CONCLUSIE VAN ADVOCAAT-GENERAAL

P. PIKAMÄE

van 9 september 2021 ( 1 )

Zaak C‑213/19

Europese Commissie

tegen

Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland

„Niet-nakoming – Artikel 4, lid 3, VEU – Artikel 310, lid 6, en artikel 325 VWEU – Fraudebestrijding – Vereiste van doeltreffendheid – Verplichting om de eigen middelen ter beschikking van de Uniebegroting te stellen – Financiële verantwoordelijkheid van de lidstaten – Douane-unie – Verordening (EEG) nr. 2913/92 – Communautair douanewetboek – Verordening (EU) nr. 952/2013 – Douanewetboek van de Unie – Douanerechten – Invoer van textiel en schoeisel uit China – Grootschalige, stelselmatige fraude – Georganiseerde criminaliteit – Verdwijnende importeurs – Douanewaarde – Onderwaardering – Op risicoanalyse gebaseerde douanecontroles – Controles voorafgaand aan de vrijgave – Zekerheidstelling – Ontbreken van controles – Artikelen 16 en 17 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie – Eigen middelen van de Europese Unie – Besluiten 2007/436/EG en 2014/335/EU – Verordeningen (EG, Euratom) nr. 1150/2000 en nr. 609/2014 – Vaststelling van een douaneschuld – Verplichte terbeschikkingstelling aan de Europese Unie – Raming van het verlies aan traditionele eigen middelen – Statistische methode gebaseerd op de gecorrigeerde gemiddelde prijs en de laagste aanvaardbare prijs – Belasting op de toegevoegde waarde (btw) – Richtlijn 2006/112/EG – Maatstaf van heffing voor de btw – Eigen middelen uit de btw”

Inhoud

I. Inleiding II. Toepasselijke bepalingen A. Recht inzake traditionele eigen middelen 1. Besluiten betreffende het stelsel van eigen middelen 2. Verordeningen betreffende de regels en de procedure voor de terbeschikkingstelling van de eigen middelen 3. Verordening nr. 608/2014 4. Verordening nr. 1553/89 B. Douanerecht 1. Communautair douanewetboek 2. Douanewetboek van de Unie 3. Toepassingsverordening 4. Uitvoeringsverordening C. Btw-recht III. Feiten en precontentieuze procedure A. Aan het geding ten grondslag liggende feiten B. Precontentieuze procedure IV. Procedure bij het Hof V. Conclusies van partijen VI. Beroep A. Ontvankelijkheid 1. Exceptie van niet-ontvankelijkheid, ontleend aan schending van de rechten van verdediging van het Verenigd Koninkrijk tijdens de precontentieuze procedure en de procedure bij het Hof a) Verstrekken van de gegevens waarmee de gecorrigeerde gemiddelde prijs, de laagste aanvaardbare prijs en de geschatte verliezen aan eigen middelen zijn berekend b) Informatie betreffende de berekeningen die op basis van de Snake-C18-utb’s zijn uitgevoerd voor het tijdvak 2011‑2014 c) Inkennisstelling van de wijze waarop de andere lidstaten de OLAF-methode gebruiken d) Verzoek om bewijs voor de aard van de ondergewaardeerde goederen en voor de lidstaat van bestemming ervan 2. Exceptie van niet-ontvankelijkheid, ontleend aan de onregelmatigheid van de precontentieuze procedure en het verzoekschrift, met name wat douaneregeling 42 betreft 3. Exceptie van niet-ontvankelijkheid, ontleend aan schending door de Commissie van het vertrouwensbeginsel, het rechtszekerheidsbeginsel, het estoppelbeginsel en het beginsel van loyale samenwerking 4. Exceptie van niet-ontvankelijkheid, ontleend aan het feit dat op grond van artikel 258 VWEU niet de terbeschikkingstelling van bedragen kan worden bevolen B. Niet-nakoming van de verplichtingen op het gebied van fraudebestrijding en bescherming van de financiële belangen van de Unie, alsmede van de verplichtingen uit hoofde van de douanewetgeving van de Unie 1. Verplichtingen voor de lidstaten om onwettige activiteiten te bestrijden die de financiële belangen van de Unie schaden 2. Maatregelen die op grond van de douanewetgeving moeten worden genomen ter bescherming van de financiële belangen van de Unie in de betrokken fraudesituatie a) Kenmerken van de fraude die door de betrokken importeurs werd voortgezet en constatering van de fraude door de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk b) Verplichting om een risicoanalyse in te stellen en voorafgaand aan de vrijgave controles te verrichten, en noodzaak van het stellen van zekerheden 1) Opmerkingen vooraf 2) Verplichting om risicoanalysen toe te passen 3) Verplichting om voorafgaand aan de vrijgave controles te verrichten 4) Verplichting om zekerheden te stellen 3. Samenvatting van de elementen die het Verenigd Koninkrijk worden verweten 4. Verplichting voor de lidstaten om de hoogte van de douanerechten vast te stellen en de overeenkomstige bedragen te boeken C. Niet-naleving van de wetgeving van de Unie inzake de eigen middelen en de raming van verliezen aan traditionele eigen middelen, waartoe douanerechten behoren 1. Wettelijke regeling inzake de boeking van verschuldigde bedragen en de terbeschikkingstelling van traditionele eigen middelen 2. Niet-nakoming van de op het Verenigd Koninkrijk rustende verplichting om de bedragen van de tijdens operatie Snake vastgestelde douanerechten ter beschikking van de Commissie te stellen 3. Beoordeling van de verliezen aan traditionele eigen middelen a) Opmerkingen vooraf 1) Bevoegdheid van de Commissie om de verliezen aan traditionele eigen middelen te beoordelen en bevoegdheid van het Hof om zich daarover uit te spreken 2) Gestelde verplichting om de schade, het oorzakelijk verband en het contrafeitelijke scenario te bewijzen b) Ten gronde 1) Overzicht van de OLAF-methode en toepassing ervan als instrument voor de berekening van de verliezen aan traditionele eigen middelen 2) Toepassing van het arrest Commissie/Portugal 3) Mogelijkheid om de door de Commissie voorgestelde benadering voor de beoordeling van de verliezen aan traditionele eigen middelen in beginsel te aanvaarden 4) Toepassing in casu van de op statistische gegevens gebaseerde methode i) Vaststelling van het volume van de ondergewaardeerde invoer – Periode november 2011-november 2014 – Periode 1 januari 2015‑11 oktober 2017 ii) Referentiewaarde om de bedragen van de verliezen aan eigen middelen vast te stellen 5) Samenvatting van de beoordeling van de traditionele eigen middelen 4. Vertragingsrente D. Schending van het beginsel van loyale samenwerking van artikel 4, lid 3, VEU E. Niet-nakoming van de verplichtingen krachtens de regeling inzake de btw en de eigen middelen uit de btw 1. Wettelijke regeling inzake de terbeschikkingstelling van de middelen uit de btw aan de Uniebegroting 2. Grief betreffende het verlies aan eigen middelen uit de btw uit hoofde van douaneregeling 40 3. Grief betreffende het verlies aan eigen middelen uit de btw uit hoofde van douaneregeling 42 VII. Kosten VIII. Conclusie

I. Inleiding

1. In de onderhavige zaak heeft de Europese Commissie een beroep wegens niet-nakoming krachtens artikel 258 VWEU ingesteld tegen het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland op grond dat deze staat tussen november 2011 en 11 oktober 2017 (hierna:„inbreukperiode”), ten eerste, met betrekking tot bepaalde invoer van textiel en schoeisel uit China niet de correcte bedragen aan douanerechten heeft geboekt en evenmin het correcte bedrag aan traditionele eigen middelen en eigen middelen uit de belasting over de toegevoegde waarde (btw) ter beschikking heeft gesteld en, ten tweede, niet alle informatie heeft verstrekt waarom de Commissie had gevraagd om de hoogte van het verlies aan traditionele eigen middelen te vast te stellen. ( 2 )

2. Volgens de Commissie heeft deze lidstaat aldus niet voldaan aan de verplichtingen die op hem rustten krachtens artikel 4, lid 3, VEU – waarin het beginsel van loyale samenwerking is verankerd –, artikel 310, lid 6, en artikel 325 VWEU, alsmede een hele reeks bepalingen van afgeleid recht die betrekking hebben op de douaneregels van de Unie, de traditionele eigen middelen en de btw.

3. Het Hof wordt in deze zaak dus verzocht om zijn rechtspraak betreffende de omvang van de in voornoemde bepalingen neergelegde verplichtingen op het gebied van fraudebestrijding en de bescherming van de financiële belangen van de Unie nader uit te werken in een context waarin de Commissie stelt dat de betrokken lidstaat de douanewaarde van ingevoerde goederen onjuist heeft vastgesteld omdat die goederen bij de invoer zijn ondergewaardeerd wegens het ontbreken van doeltreffende controlemaatregelen. Deze zaak roept fundamentele vragen op, zoals de vraag of de Commissie het bedrag van haar vordering betreffende het verlies aan eigen middelen kan vaststellen in een situatie waarin zij – omdat de betrokken lidstaat de waarde van de goederen onjuist heeft vastgesteld – een statistische methode hanteert, namelijk die van de gecorrigeerde gemiddelde prijzen van alle goederen die in de hele Unie zijn ingevoerd. Tot slot wordt het Hof verzocht om antwoord te geven op de vraag of de lidstaat waar de goederen zijn ingevoerd de gederfde eigen middelen uit de btw moet afdragen in het kader van een douaneregeling op grond waarvan de douanerechten bij de invoer worden betaald, maar de btw naderhand moet worden afgedragen in de lidstaat van bestemming.

II. Toepasselijke bepalingen

A. Recht inzake traditionele eigen middelen

1. Besluiten betreffende het stelsel van eigen middelen

4. Overeenkomstig artikel 2, lid 1, onder a) en b), van besluit 2014/335/EU, Euratom ( 3 ), dat sinds 1 januari 2014 van kracht is, waarvan de bewoordingen in wezen identiek zijn aan die van artikel 2, lid 1, van besluit 2007/436/EG, Euratom van de Raad van 7 juni 2007 betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen ( 4 ), worden de in de begroting van de Unie opgevoerde eigen middelen gevormd door de ontvangsten uit respectievelijk „traditionele eigen middelen bestaande uit de [...] rechten van het gemeenschappelijk douanetarief en de overige door de instellingen van de Unie ingevoerde of in te voeren rechten op het handelsverkeer met derde landen” en „de toepassing van een voor alle lidstaten geldend uniform percentage op de btw-grondslag die op uniforme wijze is vastgesteld volgens Unievoorschriften”.

5. Artikel 8, lid 1, eerste alinea, van die besluiten bepaalt dat de rechten van het gemeenschappelijk douanetarief, als eigen middelen van de Unie, door de lidstaten worden geïnd overeenkomstig de nationale wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen, die waar nodig worden aangepast opdat zij aan de EU-voorschriften voldoen. Artikel 8, lid 1, derde alinea, van besluit 2007/436 en artikel 8, lid 2, van besluit 2014/335 preciseren dat de lidstaten de in artikel 2, lid 1, onder a) tot en met c), van die besluiten bedoelde middelen ter beschikking stellen van de Commissie.

2. Verordeningen betreffende de regels en de procedure voor de terbeschikkingstelling van de eigen middelen

6. Verordening (EG, Euratom) nr. 1150/2000 van de Raad van 22 mei 2000 houdende toepassing van besluit 94/728/EG, Euratom betreffende het stelsel van eigen middelen van de Europese Gemeenschappen ( 5 ), die van toepassing is op het eerste deel van de inbreukperiode, is op 1 januari 2014 vervangen door verordening (EU, Euratom) nr. 609/2014 van de Raad van 26 mei 2014 betreffende de regels en procedures voor de terbeschikkingstelling van de traditionele eigen middelen, de btw- en de bni-middelen ( 6 ), en betreffende de maatregelen om in de behoefte aan kasmiddelen te voorzien ( 7 ). Artikel 2, lid 1, van verordening nr. 609/2014, waarvan de inhoud in wezen overeenkomt met die van artikel 2, lid 1, van verordening nr. 1150/2000, bepaalt: „Voor de toepassing van deze verordening geldt een recht van de Unie op de in artikel 2, lid 1, onder a), van [besluit 2014/335] genoemde traditionele eigen middelen als vastgesteld, zodra is voldaan aan de voorwaarden van de douanevoorschriften voor wat betreft de boeking van het bedrag van het recht en de kennisgeving daarvan aan de belastingschuldige.”

7. Artikel 6, lid 1 en lid 3, eerste en tweede alinea, van verordening nr. 609/2014, dat in wezen de bewoordingen bevat van artikel 6, lid 1 en lid 3, onder a) en b), van verordening nr. 1150/2000, is als volgt geformuleerd: „1. Bĳ de schatkist van iedere lidstaat of bĳ het orgaan dat de lidstaat aanwijst, wordt een boekhouding van de eigen middelen gevoerd, uitgesplitst naar middel. [...] 3. De overeenkomstig artikel 2 vastgestelde rechten worden, onder voorbehoud van het bepaalde in de tweede alinea van dit lid, uiterlijk op de eerste werkdag na de negentiende dag van de tweede maand die volgt op de maand waarin de vaststelling heeft plaatsgehad, in de boekhouding opgenomen [(gewoonlijk ‚boekhouding A’ genoemd)]. Vastgestelde rechten die niet in de in de eerste alinea bedoelde boekhouding zijn opgenomen omdat zij nog niet zijn geïnd en geen zekerheid is gesteld, worden binnen de in de eerste alinea vastgestelde termijn in een specifieke boekhouding opgenomen [(gewoonlijk ‚boekhouding B’ genoemd)]. De lidstaten kunnen de vastgestelde rechten waarvoor een zekerheid is gesteld, echter eveneens in een specifieke boekhouding opnemen indien deze rechten worden betwist, waardoor de waarde ervan wijzigingen kan ondergaan als de uitslag van de geschillen bekend is.”

