ARREST VAN HET GERECHT (Vijfde kamer)

27 oktober 1994

Zaak T-47/93

C

tegen

Commissie van de Europese Gemeenschappen

„Ambtenaren — Aanwerving — Verlenging van geldigheidsduur van lijst van geschikte kandidaten van vergelijkend onderzoek EUR/B/16 — Medisch advies van ongeschiktheid — Beroep tot nietigverklaring — Beroep tot schadevergoeding”

Volledige Franse tekst II-743

Betreft:

Beroep strekkende tot nietigverklaring van het besluit houdende verlenging van de geldigheidsduur van de lijst van geschikte kandidaten van vergelijkend onderzoek EUR/B/16 ten aanzien van verzoeker, en tot schadevergoeding.

Beslissing:

Veroordeling van de instelling tot betaling van schadevergoeding en verwerping voor het overige.

Resumé van het arrest

Op 22 februari 1991 verzoeken de diensten van de Commissie om publikatie van een kennisgeving van vacature met het oog op de aanstelling van verzoeker, die geslaagd was voor een algemeen vergelijkend onderzoek.

Op 24 april 1991 verleent de raadgevend arts van de Commissie een advies van lichamelijke ongeschiktheid, omdat hij een hepatitis-B heeft vastgesteld. Dit advies wordt, onder voorbehoud van later onderzoek, op 31 mei 1991 bevestigd door de medische commissie, waartoe verzoeker zich had gewend.

Ofschoon zij verzoeker op 26 april 1991 had laten weten, dat zij hem haar besluit betreffende de erkenning van zijn lichamelijke geschiktheid zou meedelen, neemt de Commissie jegens verzoeker geen besluit over het ambt waarvoor hij aanvankelijk was uitgekozen.

Op 12 mei 1992 wordt de betrokkene meegedeeld, dat de medische commissie na een nieuw onderzoek van zijn dossier een advies van lichamelijke geschiktheid „onder voorbehoud” heeft verleend.

Daar de geldigheidsduur van de lijst van geschikte kandidaten van het vergelijkend onderzoek intussen op 30 juni 1991 was verstreken, vordert verzoeker, die niet meer in een vacant ambt kan worden aangesteld, op 27 mei 1992 vergoeding van de morele en materiële schade die hij stelt te hebben geleden doordat hij niet is aangesteld wegens de aanvankelijke adviezen van lichamelijke ongeschiktheid.

Op 16 september daaraanvolgend verlengt de instelling de geldigheidsduur van de lijst van geschikte kandidaten ten aanzien van verzoeker.

Bij klacht van 21 december 1992 betwist deze de wettigheid van de uit de adviezen van lichamelijke ongeschiktheid voortvloeiende weigering om henr aan te stellen en de wettigheid van het besluit van 16 september 1992. Hij vordert bovendien betaling van de bezoldiging waarop hij recht zou hebben gehad indien hij in het ambt van bibliothecarisarchivaris ware aangesteld, en van 100000 BFR als vergoeding van de materiële en morele schade.

Bij brief van 26 april 1993 wordt deze klacht afgewezen, waarop verzoeker op 21 juli 1993 het onderhavige beroep instelt.

I — De conclusie strekkende tot nietigverklaring van het besluit houdende verlenging van de geldigheidsduur van de lijst van geschikte kandidaten ten aanzien van verzoeker

Het Gerecht stelt meteen vast, dat verzoeker, ofschoon hij niet tot de communautaire openbare dienst behoort, toch krachtens artikel 179 EG-Verdrag en de artikelen 90 en 91 van het Statuut kan ageren, aangezien hij als voor een algemeen vergelijkend onderzoek geslaagde kandidaat die voor een ambt is geweerd, aanspraak maakt op de hoedanigheid van ambtenaar en derhalve de hoedanigheid van „in dit Statuut bedoelde persoon” in de zin van artikel 90, lid 1, bezit (r.o. 21).

