Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1. Procedure – Interventie – Verzoekschrift ter ondersteuning van conclusies van een van partijen – Verzoekschrift met aanvullende argumenten die kader van geding wijzigen – Niet-ontvankelijkheid van deze argumenten

(Statuut van het Hof van Justitie, art. 40, vierde alinea; Reglement voor de procesvoering van het Gerecht, art. 116, lid 3)

2. Europese Gemeenschappen – Instellingen – Recht van toegang van publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Verplichting voor instelling om concreet en individueel onderzoek van documenten te verrichten – Omvang – Uitsluiting van verplichting – Voorwaarden

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4)

3. Europese Gemeenschappen – Instellingen – Recht van toegang van publiek tot documenten – Verordening nr. 1049/2001 – Verplichting voor instelling om concreet en individueel onderzoek van documenten te verrichten – Niet-nakoming van verplichting – Schending van evenredigheidsbeginsel – Onderzoek dat bijzonder zwaar en inadequaat is – Afwijking van onderzoeksplicht – Bewijslast rustend op instelling – Verplichting voor instelling om met verzoeker overleg te plegen

(Verordening nr. 1049/2001 van het Europees Parlement en de Raad, art. 4)

Samenvatting

1. Artikel 40, vierde alinea, van het Statuut van het Hof van Justitie, dat krachtens artikel 53 ervan op het Gerecht van toepassing is, en artikel 116, lid 3, van het Reglement van de procesvoering van het Gerecht verzetten er zich niet tegen dat de interveniënt andere argumenten aanvoert dan de door hem ondersteunde partij, zolang die argumenten het kader van het geding niet wijzigen en de interventie strekt tot ondersteuning van de conclusies van deze laatste partij. Aan deze voorwaarde is met name niet voldaan wanneer op basis van de aanvullende argumenten van de interveniënt, gesteld dat ze gegrond zijn, de bestreden handeling onwettig zou kunnen worden verklaard, en de partij die de interveniënt wordt verondersteld te ondersteunen, alleen concludeert tot verwerping van het beroep tot nietigverklaring. Aangezien deze aanvullende argumenten tot gevolg hebben dat het in het verzoekschrift en het verweerschrift omschreven kader van het geding wordt gewijzigd, moeten zij niet-ontvankelijk worden verklaard.

(cf. punten 52‑53, 55)

2. De behandeling van een verzoek om toegang tot documenten dat is ingediend op grond van verordening nr. 1049/2001 inzake de toegang van het publiek tot documenten van het Europees Parlement, de Raad en de Commissie, vereist een concreet onderzoek. De omstandigheid dat een document een door een uitzondering beschermd belang betreft, is op zich immers niet voldoende om deze uitzonderingsgrond toe te passen. Een dergelijke toepassing is in beginsel slechts gerechtvaardigd indien de instelling vooraf heeft beoordeeld, ten eerste, of de toegang tot het document concreet en daadwerkelijk afbreuk doet aan het beschermde belang en, ten tweede, of in de gevallen bedoeld in artikel 4, leden 2 en 3, van deze verordening, geen hoger openbaar belang openbaarmaking van het betrokken document gebiedt. Bovendien moet het gevaar van afbreuk aan een beschermd belang redelijkerwijze voorzienbaar zijn en mag het niet louter hypothetisch zijn. De betrokken instelling moet dus een concreet en individueel onderzoek verrichten van de inhoud van elk document waarop het verzoek betrekking heeft, en ten minste per categorie documenten aangeven waarom zij van oordeel is dat de documenten die in het bij haar ingediende verzoek worden genoemd, verband houden met een categorie van informatie waarvoor een uitzondering geldt.

Het is echter mogelijk dat dit onderzoek niet noodzakelijk is, namelijk wanneer, gelet op de bijzondere omstandigheden van het geval, het overduidelijk is dat de toegang moet worden geweigerd of integendeel moet worden verleend. Dit is met name het geval wanneer bepaalde documenten ofwel overduidelijk volledig onder een uitzondering op het recht op toegang vallen, ofwel, integendeel, overduidelijk volledig toegankelijk zijn, ofwel door de instelling reeds concreet en individueel zijn onderzocht in soortgelijke omstandigheden.

(cf. punten 69, 72‑73, 75)

3. De weigering van een instelling om de documenten waarvoor een verzoek om toegang is gedaan, concreet en individueel te onderzoeken levert, in beginsel, een kennelijke schending van het evenredigheidsbeginsel op, volgens hetwelk handelingen van de gemeenschapsinstellingen niet buiten de grenzen mogen treden van hetgeen geschikt en noodzakelijk is voor de verwezenlijking van de nagestreefde doelstellingen.

De instelling waarbij een verzoek is ingediend, moet evenwel in bijzondere gevallen waarin het concrete en individuele onderzoek van de documenten voor haar een onredelijke administratieve last meebrengt, de mogelijkheid behouden om het belang van de toegang van het publiek tot documenten af te wegen tegen de daaruit voortvloeiende werklast, teneinde in deze bijzondere gevallen het belang van een behoorlijk bestuur te vrijwaren. Een dergelijke afwijking van de onderzoeksplicht moet worden aanvaard in uitzonderlijke gevallen en alleen wanneer de administratieve last van het concrete en individuele onderzoek van de documenten bijzonder groot blijkt te zijn en daardoor de grenzen overschrijdt van hetgeen redelijkerwijze kan worden verlangd.

De instelling die zich op deze uitzondering beroept, moet bewijzen hoe groot deze administratieve last is. Zij moet, in voorkomend geval, met de verzoeker overleg plegen om te weten te komen of de verzoeker te doen verduidelijken, welk belang hij bij het verkrijgen van de betrokken documenten heeft, en om concreet na te gaan welke alternatieven mogelijk zijn om een minder belastende maatregel te nemen dan het concrete en individuele onderzoek van de documenten, waarbij de voorrang dient te worden gegeven aan het alternatief dat op zich geen last meebrengt die de grenzen overschrijdt van hetgeen redelijkerwijze kan worden verlangd, en tegelijkertijd het recht van toegang van de verzoeker maximaal eerbiedigt.

(cf. punten 99‑100, 102, 112‑114)