8. Artikel 9, lid 1, eerste alinea, van verordening nr. 609/2014, waarvan de bewoordingen overeenkomen met die van artikel 9, lid 1, eerste alinea, van verordening nr. 1150/2000, bepaalt het volgende: „Op de in artikel 10 aangegeven wijze boekt iedere lidstaat de eigen middelen op het credit van de rekening welke daartoe op naam van de Commissie bĳ zijn schatkist of bĳ het orgaan dat de lidstaat aanwijst, is geopend.”

9. Die bepaling is met ingang van 1 oktober 2016 gewijzigd bij artikel 1, punt 3, onder a), i), van verordening (EU, Euratom) 2016/804 van de Raad ( 8 ), om als volgt te luiden: „Op de in de artikelen 10, 10 bis en 10 ter aangegeven wijze boekt iedere lidstaat de eigen middelen op het credit van de rekening die daartoe op naam van de Commissie bĳ zijn schatkist of nationale centrale bank is geopend. Behoudens het berekenen van negatieve rente als bedoeld in de derde alinea mag deze rekening slechts worden gedebiteerd in opdracht van de Commissie.”

10. Artikel 10, lid 1, van verordening nr. 609/2014, waarvan de bewoordingen in wezen overeenkomen met die van artikel 10, lid 1, van verordening nr. 1150/2000, is als volgt geformuleerd: „Na aftrek van de inningskosten krachtens artikel 2, lid 3, en artikel 10, lid 3, van [besluit 2014/335] geschiedt de boeking van de traditionele eigen middelen, bedoeld in artikel 2, lid 1, onder a), van dat besluit, uiterlijk op de eerste werkdag na de negentiende dag van de tweede maand die volgt op de maand waarin het recht overeenkomstig artikel 2 van deze verordening is vastgesteld. Voor de volgens artikel 6, lid 3, tweede alinea, van deze verordening in een specifieke boekhouding opgenomen rechten moet de boeking echter uiterlijk geschieden op de eerste werkdag na de negentiende dag van de tweede maand die volgt op de maand waarin de rechten zijn geïnd.”

11. De oorspronkelijke versie van artikel 12, leden 1 en 3, van verordening nr. 609/2014, waarvan de inhoud in wezen identiek was aan die van artikel 11, leden 1 en 3, van verordening nr. 1150/2000, luidde: „1. Elke te late boeking op de in lid 9, lid 1, bedoelde rekening verplicht de betrokken lidstaat tot het betalen van vertragingsrente. [...] 3. Voor de lidstaten die niet aan de economische en monetaire unie deelnemen, is de rentevoet gelijk aan de rentevoet die op de eerste dag van de betrokken maand door de respectieve centrale banken op hun basisherfinancieringstransacties wordt toegepast, vermeerderd met twee punten, of, voor de lidstaten waarvoor de rentevoet van de [Europese] Centrale Bank [(ECB)] niet beschikbaar is, de meest equivalente rentevoet die op de eerste dag van de betrokken maand op de geldmarkt van de lidstaat wordt toegepast, vermeerderd met twee punten. Deze rente wordt met 0,25 punt per maand vertraging verhoogd. De verhoogde rente geldt voor de gehele periode van de vertraging.”

12. Na de inwerkingtreding van verordening 2016/804 is artikel 12, lid 3, van verordening nr. 609/2014 met ingang van 1 oktober 2016 vervangen door artikel 12, lid 5, dat als volgt is verwoord: „Voor de lidstaten die niet aan de economische en monetaire unie deelnemen, is de rentevoet gelijk aan de rentevoet die op de eerste dag van de betrokken maand door de respectieve centrale banken op hun basisherfinancieringstransacties wordt toegepast, of 0 procent als dit hoger is, vermeerderd met 2,5 procentpunten. Voor de lidstaten waarvoor de rentevoet van de centrale bank niet beschikbaar is, is de rentevoet gelijk aan de meest equivalente rentevoet die op de eerste dag van de betrokken maand op de geldmarkt van de lidstaat wordt toegepast, of 0 procent als dit hoger is, vermeerderd met 2,5 procentpunten. Deze rente wordt met 0,25 procentpunt per maand vertraging verhoogd. De totale stijging uit hoofde van de eerste en de tweede alinea mag niet meer dan 16 procentpunten bedragen. De verhoogde rente geldt voor de gehele periode van de vertraging.”

13. Artikel 13, leden 1 en 2, van verordening nr. 609/2014 is in wezen hetzelfde geformuleerd als artikel 17, leden 1 en 2, van verordening nr. 1150/2000 en bepaalt: „1. De lidstaten zijn verplicht alle nodige maatregelen te treffen opdat de bedragen van de overeenkomstig artikel 2 vastgestelde rechten ter beschikking van de Commissie worden gesteld op de in deze verordening vastgestelde wijze. 2. De lidstaten behoeven de bedragen van de overeenkomstig artikel 2 vastgestelde rechten niet ter beschikking van de Commissie te stellen als zij om een van de onderstaande redenen niet kunnen worden geïnd: a) door overmacht; b) hetzij om andere redenen die niet aan hen te wijten zijn. De bedragen van de vastgestelde rechten worden oninbaar verklaard bij een besluit van de bevoegde administratieve autoriteit. De bedragen van de vastgestelde rechten worden geacht oninbaar te zijn uiterlijk na een periode van vijf jaar te rekenen vanaf de datum waarop het bedrag overeenkomstig artikel 2 is vastgesteld of, in geval van een administratief of gerechtelijk beroep, de vaststelling, kennisgeving of bekendmaking van het definitieve besluit heeft plaatsgevonden. [...]”

3. Verordening nr. 608/2014

14. Wat betreft de periode na 1 januari 2014 bepaalt artikel 2 („Maatregelen op het gebied van controle en toezicht”) van verordening (EU, Euratom) nr. 608/2014 van de Raad van 26 mei 2014 tot vaststelling van uitvoeringsmaatregelen voor het stelsel van eigen middelen van de Europese Unie ( 9 ) het volgende: „1. De in artikel 2, lid 1, van [besluit 2014/335] bedoelde eigen middelen worden gecontroleerd overeenkomstig de voorschriften van deze verordening, onverminderd verordening (EEG, Euratom) nr. 1553/89 van de Raad[ ( 10 )] [...]. 2. De lidstaten treffen alle nodige maatregelen om te waarborgen dat de eigen middelen bedoeld in artikel 2, lid 1, van [besluit 2014/335] ter beschikking van de Commissie worden gesteld. 3. Wanneer de maatregelen op het gebied van controle en toezicht betrekking hebben op de in artikel 2, lid 1, onder a), van [besluit 2014/335] bedoelde traditionele eigen middelen: a) verrichten de lidstaten de verificaties en onderzoeken betreffende de vaststelling en de terbeschikkingstelling van deze eigen middelen; [...] c) betrekken de lidstaten de Commissie op haar verzoek bij de controles die zij verrichten. Wanneer de Commissie bij een controle betrokken is, heeft zij, voor zover dit voor de toepassing van deze verordening vereist is, toegang tot de bewijsstukken betreffende de vaststelling en de terbeschikkingstelling van eigen middelen en tot alle andere relevante documenten die op deze bewijsstukken betrekking hebben; d) [mag] de Commissie [...]zelf controles ter plaatse verrichten. De personeelsleden die de Commissie tot dergelijke controles heeft gemachtigd, hebben toegang tot de documenten op dezelfde wijze als in het geval van de onder c) bedoelde controles. De lidstaten faciliteren deze controles; [...]”

15. Artikel 5 van verordening nr. 608/2014 draagt als opschrift „Melding van fraude en onregelmatigheden die van invloed zijn op rechten op traditionele eigen middelen” en bepaalt in lid 1: „Met betrekking tot de in artikel 2, lid 1, onder a), van [besluit 2014/335] bedoelde traditionele eigenmiddelenbron verstrekt elke lidstaat de Commissie in de periode van twee maanden die volgt op het einde van elk kwartaal een beschrijving van door hem ontdekte fraudegevallen en onregelmatigheden waarmee rechten ten bedrage van meer dan 10000 EUR zijn gemoeid. In de in de eerste alinea bedoelde periode geeft elke lidstaat een overzicht van de stand van zaken met betrekking tot de reeds aan de Commissie medegedeelde fraudegevallen en onregelmatigheden waarvoor niet eerder is aangegeven dat de betrokken rechten zijn geïnd, vervallen of niet zijn geïnd.”

4. Verordening nr. 1553/89

16. Artikel 2, lid 1, van verordening nr. 1553/89 luidt: „De grondslag van de btw-middelen wordt bepaald aan de hand van de belastbare handelingen bedoeld in artikel 2 van de [Zesde richtlijn (77/388/EEG)] van de Raad van 17 mei 1977 betreffende de harmonisatie van de wetgevingen der lidstaten inzake omzetbelasting – Gemeenschappelijk stelsel van belasting over de toegevoegde waarde: uniforme grondslag [(PB 1977, L 145, blz. 1)] [...].”

17. Artikel 3, eerste alinea, van die verordening is als volgt verwoord: „Voor een bepaald kalenderjaar wordt, onverminderd de artikelen 5 en 6, de grondslag van de btw-middelen berekend door het totaal van de door de lidstaten in dat jaar geïnde netto-btw-opbrengsten te delen door het tarief waartegen deze belasting in dat jaar werd geheven.”

B. Douanerecht

1. Communautair douanewetboek

18. Artikel 13 van verordening (EEG) nr. 2913/92 van de Raad van 12 oktober 1992 tot vaststelling van het communautair douanewetboek ( 11 ), zoals gewijzigd bij verordening (EG) nr. 648/2005 van het Europees Parlement en de Raad van 13 april 2005 ( 12 ) (hierna: „communautair douanewetboek”), bepaalde het volgende: „1. De douaneautoriteiten kunnen onder de overeenkomstig de geldende bepalingen vastgestelde voorwaarden alle controlemaatregelen nemen die zij nodig achten voor de correcte toepassing van de douanewetgeving en van andere wetgeving betreffende binnenbrengen, uitgang, doorvoer, overbrengen en bijzondere bestemming van goederen welke vervoerd worden tussen het douanegebied van de Gemeenschap en derde landen en betreffende de aanwezigheid van goederen die niet de status van communautaire goederen hebben. Douanecontroles die ertoe strekken de correcte toepassing van de communautaire wetgeving te garanderen, kunnen in een derde land worden verricht, voor zover een internationale overeenkomst daarin voorziet. 2. Douanecontroles, andere dan steekproefcontroles, moeten gebaseerd zijn op een door middel van geautomatiseerde gegevensverwerkingstechnieken uitgevoerde risicoanalyse, die ertoe strekt de risico’s in kaart te brengen en te kwantificeren alsmede de nodige maatregelen te ontwikkelen om de risico’s te beoordelen op basis van criteria die op nationaal, op communautair, en, indien beschikbaar, op internationaal niveau zijn vastgesteld. Volgens de procedure van het comité worden een gemeenschappelijk kader voor risicobeheer, gemeenschappelijke criteria en prioritaire controlegebieden vastgesteld. De lidstaten zetten in samenwerking met de Commissie een elektronisch systeem op voor de uitvoering van het risicobeheer. 3. Controles die door andere autoriteiten dan de douaneautoriteiten worden verricht, geschieden in nauwe coördinatie met de douaneautoriteiten en zoveel mogelijk op hetzelfde ogenblik en op dezelfde plaats. [...]”

19. Titel II van het communautair douanewetboek bevatte een hoofdstuk 3 met het opschrift „Douanewaarden van goederen”, dat uit de artikelen 28 tot en met 36 bestond.

20. Artikel 29 van dat wetboek luidde: „1. De douanewaarde van ingevoerde goederen is de transactiewaarde van die goederen, dat wil zeggen de voor de goederen werkelijk betaalde of te betalen prijs indien zij voor uitvoer naar het douanegebied van de Unie worden verkocht, in voorkomend geval na aanpassing overeenkomstig de artikelen 32 en 33 [...]. 2. a) Ter bepaling van de aanvaardbaarheid van de transactiewaarde voor de toepassing van lid 1 vormt de omstandigheid dat de koper en de verkoper onderling verbonden zijn, op zich geen voldoende reden om de transactiewaarde als niet aanvaardbaar aan te merken. Indien noodzakelijk worden de omstandigheden van de verkoop onderzocht en wordt de transactiewaarde aanvaard wanneer het verbonden zijn geen invloed op de prijs heeft gehad. [...] [...] 3. a) De werkelijk betaalde of te betalen prijs is de totale betaling die door de koper aan de verkoper of ten behoeve van de verkoper voor de ingevoerde goederen is of moet worden gedaan en omvat alle betalingen die als voorwaarde voor de verkoop van de ingevoerde goederen, hetzij door de koper aan de verkoper, hetzij door de koper aan een derde ter nakoming van een verplichting van de verkoper, werkelijk zijn of moeten worden gedaan. [...] [...]”

