ARREST VAN HET GERECHT (Vijfde kamer)

16 september 1997

Zaak T-220/95

C. Giménez

tegen

Comité van de regio's van de Europese Unie

„Ambtenaren — Economisch en Sociaal Comité — Comité van de regio's — Gemeenschappelijke organisatiestructuur — Intern vergelijkend onderzoek — Besluit van jury om betrokkene niet tot intern vergelijkend onderzoek toe te laten — Beroep tot nietigverklaring”

Volledige Franse tekst II-775

Betreft:

Beroep tot nietigverklaring van een besluit van de jury van intern vergelijkend onderzoek CdR-A/03/95 van 27 november 1995 om verzoeker niet tot dat vergelijkend onderzoek toe te laten.

Beslissing:

Nietigverklaring.

Resumé van het arrest

Protocol nr. 16 bij het Verdrag betreffende de Europese Unie (protocol nr. 16) bepaalt, dat het Economisch en Sociaal Comité (ESC) en het Comité van de regio's (CdR) een gemeenschappelijke organisatiestructuur hebben.

Bij een mededeling aan het personeel van het ESC en het CdR van 6 december 1994 laten de secretarissengeneraal van deze twee comités het personeel het navolgende weten:

„Het Europees Parlement zal waarschijnlijk op 16 december eerstkomend de definitieve begroting van het CdR, het ESC en de gemeenschappelijke diensten goedkeuren. Dat betekent, dat vanaf 1 januari 1995 de in het protocol nr. 16 van het Verdrag van Maastricht bedoelde gemeenschappelijke organisatiestructuur bestaat (...) Het beheer van het personeel van de gemeenschappelijke structuur, daaronder begrepen de rechten en verplichtingen, wordt samen met de desbetreffende diensten door het tot aanstelling bevoegd gezag van de twee comités in beginsel tot 1 mei 1995 aan het directoraat Personeelszaken van het ESC toevertrouwd. Dit directoraat zal op verzoek van het CdR ook als personeelsdienst van het CdR optreden totdat het CdR over een eigen personeelsdienst beschikt. De taken van het tot aanstelling bevoegd gezag van de gemeenschappelijke structuur zullen worden verricht door het tot aanstelling bevoegd gezag van elk van beide instellingen voor de personeelsleden die tot de betrokken instelling behoren. (...) De bureaus van het CdR en het ESC zullen binnenkort gezamenlijk de wijze van organisatie en beheer in het nieuwe organogram van de gemeenschappelijke structuur bepalen. ”

Vanaf 31 december 1994 bevat afdeling VI van de gemeenschapsbegroting, met als opschrift „Economisch en Sociaal Comité en Comité van de regio's”, drie delen: deel A: Economisch en Sociaal Comité, met de personeelsformatie; deel B: Comité van de regio's, met de personeelsformatie, en deel C: gemeenschappelijke organisatiestructuur, met de personeelsformatie.

Op basis van deze personeelsformaties stellen het ESC en het CdR organisatieplannen op. Toch worden alleen niet-nominatieve organisatieplannen van de gemeenschappelijke organisatiestructuur door het tot aanstelling bevoegd gezag van het ESC en het CdR ondertekend. Daarentegen ondertekenen noch de secretarisgeneraal van het ESC noch die van het CdR een nominatief organisatieplan van de gemeenschappelijke organisatiestructuur met naast elk ambt de naam van de ambtenaar of het personeelslid die/dat het ambt bekleedt, vergezeld van de afkorting „CA” of „CB” naargelang de betrokkene afkomstig is van het ESC of van het CdR.

Op 24 mei 1995 stelt de voorzitter van het CdR besluit 039/95 vast, waarvan het enige artikel luidt als volgt:

„ 1. Behoren tot het personeel van het CdR alle ambtenaren en personeelsleden van de delen B en C van de gedetailleerde organisatieplannen die zijn benoemd of aangesteld door het ene of het andere tot aanstelling bevoegd gezag van het Comité van de regio's.

2. Alle personeelsleden hiervan worden evenwel voorlopig geacht integrerend deel uit te maken van het CdR voor de deelneming aan interne vergelijkende onderzoeken van de instelling.”

