Zaak C-589/10

Janina Wencel

tegen

Zakład Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku

(verzoek van de Sąd Apelacyjny w Białymstoku om een prejudiciële beslissing)

„Artikel 45 VWEU — Verordening (EEG) nr. 1408/71 — Artikel 10 — Ouderdomsuitkeringen — Normale woonplaats in twee verschillende lidstaten — Genot van overlevingspensioen in de ene lidstaat en van ouderdomspensioen in een andere lidstaat — Intrekking van een van die uitkeringen — Terugvordering van beweerdelijk onverschuldigde uitkeringen”

Samenvatting – Arrest van het Hof (Eerste kamer) van 16 mei 2013

Sociale zekerheid – Migrerende werknemers – Uitkeringen – Nationale anticumulatievoorschriften – Genot van overlevingspensioen in de ene lidstaat en van ouderdomspensioen in een andere lidstaat – Intrekking met terugwerkende kracht van recht op ouderdomspensioen en verzoek om terugbetaling van beweerdelijk onverschuldigd betaalde pensioenen – Ontoelaatbaarheid – Vermindering van bedrag van ouderdomspensioen met bedrag van de in een andere lidstaat genoten uitkeringen – Toelaatbaarheid

Zie de tekst van de beslissing. (cf. punten 30-34)

Zie de tekst van de beslissing. (cf. punten 35-40)

Artikel 10 van verordening nr. 1408/71, in de versie zoals gewijzigd en bijgewerkt bij verordening nr. 118/97, zoals laatstelijk gewijzigd bij verordening nr. 592/2008, moet aldus worden uitgelegd dat, voor de toepassing van die verordening, een persoon niet tegelijkertijd kan beschikken over twee normale woonplaatsen op het grondgebied van twee verschillende lidstaten. Aangezien artikel 10 geen antwoord geeft op de vraag of het bestaan van twee normale woonplaatsen in twee verschillende lidstaten uit hoofde van die verordening is toegestaan, voorziet deze verordening in een stelsel van coördinatie van nationale socialezekerheidsstelsels en legt zij, in titel II ervan, regels vast inzake de vaststelling van de toepasselijke wetgeving. Deze bepalingen beogen niet alleen te voorkomen dat de belanghebbenden, bij gebreke van een op hen toepasselijke wetgeving, uit het oogpunt van sociale verzekering onbeschermd blijven, maar hebben ook tot doel de betrokkenen onder de socialezekerheidsregeling van één enkele lidstaat te brengen teneinde samenloop van nationale regelingen en de mogelijke complicaties daarvan te voorkomen. Aangezien het bij verordening nr. 1408/71 ingevoerde stelsel dus de woonplaats als aanknopingspunt voor de toepasselijke wetgeving aanhoudt, kan niet worden aanvaard dat een persoon, voor de toepassing van die verordening, tegelijkertijd beschikt over meerdere woonplaatsen in verschillende lidstaten, daar anders aan de in het voorgaande punt genoemde bepalingen elk nuttig effect zou worden ontnomen. (cf. punten 45, 46, 48, 51, 73 en dictum)

Krachtens de bepalingen van verordening nr. 1408/71, in de versie zoals gewijzigd en bijgewerkt bij verordening nr. 118/97, zoals laatstelijk gewijzigd bij verordening nr. 592/2008, en inzonderheid van de artikelen 12, lid 2, en 46 bis ervan, kan een bevoegd orgaan van een lidstaat niet rechtsgeldig het recht van een ontvanger op een ouderdomspensioen met terugwerkende kracht intrekken en de terugbetaling vorderen van beweerdelijk onverschuldigd betaalde pensioenen op grond dat deze ontvanger een overlevingspensioen geniet in een andere lidstaat op het grondgebied waarvan hij eveneens een verblijfplaats heeft gehad. Het bedrag van dat in de eerste lidstaat ontvangen ouderdomspensioen kan echter wel worden verminderd met bedrag van de in een andere lidstaat genoten uitkeringen, op grond van de toepassing van een eventuele nationale anticumulatieregeling. Enerzijds kan immers, overeenkomstig artikel 12, lid 1, van verordening nr. 1408/71, krachtens deze verordening geen recht worden verkregen of gehandhaafd op verscheidene uitkeringen van dezelfde aard welke betrekking hebben op eenzelfde tijdvak van verzekering. Anderzijds volgt uit artikel 12, lid 2, van deze verordening, dat de verminderingsbepalingen in de wettelijke regeling van een lidstaat, tenzij in de verordening anders is bepaald, van toepassing zijn op de personen die een uitkering ten laste van deze lidstaat ontvangen wanneer zij aanspraak hebben op andere socialezekerheidsuitkeringen, zelfs indien deze uitkeringen zijn verkregen op grond van de wetgeving van een andere lidstaat. Bijgevolg verzet verordening nr. 1408/71 zich niet tegen de toepassing van een nationale regeling die tot gevolg heeft dat het pensioenbedrag waarop de verzekerde aanspraak kan maken, wordt verminderd vanwege het feit dat hij een ouderdomspensioen ontvangt in een andere lidstaat, mits daarbij evenwel de door deze verordening gestelde grenzen in acht zijn genomen. (cf. punten 57, 59, 60, 73 en dictum)