21. Artikel 30 van dat wetboek was als volgt verwoord: „1. Indien de douanewaarde niet met toepassing van artikel 29 kan worden vastgesteld, dient achtereenvolgens te worden nagegaan welke van de punten a), b), c) en d) van lid 2 van toepassing is. De douanewaarde dient in dit geval te worden vastgesteld met toepassing van het eerste punt dat die vaststelling mogelijk maakt [...]. 2. De met toepassing van dit artikel vastgestelde douanewaarden zijn: a) de transactiewaarde van identieke goederen die voor uitvoer naar de Gemeenschap zijn verkocht en op hetzelfde of nagenoeg hetzelfde tijdstip zijn uitgevoerd als de goederen waarvan de waarde dient te worden bepaald; b) de transactiewaarde van soortgelijke goederen die voor uitvoer naar de Gemeenschap zijn verkocht en op hetzelfde of nagenoeg hetzelfde tijdstip zijn uitgevoerd als de goederen waarvan de waarde dient te worden bepaald; c) de waarde die berust op de prijs per eenheid bij verkoop in de Gemeenschap van de ingevoerde goederen of van ingevoerde identieke of soortgelijke goederen in de grootste totale hoeveelheid, aan niet met de verkopers verbonden personen; d) de berekende waarde [...]. [...]”

22. Artikel 31 van het communautair douanewetboek luidde: „1. Indien de douanewaarde van de ingevoerde goederen niet met toepassing van de artikelen 29 en 30 kan worden vastgesteld, wordt zij aan de hand van de in de Gemeenschap beschikbare gegevens vastgesteld met gebruikmaking van redelijke middelen die in overeenstemming zijn met de beginselen en de algemene bepalingen van: – de Overeenkomst inzake de toepassing van artikel VII van de Algemene Overeenkomst betreffende Tarieven en Handel van 1994; – artikel VII van de Algemene Overeenkomst betreffende Tarieven en Handel van 1994; – de bepalingen van het onderhavige hoofdstuk. 2. De met toepassing van lid 1 vastgestelde douanewaarde berust niet op: a) de verkoopprijs, in de Gemeenschap, van goederen die in de Gemeenschap zijn voortgebracht; b) een stelsel dat voor douanedoeleinden voorziet in de aanvaarding van de hoogste van twee in aanmerking komende waarden; c) de prijs van goederen op de binnenlandse markt van het land van uitvoer; d) de kosten van voortbrenging, andere dan de berekende waarden die overeenkomstig artikel 30, lid 2, onder d), voor identieke of soortgelijke goederen zijn vastgesteld; e) prijzen voor uitvoer naar een land dat niet tot het douanegebied van de Gemeenschap behoort; f) minimumdouanewaarden, of g) willekeurig vastgestelde of fictieve waarden.”

23. Artikel 68 van dat wetboek bepaalde: „Teneinde de juistheid van de door hen aanvaarde aangiften te verifiëren kunnen de douaneautoriteiten overgaan tot: a) een controle van de aangifte en de daarbij gevoegde documenten. De douaneautoriteiten kunnen van de aangever eisen dat nog andere documenten worden overgelegd met het oog op de verificatie van de juistheid van de in de aangifte voorkomende vermeldingen; b) het onderzoek van de goederen en het eventueel nemen van monsters voor analyse of grondige controle.”

24. Artikel 71 van dat wetboek was als volgt verwoord: „1. De resultaten van de verificatie van de aangifte dienen als grondslag voor de toepassing van de bepalingen die gelden voor de douaneregeling waaronder de goederen zijn geplaatst. 2. Indien er geen verificatie van de aangifte wordt uitgevoerd, vindt de toepassing van de in lid 1 bedoelde bepalingen plaats aan de hand van de vermeldingen in de aangifte.”

25. Artikel 217 van het communautair douanewetboek bepaalde: „1. Elk bedrag aan rechten bij invoer of aan rechten bij uitvoer dat voortvloeit uit een douaneschuld [...] dient door de douaneautoriteiten te worden berekend zodra deze over de nodige gegevens beschikken en dient door deze autoriteiten in de boekhouding of op iedere andere drager die als zodanig dienstdoet, te worden geregistreerd (boeking). [...] 2. De lidstaten stellen nadere voorschriften vast voor de boeking van de bedragen aan rechten. Deze voorschriften kunnen verschillen naargelang de douaneautoriteiten, rekening houdend met de omstandigheden waaronder de douaneschuld is ontstaan, er al dan niet verzekerd van zijn dat de genoemde bedragen zullen worden betaald.”

26. Artikel 218, lid 1, eerste alinea, van dat wetboek luidde: „Indien door de aanvaarding van de aangifte van goederen voor een andere douaneregeling dan die van de tijdelijke invoer met gedeeltelijke vrijstelling van de rechten bij invoer, of door enige andere handeling die dezelfde rechtsgevolgen heeft als die aanvaarding, een douaneschuld ontstaat, dient het met die douaneschuld overeenkomende bedrag te worden geboekt zodra dit bedrag is berekend, of uiterlijk op de tweede dag volgende op de dag waarop de goederen zijn vrijgegeven.”

27. Artikel 220, lid 1, van dat wetboek bepaalde: „Indien het bedrag aan rechten dat voortvloeit uit een douaneschuld, niet is geboekt overeenkomstig de artikelen 218 en 219 of wanneer een lager bedrag is geboekt dan het wettelijk verschuldigde bedrag, dient de boeking van het in te vorderen of aanvullend in te vorderen bedrag aan rechten te geschieden binnen een termijn van twee dagen te rekenen vanaf de datum waarop de douaneautoriteiten deze situatie hebben vastgesteld en het wettelijk verschuldigde bedrag kunnen berekenen en zij de schuldenaar kunnen aanwijzen (boeking achteraf). Deze termijn kan overeenkomstig artikel 219 worden verlengd.”

28. Artikel 221 van datzelfde wetboek bepaalde: „1. Het bedrag van de rechten dient onmiddellijk na de boeking op een daartoe geëigende wijze aan de schuldenaar te worden medegedeeld. [...] 3. De mededeling aan de schuldenaar moet plaatsvinden binnen drie jaar nadat de douaneschuld is ontstaan. Deze termijn wordt geschorst door het instellen van een beroep in de zin van artikel 243 voor de duur van de procedure van beroep. 4. Wanneer de douaneschuld is ontstaan ingevolge een handeling die op het tijdstip dat zij werd verricht strafrechtelijk vervolgbaar was, mag de mededeling van de wettelijk verschuldigde bedragen, overeenkomstig de in de geldende bepalingen daartoe gestelde voorwaarden, nog na het verstrijken van de in lid 3 bedoelde termijn aan de schuldenaar worden gedaan.”

2. Douanewetboek van de Unie

29. Artikel 3 van verordening (EU) nr. 952/2013 van het Europees Parlement en van de Raad van 9 oktober 2013 tot vaststelling van het douanewetboek van de Unie ( 13 ) (hierna: „douanewetboek van de Unie”) luidt: „De douaneautoriteiten hebben voornamelijk als opdracht toezicht te houden op het internationale handelsverkeer van de Unie en aldus bij te dragen tot eerlijke en open handel, de uitvoering van de externe aspecten van de interne markt, van het gemeenschappelijk handelsbeleid en van ander gemeenschappelijk beleid van de Unie dat verband houdt met de handel, en de algemene veiligheid van de toeleveringsketen. De douaneautoriteiten stellen maatregelen vast die met name strekken tot: a) de bescherming van de financiële belangen van de Unie en haar lidstaten; b) de bescherming van de Unie tegen oneerlijke en illegale handel en de ondersteuning van de legale handel; c) het garanderen van de veiligheid van de Unie en haar ingezetenen en van de bescherming van het milieu, in voorkomend geval in nauwe samenwerking met andere autoriteiten; en d) het handhaven van een billijk evenwicht tussen de douanecontroles en de facilitering van de legale handel.”

30. Artikel 46 van het douanewetboek van de Unie draagt het opschrift „Risicobeheer en douanecontroles” en bepaalt: „1. De douaneautoriteiten kunnen elke controlemaatregel nemen die zij nodig achten. De controlemaatregelen kunnen met name inhouden onderzoek van goederen, monsterneming, verificatie van de juistheid en volledigheid van de in het kader van een aangifte of een kennisgeving verstrekte informatie en de aanwezigheid, echtheid, juistheid of geldigheid van documenten, onderzoek van de bedrijfsboekhouding van marktdeelnemers en van andere bescheiden, controle van vervoermiddelen, controle van bagage en andere goederen die personen bij of op zich dragen, officieel onderzoek en soortgelijke handelingen. 2. Douanecontroles, andere dan steekproefcontroles, moeten hoofdzakelijk gebaseerd zijn op een met behulp van elektronische gegevensverwerkingstechnieken uitgevoerde risicoanalyse, die ertoe strekt om aan de hand van op nationaal, Unie- en indien beschikbaar internationaal niveau vastgestelde criteria de risico’s in kaart te brengen en te evalueren alsmede de nodige tegenmaatregelen te ontwikkelen. 3. Douanecontroles worden uitgevoerd binnen een gemeenschappelijk kader voor risicobeheer, gebaseerd op de uitwisseling van informatie betreffende risico’s en resultaten van risicoanalyse tussen de douanediensten, waarbij gemeenschappelijke risicocriteria en -normen, controlemaatregelen en prioritaire controlegebieden worden vastgesteld. Controles aan de hand van dergelijke informatie en criteria worden uitgevoerd onverminderd andere controles die worden uitgevoerd overeenkomstig lid 1 of andere vigerende bepalingen. 4. De douaneautoriteiten verrichten risicobeheer om een onderscheid te maken tussen de niveaus van risico verbonden aan goederen die aan douanecontrole of douanetoezicht zijn onderworpen en om te bepalen of de goederen aan bijzondere douanecontroles zullen worden onderworpen, en zo ja, waar. Dit risicobeheer omvat activiteiten zoals het verzamelen van gegevens en informatie, het analyseren en beoordelen van risico’s, het voorschrijven en ondernemen van actie, en het regelmatig toezien op en herzien van dat proces en de resultaten ervan, op basis van internationale, Unie- en nationale bronnen en strategieën. 5. De douaneautoriteiten wisselen informatie betreffende risico’s en resultaten van risicoanalyses uit indien: a) een douaneautoriteit oordeelt dat de risico’s significant zijn en een douanecontrole noodzakelijk is, en bij de controle blijkt dat de gebeurtenis die de risico’s veroorzaakt, zich heeft voorgedaan; of b) bij de controle [niet] blijkt [...] dat de gebeurtenis die de risico’s veroorzaakt, zich heeft voorgedaan, maar de betrokken douaneautoriteit oordeelt dat de dreiging elders in de Unie een hoog risico vormt. 6. Voor de vaststelling van de gemeenschappelijke risicocriteria en -normen, de controlemaatregelen en de prioritaire controlegebieden als bedoeld in lid 3 wordt rekening gehouden met al het volgende: a) de evenredigheid met het risico; b) de dringendheid van de uit te voeren controles; c) de waarschijnlijke gevolgen voor het handelsverkeer, de afzonderlijke lidstaten en de beschikbare controlemiddelen. 7. De in lid 3 bedoelde gemeenschappelijke risicocriteria en -normen omvatten al het volgende: a) een beschrijving van de risico’s; b) de te gebruiken risicofactoren of -indicatoren om goederen of marktdeelnemers voor douanecontroles te selecteren; c) de aard van de door de douaneautoriteiten uit te voeren douanecontroles; d) de toepassingsduur van de onder c) bedoelde douanecontroles. 8. Prioritaire controlegebieden omvatten bepaalde douaneregelingen, soorten goederen, vervoerstrajecten, vervoerswijzen of marktdeelnemers die gedurende een bepaalde periode in hogere mate aan risicoanalyses en douanecontroles worden onderworpen, onverminderd andere controles die de douaneautoriteiten doorgaans verrichten.”

31. Artikel 53 („Valutaomrekening”) van het douanewetboek van de Unie bepaalt in lid 1: „De bevoegde autoriteiten publiceren de geldende wisselkoers en/of maken deze op het internet bekend indien een valuta moet worden omgerekend om een van de onderstaande redenen: a) de elementen aan de hand waarvan de douanewaarde van goederen wordt vastgesteld, zijn in een andere valuta uitgedrukt dan die van de lidstaat waar deze waarde wordt bepaald; b) de tegenwaarde van de euro in nationale valuta is vereist voor de vaststelling van de tariefindeling van goederen en het bedrag aan invoer- en uitvoerrechten, met inbegrip van drempelbedragen in het gemeenschappelijk douanetarief.”

32. De artikelen 70 en 74 van dat wetboek bevatten de regels betreffende de douanewaarde van goederen, welke regels in wezen overeenkomen met die van de artikelen 29 tot en met 31 van het communautair douanewetboek.

33. Overeenkomstig artikel 101, lid 1, van het douanewetboek van de Unie wordt het verschuldigde bedrag aan invoer- of uitvoerrechten vastgesteld door de douaneautoriteiten die bevoegd zijn op de plaats waar de douaneschuld overeenkomstig artikel 87 van dat wetboek is ontstaan of wordt geacht te zijn ontstaan, zodra zij over de nodige gegevens beschikken.