Dit besluit wordt in maart 1997 ingetrokken.

Op 30 oktober 1995 vestigt een mededeling aan het personeel ondertekend door de heer H. Müllers, directeur bij het directoraat Administratie, personeelszaken, financiën en geschillen van het CdR, de aandacht van de personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur op de aankondiging van het intern vergelijkend onderzoek CdR-A/03/95 (aankondiging van vergelijkend onderzoek) georganiseerd door het secretariaatgeneraal van het CdR met het oog op de vorming van een aanwervingsreserve van administrateurs/adjunct-administrateurs in de rangen 8 tot 6 van categorie A.

Deze aankondiging van vergelijkend onderzoek draagt het navolgende opschrift:

„Europese Unie

Comité van de regio's

Aankondiging van intern vergelijkend onderzoek CdR-A/03/95

Het secretariaatgeneraal van het Comité van de regio's van de Europese Unie organiseert een intern vergelijkend onderzoek op de grondslag van schriftelijke bewijsstukken en een examen met het oog op de vorming van een aanwervingsreserve van

administrateurs/adjunct-administrateurs

I. Loopbaan

(...)

VII. (...)”

Verzoeker, C. Giménez, treedt op 3 maart 1993 in dienst van het ESC, waar hij wordt tewerkgesteld bij het directoraat Personeelszaken, administratie en financiën. Naar eigen zeggen wordt hij tijdens een eerste periode, namelijk tot aan de inwerkingtreding van het Verdrag betreffende de Europese Unie, belast met de voorbereiding van het begin van de werkzaamheden van het CdR, en wordt hij tijdens een tweede periode, te weten vanaf de inwerkingtreding van het Verdrag betreffende de Europese Unie, tewerkgesteld bij de gemeenschappelijke organisatiestructuur. In het kader van zijn functie is hij met name belast met de navolgende scheppende taken: voorbereiding van het reglement van orde van het CdR; opstarten van de gemeenschappelijke organisatiestructuur en opstelling van een gedragscode voor de uitoefening van de bevoegdheden van het tot aanstelling bevoegd gezag binnen de gemeenschappelijke organisatiestructuur; uitoefening van de bevoegdheden van ordonnateur binnen de gemeenschappelijke organisatiestructuur; door de autoriteiten van het CdR en het ESC gezamenlijk of afzonderlijk vastgestelde besluiten houdende delegatie van de bevoegdheden van ordonnateur binnen de gemeenschappelijke organisatiestructuur; door de autoriteiten van het CdR en het ESC vastgestelde interne richtlijnen betreffende de interpretatie van de bepalingen van het Statuut van de ambtenaren van de Europese Gemeenschappen (Statuut); audit van verschillende diensten van de gemeenschappelijke organisatiestructuur in het kader van de rationalisatie van de administratieve uitgaven.

Uit zijn salarisafrekeningen van 1 mei tot en met 31 december 1995 blijkt, dat hij uit de begroting van de gemeenschappelijke organisatiestructuur wordt bezoldigd.

Op 16 november 1995 meldt hij zich aan voor vergelijkend onderzoek CdR-A/03/95.

Op 27 november 1995 deelt de voorzitter van de jury van dit vergelijkend onderzoek hem mee, dat de jury heeft besloten hem niet tot het vergelijkend onderzoek toe te laten omdat hij niet voldoet aan de voorwaarden die bovenaan de aankondiging van het vergelijkend onderzoek werden gesteld, met andere woorden omdat hij niet deel uitmaakt van de gemeenschappelijke organisatiestructuur van het CdR en het ESC.

Bij een op 4 december 1995 ter griffie van het Gerecht neergelegd beroepschrift stelt verzoeker het onderhavige beroep in. Bij een op dezelfde dag neergelegde afzonderlijke akte verzoekt hij het Gerecht, bij wege van voorlopige maatregel de opschorting van het vergelijkend onderzoek of van de te verwachten aanstellingen ten vervolge op dat vergelijkend onderzoek te gelasten en krachtens artikel 105, lid 2, van het Reglement voor de procesvoering, met spoed uitspraak te doen op het verzoek om voorlopige maatregelen.