Referentie: Gerecht 16 mei 1994, Stagakis/Parlement, T-37/93, JurAmbt. blz. II-451, r.o. 16

Het Gerecht wijst er ook op, dat het bestaan van een bezwarend besluit in de zin van de artikelen 90, lid 2, en 91, lidi, van het Statuut een noodzakelijke voorwaarde is voor de ontvankelijkheid van ieder door een ambtenaar tegen een instelling ingesteld beroep tot nietigverklaring en dat alleen de handelingen die de rechtspositie van een verzoeker rechtstreeks kunnen aantasten, bezwarende besluiten zijn (r.o. 22).

Referentie: Gerecht 20 mei 1994, Obst/Commissie, T-510/93, JurAmbt. blz. II-461, r.o. 22

Voor zover het bestreden besluit de geldigheidsduur van de lijst van geschikte kandidaten ten aanzien van verzoeker verlengt, opent het'voor de betrokkene evenwel nieuwe vooruitzichten op aanstelling en, aangezien het zijn rechten niet kan aantasten, is het voor hem geen bezwarend besluit. In zoverre heeft verzoeker er geen enkel belang bij tegen het omstreden besluit op te komen en is het verzoek om nietigverklaring niet-ontvankelijk (r.o. 23 en 24).

II — De conclusie strekkende tot schadevergoeding

1. De ontvankelijkheid

Het Gerecht herinnert er om te beginnen aan, dat wanneer een ambtenaar een vordering tot schadevergoeding wil instellen tegen de instelling die hem tewerkstelt, de door het Statuut geëiste precontentieuze procedure verschilt naargelang de schade waarvan vergoeding wordt gevorderd, is veroorzaakt door een bezwarend besluit in de zin van artikel 90, lid 2, van het Statuut of door een gedraging die geen beslissing inhoudt. In het eerste geval is voor de ontvankelijkheid van het beroep tot schadevergoeding vereist, dat de betrokkene binnen de gestelde termijn bij het tot aanstelling bevoegd gezag een klacht heeft ingediend tegen het schadebrengend besluit en binnen drie maanden na afwijzing van die klacht het beroep heeft ingesteld. In het tweede geval daarentegen bestaat de administratieve procedure die overeenkomstig de artikelen 90 en 91 van het Statuut het beroep tot schadevergoeding moet voorafgaan, uit twee fasen, te weten een verzoek en vervolgens een klacht tegen de uitdrukkelijke of stilzwijgende afwijzing van dit verzoek (r.o. 30).

Referentie: Gerecht 9 juni 1994, X/Commissie, T-94/92, JurAmbt. blz. II-481, r.o. 29

Het Gerecht stelt vast, dat laatstgenoemde procedure, die in het onderhavige geval van toepassing is bij gebreke van een besluit betreffende het ambt waarvoor verzoeker aanvankelijk was uitgekozen, een normaal verloop heeft gekend. Bijgevolg is de vordering tot schadevergoeding ontvankelijk, aangezien het onderhavige beroep, anders dan de Commissie stelt, binnen de in het Statuut gestelde termijnen is ingesteld (r.o. 32 en 37).

Nadat verzoeker er zich op 12 mai 1992, toen hij kennis kreeg van het advies van geschiktheid „onder voorbehoud”, rekenschap van had gegeven, dat zijn kansen op aanstelling waren tenietgedaan door de aanvankelijke adviezen van lichamelijke ongeschiktheid, diende hij op 27 mei 1992 een verzoek om schadevergoeding in. Dat verzoek werd op 21 september 1992 gevolgd door een klacht tegen het besluit van 16 december 1992. Ofschoon in die klacht niet rechtstreeks gewag wordt gemaakt van het verzoek om schadevergoeding, is zij in wezen gericht tegen de stilzwijgende afwijzing van dat verzoek bij het besluit van 16 september 1992, daar de inhoud van het verzoek en de inhoud van de klacht door de administratie moeten worden uitgelegd en verstaan met de zorgvuldigheid die een grote en deugdelijk toegeruste organisatie jegens haar justitiabelen betaamt. Hoe dan ook, op 27 september 1992 was een stilzwijgend besluit tot de afwijzing van het verzoek om schadevergoeding tot stand gekomen (r.o. 34-36).