34. Artikel 103 („Verjaringstermijnen van de douaneschuld”), leden 1 en 2, van dat wetboek luidt: „1. De mededeling van een douaneschuld aan de schuldenaar vindt plaats binnen drie jaar nadat de douaneschuld is ontstaan. 2. Wanneer de douaneschuld is ontstaan ingevolge een handeling die op het tijdstip dat zij werd verricht strafrechtelijk vervolgbaar was, wordt de in lid 1 vastgestelde termijn van drie jaar in overeenstemming met het nationaal recht verlengd tot minimaal vijf en maximaal 10 jaar.”

35. Artikel 105 van het douanewetboek van de Unie draagt als opschrift „Tijdstip van boeking” en bepaalt in lid 3: „Indien een douaneschuld ontstaat onder andere dan de in lid 1 bedoelde omstandigheden, wordt het verschuldigde bedrag aan invoer- of uitvoerrechten geboekt uiterlijk veertien dagen na de dag waarop de douaneautoriteiten in staat zijn het bedrag aan invoer- of uitvoerrechten vast te stellen en een beschikking af te geven.”

36. Artikel 188 („Verificatie van een douaneaangifte”) van dat wetboek is als volgt verwoord: „Met het oog op de verificatie van de juistheid van de in de aanvaarde douaneaangifte vermelde gegevens kunnen de douaneautoriteiten: a) de aangifte en de bij te voegen documenten aan een onderzoek onderwerpen; b) van de aangever eisen dat andere documenten worden overgelegd; c) de goederen aan een onderzoek onderwerpen; d) monsters nemen voor een analyse of grondige controle van de goederen.”

37. Artikel 191, „Resultaten van de verificatie”, van dat wetboek bepaalt: „1. De resultaten van de verificatie van de douaneaangifte dienen als grondslag voor de toepassing van de bepalingen die gelden voor de douaneregeling waaronder de goederen zijn geplaatst. 2. Indien de douaneaangifte niet wordt geverifieerd, is lid 1 van toepassing op basis van de in die aangifte vermelde gegevens. 3. De resultaten van de verificatie door de douaneautoriteiten hebben in het gehele douanegebied van de Unie dezelfde bindende kracht.”

3. Toepassingsverordening

38. Artikel 181 bis van verordening (EEG) nr. 2454/93 van de Commissie van 2 juli 1993 houdende vaststelling van enkele bepalingen ter uitvoering van verordening nr. 2913/92 ( 14 ), zoals gewijzigd bij verordening (EG) nr. 1335/2003 van de Commissie van 25 juli 2003 ( 15 ) (hierna: „toepassingsverordening”), luidt als volgt: „1. De douaneautoriteiten behoeven de douanewaarde van ingevoerde goederen niet op basis van de methode van de transactiewaarde vast te stellen indien zij overeenkomstig de in lid 2 omschreven procedure, wegens gegronde twijfel, niet ervan overtuigd zijn dat de aangegeven waarde met de in artikel 29 van het wetboek omschreven totale betaalde of te betalen prijs overeenkomt. 2. Wanneer bij de douaneautoriteiten de in lid 1 bedoelde twijfel bestaat, kunnen zij overeenkomstig artikel 178, lid 4, om aanvullende informatie vragen. Indien deze twijfel blijft bestaan, stellen de douaneautoriteiten, alvorens een definitieve beslissing te nemen, de betrokkene, desgevraagd schriftelijk, in kennis van de redenen voor die twijfel en bieden zij hem een redelijke gelegenheid daarop te antwoorden. De definitieve beslissing en de redenen daarvoor worden de betrokkene schriftelijk meegedeeld.”

39. Artikel 248, lid 1, van de toepassingsverordening bepaalt: „Vrijgave van de goederen leidt tot boeking van de op grond van de vermeldingen van de aangifte vastgestelde rechten bij invoer. Wanneer de douaneautoriteiten van oordeel zijn dat de door hen ingestelde controles kunnen leiden tot de vaststelling van een bedrag dat hoger is dan het bedrag dat voortvloeit uit de vermeldingen in de aangifte, eisen deze autoriteiten bovendien dat voldoende zekerheid wordt gesteld om het verschil te dekken tussen het laatstgenoemde bedrag en het bedrag dat uiteindelijk op de goederen van toepassing kan zijn. De aangever heeft evenwel de mogelijkheid om, in plaats van het stellen van die zekerheid, de directe boeking te verzoeken van het bedrag aan rechten dat uiteindelijk op de betrokken goederen van toepassing kan zijn.”

4. Uitvoeringsverordening

40. Lid 1 van artikel 48 („Bepalingen betreffende wisselkoersen”) van uitvoeringsverordening (EU) 2015/2447 van de Commissie van 24 november 2015 houdende nadere uitvoeringsvoorschriften voor enkele bepalingen van verordening nr. 952/2013 ( 16 ) (hierna: „uitvoeringsverordening”) is als volgt verwoord: „De tegenwaarde van de euro wordt, indien dit overeenkomstig artikel 53, lid 1, onder b), van het wetboek is vereist, een maal per maand vastgesteld. De toe te passen wisselkoers is de meest recente koers die door de Europese Centrale Bank is vastgesteld voorafgaand aan de voorlaatste dag van de maand en is gedurende de volledige daaropvolgende maand van toepassing. Wanneer de aan het begin van de maand geldende koers echter meer dan 5 % afwijkt van de koers die door de Europese Centrale Bank is vastgesteld vóór de 15e van diezelfde maand, is de laatstgenoemde koers van toepassing vanaf de 15e tot het einde van de betreffende maand.”

41. Artikel 140 („Niet-aanvaarding van de aangegeven transactiewaarden”) van de uitvoeringsverordening strekt tot uitvoering van artikel 70, lid 1, van het douanewetboek van de Unie en bepaalt: „1. Wanneer de douaneautoriteiten gegronde twijfels hebben of de aangegeven transactiewaarde overeenstemt met het totale betaalde of te betalen bedrag zoals bedoeld in artikel 70, lid 1, van het wetboek, kunnen zij de aangever om aanvullende informatie vragen. 2. Wanneer hun twijfels niet worden weggenomen, kunnen de douaneautoriteiten besluiten dat de waarde van de goederen niet kan worden vastgesteld overeenkomstig artikel 70, lid 1, van het wetboek.”

42. Artikel 144 („Fall-backmethode”) van de uitvoeringsverordening strekt tot uitvoering van artikel 74, lid 3, van het douanewetboek van de Unie en luidt als volgt: „1. Voor het vaststellen van de douanewaarde krachtens artikel 74, lid 3, van het wetboek kan bij de toepassing van de in artikel 70 en artikel 74, lid 2, van het wetboek vastgestelde methoden een redelijke soepelheid worden betracht. De aldus vastgestelde douanewaarde dient zoveel mogelijk op eerder vastgestelde douanewaarden te worden gebaseerd. 2. Wanneer de douanewaarde niet met toepassing van lid 1 kan worden vastgesteld, worden andere passende methoden gebruikt. In dit geval wordt de douanewaarde niet vastgesteld op basis van een van de volgende zaken: a) de verkoopprijs, in het douanegebied van de Unie, van goederen die in het douanegebied van de Unie zijn geproduceerd; b) een stelsel waarbij de hoogste van de twee in aanmerking komende waarden voor de douanewaarde wordt gebruikt; c) de prijs van goederen op de binnenlandse markt van het land van uitvoer; d) de kosten van de productie, andere dan de berekende waarden die krachtens artikel 74, lid 2, onder d), van het wetboek voor identieke of soortgelijke goederen zijn vastgesteld; e) prijzen voor uitvoer naar een derde land; f) minimumdouanewaarden; g) willekeurig vastgestelde of fictieve waarden.”

43. Artikel 244 („Zekerheidstelling”) van de uitvoeringsverordening strekt tot uitvoering van artikel 191 van het douanewetboek van de Unie en bepaalt: „Wanneer de douaneautoriteiten van oordeel zijn dat de verificatie van de douaneaangifte kan leiden tot een hoger bedrag aan invoer- of uitvoerrechten of andere verschuldigde heffingen dan het bedrag dat voortvloeit uit de gegevens van de douaneaangifte, kunnen de goederen pas worden vrijgegeven bij een zekerheidstelling die het verschil dekt tussen het bedrag van de douaneaangifte en het bedrag dat uiteindelijk verschuldigd kan zijn. De aangever heeft echter de mogelijkheid om in plaats van het stellen van deze zekerheid te verzoeken om de onmiddellijke mededeling van de douaneschuld die uiteindelijk op de betrokken goederen van toepassing kan zijn.”

C. Btw-recht

44. Artikel 2, lid 1, van richtlijn 2006/112/EG van de Raad van 28 november 2006 betreffende het gemeenschappelijke stelsel van belasting over de toegevoegde waarde ( 17 ), zoals gewijzigd bij richtlijn 2009/69/EG van de Raad van 25 juni 2009 ( 18 ) (hierna: „richtlijn 2006/112”), luidt als volgt: „De volgende handelingen zijn aan de btw onderworpen: [...] b) de intracommunautaire verwervingen van goederen die binnen het grondgebied van een lidstaat onder bezwarende titel worden verricht: i) door een als zodanig handelende belastingplichtige of door een niet-belastingplichtige rechtspersoon, wanneer de verkoper een als zodanig handelende belastingplichtige is [...]; [...] [...] d) de invoer van goederen.”

45. Overeenkomstig artikel 73 van die richtlijn „omvat de maatstaf van heffing alles wat de leverancier of dienstverrichter voor deze handelingen als tegenprestatie verkrijgt of moet verkrijgen van de zijde van de afnemer of van een derde”.

46. Artikel 83 van die richtlijn bepaalt: „Voor de intracommunautaire verwerving van goederen bestaat de maatstaf van heffing uit dezelfde elementen als die welke in aanmerking worden genomen om overeenkomstig hoofdstuk 2 de maatstaf van heffing voor de levering van dezelfde goederen binnen het grondgebied van de lidstaat in kwestie te bepalen. Met name is voor de in de artikelen 21 en 22 bedoelde handelingen die met een intracommunautaire verwerving van goederen worden gelijkgesteld, de maatstaf van heffing de aankoopprijs van de goederen of van soortgelijke goederen of, bij gebreke van een aankoopprijs, de kostprijs, berekend op het tijdstip waarop deze handelingen worden verricht.”

47. Artikel 85 van richtlijn 2006/112 is als volgt verwoord: „Voor de invoer van goederen is de maatstaf van heffing de waarde die in de geldende communautaire bepalingen als de douanewaarde wordt omschreven.”

48. Artikel 86, lid 1, van die richtlijn preciseert: „In de maatstaf van heffing moeten de volgende elementen worden opgenomen, voor zover zij niet reeds daarin zijn begrepen: a) de buiten de lidstaat van invoer verschuldigde rechten, heffingen en andere belastingen, alsmede die welke ter zake van de invoer verschuldigd zijn, met uitzondering van de te heffen btw; b) de bijkomende kosten, zoals de kosten van commissie, verpakking, vervoer en verzekering, tot de eerste plaats van bestemming binnen het grondgebied van de lidstaat van invoer, alsmede de kosten die voortvloeien uit het vervoer naar een andere plaats van bestemming in de Gemeenschap, indien deze plaats bekend is op het tijdstip waarop het belastbare feit plaatsvindt.”

49. Artikel 87 van richtlijn 2006/112 bepaalt: „In de maatstaf van heffing worden de volgende elementen niet opgenomen: a) prijsverminderingen wegens korting voor vooruitbetaling; b) aan de afnemer toegekende prijskortingen en -rabatten die zijn verkregen op het tijdstip waarop de invoer wordt verricht.”

50. Artikel 138 van die richtlijn bepaalt het volgende: „1. De lidstaten verlenen vrijstelling voor de levering van goederen, door of voor rekening van de verkoper of de afnemer verzonden of vervoerd naar een plaats buiten hun respectieve grondgebied, maar binnen de Gemeenschap, welke wordt verricht voor een andere belastingplichtige of voor een niet-belastingplichtige rechtspersoon die als zodanig handelt in een andere lidstaat dan de lidstaat van vertrek van de verzending of het vervoer van de goederen. 2. Behalve voor de in lid 1 bedoelde goederenleveringen verlenen de lidstaten vrijstelling voor de volgende handelingen: [...] c) de goederenlevering bestaande in de overbrenging naar een andere lidstaat, die voor de in lid 1 en de punten a) en b) bedoelde vrijstellingen in aanmerking zou komen indien zij voor een andere belastingplichtige was verricht.”

51. Artikel 143 van die richtlijn luidt: „1. De lidstaten verlenen vrijstelling voor de volgende handelingen: [...] d) de invoer van vanuit een derdelandsgebied of een derde land verzonden of vervoerde goederen in een andere lidstaat dan de lidstaat van aankomst van de verzending of het vervoer, indien de levering van deze goederen, verricht door de importeur die uit hoofde van artikel 201 is aangewezen of erkend als de tot voldoening van de belasting gehouden persoon, overeenkomstig artikel 138 is vrijgesteld; [...] 2. De vrijstelling overeenkomstig lid 1, punt d), is, in gevallen waarin de invoer van goederen gevolgd wordt door levering van de goederen die overeenkomstig artikel 138, lid 1 en lid 2, punt c), is vrijgesteld, alleen van toepassing indien de importeur op het tijdstip van de invoer aan de bevoegde autoriteiten van de lidstaat van invoer ten minste de volgende informatie heeft verstrekt: a) het nummer waaronder hij voor btw-doeleinden in de lidstaat van invoer is geïdentificeerd, of het nummer waaronder zijn tot voldoening van de btw gehouden fiscaal vertegenwoordiger voor btw-doeleinden in de lidstaat van invoer is geïdentificeerd; b) het nummer waaronder de afnemer aan wie de goederen overeenkomstig artikel 138, lid 1, worden geleverd voor btw-doeleinden in een andere lidstaat is geïdentificeerd, of, wanneer de goederen overeenkomstig artikel 138, lid 2, punt c), worden overgebracht, het nummer waaronder de importeur zelf voor btw-doeleinden in de lidstaat van aankomst van de verzending of het vervoer is geïdentificeerd; c) het bewijs dat de ingevoerde goederen bestemd zijn om vanuit de lidstaat van invoer naar een andere lidstaat te worden vervoerd of verzonden. De lidstaten kunnen echter bepalen dat in punt c) bedoelde bewijs slechts aan de bevoegde autoriteiten hoeft te worden verstrekt indien daarom wordt verzocht.”