Bij beschikking van de president van het Gerecht van 21 december 1995 worden de Union syndicale-Brussel en het ESC in de procedure in kort geding toegelaten tot interventie ter ondersteuning van de conclusies van verzoeker, en wordt het verzoek in kort geding afgewezen.

De ontvankelijkheid

Om te beginnen dienen het voorwerp van het beroep en de verschillende middelen en argumenten te worden gepreciseerd.

Het beroep is ontvankelijk voor zover het strekt tot nietigverklaring van het besluit van 27 november 1995 (r.o. 34).

Aangaande de ontvankelijkheid van de middelen inzake onwettigheid van de aankondiging van het vergelijkend onderzoek en van het besluit houdende aanwijzing van de leden van de jury, heeft het Hof geoordeeld, dat een verzoeker die een beroep instelt tegen een in een bepaald stadium van een aanwervingsprocedure vastgestelde bezwarende handeling, de onregelmatigheid van eerder tijdens die procedure vastgestelde handelingen kan inroepen, indien deze met de bestreden handeling in nauw verband staan (r.o. 35).

Referentie: Hof 11 augustus 1995, Commissie/Noonan, C-448/93 P, Jurispr. blz. I-2321, r.o. 17-19

Wat het middel inzake de onwettigheid van de aankondiging van het vergelijkend onderzoek betreft, moeten als daarmee nauw in verband staand en derhalve ontvankelijk worden aangemerkt de grieven, dat de aankondiging van het vergelijkend onderzoek in strijd is met het protocol nr. 16, met het beginsel van gelijke behandeling, met artikel 27 van het Statuut, met de algemene beginselen van de openbare dienst en met artikel 1, lid 1, sub a, van bijlage III bij het Statuut (r.o. 36).

Hieruit volgt, dat het middel inzake de onwettigheid van de aankondiging van het vergelijkend onderzoek in de hierboven genoemde mate ontvankelijk is zonder dat uitspraak behoeft te worden gedaan over de ontvankelijkheid van de andere tot staving van het middel aangevoerde grieven of over de ontvankelijkheid van het middel inzake de onwettigheid van het besluit houdende aanwijzing van de leden van de jury (r.o. 37).

Ten gronde

De verschillende middelen^ grieven en argumenten vormen twee groepen. Zakelijk weergegeven, betoogt verzoeker immers, dat het besluit van 27 november 1995 nietig moet worden verklaard, hetzij omdat het omstreden vergelijkend onderzoek niet aan de personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur, met uitsluiting van de personeelsleden van het ESC, kon worden voorbehouden, hetzij omdat hij in elk geval moest worden geacht deel uit te maken van de gemeenschappelijke organisatiestructuur (r.o. 67).

Het middel dat het besluit van 27 november 1995 onwettig is omdat de deelneming aan het vergelijkend onderzoek niet aan de personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur kon worden voorbehouden

Protocol nr. 16 bij het Verdrag betreffende de Europese Unie, volgens hetwelk „het Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de regio's een gemeenschappelijk organisatiestructuur hebben”, heeft tot doel de oprichting van het CdR tegen een zo laag mogelijke economische, financiële, politieke en institutionele kostprijs mogelijk te maken door met name synergie en gebruikmaking van schaalvoordelen te stimuleren (r.o. 69 en 71).

Zelfs al zouden protocol nr. 16 en artikel 198 A van het Verdrag niet tot de dwingende conclusie leiden, dat de gemeenschappelijke organisatiestructuur alle personeelsleden van het CdR en van het ESC omvat, zij sluiten dit ook niet uit. Wanneer de Verdragen de vorm van de samenwerking tussen gemeenschapsinstellingen niet nader aangeven, staat het derhalve aan de betrokken instellingen, deze samenwerking te organiseren. Ook het beginsel van de autonomie van de instellingen, dat met name tot uiting komt in hun bevoegdheid tot zelforganisatie, verplicht de instellingen, de wijze waarop zij zullen samenwerken gezamenlijk te bepalen wanneer het gaat om gedeelde bevoegdheden (r.o. 72).

