Zaak C‑574/17 P

Europese Commissie

tegen

Combaro SA

„Hogere voorziening – Douane-unie – Verordening (EEG) nr. 2913/92 – Artikel 239 – Kwijtschelding van invoerrechten – Invoer van linnen uit Letland tussen 1999 en 2002 – Bijzondere situatie – Verplichtingen van toezicht en controle – Gestelde corruptie van de douaneautoriteiten – Onechte certificaat inzake goederenverkeer – Wederzijds vertrouwen”

Samenvatting – Arrest van het Hof (Derde kamer) van 25 juli 2018

Eigen middelen van de Europese Unie – Terugbetaling of kwijtschelding van rechten bij invoer of uitvoer – Bestaan van een bijzondere situatie – Mededeling, in het kader van wederzijdse bijstand, van de resultaten van de controle door de autoriteiten van de lidstaat van uitvoer aan de Commissie – Niet-bindende aard van deze mededeling – Besluit van de Commissie dat is gebaseerd op de controle achteraf van de echtheid van EUR.1-certificaten door de autoriteiten van de lidstaat van uitvoer – Gebrekkige controle door de Commissie van de juiste tenuitvoerlegging van de Associatieovereenkomst EEG-Letland – Geen

(Protocol nr. 3 bij de Associatieovereenkomst EEG-Letland, art. 17 en 32; verordening nr. 2913/92 van de Raad, art. 239)

Het systeem van administratieve samenwerking dat tot stand is gebracht via een protocol dat – in een bijlage bij een overeenkomst tussen de Unie en een derde land – regels betreffende de oorsprong van producten vaststelt, berust op wederzijds vertrouwen tussen de autoriteiten van de lidstaten van invoer en die van het land van uitvoer. Bij de controle achteraf van de door het land van uitvoer afgegeven EUR.1- certificaten zijn de bevindingen en beoordelingen waartoe de autoriteiten van dit land rechtsgeldig zijn gekomen, bijgevolg in beginsel bindend voor de autoriteiten van de lidstaat van invoer. Deze beginselen zijn ten volle relevant voor de toepassing van de Europa-Overeenkomst waarbij een associatie tot stand wordt gebracht tussen de Europese Gemeenschappen en hun lidstaten, enerzijds, en de Republiek Letland, anderzijds, en moeten bovendien mutatis mutandis worden toegepast op de betrekkingen tussen de Commissie en de douaneautoriteiten van het land van uitvoer, wanneer deze instelling zich met het oog op de beoordeling of sprake is van een bijzondere situatie in de zin van artikel 239 van verordening nr. 2913/92 tot vaststelling van het communautair douanewetboek, over de echtheid van certificaten inzake goederenverkeer uitspreekt.

Het vertrouwen dat de douaneautoriteiten van het land van uitvoer op die manier wordt geschonken, houdt niet in dat de Commissie in geen enkel geval onderzoek hoeft te verrichten om de echtheid van certificaten inzake goederenverkeer te beoordelen. Zo heeft het Hof geoordeeld dat de Commissie verplicht kan zijn om concrete maatregelen te nemen om de echtheid van deze certificaten na te gaan, zodat het verzuim om dat te doen een bijzondere situatie kan opleveren. Die oplossing is echter gekozen in zeer specifieke omstandigheden, die ermee verband hielden dat de douaneautoriteiten van het land van uitvoer dubbelzinnige en incoherente beoordelingen ten aanzien van die certificaten hadden geformuleerd. Aan dit vertrouwen kan daarentegen niet worden getornd op basis van een beoordeling van een element van de litigieuze certificaten als de daarop aangebrachte stempels. Bovendien kunnen de omstandigheden dat de conclusies van de douaneautoriteiten van het land van uitvoer beperkt blijven tot beknopte verklaringen en dat niet is aangetoond dat een later gegeven bevestiging het resultaat van nieuwe verificaties was, niet afdoen aan de waarde van de door die autoriteiten ingenomen standpunten, aangezien die Associatieovereenkomst niet in enige bijzonder formaliteit daarvoor voorziet en de douaneautoriteiten van de Unie aan de resultaten van een controle achteraf zijn gebonden, zelfs wanneer die worden meegedeeld zonder motivering of in de vorm van een handtekening op een door het Europees Bureau voor fraudebestrijding opgesteld proces-verbaal na een onderzoek.

(zie punten 50‑53, 57 -59, 72, 76)