III. Feiten en precontentieuze procedure

A. Aan het geding ten grondslag liggende feiten

52. De Europese Unie heeft met ingang van 1 januari 2005 alle contingenten opgeheven die van toepassing waren op de invoer van textiel en kleding van oorsprong uit landen die zijn aangesloten bij de Wereldhandelsorganisatie (WTO), waaronder China.

53. Op 20 april 2007 heeft het Europees Bureau voor fraudebestrijding (OLAF) mededeling 2007/015 inzake wederzijdse bijstand aan de lidstaten gestuurd om hen te informeren over het risico van onderwaardering bij de invoer van textiel en schoeisel uit China.

54. In die mededeling verzocht OLAF alle lidstaten, ten eerste, om met name de invoer van textiel en schoeisel uit China te controleren op mogelijke aanwijzingen van ondergewaardeerde invoer en, ten tweede, om bij de inklaring van die invoer passende douanecontroles te verrichten.

55. Vervolgens heeft OLAF samen met het Gemeenschappelijk Centrum voor onderzoek (JRC) van de Commissie een instrument voor risicobeoordeling op basis van gegevens uit de hele Unie (hierna: „OLAF-methode”) ontwikkeld om de lidstaten te helpen bij het opsporen van ondergewaardeerde zendingen textiel en schoeisel. Met dat instrument kan allereerst een gecorrigeerde gemiddelde prijs worden berekend voor al het uit China ingevoerde textiel en schoeisel dat onder de hoofdstukken 61 tot en met 64 van de gecombineerde nomenclatuur (GN) van het douanetarief valt ( 19 ). De gecorrigeerde gemiddelde prijzen worden berekend op basis van de maandprijzen bij de invoer van de betrokken producten uit China, welke prijzen afkomstig zijn uit Comext – een door Eurostat beheerde referentiedatabase met statistische gegevens voor de internationale handel – en een periode van 48 maanden beslaan. Die prijzen drukken een waarde per kilogram uit voor alle 495 achtcijferige productcodes uit de betrokken gecombineerde nomenclatuur, en vermelden het land van herkomst en het land van bestemming in de Unie. Op basis van het rekenkundige gemiddelde (niet-gewogen gemiddelde) van de gecorrigeerde gemiddelde prijzen van de 28 lidstaten ( 20 ) wordt vervolgens een gemiddelde voor de hele Unie berekend (de gecorrigeerde gemiddelde prijzen voor de Unie-28). Voor de berekening van die gemiddelden worden extreme waarden, dat wil zeggen abnormaal hoge of lage waarden, buiten beschouwing gelaten. Vandaar dat wordt gesproken van de „gecorrigeerde” gemiddelde prijs. Tot slot wordt een waarde berekend die overeenkomt met 50 % van de gecorrigeerde gemiddelde prijs. Dit is de „laagste aanvaardbare prijs”, die eveneens een prijs per kilogram is. Deze minimumprijs wordt door de douaneautoriteiten van de lidstaten als drempelwaarde gebruikt om invoeraangiften met een bijzonder lage waarde en dus invoer met een hoog risico te kunnen detecteren.

56. Op 23 januari 2009 heeft OLAF mededeling AM 2009/001 inzake wederzijdse bijstand verstuurd, die betrekking had op operatie „Argus”. Tijdens die zes maanden durende operatie had OLAF de invoer van textiel en schoeisel uit meerdere derde landen, maar met name uit Azië, in de gaten gehouden en de lidstaten maandelijks een lijst gestuurd met de in de voorgaande maand ingevoerde goederen die vanwege de douanewaarde ervan als risicovol werden beschouwd. In die mededeling verzocht OLAF de lidstaten om het binnen vier maanden te informeren over de plaatsing van risicofilters, om zendingen met een hoog risico in kaart te brengen en om na inklaring controles te verrichten op basis van de mededelingen van OLAF.

57. Tijdens de operatie voor prioritaire controle onder de noemer „Discount” (hierna: „PCA Discount”) in 2011, die werd gecoördineerd door het directoraat-generaal Belastingen en Douane-unie van de Commissie en waaraan alle lidstaten – waaronder het Verenigd Koninkrijk – hebben deelgenomen, zijn de laagste aanvaardbare prijzen toegepast om de invoer van textiel en schoeisel uit China die vanwege de dusdanig lage douanewaarde ervan verdacht was, te detecteren en te controleren.

58. In 2014 heeft OLAF de gezamenlijke douane-operatie „Snake” gecoördineerd, waarvan de operationele fase tussen 17 februari en 17 maart 2014 heeft plaatsgevonden en waaraan alle lidstaten alsmede de Chinese douaneautoriteiten hebben deelgenomen. Die autoriteiten waren bij de operatie betrokken om de uitvoeraangiften te verkrijgen, zodat hiermee de waarde kon worden geverifieerd die bij de invoer van de betrokken producten in de Unie was aangegeven. Het eindrapport van operatie Snake bevatte een oproep aan de lidstaten om de risicoprofielen op basis van de laagste aanvaardbare prijzen die tijdens die operatie waren toegepast te blijven gebruiken.

59. Naar aanleiding van controles die de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk tijdens die operatie op basis van deze risicoprofielen hebben verricht, hebben die autoriteiten vastgesteld dat 24 marktdeelnemers aanvullende douanerechten verschuldigd waren voor de goederen die zij over een periode van drie jaar – tussen november 2011 en november 2014 – hadden ingevoerd.

60. Tijdens controlemissie 14‑11‑1, die tussen 27 en 31 oktober 2014 in het Verenigd Koninkrijk is uitgevoerd, heeft de Commissie formulieren met risicogegevens en kennisgevingen inzake wederzijdse bijstand gecontroleerd en een steekproef van 24 invoerhandelingen onderzocht, waarvan er 23 in boekhouding B waren opgevoerd.

61. Tussen november 2014 en februari 2015 hebben de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk de betrokken marktdeelnemers uitnodigingen tot betaling van deze bedragen gestuurd door de uitvaardiging van 24 navorderingen, uitnodigingen tot betaling „C18” genoemd (hierna: „Snake-C18-utb’s”), die nadien zijn ingetrokken.

62. Op 16 januari 2015 heeft OLAF een onderzoek ingesteld naar bepaalde lidstaten, waaronder het Verenigd Koninkrijk, dat betrekking had op een periode vanaf 2013.

63. Tussen 2013 en 2016 hebben Her Majesty’s Revenue and Customs (belasting- en douanedienst van het Verenigd Koninkrijk; hierna: „HMRC”) en de grenspolitie van het Verenigd Koninkrijk operatie „Badminton” uitgevoerd. Die operatie, die voornamelijk betrekking had op btw-fraude, heeft als kader gediend voor een strafrechtelijk vooronderzoek naar vier grote marktdeelnemers die de betrokken producten uit China invoerden onder „douaneregeling 42”, dat wil zeggen de regeling waarbij de douanerechten bij de invoer moeten worden voldaan, maar de btw naderhand moet worden afgedragen in de lidstaat van bestemming (hierna: „douaneregeling 42”). ( 21 )

64. Tussen februari 2015 en juli 2016 heeft het Verenigd Koninkrijk tien bijeenkomsten van OLAF over de onderwaardering van textiel en schoeisel uit China bijgewoond.

65. Op 19 en 20 februari 2015 heeft OLAF een eerste bilaterale bijeenkomst met de HMRC gehouden over het vervolg op operatie Snake en over het gebruik van gecorrigeerde gemiddelde prijzen als indicatoren voor mogelijke onderwaardering bij de douane. OLAF heeft tijdens die bijeenkomst aangegeven dat de invoer van goederen waarmee mogelijk onderwaarderingsfraude werd gepleegd niet in omvang was afgenomen en dat uit de cijfers bleek dat het Verenigd Koninkrijk meer frauduleus verkeer was gaan aantrekken doordat andere lidstaten maatregelen hadden genomen. De HMRC heeft op zijn beurt aangegeven voornemens te zijn om de ondernemingen die tijdens operatie Snake en tijdens zijn eigen onderzoek naar voren waren gekomen, een navordering voor de ontdoken btw en douanerechten te sturen voor een totaalbedrag van meer dan 800 miljoen pond sterling (GBP).

66. Het Verenigd Koninkrijk heeft zijn voornemen om over te gaan tot inning herhaald tijdens de ad-hocbijeenkomst over „onderwaarderingsfraude” die OLAF op 25 en 26 februari 2015 heeft georganiseerd en waarop de autoriteiten van de lidstaten aanwezig waren. Tijdens die bijeenkomst heeft OLAF de lidstaten „dringend geadviseerd” om onder meer adequate risicofilters te gebruiken teneinde mogelijk ondergewaardeerde zendingen te detecteren, om bij verdachte zendingen een zekerheidstelling te eisen en de douanewaarde door onderzoek te bepalen. Voorts heeft OLAF een beschrijving gegeven van de potentiële verliezen aan traditionele eigen middelen op Unieniveau als gevolg van mogelijk ondergewaardeerde invoer, met name wat de invoer in het Verenigd Koninkrijk betrof. ( 22 )

67. Op 16 juni 2015 heeft OLAF de lidstaten mededeling 2015/013 inzake wederzijdse bijstand toegestuurd met het verzoek om alle voorzorgsmaatregelen te nemen die nodig waren om de financiële belangen van de Unie te beschermen tegen het risico van ondergewaardeerde invoer van textiel en schoeisel uit China.

68. In mei 2015 heeft het Verenigd Koninkrijk in de strijd tegen onderwaarderingsfraude operatie „Breach” gelanceerd. Volgens het Verenigd Koninkrijk was die operatie onder meer bedoeld om, na de intrekking van de 24 Snake-C18-utb’s, de douanewaarde vast te stellen van de ondergewaardeerde goederen die tijdens operatie Snake waren gedetecteerd, en de betaling van de ontdoken traditionele eigen middelen te vorderen. Tijdens die operatie zijn onder meer controles vooraf en controlebezoeken achteraf verricht in verband met verdachte zendingen, zijn documenten gecontroleerd en audits en inspecties gehouden, is onderzoek gedaan naar het handelskarakter van de betrokken verkoop en naar de banden tussen de importeur, de expediteurs en andere ondernemingen en is voorlichting gegeven aan importeurs over het herkennen van frauduleuze activiteiten. Voorts is een dertigtal voorafgaande inspecties verricht en zijn monsters genomen. Er zijn meerdere C18-utb’s uitgevaardigd. Het Verenigd Koninkrijk heeft ter terechtzitting bevestigd dat de maatregelen die tijdens die operatie zijn genomen, nog steeds worden uitgevoerd.

69. Op 28 juli 2015 heeft OLAF een tweede bilaterale bijeenkomst met de HMRC gehouden. Die laatste heeft onder meer aangegeven dat hij de procedure inzake de navorderingen ten bedrage van ruim 800 miljoen GBP zou voortzetten, zo nodig via de rechter, en dat hij in het kader van operatie Breach een multidisciplinaire werkgroep in het leven had geroepen om onderzoek te doen naar de situatie van de importeurs die bij de frauduleuze handel betrokken waren. De HMRC achtte het gebruik van risico-indicatoren op basis van gemiddelde prijzen evenwel contraproductief en onevenredig, gelet op de omvang van de invoer die bestemd was voor het Verenigd Koninkrijk.

70. Tijdens een derde bilaterale bijeenkomst met OLAF op 3 februari 2016 heeft de HMRC aangegeven dat het Verenigd Koninkrijk de 16 ondernemingen die bij operatie Snake betrokken waren geweest, had gecontroleerd. OLAF heeft de HMRC nogmaals geadviseerd om de indicatoren voor het risico op het niveau van de Unie op basis van de laagste aanvaardbare prijs te gebruiken. OLAF heeft benadrukt dat het percentage ondergewaardeerde invoer in het Verenigd Koninkrijk hoog was en tot grote verliezen aan douanerechten leidde.

71. Tijdens een vierde bilaterale bijeenkomst met de HMRC op 22 en 23 maart 2016 heeft OLAF er nogmaals op gewezen dat de toepassing van de indicatoren voor het risico op het niveau van de Unie een zinvolle preventieve maatregel bij invoer was, en heeft het concrete middelen voorgesteld waarmee de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk die indicatoren gefaseerd konden implementeren. OLAF heeft nogmaals de toenmalige stand van zaken uiteengezet en laten zien dat het verlies aan traditionele eigen middelen in het Verenigd Koninkrijk toenam, met name als gevolg van het oneigenlijke gebruik van douaneregeling 42.