Referentie: Hof 11 mei 1983, Klöckner-Werke/Commissie, 244/81, Jurispr. blz. 1451, r.o. 11

Voor een intern vergelijkend onderzoek en voor de inachtneming van het beginsel van de rechtszekerheid bij gebreke van overeenstemming tussen het CdR en het ESC over de inhoud, de aard, de organisatie en de werking van de gemeenschappelijke organisatiestructuur, moet die structuur worden geacht alle voor die instellingen werkzame personeelsleden te omvatten, zodat een aan de personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur voorbehouden vergelijkend onderzoek onwettig is (r.o. 73-82).

Bijgevolg zijn de middelen inzake onwettigheid van de aankondiging van het vergelijkend onderzoek en schending van protocol nr. 16 gegrond (r.o. 83).

Door ambtenaren en personeelsleden van het ESC die bepaalde werkzaamheden verrichtten voor de gemeenschappelijke organisatiestructuur en zelfs voor het CdR, niet tot het omstreden vergelijkend onderzoek toe te laten, is de toelating tot het vergelijkend onderzoek afhankelijk gesteld van het enkele feit, dat de betrokkene tot een bepaalde eenheid, de gemeenschappelijke organisatiestructuur, zonder welbepaalde inhoud zou behoren, een omstandigheid die, wat het Statuut noch wat het Verdrag betreft, rechtens relevant is en geen enkel verband houdt met het bezit van enige kwalificatie of ervaring. Dit criterium leidt tot een niet-objectief gerechtvaardigd verschil in behandeling binnen een zelfde categorie van personeelsleden en is daardoor in strijd met het non-discriminatiebeginsel (r.o. 86).

Bijgevolg zijn de middelen inzake schending van artikel 27, eerste alinea, van het Statuut en inzake schending van het beginsel van gelijke behandeling eveneens gegrond (r.o. 87).

De aankondiging van het vergelijkend onderzoek is overigens ook in strijd met de statuutsbepalingen betreffende de vergelijkende onderzoeken (r.o. 88).

Wanneer het tot aanstelling bevoegd gezag een procedure van vergelijkend onderzoek inleidt, dient deze immers te verlopen volgens bijlage III bij het Statuut. Artikel 1, lid 1, sub a, van deze bijlage bepaalt, dat de aankondiging van het vergelijkend onderzoek „de aard van het vergelijkend onderzoek (vergelijkend onderzoek binnen de instelling, vergelijkend onderzoek binnen de instellingen, algemeen vergelijkend onderzoek, eventueel gemeenschappelijk voor twee of meer instellingen)” moet vermelden (r.o. 89).

Al beschikken de instellingen over een ruime discretionaire bevoegdheid bij de keuze van de meest geschikte middelen om in hun personeelsbehoeften te voorzien, toch dienen zij zich te houden aan een van de rechtsregelingen die limitatief zijn voorzien in het Statuut of in de Regeling andere personeelsleden (r.o. 90).

Referentie: Hof 28 februari 1989, Van der Stijl en Cullington/Commissie, 341/85, 251/86, 258/86, 259/86, 262/86, 266/86, 222/87 en 232/87, Jurispr. blz. 511, r.o. 11

Het tot aanstelling bevoegd gezag diende derhalve te kiezen tussen een intern vergelijkend onderzoek binnen het CdR en een intern vergelijkend onderzoek binnen de instellingen. In de bepalingen van het Statuut wordt immers een nauwkeurige terminologie gehanteerd waaraan geen uitbreiding mag worden gegeven door overeenkomstige toepassing op niet-uitdrukkelijk voorziene gevallen. In het onderhavige geval volgt evenwel uit de aankondiging van het vergelijkend onderzoek in samenhang met het besluit van de voorzitter van het CdR van 24 mei 1995, dat het omstreden vergelijkend onderzoek open stond voor de ambtenaren en personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur, die bestaat uit personeelsleden van het CdR en van het ESC. Aangezien het vergelijkend onderzoek enkel open stond voor de personeelsleden van het CdR en voor een deel van de personeelsleden van het andere comité, namelijk de bij de gemeenschappelijke organisatiestructuur tewerkgestelde personeelsleden van het ESC, viel het niet onder een van de soorten van vergelijkend onderzoek die limitatief worden genoemd in artikel 1, lid 1, sub a, van bijlage III bij het Statuut. Derhalve schond het deze bepaling (r.o. 91).

