stellen een daadwerkelijke controle uit te oefenen op de uitoefening door de Commissie van haar discretionaire bevoegdheid om prioriteiten te stellen.

Bij die controle mag het Gerecht zijn beoordeling van het communautaire belang niet in de plaats stellen van die van de Commissie, doch dient het na te gaan, of het litigieuze besluit niet op feitelijk onjuiste gegevens berust, dan wel onwettig is wegens verkeerde toepassing van het recht, kennelijke beoordelingsfouten of misbruik van bevoegdheid.

( cf. punten 36, 42 )

2. De Commissie is niet bij uitsluiting bevoegd om vast te stellen dat een dealerovereenkomst niet voldoet aan de in verordening nr. 123/85 gestelde voorwaarden voor groepsvrijstelling en dat deze verordening derhalve niet op die overeenkomst van toepassing is. Dat is weliswaar anders voor de bevoegdheid tot intrekking van die groepsvrijstelling overeenkomstig artikel 10 van verordening nr. 123/85, maar deze bepaling voorziet niet in een intrekking van de groepsvrijstelling met terugwerkende kracht. Dit geldt ook voor artikel 8 van verordening nr. 1475/95, aangezien deze verordening per 1 oktober 1995 in de plaats is gekomen van verordening nr. 123/85. Verder is artikel 8 van verordening nr. 17, op grond waarvan een vrijstelling onder bepaalde voorwaarden met terugwerkende kracht kan worden ingetrokken, niet van toepassing op de intrekking van groepsvrijstellingen, maar op de intrekking van individuele vrijstellingen.

( cf. punt 38 )

3. Wat de beoordeling door de Commissie van het communautaire belang bij het onderzoek van een klacht inzake mededinging betreft, moet het Gerecht in het bijzonder nagaan of uit de beschikking tot sepositie van die klacht volgt, dat de Commissie een afweging heeft gemaakt tussen de omvang van de schade die de gestelde inbreuk kan toebrengen aan de werking van de gemeenschappelijke markt, de waarschijnlijkheid dat zij het bestaan ervan kan aantonen en de reikwijdte van de onderzoeksmaatregelen die nodig zijn om onder optimale voorwaarden haar toezicht op de eerbiediging van de artikelen 85 en 86 van het Verdrag (thans artikelen 81 EG en 82 EG) uit te oefenen.

Dienaangaande mag de Commissie, wanneer zij prioriteiten vaststelt voor de behandeling van de bij haar ingediende klachten, niet bepaalde situaties die tot de haar door het Verdrag opgedragen taak behoren, als bij voorbaat van haar werkterrein uitgesloten beschouwen. Zij dient in het bijzonder in elk individueel geval de ernst van de gestelde inbreuken op de mededinging te beoordelen.

Bij de beoordeling van het communautaire belang bij het onderzoek van een klacht mag de Commissie rekening houden met de noodzaak om met betrekking tot het in de klacht bedoelde gedrag duidelijkheid te verschaffen omtrent de rechtstoestand en om, gelet op het communautaire mededingingsrecht, de rechten en plichten vast te leggen van de verschillende marktdeelnemers die door dit gedrag worden geraakt.

Het communautaire belang bij het onderzoek van een klacht betreffende schending van de communautaire mededingingsregels verdwijnt niet noodzakelijk wanneer de gelaakte praktijken zijn beëindigd. De Commissie moet met name verifiëren, of de mededingingsverstorende effecten van een dergelijke praktijk voortduren, en of de ernst van de gestelde inbreuken op de mededinging of het voortduren van de gevolgen ervan niet zodanig is dat aan de klacht een communautair belang moet worden gehecht.

( cf. punten 46-47, 50, 52 )

4. Wanneer het communautaire belang bij het onderzoek van een klacht moet worden beoordeeld, moet de Commissie die klacht niet afzonderlijk onderzoeken, maar in de context van de situatie op de betrokken markt in het algemeen. Het bestaan van vele klachten waarmee aan dezelfde marktdeelnemers soortgelijke gedragingen worden verweten, is één van de elementen waarmee de Commissie bij haar beoordeling van het communautaire belang rekening moet houden.

Ook moet de Commissie bij de beoordeling van de waarschijnlijkheid dat zij het bestaan van een inbreuk kan aantonen en van de reikwijdte van de onderzoeksmaatregelen die daarvoor nodig zijn, rekening houden met alle bewijzen waarover zij beschikt, en mag zij zich niet ertoe beperken de door elke klager genoemde aanwijzingen afzonderlijk te beoordelen om te concluderen dat elk van de klachten op zich genomen niet op afdoende bewijzen steunt.

De Commissie is evenwel niet verplicht, de onderzoeken van verschillende klachten betreffende het gedrag van dezelfde onderneming te voegen, aangezien de wijze waarop een onderzoek wordt gevoerd, tot de discretionaire bevoegdheid van de instelling behoort. Met name het bestaan van vele klachten van ondernemers van verschillende categorieën, zoals, in de context van de verkoop van motorvoertuigen, van onafhankelijke wederverkopers, gevolmachtigde tussenpersonen en dealers, kan niet eraan in de weg staan dat díe klachten worden afgewezen die op grond van de aanwijzingen waarover de Commissie beschikt, ongegrond lijken of geen communautair belang lijken te hebben. Dat de Commissie de verschillende klachten afzonderlijk heeft behandeld, kan in dergelijke gevallen op zich niet als een onregelmatigheid worden beschouwd.

( cf. punten 55-57 )

5. In een geschil tussen een klager en de Commissie inzake de sepositie van een klacht betreffende schending van de mededingingsregels kan de overlegging van de opmerkingen van de onderneming waarop de klacht betrekking heeft, als bijlage bij het verweerschrift van de Commissie, niet worden aangemerkt als een nieuw gegeven dat het aanvoeren van een nieuw middel kan rechtvaardigen in de zin van artikel 48, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering, wanneer de Commissie het bestaan van die opmerkingen eerder in een mededeling aan de klager heeft genoemd.

( cf. punt 67 )

6. Hoewel de Commissie binnen een redelijke termijn moet beslissen op een klacht op grond van artikel 3 van verordening nr. 17, rechtvaardigt de overschrijding van die termijn - gesteld al dat die vaststaat - op zich niet noodzakelijkerwijs de nietigverklaring van de bestreden beschikking.

Ter zake van de toepassing van de mededingingsregels kan de overschrijding van de redelijke termijn enkel een reden voor nietigverklaring van een beschikking houdende vaststelling van een inbreuk zijn, wanneer is aangetoond dat door de schending van dit beginsel inbreuk is gemaakt op de rechten van de verdediging van de betrokken ondernemingen. Buiten dit specifieke geval heeft de niet-nakoming van de verplichting om binnen een redelijke termijn te beslissen, geen gevolgen voor de geldigheid van de administratieve procedure op grond van verordening nr. 17.

( cf. punten 93-94 )