72. Tijdens een bilaterale bijeenkomst in juli 2016 heeft OLAF een rapport gepresenteerd waaruit bleek dat het verlies aan traditionele eigen middelen in het Verenigd Koninkrijk opliep.

73. Tijdens een multilaterale bijeenkomst op 18 en 19 september 2016 hebben de Franse autoriteiten de resultaten gepresenteerd van operatie „Octopus”, een operatie die zij samen met tien andere lidstaten (waaronder het Verenigd Koninkrijk) en met de steun van OLAF hadden uitgevoerd. Uit het eindrapport van die operatie bleek dat er georganiseerde criminele netwerken achter de onderwaarderingsfraude zaten. De geadresseerden op de douaneaangiften van de invoer waren vrijwel altijd missing traders of spookondernemingen. De Franse autoriteiten hebben tevens vastgesteld dat veruit de meeste vervoerde goederen die in Frankrijk waren gecontroleerd aan de hand van vooraf vastgestelde criteria, waren ondergewaardeerd en in het Verenigd Koninkrijk op frauduleuze wijze waren aangegeven onder douaneregeling 42.

74. In oktober 2016 hebben de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk de experimentele operatie „Samurai” uitgevoerd. Die operatie was gericht op de invoer door twee ondernemingen, die hun activiteiten onmiddellijk hebben gestaakt nadat de HMRC hun douaneaangiften had betwist.

75. Op 1 maart 2017 heeft OLAF zijn onderzoek naar ondergewaardeerde invoer in het Verenigd Koninkrijk afgesloten met de publicatie van een rapport (hierna: „OLAF-rapport”). Uit dat rapport blijkt dat in het Verenigd Koninkrijk hoge bedragen aan douanerechten zijn ontdoken doordat importeurs valse facturen, fictieve facturen en onjuiste aangiften van de douanewaarde bij de invoer hebben verstrekt. OLAF heeft aangetoond dat de onderwaarderingsfraude via het Verenigd Koninkrijk tussen 2013 en 2016 dramatisch was toegenomen. Die periode kwam overeen met de periode waarin andere lidstaten op advies van OLAF de risicoprofielen hadden geïmplementeerd die gebaseerd waren op het instrument voor risicobeoordeling dat gebruikmaakte van de gecorrigeerde gemiddelde prijzen.

76. Volgens voornoemd rapport is de significante toename van frauduleuze invoer via het Verenigd Koninkrijk in die periode te wijten aan ontoereikende controles. In 2016 is meer dan 50 % van het uit China afkomstige textiel en schoeisel dat in het Verenigd Koninkrijk is ingevoerd, aangegeven onder de laagste aanvaardbare prijzen, terwijl circa 80 % van het totale verlies aan traditionele eigen middelen te wijten was aan de onderwaardering van in het Verenigd Koninkrijk ingevoerd textiel en schoeisel.

77. OLAF-rapport preciseerde voorts dat er georganiseerde criminele groepen achter de fraude zaten, die in de hele Unie actief waren. De invoer naar het Verenigd Koninkrijk bestond hoofdzakelijk uit leveringen die bestemd waren voor de zwarte textiel- en schoeiselmarkt in andere lidstaten. Voor het overgrote deel van die invoer is misbruik gemaakt van douaneregeling 42. ( 23 ) Bijgevolg was er volgens OLAF tevens sprake van aanzienlijke ontwijking van de btw die verschuldigd was in de lidstaten van bestemming van de goederen, en met name in Duitsland, Spanje, Frankrijk en Italië. OLAF benadrukte dat het Verenigd Koninkrijk niets had gedaan met zijn advies om de op de laagste aanvaardbare prijzen gebaseerde risicoprofielen toe te passen, en geen passende douanecontroles bij de invoer had verricht, met uitzondering van de controles die dat land gedurende een maand in het kader van operatie Snake had uitgevoerd ( 24 ).

78. Uit dat rapport blijkt dus dat het Verenigd Koninkrijk ondergewaardeerd textiel en schoeisel uit China in het vrije verkeer heeft gebracht zonder douanecontroles te verrichten, waardoor een aanzienlijk deel van de douanerechten niet is geïnd en niet ter beschikking van de Uniebegroting is gesteld. Daarom heeft OLAF het bedrag aan gederfde traditionele eigen middelen voor het tijdvak 2013‑2016 in zijn rapport berekend. ( 25 ) Meer in het bijzonder heeft het per gecombineerdenomenclatuurcode van de betrokken producten de hoeveelheid (in kg) ondergewaardeerde goederen bepaald (waarvan was vastgesteld dat de aangegeven waarde lager was dan de laagste aanvaardbare prijs) en het verschil berekend tussen de aangegeven waarde en de betrokken gecorrigeerde gemiddelde prijs van het product in kwestie (gecorrigeerde gemiddelde prijs voor de Unie-28). Op dat verschil heeft het vervolgens het geldende douanetarief toegepast. In die context heeft OLAF de HMRC geadviseerd om alle passende maatregelen te nemen om dat bedrag in te vorderen, alsook om risico-indicatoren toe te passen.

79. Tussen november 2016 en oktober 2018 hebben gemachtigde personeelsleden van de Commissie overeenkomstig het bepaalde in verordening nr. 608/2014 inzake de controle van en het toezicht op de traditionele eigen middelen vijf controlemissies uitgevoerd naar met name onderwaardering.

80. Tijdens controlemissie 16‑11‑1, die tussen 14 en 18 november 2016 is uitgevoerd, heeft de Commissie allereerst vastgesteld dat de bedragen aan douanerechten die in boekhouding B waren geannuleerd, overeenkwamen met de aanvullende schulden die aanvankelijk middels de 24 Snake-C18-utb’s waren gevorderd voor de ondergewaardeerde invoer die tijdens operatie Snake was onderschept, maar die nadien weer waren ingetrokken. Vervolgens heeft zij de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk verzocht om de douanewaarde van alle betrokken invoeraangiften te bepalen, om de aanvullende over die waarden verschuldigde rechten opnieuw te berekenen, om de bijbehorende schulden in boekhouding B op te voeren en om de betrokken bedragen zo snel mogelijk in te vorderen.

81. De Commissie heeft die autoriteiten tevens gevraagd of zij het instrument op basis van de gecorrigeerde gemiddelde prijzen gebruikten dat OLAF had ontwikkeld om ondergewaardeerde invoer te detecteren, of zij fysieke controles bij de inklaring verrichtten en of zij overeenkomstig artikel 248, lid 1, van de toepassingsverordening systematisch om een zekerheidstelling vroegen voor bedragen die mogelijk opeisbaar waren.

82. Tijdens controlemissie 17‑11‑1, die tussen 8 en 12 mei 2017 is uitgevoerd, heeft de Commissie twaalf invoeraangiften met bijzonder lage waarden geselecteerd die in het eerste kwartaal van 2017 waren ingediend, en die aangiften ter plaatse gecontroleerd. Die controle bevestigde dat de twaalf partijen waarop die aangiften betrekking hadden, zonder controle en zonder zekerheidstelling in het vrije verkeer in de Unie waren gebracht. De autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk hebben bevestigd dat zij de maatregelen waar OLAF naar aanleiding van operatie Snake in 2014 en vervolgens opnieuw in het rapport van controlemissie 16‑11‑1 om had gevraagd, niet hadden geïmplementeerd. Zij hebben uitgelegd dat dit voornamelijk te wijten was aan het advies van hun juridisch adviseurs, die hadden geoordeeld dat er geen enkele aanvaardbare beoordelingsmethode voorhanden was. De betrokken invoer zou niettemin worden onderzocht door de werkgroep die in het kader van operatie Breach in het leven was geroepen.

83. Tijdens controlemissie 17‑11‑2, die tussen 13 en 17 november 2017 heeft plaatsgevonden, hebben de personeelsleden van de Commissie vijf invoeraangiften met bijzonder lage waarden gecontroleerd, ingediend door importeurs die reeds in het kader van operatie Snake als potentiële fraudeurs waren aangemerkt. Die controle was gebaseerd op een van de 24 Snake-C18-utb’s die naar aanleiding van die operatie waren uitgevaardigd, die een bedrag van in totaal 62003024,23 GBP betrof. Het bleek echter onmogelijk de bij de afzonderlijke invoeraangiften horende schulden te achterhalen, wat volgens de HMRC rechtvaardigde dat die schulden werden geannuleerd.

84. Tijdens deze missie hebben de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk de personeelsleden van de Commissie laten weten dat de HMRC op 12 oktober 2017 operatie „Swift Arrow” had gelanceerd. Het Verenigd Koninkrijk heeft uitgelegd dat de risicoprofielen die in het kader van die operatie werden gebruikt, niet op de door OLAF berekende drempelwaarden waren gegrond, maar op nationale drempelwaarden of risicoprofielen die de HMRC louter op basis van de invoer in het Verenigd Koninkrijk had vastgesteld. Die profielen werden echter uitsluitend toegepast op bepaalde marktdeelnemers, van wie vooraf was vastgesteld dat zij zich bezighielden met frauduleuze handel. De containers die op basis van die risicoprofielen werden gedetecteerd, werden tijdens de inklaring fysiek door de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk gecontroleerd. Indien zij meenden dat de aangegeven waarde niet gerechtvaardigd was, eisten zij dat vóór de vrijgave van de goederen een zekerheid werd gesteld.

85. Tijdens controlemissie 18‑11‑1, die tussen 16 en 20 april 2018 is uitgevoerd, hebben de personeelsleden van de Commissie 25 invoeraangiften gecontroleerd die betrekking hadden op het tijdvak dat liep van 12 oktober 2017 – de aanvangsdatum van operatie „Swift Arrow” – tot en met 31 december 2017. Zij hebben vastgesteld dat van de 25 aangiften met een extreem lage waarde er slechts zeven door het risicoprofiel van de HMRC waren gedetecteerd, en dat de 18 overige containers in het vrije verkeer waren gebracht zonder dat de douanewaarde ervan in twijfel was getrokken. Volgens de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk is het risicoprofiel sinds de start van operatie Swift Arrow verruimd om meer marktdeelnemers, gecombineerdenomenclatuurcodes en plaatsen van binnenkomst te kunnen behelzen, waardoor het profiel elf aangiften meer zou hebben gedetecteerd indien de betrokken goederen in april 2018 waren ingevoerd.

86. Voorts beweerden deze autoriteiten dat meerdere geselecteerde marktdeelnemers hun invoeractiviteiten hadden gestaakt zodra zij binnen de risicoprofielen vielen, vóór de vrijgave van de goederen werden gecontroleerd en hun werd gevraagd om een zekerheid te stellen voordat de goederen konden worden vrijgegeven.

87. Deze autoriteiten hebben niettemin geweigerd om gedetailleerde informatie te verstrekken over de berekeningsmethode die de HMRC heeft gebruikt om de in het kader van operatie Swift Arrow vereiste zekerheidstellingen te bepalen en de navorderingen – te weten de Snake-C18-utb’s – vast te stellen.

88. In mei 2018 heeft het Verenigd Koninkrijk in het kader van operatie Breach uitnodigingen tot betaling „C18” ten bedrage van in totaal 25 miljoen GBP uitgevaardigd voor een tijdvak dat terugging tot 2015 (hierna: „Breach-C18-utb’s”).

89. Tijdens controlemissie 18‑11‑2, die tussen 8 en 12 oktober 2018 heeft plaatsgevonden, weigerden de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk nog steeds om voornoemde informatie vrij te geven. Zij hebben daarentegen bevestigd dat zij in april 2018 aanvullende rechten met een totaalbedrag van 19434197,73 GBP hadden vastgesteld voor zeven marktdeelnemers, van wie zij er meerdere reeds tijdens operatie Snake in het vizier hadden.

B. Precontentieuze procedure

90. Bij brieven van 24 maart 2017 en 28 juli 2017 heeft de Commissie bij het Verenigd Koninkrijk geïnformeerd naar het gevolg dat het aan het OLAF-rapport zou geven. Zij heeft aangegeven dat zij geen concrete aanvullende informatie van het Verenigd Koninkrijk had ontvangen en dat niets erop wees dat deze staat passende maatregelen had genomen om de in dat rapport vastgestelde onderwaarderingsfraude te voorkomen. Omdat een tegenbericht uitbleef, heeft de Commissie laten weten zich genoodzaakt te zien het Verenigd Koninkrijk te verzoeken om een bedrag aan traditionele eigen middelen ter beschikking te stellen dat overeenkwam met het door OLAF vastgestelde verlies (met aftrek van inningskosten).

91. In een van de drie brieven van 28 juli 2017 heeft de Commissie tevens gevraagd om haar te informeren over het gevolg dat de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk hadden gegeven aan het rapport van controlemissie 16‑11‑1. In dat verband heeft zij nogmaals het juridische advies opgevraagd dat tot de intrekking van de 24 Snake-C18-utb’s had geleid, alsook de lijst met schriftelijke stukken van elk van de 24 dossiers, waaronder de berekeningen waarmee de douaneschuld was vastgesteld.