Referentie: Gerecht 28 februari 1996, do Paço Quesado/Commissie, T-15/96, JurAmbt. blz. II-171, r.o. 29

Bijgevolg is het middel inzake schending van de bepalingen van bijlage III bij het Statuut, betreffende de procedure van vergelijkend onderzoek, eveneens gegrond (r.o. 92).

Het middel dat het besluit van 27 november 1995 onwettig is omdat verzoeker moet worden geacht deel uit te maken van de gemeenschappelijke organisatiestructuur

Verzoeker stelt, dat zelfs al kon het omstreden vergelijkend onderzoek worden voorbehouden aan de ambtenaren en personeelsleden van het CdR en van de gemeenschappelijke organisatiestructuur, de jury van het vergelijkend onderzoek een kennelijke beoordelingsfout heeft gemaakt en het beginsel van gelijke behandeling heeft geschonden, door te oordelen dat hij niet deel uitmaakte van de gemeenschappelijke organisatiestructuur (r.o. 93).

Voor de afboeking van de bezoldiging van een ambtenaar of personeelslid op deel „A”, „B” of „C” van de nieuwe afdeling VI van de begroting gelden een aantal regels, inzonderheid de artikelen 19, lid 1, en 20, leden 3 en 4, van het financieel reglement van 21 december 1977, zoals gewijzigd bij verordening nr. 1923/94, waaruit onder meer blijkt, dat de statutaire positie van een ambtenaar of personeelslid en zijn tewerkstelling bij een van de drie eenheden, CdR, ESC of gemeenschappelijke organisatiestructuur, moet overeenkomen met een ambt op de personeelsformatie van die eenheid. Door te aanvaarden dat het CdR en/of het ESC een ambtenaar of personeelslid bij zijn eigen structuur kan tewerkstellen en tegelijkertijd diens bezoldiging kan toerekenen op de personeelsformatie van de gemeenschappelijke organisatiestructuur, zou bovendien inbreuk worden gemaakt op de bevoegdheid van de begrotingsautoriteit om de verdere evolutie van de gemeenschappelijke organisatiestructuur te bepalen door bijvoorbeeld het grootste deel van de middelen aan de gemeenschappelijke organisatiestructuur toe te wijzen in de plaats van aan de eigen en specifieke structuur van de twee raadgevende organen (r.o. 119).

De jury heeft een kennelijke beoordelingsfout gemaakt door te beslissen dat verzoeker niet tot het omstreden vergelijkend onderzoek kon worden toegelaten. Niet alleen heeft zij haar besluit op basis van vage, onnauwkeurige en niet ter zake dienende gronden genomen, zij heeft ook nagelaten rekening te houden met concrete en gemakkelijk te controleren aanwijzingen, zoals verzoekers sollicitatie, de aard van zijn werkzaamheden en de afboeking van zijn bezoldiging op de begroting van de gemeenschappelijke organisatiestructuur. Daarbij heeft zij ook inbreuk gemaakt op het beginsel van gelijke behandeling door verzoeker zonder objectieve grond van deelneming aan het vergelijkend onderzoek uit te sluiten, ofschoon hij bij de gemeenschappelijke organisatiestructuur werkte en uit de begroting van de gemeenschappelijke organisatiestructuur werd bezoldigd en zich daardoor in dezelfde situatie bevond als de andere bij de gemeenschappelijke organisatiestructuur tewerkgestelde sollicitanten die wel tot het omstreden vergelijkend onderzoek zijn toegelaten (r.o. 121).

Bijgevolg zijn de middelen inzake kennelijk verkeerde beoordeling en schending van het beginsel van gelijke behandeling eveneens gegrond (r.o. 122).

Dictum:

Het besluit van de jury van intern vergelijkend onderzoek CdR-A/03/95 om verzoeker niet tot dat vergelijkend onderzoek toe te laten, wordt nietig verklaard.