Trefwoorden

Samenvatting



Trefwoorden

1 Commissie - Recht van toegang van publiek tot documenten van Commissie - Besluit 94/90 - Uitzonderingen op beginsel van toegang tot documenten - Bescherming van algemeen belang - Gerechtelijke procedures - Draagwijdte

(Besluit 94/90 van de Commissie)

2 Commissie - Recht van toegang van publiek tot documenten van Commissie - Besluit 94/90 - Beperkingen van beginsel van toegang tot documenten - Auteursregel - Draagwijdte - Restrictieve uitlegging - Weigering van toegang tot van lidstaten of derde staat afkomstige documenten

(Slotakte van Verdrag betreffende de Europese Unie, bijlage 17; besluit 94/90 van de Commissie)

3 Handelingen van de instellingen - Motivering - Verplichting - Draagwijdte - Beschikking van Commissie houdende weigering van toegang tot van lidstaten en derde staat afkomstige documenten

[EG-Verdrag, art. 190 (thans art. 253 EG); besluit 94/90 van de Commissie]

Samenvatting

1 Volgens de bepalingen van de bij besluit 94/90 vastgestelde gedragscode betreffende de toegang van het publiek tot documenten van de Commissie, gelden inzake het recht van toegang tot documenten twee categorieën uitzonderingen, die evenwel restrictief moeten worden uitgelegd, teneinde de toepassing van het algemene beginsel, dat het publiek zo ruim mogelijk toegang zal krijgen tot die documenten, niet op losse schroeven te zetten.

Inzake de uitzondering betreffende de bescherming van het algemeen belang, moeten de termen "gerechtelijke procedures" aldus worden begrepen, dat de bescherming van het algemeen belang zich verzet tegen de mededeling van de inhoud van documenten die de Commissie uitsluitend voor een welbepaalde gerechtelijke procedure heeft opgesteld. Hiermee worden niet alleen bedoeld de memories of neergelegde stukken en de interne documenten betreffende de instructie van de lopende zaak, maar ook de tussen het betrokken directoraat-generaal en de juridische dienst of een advocatenkantoor uitgewisselde mededelingen betreffende de zaak.

Daarentegen kan de uitzondering uit hoofde van de bescherming van het algemeen belang (gerechtelijke procedures) voor de Commissie niet de mogelijkheid scheppen zich te onttrekken aan de verplichting om in het kader van een louter administratief dossier opgestelde documenten mee te delen, zelfs al zou de overlegging van deze documenten in een procedure voor de gemeenschapsrechter voor de Commissie nadelig kunnen zijn. In dit verband is irrelevant, dat tegen de na afloop van de administratieve procedure vastgestelde beschikking beroep tot nietigverklaring is ingesteld.

Besluit 94/90 is van algemene toepassing op de verzoeken van het publiek om toegang tot documenten. Voorzover een onderneming in het kader van een zaak voor het Gerecht als verzoekende partij met een beroep op de bepalingen van het reglement voor de procesvoering inzake de maatregelen tot organisatie van de procesgang of op haar rechten van verdediging, toegang heeft gekregen tot een gedeelte van de documenten die zij in het kader van haar aanvankelijk verzoek aan de Commissie had gevraagd, behoudt zij niettemin het recht om daarnaast ook met een beroep op besluit 94/90 om toegang tot diezelfde documenten te verzoeken.

2 Besluit 94/90 inzake de toegang van het publiek tot documenten van de Commissie, bepaalt dat, wanneer de auteur van het document dat bij een instelling berust een natuurlijke of een rechtspersoon, een lidstaat, een andere instelling of een orgaan van de Gemeenschap of van enige andere nationale of internationale organisatie is, het verzoek om toegang rechtstreeks tot de auteur van het document moet worden gericht. Bij ontbreken van een hogere rechtsregel volgens welke de Commissie niet bevoegd was om in besluit 94/90 de documenten waarvan zij niet de auteur is, van het toepassingsgebied van de gedragscode uit te sluiten, kan de auteursregel worden toegepast. Dat besluit 94/90 verwijst naar algemene beleidsverklaringen, te weten de verklaring inzake het recht van toegang tot informatie, in bijlage (nr. 17) bij de slotakte van het Verdrag betreffende de Europese Unie, en de conclusies van verschillende bijeenkomsten van de Europese Raad, doet aan deze vaststelling niet af, nu deze verklaringen niet de waarde van een hoger rechtsbeginsel hebben.

De auteursregel vormt een beperking van een algemeen beginsel en moet dus restrictief worden uitgelegd en toegepast, zodat de toepassing van het in besluit 94/90 neergelegde algemene beginsel van doorzichtigheid niet in het gedrang komt.

De Commissie heeft de auteursregel correct toegepast waar zij zich op het standpunt plaatste dat zij geen toegang diende te verlenen tot bepaalde documenten in haar bezit, die afkomstig waren van lidstaten of van de autoriteiten van een derde staat. Bijgevolg kan haar geen rechtsmisbruik worden verweten.

3 De motiveringsplicht van artikel 190 van het Verdrag (thans artikel 253 EG) houdt in, dat de redenering van de communautaire autoriteit die de gelaakte handeling heeft verricht, duidelijk en ondubbelzinnig tot uitdrukking moet worden gebracht, zodat de belanghebbenden de rechtvaardigingsgronden van de genomen maatregel kunnen kennen om hun rechten te kunnen verdedigen, en de gemeenschapsrechter zijn wettigheidstoezicht kan uitoefenen.

Een beschikking van de Commissie houdende weigering om bepaalde van lidstaten of autoriteiten van een derde staat afkomstige documenten mee te delen, is naar behoren gemotiveerd wanneer daarin wordt verwezen naar de auteursregel in de gedragscode die is vastgesteld bij besluit 94/90 inzake de toegang van het publiek tot documenten van de Commissie, en de verzoekende partij erop attent wordt gemaakt dat het aan haar stond om bij de betrokken lidstaten en autoriteiten van de derde staat om een kopie van de verlangde documenten te verzoeken.