92. Het Verenigd Koninkrijk heeft die verzoeken bij brieven van 8 augustus 2017 en 12 oktober 2017 beantwoord. Wat allereerst het OLAF-rapport betreft, heeft het Verenigd Koninkrijk opgemerkt dat er maatregelen ter bestrijding van het onderwaarderingsprobleem waren genomen, zoals de lancering van operatie Breach. Bovendien schrijft het Unierecht geen specifiek controlemodel voor en staat het dus aan de afzonderlijke lidstaten om uit te maken wat de beste manier is om de wet te handhaven. Daarenboven zijn controlemaatregelen voorafgaand aan de vrijgave, zoals zekerheidstellingen, naar hun aard niet doeltreffender dan maatregelen achteraf, zoals die welke door het Verenigd Koninkrijk zijn ontwikkeld. De OLAF-methode is geen solide methode en is niet afgestemd op het Verenigd Koninkrijk, omdat zij gebaseerd is op de toepassing van gegevens die in de hele Unie zijn vastgesteld. Aangezien dat model vatbaar is voor kritiek, heeft het Verenigd Koninkrijk zijn eigen benadering ontwikkeld, die niet de tekortkomingen van de OLAF-methode vertoont. Wat vervolgens de follow-up van het rapport van controlemissie 16‑11‑1 betreft, heeft het Verenigd Koninkrijk aangegeven dat het de 24 Snake-C18-utb’s had ingetrokken en de bijbehorende bedragen in boekhouding B had geannuleerd omdat het niet in staat was de werkelijke waarden van de ingevoerde goederen aan te tonen, maar dat een deskundigengroep dat probleem evenwel zou oplossen in het kader van operatie Breach. Tot slot heeft het Verenigd Koninkrijk herhaald dat het geen gehoor kon geven aan het verzoek tot vrijgave van het juridische advies van de HMRC dat had geleid tot de intrekking van de Snake-C18-utb’s. Ter motivering hiervan heeft het zich beroepen op de vertrouwelijkheid van het advies en op de bescherming van het beroepsgeheim tussen een advocaat en zijn cliënt.

93. Op 9 maart 2018 heeft de Commissie het Verenigd Koninkrijk een aanmaningsbrief gestuurd.

94. Het Verenigd Koninkrijk heeft die brief op 22 juni 2018 beantwoord. In de bijlage bij zijn brief heeft deze staat verzocht om hem een volledige versie van het OLAF-rapport te verstrekken omdat hij alleen beschikte over een onvolledig versie, en heeft hij de Commissie gevraagd om antwoord te geven op zijn gedetailleerde vragen over de methode waarmee de gevorderde bedragen aan traditionele eigen middelen waren berekend.

95. Op 24 september 2018 heeft de Commissie het Verenigd Koninkrijk een met redenen omkleed advies gestuurd. Hierin heeft zij onder meer geantwoord op de verzoeken die deze staat in de bijlagen bij zijn brief van 22 juni 2018 had geformuleerd en heeft zij een antwoordtermijn van twee maanden gegeven.

96. Aangezien het Verenigd Koninkrijk niet binnen de gestelde termijn op het met redenen omkleed advies heeft gereageerd, heeft de Commissie het Verenigd Koninkrijk op 18 december 2018 op de hoogte gebracht van haar beslissing om op 19 december 2018 het onderhavige beroep wegens niet-nakoming in te stellen.

97. Op 9 januari 2019 hebben de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk en de Commissie een technische bijeenkomst gehouden, waarbij een adviesbureau de conclusies heeft gepresenteerd van een rapport dat het in opdracht van het Verenigd Koninkrijk had geschreven.

98. Op 11 februari 2019 heeft het Verenigd Koninkrijk op het met redenen omkleed advies van de Commissie geantwoord in de vorm van een begeleidende nota met in de bijlagen een rapport van een adviesbureau.

IV. Procedure bij het Hof

99. Op 7 maart 2019 heeft de Commissie het onderhavige beroep ingesteld, omdat zij meende dat de door het Verenigd Koninkrijk verstrekte argumenten de grieven die zij in het met redenen omkleed advies had uiteengezet niet konden weerleggen.

100. Het Koninkrijk België, de Republiek Estland, de Helleense Republiek, de Republiek Letland, de Portugese Republiek en de Slowaakse Republiek (hierna samen: „interveniënten”) hebben in de onderhavige zaak memories in interventie ingediend ter ondersteuning van de conclusie van het Verenigd Koninkrijk.

101. Bij brief van 6 juni 2020 heeft het Verenigd Koninkrijk het Hof verzocht om de Commissie bij wege van een maatregel van instructie of maatregel tot organisatie van de procesgang te gelasten een reeks vragen te beantwoorden, waarvan sommige reeds waren gesteld in de verzoeken om informatie die het Verenigd Koninkrijk op 22 juni 2018 en 22 maart 2019 aan de Commissie had gericht. Bij brief van 11 april 2019 heeft het Verenigd Koninkrijk het Hof verzocht de Commissie te sommeren om antwoord te geven op de vragen die in het verzoek van 22 maart 2019 waren gesteld (hierna: „gewijzigd informatieverzoek”). ( 26 )

102. Bij brief van 14 oktober 2020 heeft het Hof de Commissie en het Verenigd Koninkrijk vragen gesteld en hun verzocht om die vragen schriftelijk te beantwoorden. Bij schriftelijke akten van 16 november 2020 hebben die partijen de vragen beantwoord.

103. Op 8 december 2020 heeft een terechtzitting plaatsgevonden waarop pleidooi is gehouden door het Verenigd Koninkrijk enerzijds, aan de zijde waarvan de Republiek Estland, de Republiek Letland en de Portugese Republiek hebben geïntervenieerd, en de Commissie anderzijds. Die partijen is verzocht hun pleidooien te richten op de inhoud van de antwoorden die in het vorige punt van deze conclusie zijn genoemd.

V. Conclusies van partijen

104. De Commissie verzoekt het Hof met haar verzoekschrift het volgende vast te stellen: – Door met betrekking tot bepaalde invoer van textiel en schoeisel uit China niet de correcte bedragen aan douanerechten te boeken en evenmin het correcte bedrag aan traditionele eigen middelen en eigen middelen [uit de btw] ter beschikking te stellen, heeft het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland niet voldaan aan de verplichtingen die op deze staat rustten krachtens de artikelen 2 en 8 van besluit 2014/335, de artikelen 2 en 8 van besluit 2007/436, de artikelen 2, 6, 9, 10, 12 en 13 van verordening nr. 609/2014, de artikelen 2, 6, 9, 10, 11 en 17 van verordening nr. 1150/2000, artikel 2 van verordening nr. 1553/89, artikel 105, lid 3, van het douanewetboek van de Unie en artikel 220, lid 1, van het communautair douanewetboek. – Als gevolg van de niet-nakoming van zijn verplichtingen krachtens artikel 4, lid 3, VEU, artikel 325 en artikel 310, lid 6, VWEU, de artikelen 3 en 46 van het douanewetboek van de Unie, artikel 13 van het communautair douanewetboek, artikel 248, lid 1, van de toepassingsverordening, artikel 244 van de uitvoeringsverordening, alsook artikel 2, lid 1, onder b) en d), de artikelen 83, 85, 86 en 87 en artikel 143, lid 1, onder d), en lid 2, van richtlijn 2006/112. – [De bijbehorende verliezen aan traditionele eigen middelen die ter beschikking van de Uniebegroting [moeten] worden gesteld (verminderd met inningskosten) bedragen: – 496025324,30 EUR in 2017 (tot en met 11 oktober 2017); – 646809443,80 EUR in 2016; – 535290329,16 EUR in 2015; – 480098912,45 EUR in 2014; – 325230822,55 EUR in 2013; – 173404943,81 EUR in 2012; – 22777312,79 EUR in 2011.] ( 27 ) – Door niet alle informatie te verstrekken die de Commissie nodig had om de hoogte van de verliezen aan traditionele eigen middelen vast te stellen, en door, ondanks het verzoek daartoe, noch de inhoud van het juridische advies van de juridische dienst van de HMRC, noch de motivering van het besluit dat tot de intrekking van de vastgestelde douaneschulden heeft geleid te verstrekken, heeft het Verenigd Koninkrijk niet voldaan aan de verplichtingen die op deze staat rustten krachtens artikel 4, lid 3, VEU en artikel 2, lid 2 en lid 3, onder d), van verordening nr. 608/2014. – Het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland wordt verwezen in de kosten.

105. Het Verenigd Koninkrijk verzoekt het Hof: – het beroep volledig dan wel gedeeltelijk niet-ontvankelijk te verklaren; – subsidiair, vast te stellen dat – het Verenigd Koninkrijk de op deze staat rustende verplichting om fraude te bestrijden niet heeft verzaakt, noch uit hoofde van de traditionele eigen middelen, noch uit hoofde van de loyale samenwerking; – de maatregelen die het Verenigd Koninkrijk heeft genomen geen gevolgen hebben gehad voor de begroting van de Unie, en het Verenigd Koninkrijk dus niet kan worden verplicht om de Unie voor welk bedrag dan ook schadeloos te stellen; – meer subsidiair, indien het Hof zou vaststellen dat een bepaalde niet-nakoming tot een verlies voor de Unie heeft geleid, niet zelf de hoogte van de verliezen aan die middelen vast te stellen, maar de beoordeling en de aangifte van de aanvullende traditionele eigen middelen die uit de vaststelling van de aansprakelijkheid voortvloeien over te laten aan het Verenigd Koninkrijk; – uiterst subsidiair, indien het Hof zich zou uitspreken over de vordering betreffende de verliezen aan traditionele eigen middelen, de door het Verenigd Koninkrijk verrichte beoordeling van de verliezen te onderzoeken; – uiterst subsidiair, indien het Hof de door het Verenigd Koninkrijk gekozen methoden zou afkeuren, te „erkennen dat de Commissie bij haar beoordeling van de verliezen aan traditionele eigen middelen moet voldoen aan de bewijsregel die van toepassing is op schadevorderingen tegen lidstaten, aan welke regel zij niet heeft voldaan”; – de vordering die verband houdt met de eigen middelen uit de btw af te wijzen wegens het ontbreken van een rechtsgrondslag en van een berekening, en – de Commissie in de kosten te verwijzen.

106. Alle interveniërende lidstaten verzoeken het Hof in wezen om het beroep te verwerpen. De Slowaakse Republiek en de Portugese Republiek verzoeken het Hof daarenboven om de Commissie in alle kosten te verwijzen.

VI. Beroep

107. Alvorens in te gaan op de middelen die de Commissie ter ondersteuning van haar beroep heeft aangevoerd, dienen de excepties van niet-ontvankelijkheid te worden onderzocht die het Verenigd Koninkrijk in zijn verweerschrift heeft opgeworpen (deel A). Ten gronde draait dit beroep in wezen om vier middelen. Ten eerste stelt de Commissie dat het Verenigd Koninkrijk tijdens de inbreukperiode geen maatregelen heeft genomen om de financiële belangen van de Unie te beschermen, waardoor niet is voldaan aan de algemene verplichtingen tot bescherming van de financiële belangen van de Unie en fraudebestrijding, en evenmin aan de op de douaneautoriteiten rustende verplichting om maatregelen ter bescherming van de financiële belangen van de Unie te nemen, op een risicoanalyse gebaseerde controles uit te voeren en zekerheidstellingen te eisen (deel B). Ten tweede stelt de Commissie dat het Verenigd Koninkrijk inbreuk heeft gemaakt op de regels inzake eigen middelen, omdat de douanerechten van de ingevoerde goederen onjuist zijn berekend en de uit die rechten voortvloeiende bedragen aan eigen middelen niet zijn vastgesteld en ter beschikking van de Uniebegroting zijn gesteld op het moment dat dit had moeten gebeuren (deel C). Ten derde moet het argument worden onderzocht dat is ontleend aan schending van de verplichting tot loyale samenwerking van artikel 4, lid 3, VEU (deel D). Ten vierde stelt de Commissie in wezen dat het Verenigd Koninkrijk, aangezien het de douanewaarde van de ondergewaardeerde invoer onjuist heeft vastgesteld omdat het geen doeltreffende controlemaatregelen heeft genomen, inbreuk heeft gemaakt op de btw-regels en niet alle eigen middelen uit de btw ter beschikking van de Uniebegroting heeft gesteld (deel E).

A. Ontvankelijkheid

108. Het Verenigd Koninkrijk voert in zijn verweerschrift vijf categorieën excepties van niet-ontvankelijkheid aan waarmee het stelt, ten eerste, dat zowel tijdens de precontentieuze procedure als tijdens de procedure bij het Hof zijn rechten van verdediging zijn geschonden, ten tweede, dat zowel de precontentieuze procedure als het verzoekschrift onregelmatig zijn wat betreft de boeking van de btw onder douaneregeling 42 ( 28 ), ten derde, dat de Commissie het vertrouwensbeginsel, het rechtszekerheidsbeginsel, het estoppelbeginsel en het beginsel van loyale samenwerking heeft geschonden, ten vierde, dat op grond van artikel 258 VWEU niet de terbeschikkingstelling van bedragen kan worden bevolen en, ten vijfde, dat het beroep prematuur is wat de periode tussen 1 mei 2015 en 11 oktober 2017 betreft.

109. De vijfde exceptie van niet-ontvankelijkheid is intrinsiek verbonden met het onderzoek van de argumenten ten gronde van het tweede middel, waarin wordt gesteld dat de met de douanerechten overeenkomende bedragen aan eigen middelen niet binnen de gestelde termijn zijn vastgesteld en ter beschikking van de Uniebegroting zijn gesteld. Bijgevolg hebben de argumenten waarmee het Verenigd Koninkrijk in het kader van deze exceptie van niet-ontvankelijkheid stelt dat het beroep prematuur is wat betreft de periode tussen 1 mei 2015 en 11 oktober 2017, in werkelijkheid tot doel de in het kader van het tweede middel verweten niet-nakoming ter discussie te stellen en de omvang van het verlies aan traditionele eigen middelen waarvan de Commissie de vaststelling vordert, te verminderen. Ik stel dan ook voor om de vijfde categorie van de excepties van niet-ontvankelijkheid te onderzoeken in het kader van de analyse ten gronde van het tweede middel.