Referentie: Hof 9 maart 1978, Herpels/Commissie, 54/77, Jurispr. blz. 585, r.o. 47

2. Ten gronde

Het in artikel 33 van het Statuut bedoelde medisch onderzoek heeft tot doel, de betrokken instelling in staat te stellen, na te gaan of de kandidaat, wat zijn gezondheid betreft, alle taken kan vervullen waarvoor hij, gelet op de aard van zijn functie, kan komen te staan. Het Gerecht wijst erop, dat het Statuut alle medische beoordelingen die daarvoor noodzakelijk zijn, bij de raadgevend artsen en in voorkomend geval bij de medische commissie legt. Bijgevolg kan de rechterlijke toetsing door het Gerecht zich niet uitstrekken tot de eigenlijke medische beoordelingen, die als definitief moeten worden beschouwd wanneer zij in regelmatige omstandigheden tot stand zijn gekomen. De rechterlijke toetsing kan zich daarentegen wel uitstrekken tot de regelmatigheid van de bij het medisch onderzoek gevolgde procedure, inzonderheid wanneer de zaak aan de medische commissie is voorgelegd, alsmede tot de regelmatigheid van de uitgebrachte adviezen, teneinde na te gaan of de adviezen een motivering bevatten aan de hand waarvan kan worden beoordeeld, op welke overwegingen de erin vervatte conclusies berusten, en of daarin een logische band wordt gelegd tussen de medische vaststellingen en de conclusies die daaraan worden verbonden (r.o. 46 en 47).

Referentie: Gerecht 27 februari 1992, Plug/Commissie, T-165/89, Jurispr. blz. II-367, r.o. 75

Ofschoon verzoekers gezondheidstoestand niet had geleid tot enige storing die de vervulling zou kunnen belemmeren van de taken waarvoor hij in de uitoefening van de beoogde functie zou kunnen komen te staan, heeft de medische commissie hem toch ongeschikt verklaard, op grond dat zijn aandoening nog niet gestabiliseerd was. Een advies van ongeschiktheid kan weliswaar worden gebaseerd op een medisch gefundeerde prognose van toekomstige storingen, die binnen afzienbare tijd de normale vervulling van de beoogde functie kunnen belemmeren, doch dit is in casu niet het geval, daar de medische commissie niet wegens verzoekers gezondheidstoestand, die stabiel is gebleven, van haar advies van ongeschiktheid is teruggekomen, maar op grond van een nieuw onderzoek van zijn toestand, waarbij met name de toestand van zijn lever en het advies van een derde arts in aanmerking werden genomen. Bijgevolg berusten de twee in mei 1991 uitgebrachte adviezen van lichamelijke ongeschiktheid op een kennelijke beoordelingsfout (r.o. 48-50).

Referentie: X/Commissie, reeds aangehaald, r.o. 45

Aangezien verzoeker op de aangeboden post zou zijn aangesteld indien hij lichamelijk geschikt ware verklaard, is het Gerecht van oordeel, dat de verkeerde medische adviezen hem een kans op aanstelling hebben ontnomen. Daarbij komt, dat de Commissie hem elke mogelijkheid op aanstelling heeft ontnomen, door in de post te voorzien vóór de medische commissie haar beslissing van geschiktheid „onder voorbehoud” had genomen, of althans door geen voor beroep vatbaar besluit over verzoekers aanstelling te nemen, ofschoon zij een dergelijk besluit had aangekondigd (r.o. 53).

Aangezien het verlies van een kans een voor vergoeding in aanmerking komende schade vormt, raamt het Gerecht het bedrag van een passende vergoeding ex aequo et bono op 500000 BFR (r.o. 54 en 55).

Referentie: Gerecht 17 maart 1993, Moat/Commissie, T-13/92, Jurispr. blz. II-287

Dictum:

1) De Commissie wordt veroordeeld verzoeker als schadevergoeding een bedrag van 500000 BFR te betalen.