110. Om te beginnen moeten dus de eerste vier categorieën excepties van niet-ontvankelijkheid worden onderzocht, om na te gaan of het onderhavige beroep wegens niet-nakoming van de Commissie ontvankelijk is.

1. Exceptie van niet-ontvankelijkheid, ontleend aan schending van de rechten van verdediging van het Verenigd Koninkrijk tijdens de precontentieuze procedure en de procedure bij het Hof

111. Het Verenigd Koninkrijk stelt in wezen dat het onderhavige beroep niet-ontvankelijk is omdat zijn rechten van verdediging zowel tijdens de precontentieuze procedure als tijdens de procedure bij het Hof zijn geschonden.

112. Om te beginnen moet, wat de precontentieuze procedure betreft, in herinnering worden gebracht dat die procedure volgens vaste rechtspraak van het Hof tot doel heeft de betrokken lidstaat in de gelegenheid te stellen de krachtens het Unierecht op hem rustende verplichtingen na te komen en verweer te voeren tegen de door de Commissie geformuleerde grieven. ( 29 ) Het regelmatige verloop van die procedure vormt een door het VWEU gewilde wezenlijke waarborg, niet enkel ter bescherming van de rechten van de betrokken lidstaat, maar ook om te verzekeren dat in de eventuele procedure bij het Hof het voorwerp van het geding duidelijk is omschreven. ( 30 )

113. Overigens moet het met redenen omkleed advies weliswaar een coherente en gedetailleerde uiteenzetting bevatten van de redenen die de Commissie tot de overtuiging hebben gebracht dat de betrokken lidstaat een van de krachtens het Verdrag op hem rustende verplichtingen niet is nagekomen, maar kunnen aan de nauwkeurigheid van de aanmaningsbrief niet even strenge eisen worden gesteld als aan die van het met redenen omkleed advies, aangezien de aanmaningsbrief niet méér kan bevatten dan een eerste beknopte samenvatting van de bezwaren. Niets belet de Commissie dus om de grieven die zij in de aanmaningsbrief in meer algemene termen heeft geformuleerd, in haar met redenen omkleed advies meer gedetailleerd uiteen te zetten. ( 31 )

114. Voorts is het wat de procedure bij het Hof betreft vaste rechtspraak dat een beroep krachtens artikel 258 VWEU de grieven coherent en nauwkeurig moet uiteenzetten opdat de lidstaat en het Hof de omvang van de verweten schending van het Unierecht precies kunnen begrijpen, hetgeen noodzakelijk is opdat die lidstaat nuttig verweer kan voeren en het Hof het bestaan van de vermeende niet-nakoming kan beoordelen. ( 32 ) Het verzoekschrift van de Commissie moet meer bepaald een coherente en gedetailleerde uiteenzetting bevatten van de redenen die haar tot de overtuiging hebben gebracht dat de betrokken lidstaat een van de krachtens de Verdragen op hem rustende verplichtingen niet is nagekomen. ( 33 )

115. In het licht van die rechtspraak moet worden vastgesteld of de Commissie tijdens de precontentieuze procedure en de onderhavige procedure de rechten van verdediging van het Verenigd Koninkrijk heeft geëerbiedigd.

116. In de eerste plaats stelt het Verenigd Koninkrijk dat de Commissie zijn rechten van verdediging heeft geschonden door onvoldoende gehoor te geven aan zowel zijn eerste verzoek om informatie ( 34 ) als zijn gewijzigde informatieverzoek, met name wat betreft de informatie die deze staat nodig had om het bedrag aan traditionele eigen middelen dat de Commissie in haar verzoekschrift vordert, te kunnen reconstrueren.

117. In zijn memorie van dupliek stelt het Verenigd Koninkrijk dat de gedetailleerde technische informatie die de Commissie in haar memorie van repliek heeft verstrekt voor hem nog steeds ontoereikend is om dat bedrag te kunnen reconstrueren. Er bestaat nog veel onduidelijkheid, met name over de methode waarmee de Commissie de gegevens heeft gecorrigeerd en over de vraag of de niet-geaggregeerde gegevens waarover het Verenigd Koninkrijk beschikt overeenkomen met de geaggregeerde dagelijkse gegevens waarmee de Commissie de verliezen aan traditionele eigen middelen heeft berekend, te weten de Surveillance 2-gegevens.

118. Het Verenigd Koninkrijk meent dat de Commissie zijn rechten van verdediging en het beginsel van loyale samenwerking heeft geschonden, omdat zij de gevraagde informatie deels te laat, namelijk in de repliek, heeft verstrekt. Het Verenigd Koninkrijk uit tevens kritiek op het feit dat de Commissie weigert informatie te verstrekken over de maatregelen die de andere lidstaten hebben genomen om de betrokken onderwaarderingsfraude te bestrijden. Het had die informatie nodig om verweer te voeren tegen de bewering van de Commissie dat andere lidstaten passende maatregelen hadden genomen die succesvol waren gebleken in de strijd tegen ondergewaardeerde invoer. Die informatie is tevens relevant om na te gaan of de door het Verenigd Koninkrijk genomen maatregelen binnen zijn beoordelingsvrijheid vallen en een redelijke aanpak vormen om de betrokken fraude tegen te gaan, alsook om argumenten te formuleren met betrekking tot het causale verband tussen de ongeoorloofde gedraging van de autoriteiten van het Verenigd Koninkrijk en het niet-boeken van de traditionele eigen middelen.

119. In de tweede plaats verwijt het Verenigd Koninkrijk de Commissie zijn mogelijkheid om inzage te krijgen in alle voor zijn verweer benodigde informatie te hebben geschaad, aangezien zij hem niet de gegevens heeft verstrekt die deze staat nodig had om de traditionele eigen middelen voor het tijdvak 2011‑2014 te berekenen.

120. Mijns inziens moeten die argumenten worden verworpen.

121. Wat betreft de exceptie van niet-ontvankelijkheid die betrekking heeft op het niet beantwoorden van het informatieverzoek dat als bijlage bij het antwoord van 22 juni 2018 op de aanmaningsbrief was gevoegd, moet worden vastgesteld dat de Commissie in haar met redenen omkleed advies van 23 september 2018 ( 35 ) uitdrukkelijk op dat verzoek heeft geantwoord.

122. Het Verenigd Koninkrijk had de Commissie in zijn antwoord op de aanmaningsbrief meer in het bijzonder verweten dat bijlage 2 bij het OLAF-rapport van 1 maart 2017 onvolledig was en dat er meerdere bladzijden ontbraken. Dienaangaande heeft de Commissie in haar met redenen omkleed advies uitgelegd dat die bijlage was vervangen door bijlage 7 bij het OLAF-rapport van 1 maart 2017, die alle informatie bevatte over de methode die OLAF had gebruikt. Zij heeft hieraan toegevoegd dat bijlage 2 was gebaseerd op de documenten die tijdens de bijeenkomst van 28 juli 2015 tussen OLAF en het Verenigd Koninkrijk aan die staat waren verstrekt. De Commissie heeft de OLAF-methode dus in haar met redenen omkleed advies toegelicht aan de hand van twee documenten die in bijlage 7 bij het OLAF-rapport ( 36 ) waren opgenomen en die bovendien bij het verzoekschrift aan het Hof zijn gevoegd.

123. Hieruit volgt dat die vervanging volledig in het met redenen omkleed advies wordt toegelicht en mijns inziens als zodanig niet de in dat advies geformuleerde aantijgingen aan het adres van het Verenigd Koninkrijk onbegrijpelijk maakt. Derhalve kan niet worden gesteld dat de rechten van verdediging van die staat zijn geschonden.

124. Voorts stelt het Verenigd Koninkrijk dat zijn rechten van verdediging zijn geschonden omdat de Commissie niet heeft geantwoord op zijn gewijzigde informatieverzoek dat het op 7 maart 2019 aan de Commissie heeft gezonden, dus nadat deze instelling het onderhavige beroep had ingediend. Die stelling valt in wezen uiteen in vier grieven.

a) Verstrekken van de gegevens waarmee de gecorrigeerde gemiddelde prijs, de laagste aanvaardbare prijs en de geschatte verliezen aan eigen middelen zijn berekend

125. Met deze eerste grief verwijt het Verenigd Koninkrijk de Commissie dat zij noch de gegevens heeft verstrekt waarmee zij de gecorrigeerde gemiddelde prijs, de laagste aanvaardbare prijs en de geschatte verliezen aan eigen middelen heeft berekend, noch de middelen om inzicht te krijgen in de manier waarop zij die gegevens heeft gebruikt.

126. Dienaangaande moet worden vastgesteld dat de Commissie in haar memorie van repliek antwoord geeft op de vragen die in het gewijzigde informatieverzoek zijn gesteld over de berekening van de gecorrigeerde gemiddelde prijs, de laagste aanvaardbare prijzen en de geschatte verliezen aan traditionele eigen middelen. In dat antwoord legt zij onder meer uit dat het Verenigd Koninkrijk via de website Theseus van het JRC ( 37 ) – die voor deze staat sinds 2010 volledig toegankelijk was – altijd toegang heeft gehad tot alle gegevens – waaronder download „DL 53” – die worden gebruikt om de gecorrigeerde gemiddelde Unie-28-prijs en de geschatte verliezen aan traditionele eigen middelen te bepalen, aangezien het op basis van die gegevens simulaties heeft gemaakt. ( 38 ) Meer in het bijzonder bevatten de rapporten in bijlage 7 bij het OLAF-rapport ( 39 ), ten eerste, zowel een uitleg van de methode waarmee de gecorrigeerde gemiddelde prijs en de laagste aanvaardbare prijs zijn berekend en waarmee met name de gegevens zijn „opgeschoond”, als een uitleg van de raming van de verliezen (namelijk het prijsverschil tussen de aangifteprijs en de gecorrigeerde gemiddelde prijs), ten tweede, de lijst met gecorrigeerde gemiddelde prijzen die per productcategorie zijn gebruikt, ten derde, een overzicht van de stappen die moeten worden gevolgd om via de website Theseus toegang te krijgen tot de gecorrigeerde gemiddelde Unie-28-prijs en, ten vierde, de redenen waarom de laagste aanvaardbare prijs is vastgesteld op 50 % van de gecorrigeerde gemiddelde prijs. Bovendien is bijlage 7 bij het OLAF-rapport opgenomen in bijlage 35 bij het verzoekschrift ( 40 ) en heeft de Commissie hiernaar verwezen in het met redenen omkleed advies. Hieruit blijkt dus dat het Verenigd Koninkrijk op de hoogte was van die gegevens en documenten en op basis hiervan zo nodig de berekeningen die de Commissie had verricht opnieuw kon uitvoeren. Bovendien heeft het Verenigd Koninkrijk wat betreft de goederenvolumes voor het ramen van de verliezen aan traditionele eigen middelen een kopie van alle gebruikte gegevens uit de Surveillance 2-database opgevraagd om die verliezen zelf te kunnen berekenen. Zoals de Commissie heeft uitgelegd, gaat het hier om een database die door die instelling is opgezet en die onder meer gegevens bevat over het volume dat de lidstaten zelf hebben verstrekt. Zo heeft de Commissie in haar memorie van repliek uiteengezet dat die gegevens volledig gebaseerd waren op gegevens over de invoer die het Verenigd Koninkrijk aan de diensten van de Commissie had verstrekt en die als zodanig aan die database zijn toegevoegd. ( 41 )

127. Het Verenigd Koninkrijk geeft in zijn memorie van dupliek toe dat de informatie die de Commissie in haar memorie van repliek heeft verstrekt toereikend is om aan beide informatieverzoeken te voldoen. Niettemin uit het kritiek op het feit dat die informatie te laat is verstrekt. Gelet op de toelichting in het vorige punt moet dienaangaande worden vastgesteld dat de Commissie, zoals blijkt uit de toelichting in bijlage 7 bij het OLAF-rapport, het Verenigd Koninkrijk heeft laten weten hoe zij de gecorrigeerde gemiddelde prijs en de laagste aanvaardbare prijs heeft berekend en hoe zij de verliezen aan traditionele eigen middelen heeft geraamd, en het Verenigd Koninkrijk dus van die methoden op de hoogte was. Derhalve kan niet worden gesteld dat de informatie in de repliek nieuwe informatie is.

128. Bijgevolg moet worden vastgesteld dat alle informatie betreffende de gecorrigeerde gemiddelde Unie-28-prijzen, de laagste aanvaardbare prijzen en de verliezen aan eigen middelen die het Verenigd Koninkrijk in zijn gewijzigde informatieverzoek heeft opgevraagd, reeds voor die staat toegankelijk was, aangezien de door de Commissie gebruikte gegevens afkomstig zijn uit documenten die voor het Verenigd Koninkrijk toegankelijk waren, en de Commissie vóór en tijdens de onderhavige zaak heeft uitgelegd hoe die lidstaat toegang tot die informatie kon krijgen en zelf de door haar verrichte berekeningen opnieuw kon uitvoeren.

b) Informatie betreffende de b